Vikipediya uzwiki https://uz.wikipedia.org/wiki/Bosh_Sahifa MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Media Maxsus Munozara Foydalanuvchi Foydalanuvchi munozarasi Vikipediya Vikipediya munozarasi Fayl Fayl munozarasi MediaWiki MediaWiki munozarasi Andoza Andoza munozarasi Yordam Yordam munozarasi Turkum Turkum munozarasi Portal Portal munozarasi Loyiha Loyiha munozarasi TimedText TimedText talk Modul Modul munozarasi Event Event talk 0 1556 6312019 6272465 2026-10-18T12:04:18Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312019 wikitext text/x-wiki {{Maʼmuriy birlik |Rang1 = {{rang|Oʻzbekiston}} |Oʻzbekcha nomi = Buxoro viloyati |Asl nomi = |Gerb = |Bayroq = |Gerb kengligi = |Bayroq kengligi = |Gerb taʼrifi = |Bayroq taʼrifi = |Mamlakat = [[Oʻzbekiston]] |Maqomi = [[Viloyat]] |Tegishli hudud = |Tarkibida = 11 Tuman,2 Shahar |Markazi = [[Buxoro]] |Yirik shahari = [[Buxoro]] |Yirik shaharlari = [[Kogon]] |Asos solingan = |Bekor qilingan = |Rahbari =Botir Zaripov Komilovich |Rahbar ismi = Viloyat hokimi |Rahbari2 = |Rahbar ismi2 = |YAIM = 6.9 Mlrd $ |YaIM yil = |YAIM oʻrin = 9 |YAIM jon boshiga = |YAIM jon boshiga oʻrinda= |Til = |Tillar = O'zbek |Aholi = 2 117 200 |Roʻyxatga olingan yil = 2026-yil 1-iyul |Aholi foizi = 5,51 |Aholi oʻrinda= 9 |Zichligi = 52,5 |Zichlig joyi = |Millatlar tarkibi =O'zbek, tojik, turkman, qozoq, arab, yahudiy, rus |Dinlar tarkibi = [[islom|musulmonlar]], [[Masihiylik|xristianlar]] |Maydoni = 40 220 km² |Maydon foizi = 8.9 |Yer maydoni = |Yuqori balandligi = |Oʻrtacha balandligi = |Quyi balandligi = |Kengligi = |Uzunligi = |Xarita = Buxoro Viloyati in Uzbekistan.svg |Xarita oʻlchami = 300 |Maʼmuriy birlik xaritasi = Buxoro viloyati.png |Xarita oʻlchami ае = |Soat mintaqasi = [[UTC+5]] |Qisqacha = |ISO = UZ-BU |FIPS = |Telefon kodi = |Pochta indeksi = |Internet domeni = |Avtomobil raqami kodi = 80 |Sayt = <Bukhara.uz |TurkumCommons = |Izoh = }} '''Buxoro viloyati''' – [[Oʻzbekiston Respublikasi]]ning 12 viloyatlaridan biri. Oʻzbekiston viloyatlari ichida chegarasining kattaligi boʻyicha [[Navoiy viloyati]]dan keyin ikkinchi oʻrinda turadi. [[1938-yil]] [[15-yanvar]]da tashkil etilgan. Buxoro viloyati hududi asosan [[Qizilqum choʻli]]da joylashgan. Janubi-sharqini [[Zarafshon vodiysi]] egallagan. Shimoli-gʻarbda [[Xorazm viloyati]] va [[Qoraqalpogʻiston Respublikasi]], shimol va sharqdan [[Navoiy viloyati]], janubi-sharqda [[Qashqadaryo viloyati]], janubi-gʻarbda [[Turkmaniston]] bilan chegaradosh. Maydoni 40,2 ming km². Aholisi 2 117 200 kishi 2026-yil 1-iyul holatiga koʻra <ref>{{Veb manbasi|url=https://www.buxstat.uz/uz/|sarlavha=BUXORO VILOYATI RAQAMLARDA (2022- YIL YANVAR-SENTABR HOLATIGA)|qaralgan sana=19.01.2023|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260411140400/https://www.buxstat.uz/uz/|arxivsana=2026-04-11}}</ref>. Buxoro viloyati tarkibida 11 ta tuman ([[Buxoro tumani|Buxoro]], [[Vobkent tumani|Vobkent]], [[Jondor tumani|Jondor]], [[Kogon tumani|Kogon]], [[Olot tumani|Olot]], [[Peshkoʻ tumani|Peshkoʻ]], [[Romitan tumani|Romitan]], [[Shofirkon tumani|Shofirkon]], [[Qorovulbozor tumani|Qorovulbozor]], [[Qorakoʻl tumani|Qorakoʻl]], [[Gʻijduvon tumani|Gʻijduvon]]), 11 ta shahar ([[Buxoro]], [[Kogon]], [[Galaosiyo]], [[Vobkent]], [[Gazli]], [[Olot]], [[Romitan]], [[Shofirkon]], [[Qorakoʻl (shahar)|Qorakoʻl]], [[Qorovulbozor]], [[Gʻijduvon]]), 68 ta shaharcha (shulardan [[Jondor (shaharcha)|Jondor]], [[Zafarobod (shaharcha)|Zafarobod]], [[Yangibozor (shaharcha)|Yangibozor]]), 1473 ta qishloq aholi punktlari bor. Buxoro viloyati aholisining etnik tarkibini asosan [[oʻzbeklar]] va [[ruslar]], [[forslar]] (eroniylar), [[turkmanlar]], [[tojiklar]], [[ukrainlar]], [[koreyslar]], [[tatarlar]] va boshqalar tashkil etadi. Markazi – [[Buxoro shahri]]. == Tarixi == Buxoro viloyati 1938-yil 15-yanvarda tashkil topgan. Yil oxiriga kelib uning tarkibiga [[Surxondaryo okrugi]], [[Beshkent tumani|Beshkent]], [[Buxoro tumani|Buxoro]], [[Vobkent tumani|Vobkent]], [[Gʻijduvon tumani| Gʻijduvon]], [[Gʻuzor tumani|Gʻuzor]], [[Dehqonobod tumani|Dehqonobod]], [[Kogon tumani|Kogon]], [[Qamashi tumani|Qamashi]], [[Qorakoʻl tumani|Qorakoʻl]], [[Qarshi tumani| Qarshi]], [[Koson tumani|Koson]], [[Konimex tumani|Konimex]], [[Karmana tumani|Karmana]], [[Qiziltepa tumani|Qiziltepa]], [[Kitob tumani |Kitob]], [[Romitan tumani|Romitan]], [[Jondor tumani|Sverdlov]], [[Chiroqchi tumani|Chiroqchi tumani]], [[Shofirkon tumani|Shofirkon]], [[Shahrisabz tumani|Shahrisabz]], [[Yakkabogʻ tumani|Yakkabogʻ]] tumanlari va viloyatga qarashli [[Buxoro]], [[Gʻijduvon]], [[Kogon|Kogon]], [[Qarshi]] va [[Shahrisabz]] shaharlari qoʻshilgan. 1941-yil 6-martda [[Surxondaryo okrugi]] Buxoro viloyati tarkibidan chiqarilib, [[Surxondaryo viloyati|Surxondaryo viloyati]]ga aylantirilgan. 1943-yil 20-yanvarda Beshkent, Gʻuzor, Dehqonobod, Qamashi, Qarshi, Koson, Kitob, Chiroqchin, Shahrisabz, Yakkabogʻ viloyatlari hamda Qarshi va Shahrisabz shaharlari Buxorodan yangi [[Qashqadaryo viloyati|Qashqadaryo viloyati]] tarkibiga oʻtkazilgan. 1943-yil 13-fevralda [[Olot tumani]] tashkil etilgan, 1943-yil 2-avgustda [[Tomdi tumani]] [[Qoraqalpoq Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qoraqalpogʻiston ASSR]] tarkibidan Buxoro viloyatiga oʻtkazilgan. 1950-yil 15-aprelda [[Peshku tumani|Peshku]], 1952-yil 16-aprelda [[Buxoro tumani|Galaosiyo]] tumanlari tuzilgan. 1958-yil 22-sentyabrda Karmana tumani Navoiy deb nomlangan. 1959-yilda Galaosiyo, Peshku (1959-yil 19-mart) va Olot (1959-yil 9-dekabr) tumanlari, 1962-yil dekabrda Kogon, Konimex, Qiziltepa, Sverdlovsk va Shofirkon tumanlari tugatilgan. 1964-yil 31-dekabr Kogon, 1965-yil Konimex, 1967-yil 9-yanvar Sverdlov, 1968-yil Shofirkon, 1970-yil Qiziltepa, 1973-yil Olot, 1972-yil Peshku, 1980-yil 12-mart [[Navbahor tumani|Navbahor]], 1982-yilda – [[Gazli tumani|Gazli]] va [[Uchquduq tumani|Uchquduq tumanlari]] tashkil etilgan. 1972-yilda [[Zarafshon]], 1978-yilda esa [[Uchquduq]] viloyatga boʻysunuvchi shahar maqomini olgan. 1982-yil 20-aprelda [[Navoiy viloyati]]ga Buxoro viloyati tarkibidan Konimex, Qiziltepa, Navbahor, Navoiy, Tomdi va Uchquduq tumanlari hamda Zarafshon va Uchquduq shaharlari kiritilgan. 1984-yilda Gazli tumani tugatilgan. == Tabiati == Buxoro viloyati hududining relyefi aksariyat [[Geomorfologiya|geomorfologik]] xususiyatlariga koʻra birmuncha murakkab tekisliklardan iborat. Eng baland joyi [[Quljuqtov|Quljuqtov tizmasi]]. Quljuqtov bilan [[Zarafshon daryosi]] [[Zarafshon vodiysi|vodiysi]] oraligʻida [[Oyoqogʻitma botigʻi]] joylashgan. Buxoro viloyatida quyidagi [[relyef]] koʻrinishlarini ajratish mumkin: # Alohida ifodalangan past togʻlar, [[plato]]lar ([[Quljuqtov]], [[Tuzkoy togʻi|Tuzkoy]], [[Jarqoq platosi|Jarqoq]], [[Saritosh]]); # Tekis yuzali plato va [[qir]]lar (Qorakoʻl, [[Dengizkoʻl platosi|Dengizkoʻl]], [[Uchbosh]], [[Qoraqir]]); # [[Daryo]] va [[koʻl]] yotqiziqlari bilan qoplangan va shamol taʼsirida vujudga kelgan [[akkumulyativ tekisliklar]]; # Alohida ifodalangan berk [[botiq]]lar ([[Qoraxotin botigʻi|Qoraxotin]], [[Oyoqogʻitma botigʻi|Oyoqogʻitma]], [[Dengizkoʻl botigʻi|Dengizkoʻl]]); # Yassi yuzali [[voha]]larda balandligi 5—15 metrli [[tepa]]lar uchraydi. Togʻlar asosan [[Silur davri|silur]], [[Devon davri|devon]], [[Toshkoʻmir (maʼnolari)|toshkoʻmir]], [[Boʻr davri|boʻr]], [[Paleogen sistemasi|paleogen]], [[Neogen sistemasi|neogen]] davrlari [[jins]]laridan tuzilgan. Tekislik va qumliklar toʻrtlamchi geologik davr tabiiy omillari taʼsirida oʻzgargan. [[Foydali qazilmalar]]dan [[Setalantepa]], [[Jarqoq neftgaz koni|Jarqoq]], [[Gazli gaz-neft koni|Gazli]], [[Uchqir gaz koni|Uchqir]]da [[gaz]], [[Kemachi]], [[Zikri]], [[Oʻrtabuloq neft-gaz kondensat koni|Oʻrtabuloq]]da [[neft]]-[[gaz]] hamda [[grafit]] konlari, [[Ohaktoshlar|ohaktosh]], [[Bentonitlar|bentonit]] ([[gilmoya]]), [[granit]] konlari topilgan. Buxoro viloyatida juda koʻp [[Mineral suvlar|mineral suv]] zaxiralari aniqlangan. [[Quljuqtov]], [[Qoraxotin botigʻi|Qoraxotin]], [[Jingʻildi botigʻi|Jingʻildi]], [[Oyoqogʻitma botigʻi]] atroflaridan topilgan suvlardan xoʻjalikda qisman foydalaniladi. Viloyat seysmik jihatdan 7 balli, faqat [[Gazli|Gazli shahri]] atrofi 9 balli [[zilzila]] zonasiga kiradi. [[Kontinental iqlim|Iqlimi keskin kontinental]]: yozi issiq, uzoq, quruq; [[iyul]]ning oʻrtacha harorati 28—32°, [[qum]]liklarda 60—70° gacha koʻtariladi. [[Yanvar]]ning oʻrtacha harorati 0° dan −2° gacha yiliga 90—150 mm yogʻin tushadi. Asosan [[bahor]] va [[qish]]da yogʻadi. [[Vegetatsiya davri]] 220 kun. Buxoro viloyatining asosiy suv manbai – [[Amu-Buxoro mashina kanali]]. [[Quyimozor suv ombori|Quyimozor]], [[Toʻdakoʻl suv ombori|Toʻdakoʻl]], [[Shoʻrkul suv ombori|Shoʻrkul]] suv omborlarining ahamiyati katta. Bundan tashqari vohalar atrofida [[zovur]] va oqova suvlar tashlanadigan Dengizkoʻl, Qoraqir, Katta Tuzkon va [[Devxona koʻli|Devxona]] kabi [[koʻl]]lar mavjud. Buxoro viloyati boʻyicha obikor yerlarning 94,4 % turli darajada shoʻrlangan. Choʻl zonasida kam chirindili qoʻngʻir tusli [[sur]], qumli ishgandan soʻng, oziq-ovqat sanoatida tashkiliy va iqtisodiy islohotlar amalga oshirildi. == Aholisi == 2026-yil 1-iyul holatiga koʻra, Buxoro viloyati aholisining soni 2 117,2 kishini tashkil etdi–bu Oʻzbekiston viloyatlari orasida 9-oʻrin (14 tadan).Qishloq aholisi 63,3%, shahar aholisi esa 36,7% ni tashkil etadi<ref>{{Книга|автор=Комитет по Статистике Узбекистана|заглавие=Демографические данные за 2019 год|ответственный=|издание=|место=|издательство=|год=2020|страницы=6|страниц=26|isbn=}}</ref>. Hududlar aholisi 2026-yil 1-iyul Buxoro viloyati 2 117 200 kishi, shahar aholisi 774 700 kishi,qishloq aholisi 1 332 300 kishi Buxoro shahri 306 200 kishi shahar aholisi 306 200 kishi,65 MFY Kogon shahri aholisi 66 400 kishi, shahar aholisi 66 400 kishi,22 MFY Olot tumani aholisi 107 800 kishi, 38 MFY Buxoro tumani aholisi 186 500 kishi , 36 MFY Vobkent tumani aholisi 155 100 kishi ,44 MFY Gʻijduvon tumani aholisi 333 600 kishi ,75 MFY Kogon tumani aholisi 88 700 kishi ,23 MFY Qorakoʻl tumani aholisi 177 100 kishi , 50 MFY Qorovulbozor tumani aholisi 20 700 kishi , 7 MFY Peshku tumani aholisi 136 400 kishi , 37 MFY Romitan tumani aholisi 155 900 kishi , 55 MFY Jondor tumani aholisi 192 700 kishi , 62 MFY Shofirkon tumani aholisi 190 100 kishi , 50 MFY Eng koʻp aholiga ega boʻlgan tuman Gʻijduvon tumani,eng kam aholiga ega boʻlgan tuman esa Qorovulbozor tumani === Milliy tarkibi === Oʻzbekistonning Buxoro viloyati aholisining 2026 yil uchun etnik tarkibi<ref>{{cite web|url=https://data.egov.uz/rus/data/6117a05996188a0f14ac917b?page=1|title=Постоянное население по национальным и/или этническим группам|publisher=Портал открытых данных Республики Узбекистан data.egov.uz|accessdate=2023-07-05|arxivsana=2021-05-02|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210502165841/https://stat.gov.kz/api/getFile/?docId=ESTAT414397}}</ref>: Aholi oʻrtacha zichligi 52,7 kishi/km2 ''Roʻyxatda hududda soni 10.000 kishidan oshgan millatlar keltirilgan'' * [[o‘zbeklar]] – 1 959 594 kishi (93,1%) * [[tojiklar]] – 62,955 ming kishi (3,03%) * [[ruscha|ruslar]] – 24,318 ming kishi (1,15%) * [[qozoqlar]] – 16,243 ming kishi (0,8%) * [[turkman]] – 12,390 ming kishi (0,6%) * boshqa millatlar – 12164 yoki 0,62% == Hududiy boʻlinishi == [[Tasvir:Bukhara districts.png|thumb|right|350px|Boʻlinishi: Olot (1), Buxoro (2), Vobkent (11), Gʻijduvon (3), Jondor (4), Kogon (5), Qorakoʻl (6), Qorovulbozor (7), Peshkun (8), Romitan (9), Shofirkon (10)]] {| class="wikitable sortable" |- ! # ! Tuman nomi ! Tuman markazi |- | 1 || [[Olot tumani]] || [[Olot]] |- | 2 || [[Buxoro tumani]] || [[Galaosiyo]] |- | 3 || [[Gʻijduvon tumani]] || [[Gʻijduvon]] |- | 4 || [[Jondor tumani]] || [[Jondor (shaharcha)]] |- | 5 || [[Kogon tumani]] || [[Kogon]] |- | 6 || [[Qorakoʻl tumani]] || [[Qorakoʻl (shahar)]] |- | 7 || [[Qorovulbozor tumani]] || [[Qorovulbozor]] |- | 8 || [[Peshku tumani]] || [[Yangibozor]] |- | 9 || [[Romitan tumani]] || [[Romitan]] |- | 10 || [[Shofirkon tumani]] || [[Shofirkon]] |- | 11 || [[Vobkent tumani]] || [[Vobkent]] |} Tuman va shaharlar hududi (ming km²) Buxoro viloyati 40,22 Buxoro shahri 0,07 Kogon shahri 0,02 Olot tumani 3,23 Buxoro tumani 1,32 Vobkent tumani 0,29 Gʻijduvon tumani 3,84 Kogon tumani 0,50 Qorakoʻl tumani 8,69 Qorovulbozor tumani 2,20 Peshku tumani 8,72 Romitan tumani 2,45 Jondor tumani 5,17 Shofirkon tumani 3,72 Eng katta tuman Peshku tumani,eng kichigi esa Vobkent tumani == Sanoati == Korxonalar ilgʻor texnologiya bilan jihozlandi. Yangi qadoqlash liniyalari, [[Buxoro]], [[Gʻijduvon]], [[Qorakoʻl (shahar)|Qorakoʻl]], [[Vobkent]] shaharlarida [[Germaniya]] texnologiyasiga asoslangan [[non]] sexlari ishga tushirildi. [[Buxoroteks aksiyadorlik jamiyati|"Buxoroteks" aksiyadorlik jamiyati]]ning filiallari [[Gʻijduvon]], [[Vobkent]], [[Qorakoʻl (shahar)|Qorakoʻl]] va [[Olot]]da ishlab turibdi. [[Buxoro pillakashlik fabrikasi]] va uning filiallarida [[pilla]] qayta ishlanmoqda. [[Buxoro trikotaj kiyimlar fabrikasi]]da erkaklar, ayollar va bolalarning ustki va ichki kiyimlari ishlab chiqariladi. [[Buxoro tikuvchilik fabrikasi]], [[Buxoro poyabzal fabrikasi|Buxoro]] va [[Gʻijduvon poyabzal fabrikasi]], [[Shofirkon]]da [[Turkiya]] bilan hamkorlikda qurilgan [[„Vardanzi“ tikuvchilik qoʻshma korxonasi]], [[„Qorakoʻl“ aksiyadorlik jamiyati]] qoshida [[Gretsiya]] bilan hamkorlikda [[„Omega-Sitora“ qoʻshma korxonasi]] ishga tushirildi. Mahalliy sanoat korxonalaridan [[Buxoro Zardoʻz aksiyadorlik jamiyati|Buxoro „Zardoʻz“ aksiyadorlik jamiyati]], [[Gʻijduvon kulolchilik sexi]], [[Gʻijduvon]] va [[Shofirkon]]dagi [[gilam]] toʻqish fabrikalari, [[Kogon paxta titish fabrikasi]], [[Romitan toʻqimachilik fabrikasi]], [[tikuvchilik]], [[kashtadoʻzlik]], [[miskarlik]], [[zargarlik]], [[kosibchilik]] va 20 dan ortiq [[gʻisht]] zavodlari ishlab turibdi. Paxta tayyorlash punktlari, quritish, tozalash sexlari, paxta tozalash zavodlari bor. [[Paxta tolasi]] yangi uskuna va texnologiyalar asosida jahon andozalariga muvofiq ishlab chiqarilmoqda. [[Buxoro uysozlik kombinati]], [[Kogon ohak zavodi]], [[Quyimozor yigʻma temirbeton buyumlari zavodi|Quyimozor]] va [[Kogon yigʻma temirbeton buyumlari zavodi|Kogon yigʻma temirbeton buyumlari zavodlari]], [[Italiya]] bilan [[hamkorlik]]da qurilgan [[koshin]]lar ishlab chiqariladigan [[„Minokor“ zavodi]], [[Buxoro temirbeton zavodi]] bor. [[Gazavtomatika ishlab chiqarish birlashmasi]]da qurilish materiallari ishlab chiqariladi. == Qishloq xoʻjaligi == Buxoro viloyati [[iqtisodiyot]]<nowiki/>ining asosini [[qishloq xoʻjaligi]] ([[paxtachilik]], [[gʻallachilik]], [[sabzavotchilik]], [[bogʻdorchilik]], [[chorvachilik]]) tashkil etadi. [[Viloyat]] dehqonchiligida sugʻoriladigan yerlar ([[Tomorqa xo'jaligi|tomorqa yerlar]] bilan birga) 273,7 ming ga, partov yerlar 14,2 ming ga, [[choʻl]] [[yaylov]]<nowiki/>lari 2764, 6 ming ga, [[Paxta]] 129 ming ga, [[makkajoʻxori]] 857 ga, [[Don ekinlari|donli ekinlar]] 81,2 ming ga, [[sholi]] 200 ga, [[pomidor]] 2741 ga, [[Sabzavot ekinlari|sabzavot]]-[[poliz ekinlari]] 9,3 ming ga, [[lavlagi]] 116 ga, [[kartoshka]] 2967 ga, [[yem-xashak ekinlari]] 15,9 ming ga, shu jumladan, [[beda]] 7,1 ming ga, bogʻlar 18,2 ming ga, [[tut]]<nowiki/>zorlar 5,9 ming ga, Buxoro viloyati da 236 [[shirkat]] uyushmasi va [[jamoa xoʻjaligi]], 4162 [[fermer xoʻjaligi]], 41 xoʻjaliklararo [[korxona]], 5 [[parrandachilik]] [[fabrika]]<nowiki/>si mavjud ([[2001]]), [[Chorvachilik]] Buxoro viloyatining rivojlangan tarmogʻi boʻlib, [[qoramolchilik]], [[qoʻychilik]], [[echkichilik]], [[yilqichilik]], [[tuyachilik]] va [[parrandachilik]] rivojlangan. Ayniqsa, Buxoro [[Qorakoʻl (moʻyna)|qorakoʻl]]<nowiki/>lari mashhur. Buxoro viloyatining barcha tizimdagi [[xoʻjalik]]<nowiki/>larida 428 ming [[qoramol]], shundan 184,7 ming [[sigir]], 750 ming [[qoʻy]], 64 ming [[echki]], 3 ming [[yilqi]], 2,8 ming [[tuya]], 771 ming [[Parrandalar|parranda]] mavjud ([[2001]]). Viloyatda [[ipak qurti]] ham boqiladi. 10 ta [[oʻrmonchilik]] xoʻjaligi boʻlib, asosiy [[oʻsimliklar]]<nowiki/>i [[saksovul]], [[cherkez]], [[qandim]]. [[Qorakoʻl oʻrmon xoʻjaligi]]<nowiki/>da esa [[dorivor oʻsimliklar]] ham yetishtiriladi. == Transporti == Buxoro viloyatidan [[magistral]] [[Temir yoʻl|temiryoʻl]]<nowiki/>i oʻtgan. Eng katta [[Temir yoʻl stansiyasi|temiryoʻl stansiyasi]] – [[Kogon]]. [[Viloyat]] ahamiyatidagi [[Avtomobil yoʻli|avtomobil yoʻl]]<nowiki/>larining umumiy uzunligi 9820 km, shu jumladan qattiq qoplamali yoʻllar 4655 km ([[2000]]). Asosiy [[Avtomobil yoʻli|avtomobil yoʻllari]]: [[Buxoro]]-[[Toshkent]], [[Buxoro]]-[[Urganch]]-[[Nukus]], [[Buxoro]]-[[Turkmanobod]] ([[Turkmanobod|Chorjoʻy]]) va [[Buxoro]]-[[Termiz]] yoʻnalishlari. [[Aeroport]] bor. == Taʼlimi == 2000/2001-[[oʻquv yili]]<nowiki/>da [[viloyat]]<nowiki/>da 528 umumiy [[taʼlim]] [[maktab]]<nowiki/>i boʻlib, 325,2 ming [[oʻquvchi]], 25 [[gimnaziya]]<nowiki/>da 5700 [[oʻquvchi]] [[taʼlim]] oldi. 1998-2001-yillarda 14 [[kasb-hunar kolleji]] va 5 [[akademik litsey]] qurib topshirildi. 14 [[kasb-hunar kolleji]]<nowiki/>da 2400 [[oʻquvchi]] oʻqiydi. 2001-2003-yillarda viloyatdagi mavjud 10 [[texnikum]] va 24 hunar-texnika bilim yurtlari [[Kasb-hunar kolleji|kasb-hunar kollejlari]] va [[akademik litsey]]<nowiki/>larga aylantiriladi ([[Oʻzbekiston Respublikasi]] [[Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi|Vazirlar Mahkamasi]]<nowiki/>ning [[2001-yil]] [[12-iyun]] [[qaror]]<nowiki/>i). [[Viloyat]]<nowiki/>da 3 [[Oliy oʻquv yurtlari|oliy oʻquv yurti]] bor: [[Buxoro davlat universiteti]], [[Buxoro oziq-ovqat va yengil sanoat texnologiyam instituti]], [[Buxoro davlat tibbiyot instituti]]. Ularda 9800 [[talaba]] [[taʼlim]] oladi ([[2001]]). [[Buxoro|Buxoro shahri]]<nowiki/>da [[Paxtachilik instituti|Oʻzbekiston paxtachilik ilmiy tadqiqot instituti]]<nowiki/>ning Buxoro filiali (1928-1994-yillarda [[Buxoro paxtachilik tajriba stansiyasi]]) [[faoliyat]] koʻrsatmoqda. [[Viloyat]]<nowiki/>da [[Buxoro davlat meʼmoriy-badiiy muzey qoʻriqxonasi|Buxoro davlat meʼmoriy-badiiy muzey-qoʻriqxonasi]] (uning 6 filiali bor), 450 ommaviy [[kutubxona]], 148 [[klub]], 210 [[madaniyat uyi]], 7 [[Madaniyat va istirohat bogʻlari|madaniyat va istirohat bogʻi]], 15 badiiy havaskorlik jamoalari bor. [[Buxoro|Buxoro shahri]]<nowiki/>dagi [[Abu Ali ibn Sino]] nomidagi viloyat [[kutubxona]]<nowiki/>si ([[1921]]) [[respublika]]<nowiki/>dagi nufuzli [[kutubxona]]<nowiki/>lardan sanalib, unda noyob [[qoʻlyozma]]<nowiki/>lar mavjud. Buxoro viloyatida 2 ta [[teatr]] bor. [[Sadriddin Ayniy]] nomidagi musiqali [[drama]] va [[komediya]] [[teatr]]<nowiki/>i toʻngʻich oʻzbek professional teatrlardan biri. [[1921-yil]] havaskorlar guruhi asosida tashkil qilingan. [[Buxoro viloyat qoʻgʻirchoq teatri]] [[1982-yil]] tashkil qilingan. Buxoro viloyatidan [[Olim Xoʻjayev]], [[Hikmat Latipov]], [[Saʼdixon Tabibullayev]], [[Lutfulla Nazrullayev]], [[Nazokat Neʼmatova]], [[Aminjon Akobirov]], [[Razzoq Hamroyev]] kabi yirik sanʼatkorlar; [[Domla Halim Ibodov]], [[Ota Jalol Nosirov]], [[Otagʻiyos Abdugʻaniyev]], [[Levi Boboxonov|Levina Hofiz]], [[Sattor Yarashev]], [[Oʻlmas Rasulov]], [[Muxtor Ashrafiy]], [[Mutal Burhonov]], [[Mustafo Bafoyev]] singari xalq hofizlari va [[kompozitor]]<nowiki/>lari. [[Maryam Yoqubova]], [[Tesha Moʻminov]], [[Baxtiyor Ixtiyorov]], [[Ahmadjon Shukurov (xonanda)|Ahmadjon Shukurov]] singari xalq artistlari yetishib chiqqan. == Sogʻliqni saqlash == Viloyatda 6700 oʻrinli [[kasalxona]]<nowiki/>da 4343 [[vrach]] va 16100 oʻrta tibbiy xodim ishlab turibdi. 22 [[ayol]]<nowiki/>lar [[konsultatsiya]]<nowiki/>si, 281 [[qishloq vrachlik punkti]], 68 [[feldsher-akusherlik punkti]], 28 [[qishloq uchastka kasalxonasi]] bor. 17 [[poliklinika]]<nowiki/>da [[jarrohlik]] markazlari, 9 [[ambulatoriya]]<nowiki/>da ixtisoslashtirilgan davolash markazlari tashkil etilgan. [[Viloyat]]<nowiki/>da 3 [[sanatoriy]], jumladan, Sitorai Mohi Xossa sanatoriysi mavjud. [[Buxoro|Buxoro shahri]]<nowiki/>dan 25 km narida [[Toʻdakoʻl dam olish maskani]] joylashgan. [[2001-yil]]<nowiki/>gacha oʻz [[kasb]]<nowiki/>i boʻyicha xususiy ish faoliyati yuritish uchun [[viloyat]]<nowiki/>da 150 mutaxassis<nowiki/>ga [[litsenziya]] berildi. == Sporti == Buxoro viloyati sportchilari [[sport]]<nowiki/>ning koʻplab turlari boʻyicha turli darajadagi [[musobaqa]]<nowiki/>larda ishtirok etmoqda ([[kurash]], [[chim ustida xokkey]], [[voleybol]], [[futbol]], [[tennis]], [[boks]] va boshqalar). Buxoro viloyatida shakllangan va oʻz tarixiy ildiziga ega [[buxorocha kurash]] bugungi kunda [[oʻzbekcha kurash]] sifatida jahon sport olamida oʻziga xos oʻrin egalladi. Buxorodan [[sambo]] boʻyicha jahon va Yevropa chempioni [[Sobir Qurbonov]], 2-marta jahon chempioni [[Shuhrat Xoʻjayev]], jahon chempionlari [[Shuhrat Ochilov]], [[Botir Turdiyev]], [[Rauf Boltayev]], [[Botir Xoʻjayev]], [[kurash]] boʻyicha 1-jahon chempionlari [[Akobir Qurbonov]], [[Kamol Murodov]], Osiyo chempioni [[Farhod Turayev]], [[Shuhrat Sa’diyev|Shuhrat Saʼdiyev]] ([[yunon-rum kurashi]]), [[Narimon Otayev]] ([[boks]]) kabi mashhur sportchilar yetishib chiqqan. [[„Sitora“ ayollar jamoasi]] [[chim ustida xokkey]] boʻyicha [[Chim ustida xokkey Osiyo chempionlari kubogi|Osiyo chempionlari kubogi]] sohibidir ([[2000]]). [[Oʻzbekiston]] [[mustaqillik]]<nowiki/>ka erishgach, sport turlari [[Buxoro|Buxoro shahri]] va viloyatida ommalashdi. Zamonaviy [[sport]] inshootlaridan [[Buxoro (futbol klubi)|"Buxoro" futbol klubi]]<nowiki/>ning 25000 tomoshabinga moʻljallangan [[„Buxoro“ stadioni]], [[„Semurgʻ“ suv havzasi]], [[„Olimpiya“ sport majmui]], turli darajadagi xalqaro musobaqalar oʻtkaziladigan [[„Xumo“ tennis korti]] mavjud. Buxoro viloyatida 44 [[bolalar va oʻsmirlar sport maktabi]]<nowiki/>da 27 mingdan ziyod oʻquvchi [[taʼlim]] oladi ([[2001]]). == Adabiyoti == Buxoro qadimdan [[shoir]] va [[ulamo]]<nowiki/>lar toʻplangan eng yirik [[shahar]]<nowiki/>lardan biridir. Unga „Qubbat ul-islom“, „Buxoroi sharif“ unvonlari berilgan. Buxoroda „malik ul-kalom“ [[Rudakiy|Abu Abdulloh Jaʼfar Rudakiy]] yashab, [[ijod]] qildi. [[Narshaxiy]]<nowiki/>ning [[Buxoro tarixi (kitob)|"Buxoro tarixi"]] [[asar]]<nowiki/>ida goʻzal sheʼriy parchalar mavjud. Balʼamiy Tabariyning „Taʼrix…“ asarini Buxoroda [[fors tili]]<nowiki/>da qaytadan yozgan. [[Abu Ali ibn Sino|Ibn Sino]] buyuk qomusiy [[olim]] boʻlish bilan birga [[Arab tili|arab]] va [[Fors tili|fors]]-[[Tojik tili|tojik]] [[til]]<nowiki/>larida sheʼriy asarlar yozgan. Buxorolik [[Daqiqiy]] [[Abu Mansur Muhammad Firdavsiy]]<nowiki/>ning ustozi boʻlib, [[„Shohnoma“ dostoni]]<nowiki/>ni dastlab u yoza boshlagan. [[Saolibiy|Abu Mansur Saolibiy]] „Yatimat ud-dahr“ tazkirasida X asrda [[poytaxt]] [[Buxoro tarixi|Buxoro]]<nowiki/>da yashab, [[arab tili]]<nowiki/>da ijod qilgan 25 [[shoir]] haqida qimmatli maʼlumotlar keltiradi. Uning yozishicha, „Buxoro [[Somoniylar]] hukmronligi davrida shon-shuhrat makoni, [[saltanat]] kaʼbasi va zamonasining ilgʻor kishilari jamlangan, yer yuzi [[adib]]<nowiki/>larining yulduzlari porlagan va oʻz davrining fozil kishilari yigʻilgan joy edi“. [[Avfiy Buxoriy]] [[adib]], [[tarjimon]] va [[Tazkiranavislik|tazkiranavis]] [[olim]] edi. U [[Turon adabiyoti]]<nowiki/>da [[tazkiranavislik]] [[janr]]<nowiki/>iga asos solgan. [[Sharofiddin Buxoriy]] (XIII-XIV asrlar) mashhur [[Chor kitob|"Chor kitob"]]<nowiki/>ni tuzgan [[shofirkon]]lik ulugʻ [[mutasavvuf]] [[shoir]]<nowiki/>dir. [[Temuriylar sulolasi]] davrida Buxoroda [[Nosir Buxoriy]], [[Ismat Buxoriy]] (1365-1426), [[Burunduq Buxoriy]], [[Tohir Buxoriy]], [[Xayoliy Buxoriy]], [[Sayfiy Buxoriy]] ([[XV asr]]) kabi [[shoir]]<nowiki/>lar yashab, [[devon]] tuzishgan. [[Ismat Buxoriy]] [[Oʻzbek tili|oʻzbek]], [[Fors tili|fors]] va [[Arab tili|arab]] [[til]]<nowiki/>larida [[sheʼr]] yozish [[anʼana]]<nowiki/>sini Buxoroda boshlab berdi. [[„Ibrohim Adham“ doston]]<nowiki/>ini [[oʻzbekcha]]<nowiki/>da bitdi. U temuriy shahzoda [[Xalil Sulton]]<nowiki/>ning [[Murabbiylik|murabbiy]]<nowiki/>si edi. [[Muhammad Solih (tarixchi)|Muhammad Solih]] [[Muhammad Shayboniy|Muhammad Shayboniyxon]]<nowiki/>ga bagʻishlangan [[oʻzbekcha]] „[[Shayboniynoma (Muhammad Solih)|Shayboniynoma]]“ [[doston]]<nowiki/>ini yozdi. [[Shayboniylar sulolasi]]<nowiki/>ning vakillari boʻlgan Buxoro xonlari [[Muhammad Shayboniy|Muhammad Shayboniyxon]] „Shayboniy“, [[Ubaydullaxon|Ubaydullaxon ibn Mahmud Sulton]] „Ubaydiy“, [[Abdullaxon II]] „Xon“ [[taxallus]]<nowiki/>lari bilan [[sheʼr]] va [[doston]]<nowiki/>lar yozishdi, [[devon]] tuzishdi. Xususan, [[Ubaydullaxon]]<nowiki/>ning ijodi sermahsul boʻlib, u [[Oʻzbek tili|oʻzbek]], [[Fors tili|fors]], [[Arab tili|arab]] [[til]]<nowiki/>larida lirik [[gʻazal]]<nowiki/>lar, [[masnaviy]] yoʻlida soʻfiyona mazmun bilan sugʻorilgan [[risola]]<nowiki/>lar yozgan. [[Nisoriy|Hasanxoʻja Nisoriy]] [[Muzakkiri ahbob|"Muzakkiri ahbob" tazkirasi]]<nowiki/>da XVI asrda faqat Buxoroning oʻzida yashab, [[ijod]] qilgan 110 nafar [[shoir]] va tarixchilarning nomlarini keltiradi. Ular orasida [[Mavlono Abdurahmon Mushfiqiy]], [[Mavlono Majlisiy]], [[Fazlulloh ibn Roʻzbehon Isfahoniy]] („[[Mehmonnomayi Buxoro]]“ tarixiy asari va [[oʻzbekcha]] [[sheʼr]]<nowiki/>lari bor), Mavlono Naxliy (1549-1636; u [[Hofiz Tanish Buxoriy]] boʻlib, „<nowiki/>[[Abdullanoma]]<nowiki/>“ – [[Sharafnomai Shohiy|"Sharafnomai shohiy"]] tarixiy asarining muallifidir), Mavlono Xoja Muhammad Sadr ([[Afzaliy]]), [[Mavlono Foniy]], Mavlono Qabuliy Buxoriy, [[Devona Husomiy]] ([[Husomiy Qorakoʻliy]]; 1442-1505), Said Podshohxoʻja bin Abdulvahhobxoʻja ([[Xoja (maʼnolari)|Xoja]]), [[Mavlono Kasiriy]], Mavlono Afsariy, Sayfiy Aruziy, [[Saqqo Buxoriy]] kabi mashhur shoirlar bor. [[Turdiy Farogʻiy]], [[Buxoriy Naxliy]], [[Shavkat Buxoriy]] ([[XVII asr]]), Mulham Buxoriy, Voras, Saidkamol Fitrat (XVII-XVIII asrlar), [[Imlo Buxoriy]], [[Abdullatif Kirom Buxoriy]] ([[XVIII asr]]) ashtarxoniylar davridagi eng taniqli shoirlar edi. Buxoro viloyati da mashhur shoir Sayido Nasafiy (XVII asr) yashab, [[ijod]] qildi. Yirik [[faylasuf]] [[olim]] [[Muhammad Sharif Buxoriy]] (vafoti [[1697]]) "<nowiki/>[[Favoidi Xoqoniya“]] ([[1643]]), [[Muhammad Yusuf Munshiy]] „<nowiki/>[[Tarixi Muqimxoniy]]<nowiki/>“, Mir Muhammad Amir Buxoriy „[[Ubaydullanoma]]“, [[Muhammad Amin ibn Muhammad Zamon Buxoriy]] „Muhit attavorix“ tarixiy asarlarini yozishdi. [[Muhammad Amin Buxoriy|Mir Muhammad Amin Buxoriy]] [[Subhonqulixon]] (hukmronligi 1681 – 1702) va [[Ubaydullaxon II|Ubaydullaxon II ibn Subhonqulixon]] (hukmronligi 1702-1711) [[Saroy (qasr)|saroy]]<nowiki/>ida bosh [[munshiy]]<nowiki/>lik lavozimida xizmat qildi. [[Buxoro xonligi xoni|Buxoro xoni]] [[Subhonqulixon]] „Nishoniy“ [[taxallus]]<nowiki/>i bilan [[sheʼr]]<nowiki/>lar yozdi. [[Muhammad Vafoyi Karminagiy]] (1685-1769) „<nowiki/>[[Tuhfat ul-xoniy]]<nowiki/>“ („Xon tuhfasi“) [[kitob]]<nowiki/>ining [[muallif]]<nowiki/>idir. [[Shoir]], tarixchi va [[Munajjimlik|munajjim]] [[Abdurahmon tole|Abdurahmon Toleʼ]] ([[XVIII asr]]) „Tarixi Abulfayzxon“ asarini yaratdi. [[Muhammad Sharif]] [[Buxoro amirligi]] tarixiga oid „<nowiki/>[[Toj ut-tavorix]]<nowiki/>“ ([[1800]]) asarini yozdi. [[Buxoro]]<nowiki/>da [[mangʻitlar sulolasi]] davrida [[Mirzo Sodiq Munshiy]], [[Mirzo Ato]], [[Muhammad Nishotiy]], [[Mujrim-Obid|Mujrim Obid]], [[Soʻfixoʻja Soʻfiy]], [[Bebok]], [[Vozeh]], Savdo (1824-1873), [[Muztarib]], [[Iso Maxdum Buxoriy]] (1827-1888), [[Muhammad Siddiq Buxoriy]] (1878-1902), [[Abdurahmon Tamkin]] (1851-1915), [[Mirzo Hayit Sahbo]], [[Ahmad Donish]], [[Yaʼqub ibn Doniyolbiy Buxoriy]] (1771-1831), [[Mulla Ibodulla]] va [[Mulla Muhammad Sharif]] (XVIII-XIX asrlar), [[Muhammad Olim Buxoriy]] ([[XIX asr]]), [[Mirzo Abdulazim Somiy Boʻstoniy]] kabi [[shoir]] va tarixchilar [[ijod]] qilishgan. Sadr Ziyo – [[Sharifjon Maxdum]] (1867-1932), [[Mirzo Sirojiddin Hakim Buxoriy ibn Hoji Mirzo Abdurauf|Mirzo Sirojiddin Hakim]] (1877-1912), [[Mulla Ikromcha|Mulla Ikrom]] ([[Ikrom domla|Ikromcha domla]]) ham ularning munosib izdoshlari edi. Buxorolik [[Afzali Pirmastiy]] (vafoti [[1915]]) [[„Afzal uttazkor“ tazkirasi]]([[1904]])da XIX asr oxiri – XX asr boshida Buxoroda yashab oʻtgan 135 ijodkor haqida [[maʼlumot]] beradi. [[Jadid adabiyoti]]<nowiki/>ning tamal toshini qoʻyganlar safida buxorolik [[Abdurauf Fitrat]] va [[Sadriddin Ayniy]] bor. [[Abdulvohid Burhonov]] „Munzim“ [[taxallus]]<nowiki/>i bilan [[sheʼr]]<nowiki/>lar yozgan. [[XX asr]]<nowiki/>da [[Buxoro tarixi|Buxoro]]<nowiki/>da oʻziga xos [[adabiy muhit]] shakllandi. [[Sulton Joʻra]] (1910-1943), [[Muhammadjon Rahimiy]] (1901-1967), [[Jalol Ikromiy]], [[Toshpoʻlat Hamid]] (1927-1984), [[Saʼdulla Karomatov]], [[Neʼmat Aminov]], [[Jamol Kamol]], [[Omon Muxtor]], [[Oydin Hojiyeva]], [[Toshpo‘lat Ahmad]] kabi [[shoir]] va [[adib]]<nowiki/>lar shoʻrolar rejimi davrida ham badiiy jihatdan pishiq [[asar]]<nowiki/>lar yaratishadi. Bugungi [[oʻzbek adabiyoti]]<nowiki/>ning [[taraqqiyot]]<nowiki/>ida [[Gulchehra Jo‘rayeva]], [[Usmon Qoʻchqor]], [[Sadriddin Salimov]], [[Tilak Joʻra]], [[Nortoʻxta Qilich]], [[Safar Barnoyev]], [[Yusuf Jumayev]], [[Halima Ahmedova]], [[Ahad Hasan]], [[Vafo Fayzullo]], [[Sulaymon Rahmon]], [[Chorshaʼm Roʻzi]] kabi [[shoir]] va [[yozuvchi]]<nowiki/>larning oʻziga xos hissasi bor. [[Mustaqillik]] davrida buxorolik ijodkorlar oʻz [[salaf]]<nowiki/>larining [[anʼana]]<nowiki/>lariga sodiq qolgan holda [[Oʻzbek tili|oʻzbek]], [[Tojik tili|tojik]], [[Rus tili|rus]] tillarida samarali [[ijod]] qilishmoqda. Buxoro viloyatida Oʻzbekiston ijodiy uyushmalari ([[yozuvchi]]<nowiki/>lar, [[rassom]]<nowiki/>lar, [[meʼmor]]<nowiki/>lar, [[jurnalist]]<nowiki/>lar va boshqalar) ning [[viloyat]] [[shuʼba]]<nowiki/>lari [[faoliyat]] koʻrsatmoqda. == Matbuoti, radioeshittirishi va televideniyesi == Buxoro viloyatida 2 [[viloyat]] [[gazeta]]<nowiki/>si („<nowiki/>[[Buxoronoma]]<nowiki/>“, „<nowiki/>[[Buxarskiy vestnik]]<nowiki/>“), 11 [[Tuman (maʼmuriy birlik)|tuman]] [[gazeta]]<nowiki/>si, 2 [[shahar]] [[gazeta]]<nowiki/>si chiqadi. [[Viloyat]]<nowiki/>da, shuningdek 9 [[tarmoq]] [[gazeta]]<nowiki/>si nashr etiladi. Buxoro viloyatida dastlabki [[radioeshittirish]]<nowiki/>lari [[1922-yil]]<nowiki/>dan boshlagan. Oʻsha davrdan [[radio]] ijtimoiy-siyosiy hayotga doir mazmunli eshittirishlari bilan eʼtibor qozonmoqda. Buxoro viloyati radiosi oyiga 30 [[Soat (oʻlchov birligi)|soat]]<nowiki/>lik [[hajm]]<nowiki/>da eshittirishlar beradi (2001).[[1924-yil]]<nowiki/>da [[Turkiston]]<nowiki/>dagi dastlabki kino tashkiloti Buxoroda tuzildi (qarang „<nowiki/>[[Buxkino]]<nowiki/>“). [[1993 Yil|1993-yil]]<nowiki/>dan Buxoro viloyati [[televideniye]]<nowiki/>si [[faoliyat]] koʻrsatmoqda. [[Studiya]] uchun maxsus bino qurilgan. Bir oylik [[koʻrsatuv]]<nowiki/>lar vaqti 30 [[Soat (oʻlchov birligi)|soat]]<nowiki/>dan ortadi. Buxoroda [[„Istiqlol“ televideniyesi|"Istiqlol" xususiy televideniyesi]] tashkil etilgan ([[1995]]). Buxoro viloyati [[Gʻijduvon|Gʻijduvon shahri]]<nowiki/>da [[„Ark“ xususiy televideniyesi]] ham bor. == Meʼmoriy yodgorliklari == Buxoro viloyati qadimiy davr, ilk va [[Oʻrta Asrlar|oʻrta asrlar]]<nowiki/>da qurilgan meʼmoriy [[yodgorlik]]<nowiki/>larga juda boy. Hozirgi vaqtda [[Buxoro davlat meʼmoriy-badiiy muzey qoʻriqxonasi|Buxoro davlat meʼmoriy-badiiy muzey-qoʻriqxonasi]] hisobida 997 tarixiy [[yodgorlik]]<nowiki/>lar mavjud. [[Turon]]<nowiki/>dagi eng qadimgi [[yodgorlik]]<nowiki/>lardan biri sanalgan Buxoro [[hukmdor]]<nowiki/>larining [[Qarorgoh (maʼnolari)|qarorgoh]]<nowiki/>i – [[Buxoro arki]] ([[miloddan avvalgi I asr]]) bugungi kungacha saqlangan. Shahar yonidagi [[Fathobod]]<nowiki/>da [[Sayfiddin Boharziy maqbarasi]] ([[XIII asr]]), [[Bayonqulixon maqbarasi]] ([[XIV asr]]), [[Buxoro tumani]]<nowiki/>dagi [[Sumiton qishlogʻi]]<nowiki/>da [[Chorbakr ansambli]] ([[XVI asr]]), [[Hazrat bobo masjidi]] ([[XVIII asr]]), amirning yozgi [[Qarorgoh (maʼnolari)|qarorgoh]]<nowiki/>i – [[Sitorai Mohi xossa (qarorgoh)|Sitorai Mohi Xosa saroyi]] (XIX-XX asrlar), [[Vobkent tumani]]<nowiki/>da [[Vobkent minorasi]] ([[XII asr]]), [[Chashmai Ayyub]] hazirasi ([[1208]]), [[Fagʻnaviy|Xoja Mahmud Anjir Fagʻnaviy maqbarasi]] ([[XIII asr]]), [[Abdurahmon Vali maqbarasi]] ([[XIV asr]]), [[Vobkent hammomi]] (XVI-XVII asrlar), Toshmasjid (XVI-XVII asrlar), [[Soʻfidehqon xonaqosi]] (XVII-XVIII asrlar), Jondor tumanida [[Varaxsha|Varaxsha shahar xarobalari]] ([[VII asr]]), [[Mahmud Tarobiy dahmasi]] ([[XIII asr]]), [[Qizbibi majmuasi]] ([[XV asr]]), [[Kogon tumani]]<nowiki/>dagi [[Qasri Orifon]]<nowiki/>da [[Bahouddin Naqshband yodgorlik majmuasi]], [[Abdulazizxon xonaqosi]] va [[Daxmai shohon (Buxoro)|Dahmai Shohon]] (XIV-XVI asrlar), [[Hazrat Mir Kulol maqbarasi]] ([[XIV asr]]), [[Kogon shahri]]<nowiki/>da Temiryoʻlchilar (sobiq Amir) saroyi (XIX-XX asrlar), [[Peshkoʻ tumani]]<nowiki/>da [[Xoʻjam Bandi Kushod maqbarasi|Xoʻjam Bandi Kushod]] va [[Xoʻjam Said Poʻlat maqbarasi|Xoʻjam Said Poʻlat]] [[maqbara]]<nowiki/>lari (XVIII-XIX asrlar), [[Romitan tumani]]<nowiki/>da [[Xoʻja Ali Romitaniy Azizon qabri|Xoja Ali Romitoniy]] – [[Xojai Azizon]] va [[Xoja Muhammad Boboyi Samosiy]] [[maqbara]]<nowiki/>lari ([[XIV asr]]), [[Mulla Mir Hakim xonaqohi]], [[Shofirkon tumani]]<nowiki/>da [[Vardonze shahar yodgorligi]] (VI-VII asrlar), Hazor Hyp dahmasi ([[VIII asr]]), [[Revgariy Xoja Orif]] – [[Mohitobon]] maqbarasi ([[XIII asr]]), [[Qorovulbozor tumani]]<nowiki/>da [[Boʻzachi sardobasi|Boʻzachi]] va [[Qorovulbozor sardobasi|Qorovulbozor]] [[sardoba]]<nowiki/>lari ([[XVII asr]]), [[Qorakoʻl tumani]]<nowiki/>da [[Poykend shahristoni|Poykend shahar xarobalari]] ([[VIII asr]]). [[Shoburhon ota maqbarasi]] va [[Shoburhon ota masjidi|masjidi]], [[Gʻijduvon tumani]]<nowiki/>da [[Abduxoliq Gʻijduvoniy]] – Xojai Jahon ([[XII asr]]) [[masjid]]i va [[maqbara]]si, [[Ulugʻbek madrasasi (Gʻijduvon)|Ulugʻbek madrasasi]] ([[XV asr]]), Toshmasjid va [[Dehqonbobo xonaqosi]] (XV-XVI asrlar), [[Xoja Soktare masjidi]] ([[XVII asr]]), [[Chorsu masjidi]] (XVIII-XIX asrlar) kabi noyob meʼmoriy [[obida]]<nowiki/>lar saqlangan. Shuningdek, [[Buxoro vohasi]]<nowiki/>da [[Raboti Malik karvonsaroyi]] va [[Malik sardobasi]] ([[XI asr]]), [[Karmana|Karmana shahri]]<nowiki/>da [[Mir Said Bahrom maqbarasi|Mirsaid Bahrom maqbarasi]] (X-XI asrlar), [[Qosim Shayx xonaqohi]] ([[XVI asr]]) mavjud. Bu tarixiy [[yodgorlik]]<nowiki/>larda Sharq [[meʼmorlik]] [[anʼana]]<nowiki/>lari oʻzaro uygʻunlashib ketgan. [[O'zbek xalqi|Oʻzbek xalqi]] tomonidan ikki ming yil mobaynida bunyod qilingan bu [[obida]]<nowiki/>lar [[ajdod]]<nowiki/>larimizning boy [[isteʼdod]]<nowiki/>i va badiiy mahoratidan, katta yaratuvchilik qudratidan dalolat beradi<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{Oʻzbekiston}} {{Buxoro viloyati}} [[Turkum:Buxoro viloyati]] ffqz41gdlswlv19yiym5yewuj49vjts 4 2552 6312017 6311602 2026-10-18T12:01:22Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6312017 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] || [[Special:Contributions/Abdufattohov Ibrohimjon|{{formatnum:217674}}]] || {{Permissions|Abdufattohov Ibrohimjon}} |- | 2 || [[User:ShohjahonSobirov|ShohjahonSobirov]] || [[Special:Contributions/ShohjahonSobirov|{{formatnum:201174}}]] || {{Permissions|ShohjahonSobirov}} |- | 3 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:166860}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 4 || [[User:AnvarxonM|AnvarxonM]] || [[Special:Contributions/AnvarxonM|{{formatnum:81971}}]] || {{Permissions|AnvarxonM}} |- | 5 || [[User:Malikxan|Malikxan]] || [[Special:Contributions/Malikxan|{{formatnum:69989}}]] || {{Permissions|Malikxan}} |- | 6 || [[User:PlanespotterA320|PlanespotterA320]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:66045}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 7 || [[User:Kagansky|Kagansky]] || [[Special:Contributions/Kagansky|{{formatnum:53602}}]] || {{Permissions|Kagansky}} |- | 8 || [[User:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] || [[Special:Contributions/Janob Mirzaolim|{{formatnum:51998}}]] || {{Permissions|Janob Mirzaolim}} |- | 9 || [[User:Umarxon III|Umarxon III]] || [[Special:Contributions/Umarxon III|{{formatnum:40834}}]] || {{Permissions|Umarxon III}} |- | 10 || [[User:Bekipediya|Bekipediya]] || [[Special:Contributions/Bekipediya|{{formatnum:38123}}]] || {{Permissions|Bekipediya}} |- | 11 || [[User:Nataev|Nataev]] || [[Special:Contributions/Nataev|{{formatnum:33811}}]] || {{Permissions|Nataev}} |- | 12 || [[User:Ahror Akramovich|Ahror Akramovich]] || [[Special:Contributions/Ahror Akramovich|{{formatnum:33807}}]] || {{Permissions|Ahror Akramovich}} |- | 13 || [[User:Panpanchik|Panpanchik]] || [[Special:Contributions/Panpanchik|{{formatnum:32184}}]] || {{Permissions|Panpanchik}} |- | 14 || [[User:Muzaffar Murodovich|Muzaffar Murodovich]] || [[Special:Contributions/Muzaffar Murodovich|{{formatnum:25517}}]] || {{Permissions|Muzaffar Murodovich}} |- | 15 || [[User:Albatros777|Albatros777]] || [[Special:Contributions/Albatros777|{{formatnum:22562}}]] || {{Permissions|Albatros777}} |- | 16 || [[User:Salazarov|Salazarov]] || [[Special:Contributions/Salazarov|{{formatnum:22201}}]] || {{Permissions|Salazarov}} |- | 17 || [[User:Diwikiped|Diwikiped]] || [[Special:Contributions/Diwikiped|{{formatnum:20041}}]] || {{Permissions|Diwikiped}} |- | 18 || [[User:Laziz Baxtiyorov|Laziz Baxtiyorov]] || [[Special:Contributions/Laziz Baxtiyorov|{{formatnum:19886}}]] || {{Permissions|Laziz Baxtiyorov}} |- | 19 || [[User:Mrshaxas|Mrshaxas]] || [[Special:Contributions/Mrshaxas|{{formatnum:19859}}]] || {{Permissions|Mrshaxas}} |- | 20 || [[User:Artemev Nikolay|Artemev Nikolay]] || [[Special:Contributions/Artemev Nikolay|{{formatnum:19233}}]] || {{Permissions|Artemev Nikolay}} |- | 21 || [[User:Humoyun Qodirov|Humoyun Qodirov]] || [[Special:Contributions/Humoyun Qodirov|{{formatnum:19080}}]] || {{Permissions|Humoyun Qodirov}} |- | 22 || [[User:Abdulla|Abdulla]] || [[Special:Contributions/Abdulla|{{formatnum:19014}}]] || {{Permissions|Abdulla}} |- | 23 || [[User:Alpasli|Alpasli]] || [[Special:Contributions/Alpasli|{{formatnum:18820}}]] || {{Permissions|Alpasli}} |- | 24 || [[User:Vikichizar|Vikichizar]] || [[Special:Contributions/Vikichizar|{{formatnum:18062}}]] || {{Permissions|Vikichizar}} |- | 25 || [[User:Oblakulova|Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Oblakulova|{{formatnum:17119}}]] || {{Permissions|Oblakulova}} |- | 26 || [[User:Shahriyorxon|Shahriyorxon]] || [[Special:Contributions/Shahriyorxon|{{formatnum:16640}}]] || {{Permissions|Shahriyorxon}} |- | 27 || [[User:Husniddin Rasulov|Husniddin Rasulov]] || [[Special:Contributions/Husniddin Rasulov|{{formatnum:15775}}]] || {{Permissions|Husniddin Rasulov}} |- | 28 || [[User:Sherzod11W|Sherzod11W]] || [[Special:Contributions/Sherzod11W|{{formatnum:15006}}]] || {{Permissions|Sherzod11W}} |- | 29 || [[User:Muxriddin Azimov|Muxriddin Azimov]] || [[Special:Contributions/Muxriddin Azimov|{{formatnum:14708}}]] || {{Permissions|Muxriddin Azimov}} |- | 30 || [[User:Ikromova Guli|Ikromova Guli]] || [[Special:Contributions/Ikromova Guli|{{formatnum:14521}}]] || {{Permissions|Ikromova Guli}} |- | 31 || [[User:Tewayev|Tewayev]] || [[Special:Contributions/Tewayev|{{formatnum:13944}}]] || {{Permissions|Tewayev}} |- | 32 || [[User:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] || [[Special:Contributions/Mirishkorlik|{{formatnum:12885}}]] || {{Permissions|Mirishkorlik}} |- | 33 || [[User:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] || [[Special:Contributions/Xumoshox Ismoilova|{{formatnum:12790}}]] || {{Permissions|Xumoshox Ismoilova}} |- | 34 || [[User:Jamshid Nurkulov|Jamshid Nurkulov]] || [[Special:Contributions/Jamshid Nurkulov|{{formatnum:12540}}]] || {{Permissions|Jamshid Nurkulov}} |- | 35 || [[User:Amir.Temur|Amir.Temur]] || [[Special:Contributions/Amir.Temur|{{formatnum:12062}}]] || {{Permissions|Amir.Temur}} |- | 36 || [[User:ShHamrayev|ShHamrayev]] || [[Special:Contributions/ShHamrayev|{{formatnum:11755}}]] || {{Permissions|ShHamrayev}} |- | 37 || [[User:7Devona|7Devona]] || [[Special:Contributions/7Devona|{{formatnum:11192}}]] || {{Permissions|7Devona}} |- | 38 || [[User:SemWikipediya|SemWikipediya]] || [[Special:Contributions/SemWikipediya|{{formatnum:11008}}]] || {{Permissions|SemWikipediya}} |- | 39 || [[User:Javoxir Yorqulov|Javoxir Yorqulov]] || [[Special:Contributions/Javoxir Yorqulov|{{formatnum:10561}}]] || {{Permissions|Javoxir Yorqulov}} |- | 40 || [[User:Komilkhuja|Komilkhuja]] || [[Special:Contributions/Komilkhuja|{{formatnum:10521}}]] || {{Permissions|Komilkhuja}} |- | 41 || [[User:Usmonov Gayrat|Usmonov Gayrat]] || [[Special:Contributions/Usmonov Gayrat|{{formatnum:10331}}]] || {{Permissions|Usmonov Gayrat}} |- | 42 || [[User:Finikchik|Finikchik]] || [[Special:Contributions/Finikchik|{{formatnum:10292}}]] || {{Permissions|Finikchik}} |- | 43 || [[User:Uzgen|Uzgen]] || [[Special:Contributions/Uzgen|{{formatnum:9648}}]] || {{Permissions|Uzgen}} |- | 44 || [[User:Axadjon1|Axadjon1]] || [[Special:Contributions/Axadjon1|{{formatnum:9646}}]] || {{Permissions|Axadjon1}} |- | 45 || [[User:Murodovazizmurod|Murodovazizmurod]] || [[Special:Contributions/Murodovazizmurod|{{formatnum:9320}}]] || {{Permissions|Murodovazizmurod}} |- | 46 || [[User:Casual|Casual]] || [[Special:Contributions/Casual|{{formatnum:9048}}]] || {{Permissions|Casual}} |- | 47 || [[User:Sitora Oblakulova|Sitora Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Sitora Oblakulova|{{formatnum:9036}}]] || {{Permissions|Sitora Oblakulova}} |- | 48 || [[User:MirfayzbekAbdullayev|MirfayzbekAbdullayev]] || [[Special:Contributions/MirfayzbekAbdullayev|{{formatnum:8878}}]] || {{Permissions|MirfayzbekAbdullayev}} |- | 49 || [[User:Creobek|Creobek]] || [[Special:Contributions/Creobek|{{formatnum:8866}}]] || {{Permissions|Creobek}} |- | 50 || [[User:Rtfroot|Rtfroot]] || [[Special:Contributions/Rtfroot|{{formatnum:8817}}]] || {{Permissions|Rtfroot}} |- | 51 || [[User:Visola Tangirova|Visola Tangirova]] || [[Special:Contributions/Visola Tangirova|{{formatnum:8774}}]] || {{Permissions|Visola Tangirova}} |- | 52 || [[User:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] || [[Special:Contributions/MrKrasav4ik|{{formatnum:8620}}]] || {{Permissions|MrKrasav4ik}} |- | 53 || [[User:FreetimeeditorII|FreetimeeditorII]] || [[Special:Contributions/FreetimeeditorII|{{formatnum:8512}}]] || {{Permissions|FreetimeeditorII}} |- | 54 || [[User:Xusinboy Bekchanov|Xusinboy Bekchanov]] || [[Special:Contributions/Xusinboy Bekchanov|{{formatnum:8322}}]] || {{Permissions|Xusinboy Bekchanov}} |- | 55 || [[User:Azizxon Muzaffarov|Azizxon Muzaffarov]] || [[Special:Contributions/Azizxon Muzaffarov|{{formatnum:8213}}]] || {{Permissions|Azizxon Muzaffarov}} |- | 56 || [[User:Hasan Xamidovich|Hasan Xamidovich]] || [[Special:Contributions/Hasan Xamidovich|{{formatnum:8098}}]] || {{Permissions|Hasan Xamidovich}} |- | 57 || [[User:KWiki78|KWiki78]] || [[Special:Contributions/KWiki78|{{formatnum:8059}}]] || {{Permissions|KWiki78}} |- | 58 || [[User:OneAzimov|OneAzimov]] || [[Special:Contributions/OneAzimov|{{formatnum:7837}}]] || {{Permissions|OneAzimov}} |- | 59 || [[User:Akobir Abdimuminov|Akobir Abdimuminov]] || [[Special:Contributions/Akobir Abdimuminov|{{formatnum:7821}}]] || {{Permissions|Akobir Abdimuminov}} |- | 60 || [[User:Anjaniy|Anjaniy]] || [[Special:Contributions/Anjaniy|{{formatnum:7763}}]] || {{Permissions|Anjaniy}} |- | 61 || [[User:Boboyev1996|Boboyev1996]] || [[Special:Contributions/Boboyev1996|{{formatnum:7737}}]] || {{Permissions|Boboyev1996}} |- | 62 || [[User:Nataeva|Nataeva]] || [[Special:Contributions/Nataeva|{{formatnum:7687}}]] || {{Permissions|Nataeva}} |- | 63 || [[User:Boburjon Xidirov|Boburjon Xidirov]] || [[Special:Contributions/Boburjon Xidirov|{{formatnum:7548}}]] || {{Permissions|Boburjon Xidirov}} |- | 64 || [[User:TheNomadEditor|TheNomadEditor]] || [[Special:Contributions/TheNomadEditor|{{formatnum:7513}}]] || {{Permissions|TheNomadEditor}} |- | 65 || [[User:Olimidono|Olimidono]] || [[Special:Contributions/Olimidono|{{formatnum:7176}}]] || {{Permissions|Olimidono}} |- | 66 || [[User:Olaf Studt|Olaf Studt]] || [[Special:Contributions/Olaf Studt|{{formatnum:7027}}]] || {{Permissions|Olaf Studt}} |- | 67 || [[User:FarhodShaymanov|FarhodShaymanov]] || [[Special:Contributions/FarhodShaymanov|{{formatnum:6586}}]] || {{Permissions|FarhodShaymanov}} |- | 68 || [[User:FaridShavkatullayev|FaridShavkatullayev]] || [[Special:Contributions/FaridShavkatullayev|{{formatnum:6532}}]] || {{Permissions|FaridShavkatullayev}} |- | 69 || [[User:Wikivikipediya|Wikivikipediya]] || [[Special:Contributions/Wikivikipediya|{{formatnum:6519}}]] || {{Permissions|Wikivikipediya}} |- | 70 || [[User:AnnaDelvey|AnnaDelvey]] || [[Special:Contributions/AnnaDelvey|{{formatnum:6514}}]] || {{Permissions|AnnaDelvey}} |- | 71 || [[User:Odilbek Irisqulov|Odilbek Irisqulov]] || [[Special:Contributions/Odilbek Irisqulov|{{formatnum:6505}}]] || {{Permissions|Odilbek Irisqulov}} |- | 72 || [[User:Khronos13|Khronos13]] || [[Special:Contributions/Khronos13|{{formatnum:6451}}]] || {{Permissions|Khronos13}} |- | 73 || [[User:TimmyvikipediyWiki|TimmyvikipediyWiki]] || [[Special:Contributions/TimmyvikipediyWiki|{{formatnum:6360}}]] || {{Permissions|TimmyvikipediyWiki}} |- | 74 || [[User:Miss Kamola|Miss Kamola]] || [[Special:Contributions/Miss Kamola|{{formatnum:6301}}]] || {{Permissions|Miss Kamola}} |- | 75 || [[User:MrshaxasBot|MrshaxasBot]] || [[Special:Contributions/MrshaxasBot|{{formatnum:6288}}]] || {{Permissions|MrshaxasBot}} |- | 76 || [[User:Omensweans|Omensweans]] || [[Special:Contributions/Omensweans|{{formatnum:6243}}]] || {{Permissions|Omensweans}} |- | 77 || [[User:Khasan azim1|Khasan azim1]] || [[Special:Contributions/Khasan azim1|{{formatnum:6138}}]] || {{Permissions|Khasan azim1}} |- | 78 || [[User:Muhammadjon1510|Muhammadjon1510]] || [[Special:Contributions/Muhammadjon1510|{{formatnum:6119}}]] || {{Permissions|Muhammadjon1510}} |- | 79 || [[User:Farrukh Askaraliev|Farrukh Askaraliev]] || [[Special:Contributions/Farrukh Askaraliev|{{formatnum:6009}}]] || {{Permissions|Farrukh Askaraliev}} |- | 80 || [[User:Xoqoni Said|Xoqoni Said]] || [[Special:Contributions/Xoqoni Said|{{formatnum:5962}}]] || {{Permissions|Xoqoni Said}} |- | 81 || [[User:Tilkobles|Tilkobles]] || [[Special:Contributions/Tilkobles|{{formatnum:5871}}]] || {{Permissions|Tilkobles}} |- | 82 || [[User:Wikisurgery94|Wikisurgery94]] || [[Special:Contributions/Wikisurgery94|{{formatnum:5813}}]] || {{Permissions|Wikisurgery94}} |- | 83 || [[User:Umid1108|Umid1108]] || [[Special:Contributions/Umid1108|{{formatnum:5773}}]] || {{Permissions|Umid1108}} |- | 84 || [[User:Lazizbek95|Lazizbek95]] || [[Special:Contributions/Lazizbek95|{{formatnum:5627}}]] || {{Permissions|Lazizbek95}} |- | 85 || [[User:Xolnazarov Sarvar|Xolnazarov Sarvar]] || [[Special:Contributions/Xolnazarov Sarvar|{{formatnum:5416}}]] || {{Permissions|Xolnazarov Sarvar}} |- | 86 || [[User:Dieri007|Dieri007]] || [[Special:Contributions/Dieri007|{{formatnum:5184}}]] || {{Permissions|Dieri007}} |- | 87 || [[User:Masofa321|Masofa321]] || [[Special:Contributions/Masofa321|{{formatnum:5113}}]] || {{Permissions|Masofa321}} |- | 88 || [[User:Lutfulloh7|Lutfulloh7]] || [[Special:Contributions/Lutfulloh7|{{formatnum:5102}}]] || {{Permissions|Lutfulloh7}} |- | 89 || [[User:Yangilik 3|Yangilik 3]] || [[Special:Contributions/Yangilik 3|{{formatnum:5053}}]] || {{Permissions|Yangilik 3}} |- | 90 || [[User:MinaUktamova|MinaUktamova]] || [[Special:Contributions/MinaUktamova|{{formatnum:5042}}]] || {{Permissions|MinaUktamova}} |- | 91 || [[User:Mahirema|Mahirema]] || [[Special:Contributions/Mahirema|{{formatnum:4959}}]] || {{Permissions|Mahirema}} |- | 92 || [[User:Nafosatxon Otabekovna|Nafosatxon Otabekovna]] || [[Special:Contributions/Nafosatxon Otabekovna|{{formatnum:4792}}]] || {{Permissions|Nafosatxon Otabekovna}} |- | 93 || [[User:Sakinabonu|Sakinabonu]] || [[Special:Contributions/Sakinabonu|{{formatnum:4747}}]] || {{Permissions|Sakinabonu}} |- | 94 || [[User:Gaffarov737|Gaffarov737]] || [[Special:Contributions/Gaffarov737|{{formatnum:4742}}]] || {{Permissions|Gaffarov737}} |- | 95 || [[User:Ravshanbek Tohirov|Ravshanbek Tohirov]] || [[Special:Contributions/Ravshanbek Tohirov|{{formatnum:4678}}]] || {{Permissions|Ravshanbek Tohirov}} |- | 96 || [[User:Brainbox 8|Brainbox 8]] || [[Special:Contributions/Brainbox 8|{{formatnum:4663}}]] || {{Permissions|Brainbox 8}} |- | 97 || [[User:Optima D|Optima D]] || [[Special:Contributions/Optima D|{{formatnum:4659}}]] || {{Permissions|Optima D}} |- | 98 || [[User:Bakhrieva 03|Bakhrieva 03]] || [[Special:Contributions/Bakhrieva 03|{{formatnum:4543}}]] || {{Permissions|Bakhrieva 03}} |- | 99 || [[User:Divergent08|Divergent08]] || [[Special:Contributions/Divergent08|{{formatnum:4494}}]] || {{Permissions|Divergent08}} |- | 100 || [[User:Diloromkhan|Diloromkhan]] || [[Special:Contributions/Diloromkhan|{{formatnum:4478}}]] || {{Permissions|Diloromkhan}} |- | 101 || [[User:Wiki7pedia89|Wiki7pedia89]] || [[Special:Contributions/Wiki7pedia89|{{formatnum:4478}}]] || {{Permissions|Wiki7pedia89}} |- | 102 || [[User:Asadbek Bekmirzayev1|Asadbek Bekmirzayev1]] || [[Special:Contributions/Asadbek Bekmirzayev1|{{formatnum:4156}}]] || {{Permissions|Asadbek Bekmirzayev1}} |- | 103 || [[User:Translate1|Translate1]] || [[Special:Contributions/Translate1|{{formatnum:4091}}]] || {{Permissions|Translate1}} |- | 104 || [[User:Ximik1991|Ximik1991]] || [[Special:Contributions/Ximik1991|{{formatnum:4088}}]] || {{Permissions|Ximik1991}} |- | 105 || [[User:Furqatlik|Furqatlik]] || [[Special:Contributions/Furqatlik|{{formatnum:4027}}]] || {{Permissions|Furqatlik}} |- | 106 || [[User:Melegim0820|Melegim0820]] || [[Special:Contributions/Melegim0820|{{formatnum:3974}}]] || {{Permissions|Melegim0820}} |- | 107 || [[User:DONABDU2003|DONABDU2003]] || [[Special:Contributions/DONABDU2003|{{formatnum:3845}}]] || {{Permissions|DONABDU2003}} |- | 108 || [[User:Delecta55|Delecta55]] || [[Special:Contributions/Delecta55|{{formatnum:3811}}]] || {{Permissions|Delecta55}} |- | 109 || [[User:XayrinisoJorayeva|XayrinisoJorayeva]] || [[Special:Contributions/XayrinisoJorayeva|{{formatnum:3785}}]] || {{Permissions|XayrinisoJorayeva}} |- | 110 || [[User:Sociologist|Sociologist]] || [[Special:Contributions/Sociologist|{{formatnum:3776}}]] || {{Permissions|Sociologist}} |- | 111 || [[User:Azizbek Karimov|Azizbek Karimov]] || [[Special:Contributions/Azizbek Karimov|{{formatnum:3764}}]] || {{Permissions|Azizbek Karimov}} |- | 112 || [[User:Abilqosimova|Abilqosimova]] || [[Special:Contributions/Abilqosimova|{{formatnum:3742}}]] || {{Permissions|Abilqosimova}} |- | 113 || [[User:Gulzoda Abduhalilova|Gulzoda Abduhalilova]] || [[Special:Contributions/Gulzoda Abduhalilova|{{formatnum:3721}}]] || {{Permissions|Gulzoda Abduhalilova}} |- | 114 || [[User:Lillimor|Lillimor]] || [[Special:Contributions/Lillimor|{{formatnum:3719}}]] || {{Permissions|Lillimor}} |- | 115 || [[User:Wknewpages|Wknewpages]] || [[Special:Contributions/Wknewpages|{{formatnum:3652}}]] || {{Permissions|Wknewpages}} |- | 116 || [[User:Wentra30|Wentra30]] || [[Special:Contributions/Wentra30|{{formatnum:3609}}]] || {{Permissions|Wentra30}} |- | 117 || [[User:Uzbekistan PFL|Uzbekistan PFL]] || [[Special:Contributions/Uzbekistan PFL|{{formatnum:3558}}]] || {{Permissions|Uzbekistan PFL}} |- | 118 || [[User:Akhrarova Ezoza|Akhrarova Ezoza]] || [[Special:Contributions/Akhrarova Ezoza|{{formatnum:3513}}]] || {{Permissions|Akhrarova Ezoza}} |- | 119 || [[User:ABDULLOCH A|ABDULLOCH A]] || [[Special:Contributions/ABDULLOCH A|{{formatnum:3510}}]] || {{Permissions|ABDULLOCH A}} |- | 120 || [[User:Bakhtiyarovna|Bakhtiyarovna]] || [[Special:Contributions/Bakhtiyarovna|{{formatnum:3498}}]] || {{Permissions|Bakhtiyarovna}} |- | 121 || [[User:Oqsaqol|Oqsaqol]] || [[Special:Contributions/Oqsaqol|{{formatnum:3483}}]] || {{Permissions|Oqsaqol}} |- | 122 || [[User:Bobonorova Hulkar|Bobonorova Hulkar]] || [[Special:Contributions/Bobonorova Hulkar|{{formatnum:3475}}]] || {{Permissions|Bobonorova Hulkar}} |- | 123 || [[User:BilimNuri|BilimNuri]] || [[Special:Contributions/BilimNuri|{{formatnum:3436}}]] || {{Permissions|BilimNuri}} |- | 124 || [[User:Anvarkhoja|Anvarkhoja]] || [[Special:Contributions/Anvarkhoja|{{formatnum:3352}}]] || {{Permissions|Anvarkhoja}} |- | 125 || [[User:Panda D|Panda D]] || [[Special:Contributions/Panda D|{{formatnum:3294}}]] || {{Permissions|Panda D}} |- | 126 || [[User:AdAstraUz|AdAstraUz]] || [[Special:Contributions/AdAstraUz|{{formatnum:3245}}]] || {{Permissions|AdAstraUz}} |- | 127 || [[User:Hilola Jurakulova|Hilola Jurakulova]] || [[Special:Contributions/Hilola Jurakulova|{{formatnum:3222}}]] || {{Permissions|Hilola Jurakulova}} |- | 128 || [[User:Doniyor Yóldoshev|Doniyor Yóldoshev]] || [[Special:Contributions/Doniyor Yóldoshev|{{formatnum:3209}}]] || {{Permissions|Doniyor Yóldoshev}} |- | 129 || [[User:Muhammad Abul-Futooh|Muhammad Abul-Futooh]] || [[Special:Contributions/Muhammad Abul-Futooh|{{formatnum:3206}}]] || {{Permissions|Muhammad Abul-Futooh}} |- | 130 || [[User:Farhodovna 074|Farhodovna 074]] || [[Special:Contributions/Farhodovna 074|{{formatnum:3198}}]] || {{Permissions|Farhodovna 074}} |- | 131 || [[User:Konstanta0013|Konstanta0013]] || [[Special:Contributions/Konstanta0013|{{formatnum:3156}}]] || {{Permissions|Konstanta0013}} |- | 132 || [[User:Yangilik 2|Yangilik 2]] || [[Special:Contributions/Yangilik 2|{{formatnum:3125}}]] || {{Permissions|Yangilik 2}} |- | 133 || [[User:Komronbek Abdulboriyev|Komronbek Abdulboriyev]] || [[Special:Contributions/Komronbek Abdulboriyev|{{formatnum:3075}}]] || {{Permissions|Komronbek Abdulboriyev}} |- | 134 || [[User:Ergashev Akobir|Ergashev Akobir]] || [[Special:Contributions/Ergashev Akobir|{{formatnum:3071}}]] || {{Permissions|Ergashev Akobir}} |- | 135 || [[User:Akhemen|Akhemen]] || [[Special:Contributions/Akhemen|{{formatnum:3022}}]] || {{Permissions|Akhemen}} |- | 136 || [[User:Maysi tod|Maysi tod]] || [[Special:Contributions/Maysi tod|{{formatnum:3022}}]] || {{Permissions|Maysi tod}} |- | 137 || [[User:Minor16|Minor16]] || [[Special:Contributions/Minor16|{{formatnum:3006}}]] || {{Permissions|Minor16}} |- | 138 || [[User:Rajabova Jasmina|Rajabova Jasmina]] || [[Special:Contributions/Rajabova Jasmina|{{formatnum:2952}}]] || {{Permissions|Rajabova Jasmina}} |- | 139 || [[User:BaxtiyJahon|BaxtiyJahon]] || [[Special:Contributions/BaxtiyJahon|{{formatnum:2949}}]] || {{Permissions|BaxtiyJahon}} |- | 140 || [[User:SardorAblokulov|SardorAblokulov]] || [[Special:Contributions/SardorAblokulov|{{formatnum:2933}}]] || {{Permissions|SardorAblokulov}} |- | 141 || [[User:Alibek Attamonov|Alibek Attamonov]] || [[Special:Contributions/Alibek Attamonov|{{formatnum:2919}}]] || {{Permissions|Alibek Attamonov}} |- | 142 || [[User:Akobirolmasov diplomat|Akobirolmasov diplomat]] || [[Special:Contributions/Akobirolmasov diplomat|{{formatnum:2885}}]] || {{Permissions|Akobirolmasov diplomat}} |- | 143 || [[User:Divandagi ekspert|Divandagi ekspert]] || [[Special:Contributions/Divandagi ekspert|{{formatnum:2801}}]] || {{Permissions|Divandagi ekspert}} |- | 144 || [[User:Speedbowl|Speedbowl]] || [[Special:Contributions/Speedbowl|{{formatnum:2779}}]] || {{Permissions|Speedbowl}} |- | 145 || [[User:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] || [[Special:Contributions/Lochinovamarjona|{{formatnum:2751}}]] || {{Permissions|Lochinovamarjona}} |- | 146 || [[User:Husanowar|Husanowar]] || [[Special:Contributions/Husanowar|{{formatnum:2728}}]] || {{Permissions|Husanowar}} |- | 147 || [[User:RedaktorWiki|RedaktorWiki]] || [[Special:Contributions/RedaktorWiki|{{formatnum:2716}}]] || {{Permissions|RedaktorWiki}} |- | 148 || [[User:Gulyora Jamolova|Gulyora Jamolova]] || [[Special:Contributions/Gulyora Jamolova|{{formatnum:2689}}]] || {{Permissions|Gulyora Jamolova}} |- | 149 || [[User:Omonovas|Omonovas]] || [[Special:Contributions/Omonovas|{{formatnum:2685}}]] || {{Permissions|Omonovas}} |- | 150 || [[User:Scientific Research Journal1|Scientific Research Journal1]] || [[Special:Contributions/Scientific Research Journal1|{{formatnum:2657}}]] || {{Permissions|Scientific Research Journal1}} |- | 151 || [[User:Anakin F|Anakin F]] || [[Special:Contributions/Anakin F|{{formatnum:2618}}]] || {{Permissions|Anakin F}} |- | 152 || [[User:Kunduziy|Kunduziy]] || [[Special:Contributions/Kunduziy|{{formatnum:2618}}]] || {{Permissions|Kunduziy}} |- | 153 || [[User:Khorazmiy|Khorazmiy]] || [[Special:Contributions/Khorazmiy|{{formatnum:2587}}]] || {{Permissions|Khorazmiy}} |- | 154 || [[User:S(uz)ak|S(uz)ak]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:2552}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 155 || [[User:Xasanboy off|Xasanboy off]] || [[Special:Contributions/Xasanboy off|{{formatnum:2530}}]] || {{Permissions|Xasanboy off}} |- | 156 || [[User:Wikitolog|Wikitolog]] || [[Special:Contributions/Wikitolog|{{formatnum:2510}}]] || {{Permissions|Wikitolog}} |- | 157 || [[User:Divergent02|Divergent02]] || [[Special:Contributions/Divergent02|{{formatnum:2501}}]] || {{Permissions|Divergent02}} |- | 158 || [[User:Zuxra.bmr|Zuxra.bmr]] || [[Special:Contributions/Zuxra.bmr|{{formatnum:2478}}]] || {{Permissions|Zuxra.bmr}} |- | 159 || [[User:Gibranist|Gibranist]] || [[Special:Contributions/Gibranist|{{formatnum:2458}}]] || {{Permissions|Gibranist}} |- | 160 || [[User:Gulsanam Jahongirovna|Gulsanam Jahongirovna]] || [[Special:Contributions/Gulsanam Jahongirovna|{{formatnum:2448}}]] || {{Permissions|Gulsanam Jahongirovna}} |- | 161 || [[User:SIisj|SIisj]] || [[Special:Contributions/SIisj|{{formatnum:2430}}]] || {{Permissions|SIisj}} |- | 162 || [[User:Bekzod dentistArzt|Bekzod dentistArzt]] || [[Special:Contributions/Bekzod dentistArzt|{{formatnum:2423}}]] || {{Permissions|Bekzod dentistArzt}} |- | 163 || [[User:Just Khumoyun|Just Khumoyun]] || [[Special:Contributions/Just Khumoyun|{{formatnum:2418}}]] || {{Permissions|Just Khumoyun}} |- | 164 || [[User:Amefuri2019|Amefuri2019]] || [[Special:Contributions/Amefuri2019|{{formatnum:2411}}]] || {{Permissions|Amefuri2019}} |- | 165 || [[User:Ranoxa|Ranoxa]] || [[Special:Contributions/Ranoxa|{{formatnum:2403}}]] || {{Permissions|Ranoxa}} |- | 166 || [[User:Behruznurullayevv|Behruznurullayevv]] || [[Special:Contributions/Behruznurullayevv|{{formatnum:2382}}]] || {{Permissions|Behruznurullayevv}} |- | 167 || [[User:Mupapap29|Mupapap29]] || [[Special:Contributions/Mupapap29|{{formatnum:2361}}]] || {{Permissions|Mupapap29}} |- | 168 || [[User:Quwanishbaev Berdiyar|Quwanishbaev Berdiyar]] || [[Special:Contributions/Quwanishbaev Berdiyar|{{formatnum:2297}}]] || {{Permissions|Quwanishbaev Berdiyar}} |- | 169 || [[User:Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)|Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)]] || [[Special:Contributions/Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)|{{formatnum:2297}}]] || {{Permissions|Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)}} |- | 170 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:2288}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 171 || [[User:Dilmurod Rashidov|Dilmurod Rashidov]] || [[Special:Contributions/Dilmurod Rashidov|{{formatnum:2239}}]] || {{Permissions|Dilmurod Rashidov}} |- | 172 || [[User:Rabiga Shabatova|Rabiga Shabatova]] || [[Special:Contributions/Rabiga Shabatova|{{formatnum:2234}}]] || {{Permissions|Rabiga Shabatova}} |- | 173 || [[User:Mahmud Hamrayev|Mahmud Hamrayev]] || [[Special:Contributions/Mahmud Hamrayev|{{formatnum:2223}}]] || {{Permissions|Mahmud Hamrayev}} |- | 174 || [[User:Cekli829|Cekli829]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:2202}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 175 || [[User:Diljahonn|Diljahonn]] || [[Special:Contributions/Diljahonn|{{formatnum:2162}}]] || {{Permissions|Diljahonn}} |- | 176 || [[User:Asrorbek|Asrorbek]] || [[Special:Contributions/Asrorbek|{{formatnum:2138}}]] || {{Permissions|Asrorbek}} |- | 177 || [[User:Aslzar|Aslzar]] || [[Special:Contributions/Aslzar|{{formatnum:2133}}]] || {{Permissions|Aslzar}} |- | 178 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:2114}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 179 || [[User:M Xasanboy|M Xasanboy]] || [[Special:Contributions/M Xasanboy|{{formatnum:2113}}]] || {{Permissions|M Xasanboy}} |- | 180 || [[User:Ro'zimurodov Zuhriddin|Ro'zimurodov Zuhriddin]] || [[Special:Contributions/Ro'zimurodov Zuhriddin|{{formatnum:2076}}]] || {{Permissions|Ro'zimurodov Zuhriddin}} |- | 181 || [[User:Sarvarbekabdukarim|Sarvarbekabdukarim]] || [[Special:Contributions/Sarvarbekabdukarim|{{formatnum:2064}}]] || {{Permissions|Sarvarbekabdukarim}} |- | 182 || [[User:Yorqulov Husan|Yorqulov Husan]] || [[Special:Contributions/Yorqulov Husan|{{formatnum:2057}}]] || {{Permissions|Yorqulov Husan}} |- | 183 || [[User:Vaska46|Vaska46]] || [[Special:Contributions/Vaska46|{{formatnum:2018}}]] || {{Permissions|Vaska46}} |- | 184 || [[User:WorldXTX|WorldXTX]] || [[Special:Contributions/WorldXTX|{{formatnum:2004}}]] || {{Permissions|WorldXTX}} |- | 185 || [[User:Xabibulla Muxamedov|Xabibulla Muxamedov]] || [[Special:Contributions/Xabibulla Muxamedov|{{formatnum:1969}}]] || {{Permissions|Xabibulla Muxamedov}} |- | 186 || [[User:Abdug'opporov Xalilulloh|Abdug'opporov Xalilulloh]] || [[Special:Contributions/Abdug'opporov Xalilulloh|{{formatnum:1964}}]] || {{Permissions|Abdug'opporov Xalilulloh}} |- | 187 || [[User:Gulnozaxon 27|Gulnozaxon 27]] || [[Special:Contributions/Gulnozaxon 27|{{formatnum:1964}}]] || {{Permissions|Gulnozaxon 27}} |- | 188 || [[User:MrErgashev|MrErgashev]] || [[Special:Contributions/MrErgashev|{{formatnum:1960}}]] || {{Permissions|MrErgashev}} |- | 189 || [[User:Agent026|Agent026]] || [[Special:Contributions/Agent026|{{formatnum:1951}}]] || {{Permissions|Agent026}} |- | 190 || [[User:111muhammadkarim|111muhammadkarim]] || [[Special:Contributions/111muhammadkarim|{{formatnum:1935}}]] || {{Permissions|111muhammadkarim}} |- | 191 || [[User:Mehriddin 01|Mehriddin 01]] || [[Special:Contributions/Mehriddin 01|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Mehriddin 01}} |- | 192 || [[User:Komrontoy|Komrontoy]] || [[Special:Contributions/Komrontoy|{{formatnum:1902}}]] || {{Permissions|Komrontoy}} |- | 193 || [[User:Didosh Jurayeva|Didosh Jurayeva]] || [[Special:Contributions/Didosh Jurayeva|{{formatnum:1860}}]] || {{Permissions|Didosh Jurayeva}} |- | 194 || [[User:Akramova Komila|Akramova Komila]] || [[Special:Contributions/Akramova Komila|{{formatnum:1855}}]] || {{Permissions|Akramova Komila}} |- | 195 || [[User:Rotlink|Rotlink]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:1770}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 196 || [[User:Sakiy na0926|Sakiy na0926]] || [[Special:Contributions/Sakiy na0926|{{formatnum:1758}}]] || {{Permissions|Sakiy na0926}} |- | 197 || [[User:Xatchiman|Xatchiman]] || [[Special:Contributions/Xatchiman|{{formatnum:1734}}]] || {{Permissions|Xatchiman}} |- | 198 || [[User:Wikivikipedia|Wikivikipedia]] || [[Special:Contributions/Wikivikipedia|{{formatnum:1717}}]] || {{Permissions|Wikivikipedia}} |- | 199 || [[User:MiroJP|MiroJP]] || [[Special:Contributions/MiroJP|{{formatnum:1709}}]] || {{Permissions|MiroJP}} |- | 200 || [[User:Young Economist7|Young Economist7]] || [[Special:Contributions/Young Economist7|{{formatnum:1707}}]] || {{Permissions|Young Economist7}} {{/end}} advanaab9ogqavki8kqi4swq6nbgv2l 0 2738 6312533 6142493 2026-10-19T09:12:16Z ~2026-55940-80 318205 Mashrab Namanganda tug`ilgan 6312533 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | nomi = | tasvir = File:Mashrab-babarahim.jpg | birth_date = 1640-yil (yoki 1653, 1657) | birth_place = [[Andijon viloyati]] | death_date = 1711-yil | death_place = [[Balx viloyati, Qunduz shahri]] | residence = | fuqaroligi = | nationality = | ethnicity = [[oʻzbek]] | field = [[shoir]] | work_institutions = | alma_mater = | doctoral_advisor = | doctoral_students = | mashhur_ishlari = „[[Qissai Mashrab]]“, „[[Koshki]]“, „[[Oʻzum]]“,„[[Qolmadi]]“ | influenced = | mukofotlari = | religion = Islom | imzo = | imzo_izoh = | vikiombor = }} '''Mashrab''' (asl ismi: '''Boborahim [[Mulla]] Vali oʻgʻli'''; 1640/1653/1657-yil, [[Namangan]]– 1711-yil [[Balx]]) – oʻzbek [[shoir]]i va sarvinoz kishi, [[tasavvuf]] adabiyotining yetuk namoyondasi. == Hayoti == Boborahim Mashrab 1641-yilda (yoki 1640, 1653, 1657) [[Andijon|Andijonda]] tugʻilgan. Lekin, koʻpchilik uni [[namangan|Namanganlik]] deb biladi. Aslida tavallud topgan joyi Andijondir. Dastlab eshon Mullo Bozor Oxund qoʻlida tahsil oladi. Yoshlik yillarida oilasi bilan Namangan shahriga koʻchub boradi va taʼlim olishni boshlaydi. 1665-yilda [[Qashqar]]ga Ofoq Xoʻja huzuriga borib bilimini yanada chuqurlashtiradi. Lekin bu yerdagi pir-u murshidlik uzoqqa choʻzilmaydi. U Ofoqxoʻjaning dargohidagi kanizaklardan biriga koʻngil qoʻyadi. Buni sezib qolgan shayx uni nomini qora qilib, haydab yuboradi. Bu voqealardan soʻng Mashrab [[Samarqand]], [[Xoʻjand]], [[Buxoro]] kabi shaharlarda kezib yuradi va [[Qubodiyon]]da [[Soʻfi Olloyor]] bilan uchrashib qoladi<ref name=":0">{{Kitob manbasi |title=Mashriqzamin hikmat boʻstoni |author=Hamidjon Xomidiy |coauthors=Mahmud Hasaniy |publisher=„Sharq“ nashriyotmatbaa konserni |year=1997-yil |location=Toshkent |pages=251 |url=https://n.ziyouz.com/books/hikmatlar/Hamidjon%20Xomidiy,%20Mahmud%20Hasaniy.%20Mashriqzamin%20hikmat%20bo'stoni.pdf}}</ref>. Mashrab 1673-yildan boshlab umrining oxirigacha qalandarlarcha hayot kechiradi. U 1711-yilda [[Balx]]ga keladi. Soʻng [[Balx viloyati]] hokimi [[Mahmud Qatagʻon]] tomonidan uni Islomga shak keltirganlikda ayblanadi va Qunduz shahrida dorga osib oʻldirtiradi<ref name=":0" />. Mashrab nomi XVIII XIXasrlarda tuzilgan tazkira va tasavvufiy yoʻnalishdagi asarlarda [[zikr]] etiladi (masalan, [[Bade Samarqandiy]]ning „[[Muzokir ul-ashob|Muzokir ul-as'hob]]“ida). Ammo ularda shoir hayoti va ijodiy faoliyati haqida keltirilgan maʼlumotlar nihoyatda kam. Mashrabning qoldirgan adabiy merosi xususida ham aniq maʼlumot beruvchi manba yoʻq. Uning oʻz asarlarini toʻplab, [[devon]] yoki biror majmua tuzganligi maʼlum emas. Faqat „Devoni Mashrab“, „Devonai Mashrab“, „Eshoni Mashrab“, „Hazrati shoh Mashrab“ nomlari ostida xalq orasida [[qoʻlyozma]] va toshbosma shaklida tarqalgan qissalardagina (ularning kim tomonidan va qachon tuzilganligi nomaʼlum) shoirning hayot yoʻli va ijodiy faoliyati maʼlum tartib va izchillikda bayon etiladi, shu jarayonda asarlaridan namunalar ham keltiriladi. Qissalar keyinchalik oʻzgartirish va tuzatishlarga duch kelgan, turli toʻqimalar, yangi-yangi [[rivoyat]], nakdlar, sarguzasht va latifasimon lavhalar bilan toʻldirila borilgan. Natijada qissalarda tarixiy Mashrab va uning ijtimoiy va ijodiy faoliyati xalq tasavvuridagi toʻqima Mashrab hamda u haqidagi sarguzasht-rivoyatlar bilan qorishib ketgan. Shunday boʻlsada, Mashrab haqidagi qissalar shoir hayot yoʻlini nisbatan toʻla va bosqichma-bosqich bayon etuvchi, shuningdek, yaratgan asarlarining koʻpgina qismini oʻzida jamlovchi adabiy-tarixiy manba sifatida ilmiy ahamiyat kasb etadi. Quyidagi asarlarda ham Mashrab haqida ayrim maʼlumotlar uchraydi: * „Tazkirat ul-avliyo“ (Majzub Namangoniy), * „Tazkirai qalandaron“ (Is'hoq Bogʻistoniy), * „Muzakkiri as'hob“ (Maleho Samarqandiy), * „Muntaxab ut-tavorix“ (Hakimxon Toʻra), * „Ansob us-salotin“ (Mirzo Olim). Mashrab haqida mukammalroq tasavvur hosil qiluvchi manba – „[[Qissai Mashrab]]“dir (boshqa nomlari „[[Shoh Mashrab]]“, „[[Devonai Mashrab]]). Uning koʻpgina qoʻlyozma va toshbosma nusxalari mavjud. == Hayoti == Boborahim Mashrab qachon tugʻilgani borasida olimlar orasida har-xil fikrlar mavjud. Mashrab otadan yosh yetim qoladi, oilaning moddiy qiyinchiliklari yanada ortadi. Onasi ip yigirib tirikchilik oʻtkazadi. Mashrab din asoslari va falsafadan yaxshi xabardor boʻlgan Soʻfi Eshon Mulla Bozor Oxund (xoʻja Ubaydullo) qoʻlida diniy taʼlim oladi, soʻfiy tariqatlar boʻyicha bilimini oshiradi, [[fors tili|forsiy til]]ni oʻrganadi. Taxminan, 1665-yillarda [[Mulla Bozor Oxund]] tavsiyasiga koʻra, oʻsha zamonda katta obroʻga ega boʻlgan yirik din arbobi qashqarlik [[Hidoyatullo Ofoq Xoja eshon|Hidoyatullo Ofoq Xoʻja eshon]] huzuriga boradi. Shoir adabiy merosidagi diniy mazmun va tasavvufiy yoʻnalish ruhidagi sheʼrlarning koʻpchilik qismi Ofoq Xoʻja dargohida va uning targʻibot saboqlari taʼsirida yaratilgan. Ofoq Xoʻja shaxsiy xislat-fazilatlarini madh etuvchi, uni „pir-u rahbar“ deb tan oluvchi bayt-misralar mujassam boʻlgan gʻazal va muxammaslar ham („Koshki“, „Oʻzum“ radifli gʻazallar, „Qolmadi“ radifli muxammas) shu muridlik yillari mahsulidir. Mashrab taxminan 1672–1673-yillarda [[Ofoq Xoja|Ofoq Xoʻja]] dargohini tark etadi. Qissalarda qayd etilishicha, bunga Mashrabning piri dargohidagi kanizaklarning biriga koʻngil qoʻygani, sevib-sevilgani sabab boʻlgan. Ammo Mashrabning ogʻir jismoniy jazolanib quvilishi zaminida pir bilan murid oʻrtasida jiddiy gʻoyaviy ziddiyatlar boʻlgan deyilsa, haqiqatga muvofiq boʻladi. Mashrab piri dargohidan ketgach, deyarli 40 yillik umrini doimiy safarda, turli oʻlkalarda darbadarlikda oʻtkazadi. Qoʻnimsiz hayotga yuzlangan shoir, asosan, ijodiy ish bilan shugʻullanadi. Oddiy xalqning qashshoq hayoti, zulm-u sitam ostidagi oh-u nolasi shoir qalbini larzaga soladi („Dili tigʻi sitamdin pora boʻlgʻon xalqni koʻrdum“…). Mashrab asarlarining aksariyati chuqur ijtimoiy yoʻnalishga ega boʻlib, oʻsha davr hayoti, jamiyatdagi voqea-hodisalar bilan chambarchas bogʻliq. Xususan, u baʼzi ruhoniylarning kirdikorlari va hiylagarliklarini fosh etadi, tekinxoʻr mulkdorlar va johil amaldorlarning zoʻravonlik faoliyatlarini tanqid qiladi. Mashrabning bu tur asarlari qoʻldan qoʻlga, ogʻizdan ogʻizga oʻtib, tez tarqalgan. Xuddi shuning uchun ham Mashrabning biror qishloq yoki shaharga kelishi izsiz qolmagan, odil kambagʻal xalq uni quvonch-xursandchilik va qiziqish bilan qarshi olgan. Shoir qoʻnimsiz hayotining soʻnggi manzili Balxda ham [[hokim]] tabaqa va mutaassib shayx-mullalar Mashrabni jisman yoʻqotish payiga tushadilar. Shu teskarichi guruhlarning rasmiy fatvosi va [[Mahmudbiy]] qatagʻonning hukmi bilan dorga osiladi. == Ijodi == Mashrab qoldirgan badiiy meros hajm va janrlar jihatidan hanuzgacha aniqlangan emas. Ammo bizga hozircha maʼlum asarlarining oʻzi ham Mashrabning favqulodda noyob isteʼdod egasi ekanligidan dalolat beradi. Mashrab ijodi sheʼriyatning yanada kengroq ijtimoiy mazmun va jangovar ruh kasb etishida, adabiyotdagi xalqchillik va dunyoviylikning chuqurlashuvida, lirik turlarning takomillashuvi hamda badiiy sanʼatning kamolotga erishuvida yangi bir yuqori bosqichni tashkil etadi. Mashrabning mohiyatan inson qadri-sharafi va maʼnaviy kamolotini ulugʻlashga, ezgulik va goʻzallikni madh etishga bagʻishlangan sheʼriy merosida [[gʻazal]], [[mustazod]], [[murabba]], [[muhammas|muxammas]], [[musaddas]], [[musabba]], [[masnaviy]], [[ruboiy]], [[taʼrix]] kabi janr turlarida bitilgan yetuk namunalarni uchratamiz. Ammo Mashrab, avvalo, mohir gʻazalnavis hamda koʻplab shoʻx va jarangdor mustazodlar, oʻynoqi va jozibador murabba' hamda xalq gʻam-u hasratiga hamdardlik hissi bilan yoʻgʻrilgan muxammaslar ijodkori sifatida keng dovrugʻ chiqargan. Mashrabning juda koʻp gʻazallari xalq qoʻshiqlaridek sodda va jarangdor, joʻshqin va taʼsirchandir. Mashrab [[oʻzbek adabiyoti]] tarixida eng koʻp mustazod yozgan ijodkorlardan biri. Shoir mustazodlari ham, xuddi gʻazallari kabi shoʻx va jarangdor, nafis va zavqbaxshdir. Mumtoz sheʼriyatda murabba' turining uzil-kesil mustahkamlanishi va takomilida Mashrab ijodining oʻrni katta. Mashrabning romantik koʻtarinkilik ruhi ufurib turgan asarlarini adabiyot tarixida murabba turida yaratilgan eng yetuk namunalar jumlasiga kiritish mumkin. Mashrabning gʻazal, mustazod va murabba'larida ishq-muhabbat vafo-sadoqat mavzui yetakchi oʻrinda tursa, muxammas va musaddaslarida chuqur ijtimoiylik ustunlik qiladi, taqdirning kemtikligi va hayotning nosozliklaridan, davr (charx, falak) va adolatsiz muhitning shaxs boshiga tinimsiz keltirayotgan jabr-u jafosidan shikoyat, taʼqib-tazyiqidan norozilik dardli, ammo qatʼiy va keskin ifodalanadi. Mashrab qoldirgan ijodiy merosda diniy va tasavvufiy gʻoyalar ham, oʻsha zamonda keng tarqalgan qalandarlik tariqatining ayrim ohang-taʼkidlari ham sezilarli oʻrin egallaydi. Shoir sheʼrlarida Allohning mavjudligi, bor-u birligi, barcha jonli va jonsiz mavjudotni yaratganligi uzil-kesil va qatʼiy tan olinadi, Xudoning kuch-qudrati, taqdirning oʻzgarmasligi va Mahshar kuni haqidagi taʼlimot toʻla-toʻkis qabul qilinadi. Mashrab fors tilida ham bir necha sheʼriy turlarda yetuk namunalarni yaratgan. Mashrab ijodi keyingi asrlar adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatgan. [[Nodira]], [[Huvaydo]], [[Qoriy]], [[Furqat]], [[Hamza]] kabi shoirlar uning gʻazallariga taxmis va naziralar bogʻlashgan. Mashrab qoldirgan adabiy meros toʻla aniqlanib, oʻrganilgan emas. Baʼzi tadqiqotchilar juda koʻp sheʼriy hikoyat va gʻazallarni oʻzida jamlovchi „[[Mabdai nur]]“ nomli yirik asarni shoirga nisbat beradilar. Shoir merosi, asosan,„[[Qissai Mashrab]]“asari orqali yetib kelgan. Asarda Rindiy, Umar, Mahvash, Zinda va Mansur taxalluslari ham uchraydi. „[[Mabdai nur]]“ va „[[Kimyo]]“ asarlari muallifligi borasida munozara mavjud. 1997-yilda „[[Mabdai Nur]]“ ([[Jaloliddin Rumiy]] „[[Masnaviyi maʼnaviy]]“siga sharh) Boborahim Mashrabning asari sifatida chop etildi. == Mashrab ijodini oʻrganish == Mashrab ijodi haqida rus sharqshunoslari N.I.Veselovskiy, N.S.Likoshin, V.L.Vyatkin; oʻzbek adabiyotshunoslari [[Izzat Sulton]], V.Zohidov, I.Moʻminov, [[Gʻafur Gʻulom]], A.Hayitmetov, V.Abdullaev, A.Abdugʻafurov, E.Shodiev, I.Abdullaev, J.Yusupovning tadqiqot va maqolalari bor. Mashrab hayoti va ijodi haqida bir necha badiiy asarlar (roman, qissa, dostonlar va sahna asarlari) yaratilgan, shoirning asarlaridan namunalar qator xorijiy tillarga tarjima qilingan. Mashrab asarlari bir necha marta chop etilgan (1958, 1960, 1963, 1971, 1979, 1990). == Xotira == [[Oʻzbekiston]]ning turli shahar va viloyatlarida Mashrab nomida istirohat bogʻlari va kinoteatrlar, maktab va kutubxonalar, koʻchalar va jamoa xoʻjaliklari bor. Afsuski, 2019-yilda Toshkentda tashkil qilingan shoirlar xiyobonida boshqa shoir va yozuvchilar qatorida Mashrabga haykal qoʻyilmadi. == Adabiyotlar == * Muhsin Zokiriy, Boborahim Mashrab, T., 1966; * Abdugʻafurov A., Mashrab. "Mabdai Nur". -T.: 1994. == Manbalar == <references /> == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} [[Turkum:1711-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar]] [[Turkum:1640-yilda tugʻilganlar]] *[https://www.youtube.com/watch?v=H4yrNbUnLog Boborahim Mashrab audio] 0s18tie9x09w5bfgppadzsdmatao6xc 6312534 6312533 2026-10-19T09:15:25Z ~2026-55940-80 318205 Mashrab Namanganda tug`ilgan 6312534 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | nomi = | tasvir = File:Mashrab-babarahim.jpg | birth_date = 1640-yil (yoki 1653, 1657) | birth_place = [[Andijon viloyati]] | death_date = 1711-yil | death_place = [[Balx viloyati, Qunduz shahri]] | residence = | fuqaroligi = | nationality = | ethnicity = [[oʻzbek]] | field = [[shoir]] | work_institutions = | alma_mater = | doctoral_advisor = | doctoral_students = | mashhur_ishlari = „[[Qissai Mashrab]]“, „[[Koshki]]“, „[[Oʻzum]]“,„[[Qolmadi]]“ | influenced = | mukofotlari = | religion = Islom | imzo = | imzo_izoh = | vikiombor = }} '''Mashrab''' (asl ismi: '''Boborahim [[Mulla]] Vali oʻgʻli'''; 1640/1653/1657-yil, [[Namangan]]– 1711-yil [[Balx]]) – oʻzbek [[shoir]]i va sarvinoz kishi, [[tasavvuf]] adabiyotining yetuk namoyondasi. == Hayoti == Boborahim Mashrab 1641-yilda (yoki 1640, 1653, 1657) Namanganda tugʻilgan. Dastlab eshon Mullo Bozor Oxund qoʻlida tahsil oladi. Yoshlik yillarida oilasi bilan Namangan shahriga koʻchub boradi va taʼlim olishni boshlaydi. 1665-yilda [[Qashqar]]ga Ofoq Xoʻja huzuriga borib bilimini yanada chuqurlashtiradi. Lekin bu yerdagi pir-u murshidlik uzoqqa choʻzilmaydi. U Ofoqxoʻjaning dargohidagi kanizaklardan biriga koʻngil qoʻyadi. Buni sezib qolgan shayx uni nomini qora qilib, haydab yuboradi. Bu voqealardan soʻng Mashrab [[Samarqand]], [[Xoʻjand]], [[Buxoro]] kabi shaharlarda kezib yuradi va [[Qubodiyon]]da [[Soʻfi Olloyor]] bilan uchrashib qoladi<ref name=":0">{{Kitob manbasi |title=Mashriqzamin hikmat boʻstoni |author=Hamidjon Xomidiy |coauthors=Mahmud Hasaniy |publisher=„Sharq“ nashriyotmatbaa konserni |year=1997-yil |location=Toshkent |pages=251 |url=https://n.ziyouz.com/books/hikmatlar/Hamidjon%20Xomidiy,%20Mahmud%20Hasaniy.%20Mashriqzamin%20hikmat%20bo'stoni.pdf}}</ref>. Mashrab 1673-yildan boshlab umrining oxirigacha qalandarlarcha hayot kechiradi. U 1711-yilda [[Balx]]ga keladi. Soʻng [[Balx viloyati]] hokimi [[Mahmud Qatagʻon]] tomonidan uni Islomga shak keltirganlikda ayblanadi va Qunduz shahrida dorga osib oʻldirtiradi<ref name=":0" />. Mashrab nomi XVIII XIXasrlarda tuzilgan tazkira va tasavvufiy yoʻnalishdagi asarlarda [[zikr]] etiladi (masalan, [[Bade Samarqandiy]]ning „[[Muzokir ul-ashob|Muzokir ul-as'hob]]“ida). Ammo ularda shoir hayoti va ijodiy faoliyati haqida keltirilgan maʼlumotlar nihoyatda kam. Mashrabning qoldirgan adabiy merosi xususida ham aniq maʼlumot beruvchi manba yoʻq. Uning oʻz asarlarini toʻplab, [[devon]] yoki biror majmua tuzganligi maʼlum emas. Faqat „Devoni Mashrab“, „Devonai Mashrab“, „Eshoni Mashrab“, „Hazrati shoh Mashrab“ nomlari ostida xalq orasida [[qoʻlyozma]] va toshbosma shaklida tarqalgan qissalardagina (ularning kim tomonidan va qachon tuzilganligi nomaʼlum) shoirning hayot yoʻli va ijodiy faoliyati maʼlum tartib va izchillikda bayon etiladi, shu jarayonda asarlaridan namunalar ham keltiriladi. Qissalar keyinchalik oʻzgartirish va tuzatishlarga duch kelgan, turli toʻqimalar, yangi-yangi [[rivoyat]], nakdlar, sarguzasht va latifasimon lavhalar bilan toʻldirila borilgan. Natijada qissalarda tarixiy Mashrab va uning ijtimoiy va ijodiy faoliyati xalq tasavvuridagi toʻqima Mashrab hamda u haqidagi sarguzasht-rivoyatlar bilan qorishib ketgan. Shunday boʻlsada, Mashrab haqidagi qissalar shoir hayot yoʻlini nisbatan toʻla va bosqichma-bosqich bayon etuvchi, shuningdek, yaratgan asarlarining koʻpgina qismini oʻzida jamlovchi adabiy-tarixiy manba sifatida ilmiy ahamiyat kasb etadi. Quyidagi asarlarda ham Mashrab haqida ayrim maʼlumotlar uchraydi: * „Tazkirat ul-avliyo“ (Majzub Namangoniy), * „Tazkirai qalandaron“ (Is'hoq Bogʻistoniy), * „Muzakkiri as'hob“ (Maleho Samarqandiy), * „Muntaxab ut-tavorix“ (Hakimxon Toʻra), * „Ansob us-salotin“ (Mirzo Olim). Mashrab haqida mukammalroq tasavvur hosil qiluvchi manba – „[[Qissai Mashrab]]“dir (boshqa nomlari „[[Shoh Mashrab]]“, „[[Devonai Mashrab]]). Uning koʻpgina qoʻlyozma va toshbosma nusxalari mavjud. == Hayoti == Boborahim Mashrab qachon tugʻilgani borasida olimlar orasida har-xil fikrlar mavjud. Mashrab otadan yosh yetim qoladi, oilaning moddiy qiyinchiliklari yanada ortadi. Onasi ip yigirib tirikchilik oʻtkazadi. Mashrab din asoslari va falsafadan yaxshi xabardor boʻlgan Soʻfi Eshon Mulla Bozor Oxund (xoʻja Ubaydullo) qoʻlida diniy taʼlim oladi, soʻfiy tariqatlar boʻyicha bilimini oshiradi, [[fors tili|forsiy til]]ni oʻrganadi. Taxminan, 1665-yillarda [[Mulla Bozor Oxund]] tavsiyasiga koʻra, oʻsha zamonda katta obroʻga ega boʻlgan yirik din arbobi qashqarlik [[Hidoyatullo Ofoq Xoja eshon|Hidoyatullo Ofoq Xoʻja eshon]] huzuriga boradi. Shoir adabiy merosidagi diniy mazmun va tasavvufiy yoʻnalish ruhidagi sheʼrlarning koʻpchilik qismi Ofoq Xoʻja dargohida va uning targʻibot saboqlari taʼsirida yaratilgan. Ofoq Xoʻja shaxsiy xislat-fazilatlarini madh etuvchi, uni „pir-u rahbar“ deb tan oluvchi bayt-misralar mujassam boʻlgan gʻazal va muxammaslar ham („Koshki“, „Oʻzum“ radifli gʻazallar, „Qolmadi“ radifli muxammas) shu muridlik yillari mahsulidir. Mashrab taxminan 1672–1673-yillarda [[Ofoq Xoja|Ofoq Xoʻja]] dargohini tark etadi. Qissalarda qayd etilishicha, bunga Mashrabning piri dargohidagi kanizaklarning biriga koʻngil qoʻygani, sevib-sevilgani sabab boʻlgan. Ammo Mashrabning ogʻir jismoniy jazolanib quvilishi zaminida pir bilan murid oʻrtasida jiddiy gʻoyaviy ziddiyatlar boʻlgan deyilsa, haqiqatga muvofiq boʻladi. Mashrab piri dargohidan ketgach, deyarli 40 yillik umrini doimiy safarda, turli oʻlkalarda darbadarlikda oʻtkazadi. Qoʻnimsiz hayotga yuzlangan shoir, asosan, ijodiy ish bilan shugʻullanadi. Oddiy xalqning qashshoq hayoti, zulm-u sitam ostidagi oh-u nolasi shoir qalbini larzaga soladi („Dili tigʻi sitamdin pora boʻlgʻon xalqni koʻrdum“…). Mashrab asarlarining aksariyati chuqur ijtimoiy yoʻnalishga ega boʻlib, oʻsha davr hayoti, jamiyatdagi voqea-hodisalar bilan chambarchas bogʻliq. Xususan, u baʼzi ruhoniylarning kirdikorlari va hiylagarliklarini fosh etadi, tekinxoʻr mulkdorlar va johil amaldorlarning zoʻravonlik faoliyatlarini tanqid qiladi. Mashrabning bu tur asarlari qoʻldan qoʻlga, ogʻizdan ogʻizga oʻtib, tez tarqalgan. Xuddi shuning uchun ham Mashrabning biror qishloq yoki shaharga kelishi izsiz qolmagan, odil kambagʻal xalq uni quvonch-xursandchilik va qiziqish bilan qarshi olgan. Shoir qoʻnimsiz hayotining soʻnggi manzili Balxda ham [[hokim]] tabaqa va mutaassib shayx-mullalar Mashrabni jisman yoʻqotish payiga tushadilar. Shu teskarichi guruhlarning rasmiy fatvosi va [[Mahmudbiy]] qatagʻonning hukmi bilan dorga osiladi. == Ijodi == Mashrab qoldirgan badiiy meros hajm va janrlar jihatidan hanuzgacha aniqlangan emas. Ammo bizga hozircha maʼlum asarlarining oʻzi ham Mashrabning favqulodda noyob isteʼdod egasi ekanligidan dalolat beradi. Mashrab ijodi sheʼriyatning yanada kengroq ijtimoiy mazmun va jangovar ruh kasb etishida, adabiyotdagi xalqchillik va dunyoviylikning chuqurlashuvida, lirik turlarning takomillashuvi hamda badiiy sanʼatning kamolotga erishuvida yangi bir yuqori bosqichni tashkil etadi. Mashrabning mohiyatan inson qadri-sharafi va maʼnaviy kamolotini ulugʻlashga, ezgulik va goʻzallikni madh etishga bagʻishlangan sheʼriy merosida [[gʻazal]], [[mustazod]], [[murabba]], [[muhammas|muxammas]], [[musaddas]], [[musabba]], [[masnaviy]], [[ruboiy]], [[taʼrix]] kabi janr turlarida bitilgan yetuk namunalarni uchratamiz. Ammo Mashrab, avvalo, mohir gʻazalnavis hamda koʻplab shoʻx va jarangdor mustazodlar, oʻynoqi va jozibador murabba' hamda xalq gʻam-u hasratiga hamdardlik hissi bilan yoʻgʻrilgan muxammaslar ijodkori sifatida keng dovrugʻ chiqargan. Mashrabning juda koʻp gʻazallari xalq qoʻshiqlaridek sodda va jarangdor, joʻshqin va taʼsirchandir. Mashrab [[oʻzbek adabiyoti]] tarixida eng koʻp mustazod yozgan ijodkorlardan biri. Shoir mustazodlari ham, xuddi gʻazallari kabi shoʻx va jarangdor, nafis va zavqbaxshdir. Mumtoz sheʼriyatda murabba' turining uzil-kesil mustahkamlanishi va takomilida Mashrab ijodining oʻrni katta. Mashrabning romantik koʻtarinkilik ruhi ufurib turgan asarlarini adabiyot tarixida murabba turida yaratilgan eng yetuk namunalar jumlasiga kiritish mumkin. Mashrabning gʻazal, mustazod va murabba'larida ishq-muhabbat vafo-sadoqat mavzui yetakchi oʻrinda tursa, muxammas va musaddaslarida chuqur ijtimoiylik ustunlik qiladi, taqdirning kemtikligi va hayotning nosozliklaridan, davr (charx, falak) va adolatsiz muhitning shaxs boshiga tinimsiz keltirayotgan jabr-u jafosidan shikoyat, taʼqib-tazyiqidan norozilik dardli, ammo qatʼiy va keskin ifodalanadi. Mashrab qoldirgan ijodiy merosda diniy va tasavvufiy gʻoyalar ham, oʻsha zamonda keng tarqalgan qalandarlik tariqatining ayrim ohang-taʼkidlari ham sezilarli oʻrin egallaydi. Shoir sheʼrlarida Allohning mavjudligi, bor-u birligi, barcha jonli va jonsiz mavjudotni yaratganligi uzil-kesil va qatʼiy tan olinadi, Xudoning kuch-qudrati, taqdirning oʻzgarmasligi va Mahshar kuni haqidagi taʼlimot toʻla-toʻkis qabul qilinadi. Mashrab fors tilida ham bir necha sheʼriy turlarda yetuk namunalarni yaratgan. Mashrab ijodi keyingi asrlar adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatgan. [[Nodira]], [[Huvaydo]], [[Qoriy]], [[Furqat]], [[Hamza]] kabi shoirlar uning gʻazallariga taxmis va naziralar bogʻlashgan. Mashrab qoldirgan adabiy meros toʻla aniqlanib, oʻrganilgan emas. Baʼzi tadqiqotchilar juda koʻp sheʼriy hikoyat va gʻazallarni oʻzida jamlovchi „[[Mabdai nur]]“ nomli yirik asarni shoirga nisbat beradilar. Shoir merosi, asosan,„[[Qissai Mashrab]]“asari orqali yetib kelgan. Asarda Rindiy, Umar, Mahvash, Zinda va Mansur taxalluslari ham uchraydi. „[[Mabdai nur]]“ va „[[Kimyo]]“ asarlari muallifligi borasida munozara mavjud. 1997-yilda „[[Mabdai Nur]]“ ([[Jaloliddin Rumiy]] „[[Masnaviyi maʼnaviy]]“siga sharh) Boborahim Mashrabning asari sifatida chop etildi. == Mashrab ijodini oʻrganish == Mashrab ijodi haqida rus sharqshunoslari N.I.Veselovskiy, N.S.Likoshin, V.L.Vyatkin; oʻzbek adabiyotshunoslari [[Izzat Sulton]], V.Zohidov, I.Moʻminov, [[Gʻafur Gʻulom]], A.Hayitmetov, V.Abdullaev, A.Abdugʻafurov, E.Shodiev, I.Abdullaev, J.Yusupovning tadqiqot va maqolalari bor. Mashrab hayoti va ijodi haqida bir necha badiiy asarlar (roman, qissa, dostonlar va sahna asarlari) yaratilgan, shoirning asarlaridan namunalar qator xorijiy tillarga tarjima qilingan. Mashrab asarlari bir necha marta chop etilgan (1958, 1960, 1963, 1971, 1979, 1990). == Xotira == [[Oʻzbekiston]]ning turli shahar va viloyatlarida Mashrab nomida istirohat bogʻlari va kinoteatrlar, maktab va kutubxonalar, koʻchalar va jamoa xoʻjaliklari bor. Afsuski, 2019-yilda Toshkentda tashkil qilingan shoirlar xiyobonida boshqa shoir va yozuvchilar qatorida Mashrabga haykal qoʻyilmadi. == Adabiyotlar == * Muhsin Zokiriy, Boborahim Mashrab, T., 1966; * Abdugʻafurov A., Mashrab. "Mabdai Nur". -T.: 1994. == Manbalar == <references /> == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} [[Turkum:1711-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar]] [[Turkum:1640-yilda tugʻilganlar]] *[https://www.youtube.com/watch?v=H4yrNbUnLog Boborahim Mashrab audio] r2bm144lu43dg3nrkrkpogoiyjrm0q8 6312535 6312534 2026-10-19T09:16:25Z ~2026-55940-80 318205 6312535 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | nomi = | tasvir = File:Mashrab-babarahim.jpg | birth_date = 1640-yil (yoki 1653, 1657) | birth_place = [[Namangan viloyati]] | death_date = 1711-yil | death_place = [[Balx viloyati, Qunduz shahri]] | residence = | fuqaroligi = | nationality = | ethnicity = [[oʻzbek]] | field = [[shoir]] | work_institutions = | alma_mater = | doctoral_advisor = | doctoral_students = | mashhur_ishlari = „[[Qissai Mashrab]]“, „[[Koshki]]“, „[[Oʻzum]]“,„[[Qolmadi]]“ | influenced = | mukofotlari = | religion = Islom | imzo = | imzo_izoh = | vikiombor = }} '''Mashrab''' (asl ismi: '''Boborahim [[Mulla]] Vali oʻgʻli'''; 1640/1653/1657-yil, [[Namangan]]– 1711-yil [[Balx]]) – oʻzbek [[shoir]]i va sarvinoz kishi, [[tasavvuf]] adabiyotining yetuk namoyondasi. == Hayoti == Boborahim Mashrab 1641-yilda (yoki 1640, 1653, 1657) Namanganda tugʻilgan. Dastlab eshon Mullo Bozor Oxund qoʻlida tahsil oladi. Yoshlik yillarida oilasi bilan Namangan shahriga koʻchub boradi va taʼlim olishni boshlaydi. 1665-yilda [[Qashqar]]ga Ofoq Xoʻja huzuriga borib bilimini yanada chuqurlashtiradi. Lekin bu yerdagi pir-u murshidlik uzoqqa choʻzilmaydi. U Ofoqxoʻjaning dargohidagi kanizaklardan biriga koʻngil qoʻyadi. Buni sezib qolgan shayx uni nomini qora qilib, haydab yuboradi. Bu voqealardan soʻng Mashrab [[Samarqand]], [[Xoʻjand]], [[Buxoro]] kabi shaharlarda kezib yuradi va [[Qubodiyon]]da [[Soʻfi Olloyor]] bilan uchrashib qoladi<ref name=":0">{{Kitob manbasi |title=Mashriqzamin hikmat boʻstoni |author=Hamidjon Xomidiy |coauthors=Mahmud Hasaniy |publisher=„Sharq“ nashriyotmatbaa konserni |year=1997-yil |location=Toshkent |pages=251 |url=https://n.ziyouz.com/books/hikmatlar/Hamidjon%20Xomidiy,%20Mahmud%20Hasaniy.%20Mashriqzamin%20hikmat%20bo'stoni.pdf}}</ref>. Mashrab 1673-yildan boshlab umrining oxirigacha qalandarlarcha hayot kechiradi. U 1711-yilda [[Balx]]ga keladi. Soʻng [[Balx viloyati]] hokimi [[Mahmud Qatagʻon]] tomonidan uni Islomga shak keltirganlikda ayblanadi va Qunduz shahrida dorga osib oʻldirtiradi<ref name=":0" />. Mashrab nomi XVIII XIXasrlarda tuzilgan tazkira va tasavvufiy yoʻnalishdagi asarlarda [[zikr]] etiladi (masalan, [[Bade Samarqandiy]]ning „[[Muzokir ul-ashob|Muzokir ul-as'hob]]“ida). Ammo ularda shoir hayoti va ijodiy faoliyati haqida keltirilgan maʼlumotlar nihoyatda kam. Mashrabning qoldirgan adabiy merosi xususida ham aniq maʼlumot beruvchi manba yoʻq. Uning oʻz asarlarini toʻplab, [[devon]] yoki biror majmua tuzganligi maʼlum emas. Faqat „Devoni Mashrab“, „Devonai Mashrab“, „Eshoni Mashrab“, „Hazrati shoh Mashrab“ nomlari ostida xalq orasida [[qoʻlyozma]] va toshbosma shaklida tarqalgan qissalardagina (ularning kim tomonidan va qachon tuzilganligi nomaʼlum) shoirning hayot yoʻli va ijodiy faoliyati maʼlum tartib va izchillikda bayon etiladi, shu jarayonda asarlaridan namunalar ham keltiriladi. Qissalar keyinchalik oʻzgartirish va tuzatishlarga duch kelgan, turli toʻqimalar, yangi-yangi [[rivoyat]], nakdlar, sarguzasht va latifasimon lavhalar bilan toʻldirila borilgan. Natijada qissalarda tarixiy Mashrab va uning ijtimoiy va ijodiy faoliyati xalq tasavvuridagi toʻqima Mashrab hamda u haqidagi sarguzasht-rivoyatlar bilan qorishib ketgan. Shunday boʻlsada, Mashrab haqidagi qissalar shoir hayot yoʻlini nisbatan toʻla va bosqichma-bosqich bayon etuvchi, shuningdek, yaratgan asarlarining koʻpgina qismini oʻzida jamlovchi adabiy-tarixiy manba sifatida ilmiy ahamiyat kasb etadi. Quyidagi asarlarda ham Mashrab haqida ayrim maʼlumotlar uchraydi: * „Tazkirat ul-avliyo“ (Majzub Namangoniy), * „Tazkirai qalandaron“ (Is'hoq Bogʻistoniy), * „Muzakkiri as'hob“ (Maleho Samarqandiy), * „Muntaxab ut-tavorix“ (Hakimxon Toʻra), * „Ansob us-salotin“ (Mirzo Olim). Mashrab haqida mukammalroq tasavvur hosil qiluvchi manba – „[[Qissai Mashrab]]“dir (boshqa nomlari „[[Shoh Mashrab]]“, „[[Devonai Mashrab]]). Uning koʻpgina qoʻlyozma va toshbosma nusxalari mavjud. == Hayoti == Boborahim Mashrab qachon tugʻilgani borasida olimlar orasida har-xil fikrlar mavjud. Mashrab otadan yosh yetim qoladi, oilaning moddiy qiyinchiliklari yanada ortadi. Onasi ip yigirib tirikchilik oʻtkazadi. Mashrab din asoslari va falsafadan yaxshi xabardor boʻlgan Soʻfi Eshon Mulla Bozor Oxund (xoʻja Ubaydullo) qoʻlida diniy taʼlim oladi, soʻfiy tariqatlar boʻyicha bilimini oshiradi, [[fors tili|forsiy til]]ni oʻrganadi. Taxminan, 1665-yillarda [[Mulla Bozor Oxund]] tavsiyasiga koʻra, oʻsha zamonda katta obroʻga ega boʻlgan yirik din arbobi qashqarlik [[Hidoyatullo Ofoq Xoja eshon|Hidoyatullo Ofoq Xoʻja eshon]] huzuriga boradi. Shoir adabiy merosidagi diniy mazmun va tasavvufiy yoʻnalish ruhidagi sheʼrlarning koʻpchilik qismi Ofoq Xoʻja dargohida va uning targʻibot saboqlari taʼsirida yaratilgan. Ofoq Xoʻja shaxsiy xislat-fazilatlarini madh etuvchi, uni „pir-u rahbar“ deb tan oluvchi bayt-misralar mujassam boʻlgan gʻazal va muxammaslar ham („Koshki“, „Oʻzum“ radifli gʻazallar, „Qolmadi“ radifli muxammas) shu muridlik yillari mahsulidir. Mashrab taxminan 1672–1673-yillarda [[Ofoq Xoja|Ofoq Xoʻja]] dargohini tark etadi. Qissalarda qayd etilishicha, bunga Mashrabning piri dargohidagi kanizaklarning biriga koʻngil qoʻygani, sevib-sevilgani sabab boʻlgan. Ammo Mashrabning ogʻir jismoniy jazolanib quvilishi zaminida pir bilan murid oʻrtasida jiddiy gʻoyaviy ziddiyatlar boʻlgan deyilsa, haqiqatga muvofiq boʻladi. Mashrab piri dargohidan ketgach, deyarli 40 yillik umrini doimiy safarda, turli oʻlkalarda darbadarlikda oʻtkazadi. Qoʻnimsiz hayotga yuzlangan shoir, asosan, ijodiy ish bilan shugʻullanadi. Oddiy xalqning qashshoq hayoti, zulm-u sitam ostidagi oh-u nolasi shoir qalbini larzaga soladi („Dili tigʻi sitamdin pora boʻlgʻon xalqni koʻrdum“…). Mashrab asarlarining aksariyati chuqur ijtimoiy yoʻnalishga ega boʻlib, oʻsha davr hayoti, jamiyatdagi voqea-hodisalar bilan chambarchas bogʻliq. Xususan, u baʼzi ruhoniylarning kirdikorlari va hiylagarliklarini fosh etadi, tekinxoʻr mulkdorlar va johil amaldorlarning zoʻravonlik faoliyatlarini tanqid qiladi. Mashrabning bu tur asarlari qoʻldan qoʻlga, ogʻizdan ogʻizga oʻtib, tez tarqalgan. Xuddi shuning uchun ham Mashrabning biror qishloq yoki shaharga kelishi izsiz qolmagan, odil kambagʻal xalq uni quvonch-xursandchilik va qiziqish bilan qarshi olgan. Shoir qoʻnimsiz hayotining soʻnggi manzili Balxda ham [[hokim]] tabaqa va mutaassib shayx-mullalar Mashrabni jisman yoʻqotish payiga tushadilar. Shu teskarichi guruhlarning rasmiy fatvosi va [[Mahmudbiy]] qatagʻonning hukmi bilan dorga osiladi. == Ijodi == Mashrab qoldirgan badiiy meros hajm va janrlar jihatidan hanuzgacha aniqlangan emas. Ammo bizga hozircha maʼlum asarlarining oʻzi ham Mashrabning favqulodda noyob isteʼdod egasi ekanligidan dalolat beradi. Mashrab ijodi sheʼriyatning yanada kengroq ijtimoiy mazmun va jangovar ruh kasb etishida, adabiyotdagi xalqchillik va dunyoviylikning chuqurlashuvida, lirik turlarning takomillashuvi hamda badiiy sanʼatning kamolotga erishuvida yangi bir yuqori bosqichni tashkil etadi. Mashrabning mohiyatan inson qadri-sharafi va maʼnaviy kamolotini ulugʻlashga, ezgulik va goʻzallikni madh etishga bagʻishlangan sheʼriy merosida [[gʻazal]], [[mustazod]], [[murabba]], [[muhammas|muxammas]], [[musaddas]], [[musabba]], [[masnaviy]], [[ruboiy]], [[taʼrix]] kabi janr turlarida bitilgan yetuk namunalarni uchratamiz. Ammo Mashrab, avvalo, mohir gʻazalnavis hamda koʻplab shoʻx va jarangdor mustazodlar, oʻynoqi va jozibador murabba' hamda xalq gʻam-u hasratiga hamdardlik hissi bilan yoʻgʻrilgan muxammaslar ijodkori sifatida keng dovrugʻ chiqargan. Mashrabning juda koʻp gʻazallari xalq qoʻshiqlaridek sodda va jarangdor, joʻshqin va taʼsirchandir. Mashrab [[oʻzbek adabiyoti]] tarixida eng koʻp mustazod yozgan ijodkorlardan biri. Shoir mustazodlari ham, xuddi gʻazallari kabi shoʻx va jarangdor, nafis va zavqbaxshdir. Mumtoz sheʼriyatda murabba' turining uzil-kesil mustahkamlanishi va takomilida Mashrab ijodining oʻrni katta. Mashrabning romantik koʻtarinkilik ruhi ufurib turgan asarlarini adabiyot tarixida murabba turida yaratilgan eng yetuk namunalar jumlasiga kiritish mumkin. Mashrabning gʻazal, mustazod va murabba'larida ishq-muhabbat vafo-sadoqat mavzui yetakchi oʻrinda tursa, muxammas va musaddaslarida chuqur ijtimoiylik ustunlik qiladi, taqdirning kemtikligi va hayotning nosozliklaridan, davr (charx, falak) va adolatsiz muhitning shaxs boshiga tinimsiz keltirayotgan jabr-u jafosidan shikoyat, taʼqib-tazyiqidan norozilik dardli, ammo qatʼiy va keskin ifodalanadi. Mashrab qoldirgan ijodiy merosda diniy va tasavvufiy gʻoyalar ham, oʻsha zamonda keng tarqalgan qalandarlik tariqatining ayrim ohang-taʼkidlari ham sezilarli oʻrin egallaydi. Shoir sheʼrlarida Allohning mavjudligi, bor-u birligi, barcha jonli va jonsiz mavjudotni yaratganligi uzil-kesil va qatʼiy tan olinadi, Xudoning kuch-qudrati, taqdirning oʻzgarmasligi va Mahshar kuni haqidagi taʼlimot toʻla-toʻkis qabul qilinadi. Mashrab fors tilida ham bir necha sheʼriy turlarda yetuk namunalarni yaratgan. Mashrab ijodi keyingi asrlar adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatgan. [[Nodira]], [[Huvaydo]], [[Qoriy]], [[Furqat]], [[Hamza]] kabi shoirlar uning gʻazallariga taxmis va naziralar bogʻlashgan. Mashrab qoldirgan adabiy meros toʻla aniqlanib, oʻrganilgan emas. Baʼzi tadqiqotchilar juda koʻp sheʼriy hikoyat va gʻazallarni oʻzida jamlovchi „[[Mabdai nur]]“ nomli yirik asarni shoirga nisbat beradilar. Shoir merosi, asosan,„[[Qissai Mashrab]]“asari orqali yetib kelgan. Asarda Rindiy, Umar, Mahvash, Zinda va Mansur taxalluslari ham uchraydi. „[[Mabdai nur]]“ va „[[Kimyo]]“ asarlari muallifligi borasida munozara mavjud. 1997-yilda „[[Mabdai Nur]]“ ([[Jaloliddin Rumiy]] „[[Masnaviyi maʼnaviy]]“siga sharh) Boborahim Mashrabning asari sifatida chop etildi. == Mashrab ijodini oʻrganish == Mashrab ijodi haqida rus sharqshunoslari N.I.Veselovskiy, N.S.Likoshin, V.L.Vyatkin; oʻzbek adabiyotshunoslari [[Izzat Sulton]], V.Zohidov, I.Moʻminov, [[Gʻafur Gʻulom]], A.Hayitmetov, V.Abdullaev, A.Abdugʻafurov, E.Shodiev, I.Abdullaev, J.Yusupovning tadqiqot va maqolalari bor. Mashrab hayoti va ijodi haqida bir necha badiiy asarlar (roman, qissa, dostonlar va sahna asarlari) yaratilgan, shoirning asarlaridan namunalar qator xorijiy tillarga tarjima qilingan. Mashrab asarlari bir necha marta chop etilgan (1958, 1960, 1963, 1971, 1979, 1990). == Xotira == [[Oʻzbekiston]]ning turli shahar va viloyatlarida Mashrab nomida istirohat bogʻlari va kinoteatrlar, maktab va kutubxonalar, koʻchalar va jamoa xoʻjaliklari bor. Afsuski, 2019-yilda Toshkentda tashkil qilingan shoirlar xiyobonida boshqa shoir va yozuvchilar qatorida Mashrabga haykal qoʻyilmadi. == Adabiyotlar == * Muhsin Zokiriy, Boborahim Mashrab, T., 1966; * Abdugʻafurov A., Mashrab. "Mabdai Nur". -T.: 1994. == Manbalar == <references /> == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} [[Turkum:1711-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar]] [[Turkum:1640-yilda tugʻilganlar]] *[https://www.youtube.com/watch?v=H4yrNbUnLog Boborahim Mashrab audio] 16cmdiuklt7y7ok8fmtv23uaecylwss 0 2935 6312116 6202046 2026-10-18T13:51:55Z Mukhammadrasul Isakov 215746 /* */ 6312116 wikitext text/x-wiki {{ismdoshlar|Erkin}} {{Adib | Ism = Erkin A'zamov | Ism (oz tilida) = | Surat = Erkin Aʼzam.jpg | Taxallus = | Tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1950|8|10}} | Tavallud joyi = [[Boysun shaharchasi]], [[Boysun tumani]], [[Surxondaryo viloyati]] | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Otasi = | Ayoli = | Farzandi = | Kasb = [[Yozuvchi]], [[dramaturg]], [[Muharrir]], [[Jurnalist]] | Faoliyat = | Yonalish = | Janr = realizm | Magnum opus = „Chiroqlar oʻchmagan kecha“ ([[1977]])<br />"Otoyining tugʻilgan yili" ([[1981]])<br />"Olam yam-yashil" ([[1984]])<br />"Javob" ([[1986]])<br />"Bayramdan boshqa kunlar" ([[1988]])<br />"Pakananing oshiq koʻngli" ([[2001]])<br />"Kechikayotgan odam" ([[2002]])<br />"Gonoluluga elchi" ([[2023]])<br />"Momoqaldiroq ostida sayr" ([[2025]]) | Mukofot = {{El-yurt hurmati ordeni}} {{Fidokorona xizmatlari uchun ordeni}} {{Oʻzbekiston xalq yozuvchisi}} {{Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan jurnalist}} | Sayt = | ismi = | tasvir = | tasvir_eni = | fuqaroligi = [[Tasvir:Flag of the Uzbek SSR.svg|25px]] [[O‘zbekiston SSR]]<br />{{UZB}} | ijod_tili = [[Oʻzbekcha]] | taʼlimi = [[ToshDU]]ning Jurnalistika fakulteti | turmush_oʻrtogʻi = }} '''Erkin Aʼzam''' (10-avgust 1950-yil, [[Surxondaryo viloyati|Surxandaryo]], [[OʻzSSR]]) – Oʻzbekiston xalq yozuvchisi, Oʻzbekiston respublikasida xizmat koʻrsatgan jurnalist, „Tafakkur“ jurnali bosh muharriri. == Biografiysi == Erkin Aʼzam 1950-yil 10-avgustda [[Surxondaryo viloyati]]ning [[Boysun (tuman)|Boysun tumani]]da tugʻilgan. 1967-yilda oʻrta maktabni aʼlo baholarga tamomlaganidan soʻng, Erkin Aʼzam [[Oʻzbekiston Milliy universiteti|Toshkent Davlat Universitetiga]] oʻqishga kirgan. [[1972-yil]]da[[Toshkent]] Davlat universiteti (hozirgi [[Oʻzbekiston Milliy Universiteti]])ning [[jurnalistika]] fakultetini tamomlagan. == Ish faoliyati == Oʻqishni tugatganidan soʻng uning jurnalistika sohasida faoliyati boshlangan. Dastlab respublika [[radio]]sida [[muharrir]], „[[Guliston (jurnal)|Guliston]]“ va „[[Yoshlik]]“ jurnallarida boʻlim muharriri, [[Gʻafur Gʻulom]] nomidagi Adabiyot va Sanʼat [[nashriyot]]ida tahririyat mudiri lavozimlarida faoliyat yuritgan. [[1992]]—[[1994-yil]]larda [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]]da bosh direktori oʻrinbosari boʻlgan. [[1995-yil]]dan „[[Tafakkur]]“ jurnali bosh muharriri, I, II chaqiriq [[Oʻzbekiston Oliy Majlisi]] qonunchilik palatasi [[deputat]]i boʻlib saylangan. 2026-yil 28-mayda El-yurt hurmati ordeni bilan taqdirlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://president.uz/oz/lists/view/9258|sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 28-maydagi „Madaniyat, san’at va adabiyot sohalari xodimlaridan bir guruhini mukofotlash to‘g‘risida“gi farmoni|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260528145417/https://president.uz/oz/lists/view/9258|arxivsana=2026-05-28|sana=28.05.2026|qaralgan sana=28.05.2026|ish=president.uz}}</ref>. == Asarlari == Erkin Aʼzamning yozuvchilikdagi ilk uchqunlari maktab davridayoq porlay boshlagn. Uning „Inson“ hikoyasi 1966-yilda viloyat gazetasida chop etilgan. Keyinchalik uning „[[Chiroqlar oʻchmagan kecha]]“ nomli hikoyalar toʻplami [[1977-yil]]da chop etilgan. Biroz tanaffusdan keyin, anqirogʻi 1981-yilda yozuvchining "[[Otoyining tugʻilgan yili]] nomli qissa va hikoyalar toʻplami chop etilgan. Erkin Aʼzam "[[Otoyining tugʻilgan yili]] toʻplami uchun oʻzbekiston yoshlar ittifoqining maxsus mukofoti bilan taqdirlangan<ref>https://ilmlar.uz/erkin-azam-hayoti-va-ijodi/</ref>.. Shundan soʻng isteʼdodli yozuvchining „[[Olam yam-yashil]]“ ([[1984]]), „[[Javob (asar)|Javob]]“ ([[1986]]), „[[Bayramdan boshqa kunlar]]“ ([[1988]]), „[[Mir v tsvetax]]“ ([[1999]]), „[[Pakananing oshiq koʻngli]]“ ([[2001]]), „[[Kechikayotgan odam]]“ ([[2002]]) singari bir qator roman, qissa va hikoyalari ketma ket chop etilgan. Yozuvchining „Jannat oʻzi qaydadur“, „Shajara“, „Farrosh kampirning tushi“, „Xonadon egasi“, „Tanho qayiq yoxud devonaning orzusi“ kabi yozilgan asarlari asosida respublikamiz teatrlarida pyesalar sahnalashtirilgan va muvaffaqiyatga erishgan. == Kinodramaturgiya == Erkin Aʼzam oʻzbek kino drammaturgiyasi rivojiga katta hissa qoʻshib kelmoqda. Yozuvchi qalamiga mansub asarlar orasida „[[Chantrimore]]“, „[[Parizod (film)|Parizod]]“ asarlari asosida suratga olingan filmlar oʻzbek kinomatografiyasida yangilik boʻlgan. Bundan tashaqri „[[Piyoda]]“, „[[Dilxiroj]]“ asari asosida suratga olinga film xalqaro eʼtiborga sazovor boʻlgan boʻlib Germaniya va Fransiy telkanallari orqali efirga uzatilgan. Bu film nusxasi Yaponiyadagi Fukuoko muzeyida saqlanadi. Yozuvchining „Erkak“ asari asosida suratga olinga film „Kinoshok“ festibalida ishtirok etib „Eng yaxshi ssenariy“ nominatsiyasida gʻolib deb topilgan. Butun miqiyosida oʻtkaziladiga Vezul kinfestivalida bosh sovrin Gran-Priga ega chiqqan. „Zabarjad“ asari asosida suratga olingan film „Moskovskaya premyera“ va Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligining bir necha diplomlariga ega boʻlgan. [[Suv yoqalab (film)|"Suv Yoqalab"]] filmi „Zolotoy Vityaz“ kinofestivalida „Serebryanniy Vityaz“ mukofotiga loyiq deb topilgan, [[New-York]] shahrida oʻtkazilgan kino forumida namoyish etilgan. [["Parizod"]] filmi kinoshok festivalida bosh sovringa ega boʻlgan. Asarlarini ruhan birlashtirib turadigan jihat – insoniy erk, har qanday zoʻravonlikka munosabat masalasidir<ref>Aʼzamov Erkin. Otoyining tugʻilgan yili. [[Toshkent]] Adabiyot va sanʼat nashriyoti, 1981-yil, 8,0 b.t.</ref><ref>[http://kutubxona.com/Turkum:Erkin_Aʼzam OʻzLib kutubxonasi]{{Deadlink|date=2021-yil yanvar |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://m.kun.uz/news/2020/08/27/prezident-mustaqillik-bayrami-arafasida-ijtimoiy-sohadan-166-kishini-mukofotladi-royxat |qaralgan sana=2020-08-27 |arxivsana=2021-06-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210615232225/https://m.kun.uz/news/2020/08/27/prezident-mustaqillik-bayrami-arafasida-ijtimoiy-sohadan-166-kishini-mukofotladi-royxat }}</ref>. == Xalqaro maydonda == Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Erkin Aʼzam qalamiga mansub asarlar [[rus]], [[ukrain]], [[belorus|belarus]], [[qozoq]], [[tojik]], [[turkman]], [[bolgar]], [[gruzin]] tillariga tarjima qilingan. 2015-yilda yozuvchining qissalar toʻplami Angliya va Fransiyada chop etilgan. == Manbalar == {{manbalar}} {{writer-stub}} {{uzbekistan-bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Aʼzam, Erkin}} [[Turkum:Oʻzbekistonlik yozuvchilar]] [[Turkum:Oʻzbek adabiyoti]] [[Turkum:Boysun tumanida tugʻilganlar]] [[Turkum:Surxondaryo viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar]] 0tpf1o31js1lieg5jz61zht3esp4y5j 6312125 6312116 2026-10-18T13:52:57Z Mukhammadrasul Isakov 215746 /* */ 6312125 wikitext text/x-wiki {{ismdoshlar|Erkin}} {{Adib | Ism = Erkin A'zamov | Ism (oz tilida) = | Surat = Erkin Aʼzam.jpg | Taxallus = | Tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1950|8|10}} | Tavallud joyi = [[Boysun shaharchasi]], [[Boysun tumani]], [[Surxondaryo viloyati]] | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Otasi = | Ayoli = | Farzandi = | Kasb = [[Yozuvchi]], [[dramaturg]], [[Muharrir]], [[Jurnalist]] | Faoliyat = | Yonalish = | Janr = realizm | Magnum opus = „Chiroqlar oʻchmagan kecha“ ([[1977]])<br />"Otoyining tugʻilgan yili" ([[1981]])<br />"Olam yam-yashil" ([[1984]])<br />"Javob" ([[1986]])<br />"Bayramdan boshqa kunlar" ([[1988]])<br />"Pakananing oshiq koʻngli" ([[2001]])<br />"Kechikayotgan odam" ([[2002]])<br />"Gonoluluga elchi" ([[2023]])<br />"Momoqaldiroq ostida sayr" ([[2025]]) | Mukofot = {{El-yurt hurmati ordeni}} {{Fidokorona xizmatlari uchun ordeni}} {{Oʻzbekiston xalq yozuvchisi}} {{Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan jurnalist}} | Sayt = | ismi = | tasvir = | tasvir_eni = | fuqaroligi = [[Tasvir:Flag of the Uzbek SSR.svg|25px]] [[O‘zbekiston SSR]]<br />{{UZB}} | ijod_tili = [[Oʻzbekcha]] | taʼlimi = [[ToshDU]]ning Jurnalistika fakulteti | turmush_oʻrtogʻi = }} '''Erkin Aʼzam''' (10-avgust 1950-yil, [[Surxondaryo viloyati|Surxandaryo]], [[OʻzSSR]]) – [[Oʻzbekiston xalq yozuvchisi]], [[Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan jurnalist]], „Tafakkur“ jurnali bosh muharriri. == Biografiysi == Erkin Aʼzam 1950-yil 10-avgustda [[Surxondaryo viloyati]]ning [[Boysun (tuman)|Boysun tumani]]da tugʻilgan. 1967-yilda oʻrta maktabni aʼlo baholarga tamomlaganidan soʻng, Erkin Aʼzam [[Oʻzbekiston Milliy universiteti|Toshkent Davlat Universitetiga]] oʻqishga kirgan. [[1972-yil]]da[[Toshkent]] Davlat universiteti (hozirgi [[Oʻzbekiston Milliy Universiteti]])ning [[jurnalistika]] fakultetini tamomlagan. == Ish faoliyati == Oʻqishni tugatganidan soʻng uning jurnalistika sohasida faoliyati boshlangan. Dastlab respublika [[radio]]sida [[muharrir]], „[[Guliston (jurnal)|Guliston]]“ va „[[Yoshlik]]“ jurnallarida boʻlim muharriri, [[Gʻafur Gʻulom]] nomidagi Adabiyot va Sanʼat [[nashriyot]]ida tahririyat mudiri lavozimlarida faoliyat yuritgan. [[1992]]—[[1994-yil]]larda [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]]da bosh direktori oʻrinbosari boʻlgan. [[1995-yil]]dan „[[Tafakkur]]“ jurnali bosh muharriri, I, II chaqiriq [[Oʻzbekiston Oliy Majlisi]] qonunchilik palatasi [[deputat]]i boʻlib saylangan. 2026-yil 28-mayda El-yurt hurmati ordeni bilan taqdirlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://president.uz/oz/lists/view/9258|sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 28-maydagi „Madaniyat, san’at va adabiyot sohalari xodimlaridan bir guruhini mukofotlash to‘g‘risida“gi farmoni|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260528145417/https://president.uz/oz/lists/view/9258|arxivsana=2026-05-28|sana=28.05.2026|qaralgan sana=28.05.2026|ish=president.uz}}</ref>. == Asarlari == Erkin Aʼzamning yozuvchilikdagi ilk uchqunlari maktab davridayoq porlay boshlagn. Uning „Inson“ hikoyasi 1966-yilda viloyat gazetasida chop etilgan. Keyinchalik uning „[[Chiroqlar oʻchmagan kecha]]“ nomli hikoyalar toʻplami [[1977-yil]]da chop etilgan. Biroz tanaffusdan keyin, anqirogʻi 1981-yilda yozuvchining "[[Otoyining tugʻilgan yili]] nomli qissa va hikoyalar toʻplami chop etilgan. Erkin Aʼzam "[[Otoyining tugʻilgan yili]] toʻplami uchun oʻzbekiston yoshlar ittifoqining maxsus mukofoti bilan taqdirlangan<ref>https://ilmlar.uz/erkin-azam-hayoti-va-ijodi/</ref>.. Shundan soʻng isteʼdodli yozuvchining „[[Olam yam-yashil]]“ ([[1984]]), „[[Javob (asar)|Javob]]“ ([[1986]]), „[[Bayramdan boshqa kunlar]]“ ([[1988]]), „[[Mir v tsvetax]]“ ([[1999]]), „[[Pakananing oshiq koʻngli]]“ ([[2001]]), „[[Kechikayotgan odam]]“ ([[2002]]) singari bir qator roman, qissa va hikoyalari ketma ket chop etilgan. Yozuvchining „Jannat oʻzi qaydadur“, „Shajara“, „Farrosh kampirning tushi“, „Xonadon egasi“, „Tanho qayiq yoxud devonaning orzusi“ kabi yozilgan asarlari asosida respublikamiz teatrlarida pyesalar sahnalashtirilgan va muvaffaqiyatga erishgan. == Kinodramaturgiya == Erkin Aʼzam oʻzbek kino drammaturgiyasi rivojiga katta hissa qoʻshib kelmoqda. Yozuvchi qalamiga mansub asarlar orasida „[[Chantrimore]]“, „[[Parizod (film)|Parizod]]“ asarlari asosida suratga olingan filmlar oʻzbek kinomatografiyasida yangilik boʻlgan. Bundan tashaqri „[[Piyoda]]“, „[[Dilxiroj]]“ asari asosida suratga olinga film xalqaro eʼtiborga sazovor boʻlgan boʻlib Germaniya va Fransiy telkanallari orqali efirga uzatilgan. Bu film nusxasi Yaponiyadagi Fukuoko muzeyida saqlanadi. Yozuvchining „Erkak“ asari asosida suratga olinga film „Kinoshok“ festibalida ishtirok etib „Eng yaxshi ssenariy“ nominatsiyasida gʻolib deb topilgan. Butun miqiyosida oʻtkaziladiga Vezul kinfestivalida bosh sovrin Gran-Priga ega chiqqan. „Zabarjad“ asari asosida suratga olingan film „Moskovskaya premyera“ va Mustaqil Davlatlar Hamdoʻstligining bir necha diplomlariga ega boʻlgan. [[Suv yoqalab (film)|"Suv Yoqalab"]] filmi „Zolotoy Vityaz“ kinofestivalida „Serebryanniy Vityaz“ mukofotiga loyiq deb topilgan, [[New-York]] shahrida oʻtkazilgan kino forumida namoyish etilgan. [["Parizod"]] filmi kinoshok festivalida bosh sovringa ega boʻlgan. Asarlarini ruhan birlashtirib turadigan jihat – insoniy erk, har qanday zoʻravonlikka munosabat masalasidir<ref>Aʼzamov Erkin. Otoyining tugʻilgan yili. [[Toshkent]] Adabiyot va sanʼat nashriyoti, 1981-yil, 8,0 b.t.</ref><ref>[http://kutubxona.com/Turkum:Erkin_Aʼzam OʻzLib kutubxonasi]{{Deadlink|date=2021-yil yanvar |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://m.kun.uz/news/2020/08/27/prezident-mustaqillik-bayrami-arafasida-ijtimoiy-sohadan-166-kishini-mukofotladi-royxat |qaralgan sana=2020-08-27 |arxivsana=2021-06-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210615232225/https://m.kun.uz/news/2020/08/27/prezident-mustaqillik-bayrami-arafasida-ijtimoiy-sohadan-166-kishini-mukofotladi-royxat }}</ref>. == Xalqaro maydonda == Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Erkin Aʼzam qalamiga mansub asarlar [[rus]], [[ukrain]], [[belorus|belarus]], [[qozoq]], [[tojik]], [[turkman]], [[bolgar]], [[gruzin]] tillariga tarjima qilingan. 2015-yilda yozuvchining qissalar toʻplami Angliya va Fransiyada chop etilgan. == Manbalar == {{manbalar}} {{writer-stub}} {{uzbekistan-bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Aʼzam, Erkin}} [[Turkum:Oʻzbekistonlik yozuvchilar]] [[Turkum:Oʻzbek adabiyoti]] [[Turkum:Boysun tumanida tugʻilganlar]] [[Turkum:Surxondaryo viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar]] k8s582oqc7tzmdp6oq1yhad4upw16jj 0 4068 6312537 6059354 2026-10-19T09:17:59Z Mirzoulugʻbek 8698 [[Turkum:UZBEKISTON]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312537 wikitext text/x-wiki '''Dasturlash''' — [[kompyuter]]lar va boshqa [[mikroprotsessor]]li elektron mashinalar uchun [[Kompyuter dasturi|dastur]]lar tuzish, sinash va oʻzgartirish jarayonidan iborat. Odatda dasturlash yuqori saviyali dasturlash tillari ([[PHP]], [[Java]], [[C++]], [[Python]]) vositasida amalga oshiriladi. Bu dasturlash tillarining sintaksisi [[semantika]]si odam tiliga yaqinligi tufayli dastur tuzish jarayoni ancha oson kechadi. [[Dasturlash]] 1. Elektron mashinalarda masalalarni yechish hamda ularda har xil aqliy mehnat turlarini bajarish nazariyasi va usullarini ishlab chiqish bilan shugʻullanadigan fan; algoritmlar nazariyasining amaliy boʻlimi; insonning mashina bilan aloqa qilish vositasi. Asosiy vazifalaridan biri elektron mashinalar uchun programma (dastur) tuzish usullari, ularni tekshirish va takomillashtirishdan iborat. Yechilishi lozim boʻlgan masala algoritmi dasturlashda mashina tiliga oʻtkaziladi. [http://kun.uz/ Yangiliklar haqida] Dasturlash — bevosita dasturlash va avtomatik dasturlashga boʻlinadi. Bevosita Dasturlashda programmaning umumiy sxemasini ishlab chiqishdan kodlash va mashinaga kiritishgacha boʻlgan barcha ishni dasturchi bajaradi. Avtomatik dasturlashda esa dasturchi faqat programma sxemasini tuzib, uni qisqartirilgan simvolik kurinishda yozadi, programma tuzish va uni kodlash kabi texnikaviy ishlarni esa mashinaning oʻzi maxsus dasturlash programmasi yordamida bajaradi. Dasturlash jarayoni, odatda, quyidagi bosqichlarga boʻlinadi: masalaning qoʻyilishi; masalaning algoritmik tavsifini tuzish; masalani yuqori darajadagi programma tilida Dasturlash; masalani taxminiymashina tilida Dasturlash; masalani mashina tilida Dasturlash Dasturlash tili programmalar tuzishning asosiy vositasidir. Bu tillar konkret mashina komandalari sistemasiga bogʻliq boʻlmasligi va iboralar strukturasi jihatidan umumiy xususiyatga ega boʻlishi bilan boshqa tabiiy tillarga oʻxshab ketadi. Iboralar ikki turga — operatorlar hamda tavsiflarga boʻlinadi, ularning bir-biri bilan bogʻliqligi qavslar bilan, alohidaligi nuqtali vergul bilan ajratiladi. Operator tilning amal birligi boʻlib, oʻz navbatida, oʻzgaruvchan kattalikka qiymat beruvchi operatorlar, shartga muvofiq tegishli hisoblash tarmogʻini tanlovchi (shartli) operator va takroriy hisobni amalga oshiruvchi sikl operatorlariga boʻlinadi. Tavsifda oʻzgaruvchan kattalik va boshqa belgilar xususiyatlari yoziladi. Biror xususiy masalani yechish uchun tuzilgan programmani simvolik ravishda funksional belgilash mumkin. Bunday belgilash va tavsif birgalikda kichik programma deb yuritiladi. Yangi programmalar tuzishda kichik programmalardan tayyor holda foydalanish mumkin. Juda koʻp dasturlash tillari (ALGOL 60, q. [[Algol]]), muhandislik va ilmiy masalalarni yechish uchun FORTRAN, iqtisodiy hisoblashlar uchun COBOL, matematik modellar uchun si mula, tako-millashgan ALGOL 68, PL/I yaratildi. Ularning har biri uchun shu tillarda ifodalangan masalalarga qarab mashina programmasini avtomatik tarzda qaytatuzuvchi translyatorlar mavjud. Taxminiy mashina tili ikkilik sistemadan koʻra yanada qulayroq simvollarda ifodalangan mashina komandalari terminlaridagi programmalar boʻlib, bunda koʻpincha, yuqori darajadagi til sifatida blok sxemalardan foydalaniladi. Dasturlashning programma tuzilgandan keyingi yana bir asosiy bosqichi „tekshirish“ (otladka) boʻlib, bunda yoʻl qoʻyilgan xatolar topiladi va tuzatiladi. Programmalar kodlanadi va mashinaga maxsus qurilma yordamida kiritiladi. Amaliyotda Dasturlashning yangi va tezkor usullari bor (2004); 2) matematik dasturlash — amaliy matematikaning bir boʻlimi; umumiy maʼnoda — biron-bir funksiya fo (x) ning ekstremumini (qarang [[Ekstremum]]) topish masalasi tushuniladi.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>Demak dasturlash shunday narsaki uni hamma ham o'rgana olmaydi. == Dasturlash tillari == === Joylanmagan tillar === * [[Gentee]] * [[Basic]] * [[GBasic]] * [[Fortran]] === Obyetkga qaratilgan tillar === * [[Pascal]] * [[Delphi]] * [[C Sharp|C# dastrulash tili]] * [[Java]] * [[C++]] * [[Visual Basic]] * [[ActionScript]] * [[Python]] * [[Ruby]] === Pastki qavat tillari === * [[Assembler]] * [[C]] === Skript tillar === * [[Python]] * [[Java Script]] * [[VB Script]] * [[Lua]] === Veb uchun tillar va texnologiyalar === * [[PHP]] * [[ASP]] * [[Perl]] * Django MySQL == Mashhur APIlar va freymvorklar == === Ish stoli uchun === * [[Windows API]] APPLE * [[Gtk+]] * [[Qt]] * [[.NET Framework]] === Veb uchun === * [[PHP]] * [[ASDasturlashNET]] * [[Ruby on Rails]] * [[Perl]] * [[JAVASCRIPT]] * [[MySql]] == Yana qarang == * [[Dasturlash]] * [[Dasturiy taʼminot]] == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Informatika]] [[Turkum:Dasturlash]] e8bkxeri7al6ygn1wu0bvrv7u5tig7w 0 15455 6312161 6084048 2026-10-18T14:08:13Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:FSM_Logo.svg]] [[Tasvir:Flying_Spaghetti_Monster_icon_(black).svg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: this is not the logo of Film Score Monthly tufayli). 6312161 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Touched by His Noodly Appendage HD.jpg|thumb|right|200px]] [[Fayl:Flying Spaghetti Monster icon (black).svg|thumb|right|200px|Uchar Lagʻmon Jonivori ramzi. [[Xristianlik]]ning [[ixtis]] ramziga parodiya.]] '''Uchar lagʻmon jonivori''' — '''[[pastafarianizm]]''' yoki '''Uchar lagʻmon jonivori cherkovi''' deb ataluvchi [[parodiya din]] [[xudo]]si<ref>[http://www.nytimes.com/2005/08/29/arts/design/29mons.html?ex=1178251200 New York Times maqolasi]</ref>. Ushbu din [[2005]]-yili [[Oregon Davlat Universiteti]] fizika fakulteti bitiruvchisi Bobby Henderson tomonidan [[Kanzas]] shtati Xalq Taʼlimi boʻlimining maktablarda [[evolutsiya]] nazariyasi bilan birgalikda [[aqlli loyiha]]ni oʻqitish haqidagi qaroriga norozilik sifatida yaratildi. Xalq Taʼlimi boʻlimiga yozgan ochiq xatida Henderson [[olam]]ni yaratgan, Uchar Lagʻmon Jonivori deb ataluvchi, [[lagʻmon]] hamda [[goʻsht]]dan iborat „Yaratuvchi“ borligini eʼtirof etadi<ref>[http://www.venganza.org/about/open-letter/ Hendersonʼning maktubi]</ref>. Agar dunyoni Xudo yaratgani maktabda oʻqitiladigan boʻlsa, „Pastafarianizm“ ham oʻqitilishi zarurligini uqtiradi. Chunki bu din boshqa dinlaridan hech ham qolishmaydi<ref>[http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/08/27/AR2005082700019.html?nav=most_emailed Washington Post maqolasi]</ref>. Uchar Lagʻmon Jonivori [[ateist]] va [[agnostitsizm|agnostiklar]] tomonidan [[Russell choynagi]]ning zamonaviy shakli oʻlaroq argument sifatida ishlatiladi<ref>[http://www.wired.com/wired/archive/14.11/atheism.html Wired News maqolasi]</ref>. Henderson: „Mening din bilan muammom yoʻq. Muammo shundaki, din oʻzini fan qilib koʻrsatmoqda. Agar xudo bor va u aqlli boʻlsa, u holda menimcha uning [[mutoyiba]] hissi ham boʻladi“, degan<ref>[http://www.randi.org/jr/200509/091605church.html#1 Uchar Lagʻmon Jonivori Cherkovi]</ref>. 2011-yili [[avstriya]]lik [[ateist]] Niko Alm shaxsni tasdiqlovchi hujjat uchun suratga boshiga „diniy bosh kiyim“ sifatida [[chovgi]] kiyib tushish huquqiga erishdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-14135523|title=Austrian driver allowed 'pastafarian' headgear photo|publisher=[[BBC]]|date=14-iyul 2011}}</ref>. Alm bu ishni boshqa dindagilar shunday suratlarga boshiga [[hijob]], [[kipa]] kiyib tushayotganiga javob sifatida qilganini izohladi. == Yana qarang == * [[Parodiya din]] * [[Ateizm]] * [[Russell choynagi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.venganza.org/ Uchar Lagʻmon Jonivori cherkovi sayti] {{religion-stub}} [[Turkum:Falsafa]] [[Turkum:Dinlar]] py1ea2c0hwexaurcixqhd8kjuf9g5tk 0 22045 6312588 6227213 2026-10-19T10:59:33Z ~2026-55712-03 318237 kiriting ozgartirish 6312588 wikitext text/x-wiki auf opa — tirik [[organizm]]lar dunyosi; [[fotosintez]] qilish [[xususiyat]]iga ega boʻlgan avtotrof organizmlar (qarang [[Avtotropizm|Avtotroflar]]); [[hujayra]] poʻsti, odatda, qalin [[sellyuloza]]dan, zaxira oziq moddasi [[kraxmal]]dan iborat. Ayrim oʻsimliklar ([[saprofitlar]], [[Parazitologiya|parazitlar]]) uchun xos boʻlgan geterotrof oziqlanish ikkilamchi hisoblanadi. Oʻsimliklar (Oʻsimliklar)ga xos boshqa xususiyatlar (oʻziga xos rivojlanish sikli, organlarning shakllanish yoʻli, yopishib yashash va boshqalar) hamma oʻsimliklarga tegishli emas, lekin bu belgilarning majmui oʻsimliklarni boshqa tirik organizmlardan oson farq qilishga imkon beradi. Faqat tuzilishning quyi, ayniqsa, bir hujayralilar darajasida oʻsimliklar bilan boshqa organizmlar oʻrtasidagi farq uncha aniq sezilmaydi; shuning uchun evglenasimon [[suvoʻtlar]]ni [[zoolog]]lar bir hujayrali hayvonlarga kiritishadi. Bir hujayrali Oʻ.ning boshqa bir hujayrali organizmlardan asosiy farqi — [[xloroplast]]lar boʻlishi. Tuzilish darajasi orta borgan sari oʻsimliklar bilan boshqa organizmlar oʻrtasidagi farq ham orta boradi. Oʻsimliklarning oziqlanish jarayonida atrof muhitdan gazsimon ([[fotosintez]]) va suyuq ([[suv]] va unda erigan mineral tuzlar) moddalarni shimib olishga moslanishi natijasida ularning tanasi yuzasi tobora kengayib borgan. [[Yuksak oʻsimliklar]]da tana yuzasining kengayishi va ixtisoslashuvi toʻqimalar va vegetativ organlarning rivojlanishiga olib kelgan (qarang [[Toʻqima]], [[Vegegpativ organlar]]). Oʻsimliklar tuzilishining koʻpchilik muhim xususiyatlari ularning oʻsishi va koʻpayishi, shuningdek, tarqalishiga moslanishi bilan bogʻliq. Anʼanaga koʻra, XX asrning oʻrtalarigacha barcha oʻsimliklar [[tuban oʻsimliklar|tuban]] ([[bakteriyalar]], [[suvoʻtlar]], [[zamburugʻlar]], [[lishayniklar]]) va yuksak oʻsimliklar ([[yoʻsinlar]], [[psilofitlar]], [[plaunlar]], [[qirqboʻgʻimlar]], [[qirqquloqlar]], [[ochiq urugʻlilar]], [[gulli oʻsimliklar]])ga ajratib kelingan. Hozirgi [[bakteriya]]lar va [[zamburugʻlar]] alohida dunyoga ajratiladi. Oʻsimliklar dunyosi 3 kichik dunyo: [[qizil suvoʻtlar]] va yuksak oʻsimliklarga boʻlinadi. Bu kichik dunyolar 350,000 turdan iborat barcha oʻsimliklarni oʻz ichiga oladi. Oʻsimliklarning kelib chiqishi yerda hayot paydo boʻlishining ilk rivojlanish davrlariga toʻgʻri keladi. Bunda [[Arxey erasi]]da (bundan 3 milliard yil oldin) koʻkyashil suvoʻtlar ([[sianobakteriyalar]])ga oʻxshash organizmlar paydo boʻlgan. Haqiqiy suvoʻtlar [[proterozoy erasi]]da, yashil va qizil suvoʻtlar [[paleozoy erasi|paleozoy]]ning boshlarida paydo boʻlgani taxmin qilinadi. Dastlabki yuksak oʻsimliklar — [[riniofitlar]] proterozoy va paleozoy chegarasida kelib chiqqanligini ehtimol qilish mumkin. Ularda [[ildiz]] oʻrniga [[rizoid]]lari boʻlgan. Karbonda daraxtsimon qirqquloqlar kelib chiqqan; permda ular oʻrnini hozirgi qirqquloqlar egallagan. Karbonda [[ignabargli oʻsimliklar]] paydo boʻlgan, [[trias]] va [[yura davri|yura davrlarida]] ular keng tarqalgan. [[Boʻr davri]]ning boshlarida gulli oʻsimliklar (yopiq urugʻlilar) hosil boʻlgan va shundan soʻng ular [[Yer]] florasida hukmron boʻlib qolgan. Oʻsimliklar Yerda mavjud boʻlgan barcha tirik organizmlar hayotida katta ahamiyatga ega. Hayvonlar va odamlarning hayotini oʻsimliklarsiz tasavvur qilib boʻlmaydi. Faqat yashil xlorofillga ega boʻlgan oʻsimliklar anorganik moddalardan organik birikmalarni sintezlash orqali quyosh nuri energiyasini toʻplaydi; ayni vaqtda oʻsimliklar [[atmosfera]]dan S0₂ [[gaz]]ini olib, atmosferaga deyarli barcha tirik organizmlarning nafas olishi uchun zarur boʻlgan [[kislorod]] chiqaradi. Shu yoʻl bilan yashil oʻsimliklar atmosfera tarkibining doimiyligini saqlab turadi. Oʻsimliklar organik moddalarni hosil qiluvchi produtsentlar sifatida oziq zanjirining asosini tashkil etadi. Yer yuzidagi oʻsimliklar turli hayotiy formalar ([[oʻtlar]], [[butalar]], [[daraxtlar]], [[lianalar]], [[epifitlar]] va boshqalar)ni hosil qiladi. Oʻsimliklarning xilma-xil turlaridan tarkib topgan fitotsenozlar Yer yuzi landshafti va boshqalar organizmlar uchun ekologik sharoitning xilma-xilligini belgilab beradi. Oʻsimliklarning bevosita ishtirokida [[tuproq]] va [[torf]] hosil boʻladi. [[Qoʻngʻir koʻmir]] va [[toshkoʻmir]]ning hosil boʻlishi ham oʻsimliklar bilan bogʻliq. Oʻsimliklarning gʻoyat xilma-xil turlaridan urugʻli oʻsimliklar, asosan, gulli oʻsimliklar katta ahamiyatga ega. Urugʻli oʻsimliklar oziq-ovqat, kiyim-kechak, yoqilgʻi, qurilish materiallari va boshqalarni beradi (qarang: [[Madaniy oʻsimliklar]]). Odam juda katta maydonlarda madaniy oʻsimliklarning sunʼiy qoplamlari (ekin ekiladigan dalalar, bogʻlar, xiyobonlar va boshqalar)ni barpo etishni, Oʻ.ning xilma-xil navlarini yaratishni bilib olgan. Ammo oʻsimliklarni koʻp miqdorda yigʻib olish va oʻsimliklar boyliklaridan oqilona foydalanmaslik ularning juda katta maydonlarda yoʻqolib ketishiga olib keldi; koʻplab oʻsimlik turlarining butunlay yoʻqolib ketish xavfi tugʻildi. Shu sababdan, [[Oʻzbekiston]]da oʻsimliklarni himoya qilish va ularning tabiiy boyliklaridan oqilona foydalanish toʻgʻrisida maxsus qonun qabul qilingan (qarang: [[Tabiashni muhofaza qilish]]). [[O‘zbekiston Qizil kitobi|Oʻzbekiston Qizil kitobi]]ga noyob va yoʻqolib borayotgan oʻsimliklar turlari kiritilgan. Oʻsimliklarni [[botanika]] [[fan]]i oʻrganadi. == Yana qarang == * [[Flora]] == Adabiyotlar == * Jizn rasteniy, t. 1—6, M., 1974—82; * Vent F. U., V mire rasteniy, M., 1972; * Taxtadjyan A. L., Voprosm evolyutsionnoy morfologii rasteniy, L., 1954. '''Oʻsimliklar''' ([[lotin tili|lot.]] ''Plantae'') koʻp [[hujayra]]li [[organizm]]lar guruhidir. Oʻsimlik hujayralari [[selluloza]] qobiq bilan oʻralgan, [[fotosintez]] orqali energiya oladi, [[kraxmal]] yigʻadi. Oʻsimliklarni [[botanika]] oʻrganadi. == Albom == <center><gallery widths="180px" heights="120px" perrow="3"> Fayl:Borassus flabellifer.jpg|[[Borassus flabellifer]] Fayl:Chestnut in Guntur.jpg|The fruits of Palmyra Palm tree, [[Borassus flabellifer]] (locally called Thaati Munjelu) sold in a market at Guntur, India. Fayl:Turmericroot.jpg|Turmeric rhizome Fayl:Starr 050407-6233 Ipomoea batatas.jpg|Sweet potato, ''Ipomoea batatas'', Maui Nui Botanical Garden Fayl:Pandan wangi. JPG|''Pandanus amaryllifolius'' Fayl:California Papaya ID.jpg|California Papaya Fayl:Papaya sunset.jpg|''Carica papaya'', cultivar 'Sunsetʼ Fayl:Prepared lemon grass. JPG|''Cymbopogon citratus'', lemon grass, oil grass Fayl:Bangkuang 070612-056 stgd.jpg|''Pachyrhizus erosus'' bulb-root. Situgede, Bogor, West Java, Indonesia. Fayl:KIKU brak-ontree. JPG|Fuji (apple) Fayl:SauropusAndrogynus.jpg|Sprouting shoots of ''Sauropus androgynus'' Fayl:Ilaneer.jpg|''Cocos nucifera'' […] </gallery></center>{{OʻzME}} [[Turkum:Oʻsimliklar| ]] {{chala}} [[Turkum:Botanika]] [[Turkum:Organizmlar]] [[Turkum:Gullar]] [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Ekinlar]] [[Turkum:Zamburugʻlar]] [[Turkum:Bakteriyalar]] 3m9kq13i83dmcdcn2fxkjikiixlxmru 0 49948 6312197 6199657 2026-10-18T16:18:38Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312197 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Catoira | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Galicia{{!}}Galicia | jadvalda mintaqa = Galicia{{!}}Galicia | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Pontevedra (provinsiya){{!}}Pontevedra | jadvalda tuman = Pontevedra (provinsiya){{!}}Pontevedra | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Caldas (komarka){{!}}Caldas | jadvalda jamoat = Caldas (komarka){{!}}Caldas | qaram = | gerb = Escudo de Catoira.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 42 | lat_min = 40 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 8 | lon_min = 43 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 29,1 | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 3469 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 120 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = Catoirense | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = | sayt = http://www.catoira.gal/ | sayt tili = }} '''Catoira''' — [[Ispaniya]]ning [[Galicia]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Pontevedra (provinsiya)|Pontevedra]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 29,1&nbsp;km². Aholisi — 3469 kishi (2010). ==Havolalar== * [https://web.archive.org/web/20170806192521/http://catoira.gal/ Web oficial do Concello de Catoira] * [http://www.catoira.net/ Web oficial de la Sociedad de San Antonio de Catoira] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20200806232851/https://www.catoira.net/ |date=2020-08-06 }} * [http://www.vikinga.es/ Web oficial de la Romería Vikinga de Catoira] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20081028142120/http://www.vikinga.es/ |date=2008-10-28 }} * [http://www.astorres.com/ Web del club de piragüismo ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050906095627/http://www.astorres.com/ |date=2005-09-06 }} * [http://www.ateneovikingo.com/ Ateneo Vikingo ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080114110803/http://www.ateneovikingo.com/ |date=2008-01-14 }} * [http://www.catoira.org/ www.catoira.org] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120718012948/http://www.catoira.org/ |date=2012-07-18 }} * [http://www.riasbaixas.org/web2005/index.php?id_concello=11&id_idioma=1&pral=municipios Catoira, Turísmo Rías Baixas] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20070927182012/http://www.riasbaixas.org/web2005/index.php?id_concello=11&id_idioma=1&pral=municipios |date=2007-09-27 }} * [http://turismoriasbaixas.com/labs/panel/index.php?id=61 Castillo- Torres del Oeste] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20071008080202/http://turismoriasbaixas.com/labs/panel/index.php?id=61 |date=2007-10-08 }} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{spain-geo-stub}} 55orgij5pwu58y7au0b97yi13n9kr5f 0 56842 6312147 5705927 2026-10-18T14:00:48Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312147 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Camarzana de Tera | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Castilla y León{{!}}Castilla y León | jadvalda mintaqa = Castilla y León{{!}}Castilla y León | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Zamora (provinsiya){{!}}Zamora | jadvalda tuman = Zamora (provinsiya){{!}}Zamora | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Benavente y Los Valles | jadvalda jamoat = Benavente y Los Valles | qaram = | gerb = Escudo de Camarzana de Tera.svg | bayroq = Flag of Camarzana de Tera Spain.svg | lat_dir = N | lat_deg = 42 | lat_min = 0 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 6 | lon_min = 1 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 48 | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = 777 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 977 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 21,1 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = | sayt = http://www.camarzanadetera.es | sayt tili = es }} '''Camarzana de Tera''' — [[Ispaniya]]ning [[Castilla y León]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Zamora (provinsiya)|Zamora]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 48&nbsp;km². Aholisi — 977 kishi (2010). == Havolalar == * [http://www.camarzanadetera.es Rasmiy sayti] * [https://web.archive.org/web/20130611093957/http://hstinfo.com/ Podréis ver el solteros y casados de hace 20 años, entre otras cosas.] * [https://web.archive.org/web/20200923173803/http://blogistica.webcindario.com/ Otra página donde ver noticias del valle del Tera. Fútbol, ocio y otras cosas.] * [http://www.camarzanadetera.com Página no oficial de Camarzana de Tera] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20130524234840/http://camarzanadetera.com/ |date=2013-05-24 }} * [http://www.camarzanadetera.tk Web no Oficial de Camarzana de Tera]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.camarzanadetera.es Página Oficial del Ayuntamiento de Camarzana] * [http://www.nortecastilla.es/20080208/zamora/junta-adquiere-villa-romana-20080208.html La Junta adquiere la villa romana de Camarzana] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{Zamora}} {{spain-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} 46o0n4tg1guwiwzaxcjitmohfhjyq6i 0 57949 6312557 5706489 2026-10-19T10:20:03Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312557 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Deba | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Basklar Oʻlkasi (avtonom jamoat){{!}}Basklar Oʻlkasi | jadvalda mintaqa = Basklar Oʻlkasi (avtonom jamoat){{!}}Basklar Oʻlkasi | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Guipúzcoa{{!}}Guipúzcoa | jadvalda tuman = Guipúzcoa{{!}}Guipúzcoa | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Bajo Deba | jadvalda jamoat = Bajo Deba | qaram = | gerb = | bayroq = sin bandera.svg | lat_dir = N | lat_deg = 43 | lat_min = 17 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 2 | lon_min = 21 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = [[24 июня]] [[1294 год]]а | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 51,54 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 5384 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 102,32 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = Debarra, Debatarra | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = 20.820 / 20.829 | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = Deba | sayt = http://www.deba.net/ | sayt tili = es }} '''Deba''' — [[Ispaniya]]ning [[Basklar Oʻlkasi (avtonom jamoat)|Basklar Oʻlkasi]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Guipúzcoa]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 51,54&nbsp;km². Aholisi — 5384 kishi (2010). == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20090726023636/http://www.deba.net/ Rasmiy sayti] {{Муниципалитеты района Бахо-Дева}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{spain-geo-stub}} 9y0pmaqooeoxso0a6ruxcb2c4nj5lhb 0 66663 6312180 5706097 2026-10-18T15:42:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312180 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Castejón | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Navarra (avtonom jamoat){{!}}Navarra | jadvalda mintaqa = Navarra (avtonom jamoat){{!}}Navarra | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Navarra (avtonom jamoat){{!}}Navarra | jadvalda tuman = Navarra (avtonom jamoat){{!}}Navarra | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Tudela{{!}}Tudela | jadvalda jamoat = Tudela{{!}}Tudela | qaram = | gerb = | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 42 | lat_min = 10 | lat_sec = 13 | lon_dir = W | lon_deg = 01 | lon_min = 41 | lon_sec = 27 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 250 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = 1229 | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 18,4 | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = 278 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 4306 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 207,86 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = Castejonero | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = 948 | pochta indeksi = | pochta indekslari = 31590 | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = | sayt = | sayt tili = }} '''Castejón''' — [[Ispaniya]]ning [[Navarra (avtonom jamoat)|Navarra]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Navarra (avtonom jamoat)|Navarra]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 18,4&nbsp;km². Aholisi — 4306 kishi (2010). == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20210120170919/http://www.castejon.com/ Web oficial] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{spain-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} r13942gmo3j5l7rufzxyiby9ytb479c 0 68372 6312168 5705971 2026-10-18T14:24:23Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312168 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Candelaria | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Kanar orollari | jadvalda mintaqa = Kanar orollari | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Santa Cruz de Tenerife | jadvalda tuman = Santa Cruz de Tenerife (provinsiya){{!}}Santa Cruz de Tenerife | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = Candelaria_escudo.png | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 28 | lat_min = 21 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 16 | lon_min = 22 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 0 | mintaqa xaritasi oʻlchami = 250 | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 49,52 | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 25140 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = Candelariero, ra | vaqt mintaqasi = +0 | DST = bor | telefon kodi = 50 | pochta indeksi = | pochta indekslari = 38530 | avtomobil kodi = | identifikator turi = ISTAC | raqamli identifikator = 38 40 011 | Commons turkumi = Candelaria, Santa Cruz de Tenerife | sayt = http://www.candelaria.es/ | sayt tili = es }} '''Candelaria''' — [[Ispaniya]]ning [[Kanar orollari]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Santa Cruz de Tenerife]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 49,52&nbsp;km². Aholisi — 25140 kishi (2010). Maryam unga tasvir, kanareykalar orollari homiysi hisoblanadi, chunki u bir [[katolik]] haj bo'ladi. Bu lokal Candelaria bokira sifatida tanilgan. == Fotolar == <gallery> File:Tenerife.candelaria.exterior.basilica.jpg| File:Candelaria BW 1.JPG| File:Candelaria BW 2.JPG| File:Candelaria BW 3.JPG| File:Candelaria BW 4.JPG| File:Desfilemilitar09.JPG| </gallery> == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20150301224305/http://www.turismocandelaria.es/portada/empresas/ Rasmiy sayti] {{ref-es}} * [http://www.tenerifeinfo.eu/candelaria-tenerife-ru/ Достопримечательности Тенерифе — Канделария] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20101213160720/http://tenerifeinfo.eu/candelaria-tenerife-ru/ |date=2010-12-13 }} {{ref-ru}}{{ref-et}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{spain-geo-stub}} 92d3emotlecp84m36b2eholljsgh52w 0 92668 6312379 5668313 2026-10-19T03:01:25Z Gliwi 32143 ([[c:GR|GR]]) [[File:Wappen Rottleben.png]] → [[File:DEU Rottleben (Kyffhäuserland) COA.svg]] PNG → SVG 6312379 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Rottleben | mavqe = [[Kommuna]] | mamlakat = Germaniya | mintaqa turi = Germaniya yerlari{{!}}Yer | mintaqa = Turingiya | jadvalda mintaqa = Turingiya | tuman turi = tuman | tuman = Kyffhäuserkreis (tuman) | jadvalda tuman = Kyffhäuserkreis (tuman) | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = DEU Rottleben (Kyffhäuserland) COA.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 51 | lat_min = 21 | lat_sec = 46 | lon_dir = E | lon_deg = 11 | lon_min = 2 | lon_sec = 42 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki boʻlinishi = | rahbar turi = Burgomistr | rahbar = Barbara Nestler | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 9,15 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = 145 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 633 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = 034671 | pochta indeksi = 06567 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = KYF | identifikator turi = Maʼmuriy birlik identifikatsiyasi raqami{{!}}Rasmiy kodi | raqamli identifikator = 16 0 65 062 | Commons turkumi = Rottleben | sayt = | sayt tili = de }} '''Rottleben''' — [[Germaniya]]ning [[Turingiya]] [[Germaniya yerlari|yerida]] joylashgan kommuna. Ushbu kommuna [[Kyffhäuserkreis (tuman)|Kyffhäuserkreis]] tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 9,15&nbsp;km². 633 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). == Geografiyasi == === Hududi === Rottlebenning hududi {{wikidata|p2046}} km{{sup|2}}dir. Dengiz sathidan oʻrtacha {{wikidata|p2044}} m balandlikda joylashgan. == Demografiyasi == {{Wikidata/Population}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Rottleben}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Rottleben}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Germaniya shaharlari]] {{germany-geo-stub}} 87i2zqhawv2gwpojr7zjmb6gr23niix 0 192363 6312365 6296475 2026-10-19T02:35:30Z Stephan1000000 46619 812 6312365 wikitext text/x-wiki {{Telekoʻrsatuv bilgiqutisi |nomi = The Simpsons |bgcolour = #FADA00 |tasvir = The Simpsons Logo.svg |izoh = |genre = [[Multfilm|multserial]]<br />[[komediya]] |runtime = 21-24 daqiqa |creator = [[Matt Groening]] |executive_producer = Al Jean<br/>Ian Maxtone-Graham<br/>John Frink<br/>James L. Brooks<br/>Matt Groening<br/>Matt Selman<br/>Sam Simon |voices= [[Dan Castellaneta]]<br/>[[Julie Kavner]]<br/>[[Nancy Cartwright]]<br/>[[Yeardley Smith]]<br/>[[Hank Azaria]]<br/>[[Harry Shearer]] |opentheme = „The Simpsons Theme“ |country = {{AQSh}} |network = [[Fox Broadcasting Company|Fox]] |picture_format = [[SD]]: 4:3, [[480i]]/[[576i]] <small>(1989—2009)</small><br />[[HD]]: 16:9, [[720p]] <small>(2009-yildan)</small> |first_aired = 17-dekabr, 1989-yil |last_aired = |num_seasons = 38 |num_episodes = 812 |vebsayt = http://www.thesimpsons.com/ |imdb_id = 0096697 |tv_com_id = 146 |}} '''''The Simpsons''''' ({{lang-uz|Simpsonlar}}) ''[[Fox Broadcasting Company]]'' uchun [[Matt Groening]] tomonidan yaratilgan Amerika [[Kinokomediya|komedik]] [[animatsiya|animatsion]] [[teleserial]]idir. Serial amerikalik oʻrta sinf oilani Simpsonlar oilasi misolida [[satira|satirik]] tasvirlaydi. Simpsonlar oilasi [[Homer Simpson|Homer]], [[Marge Simpson|Marge]], [[Bart Simpson|Bart]], [[Lisa Simpson|Lisa]] va [[Maggie Simpson|Maggie]]dan iborat. Voqealar Springfield nomli xayoliy shaharda boʻlib oʻtadi. Serial [[AQSh madaniyati]], [[AQSh jamiyati|jamiyati]], televideniyesi va boshqa ijtimoiy sohalarini parodiya qiladi. [[Fayl:Wax Museum Plus (6345577800).jpg|thumb|Simpsonlar oilasi]] Serialdan avval Groening tomonidan ishlab chiqarilgan bir nechta animatsion [[qisqa hajmli film]]lar chiqarildi; bu qisqa hajmli filmlarning birinchisi boʻlgan „Good Night“ epizodi 1987-yil 19-aprelda ''[[The Tracey Ullman Show]]'' teleshousida namoyish etildi. Multserialning epizodlari esa 1989-yil 17-dekabrdan boshlab Fox telekanalida efirga uzatilgan. Multserial hozirga kelib, 100 dan oshiq mamlakatda namoyish etilgan. ''[[Time (jurnal)|Time]]'' jurnali 1998-yilda ''The Simpsons'' multserialini <nowiki>XX</nowiki> asrning eng yaxshi teleseriali deb topdi. 2007-yil 27-iyulda AQShda ''[[The Simpsons Movie]]'' nomli toʻliq hajmli multfilmning premyerasi boʻlib oʻtdi. == Relizi == {| class="wikitable" style="text-align:center;" |- ! rowspan="3" colspan="2"|Fasl ! rowspan="3"|Epizodlar<br />soni ! colspan="3"|{{flagicon|AQSh}} Efirga uzatilgan sana ! colspan="3"|Tomoshabinlar soni |- ! rowspan="2"|Fasl premyerasi ! rowspan="2"|Fasl finali ! rowspan="2"|Vaqt ([[:en:Eastern Time Zone|ET]]) ! rowspan="2"|Oʻrtacha tomoshabinlar soni<br />(million) ! colspan="2"|Eng koʻp koʻrilgan epizod |- ! Tomoshabinlar<br />(million) ! Epizod nomi |- ! [[Simpsonlar (1-fasl)|1]] | 1989—1990 | 13 | {{Sana|17-dekabr 1989-yil}} | {{Sana|13-may 1990-yil}} | Yakshanba 8:30&nbsp;pm ! 27.8 ! 33.5 | „[[Life on the Fast Lane]]“ |- ! [[Simpsonlar (2-fasl)|2]] | 1990-91 | 22 | {{Sana|11-oktabr 1990-yil}} | {{Sana|{{Sana|11-iyul 1991-yil}} | rowspan="4"|Payshanba 8:00&nbsp;pm ! 24.4 ! 33.6 | "[[Bart Gets an 'F']]{{-"}} |- ! [[Simpsonlar (3-fasl)|3]] | 1991-92 | 24 | {{Sana|19-sentyabr 1991-yil}} | {{nowrap|{{Sana|27-avgust 1992-yil}}}} ! 21.8 ! 25.5 | „[[Colonel Homer]]“ |- ! [[Simpsonlar (4-fasl)|4]] | 1992-93 | 22 | {{Sana|24-sentyabr 1992-yil}} | {{Sana|13-may 1993-yil}} ! 22.4 ! 28.6 | „[[Lisa's First Word]]“ |- ! [[Simpsonlar (5-fasl)|5]] | 1993-94 | 22 | {{nowrap|{{Sana|30-sentyabr 1993-yil}}}} | {{Sana|19-may 1994-yil}}}} ! 18.9 ! 24.0 | „[[Treehouse of Horror IV]]“ |- ! [[Simpsonlar (6-fasl)|6]] | 1994-95 | 25 | {{Sana|4-sentyabr 1994-yil}}}} | {{Sana|21-may 1995-yil | rowspan="2"| Yakshanba 8:00&nbsp;pm ! 15.6 ! 22.2 | "[[Treehouse of Horror V]]" |- ! [[Simpsonlar (7-fasl)|7]] | 1995–96 | 25 | {{Sana|17-sentyabr 1995-yil}} | {{Sana|19-may 1996-yil}} ! 15.1 ! 19.7 | „[[Treehouse of Horror VI]]“ |- ! [[Simpsonlar (8-fasl)|8]] | 1996-97 | 25 | {{Sana|27-oktabr 1996-yil}} | {{Sana|18-may 1997-yil}} | Yakshanba 8:30&nbsp;pm <small>(epizodlar — 1-3)</small><br />Yakshanba 8:00&nbsp;pm <small>(epizodlar — 4-12 & 14-25)</small><br />Friday 8:00&nbsp;pm <small>(13-epizod)</small><ref>{{veb manbasi |title=Episodes: The Simpsons (96-97 Season) |url=http://www.cs.cmu.edu/~./aarong/from-andrew/fox/titles/simpsons08.html |website=www.cs.cmu.edu |access-date=2-sentyabr 2021-yil}}</ref> ! 14.5 ! 20.9 | „[[The Springfield Files]]“ |- ! [[Simpsonlar (9-fasl)|9]] | 1997-98 | 25 | {{Sana|21-sentyabr 1997-yil}} | {{Sana|17-may 1998-yil}} | rowspan="4"|Yakshanba 8:00&nbsp;pm ! 15.3 ! 19.8 | „[[The Two Mrs. Nahasapeemapetilons]]“ |- ! [[Simpsonlar (10-fasl)|10]] | 1998-99 | 23 | {{Sana|23-avgust 1998-yil}} | {{Sana|16-may 1999-yil}} ! 13.5 ! 15.5 | „[[Maximum Homerdrive]]“ |- ! [[Simpsonlar (season 11)|11]] | 1999-2000 | 22 | {{Sana|26-sentyabr 1999-yil}} | {{Sana|21-may 2000-yil}} ! 8.8 ! 18.4 | „[[The Mansion Family]]“ |- ! [[Simpsonlar (12-fasl)|12]] | 2000-01 | 21 | {{Sana|1-noyabr 2000-yil}} | {{Sana|20-may 2001-yil}} ! 15.5 ! 18.6 | „[[Worst Episode Ever]]“ |- ! [[Simpsonlar (13-fasl)|13]] | 2001-02 | 22 | {{Sana|6-noyabr 2001-yil}} | {{Sana|22-may 2002-yil}} | Seshanba 8:30&nbsp;pm <small>(1-epizod)</small><br />Yakshanba 8:00&nbsp;pm <small>(epizodlar — 2-20)</small><br />Yakshanba 7:30&nbsp;pm <small>(2-epizod)</small><br />Wednesday 8:00&nbsp;pm <small>(22-epizod)</small> ! 12.5 ! 14.9 | „[[The Parent Rap]]“ |- ! [[Simpsonlar (14-fasl)|14]] | 2002-03 | 22 | {{Sana|3-noyabr 2002-yil}} | {{Sana|18-may 2003-yil}} | Yakshanba 8:00&nbsp;pm <small>(epizodlar — 1-11, 13-21)</small><br />Yakshanba 8:30&nbsp;pm <small>(epizodlar — 12, 22)</small> ! 14.4 ! 22.1 | „[[I'm Spelling as Fast as I Can]]“ |- ! [[Simpsonlar (15-fasl)|15]] | 2003-04 | 22 | {{Sana|2-noyabr 2003-yil}} | {{Sana|23-may 2004-yil}} | Yakshanba 8:00&nbsp;pm ! 11.0 ! 16.3 | „[[I, (Annoyed Grunt)-Bot]]“ |- ! [[Simpsonlar (16-fasl)|16]] | 2004-05 | 21 | {{Sana|7-noyabr 2004-yil}} | {{Sana|15-may 2005-yil}} | Yakshanba 8:00&nbsp;pm <small>(epizodlar — 1-7, 9-16, 18, 20)</small><br />Yakshanba 10:30&nbsp;pm <small>(8-epizod)</small><br />Yakshanba 8:30&nbsp;pm <small>(epizodlar — 17, 19, 21)</small> ! 10.2 ! 23.07 | „[[Homer and Ned's Hail Mary Pass]]“ |- ! [[Simpsonlar (17-fasl)|17]] | 2005-06 | 22 | {{Sana|11-sentyabr 2005-yil}} | {{Sana|21-may 2006-yil}} | rowspan="17" | Yakshanba 8:00&nbsp;pm ! 9.55 ! 11.63 | „[[Treehouse of Horror XVI]]“ |- ! [[Simpsonlar (18-fasl)|18]] | 2006-07 | 22 | {{Sana|10-sentyabr 2006-yil}} | {{Sana|20-may 2007-yil}} ! 9.15 ! 13.90 | „[[The Wife Aquatic]]“ |- ! [[Simpsonlar (19-fasl)|19]] | 2007-08 | 20 | {{Sana|23-sentyabr 2007-yil}} | {{Sana|18-may 2008-yil}} ! 8.37 ! 11.7 | „[[Treehouse of Horror XVIII]]“ |- ! [[Simpsonlar (20-fasl)|20]] | 2008-09 | 21 | {{nowrap|{{Sana|28-sentyabr 2008-yil}} | {{Sana|17-may 2009-yil}} ! 7.1 ! 12.4 | „[[Treehouse of Horror XIX]]“ |- ! [[Simpsonlar (21-fasl)|21]] | 2009-10 | 23 | {{Sana|27-sentyabr 2009-yil}} | {{Sana|23-may 2010-yil}} ! 7.1 ! 14.62 | „[[Once Upon a Time in Springfield]]“ |- ! [[Simpsonlar (22-fasl)|22]] | 2010-11 | 22 | {{Sana|26-sentyabr 2010-yil}} | {{Sana|22-may 2011-yil}} ! 7.09 ! 12.6 | „[[Moms I'd Like to Forget]]“ |- ! [[Simpsonlar (23-fasl)|23]] | 2011-12 | 22 | {{Sana|25-sentyabr 2011-yil}} | {{Sana|20-may 2012-yil}} ! 6.15<ref name="Season23viewership">{{veb manbasi|url=http://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-ratings-2011-2012/|title=The Simpsons: Season 23 Ratings|work=TV Series Finale|date=23-may 2012-yil|access-date=1-fevral 2017-yil}}</ref> ! 11.48 | „[[The D'oh-cial Network]]“ |- ! [[Simpsonlar (24-fasl)|24]] | 2012-13 | 22 | {{Sana|30-sentyabr 2012-yil}} | {{Sana|19-may 2013-yil}} ! 5.41<ref name="Season24viewership">{{veb manbasi|url=http://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-24-ratings-24789/|title=The Simpsons: Season 24 Ratings|work=TV Series Finale|date=22-may 2013-yil|access-date=1-fevral 2017-yil}}</ref> ! 8.97 | „[[Homer Goes to Prep School]]“ |- ! [[Simpsonlar (25-fasl)|25]] | 2013-14 | 22 | {{Sana|29-sentyabr 2013-yil}} | {{Sana|18-may 2014-yil}} ! 5.02<ref name="Season25viewership">{{veb manbasi|url=http://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-25-ratings-30155/|title=The Simpsons: Season 25 Ratings|work=TV Series Finale|date=22-may 2014-yil|access-date=1-fevral 2017-yil}}</ref> ! 12.04 | „[[Steal This Episode]]“ |- ! [[Simpsonlar (26-fasl)|26]] | 2014-15 | 22 | {{nowrap|{{Sana|28-sentyabr 2014-yil}} | {{Sana|17-may 2015-yil}} ! 5.61<ref name="entertainment2015">{{veb manbasi|url=https://deadline.com/2015/05/2014-15-full-tv-season-ratings-shows-rankings-1201431167/ |title=Full 2014–15 Series Rankings |work=Deadline Hollywood |date=22-may 2015-yil |access-date=22-may 2015-yil |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150522054915/http://deadline.com/2015/05/2014-15-full-tv-season-ratings-shows-rankings-1201431167/ |archive-date=22-may 2015-yil }}</ref> ! 10.62 | „[[The Man Who Came to Be Dinner]]“ |- ! [[Simpsonlar (27-fasl)|27]] | 2015-16 | 22 | {{Sana|27-sentyabr 2015-yil}} | {{nowrap|{{Sana|22-may 2016-yil}} ! 4.0<ref name="entertainment2016">{{veb manbasi|url=http://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-27-ratings-38209/|title=The Simpsons: Season 27 Ratings |work=TV Series Finale|date=23-may 2016-yil|access-date=15-iyul 2016-yil}}</ref> ! 8.33 | „[[Teenage Mutant Milk-Caused Hurdles]]“ |- ! [[Simpsonlar (28-fasl)|28]] | 2016-17 | 22 | {{Sana|25-sentyabr 2016-yil}} | {{End date|2017|5|21}} ! 4.80<ref name="entertainment2017">{{veb manbasi|url=https://deadline.com/2017/05/2016-2017-tv-season-ratings-series-rankings-list-1202102340/|title=Final 2016–17 TV Rankings: 'Yakshanba Night Football' Winning Streak Continues|work=Deadline Hollywood|date=26-may 2017-yil|access-date=26-may 2017-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20170608095937/http://deadline.com/2017/05/2016-2017-tv-season-ratings-series-rankings-list-1202102340/|archive-date=8-iyun 2017-yil|url-status=live}}</ref> ! 8.19 | „[[Pork and Burns]]“ |- ! [[Simpsonlar (29-fasl)|29]] | 2017-18 | 21 | {{Sana|1-oktabr 2017-yil}} | {{Sana|20-may 2018-yil}} ! 4.07<ref name="entertainment2018">{{veb manbasi|url=https://deadline.com/2018/05/2017-2018-tv-series-ratings-rankings-full-list-of-shows-1202395851/|title=2017–18 TV Series Ratings Rankings: NFL Football, 'Big Bang' Top Charts|work=Deadline Hollywood|date=22-may 2018-yil|access-date=22-may 2018-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20180924030519/https://deadline.com/2018/05/2017-2018-tv-series-ratings-rankings-full-list-of-shows-1202395851/|archive-date=24-sentyabr 2018-yil|url-status=live}}</ref> ! 8.04 | „[[Frink Gets Testy]]“ |- ![[Simpsonlar (30-fasl)|30]] |2018-19 |23 |{{Sana|30-sentyabr 2018-yil}} |{{Sana|12-may 2019-yil}} ! 3.10<ref>{{veb manbasi|url=https://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-30-ratings/|title=The Simpsons: Season 30 Ratings|publisher=TV Series Finale Critic|access-date=28-may 2019-yil}}</ref> ! 8.20 |"[[The Girl on the Bus]]" |- ![[Simpsonlar (31-fasl)|31]] |2019-20 | 22 |{{Sana|29-sentyabr 2019-yil}} |{{Sana|17-may 2020-yil}} ! 2.58<ref>{{veb manbasi|url=https://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-31-ratings/|title=The Simpsons: Season 31 Ratings|date=19-may 2020-yil|publisher=TV Series Finale Critic|access-date=19-may 2020-yil}}</ref> ! 5.63 |"[[Go Big or Go Homer]]" |- ![[Simpsonlar (32-fasl)|32]] |2020-21 | 22 |{{Sana|27-sentyabr 2020-yil}} |{{Sana|23-may 2021-yil}} ! 2.32<ref>{{veb manbasi|url=https://tvseriesfinale.com/tv-show/the-simpsons-season-32-ratings/|title=The Simpsons on FOX|date=14-iyun 2021-yil|publisher=TV Series Finale Critic|access-date=25-may 2021-yil}}</ref> !4.93 |"[[Treehouse of Horror XXXI]]" |- ![[Simpsonlar (33-fasl)|33]] |2021-22 | 22 |{{Sana|26-sentyabr 2021-yil}} | TBA ! TBA ! TBA | TBA |- |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|http://www.thesimpsons.com/}} {{ref-en}} * [http://www.simpsonsarchive.com/ ''The Simpsons'' arxivi] * {{IMDbda film|id=0096697}} * [https://www.metacritic.com/tv/the-simpsons ''The Simpsons''] [[Metacritic]]da * [https://www.rottentomatoes.com/tv/the_simpsons ''The Simpsons''] [[Rotten Tomatoes]]da * {{Curlie|Arts/Animation/Cartoons/Titles/S/Simpsons%2C_The/}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:The Simpsons| ]] [[Turkum:AQSh teleseriallari]] [[Turkum:AQSh animatsion teleseriallari]] [[Turkum:Fox Broadcasting Company dasturlari]] [[Turkum:Ingliz tilidagi televizion shoular]] [[Turkum:1980-yillar teleseriallari]] [[Turkum:1980-yillar animatsion teleseriallari]] [[Turkum:1990-yillar teleseriallari]] [[Turkum:1990-yillar animatsion teleseriallari]] [[Turkum:2000-yillar teleseriallari]] [[Turkum:2000-yillar animatsion teleseriallari]] [[Turkum:2010-yillar teleseriallari]] [[Turkum:2010-yillar animatsion teleseriallari]] [[Turkum:2020-yillar teleseriallari]] [[Turkum:2020-yillar animatsion teleseriallari]] {{tv-stub}} ameu51mhkpcqna8qwn1jlvv0ppkr1n4 0 222150 6312467 5574137 2026-10-19T06:56:02Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312467 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Dahlonega | mavqe = [[Shahar]] | mamlakat = AQSh | mintaqa turi = AQSh maʼmuriy boʻlinishi{{!}}Shtat | mintaqa = Georgia | jadvalda mintaqa = Georgia | tuman turi = Okrug (AQSh){{!}}Okrug | tuman = Lumpkin County, Georgia{{!}}Lumpkin | jadvalda tuman = Lumpkin County, Georgia{{!}}Lumpkin | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = shahar | gerb = | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 34 | lat_min = 32 | lat_sec = | lon_dir = W | lon_deg = 83 | lon_min = 59 | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = Gary McCullough | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 16,6 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 442 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 5,242 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 219,5 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = -4 | DST = bor | telefon kodi = [[Telefon kodi 706|706]] | pochta indeksi = 30533, 30597 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = Federal Information Processing Standard{{!}}FIPS kodi | raqamli identifikator = 13-21240{{GR|2}} | Commons turkumi = | sayt = [http://www.cityofdahlonega.com/ www.cityofdahlonega.com] | sayt tili = }} '''Dahlonega''' — [[AQSh]]ning [[Georgia]] shtatida joylashgan shahar. [[Lumpkin County, Georgia|Lumpkin]] okrugi tarkibiga kiradi. == Aholisi == 5,242 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). [[Aholi zichligi]] – har kvadrat kilometrga 219,5 nafar kishi. == Geografiyasi == Maydoni — 16,6&nbsp;km². Shundan 16,6&nbsp;km² quruqlik. Dengiz sathidan oʻrtacha 442 m balandlikda joylashgan. [[File:Dahlonega Gold Museum Historic Site.jpg|thumb|left|250px|Dahlonega manzarasi.]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20101120135855/http://cityofdahlonega.com/ www.cityofdahlonega.com] {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Georgia shaharlari]] {{US-geo-stub}} r5xkijiaf815sygi0jybg5aw9ek8txn 0 429937 6312525 5594426 2026-10-19T09:05:46Z Kontributor 2K 104477 6312525 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Bretteville-le-Rabet | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Quyi Normandiya | jadvalda mintaqa = Quyi Normandiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Calvados | jadvalda tuman = Calvados | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | jadvalda jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Bretteville-le-Rabet (Calvados).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 49 | lat_min = 1 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 0 | lon_min = 16 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 4,5 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 193 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 42,9 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 14190 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 14097 | Commons turkumi = Bretteville-le-Rabet | sayt = | sayt tili = }} '''Bretteville-le-Rabet''' — [[Fransiya]]ning [[Quyi Normandiya]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Calvados]] departamenti [[Arrondissement Caen|Caen]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 193 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 42,9 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=14097}} == Geografiyasi == Maydoni — 4,5&nbsp;km². {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=14097}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Calvados shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Cher departamenti kommunalari}} 45b25rdix1z892fy009y7ol8qvrw5mw 0 430089 6312516 5599723 2026-10-19T08:53:32Z Kontributor 2K 104477 6312516 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Cormolain | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Quyi Normandiya | jadvalda mintaqa = Quyi Normandiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Calvados | jadvalda tuman = Calvados | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Bayeux{{!}}Bayeux | jadvalda jamoat = Arrondissement Bayeux{{!}}Bayeux | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Cormolain (Calvados).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 49 | lat_min = 8 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 0 | lon_min = 51 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 11,0 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 393 | sanalgan yil = 2005 | zichlik = 35,7 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 14240 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 14182 | Commons turkumi = Cormolain | sayt = | sayt tili = }} '''Cormolain''' — [[Fransiya]]ning [[Quyi Normandiya]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Calvados]] departamenti [[Arrondissement Bayeux|Bayeux]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 393 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 35,7 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=14182}} == Geografiyasi == Maydoni — 11,0&nbsp;km². {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=14182}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Calvados shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Cher departamenti kommunalari}} p2utrrskw721g65kib1l11w1xagzc3v 0 430204 6312512 5654093 2026-10-19T08:39:54Z Kontributor 2K 104477 6312512 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Épinay-sur-Odon | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Quyi Normandiya | jadvalda mintaqa = Quyi Normandiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Calvados | jadvalda tuman = Calvados | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | jadvalda jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Épinay-sur-Odon (Calvados).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 49 | lat_min = 5 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 0 | lon_min = 37 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 11,7 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 556 | sanalgan yil = 2005 | zichlik = 47,5 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 14310 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 14241 | Commons turkumi = Épinay-sur-Odon | sayt = | sayt tili = }} '''Épinay-sur-Odon''' — [[Fransiya]]ning [[Quyi Normandiya]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Calvados]] departamenti [[Arrondissement Caen|Caen]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 556 nafar aholi istiqomat qiladi (2005). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 47,5 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=14241}} == Geografiyasi == Maydoni — 11,7&nbsp;km². {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=14241}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Calvados shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Cher departamenti kommunalari}} 0cyh6i5woqqbznx01nh52h2orw1mj5s 0 448116 6312149 4440521 2026-10-18T14:01:18Z Sherzod11W 273619 6312149 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> g0fb85ya6e1edn3m6jqidagwfbqq6ay 6312150 6312149 2026-10-18T14:01:24Z Sherzod11W 273619 6312150 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil. {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> a2z7ldnwdnwnk5ua002m9ioumspsa3o 6312151 6312150 2026-10-18T14:01:30Z Sherzod11W 273619 6312151 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil. {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> aavd2d1h903zoeagom60niddk0ex547 6312152 6312151 2026-10-18T14:01:41Z Sherzod11W 273619 6312152 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil. == Manbalar== {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> ff65yi34130b13xrx0c2x1dd0xbtmjz 6312153 6312152 2026-10-18T14:01:47Z Sherzod11W 273619 6312153 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil. == Manbalar == {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> 3wvh7f2pq1c7u0ktoilmkr5yublvxer 6312154 6312153 2026-10-18T14:02:03Z Sherzod11W 273619 6312154 wikitext text/x-wiki '''Vazopressin''' ({{Lang-la|vas}} — tomir va presso — ''bosaman''), antidiuretik [[Gormonlar|gormon]] — [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamusda]] hosil boʻladigan [[Neyrogormonlar|neyrogormon]]. Bu gormon [[gipofiz]] bezining orqa bo‘lagiga quyiladi. Kimyoviy tabiatiga koʻra polipeptid. Tomirlarning silliq muskullariga taʼsir etlb, ularni toraytiradi va qon bosimini oshiradi, buyraklarning kanalchalarida suvning qayta soʻrilishini kuchaytirib shu tariqa siydik ajralishini kamaytiradi (antidiuretik taʼsir). Vazopressin gipotalamus oldingi yadrolarining neyrosekretor hujayralarida hosil boʻlib, nerv tolalari orqali gipofizga oʻtadi, undan qonga ajraladi. Vazopressin antidiuretik taʼsir koʻrsatganligi uchun umurtqali hayvonlar bilan odam organizmida suvtuz almashinuvini deyarli bir meʼyorda saqlab turadi. Bu gormon yetishmaganda qandsiz diabet paydo boʻlishi mumkin. Tarkibida Vazopressin bor preparatlar gipofizning orqa boʻlagidan olinadi. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil. == Manbalar == {{manbalar}} {{chala}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> qiy6b7217iu78cmhsbphvr95umxykeo 0 498801 6312517 6081163 2026-10-19T08:54:09Z Durdona Ne'matova 287984 6312517 wikitext text/x-wiki '''Innovatsiya''' — [[g‘oya]]larni amaliyotga tatbiq etish orqali yangi [[tovar]]lar yoki [[Servis|xizmat]]larni yaratish yoxud mavjudlarini takomillashtirish jarayonidir<ref>{{cite book |last=Schumpeter |first=Joseph A. |title=The Theory of Economic Development: An Inquiry into Profits, Capital, Credit, Interest, and the Business Cycle |others=Opie, Redvers; Elliott, John E. |year=1983 |publisher=Transaction Publishers |location=New Brunswick, New Jersey |isbn=0-87855-698-2 |oclc=8493721}}</ref>. [[ISO TC 279]] texnik qoʻmitasi ISO 56000:2020 xalqaro standartida innovatsiyani „qiymatni yuzaga keltiruvchi yoki qayta taqsimlovchi yangi yoki oʻzgartirilgan obyekt“ sifatida taʼriflaydi<ref>{{cite web |url=https://www.iso.org/obp/ui/#iso:std:iso:56000:ed-1:v1:en:term:3.1.1 |title=ISO 56000:2020 — Innovation management — Fundamentals and vocabulary |date=2020 |work=ISO |access-date=2021-01-29}}</ref>. Innovatsiya tushunchasiga boshqa taʼriflar ham berilgan. Ularning aksariyati yangilik yaratish, mavjud holatni takomillashtirish hamda gʻoyalar yoki texnologiyalarning keng tarqalishiga eʼtibor qaratadi. Innovatsiya koʻpincha innovatorlar tomonidan [[bozor (iqtisodiyot)|bozorlar]], [[davlat]] va [[jamiyat]]ga taklif etiladigan yanada samarali [[mahsulot]]lar, jarayonlar, [[servis|xizmat]]lar, [[texnologiya]]lar, [[san’at asari|sanʼat asarlari]]<ref> {{cite book |editor1-last=Lijster |editor1-first=Thijs |title=The Future of the New: Artistic Innovation in Times of Social Acceleration |url=https://books.google.com/books?id=PH1ovQEACAAJ |series=Arts in Society |publisher=Valiz |date=2018 |isbn=978-94-92095-58-9 |access-date=2020-09-10 }} </ref> yoki [[biznes modeli|biznes modellarini]] ishlab chiqish orqali amalga oshadi. == Manbalar == {{manbalar}} {{chala}} lskn5085n4hxic8ajqs5ozaxvlqkwer 0 505309 6312603 5597338 2026-10-19T11:55:46Z Kontributor 2K 104477 6312603 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Chargey-lès-Gray | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Franche-Comté | jadvalda mintaqa = Franche-Comté | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Haute-Saône | jadvalda tuman = Haute-Saône | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Vesoul{{!}}Vesoul | jadvalda jamoat = Arrondissement Vesoul{{!}}Vesoul | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Chargey-lès-Gray 70.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 47 | lat_min = 29 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 5 | lon_min = 35 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 16,8 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 192 - 250 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 615 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 36,6 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 70100 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 70132 | Commons turkumi = Chargey-lès-Gray | sayt = | sayt tili = }} '''Chargey-lès-Gray''' — [[Fransiya]]ning [[Franche-Comté]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Haute-Saône]] departamenti [[Arrondissement Vesoul|Vesoul]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 615 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 36,6 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=70132}} == Geografiyasi == Maydoni — 16,8&nbsp;km². Dengiz sathidan 192 – 250 m balandlikda joylashgan. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=70132}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Haute-Saône shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Haute-Saône departamenti kommunalari}} sqddm170igc8ayj7neiwe4dobn2x9zq 0 510816 6312012 6134465 2026-10-18T11:59:49Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Komi Respublikasi]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312012 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Flag of Komi.svg|thumb]] '''Komi''', Komi Respublikasi — [[Rossiya Federatsiyasi]] tarkibidagi respublika. Rossiyaning Yevropa qismi shimoli-sharqida joylashgan. Maydoni 415,9 ming km². Aholisi 1135,5 ming kishi (2000). K.da 12 tuman, 8 shahar, 40 sha-harcha bor. Poytaxti — [[Siktivkar]] shahri Davlat tuzumi. K. — respublika. Davlat boshligʻi — Respublika boshligʻi hukumatga boshchilik qiladi. Qonun chiqaruvchi organ — Davlat kengashi (parlament). Ijroiya hokimiyatni hukumat amalga oshiradi. Tabiati. K. hududi jan.-sharkdan shim.-gʻarbga koʻtarilib boradi. Sharqida Shim., Qutbiy, Qutb oldi va Ural togʻlari bor. K.ning sharqiy chegarasi shu togʻlarning suvayirgʻichi boʻylab oʻtadi. K.ning va Uralning eng baland choʻqqisi — Naroda togʻi (1895 m). Timan qator tepalari bilan Ural togʻi orasida Pechora pasttekisligi joylashgan. K.da toshkoʻmir, neft, tabiiy gaz, asfaltit, titan rudasi, boksit, tosh toʻz, kaliy tuzi, gips, ohaktosh, qurilish materiallari koʻp. Ayniqsa, yoqilgʻienergetika resurslarining ahamiyati katta. Iqlimi respublikaning koʻp qismida moʻtadil kontinental; qishi uzoq, sovuq; yozi qisqa, iliq. Sovuq jan.-gʻarbdan shim.-sharqqa tomon kuchayib boradi, yanvar ning oʻrtacha temperaturasi — 17° dan —20° gacha, iyulniki 1 G dan 15°gacha. Respublika hududining 13% (shim., shim.-sharqi) koʻp yillar davomida muzlab yotadi. Respublikaning koʻp qismida yillik yogʻin 600–700&nbsp;mm, Ural togʻlarida 1500&nbsp;mm gacha. Yirik daryolari: Pechora, Vichegda, Mezen. Pechoraning 1500&nbsp;km qismida kema qatnaydi. Vichegda (Shim. Dvina irmogʻi) — K.ning muhim suv yoʻli. Yirik koʻllari — Yamozero va Sindor. Tuprogʻi podzol, shim. qismida esa tundra toifali. Hududining 12— 15% botqoqlik, 2% choʻkindi tuproqli, koʻp qismi tayga. 28,7 mln. gektar oʻrmon bor, asosan, qoraqaragʻay, qaragʻay, kedr, oqqaragʻay, tilogʻoch va boshqa oʻsadi. Qimmatbaho moʻynali hayvonlardan qutb tulkisi, suvsar, tiyin, tulki, quyon; qushlardan qur, karqur, oʻrdak, bulduruq va qutb kaqligi ovlanadi. Losos zot baliqlar (syomga va boshqalar) koʻp. Yuqori Pechora havzasida Pechora-Ilich qoʻriqxonasi va „Yugid Va“ milliy bogʻi bor. Aholisi. Tub aholisi — komilar, shuningdek, ruslar, ukrainlar, beloruslar, tatarlar va boshqa yashaydi. Aholining 75% shaharlarda istiqomat qiladi. Rasmiy tili — [[Komi tili|komi]] va rus tillari. Dindorlar, asosan, xristianlar. Yirik shaharlari: Sektivkar, Vorkuta, Uxt a, Inta, Pechora, Sosnogorsk. Tarixi. K. hududida aholi yuqori paleolit davridan yashab kelgan va asosan, ovchilik bilan shugʻullangan. Mezolit va neolit davrlarida Vichegda va Pechora havzasiga jan.dan kelgan qabi-lalar joylashib borgan. 2-ming yillikning boshida hozirgi komi (ziryan) xalqi avlodlarining qabilaviy birliklari shakllandi. 11 —<nowiki>XIV</nowiki> asrlarga oid manbalarda vichegdalik permlar nomi eslatib oʻtiladi. Ular oʻrta va quyi Vichegda havzasida yashab, dehqonchilik va chorvachilik bilan shugʻullangan. Oʻtroq hayot boshlanib, hunar markazlari vujudga kelgan. Vichegdalik permlar 12— <nowiki>XIV</nowiki> asrlar davomida Novgorodga xiroj toʻlab turdi. <nowiki>XIV</nowiki> asrda Moskva knyazligining taʼsiri kuchaydi. <nowiki>XIV</nowiki> asr oxiridan aholi xristian diniga oʻta boshladi. 1478-yil Komi oʻlkasi rasmiy ravishda Rus davlati tarkibiga qoʻshib olindi. 15— <nowiki>XVIII</nowiki> asrlarda muhim savdo yoʻllari (Vyatka-Kama havzasi — Arxangelsk va Velikiy Ustyug — Sibir) Komi oʻlkasi orqali oʻtardi. <nowiki>XVIII</nowiki> asrda bir necha savdo markazi paydo boʻldi. Choʻyan quyish zavodlari, neft haydash korxonalari va hokazo qurildi. Komi xalqi tarkib topdi. <nowiki>XIX</nowiki> asrning 1-yarmida dehqonlar Rossiya davlati va mahalliy ekspluatatorlar zulmiga qarshi ommaviy isyon koʻtardi. 1918-yil yanvar—mart oylarida K.da shoʻro hokimiyati eʼlon qilindi. 1921-yil avgustda RSFSR tarkibida K. (Ziryan) muxtor viloyati tuzildi, u 1936-yilda K. muxtor respublikasiga aylantirildi. 1990-yil suverenitet haqidagi Deklaratsiyaga muvofiq, 1992-yilda K. Respublikasi maqomini oldi. Xoʻjaligida ogʻir sanoat tarmoqlarining ulushi katta: elektroenergetika, koʻmir, neft, gaz qazib chiqarish va qayta ishlash, oʻrmon sanoati yetakchi oʻrinda. Energetika-sini bir qancha issiqlik elektr stansiyalari va Pechora GRES tashkil etadi. Yiliga oʻrtacha 10,1 mlrd. kVt-soat elektr energiyasi hosil qilinadi. Yogʻoch, asosan, Vichegda, Pechora va Mezen havzalarida tayyorlanadi. Yogʻochsozlik, mebel, sellyulozaqogʻoz sanoati barpo etilgan. Timan-Pechora neft-gaz konlari negizida neft va gazni qayta ishlash sanoati rivoj topgan. Mashinasozlik va metallsozlik korxonalari Sektivkar, Uxt a, Nyuvchim, Inta, Shelyayurda joylashgan. Qurilish ashyolari koni (gʻisht, sement, ohak, temir-beton konstruksiyalar) ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyilgan. Yengil sanoat korxonalari koʻn-poyabzal kombinati, tikuvchilik fabrikalari va boshqalardan, oziq-ovqat sanoati sut zavodlari, goʻsht kombinatlari, toʻz olish zavodi, un kombinati, qandolat va makaron f-klaridan iborat. Asosiy sanoat markazlari: Sektivkar, Uxt a, Vorkuta, Inta, Pechora. K-x. sut chorvachiligiga ixtisoslashgan. Qoramol, choʻchqa, qoʻy va echki, parranda, shim.da bugʻu boqiladi. K.ning jan.gʻarbida dehqonchilik bilan shugʻullaniladi. Ozuqabop ekinlar, kartoshka, sabzavot, gʻalla (javdar, arpa, suli) ekiladi. Qishloq xoʻjaligi aholining oziq-ovqatga boʻlgan ehtiyojini qondira olmaydi. Respublikada temir yoʻl (3,1 ming km) va avtomobil yoʻli (15,3 ming km) asosiy transporot turidir. Mikun— Uxt a—Vorkuta temir yoʻl, Vuktil—Uxt a-Torjok gaz quvuri, Usinsk—Uxt a-Yaroslavl neft quvuri oʻtkazilgan. Asosiy avtomobil yoʻllari: Sektivkar—Yemva—Uxt a, Ust-Vim—Yarensk, Aykino—Mikun, Uxt a—Vuktil, Sektivkar—Ust-Kulom, Ust-Sisolsk— Troitsko-Pechorsk. Yuk tashishda suv transporti, yoʻlovchi tashishda havo transporti muhim rol oʻynaydi. Sektivkar, Uxt a, Pechora, Vorkutada aeroportlar bor. Tibbiy xizmat. K.da aholiga 5 mingga yaqin vrach, 12 mingdan koʻproq oʻrta tibbiyot xodimi xizmat koʻrsatadi. 200 dan koʻproq ambulatoriya-poliklinika, 29 sanitariya-epidemiologiya stansiyasi, 500 ga yaqin feldsherlik-akusherlik muassasasi, Seryogovo balneologiya kurorti, sanatoriylar bor. Maorifi, madaniy-maʼrifiy va ilmiy muassasalari. K.dagi 592 kunduzgi umumiy taʼlim maktabida 196 ming, 20 oʻrta maxsus oʻquv yurtida 15 ming oʻquvchi, 3 oliy oʻquv yurti (Sektivkar universiteti, pedagogika instituti, Uxtadagi industrial institut)da 11 mingga yaqin talaba taʼlim oladi. K.da Rossiya Fanlar akademiyasi Ural boʻli-mining K. ilmiy markazi, Pechora koʻmir ilmiy tadqiqot instituti, K. tibbiyot instituti, qishloq xoʻjaligi tajriba stansiyasi va boshqa ilmiy muassasa hamda loyihakonstruktorlik tashkilotlari mavjud. K.da madaniyat uylari, ommaviy kutubxonalar, 4 teatr, 5 muzey, sport maktablari bor. Respublika radio va televideniyesi, Sektivkar, Vorkuta va Uxtada telemarkazlar ishlaydi. Adabiyoti. Qad. xalq ijodiyoti: qoʻshiq, ertak, afsona, rivoyatlarda komilar turmushi va qalbi ifodalangan. K. yozma adabiyotiga shoir I.A.Kuratov (1839—75) asos solgan. U oʻz sheʼrlarida xalqning ogʻir chayoti va orzu-umidlarini aks ettirgan. 20-yillarda poeziya va dramaturgiya yetakchi janrlarga aylandi. A.V.Savin, M.N.Lebedev, V.I.Litkin, V.T.Chistalev va boshqa yozuvchilar xalq ogʻzaki ijodi va rus adabiyoti anʼanalariga tayanib ijod qildi. Shoirlar xalq jasorati va ona yurt tabiatini kuyladi. 20-yillarning 2-yarmida proza yetakchi janr boʻlib qoldi. 30-yillarda K. adabiyoti yanada ravnaq topdi. Yirik nasriy asarlar — qissa va romanlar (G.A.Fyodorovning „Qishloq tongi“, I.V.Izʼyurovning „Timka brigadasi“ va boshqalar) paydo boʻldi. K. yozuvchilarining koʻpi Ikkinchi jahon urushida qatnashdi. S.A.Popov, I.M.Vavilin, N.M.Dyakonov kabi yosh yozuvchlar jangchilar jasoratini va front orqasidagi mehnatni ulugʻlagan asarlar yaratdi. Keyingi yillarda xalqning oʻtmish va zamonaviy hayotini aks ettiruvchi „Tundra chiroqlari“ (V.V.Yuxnin), „Ikki dust“ (Ya.M.Rochev), „Tongda“ (G.A.Fyodorov) va boshqa romanlar yaratildi. Meʼmorligi va tasviriy sanʼati. Respublika hududida mezolit davriga oid geometrik naqshli yogʻoch va tosh asboblar, turli rasmlarga boy shisha idishlar, suyak buyumlar topilgan. Respublikaning oʻrmonga boyligi yogʻoch meʼmorligining rivojlanishiga imkon berdi. Ibodatxonalar yogʻoch va toshdan ishlangan (<nowiki>XVIII</nowiki> asr). Susol va vim uslubidagi uylar goʻzal va ifodali. <nowiki>XIX</nowiki> asrda 1—2 qavatli, baland poydevorli serqasham va yogʻoch uylar qoʻproq qurilgan. Tomi ikki tomonga nishab qilingan. Derazalari oqqa boʻyalgan, ustki taxtasi hashamdor qilib yasalgan. <nowiki>XX</nowiki> asrda Sektivkarda qurilish ishlari avj oldirildi. Vorkuta (1943), Uxt a (1943), Pechora (1949) va boshqa shaharlar barpo etildi, 5—9 qavatli gʻishtin va yirik panelli uylar, koʻplab jamoat binolari va boshqa qurildi. K. xalq sanʼati, asosan, kiyim va roʻzgʻor buyumlarini tayyorlashdan boshlangan. Har bir joyning sevimli ranglari bor: jan.da ayol bosh kiyimlari va koʻylaklari juda mayda zich kashtali qilib, koʻpincha, qizil va qora rangda tikiladi. Shimolida moʻynali kiyimlar, koʻlqoplar, sumkalar qizil, koʻk, yashil rangdagi movut parchalari bilan „mozaika“ usulida bezatiladi. Qayin poʻstlogʻidan turli buyumlar toʻqish keng rasm boʻlgan. Professional tasviriy sanʼati <nowiki>XX</nowiki> asrning 20-yillarida paydo boʻldi. V.V.Polyakov asos solgan kitob grafikasi, plakat va gaz. suratkashligi M.P. Beznosov, V.P. Malaxov, V.A. Bausovlar tomonidan rivojlan-tirildi. 40-yillarda tarixiy mavzuda manzara va rasm chizish (V.G.Postnikov), portretlar yaratish (M.P.Beznosov) avj oldi. 40—50 yillarda dastlabki syujetli rasmlar va portretlar yaratildi. Haykaltaroshlik, oʻymakorlik sanʼati paydo boʻldi. Keyingi yillarda sanʼatning barcha tarmoqlari ravnaq topdi. Xalq hunarmandchiligi turlarida yogʻoch oʻymakorligi, yogʻochsozlik, moʻynachilik, kashtachilik, koʻnchilik, kulollik, toʻqimachilik rivoj topgan. Musiqa folklori qoʻshiq janridan iborat. Qad. K. qoʻshiqlari past pardalarda ravon aytiladi. Keyingi davr qoʻshiklari keng diapazonda ijro etilishi bilan ajralib turadi. Yakkaxon va xor (odatda, 2 va 3 ovozli) ijrochilik sanʼati tarqalgan. Cholgʻu asboblaridan uch torli sugudek (kamonli va chertma), 4—7 torli brungan (katta hajmdagi urma soz), puflab chalinadigan orkestr asboblaridan chipsan, pelyan va boshqa bor. Ular ichida balalayka va garmon salmoqli oʻrin tutadi. Professional musiqa sanʼati <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarida paydo boʻldi. 40-yillarda dastlabki milliy musiqali dramalar yaratildi (A.A. Voronsovning „UstKulom qoʻzgʻoloni“ asari va boshqalar). 60-yillarda milliy opera („Ust-Kulom osmonida momaqaldiroq“) va balet („Yag-Mort“) yuzaga keldi. K.da respublika musiqali teatri, filarmoniya, ashula va raqs ansambli, musiqa bilim yurtlari, bolalar musiqa maktablari bor.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{Shimoli-gʻarbiy federal okrug}} {{Rossiya Federatsiyasining subyektlari}} {{chala}} [[Turkum:Rossiya Federatsiyasi tarkibidagi respublikalar]] [[Turkum:Komi Respublikasi| ]] jsgpol5ufqseym1rxez1t5jxvy39h8g 0 510893 6312542 6172658 2026-10-19T09:32:07Z JavohirMehmonov 317670 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312542 wikitext text/x-wiki {{Ichki havolasiz|date=avgust 2024}} '''Kommunal xoʻjalik''' – shahar, shaharcha va qishloq aholisiga xizmat koʻrsatuvchi korxonalar, xizmatlar va xoʻjaliklar majmui. Shaharlarda shahar xoʻjaligi tarkibiga kiradi. Koʻpgina shahar va shaharcha Kommunal xoʻjalik korxonalari sanoat korxonalarini suv, elektr energiyasi, gaz va boshqa bilan taʼminlaydi. Mahalliy sharoitlarga qarab sanoat korxonalarining kommunal maqsadlardagi oʻz inshootlari barpo etiladi. Kommunal xoʻjalikning taraqqiyot darajasi va faoliyati aholining farovonligiga, turmush sharoitiga, suv hamda havoning tozaligiga bevosita taʼsir koʻrsatadi. Kommunal xoʻjalikga quyidagilar kiradi: 1) sanitariya-texnika korxonalari – vodoprovodlar, kanalizatsiya, aqoli yashaydigan joylarni tozalash bilan shugʻullanuvchi korxonalar, kir yuvish korxonalari, hammomlar va suzish-choʻmilish hovuzlari; 2) transport korxonalari – shahar passajir transporti (metropoliten, tramvay, trolleybus, osma yoʻllar, avtobus hamda taksilar), mahalliy suv transporti; 3) energetika korxonalari – elektr, gaz va issiqlik taqsimlovchi tarmoqlar, issiqlik elektr markazlari, isitish-bugʻ qozonlari va elektr styalari, aholi yashaydigan joylarga xizmat koʻrsatuvchi gaz zavodlari. Shuningdek, yoʻl va trotuarlar, koʻpriklar, yer osti qamda yer usti oʻtish yoʻllari, umumiy foydalanishdagi koʻkalamzorlar, koʻcha chiroklari, mehmonxonalar, yerdan foydalanish, imoratlar va inshootlarni inventarlash xizmatlari, uy-joy fondiga xizmat koʻrsatadigan taʼmirlash, qurilish tashkilotlari, mozorlar, krematoriylar ham Kommunal xoʻjalik tarkibiga kiradi. <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarigacha Oʻzbekiston Kommunal xoʻjalik umumdavlat xoʻjaligi tarmogʻi sifatida shakllanmagan edi. Aholi ichish uchun buloq, quduq, oqar suvlar (anhor, ariklar)dan foydalangan. Shaharlardagi dahalarning har bir mahallasida kattakichik hovoʻzlar boʻlgan. Mahalliy aholi yashaydigan uy-joylar qishda faqat sandal (tancha) bilan isitilgan. <nowiki>XX</nowiki> asrning 20-yillaridan obodonchilik tadbirlari shaharlar rivojlanishining bosh rejasi boʻyicha olib borildi, har bir tumanda kommunal xoʻjaligi boʻlimlari tashkil etildi. Keyingi oʻn yilliklar davomida Oʻzbekistonda Kommunal xoʻjalik yirik sohaga aylandi, sanoat ishlab chiqarishning rivoji va aholining tez oʻsishiga bogʻliq holda ildam surʼatlar bilan rivojlandi. Qishloq joylarida aholi yashaydigan joylarni obod qilishda loyihalash ishlari yoʻlga qoʻyildi, shaharchalar, eksperimental agroshaharlar koʻplab qurildi. Oʻzbekistonning koʻp tarmoqli Kommunal xoʻjalik tarkibida uy-joy xoʻjaligiga xizmat koʻrsatish va uni asrash, suv taʼminoti va kanalizatsiya, issiqlik va gaz taʼminoti, aholi yashaydigan joylarni tozalash bilan shugʻullanuvchi sanitariya-texnika tashkilotlari, shahar yoʻlovchilar tashish elektr transporti (tramvay, trolleybus, metropoliten), elektr, gaz va taqsimlovchi tarmoqlar, shahar xoʻjaligini obodonlashtirish, sanoat, taʼmirlash-qurilish, loyihalash korxonalari, tashkilotlari va boshqa mavjud. Respublika Kommunal xoʻjalikda umumiy quvvati bir kecha-kunduzda 6,4 mln. m3 ichimlik suvni olish kuchiga ega boʻlgan inshootlar, 17245&nbsp;km uzunlikdagi suv oʻtkazgich shoxobchalari va suv oʻzatgich (vodovodlar), bir kecha-kunduzda umumiy quvvati 3,4 mln. m3 chiqindi suvlarni tozalash kuchiga ega boʻlgan inshootlar, 5114&nbsp;km kollektorlar va kanalizatsiya shoxobchalari, bir soatda 6035 Gkal issiqlik berish quvvatiga ega boʻlgan isitish qozonxonalari, 3716&nbsp;km issiqlik tarmogʻidan foydalanilmoqda (2001). Oʻzbekiston Respublikam Prezidentining 1993 i. 15 yuldagi „Oʻzbekiston Respublikasida kommunal xizmat koʻrsatishni boshqarishni takomillashtirish toʻgʻrisida“gi Farmoniga muvofiq, viloyatlar va Toshkent shahrida hududiy Kommunal xoʻjalik va undan foydalanish birlashmalari barpo etildi. 1996-yilning boshida respublika Kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi tizimida 345 korxona va inshoot xususiylashtirildi, kommunal xizmat koʻrsatish korxonalari negizida 20 [[Aksiyadorlar jamiyati|aksiyadorlik jamiyati]] barpo etildi. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2000-yil 18-dek.dagi „Kommunal xizmatini boshqarish tizimini yanada isloh qilish toʻgʻrisida“ Farmoni asosida Respublika Kommunal xizmat koʻrsatish vazirligi tugatildi va „Oʻzkommunxizmat“ agentligi tashkil etildi. Shahar, shaharcha va tuman markazlarida aholini suv bilan taʼminlash, shuningdek, ichimlik suvi sifatini yaxshilash maqsadida 1988—95 yillarda sutkasiga 381 ming m3 ichimlik suvi yetkazib beradigan vodoprovod shoxobchalari qurilib ishga tushirildi ([[Samarqand]], Urganch, Nukus, Jizzax, Termiz va boshqa shaharlarda). 90-yillarda Tuyamoʻyin – Urganch, Tuyamoʻyin – Nukus, Damxoʻja va boshqa suv quvurlari foydalanishga topshirildi. Respublikada vodoprovod tizimining umumiy quvvati bir kecha-kunduzda 12,0 mln. m3 (1990-yilda – 10,5 mln.m3), koʻcha vodoprovodlari yakka tarmogʻini oʻz. 56231,5&nbsp;km (1990-yilda – 24204,3&nbsp;km)ga yetdi. Uy-joylarni obodonlashtirishda kanalizatsiya muhim ahamiyatga ega. Oʻzbekistonda arxeologik qazilmalar davrida ayrim yirik shaharlarda (Samarqanddagi Afrosiyob qalʼasi, Toshkentdagi Qoratosh hammomi harobasidan) sopol quvurli tazar (kanalizatsiya) qoldigʻi topilgan. Aholi, asosan, kir oʻralar, xaniqlardan foydalangan. <nowiki>XX</nowiki> asr oʻrtalaridan kanalizatsiya tarmogʻi kengaya bordi. Kanalizatsiya-tozalash inshootlarining bir kecha-kunduzdagi kuvvati esa 3,7 mln. m3 ni tashkil etadi. 1992-yildan respublika shahar va ayniqsa, qishloqlarini gazlashtirish ustuvor davlat siyosatiga aylandi. 1991 – 2001-yillarda aholi gaz isteʼmoli 3,6-marta koʻpaydi va 17 mlrd.m3 ga yetdi (1990-yilda 4,7 mlrd. m3). 3,6 mln. xonadon [[Tabiiy gazlar|tabiiy gaz]] bilan taʼminlandi (2001). Respublikada jami gaz tarmoqlari oʻz. 103 ming km ni tashkil etdi. Respublika kommunal xoʻjaligining yana bir muhim tarmogʻi – shahar, shaharcha va tuman markazlari sanitariya holatini yaxshilash, qattiq va quyuq chiqindilarni oʻz vaqtida yigʻish va ularni chiqindi maydonlariga olib borib zararsizlantirishdir. Bu xizmat 113 shahar, 97 shaharchada yoʻlga qoʻyilgan. Umumiy maydoni 930 ga boʻlgan 173 chiqindilar zararsizlantiriladigan maydonlar bor. Yiliga 11 mln. m3 qattiq va 5 mln. m3 dan ortiq suyuq chiqindi yigʻiladi va ular 5 mingdan ortiq mashina va mexanizmlar (koʻcha supuradigan, suv sepadigan, axlat tashiydigan, kanalizatsiya va kir oʻralarni tozalaydigan va boshqalar) orqali chiqindixonalarga tashiladi. Yirik shaharlar – Andijon, Buxoro, Namangan, Uchqoʻrgʻon, Fargʻona va boshqalarda maxsus ixtisoslashtirilgan avtobazalar bor. Kommunal xoʻjalik uchun oliy va oʻrta maxsus maʼlumotli mutaxassislar Fargʻona politexnika, Toshkent va Samarqand arxitektura-qurilish, Toshkent temir yoʻl transporti muhandislari institutlarida va Toshkent agrar universitetida, Toshkent kommunal-qurilish, Toshkent mehmonxona xoʻjaligi, Fargʻona politexnika kollejlarida tayyorlanadi.<ref>"{{PAGENAME}}" ''[[OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/Oʻzbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20K%20harfi.pdf K-harfi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20200609151238/http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%CA%BBzbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20K%20harfi.pdf |date=2020-06-09 }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{chala}} {{Turkumsiz|date=avgust 2024}} 0knsrnanotn8cy4dmgi1mkcay6wxdgv 0 552641 6312522 3624167 2026-10-19T09:02:09Z Durdona Ne'matova 287984 6312522 wikitext text/x-wiki "PILLA-XOLDING" — pillachilik sohasidagi xolding kompaniya. "Pilla-xolding" Oʻzbekistondagi pilla xom ashyosi, ipak kalava ishlab chiqariladigan pillachilik korxonalari, ipak qurti tuxumi tayyorlanadigan zavodlar, ipak qurti naslchilik xoʻjaliklari, xom pillani qabul qilish va dastlabki ishlov berish korxonalari, tutchilik xoʻjaliklari, ipakchilik institutini oʻz ichiga olgan. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining "Respublika pillachilik sohasini boshqarish tizimini takomillashtirish toʻgʻrisida"gi farmoni (1998-yil 30-mart) va Vazirlar Mahkamasining "Respublikada pillachilik sohasini boshqarishni takomillashtirish chora-tadbirlari toʻgʻrisida"gi qaroriga (1998-yil 3-aprel) koʻra tashkil etilgan. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2003-yil 22-dekabrdagi farmoni bilan vazifalari "Uzbek ipagi" uyushmasiga oʻtkazilib, tugatildi<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. Endilikda pillachilikni, innavatsion gʻoyalar asosida yanada takomillashtirish asosiy vazifa etib qoʻyildi. == Manbalar == {{manbalar}} {{no iwiki}} {{OʻzME}} {{chala}} 21zo2ytv06dj4tm83douqw89180riyw 0 570511 6312269 5230292 2026-10-18T17:45:19Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312269 wikitext text/x-wiki '''Seysmobardosh qurilish''', zilzilabardosh qurilish — seysmik (zilzila botbot sodir boʻlib turadigan) hududlarda bunyod etiladigan bino va inshootlarni zilzila kuchi (seysmik kuchlar) taʼsiriga bardoshli qilib qurish. Yer kurrasining qaysi hududida qanday kuch bilan zilzila sodir boʻlishi mumkinligi seysmik hududlashtirish haritalarida belgilab qoʻyilgan. Oʻzbekiston hududi ham seysmik hududlar jumlasiga kiradi, uning uchun ham seysmik hududlashtirish haritalari tuzilgan. Mazkur haritalarda [[Toshkent]], Andijon 9 balli, Fargʻona, Namangan va Samarqand 8 balli, Buxoro 7 balli hudud (zona)ga kiritilgan va h.k. Bino va inshootlar oʻsha hududda sodir boʻlishi mumkin boʻlgan zilzila kuchiga bardoshli qilib loyihalanishi va qurilishi kerak. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash uchun maxsus antiseysmik choratadbirlar qoʻllanadi (buning natijasida bino va inshootlarning tannarxi 3—10% ortadi). Zilzilabardosh bino, inshootlar va metropoliten loyihasida ularning tarhidagi koʻrinishi iloji boricha sodda boʻlishi kerak, chunki tarhi aylana, kvadrat yoki [[toʻgʻri toʻrtburchak]] shaklidagi binolar murakkab shaklli bino va inshootlarga nisbatan zilzilabardoshroq boʻladi. Agar meʼmorlik yoki foydalanish talablariga koʻra, murakkab shakldagi bino va inshootlar qurish lozim boʻlsa, u holda ularni antiseysmik choklar vositasida oddiy shaklli qismlarga ajratiladi. Gʻishtin devorli binolarda barcha yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar (boʻylama va koʻndalang devorlar, yopmalar) birbiri bilan mustahkam bogʻlangan holdagina bino yaxlit fazoviy konstruksiya sifatida zilzila kuchlariga qarshilik koʻrsatadi. Agar bu bogʻlanish mavjud boʻlmasa yoki zaif boʻlsa, boʻylama devorlar koʻndalang devorlardan ajralib ketishi va baʼzi hollarda qulab tushishi mumkin. Devor qulagach, orayopmalar ham butunlay yoki qisman bosib qoladi. Antiseysmik choralar qoʻllanmagan binolarda bunday hodisalar koʻplab uchraydi. Binolarni zilziladan beshikast asrab qolish uchun maxsus choralar koʻriladi. Masalan, binoning perimetri boʻylab antiseysmik kamarlar ishlanadi, yopmalar birbiriga va devorlarga puxta bogʻlanadi, devor burchaklariga hamda kesishuv yerlariga armatura qoʻyiladi va hokazo. Gʻishtin devorlarni tiklashda devor orasiga vertikal yoʻnalishda temirbeton elementlar — oʻzaklar qoʻyib, kompleks konstruksiya hosil qilinadi. Gʻishtin devorlar ostiga qoʻyiladigan gidroizolyasiya qatlami sement qorishmadan ishlanadi; bu maqsadda tol ishlatish tavsiya etilmaydi. Yirik panelli binolarni yuqori darajada mexanizatsiyalashtirish imkoniyati katta boʻlganligidan binokorlikning bu uslubi seysmik va noseysmik hududlarda keng qoʻllanadi. Bino vaznining yengilligi (gʻishtin devorli binolarga nisbatan 1,2—2 baravar yengil), devor materialining mustahkamligi, yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning soddaligi va yuk (kuch) ning butun sirtga bir meʼyorda tarqalgani tufayli seysmik zonalarda shunday binolar koʻplab quriladi. Seysmik hududlarda qoʻllanadigan tashqi devor panellarining konstruksiyasi 1 va 3 qatlamli boʻlishi mumkin. Bir qatlamli panellar keramzit beton yoki yengil betonlarning boshqa turlaridan tayyorlanadi. Uch katlamli panellarning 2 chetki qatlami temirbetondan ishlanib, oʻrta qatlami mineral paxta, koʻpikbeton singari issiqsovuq oʻtkazmaydigan materiallardan tayyorlanadi. Yopma panellari xona oʻlchamida yasalib, toʻrttala qirrasi bilan devorga tayanadi. Tarix sinovlaridan oʻtgan zilzilabardosh konstruksiyalardan biri sinchli imoratlardir. Bunday imoratlar Oʻrta Osiyoda juda kadim zamonlardan beri kurilib kelingan. Sinchlar turli yogʻoch materiallardan ishlangan. Endilikda koʻp qavatli binolar yogʻoch sinchlardan emas, ggoʻlat yoki temirbeton sinch (karkas)lardan qurilmoqda. Yangi materiallarning mexanik xossalari yogʻoch materiallardan ancha farq qilganidan bulardan ishlanadigan sinchlarning konstruktiv sxemalari ham boshqacha boʻladi. Bino sinchi ustun, toʻsin va yopmadan tashkil topadi; ular oʻzaro mustahkam biriktirilgach, yaxlit fazoviy tizimni hosil qiladi. Tizim elementlari ham vertikal, ham gorizontal (seysmik) kuchlarni qabul qiladi. Sinchlar orasiga gʻishtin devor uriladi. Oʻzbekistonda ham temirbeton karkasli binolar qurish keng tarqalgan. Seysmik hududlarda metall karkaslardan foydalanish ham yaxshi iqtisodiy samara beradi. Metall konstruksiyalar mustahkam va yengil boʻlganligidan zilzilabardosh binolar bunyod etishda juda qoʻl keladi. Pekin metall konstruksiyalarning zanglash, yuqori tralarda yuk koʻtarish xususiyatini yoʻqotish kabi kamchiliklari ham bor. Zilzila paytida yongʻin chiqishi mumkin, shuning uchun metall qismlar oʻtga chidamli materiallar bilan qoplanadi. Masalan, Toshkentning Amir Temur hiyobonidagi 17 qavatli "Oʻzbekiston" mehmonxonasining 1 va 2 qavati yopmalari monolit, 3—17 qavatlariniki yigʻma temirbetondan ishlangan. Ichki devorlar yigʻma temirbeton, tashki devorlar esa keramzitbeton panellardan qurilgan. Chet el binokorligida tashki devorlar uchun yengil osma panellar keng qoʻllanadi. Yengil panellar kam qavatli binolarda ham, koʻp qavatli osmonoʻpar binolarda ham juda keng tarqalgan. Xorijiy mamlakatlarda osma panellar, odatda, kup katlamli qilib tayyorlanadi. Panelning yuk koʻtaruvchi qismi alyuminiy yoki poʻlat karkas boʻlib, tashki va ichki tomonidan yupqa listlar bilan qoplanadi. Oʻrtasiga plastmassa, oyna yoki mineral paxtadan izolyasiya katlami joylanadi. Bunday panellar yengil (50&nbsp;kg/m2) boʻlganligidan katta oʻlchamli (mas, 2—3 qavat balandlikda) qilib ishlanadi. Yengil panellarni taʼmirlash jarayonida ularni osongina almashtirish mumkin. Panel juda tez montaj qilinadi, chunki panel karkasga boltlar yordamida biriktiriladi. Seysmik hududlarda quriladigan bino, inshootlar va metropolitenni loyihalash jarayonida ular odatdagi statik kuchlardan tashqari, qoʻshimcha ravishda seysmik kuchlar taʼsiriga ham hisoblanadi. Oʻzbekistonda 1996-yilgacha sobiq umumittifoq miqyosida amalda boʻlgan SN va P II—7—81 (qurilish meʼyorlari va qoidalari)dan foydalanib kelindi. 1996-yil 1 martdan eʼtiboran respublikada yangi qurilish meʼyorlari va qoidalari joriy etildi, 1997-yilda zilzila kuchini aniklash uchun seysmik shkala — Oʻzbekiston Respublikasi standarti (Oʻz RST 836—97) qabul qilindi. Seysmobardosh qurilishga doir ilmiy tadqiqot ishlariga K.S. Zavriyev (Tbilisi), M. T. Oʻrozboyev, T. R. Rashidov (Toshkent), A. G. Nazarov (Yerevan), Ye. F. Savarenskiy, S. V. Polyakov va I. L. Korchinskiy (Moskva) va boshqa olimlar katta hissa qoʻshgan. Oʻzbekistonda Seysmobardosh qurilishga M. T. Oʻrozboyev asos solgan. Seysmobardosh qurilish sohasida [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] Mexanika va inshootlarning seysmik mustahkamligi instituti, Seysmologiya instituti va baʼzi aksiyadorlik jamiyatlarida ilmiy tadqiqot ishlari olib boriladi. == Adabiyot == * Rukovodstvo po proyektirovaniyu seysmostoykix zdaniy i soorujeniy, t. 1—4, M., 1968-71; * Seysmostoykoye stroitelstvo zdaniy, M., 1971; * Rashidov T., Murakkab tizimli yer osti inshootlari zilzila bardoshligining dinamik nazariyasi, T., 1972; * Hobilov B. A., Inshootlar dinamikasi va zilzilabardoshligi, T., 1988; * Rashidov T. (Eshonxujayev A. A. bilan birga), Seysmostoykost tonnelnix konstruksiy metropolitena melkogo zalojeniya, T., 1993<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Qurilish]] hw27318hub4w70hqvdakqxf8oysmz7l 6312270 6312269 2026-10-18T17:45:40Z Sherzod11W 273619 6312270 wikitext text/x-wiki '''Seysmobardosh qurilish''', zilzilabardosh qurilish — [[Seysmologiya|seysmik]] (zilzila botbot sodir boʻlib turadigan) hududlarda bunyod etiladigan bino va inshootlarni zilzila kuchi (seysmik kuchlar) taʼsiriga bardoshli qilib qurish. Yer kurrasining qaysi hududida qanday kuch bilan zilzila sodir boʻlishi mumkinligi seysmik hududlashtirish haritalarida belgilab qoʻyilgan. Oʻzbekiston hududi ham seysmik hududlar jumlasiga kiradi, uning uchun ham seysmik hududlashtirish haritalari tuzilgan. Mazkur haritalarda [[Toshkent]], Andijon 9 balli, Fargʻona, Namangan va Samarqand 8 balli, Buxoro 7 balli hudud (zona)ga kiritilgan va h.k. Bino va inshootlar oʻsha hududda sodir boʻlishi mumkin boʻlgan zilzila kuchiga bardoshli qilib loyihalanishi va qurilishi kerak. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash uchun maxsus antiseysmik choratadbirlar qoʻllanadi (buning natijasida bino va inshootlarning tannarxi 3—10% ortadi). Zilzilabardosh bino, inshootlar va metropoliten loyihasida ularning tarhidagi koʻrinishi iloji boricha sodda boʻlishi kerak, chunki tarhi aylana, kvadrat yoki [[toʻgʻri toʻrtburchak]] shaklidagi binolar murakkab shaklli bino va inshootlarga nisbatan zilzilabardoshroq boʻladi. Agar meʼmorlik yoki foydalanish talablariga koʻra, murakkab shakldagi bino va inshootlar qurish lozim boʻlsa, u holda ularni antiseysmik choklar vositasida oddiy shaklli qismlarga ajratiladi. Gʻishtin devorli binolarda barcha yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar (boʻylama va koʻndalang devorlar, yopmalar) birbiri bilan mustahkam bogʻlangan holdagina bino yaxlit fazoviy konstruksiya sifatida zilzila kuchlariga qarshilik koʻrsatadi. Agar bu bogʻlanish mavjud boʻlmasa yoki zaif boʻlsa, boʻylama devorlar koʻndalang devorlardan ajralib ketishi va baʼzi hollarda qulab tushishi mumkin. Devor qulagach, orayopmalar ham butunlay yoki qisman bosib qoladi. Antiseysmik choralar qoʻllanmagan binolarda bunday hodisalar koʻplab uchraydi. Binolarni zilziladan beshikast asrab qolish uchun maxsus choralar koʻriladi. Masalan, binoning perimetri boʻylab antiseysmik kamarlar ishlanadi, yopmalar birbiriga va devorlarga puxta bogʻlanadi, devor burchaklariga hamda kesishuv yerlariga armatura qoʻyiladi va hokazo. Gʻishtin devorlarni tiklashda devor orasiga vertikal yoʻnalishda temirbeton elementlar — oʻzaklar qoʻyib, kompleks konstruksiya hosil qilinadi. Gʻishtin devorlar ostiga qoʻyiladigan gidroizolyasiya qatlami sement qorishmadan ishlanadi; bu maqsadda tol ishlatish tavsiya etilmaydi. Yirik panelli binolarni yuqori darajada mexanizatsiyalashtirish imkoniyati katta boʻlganligidan binokorlikning bu uslubi seysmik va noseysmik hududlarda keng qoʻllanadi. Bino vaznining yengilligi (gʻishtin devorli binolarga nisbatan 1,2—2 baravar yengil), devor materialining mustahkamligi, yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning soddaligi va yuk (kuch) ning butun sirtga bir meʼyorda tarqalgani tufayli seysmik zonalarda shunday binolar koʻplab quriladi. Seysmik hududlarda qoʻllanadigan tashqi devor panellarining konstruksiyasi 1 va 3 qatlamli boʻlishi mumkin. Bir qatlamli panellar keramzit beton yoki yengil betonlarning boshqa turlaridan tayyorlanadi. Uch katlamli panellarning 2 chetki qatlami temirbetondan ishlanib, oʻrta qatlami mineral paxta, koʻpikbeton singari issiqsovuq oʻtkazmaydigan materiallardan tayyorlanadi. Yopma panellari xona oʻlchamida yasalib, toʻrttala qirrasi bilan devorga tayanadi. Tarix sinovlaridan oʻtgan zilzilabardosh konstruksiyalardan biri sinchli imoratlardir. Bunday imoratlar Oʻrta Osiyoda juda kadim zamonlardan beri kurilib kelingan. Sinchlar turli yogʻoch materiallardan ishlangan. Endilikda koʻp qavatli binolar yogʻoch sinchlardan emas, ggoʻlat yoki temirbeton sinch (karkas)lardan qurilmoqda. Yangi materiallarning mexanik xossalari yogʻoch materiallardan ancha farq qilganidan bulardan ishlanadigan sinchlarning konstruktiv sxemalari ham boshqacha boʻladi. Bino sinchi ustun, toʻsin va yopmadan tashkil topadi; ular oʻzaro mustahkam biriktirilgach, yaxlit fazoviy tizimni hosil qiladi. Tizim elementlari ham vertikal, ham gorizontal (seysmik) kuchlarni qabul qiladi. Sinchlar orasiga gʻishtin devor uriladi. Oʻzbekistonda ham temirbeton karkasli binolar qurish keng tarqalgan. Seysmik hududlarda metall karkaslardan foydalanish ham yaxshi iqtisodiy samara beradi. Metall konstruksiyalar mustahkam va yengil boʻlganligidan zilzilabardosh binolar bunyod etishda juda qoʻl keladi. Pekin metall konstruksiyalarning zanglash, yuqori tralarda yuk koʻtarish xususiyatini yoʻqotish kabi kamchiliklari ham bor. Zilzila paytida yongʻin chiqishi mumkin, shuning uchun metall qismlar oʻtga chidamli materiallar bilan qoplanadi. Masalan, Toshkentning Amir Temur hiyobonidagi 17 qavatli "Oʻzbekiston" mehmonxonasining 1 va 2 qavati yopmalari monolit, 3—17 qavatlariniki yigʻma temirbetondan ishlangan. Ichki devorlar yigʻma temirbeton, tashki devorlar esa keramzitbeton panellardan qurilgan. Chet el binokorligida tashki devorlar uchun yengil osma panellar keng qoʻllanadi. Yengil panellar kam qavatli binolarda ham, koʻp qavatli osmonoʻpar binolarda ham juda keng tarqalgan. Xorijiy mamlakatlarda osma panellar, odatda, kup katlamli qilib tayyorlanadi. Panelning yuk koʻtaruvchi qismi alyuminiy yoki poʻlat karkas boʻlib, tashki va ichki tomonidan yupqa listlar bilan qoplanadi. Oʻrtasiga plastmassa, oyna yoki mineral paxtadan izolyasiya katlami joylanadi. Bunday panellar yengil (50&nbsp;kg/m2) boʻlganligidan katta oʻlchamli (mas, 2—3 qavat balandlikda) qilib ishlanadi. Yengil panellarni taʼmirlash jarayonida ularni osongina almashtirish mumkin. Panel juda tez montaj qilinadi, chunki panel karkasga boltlar yordamida biriktiriladi. Seysmik hududlarda quriladigan bino, inshootlar va metropolitenni loyihalash jarayonida ular odatdagi statik kuchlardan tashqari, qoʻshimcha ravishda seysmik kuchlar taʼsiriga ham hisoblanadi. Oʻzbekistonda 1996-yilgacha sobiq umumittifoq miqyosida amalda boʻlgan SN va P II—7—81 (qurilish meʼyorlari va qoidalari)dan foydalanib kelindi. 1996-yil 1 martdan eʼtiboran respublikada yangi qurilish meʼyorlari va qoidalari joriy etildi, 1997-yilda zilzila kuchini aniklash uchun seysmik shkala — Oʻzbekiston Respublikasi standarti (Oʻz RST 836—97) qabul qilindi. Seysmobardosh qurilishga doir ilmiy tadqiqot ishlariga K.S. Zavriyev (Tbilisi), M. T. Oʻrozboyev, T. R. Rashidov (Toshkent), A. G. Nazarov (Yerevan), Ye. F. Savarenskiy, S. V. Polyakov va I. L. Korchinskiy (Moskva) va boshqa olimlar katta hissa qoʻshgan. Oʻzbekistonda Seysmobardosh qurilishga M. T. Oʻrozboyev asos solgan. Seysmobardosh qurilish sohasida [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] Mexanika va inshootlarning seysmik mustahkamligi instituti, Seysmologiya instituti va baʼzi aksiyadorlik jamiyatlarida ilmiy tadqiqot ishlari olib boriladi. == Adabiyot == * Rukovodstvo po proyektirovaniyu seysmostoykix zdaniy i soorujeniy, t. 1—4, M., 1968-71; * Seysmostoykoye stroitelstvo zdaniy, M., 1971; * Rashidov T., Murakkab tizimli yer osti inshootlari zilzila bardoshligining dinamik nazariyasi, T., 1972; * Hobilov B. A., Inshootlar dinamikasi va zilzilabardoshligi, T., 1988; * Rashidov T. (Eshonxujayev A. A. bilan birga), Seysmostoykost tonnelnix konstruksiy metropolitena melkogo zalojeniya, T., 1993<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Qurilish]] olr7swa0igsr5i1rhu8rnagcq6824pl 6312271 6312270 2026-10-18T17:45:54Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312271 wikitext text/x-wiki '''Seysmobardosh qurilish''', zilzilabardosh qurilish — [[Seysmologiya|seysmik]] (''zilzila botbot sodir boʻlib turadigan'') hududlarda bunyod etiladigan bino va inshootlarni zilzila kuchi (seysmik kuchlar) taʼsiriga bardoshli qilib qurish. Yer kurrasining qaysi hududida qanday kuch bilan zilzila sodir boʻlishi mumkinligi seysmik hududlashtirish haritalarida belgilab qoʻyilgan. Oʻzbekiston hududi ham seysmik hududlar jumlasiga kiradi, uning uchun ham seysmik hududlashtirish haritalari tuzilgan. Mazkur haritalarda [[Toshkent]], Andijon 9 balli, Fargʻona, Namangan va Samarqand 8 balli, Buxoro 7 balli hudud (zona)ga kiritilgan va h.k. Bino va inshootlar oʻsha hududda sodir boʻlishi mumkin boʻlgan zilzila kuchiga bardoshli qilib loyihalanishi va qurilishi kerak. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash uchun maxsus antiseysmik choratadbirlar qoʻllanadi (buning natijasida bino va inshootlarning tannarxi 3—10% ortadi). Zilzilabardosh bino, inshootlar va metropoliten loyihasida ularning tarhidagi koʻrinishi iloji boricha sodda boʻlishi kerak, chunki tarhi aylana, kvadrat yoki [[toʻgʻri toʻrtburchak]] shaklidagi binolar murakkab shaklli bino va inshootlarga nisbatan zilzilabardoshroq boʻladi. Agar meʼmorlik yoki foydalanish talablariga koʻra, murakkab shakldagi bino va inshootlar qurish lozim boʻlsa, u holda ularni antiseysmik choklar vositasida oddiy shaklli qismlarga ajratiladi. Gʻishtin devorli binolarda barcha yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar (boʻylama va koʻndalang devorlar, yopmalar) birbiri bilan mustahkam bogʻlangan holdagina bino yaxlit fazoviy konstruksiya sifatida zilzila kuchlariga qarshilik koʻrsatadi. Agar bu bogʻlanish mavjud boʻlmasa yoki zaif boʻlsa, boʻylama devorlar koʻndalang devorlardan ajralib ketishi va baʼzi hollarda qulab tushishi mumkin. Devor qulagach, orayopmalar ham butunlay yoki qisman bosib qoladi. Antiseysmik choralar qoʻllanmagan binolarda bunday hodisalar koʻplab uchraydi. Binolarni zilziladan beshikast asrab qolish uchun maxsus choralar koʻriladi. Masalan, binoning perimetri boʻylab antiseysmik kamarlar ishlanadi, yopmalar birbiriga va devorlarga puxta bogʻlanadi, devor burchaklariga hamda kesishuv yerlariga armatura qoʻyiladi va hokazo. Gʻishtin devorlarni tiklashda devor orasiga vertikal yoʻnalishda temirbeton elementlar — oʻzaklar qoʻyib, kompleks konstruksiya hosil qilinadi. Gʻishtin devorlar ostiga qoʻyiladigan gidroizolyasiya qatlami sement qorishmadan ishlanadi; bu maqsadda tol ishlatish tavsiya etilmaydi. Yirik panelli binolarni yuqori darajada mexanizatsiyalashtirish imkoniyati katta boʻlganligidan binokorlikning bu uslubi seysmik va noseysmik hududlarda keng qoʻllanadi. Bino vaznining yengilligi (gʻishtin devorli binolarga nisbatan 1,2—2 baravar yengil), devor materialining mustahkamligi, yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning soddaligi va yuk (kuch) ning butun sirtga bir meʼyorda tarqalgani tufayli seysmik zonalarda shunday binolar koʻplab quriladi. Seysmik hududlarda qoʻllanadigan tashqi devor panellarining konstruksiyasi 1 va 3 qatlamli boʻlishi mumkin. Bir qatlamli panellar keramzit beton yoki yengil betonlarning boshqa turlaridan tayyorlanadi. Uch katlamli panellarning 2 chetki qatlami temirbetondan ishlanib, oʻrta qatlami mineral paxta, koʻpikbeton singari issiqsovuq oʻtkazmaydigan materiallardan tayyorlanadi. Yopma panellari xona oʻlchamida yasalib, toʻrttala qirrasi bilan devorga tayanadi. Tarix sinovlaridan oʻtgan zilzilabardosh konstruksiyalardan biri sinchli imoratlardir. Bunday imoratlar Oʻrta Osiyoda juda kadim zamonlardan beri kurilib kelingan. Sinchlar turli yogʻoch materiallardan ishlangan. Endilikda koʻp qavatli binolar yogʻoch sinchlardan emas, ggoʻlat yoki temirbeton sinch (karkas)lardan qurilmoqda. Yangi materiallarning mexanik xossalari yogʻoch materiallardan ancha farq qilganidan bulardan ishlanadigan sinchlarning konstruktiv sxemalari ham boshqacha boʻladi. Bino sinchi ustun, toʻsin va yopmadan tashkil topadi; ular oʻzaro mustahkam biriktirilgach, yaxlit fazoviy tizimni hosil qiladi. Tizim elementlari ham vertikal, ham gorizontal (seysmik) kuchlarni qabul qiladi. Sinchlar orasiga gʻishtin devor uriladi. Oʻzbekistonda ham temirbeton karkasli binolar qurish keng tarqalgan. Seysmik hududlarda metall karkaslardan foydalanish ham yaxshi iqtisodiy samara beradi. Metall konstruksiyalar mustahkam va yengil boʻlganligidan zilzilabardosh binolar bunyod etishda juda qoʻl keladi. Pekin metall konstruksiyalarning zanglash, yuqori tralarda yuk koʻtarish xususiyatini yoʻqotish kabi kamchiliklari ham bor. Zilzila paytida yongʻin chiqishi mumkin, shuning uchun metall qismlar oʻtga chidamli materiallar bilan qoplanadi. Masalan, Toshkentning Amir Temur hiyobonidagi 17 qavatli "Oʻzbekiston" mehmonxonasining 1 va 2 qavati yopmalari monolit, 3—17 qavatlariniki yigʻma temirbetondan ishlangan. Ichki devorlar yigʻma temirbeton, tashki devorlar esa keramzitbeton panellardan qurilgan. Chet el binokorligida tashki devorlar uchun yengil osma panellar keng qoʻllanadi. Yengil panellar kam qavatli binolarda ham, koʻp qavatli osmonoʻpar binolarda ham juda keng tarqalgan. Xorijiy mamlakatlarda osma panellar, odatda, kup katlamli qilib tayyorlanadi. Panelning yuk koʻtaruvchi qismi alyuminiy yoki poʻlat karkas boʻlib, tashki va ichki tomonidan yupqa listlar bilan qoplanadi. Oʻrtasiga plastmassa, oyna yoki mineral paxtadan izolyasiya katlami joylanadi. Bunday panellar yengil (50&nbsp;kg/m2) boʻlganligidan katta oʻlchamli (mas, 2—3 qavat balandlikda) qilib ishlanadi. Yengil panellarni taʼmirlash jarayonida ularni osongina almashtirish mumkin. Panel juda tez montaj qilinadi, chunki panel karkasga boltlar yordamida biriktiriladi. Seysmik hududlarda quriladigan bino, inshootlar va metropolitenni loyihalash jarayonida ular odatdagi statik kuchlardan tashqari, qoʻshimcha ravishda seysmik kuchlar taʼsiriga ham hisoblanadi. Oʻzbekistonda 1996-yilgacha sobiq umumittifoq miqyosida amalda boʻlgan SN va P II—7—81 (qurilish meʼyorlari va qoidalari)dan foydalanib kelindi. 1996-yil 1 martdan eʼtiboran respublikada yangi qurilish meʼyorlari va qoidalari joriy etildi, 1997-yilda zilzila kuchini aniklash uchun seysmik shkala — Oʻzbekiston Respublikasi standarti (Oʻz RST 836—97) qabul qilindi. Seysmobardosh qurilishga doir ilmiy tadqiqot ishlariga K.S. Zavriyev (Tbilisi), M. T. Oʻrozboyev, T. R. Rashidov (Toshkent), A. G. Nazarov (Yerevan), Ye. F. Savarenskiy, S. V. Polyakov va I. L. Korchinskiy (Moskva) va boshqa olimlar katta hissa qoʻshgan. Oʻzbekistonda Seysmobardosh qurilishga M. T. Oʻrozboyev asos solgan. Seysmobardosh qurilish sohasida [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] Mexanika va inshootlarning seysmik mustahkamligi instituti, Seysmologiya instituti va baʼzi aksiyadorlik jamiyatlarida ilmiy tadqiqot ishlari olib boriladi. == Adabiyot == * Rukovodstvo po proyektirovaniyu seysmostoykix zdaniy i soorujeniy, t. 1—4, M., 1968-71; * Seysmostoykoye stroitelstvo zdaniy, M., 1971; * Rashidov T., Murakkab tizimli yer osti inshootlari zilzila bardoshligining dinamik nazariyasi, T., 1972; * Hobilov B. A., Inshootlar dinamikasi va zilzilabardoshligi, T., 1988; * Rashidov T. (Eshonxujayev A. A. bilan birga), Seysmostoykost tonnelnix konstruksiy metropolitena melkogo zalojeniya, T., 1993<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Qurilish]] 78pb0f6ni8j31rp3mwxehl4t2uhymgu 6312272 6312271 2026-10-18T17:46:39Z Sherzod11W 273619 6312272 wikitext text/x-wiki '''Seysmobardosh qurilish''', zilzilabardosh qurilish — [[Seysmologiya|seysmik]] (''zilzila botbot sodir boʻlib turadigan'') hududlarda bunyod etiladigan bino va inshootlarni zilzila kuchi (seysmik kuchlar) taʼsiriga bardoshli qilib qurish. Yer kurrasining qaysi hududida qanday kuch bilan zilzila sodir boʻlishi mumkinligi seysmik hududlashtirish haritalarida belgilab qoʻyilgan. [[Oʻzbekiston]] hududi ham seysmik hududlar jumlasiga kiradi, uning uchun ham seysmik hududlashtirish haritalari tuzilgan. Mazkur haritalarda [[Toshkent]], [[Andijon viloyati|Andijon]] 9 balli, [[Fargʻona]], [[Namangan]] va [[Samarqand]] 8 balli, Buxoro 7 balli hudud (zona)ga kiritilgan va h.k. Bino va inshootlar oʻsha hududda sodir boʻlishi mumkin boʻlgan zilzila kuchiga bardoshli qilib loyihalanishi va qurilishi kerak. Bino va inshootlarning zilzilabardoshligini taʼminlash uchun maxsus antiseysmik choratadbirlar qoʻllanadi (buning natijasida bino va inshootlarning tannarxi 3—10% ortadi). Zilzilabardosh bino, inshootlar va metropoliten loyihasida ularning tarhidagi koʻrinishi iloji boricha sodda boʻlishi kerak, chunki tarhi aylana, kvadrat yoki [[toʻgʻri toʻrtburchak]] shaklidagi binolar murakkab shaklli bino va inshootlarga nisbatan zilzilabardoshroq boʻladi. Agar meʼmorlik yoki foydalanish talablariga koʻra, murakkab shakldagi bino va inshootlar qurish lozim boʻlsa, u holda ularni antiseysmik choklar vositasida oddiy shaklli qismlarga ajratiladi. Gʻishtin devorli binolarda barcha yuk koʻtaruvchi konstruksiyalar (boʻylama va koʻndalang devorlar, yopmalar) birbiri bilan mustahkam bogʻlangan holdagina bino yaxlit fazoviy konstruksiya sifatida zilzila kuchlariga qarshilik koʻrsatadi. Agar bu bogʻlanish mavjud boʻlmasa yoki zaif boʻlsa, boʻylama devorlar koʻndalang devorlardan ajralib ketishi va baʼzi hollarda qulab tushishi mumkin. Devor qulagach, orayopmalar ham butunlay yoki qisman bosib qoladi. Antiseysmik choralar qoʻllanmagan binolarda bunday hodisalar koʻplab uchraydi. Binolarni zilziladan beshikast asrab qolish uchun maxsus choralar koʻriladi. Masalan, binoning perimetri boʻylab antiseysmik kamarlar ishlanadi, yopmalar birbiriga va devorlarga puxta bogʻlanadi, devor burchaklariga hamda kesishuv yerlariga armatura qoʻyiladi va hokazo. Gʻishtin devorlarni tiklashda devor orasiga vertikal yoʻnalishda temirbeton elementlar — oʻzaklar qoʻyib, kompleks konstruksiya hosil qilinadi. Gʻishtin devorlar ostiga qoʻyiladigan gidroizolyasiya qatlami sement qorishmadan ishlanadi; bu maqsadda tol ishlatish tavsiya etilmaydi. Yirik panelli binolarni yuqori darajada mexanizatsiyalashtirish imkoniyati katta boʻlganligidan binokorlikning bu uslubi seysmik va noseysmik hududlarda keng qoʻllanadi. Bino vaznining yengilligi (gʻishtin devorli binolarga nisbatan 1,2—2 baravar yengil), devor materialining mustahkamligi, yuk koʻtaruvchi konstruksiyalarning soddaligi va yuk (kuch) ning butun sirtga bir meʼyorda tarqalgani tufayli seysmik zonalarda shunday binolar koʻplab quriladi. Seysmik hududlarda qoʻllanadigan tashqi devor panellarining konstruksiyasi 1 va 3 qatlamli boʻlishi mumkin. Bir qatlamli panellar keramzit beton yoki yengil betonlarning boshqa turlaridan tayyorlanadi. Uch katlamli panellarning 2 chetki qatlami temirbetondan ishlanib, oʻrta qatlami mineral paxta, koʻpikbeton singari issiqsovuq oʻtkazmaydigan materiallardan tayyorlanadi. Yopma panellari xona oʻlchamida yasalib, toʻrttala qirrasi bilan devorga tayanadi. Tarix sinovlaridan oʻtgan zilzilabardosh konstruksiyalardan biri sinchli imoratlardir. Bunday imoratlar Oʻrta Osiyoda juda kadim zamonlardan beri kurilib kelingan. Sinchlar turli yogʻoch materiallardan ishlangan. Endilikda koʻp qavatli binolar yogʻoch sinchlardan emas, ggoʻlat yoki temirbeton sinch (karkas)lardan qurilmoqda. Yangi materiallarning mexanik xossalari yogʻoch materiallardan ancha farq qilganidan bulardan ishlanadigan sinchlarning konstruktiv sxemalari ham boshqacha boʻladi. Bino sinchi ustun, toʻsin va yopmadan tashkil topadi; ular oʻzaro mustahkam biriktirilgach, yaxlit fazoviy tizimni hosil qiladi. Tizim elementlari ham vertikal, ham gorizontal (seysmik) kuchlarni qabul qiladi. Sinchlar orasiga gʻishtin devor uriladi. Oʻzbekistonda ham temirbeton karkasli binolar qurish keng tarqalgan. Seysmik hududlarda metall karkaslardan foydalanish ham yaxshi iqtisodiy samara beradi. Metall konstruksiyalar mustahkam va yengil boʻlganligidan zilzilabardosh binolar bunyod etishda juda qoʻl keladi. Pekin metall konstruksiyalarning zanglash, yuqori tralarda yuk koʻtarish xususiyatini yoʻqotish kabi kamchiliklari ham bor. Zilzila paytida yongʻin chiqishi mumkin, shuning uchun metall qismlar oʻtga chidamli materiallar bilan qoplanadi. Masalan, Toshkentning Amir Temur hiyobonidagi 17 qavatli "Oʻzbekiston" mehmonxonasining 1 va 2 qavati yopmalari monolit, 3—17 qavatlariniki yigʻma temirbetondan ishlangan. Ichki devorlar yigʻma temirbeton, tashki devorlar esa keramzitbeton panellardan qurilgan. Chet el binokorligida tashki devorlar uchun yengil osma panellar keng qoʻllanadi. Yengil panellar kam qavatli binolarda ham, koʻp qavatli osmonoʻpar binolarda ham juda keng tarqalgan. Xorijiy mamlakatlarda osma panellar, odatda, kup katlamli qilib tayyorlanadi. Panelning yuk koʻtaruvchi qismi alyuminiy yoki poʻlat karkas boʻlib, tashki va ichki tomonidan yupqa listlar bilan qoplanadi. Oʻrtasiga plastmassa, oyna yoki mineral paxtadan izolyasiya katlami joylanadi. Bunday panellar yengil (50&nbsp;kg/m2) boʻlganligidan katta oʻlchamli (mas, 2—3 qavat balandlikda) qilib ishlanadi. Yengil panellarni taʼmirlash jarayonida ularni osongina almashtirish mumkin. Panel juda tez montaj qilinadi, chunki panel karkasga boltlar yordamida biriktiriladi. Seysmik hududlarda quriladigan bino, inshootlar va metropolitenni loyihalash jarayonida ular odatdagi statik kuchlardan tashqari, qoʻshimcha ravishda seysmik kuchlar taʼsiriga ham hisoblanadi. Oʻzbekistonda 1996-yilgacha sobiq umumittifoq miqyosida amalda boʻlgan SN va P II—7—81 (qurilish meʼyorlari va qoidalari)dan foydalanib kelindi. 1996-yil 1 martdan eʼtiboran respublikada yangi qurilish meʼyorlari va qoidalari joriy etildi, 1997-yilda zilzila kuchini aniklash uchun seysmik shkala — Oʻzbekiston Respublikasi standarti (Oʻz RST 836—97) qabul qilindi. Seysmobardosh qurilishga doir ilmiy tadqiqot ishlariga K.S. Zavriyev (Tbilisi), M. T. Oʻrozboyev, T. R. Rashidov (Toshkent), A. G. Nazarov (Yerevan), Ye. F. Savarenskiy, S. V. Polyakov va I. L. Korchinskiy (Moskva) va boshqa olimlar katta hissa qoʻshgan. Oʻzbekistonda Seysmobardosh qurilishga M. T. Oʻrozboyev asos solgan. Seysmobardosh qurilish sohasida [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] Mexanika va inshootlarning seysmik mustahkamligi instituti, Seysmologiya instituti va baʼzi aksiyadorlik jamiyatlarida ilmiy tadqiqot ishlari olib boriladi. == Adabiyot == * Rukovodstvo po proyektirovaniyu seysmostoykix zdaniy i soorujeniy, t. 1—4, M., 1968-71; * Seysmostoykoye stroitelstvo zdaniy, M., 1971; * Rashidov T., Murakkab tizimli yer osti inshootlari zilzila bardoshligining dinamik nazariyasi, T., 1972; * Hobilov B. A., Inshootlar dinamikasi va zilzilabardoshligi, T., 1988; * Rashidov T. (Eshonxujayev A. A. bilan birga), Seysmostoykost tonnelnix konstruksiy metropolitena melkogo zalojeniya, T., 1993<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Qurilish]] 7h8reukd2in4hsxvharh98yw7w649mr 0 571361 6312013 6138397 2026-10-18T12:00:04Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Komi Respublikasi]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312013 wikitext text/x-wiki '''Siktivkar''' (1930-yil gacha UstSisolsk) — [[Rossiya Federatsiyasi]]dagi shahar, [[Komi|Komi Respublikasi]] poytaxti, [[Sisola (daryo)|Sisola daryosidagi]] pristan ([[Vichegda|Vichegda daryosiga]] quyilish joyida). [[Temir yoʻl stansiyasi]]. Aholisi 230,8 ming kishi (1998). <nowiki>XVI</nowiki> asr oxirida S. oʻrnida qishloq boʻlgan. 1921-yildan Komi (Ziryan) muxtor viloyati markazi. 1936-yildan Komi Muxtor Respublikasi, 1992-yildan Rossiya Federatsiyasi tarkibidagi Komi Respublikasi poytaxti. Sanoat korxonalari yogʻochni qayta ishlash, yirik oʻrmonsanoat kompleksi (sellyulozaqogʻoz va karton ishlab chiqarish, gidrolizhamirturush zavodlari va boshqalar)dan iborat. Taxta tilishyogʻochsozlik kombinati, kemasozlikkema taʼmirlash, tajriba mexanika, avtotaʼmirlash, gʻisht, yirik panelli uysozlik zavodlari, mebel va tikuvchilik fabikalari, koʻnpoyabzal kombinati, oziq-ovqat sanoati korxonalari bor. [[Rossiya fanlar akademiyasi|Rossiya Fanlar akademiyasi]] Komi boʻlimi, 2 oliy oʻquv yurti (pedagogika int, universitet), 2 teatr, badiiy va tarixoʻlkashunoslik muzeyi faoliyat koʻrsatadi<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} [[Turkum:Rossiya shaharlari]] [[Turkum:Komi Respublikasi]] {{Russia-geo-stub}} lvksgt0u7f9cqn8xgmbs37plyep1und 0 597902 6312026 5229971 2026-10-18T12:20:10Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Rossiya shaharlari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312026 wikitext text/x-wiki [[Fayl:ViewFromVetlosyan.jpg|thumb|Vetlosyan ko'rinishi]] '''Uxta''' — Komi Respublikasidagi shahar (1943 yildan). Uxt a daryosi va uning irmogʻi Chibyu boʻyida. Temir yoʻl stansiyasi. Aholisi 103 ming kishi (2002). 1931 yilda barpo qilingan. Neftgaz va neftni qayta ishlash sanoati markazi. Yetakchi korxonasi — neftni qayta ishlash zavodi; mexanika va taʼmirlashmexanika va boshqa zavodlari; mebel fabrikasi, qurilish materiallari va oziq-ovqat sanoati korxonalari bor. Bir necha ilmiy tadqiqot intlari, industriya instituti mavjud. {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Rossiya shaharlari]] 0etncwiqqmhqfr8is2gzb307dgds68d 6312027 6312026 2026-10-18T12:20:25Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Komi Respublikasi]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312027 wikitext text/x-wiki [[Fayl:ViewFromVetlosyan.jpg|thumb|Vetlosyan ko'rinishi]] '''Uxta''' — Komi Respublikasidagi shahar (1943 yildan). Uxt a daryosi va uning irmogʻi Chibyu boʻyida. Temir yoʻl stansiyasi. Aholisi 103 ming kishi (2002). 1931 yilda barpo qilingan. Neftgaz va neftni qayta ishlash sanoati markazi. Yetakchi korxonasi — neftni qayta ishlash zavodi; mexanika va taʼmirlashmexanika va boshqa zavodlari; mebel fabrikasi, qurilish materiallari va oziq-ovqat sanoati korxonalari bor. Bir necha ilmiy tadqiqot intlari, industriya instituti mavjud. {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Rossiya shaharlari]] [[Turkum:Komi Respublikasi]] cu52vdrfn8ncyechba4agjxc9wm7enk 0 606979 6312399 6052888 2026-10-19T05:21:26Z Mr eldoor 318156 6312399 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chekhov_1898_by_Osip_Braz.jpg|thumb|right|alt=Anton Pavlovich Chexov portreti|Anton Pavlovich Chexov portreti]] {{Yozuvchi}} '''Anton Pavlovich Chexov''' ({{lang-ru|Анто́н Па́влович Че́хов}}; 1860.17 (29).1, [[Taganrog]] 1904.2 (15). 7, Badenveyler, [[Germaniya]]; [[Moskva|Moskvada]] dafn etilgan) — rus yozuvchisi. Moskva universitetining tibbiyot fakultetini tugatgan (2026), shifokor boʻlib ishlagan. 1892—98 yillarda Moskva yaqinidagi Melixovo qishlogʻi (hozirgi Chexov shahri)da yashab, mahalliy dehqonlarga tibbiy yordam koʻrsatgan, ularning bolalari uchun maktablar ochgan. Sil kasali bilan ogʻrib, 1898-yil Yaltaga koʻchgan. Salomatligi yomonlashgach, 1904-yil iyunida Badenveyler (Germaniya)ga borgan va u yerda vafot etgan. Ch. 80-yillarning 2-yarmida teatr uchun „Ivanov“ (1887—89), „Alvasti“ (1889, keyinchalik „Vanya amaki“ nomi bilan qayta ishlangan) pyesalari, „Toʻy“ (1889) bir pardali pyesasi, shuningdek, „Tamakining zarari haqida“ (1886), „Ayiq“ (1888), „Yubiley“ (1891—92) singari vodevillar yozgan. 90-yillarda Saxalinga sayohatga borib, katorga va surgun qilingan kishilarning fojiali turmushi bilan tanishgan. Ushbu sayohat xotiralari „6palata“ (1892) qissasi va „Saxalin oroli“ (1893—94) kitobida oʻz aksini topgan. 90-yillar oxiriga borib, Chexovning dramaturglik mahorati yuksak choʻqqiga erishdi. „Chayka“, „Vanya amaki“ (1896), „Uch opa-singil“ (1900—01), „Olchazor“ (1903—04) pyesalarining 1898-yil Moskva Badiiy teatrida sahnalashtirilishi Chexov ijodida yangi davr boshlanganidan darak berdi. Chexov ijodi 3 davrdan iborat: 1) 80-yillarning oʻrtalariga qadar boʻlgan davr; 2) 80-yillarning oʻrtalaridan 90-yillarning boshlariga qadar boʻlgan davr; 3) 90-yillarning boshlaridan yozuvchi vafotiga qadar boʻlgan davr. Chexov ijodining dastlabki davrida turli noshirlarning didi va buyurtmasi bilan asosan hazil mutoyibadan iborat asarlar yozgan boʻlsa-da, shu davrdayoq yozuvchi ijodining asosiy mavzulari (inson va amal, goʻzallik va razolat, hayotning serhasham va gʻarb tomonlari va boshqalar) yuzaga chiqa boshladi. Chexov shu davrda yozgan „Semiz va oriq“, „Chinovnikning oʻlimi“ (1893), „Buqalamun“, „Niqob“ (1884), „Unter Prishibeyev“ (1885) singari hikoyalarida mavzuni kulgi yordamida yoritish, hajviy obraz yaratish, voqea va hodisalarni loʻnda tasvirlash sanʼatini mukammal egallaganini namoyish qiladi. Chexov ijodining II-davrida yozuvchining markaziy mavzusi aniq qirralar kasb etadi. Qahramonning ruhiy olami va hatto voqea-hodisalarning rivoji emas, balki ijtimoiy munosabatlar va maishiy toʻqnashuvlarning qahramon xarakteriga taʼsiri masalasi Chexovning diqqat markazida boʻladi. Bu masala, birinchi navbatda, Ch.ning „Gʻilof bandasi“ (1898) hikoyasida oʻzining yorqin tajassumini topadi. Bu asarda gʻilof yolgʻon va zulmga, kimningdir aysh-ishrat qilib, kimningdir azob-uqubat chekib yashashiga asoslangan hayotning timsoliga aylanadi. Chexov ijodining shu bosqichida koʻzga tashlangan tamoyillar 3-davrda yangi badiiy kuch bilan ifodalanadi. Chexovning „Boloxonali uy“, „Mening hayotim“ (1896) qissalari, „Ionich“ (1898), „Laycha yetaklagan xonim“ (1899) va boshqa hikoyalarida shu davrdagi rus jamiyatining anatomiyasi shafkatsizlik bilan ochib tashlandi. Bu asarlarda insonning lokaydligi mavzusi faqat maʼnaviy-psixologik rejada emas, balki ijtimoiy yoʻnalishda ham badiiy tadqiq etildi. Ch. turli tabaqa va ijtimoiy qatlamlarga nazar tashlab, oʻz qahramonining ruhiy uygʻonish, muhitga qarshilik koʻrsatish, hayotini qayta qurish qobiliyatini mugtasil ravishda tekshirib turadi. Ch.ning dramaturgiya sohasidagi ijodi rus teatri taraqqiyotiga katta taʼsir koʻrsatdi. Yozuvchining nasriy asarlarida oʻz ifodasini topgan kishilar oʻrtasidagi ruhiy aloqalarning yoʻkdigi mavzusi uning sahna asarlarida ham turli shaklda talkin etilgan. Chexov nasriy va dramaturgik ijodi bilan jahon adabiyoti taraqqiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatdi. Oʻzbek adabiyotida realistik hikoya janrining maydonga kelishi va Abdulla Qodiriy, Choʻlpon, [[Abdulla Qahhor]] hikoyanavislik ijodining shakllanishida Ch. anʼanalari ham muayyan omil boʻlib xizmat qilgan. Chexovning eng yaxshi nasriy asarlari va pyesalari oʻzbek tiliga tarjima etilgan. Uning barcha mashhur pyesalari respublikadagi oʻzbek va rus teatrlarida sahnalashtirilgan. == Manbalar == * Tanlangan asarlar, 3j.li, T., 1957— 58; * Polnoye sobraniye sochineniy, t. 1—30, M, 1973-83. == Adabiyotlar == * Berdnikov G. P., Chexov, M., 1978; * Polotskaya E. A., A. P. Chexov i dvijeniye xudojestvennoy misli, M., 1979; * Byaliy G. A., Chexov i russkiy realizm, M., 1981. == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} {{OʻzME}} {{DEFAULTSORT:Chexov, Anton}} {{chala}} [[Turkum:Rossiyalik yozuvchilar]] [[Turkum:Rossiya imperiyasi yozuvchilari]] brk6jim8exy7j3yoho5rzg1qcabxs0h 0 607565 6312332 6268689 2026-10-18T20:05:16Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312332 wikitext text/x-wiki '''Chirchiq-Boʻzsuv suvenergetika trakti''' – [[Chirchiq (daryo)|Chirchiq]] daryosi va [[Boʻzsuv]] kanali boʻylab ketma-ket joylashgan [[GES]]lar majmui. Traktning uzunligi 171,1&nbsp;km. Traktda umumiy oʻrnatilgan quvvati 1220,6 MVt boʻlgan 20 ta GES bor. 1926-yilda ishga tushirilgan [[Boʻzsuv GES]] traktda birinchi boʻlib qurilgan. Traktning boshlanish qismida (Chirchiq daryosi oʻzanida) ketma-ket 3 stansiya – [[Xoʻjakent GES]], [[Chorvoq GES]], [[Gʻazalkent GES]] joylashgan. Gʻazalkent GESdan quyiroqda, Chirchiq daryosi suvini tartibga solib turuvchi toʻgʻonning oʻng tomonidan Tovoqsoy GES, Loginov nomidagi GES va [[Oqqovoq GESlari]], Qibray GESning [[derivatsiya]] kanallari boshlanadi. Soʻngra Oqqovoq2 GESning suv tashlama kanalidan boshlangan Boʻzsuv irrigatsiya kanalida ketma-ket [[Qibray GES|Qibray]], Qodriya, [[Salor GES|Salor]], Boʻzsuv, [[Shayxontohur GES|Shayxontohur]], [[Boʻrjar GES|Boʻrjar]], Oqtepa GESlari, 1, 2, 3, 4 hamda 6 Quyi Boʻzsuv GESlari joylashgan. Traktning barpo etilishi natijasida Chirchiq daryosi suvi yordamida elektr energiyasi hosil qilish bilan birga irrigatsiya inshootlari, yirik sanoat markazlari, shaharlar, aholini, sanoat korxonalari va ekinzorlarni suv bilan taʼminlash masalalari ham kompleks hal qilingan. 2003-yilda bu traktdagi GESlarda 5625,3 mln. kVtsoat elektr energiyasi ishlab chiqarildi. <!-- Bot tomonidan yaratildi --> == Umumiy tavsifi == Chirchiq-Boʻzsuv suvenergetika trakti beshta kaskadga boʻlinadi: Oʻrta Chirchiq GESlari, Chirchiq GESlari, Qodiriya GESlari, Toshkent GESlari, Quyi Boʻzsuv GESlari. Traktdagi barcha GESlarning umumiy quvvati 1200 MVtdan ortiq, oʻrtacha yillik elektr energiyasi ishlab chiqarishi – 4,67 mlrd kVt*soat. Oʻrta Chirchiq GESlari Chirchiq daryosida, qolgan GESlar daryodan suv oladigan [[Chirchiq GESlar Derivatsiya kanali]] va [[Boʻzsuv|Boʻzsuv kanalida]] (shu bilan birga Boʻzsuv GESlari qurilgan ayrim kanallar alohida kanal sifatida tasniflanishi mumkin) joylashgan. Traktning yuqori pogʻonasi [[Chorvoq GES]] hisoblanadi, uning quvvati butun kaskad quvvatining yarmini tashkil qiladi. GESning koʻp qavatli qirgʻoq toʻgʻoni butun kaskad manfaati uchun oqimni tartibga soluvchi yirik Chorvoq suv omborini hosil qiladi. Quyiroqda toʻgʻon tipidagi [[Xoʻjakent GES|Xoʻjakent]] va [[Gʻazalkent GESi|Gʻazalkent stansiyalari]] joylashgan boʻlib, ularning vazifalari elektr energiyasi ishlab chiqarishdan tashqari kuchli Chorvoq GESdan chiqayotgan suv oqizishlarni tenglashtirishni ham oʻz ichiga oladi<ref>{{статья|автор=В.Ширяев|заглавие=Сегодня и завтра ГЭС на Чирчике|ссылка=http://www.asiaraft.uz/interest/ges.shtml|издание=Комсомолец Узбекистана|год=1969|номер=7 (10 января)|страницы=|archivedate=2014-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140909031242/http://www.asiaraft.uz/interest/ges.shtml}}</ref>. Quyiroqda Chirchiq daryosidagi [[Gʻazalkent gidrouzeli]] va uning suv olish qurilmasi derivatsiya kanalni va undan keyin [[Boʻzsuv]] kanalini suv bilan taʼminlaydi. Asosiy GESlarning koʻpchiligi [[Chirchiq GESlar Derivatsiya kanali|derivatsiya kanalida]] burish sxemasi boʻyicha qurilgan. Trakt inshootlari elektr energiyasi ishlab chiqarishdan tashqari, [[sugʻorish]] va [[suv taʼminoti]] uchun manba sifatida katta ahamiyatga ega. {| cellspacing="0" cellpadding="2" style="background:#fff; border-collapse:collapse; border:1px solid #996; line-height:1.5; margin:1ex 0; text-align:center" |- style="background-color:#996; color:#fff" | colspan="10" | '''Chirchiq-Boʻzsuv suvenergetika trakti texnik tavsifi'''<ref>{{статья|автор=Аверина Л.А.|заглавие=Гидроэнергетический комплекс и перспективы его развития в Чирчик- Ахангаранском бассейне и БД по энергетике, как составная часть моделирования|ссылка=http://www.cawater-info.net/rivertwin/documents/pdf/averina_r.pdf}}</ref><ref name="Спр">{{книга|заглавие=Гидроэнергетические объекты СССР. Справочные данные о ГЭС и ГАЭС по состоянию на 1976 год|место=М.|год=1977}}</ref><ref>{{cite web|url=http://library.ziyonet.uz/uz/book/download/94058|title=Исследование и разработка рекомендаций по повышению эффективности ГЭС Аккавак — 1|publisher=Ташкентский государственный университет|accessdate=2019-12-19|arxivsana=2019-12-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191219141730/http://library.ziyonet.uz/uz/book/download/94058}}</ref><ref name="Информация">{{cite web|url=http://www.uzgidro.uz/news/view/87|title=Информация о каскадах и гидроэлектростанциях, действующих в Узбекистане|accessdate=2020-03-06|publisher=ОАО «Узбекгидроэнерго»}}</ref> |- style="background-color:#ddb" ! style="width:auto; border:1px solid #996" | GES nomi ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Quvvati, MVt ! style="width:11%; border:1px solid #996" | oʻrtacha yillik ishlab chiqarish, mln kVt*soat ! style="width:11%; border:1px solid #996" | GES tipi ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Bosim, m ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Gidroagregatorlar soni ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Gidroturbina tipi ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Qurilishi boshlangan yil ! style="width:11%; border:1px solid #996" | 1-turbinasi ishga tushirilgan yil ! style="width:11%; border:1px solid #996" | Qurilish tugagan yil |- |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Oʻrta Chirchiq GESlar kaskadi ([[Chirchiq (daryo)|Chirchiq daryosida]]) |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Chorvoq GES|Chorvoq (GES-6)]] {{coord|display=inline|41|37|35|N|69|58|9|E|type:waterbody_region:UZ|name=}} | style="border:1px solid #996" | 666 | style="border:1px solid #996" | 2000 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 148 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1963 | style="border:1px solid #996" | 1970 | style="border:1px solid #996" | 1972 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Xoʻjakent GES|Xoʻjakent (GES-27)]]{{coord|display=inline|41|36|0|N|69|51|52|E|type:waterbody_region:UZ|name=}} | style="border:1px solid #996" | 165 | style="border:1px solid #996" | 586 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 34 | style="border:1px solid #996" | 3 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 1971<ref name=ReferenceA>Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi, st. „Xoʻjakent GES“ ''(uzb.)''</ref> | style="border:1px solid #996" | 1975 | style="border:1px solid #996" | 1977<ref name=ReferenceA /> |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Gʻazalkent GES|Gʻazalkent (GES-28)]]{{coord|display=inline|41|34|50|N|69|48|4|E|type:waterbody_region:UZ|name=}} | style="border:1px solid #996" | 120 | style="border:1px solid #996" | 418 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 25 | style="border:1px solid #996" | 3 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 1980 | style="border:1px solid #996" | 1982 (?)<ref>Oʻzbekiston Milliy Ensiklopediyasi, st. „Gʻazalkent GES“ ''(uzb.)''</ref> |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Chirchiq GESlar kaskadi ([[Chirchiq GESlar Derivatsiya kanali]]da) |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Tovoqsoy GES|Tovoqsoy (GES-8)]] {{coord|display=inline|41|33|0|N|69|40|0|E|type:waterbody_region:UZ|name=}} | style="border:1px solid #996" | 72 | style="border:1px solid #996" | 350,8 (389<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 30 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1932 | style="border:1px solid #996" | 1941 | style="border:1px solid #996" | 1941 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Chirchiq GES|F. G. Loginov nomidagi Chirchiq GES]] (GES-7) {{coord|display=inline|41|30|13.8|N|69|36|39.8|E|type:waterbody_region:UZ|name=}} | style="border:1px solid #996" | 84 | style="border:1px solid #996" | 427,6 (394<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 35,5 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1932 | style="border:1px solid #996" | 1940 | style="border:1px solid #996" | 1956 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Kamolot GES|Kamolot]] {{coord|display=inline|41|29|44.5|N|69|36|44.8|E|type:waterbody_region:UZ|name=}}<ref name="Камолот">{{cite web|url=http://uzgidro.uz/web/site/news/page134.html|title=ИНВЕСТИЦИОН ЛОЙИҲАЛАР ИЖРОСИ («КАМОЛОТ» ГЭСИ МИСОЛИДА)|publisher=АО «Узбекгидроэнерго»|lang=ru|accessdate=2019-10-08|arxivsana=2019-10-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191008113235/http://uzgidro.uz/web/site/news/page134.html}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.andritz.com/resource/blob/329144/87bd20b76bb095971f1eef9811570dc3/hy-hydronews33-ru-data.pdf|title=Hydro News 33|publisher=Anditz Hydro|lang=ru|accessdate=2020-05-26}}</ref><ref name="ИП2021" /><ref name="Андриц">{{статья|автор=Michael Harbach|заглавие=Успешный пример сотрудничества с заказчиком. Камолот, Узбекистан|издание=Hydro News|год=2022|номер=1 (35)|страницы=51|ссылка=https://www.andritz.com/resource/blob/447062/63d5425deed8779e3c976ab7d4ec3591/hydronews35-ru-data.pdf}}</ref> | style="border:1px solid #996" | 8,5 | style="border:1px solid #996" | 41,9 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 7,77 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | gorizontal kapsulali | style="border:1px solid #996" | 2018 | style="border:1px solid #996" | 2022 | style="border:1px solid #996" | 2022 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Oqqovoq GES-1|Oqqovoq-1]] (GES-10, Oqqovoqsoy GES-1) {{coord|display=inline|41|26|52|N|69|33|26|E|type:waterbody_region:UZ|name=ГЭС Аккавак-1}}<ref>{{cite web|url=https://uzgidro.uz/news/view/4879|title=Oq-qovoq GES-1 (GES-10) yangi quvvatlarda ishga tushirildi|publisher=АО «Узбекгидроэнерго»|accessdate=2023-08-30}}</ref> | style="border:1px solid #996" | 39,7 | style="border:1px solid #996" | 213,8 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 1941{{sfn|Ташкент. Энциклопедия|1983|c=25}} | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1957 |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Qodiriya GESlar kaskadi ([[Boʻzsuv|Boʻzsuv kanalida]]) |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Oqqovoq GESlari|Oqqovoq GES-2]] (GES-15) {{coord|display=inline|41|25|21|N|69|31|28|E|type:waterbody_region:UZ|name=ГЭС Аккавак-2}} | style="border:1px solid #996" | 9 | style="border:1px solid #996" | 66 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 12 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | propeller | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1946 | style="border:1px solid #996" | 1946 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Qibray GES|Qibray(GES-11, Oqqovoq-3)]] {{coord|display=inline|41|23|58|N|69|27|32|E|type:waterbody_region:UZ|name=Кибрайская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 11,2 | style="border:1px solid #996" | 89 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 18,2 | style="border:1px solid #996" | 1 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 1942 | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1943 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Qodiriya GES|Qodiriya (GES-3)]] {{coord|display=inline|41|23|22|N|69|23|47|E|type:waterbody_region:UZ|name=Кадыринская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 15,34 | style="border:1px solid #996" | 112 (122<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 36,4 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 1930 | style="border:1px solid #996" | 1933 | style="border:1px solid #996" | 1936 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Salor GES|Salor (GES-12)]] {{coord|display=inline|41|22|38|N|69|21|17|E|type:waterbody_region:UZ|name=Саларская (ГЭС-12)}} | style="border:1px solid #996" | 11,2 | style="border:1px solid #996" | 85 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 18,2 | style="border:1px solid #996" | 1 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1944 | style="border:1px solid #996" | 1944 |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Toshkent GESlar kaskadi (Boʻzsuv kanalida)<ref group = "izoh">Shayxontohur, Boʻrjar va Oqtepa GESlarini Boʻzsuv kanalining uchastkalari deb hisoblash mumkin, lekin koʻpincha mos ravishda [[Anhor arigʻi|Anhor]], [[Bo'rjar]] va [[Oqtepa (kanal)|Oqtepa kanallariga]] taalluqlidir.</ref> |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Boʻzsuv GES|Boʻzsuv (GES-1)]] {{coord|display=inline|41|20|47|N|69|18|27|E|type:waterbody_region:UZ|name=Бозсуйская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 6 | style="border:1px solid #996" | 44,4 | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 10,68 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 1923 | style="border:1px solid #996" | 1926 | style="border:1px solid #996" | 1936{{sfn|Ташкент. Энциклопедия|1983|c=57}} |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Anhor arigʻi#Shayxohtohur GES|Shayxohtohur]] (GES-21) ([[Anhor arigʻi]]da) {{coord|display=inline|41|19|38|N|69|16|13|E|type:waterbody_region:UZ|name=Шейхантаурская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 3,6 | style="border:1px solid #996" | 23 (32<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 7,4; 8,45 | style="border:1px solid #996" | 3 | style="border:1px solid #996" | propeller | style="border:1px solid #996" | 1951 | style="border:1px solid #996" | 1954 | style="border:1px solid #996" | 1955{{sfn|Ташкент. Энциклопедия|1983|c=399}} |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Boʻrjar GES|Boʻrjar]] (GES-4) <br />([[Bo'rjar]] kanalida) {{coord|display=inline|41|18|19|N|69|15|13|E|type:waterbody_region:UZ|name=Бурджарская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 6,4 | style="border:1px solid #996" | 45 (40,5<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 18,5 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1933 | style="border:1px solid #996" | 1936 | style="border:1px solid #996" | 1937 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Oqtepa GES|Oqtepa (GES-9)]] <br />([[Oqtepa (kanal)|Oqtepa kanalida]]) {{coord|display=inline|41|18|4|N|69|11|54|E|type:waterbody_region:UZ|name=Ак-Тепинская ГЭС}} | style="border:1px solid #996" | 16,6 | style="border:1px solid #996" | 80 (81,8<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | derivatsiya | style="border:1px solid #996" | 36 | style="border:1px solid #996" | 1 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1936{{sfn|Ташкент. Энциклопедия|1983|c=27}} | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1943 |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | [[Quyi boʻzsuv geslari kaskadi|Quyi Boʻzsuv GESlar kaskadi]] ([[Boʻzsuv|Quyi Boʻzsuv kanalida]]) |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Quyi Boʻzsuv-1 (GES-14) {{coord|display=inline|41|14|18|N|69|6|53|E|type:waterbody_region:UZ|name=Нижне-Бозсуйская-1 (ГЭС-14)}} | style="border:1px solid #996" | 15 <ref>{{cite web|url=http://minenergy.uz/ru/news/view/489|title=В гидроэнергетике запущены новые мощности|publisher=Минэнерго Узбекистана|lang=ru|accessdate=2020-03-25|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200325062705/http://minenergy.uz/ru/news/view/489|arxivsana=2020-03-25}}</ref> | style="border:1px solid #996" | 41,4 (65<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | aralash | style="border:1px solid #996" | 28 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1943 | style="border:1px solid #996" | 1944 | style="border:1px solid #996" | 1944 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Quyi Boʻzsuv-2 (GES-18) {{coord|display=inline|41|12|33|N|69|5|49|E|type:waterbody_region:UZ|name=Нижне-Бозсуйская-2 (ГЭС-18)}} | style="border:1px solid #996" | 7 | style="border:1px solid #996" | 15,4 (13<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | aralash | style="border:1px solid #996" | 9,75 | style="border:1px solid #996" | 3 | style="border:1px solid #996" | propeller | style="border:1px solid #996" | ? | style="border:1px solid #996" | 1950 | style="border:1px solid #996" | 1950 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Quyi Boʻzsuv-3 (GES-19) {{coord|display=inline|41|9|14|N|69|1|16|E|type:waterbody_region:UZ|name=Нижне-Бозсуйская-3 (ГЭС-19)}} | style="border:1px solid #996" | 11,2 | style="border:1px solid #996" | 40,8 (50<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | aralash | style="border:1px solid #996" | 17,5 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 1945 | style="border:1px solid #996" | 1950 | style="border:1px solid #996" | 1955 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Quyi Boʻzsuv-4 (GES-23) {{coord|display=inline|41|5|16|N|68|53|34|E|type:waterbody_region:UZ|name=Нижне-Бозсуйская-4 (ГЭС-22)}} | style="border:1px solid #996" | 17,6 | style="border:1px solid #996" | 88 (99<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | aralash | style="border:1px solid #996" | 35 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 1948 | style="border:1px solid #996" | 1954 | style="border:1px solid #996" | 1954 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Quyi Boʻzsuv-6 (GES-22) {{coord|display=inline|40|57|27|N|68|43|41|E|type:waterbody_region:UZ|name=Нижне-Бозсуйская-6 (ГЭС-24)}} | style="border:1px solid #996" | 4,4 | style="border:1px solid #996" | 21,8 (30<ref name="Спр" />) | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 11 | style="border:1px solid #996" | 2 | style="border:1px solid #996" | propeller | style="border:1px solid #996" | 1950 | style="border:1px solid #996" | 1954 | style="border:1px solid #996" | 1954 |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Qurilayotgan GESlar |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Piskom GES|Piskom]]<ref name="lexuz">[http://lex.uz/acts/3219734 Postanovlenie Prezidenta Respubliki Uzbekistan „O programme mer po dalneyshemu razvitiyu gidroenergetiki na 2017—2021 godi“]</ref><ref name="ИП2021">{{cite web|url=https://lex.uz/docs/5189872#5191211|title=Ўзбекистон Республикасининг 2021—2023 йилларга мўлжалланган Инвестиция дастурини амалга ошириш чора-тадбирлари тўғрисида|publisher=Lex.uz|accessdate=2021-01-06}}</ref><ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 400 | style="border:1px solid #996" | 946 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 195 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | radial-oʻqli | style="border:1px solid #996" | 2017 | style="border:1px solid #996" | 2024 | style="border:1px solid #996" | 2026 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Quyi Chatqol GES|Quyi Chatqol]]<ref>{{cite web|url=https://kun.uz/news/2019/08/24/ozbekistonda-yana-bir-yangilik-quyi-chotqol-ges-qurilishi-boshlandi|title=Ўзбекистонда яна бир янгилик: Қуйи Чотқол ГЭС қурилиши бошланди|publisher=Kun.uz|lang=uz|accessdate=2019-12-12}}</ref><ref name="ИП2021" /> | style="border:1px solid #996" | 90 | style="border:1px solid #996" | 292 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 37 | style="border:1px solid #996" | 4 | style="border:1px solid #996" | aylanma-qanotli | style="border:1px solid #996" | 2019 | style="border:1px solid #996" | 2025 | style="border:1px solid #996" | 2025 |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Toldiqsoy<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 170 | style="border:1px solid #996" | 515 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 2023 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Qorongʻitoʻgʻay<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 170 | style="border:1px solid #996" | 485 | style="border:1px solid #996" | toʻgʻon | style="border:1px solid #996" | 50? | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | 2023 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- style="background-color:#ddb" | colspan="10" | Loyihalashtirilayotgan GESlar |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Mullalaq<ref name="ИП2021" /><ref name="ПП-104">{{cite web|url=https://nrm.uz/contentf?doc=718024_postanovlenie_prezidenta_respubliki_uzbekistan_ot_30_03_2023_g_n_pp-104_o_merah_po_dalneyshemu_reformirovaniyu_gidroenergeticheskoy_sfery&products=1_vse_zakonodatelstvo_uzbekistana|title= О мерах по дальнейшему реформированию гидроэнергетической сферы. Приложение 3|publisher=Norma.uz|lang=uz|accessdate=2023-04-06}}</ref> | style="border:1px solid #996" | 170 | style="border:1px solid #996" | 396 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Xoʻjakent GTES<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 200 | style="border:1px solid #996" | 400 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Yuqori Piskom<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 120 | style="border:1px solid #996" | 270 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | Yuqori Piskom GTES<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 200 | style="border:1px solid #996" | 216 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |- | style="border:1px solid #996; text-align:left" | [[Oygaying]] daryosidagi GESlar kaskadi (Oygaying GES № 1, № 2 va № 3)<ref name="ПП-104" /> | style="border:1px solid #996" | 216 | style="border:1px solid #996" | 648,7 | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | | style="border:1px solid #996" | |} == Izohlar == {{manbalar|group="izoh"}} == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Energetika]] [[Turkum:Chirchiqdagi gidrotexnik inshootlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston gidroelektr stansiyalari]] [[Turkum:Chirchiq-Boʻzsuv suvenergetika trakti| ]] [[Turkum:SSSR gidroelektr stansiyalari]] [[Turkum:Trakt geslari]] 3jwsbx6h0q0ccdcwod6yiia9rubi839 0 614519 6312031 6134641 2026-10-18T12:28:05Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Muzeylar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312031 wikitext text/x-wiki {{Muzey |nomi =Ermitaj muzeyi |original = |tasvir = Spb 06-2012 Palace Embankment various 14.jpg |asos_solingan = [[1764-yil]] |joylashuvi = |keluvchilar = 3 million |direktor = {{iw|Mikhail Piotrovsky||ru|Пиотровский, Михаил Борисович}} |o'tish_yo'li ={{URL|hermitagemuseum.org}} |havola = |Commons = }} '''Ermitaj''' yoki '''davlat ermitaji''' ({{lang-ru|Госуда́рственный Эрмита́ж}}) — [[Sankt-Peterburg]]dagi badiiy va madaniytarixiy davlat [[muzey]]i; jahondagi eng yirik muzeylardan. U [[Neva]]ʼning {{iw|Saroy sohili||ru|Дворцовая набережная}} va Lelingradning {{iw|Saroy maydoni (Sankt-Peterburg)|Saroy maydonida|ru|Дворцовая площадь}} beshta binoni egallagan. Ermitajga [[1764-yil]] [[Yekaterina II Alekseyevna|Yekaterina II]] tomonidan ([[Berlin]]dan [[Gollandiya (tarixiy davlat)|golland]] va [[Flamand regioni|flamand]] maktablari rassomlarining asarlarini olib keltirilishi asosida) asos solingan ([[1852-yil]]da tomoshabinlar uchun qisman ochilgan), bu asarlar [[Qishki saroy]]ning „Ermitaj“ ([[fransuzcha]] [[wikt:fr:ermitage|''ermitage'']] — xolis joy) deb atalgan apartamentiga joylashtirilgan. Keyinchalik saroy uchun chet ellardan yirik shaxsiy toʻplamlar (Bryul, [[1769]]; Kroz, [[1772]]; Uolpol, [[1779]] va boshqalar) sotib olina boshlangan. [[Qishki saroy]] [[kartina]]lar [[katalog]]ida 2 080 ta asar boʻlgan; shuningdek, gravyura, rasmlar toʻplamlari, qadimiy davr yodgorliklari, [[Gʻarbiy Yevropa]] amaliy bezak sanʼati, gliptika, tanga va medallar, kitoblar ([[Voltaire|Volter]] {{iw|Volter kutubxonasi| kutubxonasi|ru|Вольтер#Библиотека Вольтера}}) toʻplana boshlagan. <nowiki>XIX</nowiki> asrdan arxeologik qazilmalarda ochilgan buyumlar, tasodifiy topilmalar (jumladan, mashhur skif toʻplami) Ermitajni boyitib borgan. Ermitaj rus madaniyatining rivojlanishida muhim rol oʻynagan. Dastlab Ermitajga tomoshabinlar qoʻyilishi cheklangan, ekskursiyalarga ruxsat berilmagan. [[1917-yil]] [[Oktyabr inqilobi]] soʻng Strogonovlar, [[Yusupovlar sulolasi|Yusupovlar]], Shuvalovlar va boshqalar rus metsenat va boylarining musodara qilingan toʻplamlari Ermitajga oʻtkazilgan. Qishki saroy asta-sekin Ermitajga butunlay topshirilgan. [[Ikkinchi jahon urushi]] yillari Ermitaj toʻplamining bir qismi evakuatsiya qilingan, lekin Ermitaj qamal paytida ham oʻz faoliyatini toʻxtatmagan. Ermitaj 8 boʻlimdan iborat: ibtidoiy madaniyat, antik dunyo, Sharq xalqlari madaniyati ([[Oʻrta Osiyo]], jumladan, [[Oʻzbekiston]] hududidan topilgan arxeologik yodgorliklar: Xorazmshohlar saroyi haykallari, Ayritom yodgorliklari va boshqalar saqlanadi), rus madaniyati tarixi, numizmatika, Gʻarbiy Yevropa sanʼati ([[Leonardo da Vinci|Leonardo da Vinchi]], Rafael, Titsian, Jorjone, Velaskes, Rubens, Van Deyk, Xals, Rembrandt va boshqalar asarlari kartinalar galereyasi; Mikelanjelo, A. Gudon, O. Roden haykaltaroshlik asarlari; rasmlar, grafika asarlari, amaliy sanʼat yodgorliklari toʻplamlari), ekskursiya va maʼruzalar uyushtiradigan ilmiymaʼrifiy, taʼmirlash (restavratsiya). Muzey ekspozitsiyasi 350 dan ortiq xonada namoyish etiladi,-yiliga 3,5 million tomoshabin tashrif buyuradi. Ermitaj biribiri bilan bogʻlangan 5 binoga joylashgan: Qishki saroy (meʼmor V.V.Rastrelli, 1754—62), KichikErmitaj (meʼmor J.B.M.VallenDelamot, 1764— 67), EskiErmitaj (meʼmor Yu.M.Felten, 1771—87),Ermitaj teatri (meʼmorErmitaj Kvarengi, 1783—87), YangiErmitaj (meʼmori L.Fon Klense, 1839—52). 1980-yil boshlarida Vasilyev o.dagi sobiq Menshikov saroyi (<nowiki>XVIII</nowiki> asr) taʼmirlangandan soʻngErmitajga berilgan. Ermitajkatta ilmiy tekshirish ishlarini olib boradi: badiiy asarlar sotib oladi, ilmiy anjumanlar uyushtiradi, arxeologik ekspeditsiyalar tashkil qiladi, ilmiy asarlar, kataloglar, albomlar va yoʻlkoʻrsatkichlar nashr qiladi. Muzey faoliyatida doimiy va davriy koʻrgazmalar uyushtirish, chet el muzeylaridan uyushtiriladigan vaqtinchalik koʻrgazmalar muhim oʻrin tutadi. == Havolalar == {{Commons turkum|Hermitage Museum}} * [http://www.hermitagemuseum.org/wps/portal/hermitage?lng=en Rasmiy veb-sayti] * [http://www.arthermitage.org/ Hermitage Museum Unofficial] * [http://www.hermitage.nl/ Hermitage Amsterdam] {{OʻzME}} [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] [[Turkum:Sankt-Peterburgdagi sanʼat muzeylari va galereyalari]] [[Turkum:1764-yilda tashkil etilgan sanʼat muzeylari]] [[Turkum:Rossiyadagi Misrshunoslik toʻplamlar]] [[Turkum:Sankt-Peterburgdagi muzeylar]] [[Turkum:Rossiyadagi qadimgi Yunoniston muzeylari]] [[Turkum:Rossiyadagi qadimgi Rim muzeylari]] [[Turkum:Rossiya imperiyasida 1764-yilda asos solinganlar]] n0qxu2yiiiuw1fbgruk9mscih5oj65a 6312033 6312031 2026-10-18T12:28:38Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] uchun yangi kalit: " " ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312033 wikitext text/x-wiki {{Muzey |nomi =Ermitaj muzeyi |original = |tasvir = Spb 06-2012 Palace Embankment various 14.jpg |asos_solingan = [[1764-yil]] |joylashuvi = |keluvchilar = 3 million |direktor = {{iw|Mikhail Piotrovsky||ru|Пиотровский, Михаил Борисович}} |o'tish_yo'li ={{URL|hermitagemuseum.org}} |havola = |Commons = }} '''Ermitaj''' yoki '''davlat ermitaji''' ({{lang-ru|Госуда́рственный Эрмита́ж}}) — [[Sankt-Peterburg]]dagi badiiy va madaniytarixiy davlat [[muzey]]i; jahondagi eng yirik muzeylardan. U [[Neva]]ʼning {{iw|Saroy sohili||ru|Дворцовая набережная}} va Lelingradning {{iw|Saroy maydoni (Sankt-Peterburg)|Saroy maydonida|ru|Дворцовая площадь}} beshta binoni egallagan. Ermitajga [[1764-yil]] [[Yekaterina II Alekseyevna|Yekaterina II]] tomonidan ([[Berlin]]dan [[Gollandiya (tarixiy davlat)|golland]] va [[Flamand regioni|flamand]] maktablari rassomlarining asarlarini olib keltirilishi asosida) asos solingan ([[1852-yil]]da tomoshabinlar uchun qisman ochilgan), bu asarlar [[Qishki saroy]]ning „Ermitaj“ ([[fransuzcha]] [[wikt:fr:ermitage|''ermitage'']] — xolis joy) deb atalgan apartamentiga joylashtirilgan. Keyinchalik saroy uchun chet ellardan yirik shaxsiy toʻplamlar (Bryul, [[1769]]; Kroz, [[1772]]; Uolpol, [[1779]] va boshqalar) sotib olina boshlangan. [[Qishki saroy]] [[kartina]]lar [[katalog]]ida 2 080 ta asar boʻlgan; shuningdek, gravyura, rasmlar toʻplamlari, qadimiy davr yodgorliklari, [[Gʻarbiy Yevropa]] amaliy bezak sanʼati, gliptika, tanga va medallar, kitoblar ([[Voltaire|Volter]] {{iw|Volter kutubxonasi| kutubxonasi|ru|Вольтер#Библиотека Вольтера}}) toʻplana boshlagan. <nowiki>XIX</nowiki> asrdan arxeologik qazilmalarda ochilgan buyumlar, tasodifiy topilmalar (jumladan, mashhur skif toʻplami) Ermitajni boyitib borgan. Ermitaj rus madaniyatining rivojlanishida muhim rol oʻynagan. Dastlab Ermitajga tomoshabinlar qoʻyilishi cheklangan, ekskursiyalarga ruxsat berilmagan. [[1917-yil]] [[Oktyabr inqilobi]] soʻng Strogonovlar, [[Yusupovlar sulolasi|Yusupovlar]], Shuvalovlar va boshqalar rus metsenat va boylarining musodara qilingan toʻplamlari Ermitajga oʻtkazilgan. Qishki saroy asta-sekin Ermitajga butunlay topshirilgan. [[Ikkinchi jahon urushi]] yillari Ermitaj toʻplamining bir qismi evakuatsiya qilingan, lekin Ermitaj qamal paytida ham oʻz faoliyatini toʻxtatmagan. Ermitaj 8 boʻlimdan iborat: ibtidoiy madaniyat, antik dunyo, Sharq xalqlari madaniyati ([[Oʻrta Osiyo]], jumladan, [[Oʻzbekiston]] hududidan topilgan arxeologik yodgorliklar: Xorazmshohlar saroyi haykallari, Ayritom yodgorliklari va boshqalar saqlanadi), rus madaniyati tarixi, numizmatika, Gʻarbiy Yevropa sanʼati ([[Leonardo da Vinci|Leonardo da Vinchi]], Rafael, Titsian, Jorjone, Velaskes, Rubens, Van Deyk, Xals, Rembrandt va boshqalar asarlari kartinalar galereyasi; Mikelanjelo, A. Gudon, O. Roden haykaltaroshlik asarlari; rasmlar, grafika asarlari, amaliy sanʼat yodgorliklari toʻplamlari), ekskursiya va maʼruzalar uyushtiradigan ilmiymaʼrifiy, taʼmirlash (restavratsiya). Muzey ekspozitsiyasi 350 dan ortiq xonada namoyish etiladi,-yiliga 3,5 million tomoshabin tashrif buyuradi. Ermitaj biribiri bilan bogʻlangan 5 binoga joylashgan: Qishki saroy (meʼmor V.V.Rastrelli, 1754—62), KichikErmitaj (meʼmor J.B.M.VallenDelamot, 1764— 67), EskiErmitaj (meʼmor Yu.M.Felten, 1771—87),Ermitaj teatri (meʼmorErmitaj Kvarengi, 1783—87), YangiErmitaj (meʼmori L.Fon Klense, 1839—52). 1980-yil boshlarida Vasilyev o.dagi sobiq Menshikov saroyi (<nowiki>XVIII</nowiki> asr) taʼmirlangandan soʻngErmitajga berilgan. Ermitajkatta ilmiy tekshirish ishlarini olib boradi: badiiy asarlar sotib oladi, ilmiy anjumanlar uyushtiradi, arxeologik ekspeditsiyalar tashkil qiladi, ilmiy asarlar, kataloglar, albomlar va yoʻlkoʻrsatkichlar nashr qiladi. Muzey faoliyatida doimiy va davriy koʻrgazmalar uyushtirish, chet el muzeylaridan uyushtiriladigan vaqtinchalik koʻrgazmalar muhim oʻrin tutadi. == Havolalar == {{Commons turkum|Hermitage Museum}} * [http://www.hermitagemuseum.org/wps/portal/hermitage?lng=en Rasmiy veb-sayti] * [http://www.arthermitage.org/ Hermitage Museum Unofficial] * [http://www.hermitage.nl/ Hermitage Amsterdam] {{OʻzME}} [[Turkum:Ermitaj muzeyi| ]] [[Turkum:Sankt-Peterburgdagi sanʼat muzeylari va galereyalari]] [[Turkum:1764-yilda tashkil etilgan sanʼat muzeylari]] [[Turkum:Rossiyadagi Misrshunoslik toʻplamlar]] [[Turkum:Sankt-Peterburgdagi muzeylar]] [[Turkum:Rossiyadagi qadimgi Yunoniston muzeylari]] [[Turkum:Rossiyadagi qadimgi Rim muzeylari]] [[Turkum:Rossiya imperiyasida 1764-yilda asos solinganlar]] 5xty7waghfg1ryu2zvlvbemcbm3eoa9 0 650941 6312171 6228095 2026-10-18T15:09:06Z CommonsDelinker 204 "Smokeonthewaterintro.ogg" yoʻqotildi, uni VikiOmbordan [[c:User:The Squirrel Conspiracy|The Squirrel Conspiracy]] per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Smokeonthewaterintro.ogg|]] tufayli oʻchirgan edi. 6312171 wikitext text/x-wiki [[Fayl:power-chord-e.png|thumb|300px|E5 (mi5) pauer-akkordi {{Audio|power-chord-e5.mid|''tinglang''}}]] '''Pauer-akkord''' ({{lang-en|power chord}}) — [[asosiy ton]]dan va [[kvinta]]dan iborat [[akkord]]. Pauer-akkordlar eng koʻp [[elektrogitara]] chalishda „overdrive“ yoki „distortion“ effektlari bilan qoʻllanadi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.amdm.ru/articles/quints/|title=Kvint-akkordlar|publisher=AmDm.ru|language=ruscha|archiveurl=https://www.webcitation.org/6656Yxnib?url=http://www.amdm.ru/articles/quints/|archivedate=2012-03-11|accessdate=2014-11-11}} {{Webarxiv|url=https://www.webcitation.org/6656Yxnib?url=http://www.amdm.ru/articles/quints/ |date=2012-03-11 }}</ref> Bunday akkordlar asosan [[rock musiqa]]da uchraydi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://old.guitar.ru/faq/theory.html#20-180|title=FAQ: Musiqiy teoriya|publisher=Guitar.ru|language=ruscha|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKJUfMA?url=http://old.guitar.ru/faq/theory.html#20-180|archivedate=2012-04-12|accessdate=2014-11-11}} {{Webarxiv|url=https://www.webcitation.org/66rKJUfMA?url=http://old.guitar.ru/faq/theory.html#20-180 |date=2012-04-12 }}</ref> Pauer-akkordlar musiqaga kuchli va shiddatli tovush beradi. Shuning uchun ham ular inglizcha ''power chord'' (''power'' — kuch, quvvat va ''chord'' — akkord) deb nomlanadi. Pauer-akkordlar odatda [[Joʻrnavozlik|akkompanementda]] qoʻllanadi. Ularda [[Tersiya (interval)|tersiya]] tonining yoʻqligi [[solo]]chi uchun qoʻshimcha imkoniyatlarni yaratadi. == Tarixi == [[Fayl:Link Wray - 3-8-03 Photo by Anthony Pepitone.jpg|thumb|200px|Pauer-akkordlardan foydalangan ilk musiqachilarning biri [[Link Wray]]]] Musiqa asarlarida ilk bor pauer-akkordlarni kim ishlatgani haqida turli fikrlar mavjud. Eng keng tarqalgan versiyaga koʻra, pauer-akkordlarni [[Link Wray]] oʻylab topgan.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.ofmusic.ru/groups/7754.html|title=Link Wray tarixi|publisher=ofmusic.ru|language=ruscha|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKLjSX7?url=http://www.ofmusic.ru/groups/7754.html|archivedate=2012-04-12|accessdate=2014-11-11}}</ref> Wray 1958-yil oʻzining „Rumble“ instrumental asarida pauer-akkordlarni qoʻllagan. Shunday boʻlsada, pauer-akkordlar Wray asarlaridan oldinroq yozilgan ammo sotuvda katta muvaffaqiyatga erishmagan asarlarda uchraydi. [[Robert Palmer]]ga koʻra, 1950-yillarda [[Sun Records]]da ishlagan [[blues]] gitarachilar [[Willie Johnson]] va [[Pat Hare]] pauer-akkordlarning haqiqiy yaratuvchilaridir. Bunga Johnsonning [[Howlin' Wolf]]ning „How Many More Years“ (1951-yil yozilgan) qoʻshigʻidagi, Harening [[James Cotton]]ning „Cotton Crop Blues“ (1954-yil yozilgan) qoʻshigʻidagi ijrosi dalil boʻlishi mumkin.<ref>{{Kitob manbasi|author1=Robert Palmer|chapter=Church of the Sonic Guitar|editor1-last=DeCurtis|editor1-first=Anthony|title=Present Tense: Rock & Roll and Culture|url=https://archive.org/details/presenttenserock0000unse|date=1992|publisher=Duke University Press|location=Durham, N.C.|isbn=0-8223-1265-4|pages=[https://archive.org/details/presenttenserock0000unse/page/13 13]-38}}</ref> 1964-yil [[The Kinks]] guruhining pauer-akkordlardan tuzilgan „You Really Got Me“ qoʻshigʻi mashhur boʻldi.<ref>{{Kitob manbasi|last1=Walser|first1=Robert|title=Running with the Devil: Power, Gender, and Madness in Heavy Metal Music|date=1993|publisher=Wesleyan University Press|location=Middletown, Connecticut|isbn=0-8195-6260-2|page=9}}</ref> Bu qoʻshiqning [[riff]]i tez almashinuvchi pauer-akkordlardan iborat. Pauer-akkordlarning yanada keng tarqalishida [[Black Sabbath]] va [[Deep Purple]] singari [[heavy-metal]] guruhlar muhim rol oʻynadi. == Analizi == „Distortion“ effekti ishlatilganda signal spektrida koʻp sonli [[Garmonik tebranishlar|garmonikalar]] hosil boʻladi. Juft garmonikalar asbob [[tembr]]iga koʻlam va teranlik bagʻishlaydi. Toq garmonikalar boʻlsa asosiy ton bilan [[konsonans]]da boʻladi, ammo bir necha nota birdaniga chalinganida ular boshqa asosiy ton va uning garmonikalari bilan [[dissonans]]da boʻlishi mumkin. Bundan tashqari, [[intermodulyatsiya]] sabab „distortion“ ishlatilganda birdaniga chalingan notalar garmonikalari chastotalari yigʻindisi va farqida qoʻshimcha tovushlar chiqadi. Odatda akkordlar uch notadan iborat boʻladi. Shuning uchun „distortion“ effekti ishlatilganda uch juft nota shakllanadi va dissonans keltirib chiqaruvchi uchta ikkinchi darajali tovush hosil boʻladi. Pauer-akkordlarning oʻzgachaligi ularda ham asosiy tonlar garmoniyalari, ham chastotalar farqidan kelib chiquvchi tovushlar asosiy tonlar bilan garmoniyada boʻladi. Shu sabab pauer-akkordlar kuchli „distortion“ qoʻllanilganda ham oddiy akkordlardan tozaroq va kuchliroq tovush chiqaradi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.guitars.ru/01/info.php?z901|title=Kuchaytirish va yuklash|publisher=Gutars.ru|last=Avduyevskiy|first=Aleksandr|accessdate=2014-11-15|language=ruscha|arxivsana=2009-02-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20090209154514/http://www.guitars.ru/01/info.php?z901}}</ref> Aynan shuning uchun bunday akkordlar pauer-akkordlar ({{lang-en|powerful}} — ''kuchli'') deb nomlanadi. Pauer-akkord tarkibidagi tovushlar kvinta hosil qiladi. Kvinta [[oktava]]dan keyingi eng mukammal konsonant intervallarning biridir. Shuning uchun ham pauer-akkord „distortion“ effektisiz ham nisbatan kuchli tovush chiqaradi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.krugosvet.ru/enc/kultura_i_obrazovanie/muzyka/MUZIKI_TEORIYA.html#1001858-L-108|title=Musiqa teoriyasi|publisher=Krugosvet onlayn ensiklopediyasi|language=ruscha|archiveurl=https://www.webcitation.org/6656Xm6Ac?url=http://www.krugosvet.ru/enc/kultura_i_obrazovanie/muzyka/MUZIKI_TEORIYA.html#1001858-L-108|archivedate=2012-03-11|accessdate=2014-11-12}}</ref> == Terminologiyasi va tasnifi == Pauer-akkord tuzishning ikki asosiy usuli bor: ikki nota boʻyicha (asosiy va kvinta tonlar boʻyicha)<ref>{{Kitob manbasi|last1=Miller|first1=Michael|title=The Complete Idiot's Guide to Music Theory|url=https://archive.org/details/completeidiotsgu0000mill_i7y7|date=2005|publisher=Alpha|location=Indianapolis, Indiana|isbn=978-1592574377|pages=[https://archive.org/details/completeidiotsgu0000mill_i7y7/page/122 122]-315|edition=2nd}}</ref> va uch nota boʻyicha (asosiy ton, kvinta ton va bir oktava yuqori asosiy ton boʻyicha).<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.melbay.com/guitarglossary.asp|publisher=Mel Bay Publications, Inc.|title=Gitara atamalari lugʻati|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKMqpvW?url=http://www.melbay.com/guitarglossary.asp|archivedate=2012-04-12|language=inglizcha|accessdate=2014-11-13}}</ref> Ikki notadan tuzilgan pauer-akkord klassik musiqada akkord emas, balki interval hisoblanishiga qaramasdan,<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.classic-music.ru/accord.html|title=Akkord|publisher=Klassik musiqa|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKNWwz7?url=http://www.classic-music.ru/accord.html|archivedate=2012-04-12|language=ruscha|accessdate=2014-11-13}}</ref> bu atama rock musiqachilar va gitarachilar orasida keng tarqalgan. Pauer-akkordlar [[Tersiya (interval)|tersiyasiz]] akkordlarga kiradi va 5 raqami bilan belgilanadi (C5 (do5), D5 (re5) va hokazo). Kvintalar boʻyicha tizilgan pauer-akkord kvintakkord hisoblanadi. Shining uchun bu akkordlar bilan [[elektrogitara]] chalishni „kvintalar bilan chalish“ deb atashadi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://metaltab.ru/articles/teh/004.html|publisher=MetalTab.ru|title=Power chords. Kvintalar bilan chalish|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKOVN8b?url=http://metaltab.ru/articles/teh/004.html|archivedate=2012-04-12|language=ruscha|accessdate=2014-11-13}} {{Webarxiv|url=https://www.webcitation.org/66rKOVN8b?url=http://metaltab.ru/articles/teh/004.html |date=2012-04-12 }}</ref> Pauer-akkordlarda tersiya toni yoʻq. Shuning uchun ular [[major]] ham, [[minor]] ham emas. Pauer-akkordlarni ham major, ham minor akkompanementda ishlatish mumkin boʻlgani uchun ularni baʼzan „universal akkordlar“ deb atashadi.<ref>{{Kitob manbasi|last1=Филипс|first1=Марк|last2=Чаппел|fisrt2=Джон |title=Гитара для чайников|url=https://archive.org/details/gitaradliachanik0000phil|date=2008|publisher=Диалектика|location=Москва|isbn=978-5-8459-0815-5|page=[https://archive.org/details/gitaradliachanik0000phil/page/n305 304]}}</ref> == Tuzilishi == Pauer-akkord tarkibidagi asosiy va kvinta tonlar bir oktavadan keyin takrorlanishi mumkin boʻlgani uchun, har qanday akkordni bir necha usulda chalish mumkin. Pauer-akkord tuzishning quyidagi asosiy usullari mavjud (asosiy va kvinta tonlar mos ravishda 1 va 5 raqamlari bilan belgilangan): [[Fayl:f5chords.png]] * 1-5 — toza kvinta ('''A'''); * 1-5-1 — kvintakkord ('''B'''); * 5-1 — toza kvarta ('''C'''); asosiy ton tashlab oʻtilgan deb tushunilgani uchun bunday akkordlar ham pauer-akkordlar hisoblanadi; * 1-5-1-5 va 5-1-5-1 — bir oktavadan keyin olingan toza kvinta va toza kvarta ('''D'''). Pastki [[Registr (musiqa)|registrdagi]] akkordlar guvillagan va tushunarsiz tovush chiqarishi mumkin. Yuqori registrdagi akkordlar boʻlsa sust va sayoz tovush chiqarishi mumkin. Shuning uchun pauer-akkordlar asosan oʻrta registrda olinadi. == Applikaturasi == Gitarada pauer-akkordlarni chalish uchun odatda bitta [[applikatura]] lozim xolos. Kerakli akkordga mos keluvchi pardani tanlab turib panjalarni torlar boʻylab siljitish mumkin.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.novmuz.net/index.php?name=Pages&op=page&pid=32|title=Boshlovchilar uchun elektrogitara. 5-dars|publisher=novmuz.net|archiveurl=https://www.webcitation.org/66rKQMkBS?url=http://www.novmuz.net/index.php?name=Pages|archivedate=2012-04-12|language=ruscha|accessdate=2014-11-15}}</ref> === Standart soz === [[Fayl:Powerchord-Foto.jpg|thumb|180px|Standart sozlangan gitarada 1-5-1 kvintakkordiga misol]] '''1-5-1''' kvintakkordini oltinchi simdan quyudagicha qilib chalish mumkin: asosiy ton istalgan pardada olinadi, kvinta ton — beshinchi simda ikki parda pastroqda olinadi, bir oktava yuqori asosiy ton — toʻrtinchi simda ikki parda pastroqda olinadi. Beshinchi simdan ham akkordlar shu tarzda chalinadi. Toʻrtinchi va uchinchi simlardan ham akkord shu tarzda olinadi, faqat ikkinchi va birinchi simlarda tovushlar bir parda yuqori olinadi. '''1-5''' toza kvintasi ham kvintakkorddek chalinadi, ammo uch simning eng balanddi chalinmaydi. '''G5''' '''A5''' '''D5''' '''E5''' '''G5''' '''A5''' '''D5''' '''A5''' E||----------------------------------------------(10)---(5)----| B||--------------------------------(8)----(10)----10-----5-----| G||------------------(7)----(9)-----7------9------7------2-----| D||----(5)----(7)-----7------9------5------7-------------------| A||-----5------7------5------7---------------------------------| E||-----3------5-----------------------------------------------| '''5-1''' toza kvartasini bir panja bilan chalish mumkin. Masalan, [[Deep Purple]] guruhining „[[Smoke on the Water]]“ qoʻshigʻidagi riffni shu tarzda chalish mumkin: '''G5/D''' '''Bb5/F''' '''C5/G''' '''G5/D''' '''Bb5/F''' '''Db5/Ab''' '''C5/G''' E||------------------------|----------------------| B||------------------------|----------------------| G||*--0---3---5------------|---0---3---6---5------| D||*--0---3---5------------|---0---3---6---5------| A||------------------------|----------------------| E||------------------------|----------------------| |-----------------------|---------------------|| |-----------------------|---------------------|| |--0---3---5---3---0----|--------------------*|| |--0---3---5---3---0----|--------------------*|| |-----------------------|---------------------|| |-----------------------|---------------------|| '''5-1-5''' kvartakkordini oltinchi va beshinchi simlardan ikki panja bilan chalish mumkin: pastki ikki simni bir panja bilan, yuqorigi simni boshqa panja bilan ikki parda yuqorida bosish mimkin. Toʻrtinchi va uchinchi simlarda kvartakkord chalganda ikkinchi va birinchi simlardagi notalar bir parda yuqorida chalinadi. Bu hollarda pauer-akkordning asosiy toni kvartakkordning pastki emas, balki oʻrtanchi notasi boʻladi. '''D5''' '''E5''' '''G5''' '''A5''' '''D5''' '''A5''' '''D5''' '''G5''' E||-----------------------------------------------5------10----| B||---------------------------------10-----5------3------8-----| G||-------------------7------9------7------2-----(2)----(7)----| D||-----7------9------5------7-----(7)----(2)------------------| A||-----5------7-----(5)----(7)--------------------------------| E||----(5)----(7)----------------------------------------------| === Pasaytirilgan soz (Dropped D tuning) === Pasaytirilgan sozda ({{lang-en|Dropped D tuning}}) oltinchi tordan boshqa barcha torlarda pauer-akkordlar standart sozdagidek olinadi. Pasaytirilgan sozda kvintakkordlarni oltinchi tordan bir panja bilan chalish mumkin. D5 (re5) akkordini boʻlsa uch torni ochiq chalib chiqazish mumkin: '''D5''' '''E5''' E||---------------- B||---------------- G||---------------- D||--0-------2----- A||--0-------2----- D||--0-------2----- Odatda pauer-akkordlar koʻpi bilan uch torda olinadi. Ammo pasaytirilgan soz bunday akkordlarni toʻrt, besh va hatto olti torda chalish imkonini yaratadi: E||--------------------------5--- B||--3-------5-------7-------3--- G||--2-------4-------6-------2--- D||--0-------2-------4-------0--- A||--0-------2-------4-------0--- D||--0-------2-------4-------0--- == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * [http://www.fretjam.com/guitar-power-chords.html Gitara darsi — Turli pauer-akkord shakllari va mashqlar] {{ref-en}} [[Turkum:Akkordika]] k75bhx80pf7jpnw18l25z50oxba3a9q 0 667418 6312194 4084507 2026-10-18T15:52:05Z AnvarxonM 75105 6312194 wikitext text/x-wiki {{Ism+familiya|Radiy|Rahimov}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Radiy Mirqosimovich Rahimov | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi|1952|12|5}} | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Toshkent}}, Oʻzbekiston SSR | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2024|6|17|1952|12|5}} | vafot_joyi = {{VafotJoyi|Volgograd}}, Rossiya | pozitsiya = [[hujumchi (futbol)|hujumchi]] | joriyklub = | yillar1 = 1970—1971 | klublar1 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1972—1973 | klublar2 = [[Rotor (futbol klubi)|Barrikadi (Volgograd)]] | isht2 = 49 | gollar2 = 15 | yillar3 = 1974 | klublar3 = [[Dinamo (Sankt-Peterburg futbol klubi)|Dinamo (Leningrad)]] | isht3 = 23 | gollar3 = 4 | yillar4 = 1975 | klublar4 = [[Rotor (futbol klubi)|Rotor]] | isht4 = 29 | gollar4 = 19 | yillar5 = 1976 | klublar5 = [[Spartak (Moskva futbol klubi)|Spartak (Moskva)]] | isht5 = 11 | gollar5 = 1 | yillar6 = 1977—1980 | klublar6 = [[Rotor (futbol klubi)|Rotor]] | isht6 = 136 | gollar6 = 62 | yillar7 = 1981 | klublar7 = [[Volgar (futbol klubi)|Volgar]] | isht7 = 31 | gollar7 = 25 | yillar8 = 1982—1983 | klublar8 = Sudostroitel (Volgograd) | isht8 = | gollar8 = | boshliqyillar1 = 1984—1991 | boshliqklublar1 = Gorizon (Volgograd) | boshliqyillar2 = 1992 | boshliqklublar2 = Zvezda Gorodishche }} '''Radiy Rahimov''' (1952-yil 5-dekabr, [[Toshkent]] — 2024-yil 17-iyun, [[Volgograd]]) — sovet va rossiyalik futbolchi hamda murabbiy, hujumchi pozitsiyasida oʻynagan<ref>[http://vpravda.ru/News/Sport/4943 Radiy Raximov: „Nelzya prinimat ten ot dereva za derevo“]</ref><ref>[http://spartak.com/main/team/first/2396/ Profil na sayte spartak.com]</ref>. == Futbolchilik faoliyati == [[Toshkent]] RMMI tarbiyalanuvchisi. [[Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Oʻzbekiston SSR]] yoshlar terma jamoasi va [[Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi|RSFSR]] terma jamoasi tarkibida oʻynagan<ref>{{Cite web |url=http://vpravda.ru/News/Sport/4943 |title=Радий Рахимов: «Нельзя принимать тень от дерева за дерево» |access-date=2013-09-28 |archive-date=2013-10-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131002072238/http://vpravda.ru/News/Sport/4943 |url-status=live }}</ref>. Toshkentning „Paxtakor“, Volgogradning „Barrikadi“ / „Rotor“, [[Sankt-Peterburg|Leningrad]]ning „Dinamo“, [[Moskva]]ning „[[Spartak (Moskva futbol klubi)|Spartak]]“, [[Astraxan]]ning „Volgar“ va [[Volgograd]]ning „Sudostroitel“ jamoalarida toʻp surgan<ref name="Спартак Москва. Официальная история 1922-2002">{{книга|автор = Нисенбойм Э., Расинский В.|часть = |заглавие = Спартак Москва. Официальная история 1922-2002|оригинал = |ссылка = |ответственный = |издание = |место = Москва|издательство = МС Медиа|год = 2002|том = |страницы = 721|страниц = 870|серия = |isbn = 5-902215-01-3|тираж = }}</ref>. Oʻyinchilik faoliyatini yakunlagach, „Gorizont“ (Volgograd) va Gorodishchening „Zvezda“ jamoalarida bosh murabbiy boʻlgan. 2024-yil 17-iyun kuni Volgogradda uzoq davom etgan ogʻir xastalikdan soʻng 71 yoshida vafot etgan<ref>{{Cite web|url=https://www.volgograd.kp.ru/online/news/5858296/|title=В Волгограде скончался легендарный футболист «Ротора» Радий Рахимов|website=www.volgograd.kp.ru|access-date=2024-06-18|archive-date=2024-06-18|archive-url=https://web.archive.org/web/20240618045631/https://www.volgograd.kp.ru/online/news/5858296/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://vpravda.ru/obshchestvo/v-volgograde-skonchalsya-izvestnyy-futbolist-rotora-radiy-rahimov-185047/|title=В Волгограде скончался известный футболист «Ротора» Радий Рахимов|website=vpravda.ru|access-date=2024-06-18|archive-date=2024-07-16|archive-url=https://web.archive.org/web/20240716115052/https://vpravda.ru/obshchestvo/v-volgograde-skonchalsya-izvestnyy-futbolist-rotora-radiy-rahimov-185047/|url-status=live}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://vk.com/wall-90084317_26776|title=Трагическое известие — ушёл из жизни легендарный нападающий «Ротора» Радий Рахимов|website=VK|access-date=2024-06-18|archive-date=2024-11-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20241126191653/https://vk.com/wall-90084317_26776|url-status=live}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://footballfakts.ru/person/23962 Radiy Rahimov] Footballfakts saytida * [http://spartak.com/main/team/first/2396/ Radiy Rahimov] Spartak saytidagi profili {{DEFAULTSORT:Rahimov, Radiy}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol murabbiylari]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:FC Rotor Volgograd futbolchilari]] [[Turkum:FC Dinamo Sankt-Peterburg futbolchilari]] [[Turkum:FC Spartak Moskva futbolchilari]] [[Turkum:FC Volgar Astrakhan futbolchilari]] [[Turkum:SSSR futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:FK Zvezda Gorodishche murabbiylari]] {{footy-bio-stub}} {{bio-stub}} e62mpnhrky80xmpgkmrsuuxoncovhe5 0 667869 6312177 6081644 2026-10-18T15:30:17Z AnvarxonM 75105 6312177 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Manu Trigueros | toʻliqism = Manuel Trigueros Muñoz<ref name=Bio>{{cite news|url=https://resultados.as.com/resultados/ficha/deportista/manu_trigueros/20402/|title=Trigueros|newspaper=[[Diario AS]]|language=es|access-date=21 April 2022}}</ref> | image = Manchester United v Villarreal CF, 29 September 2021 (13) (cropped).jpg | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1991|10|17|df=yes}} | tavallud_joyi = [[Talavera de la Reina]], Ispaniya | boʻyi = 178 cm | joriyklub = | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[Talavera CF|Talavera]] | yoshlikyillari2 = 2007—2008 | yoshlikklublari2 = [[FC Barcelona|Barcelona]] | yoshlikyillari3 = 2008—2010 | yoshlikklublari3 = [[Real Murcia CF|Murcia]] | yillar1 = 2009—2010 | klublar1 = [[Real Murcia Imperial|Murcia B]] | isht1 = 10 | gollar1 = 1 | yillar2 = 2010—2011 | klublar2 = [[Villarreal CF C|Villarreal C]] | isht2 = 36 | gollar2 = 13 | yillar3 = 2011—2012 | klublar3 = [[Villarreal CF B|Villarreal B]] | isht3 = 26 | gollar3 = 3 | yillar4 = 2012—2024 | klublar4 = [[Villarreal CF|Villarreal]] | isht4 = 366 | gollar4 = 25 | yillar5 = 2024—2026 | klublar5 = [[Granada CF|Granada]] | isht5 = 68 | gollar5 = 3 | totalcaps = 506 | totalgoals = 45 | pcupdate = | ntupdate = }} '''Manuel 'Manu' Trigueros Muñoz''' ({{talaffuz|Manuel Triqueros Munyoz}};1991-yilning 17-oktyabr, [[Talavera de la Reina]]) — [[ispaniya]]lik futbolchi. [[Villarreal (futbol klubi)|Villarreal]] klubining yarimhimoyachisi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons category}} * [https://villarrealcf.es/en/player/manu-trigueros/ Villarreal official profile] * {{Soccerbase|59688}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Trigueros, Manu}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Ispaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:La Liga oʻyinchilari]] [[Turkum:Segunda División B oʻyinchilari]] [[Turkum:Segunda División futbolchilari]] [[Turkum:Tercera División oʻyinchilari]] [[Turkum:Villarreal CF B futbolchilari]] [[Turkum:Real Murcia Imperial futbolchilari]] [[Turkum:Villarreal CF C futbolchilari]] [[Turkum:UEFA Yevropa Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar]] [[Turkum:Villarreal CF futbolchilari]] 15dv05sjojmn2c6nxrx85yt8e87tm8i 0 668372 6312172 5797042 2026-10-18T15:16:59Z AnvarxonM 75105 6312172 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Neil Etheridge | image = 250930 FC 서울 vs 부리람 (Neil Etheridge).jpg | izoh = Etheridge 2025-yilda Buriram United tarkibida | toʻliqism = Neil Leonard Dula Etheridge<ref>{{cite web |url=https://www.efl.com/siteassets/efl-documents/efl-professional-retain-list--free-transfers---2017-18.pdf |title=Club list of registered players: As at 19th May 2018: Cardiff City |publisher=English Football League |page=12 |access-date=17 June 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180615205339/https://www.efl.com/siteassets/efl-documents/efl-professional-retain-list--free-transfers---2017-18.pdf |archive-date=15 June 2018}}</ref> | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1990|2|7}} | tavallud_joyi = [[Enfield (London)|Enfield]], Angliya | vafotsana = | vafotshahar = | vafotmamlakat = | boʻyi = 1.88 m<ref name="Soccerway">{{cite web |url=https://uk.soccerway.com/players/neil-leonard-dula-etheridge/120247/ |title=N. Etheridge: Summary |website=Soccerway |publisher=Perform Group |access-date=16 March 2025}}</ref> | laqab = | pozitsiya = [[Darvozabon (futbol)|Darvozabon]] | joriyklub = [[Buriram United F.C.|Buriram United]] | klubraqami = 1 | yoshlikyillari1 = 2003–2006 | yoshlikklublari1 = [[Chelsea F.C. Under-23s and Academy|Chelsea]] | yoshlikyillari2 = 2006–2008 | yoshlikklublari2 = [[Fulham F.C. Academy|Fulham]] | yillar1 = 2008—2014 | klublar1 = [[Fulham F.C.|Fulham]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2008—2009 | klublar2 = {{ijara}} [[Leatherhead F.C.|Leatherhead]] | isht2 = 6 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2011 | klublar3 = {{ijara}} [[Charlton Athletic F.C.|Charlton Athletic]] | isht3 = 0 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2012 | klublar4 = {{ijara}} [[Bristol Rovers F.C.|Bristol Rovers]] | isht4 = 12 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2013—2014 | klublar5 = {{ijara}} [[Crewe Alexandra F.C.|Crewe Alexandra]] | isht5 = 4 | gollar5 = 0 | yillar6 = 2014—2015 | klublar6 = [[Oldham Athletic A.F.C.|Oldham Athletic]] | isht6 = 0 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2014 | klublar7 = {{ijara}} [[Charlton Athletic F.C.|Charlton Athletic]] | isht7 = 2 | gollar7 = 0 | yillar8 = 2015 | klublar8 = [[Charlton Athletic F.C.|Charlton Athletic]] | isht8 = 2 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2015—2017 | klublar9 = [[Walsall F.C.|Walsall]] | isht9 = 81 | gollar9 = 0 | yillar10 = 2017—2020 | klublar10 = [[Cardiff City F.C.|Cardiff City]] | isht10 = 99 | gollar10 = 0 | yillar11 = 2020—2024 | klublar11 = [[Birmingham City F.C.|Birmingham City]] | isht11 = 70 | gollar11 = 0 | yillar12 = 2024— | klublar12 = [[Buriram United F.C.|Buriram United]] | isht12 = 59 | gollar12 = 0 | yillar13 = | klublar13 = | isht13 = | gollar13 = | milliyyillar1 = 2005 | milliyjamoa1 = [[Angliya milliy futbol terma jamoasi (16 yoshgacha)|Angliya U16]] | milliyisht1 = 1 | milliygollar1 = 0 | milliyyillar2 = 2008—2024 | milliyjamoa2 = [[Filippin milliy futbol terma jamoasi|Filippin]] | milliyisht2 = 82 | milliygollar2 = 0 | boshliqyillar1 = | boshliqklublar1 = | medaltemplates = {{MedalCountry|{{fb|PHI}}}} {{MedalCompetition|[[AFC Challenge Cup]]}} {{Medal|RU|[[2014 AFC Challenge Cup|2014]]|}} {{Medal|3rd|[[2012 AFC Challenge Cup|2012]]|}} | club-update = 15:42, 10 May 2026 (UTC) | nationalteam-update = }} '''Neil Leonard Dula Etheridge''', talaffuzi: '''Nil Leonard Dula Eteridj''' ([[1990-yil]], [[7-fevral]]; [[Enfield|Enfild]], [[London]], [[Buyuk Britaniya]]) — [[Angliya]]lik va [[Filippin]]lik [[futbol]]chi. Ampluasi [[darvozabon]]. Filippin milliy terma jamoasi va Angliyaning «Uolsoll» klubi futbolchisidir. == Shaxsiy hayoti == Etheridge 2021-yilning may oyidan beri Alexandra Solera bilan nikohda bo‘lib, ularning bir nafar qizi bor<ref>{{cite news |url=https://sports.inquirer.net/451389/neil-etheridge-wife-welcome-daughter-manila-elaine |title=Neil Etheridge, wife welcome daughter Manila Elaine |last=Flores-Colina |first=Celest |newspaper=Philippine Daily Inquirer |date=15 February 2022 |access-date=15 February 2022}}</ref>. Turmush qurishlaridan oldin Etheridge va Solera uch yil davomida unashtirilgan edi<ref>{{cite news |url=https://www.spin.ph/life/guide/azkals-keeper-neil-etheridge-married-to-alexandra-solera-a2442-20210520 |title=Azkals keeper Neil Etheridge gets married ahead of FIFA World Cup qualifiers |last=Reyes |first=Kate |website=Sports Interactive Network Philippines |date=20 May 2021 |access-date=20 May 2021}}</ref>. 2015-yilda u Manilada Neil Etheridge darvozabonlar akademiyasini ochgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} *[https://web.archive.org/web/20181122221453/https://www.cardiffcityfc.co.uk/teams/first-team/goalkeeper/neil-etheridge/ Neil Etheridge] Cardiff City F.C. saytida *{{FIFA player}} *{{Soccerbase}} {{Buriram United F.C. tarkibi}} {{DEFAULTSORT:Etheridge, Neil}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Angliyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Filippinlik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Chelsea F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Fulham F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Leatherhead F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Charlton Athletic F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Bristol Rovers F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Crewe Alexandra F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Oldham Athletic A.F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Walsall F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Cardiff City F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Birmingham City F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Buriram United F.C. futbolchilari|Neil Etheridge]] [[Turkum:Isthmian ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya yoshlar milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Filippin milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] {{Footy-bio-stub}} 4rstajvr21e2e8avhnuq25zzpzbgbny 0 685367 6312166 6311929 2026-10-18T14:18:48Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312166 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi | ism = Jamoliddin Zardiev | image = Джамолиддин Зардиев.jpg | toʻliqism = Jamoliddin Zardiev | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1992|5|14}} | tavallud_joyi = [[Balx (Jaloliddin Balxiy tumani)|Kolxozobod]] Qoʻrgʻontepa viloyati,<br/>[[Tojikiston]] | vafot_sana = | vafot_joyi = | boʻyi = {{boʻy|cm=170}} | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | joriyklub = | yoshlikyillari1 = 2001—2010 | yoshlikklublari1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | yillar1 = 2007—2013 | klublar1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2013—2014 | klublar2 = [[Xoʻjand (futbol klubi)|Xoʻjand]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 2015 | klublar3 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 2015 | klublar4 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 2015—2016 | klublar5 = [[Panjsher (futbol klubi)|Panjsher]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2016—2017 | klublar6 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 2017 | klublar7 = [[Koʻktosh (futbol klubi, Roʻdakiy)|Koʻktosh]] | isht7 = | gollar7 = | yillar8 = 2018 | klublar8 = [[Xatlon (futbol klubi)|Xatlon]] | isht8 = | gollar8 = | yillar9 = 2019 | klublar9 = Perseru Serui | isht9 = | gollar9 = | yillar10 = 2019—2020 | klublar10 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht10 = | gollar10 = | yillar11 = 2021—2022 | klublar11 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht11 = | gollar11 = | yillar12 = 2022—2023 | klublar12 = Orli | isht12 = | gollar12 = | milliyyillar1 = 2005 | milliyjamoa1 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (14 yoshgacha)|Tojikiston U14]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = | milliyyillar2 = 2007 | milliyjamoa2 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (16 yoshgacha)|Tojikiston U16]] | milliyisht2 = | milliygollar2 = | milliyyillar3 = 2007—2013 | milliyjamoa3 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Tojikiston U21]] | milliyisht3 = | milliygollar3 = | milliyyillar4 = 2012—2014 | milliyjamoa4 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (23 yoshgacha)|Tojikiston olimpiya]] | milliyisht4 = | milliygollar4 = | milliyyillar5 = 2012 | milliyjamoa5 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi|Tojikiston]] | milliyisht5 = | milliygollar5 = | boshliqyillar1 = | boshliqklublar1 = }} '''Jamoliddin Zardiev''' ([[1992]]-yilning [[14-may]]ida tugʻilgan), futbol yulduzlaridan biridir [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi]] hamda [[Khatlon]] futbolchisidir. == Klub faoliyati == Jamoliddin futbol faoliyatini 10 yil davomida „Vaxsh“-da bolalar futbol maktabida boshlagan. Uning birinchi murabbiyi Ashur Gadoyev edi. Jamoliddin darhol ikki nusxadagi tarkibning bir qismi sifatida chiroyli futbolni namoyish qila boshladi. 2007-yilda Bosh murabbiy Saloxiddin Gʻafurov Zardiyevni birinchi jamoaga qoʻshib oldi va 2013-yilgacha u oʻz ona klubining ranglarini himoya qildi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{DEFAULTSORT:Zardiev, Jamoliddin }} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Tojikistonlik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:FC Khatlon futbolchilari]] [[Turkum:Xoʻjand klubi futbolchilari]] [[Turkum:Regar-TadAZ klubi futbolchilari]] [[Turkum:Ravshan Koʻlob futbolchilari]] [[Turkum:FK Panjshir futbolchilari]] [[Turkum:Badak Lampung F.C. futbolchilari]] 2f1rszalc6pl5oudyb8budgrpebfmj1 6312169 6312166 2026-10-18T14:37:12Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312169 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi | ism = Jamoliddin Zardiev | image = Джамолиддин Зардиев.jpg | toʻliqism = Jamoliddin Zardiev | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1992|5|14}} | tavallud_joyi = [[Balx (Jaloliddin Balxiy tumani)|Kolxozobod]] Qoʻrgʻontepa viloyati,<br/>[[Tojikiston]] | vafot_sana = | vafot_joyi = | boʻyi = {{boʻy|cm=170}} | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | joriyklub = | yoshlikyillari1 = 2001—2010 | yoshlikklublari1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | yillar1 = 2007—2013 | klublar1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2013—2014 | klublar2 = [[Xoʻjand (futbol klubi)|Xoʻjand]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 2015 | klublar3 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 2015 | klublar4 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 2015—2016 | klublar5 = [[Panjsher (futbol klubi)|Panjsher]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2016—2017 | klublar6 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 2017 | klublar7 = [[Koʻktosh (futbol klubi, Roʻdakiy)|Koʻktosh]] | isht7 = | gollar7 = | yillar8 = 2018 | klublar8 = [[Xatlon (futbol klubi)|Xatlon]] | isht8 = | gollar8 = | yillar9 = 2019 | klublar9 = Perseru Serui | isht9 = | gollar9 = | yillar10 = 2019—2020 | klublar10 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht10 = | gollar10 = | yillar11 = 2021—2022 | klublar11 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht11 = | gollar11 = | yillar12 = 2022—2023 | klublar12 = Orli | isht12 = | gollar12 = | milliyyillar1 = 2005 | milliyjamoa1 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (14 yoshgacha)|Tojikiston U14]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = | milliyyillar2 = 2007 | milliyjamoa2 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (16 yoshgacha)|Tojikiston U16]] | milliyisht2 = | milliygollar2 = | milliyyillar3 = 2007—2013 | milliyjamoa3 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Tojikiston U21]] | milliyisht3 = | milliygollar3 = | milliyyillar4 = 2012—2014 | milliyjamoa4 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (23 yoshgacha)|Tojikiston olimpiya]] | milliyisht4 = | milliygollar4 = | milliyyillar5 = 2012 | milliyjamoa5 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi|Tojikiston]] | milliyisht5 = | milliygollar5 = | boshliqyillar1 = | boshliqklublar1 = }} '''Jamoliddin Zardiev''' ([[1992]]-yilning [[14-may]]ida tugʻilgan), futbol yulduzlaridan biridir [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi]] hamda [[Khatlon]] futbolchisidir. == Klub faoliyati == Jamoliddin futbol faoliyatini 10 yil davomida „Vaxsh“-da bolalar futbol maktabida boshlagan. Uning birinchi murabbiyi Ashur Gadoyev edi. Jamoliddin darhol ikki nusxadagi tarkibning bir qismi sifatida chiroyli futbolni namoyish qila boshladi. 2007-yilda Bosh murabbiy Saloxiddin Gʻafurov Zardiyevni birinchi jamoaga qoʻshib oldi va 2013-yilgacha u oʻz ona klubining ranglarini himoya qildi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/214403 Jamoliddin Zardiyev] Transfermarkt saytida * [https://footballfakts.ru/person/234520 Jamoliddin Zardiyev] Footballfakts saytida {{DEFAULTSORT:Zardiev, Jamoliddin }} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Tojikistonlik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:FC Khatlon futbolchilari]] [[Turkum:Xoʻjand klubi futbolchilari]] [[Turkum:Regar-TadAZ klubi futbolchilari]] [[Turkum:Ravshan Koʻlob futbolchilari]] [[Turkum:FK Panjshir futbolchilari]] [[Turkum:Badak Lampung F.C. futbolchilari]] 7lqbslocswe8onnw0sxmbd83ertfo4m 6312170 6312169 2026-10-18T14:37:51Z AnvarxonM 75105 6312170 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Jamoliddin Zardiev | image = Джамолиддин Зардиев.jpg | toʻliqism = Jamoliddin Zardiev | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1992|5|14}} | tavallud_joyi = [[Balx (Jaloliddin Balxiy tumani)|Kolxozobod]] Qoʻrgʻontepa viloyati,<br/>[[Tojikiston]] | vafot_sana = | vafot_joyi = | boʻyi = {{boʻy|cm=170}} | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | joriyklub = | yoshlikyillari1 = 2001—2010 | yoshlikklublari1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | yillar1 = 2007—2013 | klublar1 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2013—2014 | klublar2 = [[Xoʻjand (futbol klubi)|Xoʻjand]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 2015 | klublar3 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 2015 | klublar4 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 2015—2016 | klublar5 = [[Panjsher (futbol klubi)|Panjsher]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2016—2017 | klublar6 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 2017 | klublar7 = [[Koʻktosh (futbol klubi, Roʻdakiy)|Koʻktosh]] | isht7 = | gollar7 = | yillar8 = 2018 | klublar8 = [[Xatlon (futbol klubi)|Xatlon]] | isht8 = | gollar8 = | yillar9 = 2019 | klublar9 = Perseru Serui | isht9 = | gollar9 = | yillar10 = 2019—2020 | klublar10 = [[Regar-TadAZ (Tursunzoda, futbol klubi)|Regar-Tadaz]] | isht10 = | gollar10 = | yillar11 = 2021—2022 | klublar11 = [[Ravshan (Koʻlob, futbol klubi)|Ravshan]] | isht11 = | gollar11 = | yillar12 = 2022—2023 | klublar12 = Orli | isht12 = | gollar12 = | milliyyillar1 = 2005 | milliyjamoa1 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (14 yoshgacha)|Tojikiston U14]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = | milliyyillar2 = 2007 | milliyjamoa2 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (16 yoshgacha)|Tojikiston U16]] | milliyisht2 = | milliygollar2 = | milliyyillar3 = 2007—2013 | milliyjamoa3 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Tojikiston U21]] | milliyisht3 = | milliygollar3 = | milliyyillar4 = 2012—2014 | milliyjamoa4 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi (23 yoshgacha)|Tojikiston olimpiya]] | milliyisht4 = | milliygollar4 = | milliyyillar5 = 2012 | milliyjamoa5 = [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi|Tojikiston]] | milliyisht5 = | milliygollar5 = | boshliqyillar1 = | boshliqklublar1 = }} '''Jamoliddin Zardiev''' ([[1992]]-yilning [[14-may]]ida tugʻilgan), futbol yulduzlaridan biridir [[Tojikiston milliy futbol terma jamoasi]] hamda [[Khatlon]] futbolchisidir. == Klub faoliyati == Jamoliddin futbol faoliyatini 10 yil davomida „Vaxsh“-da bolalar futbol maktabida boshlagan. Uning birinchi murabbiyi Ashur Gadoyev edi. Jamoliddin darhol ikki nusxadagi tarkibning bir qismi sifatida chiroyli futbolni namoyish qila boshladi. 2007-yilda Bosh murabbiy Saloxiddin Gʻafurov Zardiyevni birinchi jamoaga qoʻshib oldi va 2013-yilgacha u oʻz ona klubining ranglarini himoya qildi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/214403 Jamoliddin Zardiyev] Transfermarkt saytida * [https://footballfakts.ru/person/234520 Jamoliddin Zardiyev] Footballfakts saytida {{DEFAULTSORT:Zardiev, Jamoliddin }} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Tojikistonlik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:FC Khatlon futbolchilari]] [[Turkum:Xoʻjand klubi futbolchilari]] [[Turkum:Regar-TadAZ klubi futbolchilari]] [[Turkum:Ravshan Koʻlob futbolchilari]] [[Turkum:FK Panjshir futbolchilari]] [[Turkum:Badak Lampung F.C. futbolchilari]] 4k2ei98846fmswcbeze1z1xp5tmg7kg 0 689647 6312202 6115362 2026-10-18T16:44:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312202 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Cemal Gürsel | tasvir = Cemal_Gürsel.jpg | uzunlik = 175px | lavozimi = [[Turkiya Prezidenti]] | boshlanish davri = [[27-may]] [[1960-yil]] | tugash davri = [[28-mart]] [[1966-yil]]gacha | premyer = Cemal Gürsel<br/>[[Emin Özdilek]]<br/>[[İsmet İnönü]] | oʻtmishdoshi = [[Celâl Bayar]] | vorisi = [[Cevdet Sunay]] | lavozimi_2 = [[Turkiya Bosh vaziri]] | boshlanish davri_2 = [[27-may]] [[1960-yil]] | tugash davri_2 = [[27-oktabr]] [[1961-yil]]gacha | prezident_2 = Cemal Gürsel | oʻtmishdoshi_2 = [[Adnan Menderes]] | vorisi_2 = [[Emin Özdilek]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi|df=yes|1895|10|13}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Erzurum}} | vafot sanasi = {{vafot sanasi va yoshi|df=yes|1966|09|14|1895|10|13}} | vafot joyi = {{VafotJoyi|Anqara}} | unvoni = [[General-mayor]] | imzosi = Cemal Gürsel-signature.png }} '''Cemal Gürsel''' ({{talaffuz|Jamol Gursal}}; 1895–1966) &ndash; [[Turkiya]]ning 1960-1966-yillardagi prezidenti va 1960-1961-yillardagi bosh vaziri.<ref>Frank Cecil Roberts, ''Obituaries from the Times, 1961-1970: including an index to all obituaries and tributes appearing in the Times during the years 1961-1970'', Newspaper Archive Developments Ltd., 1975 p. 328.</ref><ref>{{veb manbasi|title = Transport of Cemal Gürsel's body to the State Cemetery|publisher = Press Agency of the Turkish Government website|url = http://www.byegm.gov.tr/YAYINLARIMIZ/AyinTarihi/1988/agustos1988.htm|language = tr|accessdate = 2019-11-16|archivedate = 2010-04-05|archiveurl = https://web.archive.org/web/20100405220602/http://www.byegm.gov.tr/yayinlarimiz/ayintarihi/1988/agustos1988.htm}}</ref><ref name="h1">{{yangiliklar manbasi |url=http://www.hurriyet.com.tr/kelebek/cankaya-nin-first-lady-leri-6334049 |newspaper=[[Hürriyet]] |title=Çankaya’nın First Lady’leri |date=15-aprel 2007-yil |language=tr |accessdate=14-fevral 2019-yil }}</ref> == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == *[https://web.archive.org/web/20160303181747/http://www.turkishmusic.org/cgi-bin/t4.pl?o%2Fomar_faruk_tekbilek%2Ffire_dance%2F288%2F06.ra Song of The Pharaohs — The Kings of the East and the West] *[https://web.archive.org/web/20100531221527/http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/14879443.asp?yazarid=1 Analysis of political scene on 26-may 1960-yil, research article (in Turkish)] *[http://video.milliyet.com.tr/m.swf?id=17294&tarih=2008/05/14 General Gursel hosting HRH Queen Elizabeth's first visit to Turkey, Ankara, 1961]{{dead link|date=November 2016 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} *[https://web.archive.org/web/20070710032632/http://www.tsk.mil.tr/8_TARIHTEN_KESITLER/8_4_Gecmisten_Gunumuze_Turkiye_Cumhuriyeti/resimler/by/25.jpg 1960–1962 Landmarks of Turkish History] *[https://web.archive.org/web/20070710032643/http://www.tsk.mil.tr/8_TARIHTEN_KESITLER/8_4_Gecmisten_Gunumuze_Turkiye_Cumhuriyeti/resimler/by/26.jpg 1963–1966 Landmarks of Turkish History] *[[s:Image:GurselLetterEnglish.pdf|The full translated text of Cemal Gursel's letter]] [[s:Image:LettertoDefenceMinisterTurkish.pdf|The research copy of the Turkish original]] *[https://web.archive.org/web/20110605051811/http://www.zaman.com/?bl=1960militarycoup&alt=&hn=36411 Cemal Gursel's Memorandum Revealed] *[https://web.archive.org/web/20081224030302/http://cankaya.gov.tr/sayfa/cumhurbaskanlarimiz/cemal_gursel/ His video and photographs at the President's Web Page] *[https://web.archive.org/web/20071114011604/http://www.aa.com.tr/galeri/2007/cumhurbaskanlarimiz/slides/20051101.105605_04_01-68_03_416881.html Cemal Gursel with Vice President Lyndon Johnson in Ankara, 1962 (Anatolian Agency Album)] *[https://web.archive.org/web/20050204145333/http://www.lbjlib.utexas.edu/johnson/LBJNow/JAN_ISSUE_GUY/video_january.html 60's video montage] *[http://www.presidency.ucsb.edu/ws/index.php U.S. Presidential Messages search Cemal Gursel] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160819043406/http://www.presidency.ucsb.edu/ws/index.php |date=2016-08-19 }} *[https://web.archive.org/web/20050502144446/http://europa.eu.int/comm/enlargement/turkey/pdf/association_agreement_1964_en.pdf#search='ankara%20agreement%20eu' Text of Ankara Agreement] *[http://devrimarabalari.com The movie "The Cars of Revolution"] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110202135909/http://devrimarabalari.com/ |date=2011-02-02 }} *[http://www.life.com/search/?type=images&q0=Cemal+Gursel His photos in LIFE Magazine] *[https://www.facebook.com/video/video.php?v=117913141583630 Cyprus, 1964. Video footage of massacres and offensives against Turkish Community] *[https://history.state.gov/historicaldocuments/frus1961-63v16/d368 Cable from US Embassy reflecting collective efforts of Cemal Gursel, Ismet Inonu and his entire cabinet and Gen Cevdet Sunay to stop executions] {{president-stub}} {{bio-stub}} {{Turkiya Prezidentlari}} {{Turkiya Bosh vazirlari}} {{DEFAULTSORT:Gursel, Cemal}} [[Turkum:Anıtkabir]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha siyosatchilar]] 8unrbacojiybjxns2wlv69zwgc2t7sj 0 692815 6312581 5768883 2026-10-19T10:55:48Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6312581 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi |ism=Aurelio Vidmar |image=[[file:Aurelio Vidmar.jpg|200px]] |toliqism=Aurelio Vidmar |tavalludsana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1967|2|3|df=yes}} |tavalludshahar=[[Adelaide]] |tavalludmamlakat=[[Avstraliya]] |vafotsana= |vafotshahar= |vafotmamlakat= |boyi= |vazni= |laqab= |poziciya=[[Yarimhimoyachi]] |joriyklub= |kluAUSqami= |yoshlikyillari= |yoshlikklublari= |yillar=1984-1991<br/>1991-1992<br/>1992-1994<br/>1994-1995<br/>1995<br/>1996<br/>1996-1997<br/>1998-1999<br/>1999-2003<br/>2003-2004 |klublar={{bayroq|AUS}}[[Adelaide City FC|Adelaide City]]<br/>{{bayroq|BEL}}[[KV Kortrijk|Kortrijk]]<br/>{{bayroq|BEL}}[[KSV Waregem|Waregem]]<br/>{{bayroq|BEL}}[[Standard Liège]]<br/>{{bayroq|NED}}[[Feyenoord]]<br/>{{bayroq|SUI}}[[FC Sion|Sion]]<br/>{{bayroq|ESP}}[[CD Tenerife|Tenerife]]<br/>{{bayroq|JPN}}[[Sanfrecce Hiroshima]]<br/>{{bayroq|AUS}}[[Adelaide City FC|Adelaide City]]<br/>{{bayroq|AUS}}[[Adelaide United FC|Adelaide United]] |gollar= |milliyyillar=1991-2001 |milliyjamoa={{bayroq|AUS}}[[Avstraliya milliy futbol terma jamoasi|Avstraliya]] |milliygollar=44 (17) |boshliqyillar= |boshliqklublar= |Hakamlik kariresi= }} '''Aurelio Vidmar''' (3-fevral 1967-yilda tugʻilgan) — [[avstraliya]]lik [[futbol]]chi. ==Terma jamoadagi faoliyati== [[Avstraliya milliy futbol terma jamoasi|Milliy terma jamoadagi]] ilk debyut uchrashuvini 1991-yili oʻtkazgan. Shu vaqtga qadar u milliy terma jamoa safida 44ta oʻyinda ishtirok etib kelgan.<ref name="NFT">{{NFT player}}</ref> ==Statistika== <ref name="NFT"/> {| class="wikitable" style="text-align:center;" !colspan="3"|[[Avstraliya milliy futbol terma jamoasi|Avstraliya terma jamoasi]] |- !Yillar||Isht||Gol |- |1991||6||1 |- |1992||2||0 |- |1993||5||2 |- |1994||4||2 |- |1995||1||0 |- |1996||1||0 |- |1997||16||8 |- |1998||0||0 |- |1999||0||0 |- |2000||5||0 |- |2001||4||4 |- !Jami||44||17 |} ==Manbalar== {{Manbalar}} {{Avstraliya milliy futbol terma jamoasi murabbiylari}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Vidmar}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Avstraliyalik erkak futbolchilari]] {{Bio-stub}} phpfhvy1c62ox4awpd2hussryia9pyd 0 692880 6312561 6003077 2026-10-19T10:25:08Z Mirjalol Qosimov 224274 Xushnudbek Xudoyberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari etib tayinlanganidan so‘ng lavozimi haqida o‘zgarishlar kiritildi. 6312561 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Xudoyberdiyev Xushnud Gʻayratovich | tasvir = Xushnud xudoyberdiyev.jpg | lavozimi_2 = [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] bosh direktorining birinchi o‘rinbosari | tasvir_2 = | uzunlik_2 = 250px | boshlanish davri_2 = [[2023-yil]] [[7-avgust]]dan | tugash davri_2 = [[2026-yil]] [[15-oktabrgacha]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Jumanazar Meliqulov]] | vorisi_2 = | lavozimi_3 = Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi direktori | boshlanish davri_3 = [[2019-yil]] [[10-oktyabr]]dan | tugash davri_3 = [[2020-yil]] [[30-iyun]]gacha | oʻtmishdoshi_3 = lavozim taʼsis etilgan | vorisi_3 = [[Aleksandra Kolesnichenko]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|6|7}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Chiroqchi tumani}}, [[Qashqadaryo viloyati]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] | millati = oʻzbek | unvoni = [[2-darajali yurist]] | turmush_oʻrtogʻi = [[Mehrinoz Abbosova]] | bolalari = 1ta | xizmat qilgan yillari = | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi}} {{Kelajak bunyodkori medali}} | sayti = {{URL|xushnudbek.uz}} | lavozim = O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari | boshlanish davri = [[2026-yil]] [[15-oktabrdan]] | tugash davri = hozirgi vaqtgacha }} [[Fayl:Selfie with President of Uzbekistan.jpg|thumb|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev hamda blogerlar selfisi. Registon maydoni. Samarqand. 26.08.2019 y.]] [[File:Xushnud Xudoyberdiyev, Diyor Imomxoʻjayev va Muhrim Aʼzamxoʻjayev.jpg|thumb|Xushnud Xudoyberdiyev, [[Diyor Imomxoʻjayev]] va Muhrim Aʼzamxoʻjayev]] '''Xushnud Gʻayratovich Xudoyberdiyev''' — [[oʻzbekiston]]lik huquqshunos, davlat va jamoat arbobi, bloger. [[Zakovat]] intellektual klubi bilimdonlaridan biri<ref name="osm">{{YouTube|WnNWCkWiiBg|Zakovatchi sifatida tanilgan, abituriyent va talabalar ko'makdoshi, huquqshunos, bloger bilan suhbat|logo=1}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Bosh vazir matbuot kotibi {{!}} Bekzod Hidoyatov |url=https://t.me/hidoyatov_bsh/81 |website=Telegram |access-date=2023-08-07}}</ref>. 2026-yil 15-oktabrdan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari o‘rinbosari. == Biografiyasi == [[1989-yil]] [[7-iyun]]da [[Qashqadaryo viloyati]]ning [[Chiroqchi tumani]]da ziyoli oilada tugʻilgan. Millati — oʻzbek. 5 yoshligida [[Chiroqchi tumani]]dagi [[Habib Abdullayev]] nomidagi 3-oʻrta taʼlim maktabiga 1-sinfga oʻqishga borgan. [[2003-yil]]da Chiroqchi tumanidagi 2-ixtisoslashgan litseyning 9-sinfini tamomlab, [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] qoshidagi Akademik litseyda oʻqishni davom ettirgan. [[2006-yil]]da [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] [[bakalavr]] bosqichiga shartnoma asosida qabul qilingan. 2010-yilda yuridik institutni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 2010-yili [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] magistratura boʻlimi „Jinoyat protsessi; kriminalistika va tezkor qidiruv huquqi; sud ekspertizasi“ yoʻnalishi magistranti boʻlgan. 2012-yilda magistratura boʻlimini muvaffaqiyatli tamomlagan. 2010—2013-yillarda [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da oʻqituvchi boʻlgan. 2013—2017-yillarda [[Oʻzbekiston kasaba uyushmalari federatsiyasi]] kengashi yuridik boʻlimi yuristkonsulti boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida [[Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi]]ning matbuot xizmati bosh mutaxassisi lavozimida xizmat qilgan<ref name="osm"/>. [[2020-yil]] [[28-yanvar]]dan [[1-iyul]]gacha [[Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi]] direktori sifatida faoliyat olib bordi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bloger Xushnud Xudoyberdiev lavozimga tayinlandi |url=http://darakchi.uz/uz/84352 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2020-02-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200205122831/http://darakchi.uz/uz/84352 }}</ref>. [[2019-yil]] [[26-dekabr]]da [[Respublika Oliy taʼlim kengashi]] aʼzosi etib tayinlangan<ref>[https://lex.uz/docs/4666572#4668847 Respublika oliy taʼlim kengashini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida]</ref>. [[2020-yil]] [[1-iyul]]da [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] direktorining oʻrinbosari etib tayinlangan<ref>[http://uza.uz/oz/society/tayinlov-za-ra-bariyatida-zgarish-b-ldi-01-07-2020 TAYINLOV: OʻzA rahbariyatida oʻzgarish boʻldi]</ref>. [[2023-yil]] [[7-avgust]]da Oʻzbekiston milliy axborot agentligi bosh direktori [[Abdusaid Koʻchimov]]ga birinchi oʻrinbosar etib tayinlandi<ref name=":0" />. [[2026-yil]] [[15-oktyabr|15-oktabrda]] O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi [[Sherzod Asadov|Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i]] o‘rinbosari etib tayinlandi[https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052].<ref>{{Veb manbasi |url=https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Rahbarining farmoyishi bilan Xushnud G‘ayratovich Xudayberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi. |sana=15-oktabr}}</ref> == Loyihalari va ijtimoiy faoliyati == 2011-yilda [[Muhrim Aʼzamxoʻjayev]], [[Diyor Imomxoʻjayev]] va [[Qahramon Aslanov]] bilan birgalikda kun.uz internet-nashriga asos solgan. [[2012-yil]]dan buyon „Xushnudbek.uz“ shaxsiy saytini yuritadi. [[2018-yil]] may oyida Telegram messenjerida kanal ochgan, ayni paytda obunachilari soni 600 mingdan oshadi<ref>[https://uz.tgstat.com/blogs Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdievning Telegram kanali]</ref>. 2004-yildan buyon [[Zakovat]] intellektual klubining aʼzosi va muntazam efir oʻyinlarida ishtirok etib keladi. Efir orqali ilk marta 2005-yil iyun oyida oʻyinlarda ishtirok etgan. Faoliyati davomida 9 marta Oliy liga finalida ishtirok etib, ulardan 4 tasida jamoasi bilan chempion boʻlgan. Toʻrt karra [[Zakovat]] oʻyinlari chempioni (2007, 2009, 2011, 2016-yillar); 2008, 2010, 2012, 2015 va 2018-yillarda Oliy liga oʻyinlari finalchisi; 2008 hamda 2012-yilgi Oliy liga final oʻyinidagi „[[Zakovat]] terma jamoasi“ aʼzosi; 2008-yilda „Yilning eng yaxshi yosh bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2011-yilda „Yilning eng faol bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2013-yilda „Tomoshabinlar mehrini qozongan bilimdon“ nominatsiyasi sohibi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1860 |sarlavha=Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdiyev “Har bir inson hayoti davomida oʻqishi shart boʻlgan 10 kitob” tavsiya qiladi}}</ref>. 2023-yildan buyon Qobil Xidirov, Otabek Bakirov, Laziz Hamidov va Muhrim Aʼzamxoʻjayev bilan birgalikda „Lolazor“ podkastini yuritadi. == Mukofotlari == [[2014-yil]]i „Oltin qalam“ Milliy mukofotining „Jurnalistikada ijtimoiy masalalarni yoritishda innovatsion yechim va yondashuvlar“ nominatsiyasi sovrindori<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=„Turkiston“ saroyida MIT.uz — milliy internet tanlovi gʻoliblari taqdirlandi |url=https://journalist.uz/n/5428 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-01-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210118111800/http://journalist.uz/n/5428 }}</ref>, „MIT.UZ — Milliy internet festivali“da „Eng yaxshi tahliliy sayt“ nominatsiyasida<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=MIT.UZ |url=https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-04-30 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210430125233/https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ }}</ref> va „Uz domenlari Internet festivali“da „Eng yaxshi shaxsiy sahifa“ nominatsiyasida sovrindor boʻlgan<ref>{{Citation |year= |title=Itogi Internet-festivalya natsionalnogo domena UZ 2014 |url=https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ |access-date=2020-03-10 |archivedate=2020-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325091653/https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ }}</ref>. [[2015-yil]]da „Jamiyat va men“ tanlovining „Eng yaxshi yoritilgan huquqiy mavzular“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan<ref>[http://uza.uz/oz/society/fidoyi-me-nat-etirofi-20-02-2015 Fidoyi mehnat eʼtirofi]</ref>. [[2016-yil]]da „[[Oʻzbekiston belgisi]]“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan<ref>[https://kun.uz/news/2016/12/03/bir-guru-eslar-uzbekiston-belgisi-kukrak-nisoni-bilan-takdirlandilar Bir guruh yoshlar „Oʻzbekiston belgisi“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlandilar]</ref>. [[2018-yil]]da Oʻzbekiston blogerlari chempionatida 2-oʻrinni olgan<ref>[https://blog.xabar.uz/natijalar Blogerlar chempionati]</ref>, [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi]] tomonidan oʻtkazilgan „Eng yaxshi huquq targʻibotchisi“ tanlovida „Huquqiy madaniyatni targʻib qiluvchi eng yaxshi mutaxassis“ nominatsiyasida gʻolibi boʻlgan<ref>[https://teletype.in/@huquqiy_axborot/ByjxBkpD7 „ENG YaXShI HUQUQ TARGʻIBOTChISI“ TANLOVI GʻOLIBLARI ANIQLANDI]</ref>. [[2019-yil]]da „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishoni va [[Kelajak bunyodkori medali]] bilan taqdirlangan<ref>[http://uza.uz/oz/documents/matbuot-va-ommaviy-akhborot-vositalari-khodimlari-kuni-munos-27-06-2019 Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan soha xodimlaridan bir guruhini mukofotlash toʻgʻrisida]</ref><ref>[https://t.me/huquqiyaxborot/6006 „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishonining ilk sohiblari maʼlum boʻldi]</ref>. == Oilasi == Turmush oʻrtogʻi — [[Mehrinoz Abbosova|Mehrinoz Nosirjon qizi Abbosova]], [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisining maslahatchisi, [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] sohibasi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * {{Facebook|xushnudjohn}} * {{Twitter|xushnudbeck}} * {{Telegram|xushnudbek}} * {{Telegram|zakovatklubi}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Blogerlar]] [[Turkum:21-asr Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari]] 6yd8me1yu80h2t3wypjg45gmcm27irw 6312566 6312561 2026-10-19T10:41:32Z Mirjalol Qosimov 224274 6312566 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Xudoyberdiyev Xushnud Gʻayratovich | tasvir = Xushnud xudoyberdiyev.jpg | lavozimi_2 = [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] bosh direktorining birinchi o‘rinbosari | tasvir_2 = | uzunlik_2 = 250px | boshlanish davri_2 = [[2023-yil]] [[7-avgust]]dan | tugash davri_2 = [[2026-yil]] [[15-oktabrgacha]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Jumanazar Meliqulov]] | vorisi_2 = | lavozimi_3 = Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi direktori | boshlanish davri_3 = [[2019-yil]] [[10-oktyabr]]dan | tugash davri_3 = [[2020-yil]] [[30-iyun]]gacha | oʻtmishdoshi_3 = lavozim taʼsis etilgan | vorisi_3 = [[Aleksandra Kolesnichenko]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|6|7}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Chiroqchi tumani}}, [[Qashqadaryo viloyati]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] | millati = oʻzbek | unvoni = [[2-darajali yurist]] | turmush_oʻrtogʻi = [[Mehrinoz Abbosova]] | bolalari = 1ta | xizmat qilgan yillari = | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi}} {{Kelajak bunyodkori medali}} | sayti = {{URL|xushnudbek.uz}} | lavozim = O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari | boshlanish davri = [[2026-yil]] [[15-oktabrdan]] | tugash davri = hozirgi vaqtgacha }} [[Fayl:Selfie with President of Uzbekistan.jpg|thumb|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev hamda blogerlar selfisi. Registon maydoni. Samarqand. 26.08.2019 y.]] [[File:Xushnud Xudoyberdiyev, Diyor Imomxoʻjayev va Muhrim Aʼzamxoʻjayev.jpg|thumb|Xushnud Xudoyberdiyev, [[Diyor Imomxoʻjayev]] va Muhrim Aʼzamxoʻjayev]] '''Xushnud Gʻayratovich Xudoyberdiyev''' — [[oʻzbekiston]]lik huquqshunos, davlat va jamoat arbobi, bloger. [[Zakovat]] intellektual klubi bilimdonlaridan biri<ref name="osm">{{YouTube|WnNWCkWiiBg|Zakovatchi sifatida tanilgan, abituriyent va talabalar ko'makdoshi, huquqshunos, bloger bilan suhbat|logo=1}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Bosh vazir matbuot kotibi {{!}} Bekzod Hidoyatov |url=https://t.me/hidoyatov_bsh/81 |website=Telegram |access-date=2023-08-07}}</ref>. 2026-yil 15-oktabrdan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari o‘rinbosari. == Biografiyasi == [[1989-yil]] [[7-iyun]]da [[Qashqadaryo viloyati]]ning [[Chiroqchi tumani]]da ziyoli oilada tugʻilgan. Millati — oʻzbek. 5 yoshligida [[Chiroqchi tumani]]dagi [[Habib Abdullayev]] nomidagi 3-oʻrta taʼlim maktabiga 1-sinfga oʻqishga borgan. [[2003-yil]]da Chiroqchi tumanidagi 2-ixtisoslashgan litseyning 9-sinfini tamomlab, [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] qoshidagi Akademik litseyda oʻqishni davom ettirgan. [[2006-yil]]da [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] [[bakalavr]] bosqichiga shartnoma asosida qabul qilingan. 2010-yilda yuridik institutni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 2010-yili [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] magistratura boʻlimi „Jinoyat protsessi; kriminalistika va tezkor qidiruv huquqi; sud ekspertizasi“ yoʻnalishi magistranti boʻlgan. 2012-yilda magistratura boʻlimini muvaffaqiyatli tamomlagan. 2010—2013-yillarda [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da oʻqituvchi boʻlgan. 2013—2017-yillarda [[Oʻzbekiston kasaba uyushmalari federatsiyasi]] kengashi yuridik boʻlimi yuristkonsulti boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida [[Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi]]ning matbuot xizmati bosh mutaxassisi lavozimida xizmat qilgan<ref name="osm"/>. [[2019-yil]] [[26-dekabr]]da [[Respublika Oliy taʼlim kengashi]] aʼzosi etib tayinlangan<ref>[https://lex.uz/docs/4666572#4668847 Respublika oliy taʼlim kengashini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida]</ref>. [[2020-yil]] [[28-yanvar]]dan [[1-iyul]]gacha [[Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi]] direktori sifatida faoliyat olib bordi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bloger Xushnud Xudoyberdiev lavozimga tayinlandi |url=http://darakchi.uz/uz/84352 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2020-02-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200205122831/http://darakchi.uz/uz/84352 }}</ref>. [[2020-yil]] [[1-iyul]]da [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] direktorining oʻrinbosari etib tayinlangan<ref>[http://uza.uz/oz/society/tayinlov-za-ra-bariyatida-zgarish-b-ldi-01-07-2020 TAYINLOV: OʻzA rahbariyatida oʻzgarish boʻldi]</ref>. [[2023-yil]] [[7-avgust]]da Oʻzbekiston milliy axborot agentligi bosh direktori [[Abdusaid Koʻchimov]]ga birinchi oʻrinbosar etib tayinlandi<ref name=":0" />. [[2026-yil]] [[15-oktyabr|15-oktabrda]] O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi [[Sherzod Asadov|Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i]] o‘rinbosari etib tayinlandi[https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052].<ref>{{Veb manbasi |url=https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Rahbarining farmoyishi bilan Xushnud G‘ayratovich Xudayberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi. |sana=15-oktabr}}</ref> == Loyihalari va ijtimoiy faoliyati == 2011-yilda [[Muhrim Aʼzamxoʻjayev]], [[Diyor Imomxoʻjayev]] va [[Qahramon Aslanov]] bilan birgalikda kun.uz internet-nashriga asos solgan. [[2012-yil]]dan buyon „Xushnudbek.uz“ shaxsiy saytini yuritadi. [[2018-yil]] may oyida Telegram messenjerida kanal ochgan, ayni paytda obunachilari soni 600 mingdan oshadi<ref>[https://uz.tgstat.com/blogs Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdievning Telegram kanali]</ref>. 2004-yildan buyon [[Zakovat]] intellektual klubining aʼzosi va muntazam efir oʻyinlarida ishtirok etib keladi. Efir orqali ilk marta 2005-yil iyun oyida oʻyinlarda ishtirok etgan. Faoliyati davomida 9 marta Oliy liga finalida ishtirok etib, ulardan 4 tasida jamoasi bilan chempion boʻlgan. Toʻrt karra [[Zakovat]] oʻyinlari chempioni (2007, 2009, 2011, 2016-yillar); 2008, 2010, 2012, 2015 va 2018-yillarda Oliy liga oʻyinlari finalchisi; 2008 hamda 2012-yilgi Oliy liga final oʻyinidagi „[[Zakovat]] terma jamoasi“ aʼzosi; 2008-yilda „Yilning eng yaxshi yosh bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2011-yilda „Yilning eng faol bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2013-yilda „Tomoshabinlar mehrini qozongan bilimdon“ nominatsiyasi sohibi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1860 |sarlavha=Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdiyev “Har bir inson hayoti davomida oʻqishi shart boʻlgan 10 kitob” tavsiya qiladi}}</ref>. 2023-yildan buyon Qobil Xidirov, Otabek Bakirov, Laziz Hamidov va Muhrim Aʼzamxoʻjayev bilan birgalikda „Lolazor“ podkastini yuritadi. == Mukofotlari == [[2014-yil]]i „Oltin qalam“ Milliy mukofotining „Jurnalistikada ijtimoiy masalalarni yoritishda innovatsion yechim va yondashuvlar“ nominatsiyasi sovrindori<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=„Turkiston“ saroyida MIT.uz — milliy internet tanlovi gʻoliblari taqdirlandi |url=https://journalist.uz/n/5428 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-01-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210118111800/http://journalist.uz/n/5428 }}</ref>, „MIT.UZ — Milliy internet festivali“da „Eng yaxshi tahliliy sayt“ nominatsiyasida<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=MIT.UZ |url=https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-04-30 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210430125233/https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ }}</ref> va „Uz domenlari Internet festivali“da „Eng yaxshi shaxsiy sahifa“ nominatsiyasida sovrindor boʻlgan<ref>{{Citation |year= |title=Itogi Internet-festivalya natsionalnogo domena UZ 2014 |url=https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ |access-date=2020-03-10 |archivedate=2020-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325091653/https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ }}</ref>. [[2015-yil]]da „Jamiyat va men“ tanlovining „Eng yaxshi yoritilgan huquqiy mavzular“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan<ref>[http://uza.uz/oz/society/fidoyi-me-nat-etirofi-20-02-2015 Fidoyi mehnat eʼtirofi]</ref>. [[2016-yil]]da „[[Oʻzbekiston belgisi]]“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan<ref>[https://kun.uz/news/2016/12/03/bir-guru-eslar-uzbekiston-belgisi-kukrak-nisoni-bilan-takdirlandilar Bir guruh yoshlar „Oʻzbekiston belgisi“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlandilar]</ref>. [[2018-yil]]da Oʻzbekiston blogerlari chempionatida 2-oʻrinni olgan<ref>[https://blog.xabar.uz/natijalar Blogerlar chempionati]</ref>, [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi]] tomonidan oʻtkazilgan „Eng yaxshi huquq targʻibotchisi“ tanlovida „Huquqiy madaniyatni targʻib qiluvchi eng yaxshi mutaxassis“ nominatsiyasida gʻolibi boʻlgan<ref>[https://teletype.in/@huquqiy_axborot/ByjxBkpD7 „ENG YaXShI HUQUQ TARGʻIBOTChISI“ TANLOVI GʻOLIBLARI ANIQLANDI]</ref>. [[2019-yil]]da „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishoni va [[Kelajak bunyodkori medali]] bilan taqdirlangan<ref>[http://uza.uz/oz/documents/matbuot-va-ommaviy-akhborot-vositalari-khodimlari-kuni-munos-27-06-2019 Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan soha xodimlaridan bir guruhini mukofotlash toʻgʻrisida]</ref><ref>[https://t.me/huquqiyaxborot/6006 „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishonining ilk sohiblari maʼlum boʻldi]</ref>. == Oilasi == Turmush oʻrtogʻi — [[Mehrinoz Abbosova|Mehrinoz Nosirjon qizi Abbosova]], [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisining maslahatchisi, [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] sohibasi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * {{Facebook|xushnudjohn}} * {{Twitter|xushnudbeck}} * {{Telegram|xushnudbek}} * {{Telegram|zakovatklubi}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Blogerlar]] [[Turkum:21-asr Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari]] p60lkrdnbgqv84wnafojqds62ue70i5 6312569 6312566 2026-10-19T10:44:05Z Mirjalol Qosimov 224274 6312569 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Xudoyberdiyev Xushnud Gʻayratovich | tasvir = Xushnud xudoyberdiyev.jpg | lavozimi_2 = [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] bosh direktorining birinchi o‘rinbosari | tasvir_2 = | uzunlik_2 = 250px | boshlanish davri_2 = [[2023-yil]] [[7-avgust]]dan | tugash davri_2 = [[2026-yil]] [[15-oktabrgacha]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Jumanazar Meliqulov]] | vorisi_2 = | lavozimi_3 = Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi direktori | boshlanish davri_3 = [[2019-yil]] [[10-oktyabr]]dan | tugash davri_3 = [[2020-yil]] [[30-iyun]]gacha | oʻtmishdoshi_3 = lavozim taʼsis etilgan | vorisi_3 = [[Aleksandra Kolesnichenko]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|6|7}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Chiroqchi tumani}}, [[Qashqadaryo viloyati]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] | millati = oʻzbek | unvoni = [[2-darajali yurist]] | turmush_oʻrtogʻi = [[Mehrinoz Abbosova]] | bolalari = 1ta | xizmat qilgan yillari = | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi}} {{Kelajak bunyodkori medali}} | sayti = {{URL|xushnudbek.uz}} | lavozim = O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari | boshlanish davri = [[2026-yil]] [[15-oktabrdan]] | tugash davri = hozirgi vaqtgacha }} [[Fayl:Selfie with President of Uzbekistan.jpg|thumb|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev hamda blogerlar selfisi. Registon maydoni. Samarqand. 26.08.2019 y.]] [[File:Xushnud Xudoyberdiyev, Diyor Imomxoʻjayev va Muhrim Aʼzamxoʻjayev.jpg|thumb|Xushnud Xudoyberdiyev, [[Diyor Imomxoʻjayev]] va Muhrim Aʼzamxoʻjayev]] '''Xushnud Gʻayratovich Xudoyberdiyev''' — [[oʻzbekiston]]lik huquqshunos, davlat va jamoat arbobi, bloger. [[Zakovat]] intellektual klubi bilimdonlaridan biri<ref name="osm">{{YouTube|WnNWCkWiiBg|Zakovatchi sifatida tanilgan, abituriyent va talabalar ko'makdoshi, huquqshunos, bloger bilan suhbat|logo=1}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Bosh vazir matbuot kotibi {{!}} Bekzod Hidoyatov |url=https://t.me/hidoyatov_bsh/81 |website=Telegram |access-date=2023-08-07}}</ref>. 2026-yil 15-oktabrdan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari o‘rinbosari. == Biografiyasi == [[1989-yil]] [[7-iyun]]da [[Qashqadaryo viloyati]]ning [[Chiroqchi tumani]]da ziyoli oilada tugʻilgan. Millati — oʻzbek. 5 yoshligida [[Chiroqchi tumani]]dagi [[Habib Abdullayev]] nomidagi 3-oʻrta taʼlim maktabiga 1-sinfga oʻqishga borgan. [[2003-yil]]da Chiroqchi tumanidagi 2-ixtisoslashgan litseyning 9-sinfini tamomlab, [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] qoshidagi Akademik litseyda oʻqishni davom ettirgan. [[2006-yil]]da [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] [[bakalavr]] bosqichiga shartnoma asosida qabul qilingan. 2010-yilda yuridik institutni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 2010-yili [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] magistratura boʻlimi „Jinoyat protsessi; kriminalistika va tezkor qidiruv huquqi; sud ekspertizasi“ yoʻnalishi magistranti boʻlgan. 2012-yilda magistratura boʻlimini muvaffaqiyatli tamomlagan. 2010—2013-yillarda [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da oʻqituvchi boʻlgan. 2013—2017-yillarda [[Oʻzbekiston kasaba uyushmalari federatsiyasi]] kengashi yuridik boʻlimi yuristkonsulti boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida [[Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi]]ning matbuot xizmati bosh mutaxassisi lavozimida xizmat qilgan<ref name="osm"/>. [[2019-yil]] [[26-dekabr]]da [[Respublika Oliy taʼlim kengashi]] aʼzosi etib tayinlangan<ref>[https://lex.uz/docs/4666572#4668847 Respublika oliy taʼlim kengashini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida]</ref>. [[2020-yil]] [[28-yanvar]]dan [[1-iyul]]gacha [[Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi]] direktori sifatida faoliyat olib bordi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bloger Xushnud Xudoyberdiev lavozimga tayinlandi |url=http://darakchi.uz/uz/84352 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2020-02-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200205122831/http://darakchi.uz/uz/84352 }}</ref>. [[2020-yil]] [[1-iyul]]da [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] direktorining oʻrinbosari etib tayinlangan<ref>[http://uza.uz/oz/society/tayinlov-za-ra-bariyatida-zgarish-b-ldi-01-07-2020 TAYINLOV: OʻzA rahbariyatida oʻzgarish boʻldi]</ref>. [[2023-yil]] [[7-avgust]]da Oʻzbekiston milliy axborot agentligi bosh direktori [[Abdusaid Koʻchimov]]ga birinchi oʻrinbosar etib tayinlandi<ref name=":0" />. [[2026-yil]] [[15-oktyabr|15-oktabrda]] O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi [[Sherzod Asadov|Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i]] o‘rinbosari etib tayinlandi[https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052].<ref>{{Veb manbasi |url=https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Rahbarining farmoyishi bilan Xushnud G‘ayratovich Xudayberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi. |sana=15-oktabr}}</ref> == Loyihalari va ijtimoiy faoliyati == 2011-yilda [[Muhrim Aʼzamxoʻjayev]], [[Diyor Imomxoʻjayev]] va [[Qahramon Aslanov]] bilan birgalikda kun.uz internet-nashriga asos solgan. [[2012-yil]]dan buyon „Xushnudbek.uz“ shaxsiy saytini yuritadi. [[2018-yil]] may oyida Telegram messenjerida kanal ochgan, ayni paytda obunachilari soni 600 mingdan oshadi<ref>[https://uz.tgstat.com/blogs Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdievning Telegram kanali]</ref>. 2004-yildan buyon [[Zakovat]] intellektual klubining aʼzosi va muntazam efir oʻyinlarida ishtirok etib keladi. Efir orqali ilk marta 2005-yil iyun oyida oʻyinlarda ishtirok etgan. Faoliyati davomida 9 marta Oliy liga finalida ishtirok etib, ulardan 4 tasida jamoasi bilan chempion boʻlgan. Toʻrt karra [[Zakovat]] oʻyinlari chempioni (2007, 2009, 2011, 2016-yillar); 2008, 2010, 2012, 2015 va 2018-yillarda Oliy liga oʻyinlari finalchisi; 2008 hamda 2012-yilgi Oliy liga final oʻyinidagi „[[Zakovat]] terma jamoasi“ aʼzosi; 2008-yilda „Yilning eng yaxshi yosh bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2011-yilda „Yilning eng faol bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2013-yilda „Tomoshabinlar mehrini qozongan bilimdon“ nominatsiyasi sohibi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1860 |sarlavha=Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdiyev “Har bir inson hayoti davomida oʻqishi shart boʻlgan 10 kitob” tavsiya qiladi}}</ref>. 2023-yildan buyon Qobil Xidirov, Otabek Bakirov, Laziz Hamidov va Muhrim Aʼzamxoʻjayev bilan birgalikda „Lolazor“ podkastini yuritadi. == Mukofotlari == [[2014-yil]]i „Oltin qalam“ Milliy mukofotining „Jurnalistikada ijtimoiy masalalarni yoritishda innovatsion yechim va yondashuvlar“ nominatsiyasi sovrindori<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=„Turkiston“ saroyida MIT.uz — milliy internet tanlovi gʻoliblari taqdirlandi |url=https://journalist.uz/n/5428 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-01-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210118111800/http://journalist.uz/n/5428 }}</ref>, „MIT.UZ — Milliy internet festivali“da „Eng yaxshi tahliliy sayt“ nominatsiyasida<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=MIT.UZ |url=https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-04-30 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210430125233/https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ }}</ref> va „Uz domenlari Internet festivali“da „Eng yaxshi shaxsiy sahifa“ nominatsiyasida sovrindor boʻlgan<ref>{{Citation |year= |title=Itogi Internet-festivalya natsionalnogo domena UZ 2014 |url=https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ |access-date=2020-03-10 |archivedate=2020-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325091653/https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ }}</ref>. [[2015-yil]]da „Jamiyat va men“ tanlovining „Eng yaxshi yoritilgan huquqiy mavzular“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan<ref>[http://uza.uz/oz/society/fidoyi-me-nat-etirofi-20-02-2015 Fidoyi mehnat eʼtirofi]</ref>. [[2016-yil]]da „[[Oʻzbekiston belgisi]]“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan<ref>[https://kun.uz/news/2016/12/03/bir-guru-eslar-uzbekiston-belgisi-kukrak-nisoni-bilan-takdirlandilar Bir guruh yoshlar „Oʻzbekiston belgisi“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlandilar]</ref>. [[2018-yil]]da Oʻzbekiston blogerlari chempionatida 2-oʻrinni olgan<ref>[https://blog.xabar.uz/natijalar Blogerlar chempionati]</ref>, [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi]] tomonidan oʻtkazilgan „Eng yaxshi huquq targʻibotchisi“ tanlovida „Huquqiy madaniyatni targʻib qiluvchi eng yaxshi mutaxassis“ nominatsiyasida gʻolibi boʻlgan<ref>[https://teletype.in/@huquqiy_axborot/ByjxBkpD7 „ENG YaXShI HUQUQ TARGʻIBOTChISI“ TANLOVI GʻOLIBLARI ANIQLANDI]</ref>. [[2019-yil]]da „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishoni va [[Kelajak bunyodkori medali]] bilan taqdirlangan<ref>[http://uza.uz/oz/documents/matbuot-va-ommaviy-akhborot-vositalari-khodimlari-kuni-munos-27-06-2019 Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan soha xodimlaridan bir guruhini mukofotlash toʻgʻrisida]</ref><ref>[https://t.me/huquqiyaxborot/6006 „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishonining ilk sohiblari maʼlum boʻldi]</ref>. == Oilasi == Turmush oʻrtogʻi — [[Mehrinoz Abbosova|Mehrinoz Nosirjon qizi Abbosova]], [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisining maslahatchisi, [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] sohibasi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * {{Facebook|xushnudjohn}} * {{Twitter|xushnudbeck}} * {{Telegram|xushnudbek}} * [https://www.instagram.com/xushnudbek/ Xushnud Xudayberdiyev] [[Instagram]] sahifasi [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Blogerlar]] [[Turkum:21-asr Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari]] 34nd8kbou9fyqzy61g5fuux2318konl 6312572 6312569 2026-10-19T10:46:51Z Mirjalol Qosimov 224274 Yangi lavozimdagi o'tmishdoshi haqida ma'lumot kiritildi. 6312572 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Xudoyberdiyev Xushnud Gʻayratovich | tasvir = Xushnud xudoyberdiyev.jpg | lavozimi_2 = [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] bosh direktorining birinchi o‘rinbosari | tasvir_2 = | uzunlik_2 = 250px | boshlanish davri_2 = [[2023-yil]] [[7-avgust]]dan | tugash davri_2 = [[2026-yil]] [[15-oktabrgacha]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Jumanazar Meliqulov]] | vorisi_2 = | lavozimi_3 = Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi direktori | boshlanish davri_3 = [[2019-yil]] [[10-oktyabr]]dan | tugash davri_3 = [[2020-yil]] [[30-iyun]]gacha | oʻtmishdoshi_3 = lavozim taʼsis etilgan | vorisi_3 = [[Aleksandra Kolesnichenko]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|6|7}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Chiroqchi tumani}}, [[Qashqadaryo viloyati]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] | millati = oʻzbek | unvoni = [[2-darajali yurist]] | turmush_oʻrtogʻi = [[Mehrinoz Abbosova]] | bolalari = 1ta | xizmat qilgan yillari = | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi}} {{Kelajak bunyodkori medali}} | sayti = {{URL|xushnudbek.uz}} | lavozim = O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari | boshlanish davri = [[2026-yil]] [[15-oktabrdan]] | tugash davri = hozirgi vaqtgacha | oʻtmishdoshi = Farruh Omonov }} [[Fayl:Selfie with President of Uzbekistan.jpg|thumb|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev hamda blogerlar selfisi. Registon maydoni. Samarqand. 26.08.2019 y.]] [[File:Xushnud Xudoyberdiyev, Diyor Imomxoʻjayev va Muhrim Aʼzamxoʻjayev.jpg|thumb|Xushnud Xudoyberdiyev, [[Diyor Imomxoʻjayev]] va Muhrim Aʼzamxoʻjayev]] '''Xushnud Gʻayratovich Xudoyberdiyev''' — [[oʻzbekiston]]lik huquqshunos, davlat va jamoat arbobi, bloger. [[Zakovat]] intellektual klubi bilimdonlaridan biri<ref name="osm">{{YouTube|WnNWCkWiiBg|Zakovatchi sifatida tanilgan, abituriyent va talabalar ko'makdoshi, huquqshunos, bloger bilan suhbat|logo=1}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Bosh vazir matbuot kotibi {{!}} Bekzod Hidoyatov |url=https://t.me/hidoyatov_bsh/81 |website=Telegram |access-date=2023-08-07}}</ref>. 2026-yil 15-oktabrdan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari o‘rinbosari. == Biografiyasi == [[1989-yil]] [[7-iyun]]da [[Qashqadaryo viloyati]]ning [[Chiroqchi tumani]]da ziyoli oilada tugʻilgan. Millati — oʻzbek. 5 yoshligida [[Chiroqchi tumani]]dagi [[Habib Abdullayev]] nomidagi 3-oʻrta taʼlim maktabiga 1-sinfga oʻqishga borgan. [[2003-yil]]da Chiroqchi tumanidagi 2-ixtisoslashgan litseyning 9-sinfini tamomlab, [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] qoshidagi Akademik litseyda oʻqishni davom ettirgan. [[2006-yil]]da [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] [[bakalavr]] bosqichiga shartnoma asosida qabul qilingan. 2010-yilda yuridik institutni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 2010-yili [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] magistratura boʻlimi „Jinoyat protsessi; kriminalistika va tezkor qidiruv huquqi; sud ekspertizasi“ yoʻnalishi magistranti boʻlgan. 2012-yilda magistratura boʻlimini muvaffaqiyatli tamomlagan. 2010—2013-yillarda [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da oʻqituvchi boʻlgan. 2013—2017-yillarda [[Oʻzbekiston kasaba uyushmalari federatsiyasi]] kengashi yuridik boʻlimi yuristkonsulti boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida [[Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi]]ning matbuot xizmati bosh mutaxassisi lavozimida xizmat qilgan<ref name="osm"/>. [[2019-yil]] [[26-dekabr]]da [[Respublika Oliy taʼlim kengashi]] aʼzosi etib tayinlangan<ref>[https://lex.uz/docs/4666572#4668847 Respublika oliy taʼlim kengashini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida]</ref>. [[2020-yil]] [[28-yanvar]]dan [[1-iyul]]gacha [[Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi]] direktori sifatida faoliyat olib bordi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bloger Xushnud Xudoyberdiev lavozimga tayinlandi |url=http://darakchi.uz/uz/84352 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2020-02-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200205122831/http://darakchi.uz/uz/84352 }}</ref>. [[2020-yil]] [[1-iyul]]da [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] direktorining oʻrinbosari etib tayinlangan<ref>[http://uza.uz/oz/society/tayinlov-za-ra-bariyatida-zgarish-b-ldi-01-07-2020 TAYINLOV: OʻzA rahbariyatida oʻzgarish boʻldi]</ref>. [[2023-yil]] [[7-avgust]]da Oʻzbekiston milliy axborot agentligi bosh direktori [[Abdusaid Koʻchimov]]ga birinchi oʻrinbosar etib tayinlandi<ref name=":0" />. [[2026-yil]] [[15-oktyabr|15-oktabrda]] O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi [[Sherzod Asadov|Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i]] o‘rinbosari etib tayinlandi[https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052].<ref>{{Veb manbasi |url=https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Rahbarining farmoyishi bilan Xushnud G‘ayratovich Xudayberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi. |sana=15-oktabr}}</ref> == Loyihalari va ijtimoiy faoliyati == 2011-yilda [[Muhrim Aʼzamxoʻjayev]], [[Diyor Imomxoʻjayev]] va [[Qahramon Aslanov]] bilan birgalikda kun.uz internet-nashriga asos solgan. [[2012-yil]]dan buyon „Xushnudbek.uz“ shaxsiy saytini yuritadi. [[2018-yil]] may oyida Telegram messenjerida kanal ochgan, ayni paytda obunachilari soni 600 mingdan oshadi<ref>[https://uz.tgstat.com/blogs Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdievning Telegram kanali]</ref>. 2004-yildan buyon [[Zakovat]] intellektual klubining aʼzosi va muntazam efir oʻyinlarida ishtirok etib keladi. Efir orqali ilk marta 2005-yil iyun oyida oʻyinlarda ishtirok etgan. Faoliyati davomida 9 marta Oliy liga finalida ishtirok etib, ulardan 4 tasida jamoasi bilan chempion boʻlgan. Toʻrt karra [[Zakovat]] oʻyinlari chempioni (2007, 2009, 2011, 2016-yillar); 2008, 2010, 2012, 2015 va 2018-yillarda Oliy liga oʻyinlari finalchisi; 2008 hamda 2012-yilgi Oliy liga final oʻyinidagi „[[Zakovat]] terma jamoasi“ aʼzosi; 2008-yilda „Yilning eng yaxshi yosh bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2011-yilda „Yilning eng faol bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2013-yilda „Tomoshabinlar mehrini qozongan bilimdon“ nominatsiyasi sohibi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1860 |sarlavha=Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdiyev “Har bir inson hayoti davomida oʻqishi shart boʻlgan 10 kitob” tavsiya qiladi}}</ref>. 2023-yildan buyon Qobil Xidirov, Otabek Bakirov, Laziz Hamidov va Muhrim Aʼzamxoʻjayev bilan birgalikda „Lolazor“ podkastini yuritadi. == Mukofotlari == [[2014-yil]]i „Oltin qalam“ Milliy mukofotining „Jurnalistikada ijtimoiy masalalarni yoritishda innovatsion yechim va yondashuvlar“ nominatsiyasi sovrindori<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=„Turkiston“ saroyida MIT.uz — milliy internet tanlovi gʻoliblari taqdirlandi |url=https://journalist.uz/n/5428 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-01-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210118111800/http://journalist.uz/n/5428 }}</ref>, „MIT.UZ — Milliy internet festivali“da „Eng yaxshi tahliliy sayt“ nominatsiyasida<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=MIT.UZ |url=https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-04-30 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210430125233/https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ }}</ref> va „Uz domenlari Internet festivali“da „Eng yaxshi shaxsiy sahifa“ nominatsiyasida sovrindor boʻlgan<ref>{{Citation |year= |title=Itogi Internet-festivalya natsionalnogo domena UZ 2014 |url=https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ |access-date=2020-03-10 |archivedate=2020-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325091653/https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ }}</ref>. [[2015-yil]]da „Jamiyat va men“ tanlovining „Eng yaxshi yoritilgan huquqiy mavzular“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan<ref>[http://uza.uz/oz/society/fidoyi-me-nat-etirofi-20-02-2015 Fidoyi mehnat eʼtirofi]</ref>. [[2016-yil]]da „[[Oʻzbekiston belgisi]]“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan<ref>[https://kun.uz/news/2016/12/03/bir-guru-eslar-uzbekiston-belgisi-kukrak-nisoni-bilan-takdirlandilar Bir guruh yoshlar „Oʻzbekiston belgisi“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlandilar]</ref>. [[2018-yil]]da Oʻzbekiston blogerlari chempionatida 2-oʻrinni olgan<ref>[https://blog.xabar.uz/natijalar Blogerlar chempionati]</ref>, [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi]] tomonidan oʻtkazilgan „Eng yaxshi huquq targʻibotchisi“ tanlovida „Huquqiy madaniyatni targʻib qiluvchi eng yaxshi mutaxassis“ nominatsiyasida gʻolibi boʻlgan<ref>[https://teletype.in/@huquqiy_axborot/ByjxBkpD7 „ENG YaXShI HUQUQ TARGʻIBOTChISI“ TANLOVI GʻOLIBLARI ANIQLANDI]</ref>. [[2019-yil]]da „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishoni va [[Kelajak bunyodkori medali]] bilan taqdirlangan<ref>[http://uza.uz/oz/documents/matbuot-va-ommaviy-akhborot-vositalari-khodimlari-kuni-munos-27-06-2019 Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan soha xodimlaridan bir guruhini mukofotlash toʻgʻrisida]</ref><ref>[https://t.me/huquqiyaxborot/6006 „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishonining ilk sohiblari maʼlum boʻldi]</ref>. == Oilasi == Turmush oʻrtogʻi — [[Mehrinoz Abbosova|Mehrinoz Nosirjon qizi Abbosova]], [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisining maslahatchisi, [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] sohibasi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * {{Facebook|xushnudjohn}} * {{Twitter|xushnudbeck}} * {{Telegram|xushnudbek}} * [https://www.instagram.com/xushnudbek/ Xushnud Xudayberdiyev] [[Instagram]] sahifasi [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Blogerlar]] [[Turkum:21-asr Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari]] nonc28qgun192rjvtxhl42oy72ycn04 6312574 6312572 2026-10-19T10:47:35Z Mirjalol Qosimov 224274 6312574 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Xudoyberdiyev Xushnud Gʻayratovich | tasvir = Xushnud xudoyberdiyev.jpg | lavozimi_2 = [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] bosh direktorining birinchi o‘rinbosari | tasvir_2 = | uzunlik_2 = 250px | boshlanish davri_2 = [[2023-yil]] [[7-avgust]]dan | tugash davri_2 = [[2026-yil]] [[15-oktabrgacha]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Jumanazar Meliqulov]] | vorisi_2 = | lavozimi_3 = Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi direktori | boshlanish davri_3 = [[2019-yil]] [[10-oktyabr]]dan | tugash davri_3 = [[2020-yil]] [[30-iyun]]gacha | oʻtmishdoshi_3 = lavozim taʼsis etilgan | vorisi_3 = [[Aleksandra Kolesnichenko]] | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|6|7}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Chiroqchi tumani}}, [[Qashqadaryo viloyati]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] | millati = oʻzbek | unvoni = [[2-darajali yurist]] | turmush_oʻrtogʻi = [[Mehrinoz Abbosova]] | bolalari = 1ta | xizmat qilgan yillari = | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi}} {{Kelajak bunyodkori medali}} | sayti = {{URL|xushnudbek.uz}} | lavozim = O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari | boshlanish davri = [[2026-yil]] [[15-oktyabrdan]] | tugash davri = hozirgi vaqtgacha | oʻtmishdoshi = Farruh Omonov }} [[Fayl:Selfie with President of Uzbekistan.jpg|thumb|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev hamda blogerlar selfisi. Registon maydoni. Samarqand. 26.08.2019 y.]] [[File:Xushnud Xudoyberdiyev, Diyor Imomxoʻjayev va Muhrim Aʼzamxoʻjayev.jpg|thumb|Xushnud Xudoyberdiyev, [[Diyor Imomxoʻjayev]] va Muhrim Aʼzamxoʻjayev]] '''Xushnud Gʻayratovich Xudoyberdiyev''' — [[oʻzbekiston]]lik huquqshunos, davlat va jamoat arbobi, bloger. [[Zakovat]] intellektual klubi bilimdonlaridan biri<ref name="osm">{{YouTube|WnNWCkWiiBg|Zakovatchi sifatida tanilgan, abituriyent va talabalar ko'makdoshi, huquqshunos, bloger bilan suhbat|logo=1}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |title=Bosh vazir matbuot kotibi {{!}} Bekzod Hidoyatov |url=https://t.me/hidoyatov_bsh/81 |website=Telegram |access-date=2023-08-07}}</ref>. 2026-yil 15-oktyabrdan Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti rahbari o‘rinbosari. == Biografiyasi == [[1989-yil]] [[7-iyun]]da [[Qashqadaryo viloyati]]ning [[Chiroqchi tumani]]da ziyoli oilada tugʻilgan. Millati — oʻzbek. 5 yoshligida [[Chiroqchi tumani]]dagi [[Habib Abdullayev]] nomidagi 3-oʻrta taʼlim maktabiga 1-sinfga oʻqishga borgan. [[2003-yil]]da Chiroqchi tumanidagi 2-ixtisoslashgan litseyning 9-sinfini tamomlab, [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] qoshidagi Akademik litseyda oʻqishni davom ettirgan. [[2006-yil]]da [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] [[bakalavr]] bosqichiga shartnoma asosida qabul qilingan. 2010-yilda yuridik institutni imtiyozli diplom bilan tamomlagan. 2010-yili [[Toshkent davlat yuridik universiteti]] magistratura boʻlimi „Jinoyat protsessi; kriminalistika va tezkor qidiruv huquqi; sud ekspertizasi“ yoʻnalishi magistranti boʻlgan. 2012-yilda magistratura boʻlimini muvaffaqiyatli tamomlagan. 2010—2013-yillarda [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da oʻqituvchi boʻlgan. 2013—2017-yillarda [[Oʻzbekiston kasaba uyushmalari federatsiyasi]] kengashi yuridik boʻlimi yuristkonsulti boʻlgan. Bir vaqtning oʻzida [[Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokuraturasi]]ning matbuot xizmati bosh mutaxassisi lavozimida xizmat qilgan<ref name="osm"/>. [[2019-yil]] [[26-dekabr]]da [[Respublika Oliy taʼlim kengashi]] aʼzosi etib tayinlangan<ref>[https://lex.uz/docs/4666572#4668847 Respublika oliy taʼlim kengashini tashkil etish chora-tadbirlari toʻgʻrisida]</ref>. [[2020-yil]] [[28-yanvar]]dan [[1-iyul]]gacha [[Milliy mass-mediani qoʻllab-quvvatlash va rivojlantirish jamoat fondi]] direktori sifatida faoliyat olib bordi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bloger Xushnud Xudoyberdiev lavozimga tayinlandi |url=http://darakchi.uz/uz/84352 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2020-02-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200205122831/http://darakchi.uz/uz/84352 }}</ref>. [[2020-yil]] [[1-iyul]]da [[Oʻzbekiston milliy axborot agentligi]] direktorining oʻrinbosari etib tayinlangan<ref>[http://uza.uz/oz/society/tayinlov-za-ra-bariyatida-zgarish-b-ldi-01-07-2020 TAYINLOV: OʻzA rahbariyatida oʻzgarish boʻldi]</ref>. [[2023-yil]] [[7-avgust]]da Oʻzbekiston milliy axborot agentligi bosh direktori [[Abdusaid Koʻchimov]]ga birinchi oʻrinbosar etib tayinlandi<ref name=":0" />. [[2026-yil]] [[15-oktyabr|15-oktyabrda]] O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi [[Sherzod Asadov|Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i]] o‘rinbosari etib tayinlandi[https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052].<ref>{{Veb manbasi |url=https://t.me/Press_Secretary_Uz/8052 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Rahbarining farmoyishi bilan Xushnud G‘ayratovich Xudayberdiyev O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi Kommunikatsiyalar departamenti boshlig‘i o‘rinbosari lavozimiga tayinlandi. |sana=15-oktabr}}</ref> == Loyihalari va ijtimoiy faoliyati == 2011-yilda [[Muhrim Aʼzamxoʻjayev]], [[Diyor Imomxoʻjayev]] va [[Qahramon Aslanov]] bilan birgalikda kun.uz internet-nashriga asos solgan. [[2012-yil]]dan buyon „Xushnudbek.uz“ shaxsiy saytini yuritadi. [[2018-yil]] may oyida Telegram messenjerida kanal ochgan, ayni paytda obunachilari soni 600 mingdan oshadi<ref>[https://uz.tgstat.com/blogs Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdievning Telegram kanali]</ref>. 2004-yildan buyon [[Zakovat]] intellektual klubining aʼzosi va muntazam efir oʻyinlarida ishtirok etib keladi. Efir orqali ilk marta 2005-yil iyun oyida oʻyinlarda ishtirok etgan. Faoliyati davomida 9 marta Oliy liga finalida ishtirok etib, ulardan 4 tasida jamoasi bilan chempion boʻlgan. Toʻrt karra [[Zakovat]] oʻyinlari chempioni (2007, 2009, 2011, 2016-yillar); 2008, 2010, 2012, 2015 va 2018-yillarda Oliy liga oʻyinlari finalchisi; 2008 hamda 2012-yilgi Oliy liga final oʻyinidagi „[[Zakovat]] terma jamoasi“ aʼzosi; 2008-yilda „Yilning eng yaxshi yosh bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2011-yilda „Yilning eng faol bilimdoni“ nominatsiyasi sohibi; 2013-yilda „Tomoshabinlar mehrini qozongan bilimdon“ nominatsiyasi sohibi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1860 |sarlavha=Huquqshunos Xushnudbek Xudoyberdiyev “Har bir inson hayoti davomida oʻqishi shart boʻlgan 10 kitob” tavsiya qiladi}}</ref>. 2023-yildan buyon Qobil Xidirov, Otabek Bakirov, Laziz Hamidov va Muhrim Aʼzamxoʻjayev bilan birgalikda „Lolazor“ podkastini yuritadi. == Mukofotlari == [[2014-yil]]i „Oltin qalam“ Milliy mukofotining „Jurnalistikada ijtimoiy masalalarni yoritishda innovatsion yechim va yondashuvlar“ nominatsiyasi sovrindori<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=„Turkiston“ saroyida MIT.uz — milliy internet tanlovi gʻoliblari taqdirlandi |url=https://journalist.uz/n/5428 |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-01-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210118111800/http://journalist.uz/n/5428 }}</ref>, „MIT.UZ — Milliy internet festivali“da „Eng yaxshi tahliliy sayt“ nominatsiyasida<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=MIT.UZ |url=https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ |kirish sanasi=2020-03-10 |arxivsana=2021-04-30 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210430125233/https://daryo.uz/2014/09/24/turkiston-saroyida-mit-uz-milliy-internet-tanlovi-goliblari-taqdirlandi/ }}</ref> va „Uz domenlari Internet festivali“da „Eng yaxshi shaxsiy sahifa“ nominatsiyasida sovrindor boʻlgan<ref>{{Citation |year= |title=Itogi Internet-festivalya natsionalnogo domena UZ 2014 |url=https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ |access-date=2020-03-10 |archivedate=2020-03-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200325091653/https://nasimov.pro/2014/09/itogi-internet-festivalya-nacionalnogo-domena-uz-2014/ }}</ref>. [[2015-yil]]da „Jamiyat va men“ tanlovining „Eng yaxshi yoritilgan huquqiy mavzular“ nominatsiyasida gʻolib boʻlgan<ref>[http://uza.uz/oz/society/fidoyi-me-nat-etirofi-20-02-2015 Fidoyi mehnat eʼtirofi]</ref>. [[2016-yil]]da „[[Oʻzbekiston belgisi]]“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlangan<ref>[https://kun.uz/news/2016/12/03/bir-guru-eslar-uzbekiston-belgisi-kukrak-nisoni-bilan-takdirlandilar Bir guruh yoshlar „Oʻzbekiston belgisi“ koʻkrak nishoni bilan taqdirlandilar]</ref>. [[2018-yil]]da Oʻzbekiston blogerlari chempionatida 2-oʻrinni olgan<ref>[https://blog.xabar.uz/natijalar Blogerlar chempionati]</ref>, [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi]] tomonidan oʻtkazilgan „Eng yaxshi huquq targʻibotchisi“ tanlovida „Huquqiy madaniyatni targʻib qiluvchi eng yaxshi mutaxassis“ nominatsiyasida gʻolibi boʻlgan<ref>[https://teletype.in/@huquqiy_axborot/ByjxBkpD7 „ENG YaXShI HUQUQ TARGʻIBOTChISI“ TANLOVI GʻOLIBLARI ANIQLANDI]</ref>. [[2019-yil]]da „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishoni va [[Kelajak bunyodkori medali]] bilan taqdirlangan<ref>[http://uza.uz/oz/documents/matbuot-va-ommaviy-akhborot-vositalari-khodimlari-kuni-munos-27-06-2019 Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan soha xodimlaridan bir guruhini mukofotlash toʻgʻrisida]</ref><ref>[https://t.me/huquqiyaxborot/6006 „Huquqiy targʻibot ishlari aʼlochisi“ koʻkrak nishonining ilk sohiblari maʼlum boʻldi]</ref>. == Oilasi == Turmush oʻrtogʻi — [[Mehrinoz Abbosova|Mehrinoz Nosirjon qizi Abbosova]], [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisining maslahatchisi, [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] sohibasi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * {{Facebook|xushnudjohn}} * {{Twitter|xushnudbeck}} * {{Telegram|xushnudbek}} * [https://www.instagram.com/xushnudbek/ Xushnud Xudayberdiyev] [[Instagram]] sahifasi [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Blogerlar]] [[Turkum:21-asr Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari]] mqw41xxa6se4mw1752eefqayz2njo9h 0 693812 6312343 6126311 2026-10-18T23:55:04Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312343 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Chung Ju-yung|tavallud sanasi=25-noyabr, 1915-yil|tavallud joyi=Tongchon, Kogendo, Yapon Koreasi (hozirgi Tongchon, Kangvon Provinsiyasi, Shimoliy Korea)|vafot sanasi=21 March, 2001-yil (85 yosh)|vafot joyi=Songpa, Seoul, Shimoliy Korea|faoliyati turi=Tadbirkor|xotini=Byun Joong-seok|bolalari=11 ta (8 oʻgʻil and 3 qiz)|Taniqliligi=Hyundai asoschisi va faxriy raisi}} '''Chung Ju-Yun''' yoki '''Jung''' '''Ju-young''' (1915-yil 25-noyabr - 2001-yil 21 mart) - koreyalik tadbirkor, ishbilarmon va [[Koreya Respublikasi|Janubiy Koreyaning]] Hyundai Groups asoschisi. Kambagʻal koreys dehqonining toʻngʻich oʻgʻli boʻlib ulgʻaygach, u dunyodagi eng boy odamlardan biriga aylandi. Chungning ishbilarmonlik faoliyati (kompaniyalari) Yaponiya Koreyani bosib olishning ogʻir vaqtlarida va keyinchalik 1950-yillar [[Koreys urushi|Koreya urushi paytida]]gi voqealarga muvaffaqiyatli bardosh bera oldi. Chung oʻzining muvaffaqiyatini bayonotida shunday izohladi: "Ishonish beparvolikni keltirib chiqaradi. Bu moʻjizalar kaliti. Insonning imkoniyatlari cheksizdir<ref>Made in Korea: Chung Ju Yung and the Rise of Hyundai. By Richard M. Steers. Pg. 1. 1998.</ref>." == Hayoti == === Yoshlik paytlari === Chung Ju Yun Koreyaning Yaponiya hukmronligi davrida Kangvon viloyatida (Shimoliy Koreya) tugʻilgan. U qashshoq dehqonlar oilasida tugʻilgan, yetti farzandning toʻngʻichi edi. Yosh bolakay Chung maktab oʻqituvchisi boʻlishni orzu qilar edi, ammo uning umidlari barham topdi, chunki oʻsha paytdagi cheklangan muhit oilani qashshoqlikda saqlab, Chungni yuqori ma'lumot olish imkoniyatlaridan mahrum qildi<ref>{{Web manba|url=http://www.koreatimes.co.kr/www/nation/2019/10/363_94466.html|title=(5) Chung Ju-yung: embodiment of Korea's economic miracle|date=2011-09-07|work=koreatimes|language=en|accessdate=2019-10-29}}</ref>. Qiyinchiliklarga qaramay, oilaviy fermadagi ishlardan tashqari, Chung bobosi tomonidan boshqariladigan mahalliy [[Konfutsiylik|konfutsiy]] maktabiga borishi mumkin edi<ref name="Richard M. Steers 1999">{{kitob manbasi|title=Made In Korea: Chung Ju Yung and the rise of Hyundai|url=https://archive.org/details/madeinkoreachung0000stee|isbn=0-415-92050-7|last=Richard M. Steers|publisher=[[Routledge]]|year=1999|authorlink=Richard M. Steers}}</ref>. Chungning [[Tadbirkorlik|ishbilarmonlik]] qobiliyati borligi, shaharda oʻtin sotishni boshlaganidan boshlanadi<ref>{{kitob manbasi|title=Korean dynasty : Hyundai and Chung Ju Yung|last=Kirk, Donald, 1938-|date=2015|publisher=Routledge|isbn=9781315483191|location=London|oclc=959150941}}</ref>. Shaharning tez sur'atlar bilan rivojlanishi va [[Gazeta|gazetalarda oʻqigan]] maqolalari, uning tasavvurini butunlay oʻzgartiradi, bu Chungning oʻzi va oilasi boshidan kechirayotgan qashshoqlikdan charchaganini anglab yetishiga olib keladi. ==== Birinchi qochish urinishi ==== Oʻn olti yoshida Chung va doʻsti qishloq xoʻjaligining ogʻir voqeliklaridan qochish niyatida [[Chxonjin|Chongjin]] shahriga borishga qaror qilishdi<ref name="Richard M. Steers 1999"/> Pechun vodiysining eng xavfli joylaridan 15 mil yurgandan soʻng, juftlik Kovon shahriga yetib borishdi va u yerda [[Qurilish|qurilish ishchilari]] sifatida ish olib bordilar. Ular kam maosh evaziga uzoq vaqt ishladilar, ammo Chung mustaqil ravishda pul ishlashi mumkinligidan mamnun edi. Chung va uning doʻsti ishda Chungning otasi ularning qayerda ekanliklarini bilguncha ikki oy ishladilar. ==== Ikkinchi qochish urinishi ==== Chung va uning doʻsti boshlagan sayohat, uning qurilishiga boʻlgan ishtiyoqini katta ekanliligini va bu soxada muvaffaqiyaga erishish hissini uygʻotadi. Tongchon okrugidagi Asanri qishlogʻiga qaytib kelganida, u yana qochish rejasini oʻylab topdi: bu safar [[Seul]] tomonni koʻzlaydi. 1933-yil aprel oyida ikki hamrohi bilan Chung Seulga joʻnadi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Safarning birinchi kuni erta saharida bolalardan biri opasi tomonidan ushlanganligi, butun safarni muvaffaqiyatsiz yakunlanishiga olib kelish extimoliga olib keladi. Ammo, Chung va uning doʻsti, notanish bir odam tomonidan ularga ish berishni evaziga, ularning hamma pullarini olib qochgani, sayohatlarining eng kattaroq muammoli qismi boshlanishiga olib keladi. Safar, Chungning otasi ikkalasini Chungning bobosining uyida topilganligidan soʻng yakunlandi. ==== Uchinchi qochish urinishi ==== Chung yana Asanga kelib, u yerda bir yil otasiga oilaviy fermada ishlashiga yordam bergan. Oila oldidagi vazifalari tugashi bilan Chung qashshoqlikdan chiqish uchun qochish uchun yana bir urinish vaqti keldi deb qaror qildi. U otasining sigirlaridan birini sotib, 70 [[Vona|vonga]] poezd chiptasini olishga muvaffaq boʻldi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. [[Seul]]ga kelgan Chung, buxgalterning ishini boshlashga umid qilib, mahalliy buxgalteriya maktabiga oʻqishga kirdi. Ikki oy davomida ishlar silliq kechdi, otasi uni topishga muvaffaq boʻldi va yengil tortishuvdan soʻng uni Asanga olib ketdi. === Guruch savdogari === 1933-yilda, 18 yoshida, Chung toʻrtinchi marta qochishga qaror qildi. U kechasi majburiy nikohdan qochmoqchi boʻlgan doʻsti bilan joʻnab ketdi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Chung [[Seul]]ga yetib borgach, u topgan har qanday ishga kirishga harakat qildi. U avval [[Inchxon|Incheon]] Harbor degan joyga oddiy ishchi, Boston Professional maktabda qurilish ishchisi va kraxmal sirop zavod uchun harxil ishchi sifatida ishlagan. Qariyb bir yil sirop zavodida ishlagandan soʻng, Chung Seuldagi Bokheung Rice Store doʻkonida yetkazib beruvchi boʻlib ishga joylashdi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Chungning yangi ishi unga olgʻa siljish uchun imkoniyat yaratdi va muvaffaqiyatlga erisha boshladi, soʻng toʻla vaqtli ishda qolishga qaror qildi. Natijada u guruch doʻkonining asosiy xaridorlarining maqtoviga sazovor boʻldi va bu maqtovlar doʻkon egasiga juda ta'sir qildi va olti oy ishlaganidan keyin Chungga doʻkonning buxgalteriyasini boshqarishga ruxsat berdi. Doʻkon buxgalterining tajribasi uning biznes qobiliyatini yaxshi rivojlantirishga yordam berdi. 1937-yilda guruch doʻkonining egasi kasal boʻlib qoldi va doʻkonni Chungga berishga hal qiladi. 22 yoshida Chung doʻkon egasiga aylandi va doʻkon nomini Kyungil Rice Storega oʻzgartirdi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Doʻkon 1939-yil boshlariga qadar oʻsib, yaxshi daromad keltirdi, biroq urushi sababli Yaponiya mamlakati va harbiy extiyojni guruch bilan taminlash uchun guruchni iste'mol qilishning qattiq tizimini oʻrnatdi, bu esa koreys ishbilarmonini guruch savdosidan mahrum qildi. === Hyundaining yaratilishi === ==== A-do xizmati garaji ==== Chung oʻz ishini muvaffaqiyatsiz tugatgandan soʻng oʻz qishlogʻiga qaytib keldi va 1940-yilgacha Seulda qaytadan urinib koʻrishga qaror qildi. Koreyaliklarga Yaponiyaning mustamlaka hukumati tomonidan ba'zi sohalarda oʻrnatilgan cheklovlarning voqelikni koʻrib chiqqanidan soʻng, Chung [[avtomobil]]larni ta'mirlash biznesiga kirishga qaror qildi. Oʻz doʻstidan sotib olgan xizmat garajidan foydalanib, Chung A-Do Service Garajni 3000 [[Vona|von]] kreditga boshladi. Uch yil ichida ishchilar soni 20 dan 70 gacha oʻsdi va Chung yaxshi daromad topdi. 1943-yilda Yaponiya hukumati urush harakatlarining bir qismi sifatida garajni poʻlat zavod bilan birlashtirishga majbur qildi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Uning biznesi yaponiyaliklar tomonidan bostirilganligi sababli yopilgan boʻlsa-da, Chung vaziyatdan unumli foydalanishga harakat qilib, 50.000 von tejab, Asanga qaytdi. ==== Hyundai ==== 1946-yilda, Koreyaning Yaponiya boshqaruvidan ozod qilingandan soʻng, Chung urushdan keyingi qayta qurish va sanoatlashtirishni kutish uchun Hyundai va Hyundai shahar sanoatini boshladi. Chung hukumatning yirik shartnomalarini qoʻlga kiritdi va Janubiy Koreyaning transport infratuzilmasining koʻp qismini qurish uchun javobgar boʻldi, shu jumladan 1967-yilda Soyang toʻgʻoni, 1970-yilda Gyeongbu Ekspress yoʻli, [[Ulsan]] shahridagi dunyodagi eng katta kemasozlik zavodi, Kori atom elektr stantsiyasi va boshqalar. Chung, shuningdek, amerikalik harbiylardan oʻzlarining shaxsiy tarkibi uchun inshootlar qurish boʻyicha shartnomalarni yutib oldi, chunki uning ukasi ingliz tilida gaplasha olgan va AQSh armiyasi muhandislari bilan yaxshi aloqada edi. [[Koreys urushi|Shimoliy Koreyaning 1950-yildagi bosqini]] paytida Chung qurilish loyihalaridan voz kechdi va xavfsizligi uchun ukasi bilan [[Busan]]ga qochdi. Uning oʻgʻli Chong Mong Yun shu yerda tugʻilgan. Chung BMT kuchlari va Koreya transport vazirligidan olishi mumkin boʻlgan har qanday ishlarni olib, kompaniya ishini davom ettirdi<ref name="Richard M. Steers 1999"/>. Seul BMT kuchlari tomonidan qoʻlga olingach, Chung kompaniyani qayta qurdi va amerikaliklardan qoʻshimcha ishlarni olishda davom etdi. Oʻshandan beri Chung kompaniyani Janubiy Koreyadagi eng katta chaebol (konglomerat) dan biriga aylantirishda davom etdi. Kema qurishda tajribaga ega boʻlmagan holda, u dunyodagi eng katta kemasozlik zavodi - Ulsan kemasozisini yaratdi. Birinchi kema uch yilda qurib bitkazildi (kutilgan beshtadan koʻproq), chunki varf va kema bir vaqtning oʻzida qurilgan edi. U 1975-yilda Hyundai Pony va 1986-yilda Hyundai Excelni Yevropa tajribasidan foydalangan holda taqdim etdi<ref>Autopolis (2011). "[https://autopolis.wordpress.com/2013/09/25/1975-1982-hyundai-pony-an-almost-cinderella-story/ 1975-1982 Hyundai Pony: An Almost Cinderella Story]".</ref><ref>Autopolis (2011). "https://autopolis.wordpress.com/2011/05/15/1985-1994-hyundai-excel-the-car-that-launched-a-million-ships/".</ref>. === Keyinchalik yillar === 1980-yillardan to shu paytgacha Hyundai Group koʻplab yoʻldosh guruhlariga boʻlingan. Chung juda muvaffaqiyatli martaba qozongan. Seosanda u foydalanishga yaroqsiz boʻlgan neft tankerini koferdam sifatida ishlatib muvaffaqiyatli meliorativ loyihani amalga oshirdi<ref name="Oil">Amazon (2010). "[https://www.amazon.com.au/Korean-Founders-Automobile-Manufacturers-Books/dp/1158277865 Korean Founders of Automobile Manufacturers]".</ref>. 1998-yilda u DMZ orqali Shimoliy Koreyaga 1001 bosh sigirni yuborgan va bu otasining fermasidan qochishga kerak boʻlgan chipta uchun sotilgan sigirning 1000 baravar toʻlov puli ekanini bildiradi<ref>{{yangiliklar manbasi|last=Brooke|first1=James|title=A Suicide and Uncertainty in Korea|url=https://www.nytimes.com/2003/08/07/business/a-suicide-and-uncertainty-in-korea.html|accessdate=30-oktabr 2019-yil|journal=The New York Times|date=7-avgust 2003-yil}}</ref>. U birinchi boʻlib [[Kimgansan|Geumgangsanning]] diqqatga sazovor joylari bilan tanishishni taklif qildi. U „Hyundai Heavy Steel“ kompaniyasiga asos solgan va u doksiz kema ishlab chiqarish usulini ishlab chiqqan. Chungning homiyligi uni oʻz davridagi boshqa ishbilarmonlardan ajratib turardi. 1977-yilda Ford yoki Rokfeller fondlari faoliyati bilan taqqoslanadigan faoliyat doirasi bilan Asan Jamgʻarmasiga asos solgan. Jamgʻarma xizmat koʻrsatishning toʻrtta asosiy yoʻnalishi boʻyicha tashkil etilgan: tibbiy yordam, ijtimoiy farovonlik, ilmiy tadqiqotlar va stipendiya jamgʻarmasi. Jamgʻarma oʻzining sa'y-harakatlari bilan Janubiy Koreyada toʻqqizta kasalxona ochdi, Ulsan tibbiyot kolleji qurdi va Asan hayotni oʻrganish ilmiy institutini moliyalashtirdi. Jamgʻarma, shuningdek, Sinyoung tadqiqot jamgʻarmasi kabi ilmiy tadqiqotlarni qoʻllab-quvvatlash orqali sanoat va ilmiy muassasalar oʻrtasida hamkorlik shartnomalarini tuzdi. === Siyosiy faoliyat === 1988-yilda Yozgi Olimpiada oʻyinlarini oʻtkazish uchun Chung Janubiy Koreyani qoʻllab-quvvatlagan. Ushbu muvaffaqiyat uning avlodining yutuqlarini dunyo koʻz oʻngida ta'kidladi va Seul aholisi uchun katta gʻurur manbai boʻldi. 1992-yilda [[Xalqaro olimpiada qoʻmitasi|Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi]] xalqaro miqyosda anglash vositasi sifatida sportga qoʻshgan hissasi uchun Chungga [[Xalqaro olimpiada qoʻmitasi|Xalqaro Olimpiya]] Qoʻmitasi medalini topshirdi. Chung 1992-yil Janubiy Koreyada boʻlib oʻtgan prezidentlik saylovlarida prezidentlikka nomzod sifatida muvaffaqiyatsiz qatnashdi. Chung, shuningdek, ikki Koreya oʻrtasidagi munosabatlarni normallashtirish ustida ish olib bordi. 1998-yilda 82 yoshida u Shimolga iqtisodiy yordam koʻrsatish uchun Janubiy Koreya hukumati bilan ishladi. [[Kim Dae-jung|Prezident Kim]] Shimoliy Koreyada iqtisodiy rivojlanishni boshlash uchun 100 million dollarlik xayriya yordami koʻrsatmoqchi edi. Biroq, Kim pulni oʻtkazishning qonuniy yoʻlini topa olmadi. U allaqachon Shimol bilan katta dasturni muhokama qilayotgan Chungga oʻgirildi. Kim Chungni hukumat tomonidan nazorat qilinadigan Koreya Rivojlanish Banki tomonidan beriladigan maxfiy kreditlar evaziga sarmoyasini 100 million dollarga koʻpaytirishga koʻndirdi. Tarixiy Janubi-Shimoliy sammit boʻlib oʻtdi, Chung chegara boʻylab Shimoliy Koreya xalqiga sovgʻa sifatida 1001 ta „birlashtiruvchi sigir“ boʻlgan mashinalarda yurdi. === Oʻlim === Chung 85 yoshida tabiiy sabablar tufayli Seuldagi uyida vafot etdi va u Buddist va Konfutsiyning urf-odatlari boʻyicha dafn qilindi. Uning rafiqasi Byun Djong-seok, 2008-yil 17-avgustda 88 yoshida vafot etdi, yurakning uzoq muddatli asoratlari tufayli<ref>[http://english.donga.com/srv/service.php3?biid=2007081839148 Hyundaiʻs Cornerstone Passes Away]; [http://kr.news.yahoo.com/service/news/shellview.htm?linkid=4&articleid=2007082108181515914&newssetid=746 '현대家의 대모' 변중석 여사 영원히 잠들다] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170908202404/http://kr.news.yahoo.com/service/news/shellview.htm?linkid=4&articleid=2007082108181515914&newssetid=746 |date=2017-09-08 }}</ref>, Xanamdagi oilaviy qabristonda, eri va ularning oʻgʻillari bilan birga dafn qilindi. == Meros == Koreys tarixidagi eng tan olingan va hurmatga sazovor ishbilarmon kishilardan biri sifatida Chungning shaxsiyati hozirgi zamon koreys jamiyati va sanoatida yetakchi oʻrinni egallaydi. Ijodkorlik va innovatsiyalarni ta'kidlaydigan biznes bilan bogʻliq tadbirlar uning nomi bilan nomlandi<ref>{{Web manba|url=http://startup.asan-nanum.org/|title=제7회 정주영 창업경진대회|work=제7회 정주영 창업경진대회|accessdate=2019-01-30}}</ref>. Hyundaining hozirgi muvaffaqiyatining aksariyati Chungning zamonaviyligi va Hyundai rahbariyati saqlab qolishi kerak boʻlgan gʻoyalar bilan bogʻliq<ref>{{Web manba|url=http://www.sedaily.com/NewsView/1VE8MA0XGI/GE0101|date=2019-01-30|work=서울경제|language=ko|accessdate=2019-01-30}}</ref>. == Kitoblar == * ''Sinovlar'' natijasi boʻlmasligi mumkin * ''Bu mamlakatda tugʻilgan'' (ingliz) * ''Agar muvaffaqiyatga erishishni rejalashtirmoqchi'' boʻlsangiz, lablaringiz kuyishi kerak<ref>{{kitob manbasi|url=http://www.yes24.com/24/goods/312521|last=저|first=정주영|language=ko}}</ref>. == Oila == === Aka-ukalari === * Chung In-yung (1920 ~ 2006). Hyundai Groupni tark etganidan keyin u Mando Machinery, Halla Cement, Halla Construction, Halla Heavy Industries va Halla Climate Control Corp kabilarni oʻz ichiga olgan Halla Business Groupga asos soldi. * Chung Soon-Yung (1925 ~ 2015). Hyundai Engineering &amp;amp; Construction kompaniyasida ishlaganidan keyin u oʻzi bilan birga Hyundai Tsementni olib, Sungwoo ishbilarmonlik guruhini tashkil etdi, unga Hyundai Tsement, Hyundai Welding, Sungwoo Automotive va boshqalar kiradi. * Chung Se-yung (1928 ~ 2005). Hyundai Motor asoschisi. Koreyaning yetakchi uy-joy quruvchisi boʻlgan Hyundai Development Co., Ltd bilan birgalikda Hyundai guruhini tark etdi. * Chung Shin-Yun (1931 ~ 1962). Germaniyada Koreyaning gazeta kompaniyasida jurnalist boʻlib ishlayotganda avtohalokatda vafot etdi. Uning yagona oʻgʻli Chong Mong- xyuk Koreyadagi uchinchi yirik neftni qayta ishlaydigan Hyundai Oilbankni boshqaradi. * Chung Sang-yung (1936 ~). KCC Chemical (Keumkang) guruhining asoschisi, Koreyaning yetakchi boʻyoq va shisha ishlab chiqaruvchisi. === Bolalar === * Chong Mong-pil (1934 ~ 1982). Bir avtohalokatda vafot Gimcheon bir Hyundai-qurilgan yilda Ford Granada,<ref name="BFP10">{{Web manba|author=Lee, Ho-jeong|title=Blast From the Past #10: Long before the gallop of Equus, Granada was Korea's luxury car|url=http://joongangdaily.joins.com/article/view.asp?aid=2913214|publisher=Korea JoongAng Daily|date=2009-11-30|accessdate=2011-06-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141213184402/http://koreajoongangdaily.joins.com/news/article/Article.aspx?aid=2913214|arxivsana=2014-12-13}}</ref> ustida Gyeongbu Expressway ikki qiz va oʻgʻil qoldirib. * Chong Mong-koo (1938 ~). Hozirda Koreyadagi ikkinchi yirik biznes-guruh - Hyundai Kia Automotive Group rahbari. * Chong Mong-kun (1942 ~). Hozirda Hyundai Department Store Group, Janubiy Koreyadagi eng yirik chakana sotuvchilardan biri. * Chung Kyung-Xi (1944 ~). Chung ju-Yun va Byeon Jong-seokning yagona qizi. * Chong Mong-woo (1945 ~ 1990). Uch oʻgʻlini qoldirib oʻz joniga qasd qildi. Uning katta oʻgʻli Chung Il-sun hozirda BNG Steel kompaniyasining prezidenti, Hyundai Kia Automotive Group a'zosi. * Chong Mong-hun (1948 ~ 2003). Hyundai Group sobiq raisi va otasiga koʻrinadigan merosxoʻr. U 2003-yil avgust oyida oʻz joniga qasd qildi, rafiqasi Xyun Chun Yun (1956 ~) Hyundai Group boshqaruvini tark etdi. * Chong Mong-joon (1951 ~). Hyundai Heavy Industries, siyosatchi va ''amalda'' dunyodagi eng yirik kemasozlik firmasi egasi, shuningdek [[FIFA]] raisining oʻrinbosari. * Chong Mong-yoon (1955 ~). Hyundai Marine &amp;amp; Fire Insurance sugʻurta kompaniyasi raisi, Koreyaning hayot uchun uchinchi yirik sugʻurtalovchisi. * Chong Mong-il (1959 ~). Hyundai Merchant Bank va Kangwon Bankning sobiq raisi. * Chung Chung In (Greys Jeong) - Aktrisa (noqonuniy bola), 1979-yilda tugʻilgan. * Chung Chung Im (Elizabeth Jeong) - Reklama (noqonuniy bola), 1981-yilda tugʻilgan. === Jiyanlar === Chung In-Young orqali (1920 ~ 2006) * Chong Mong-Guk. * Chong Mong yutdi. Halla Group raisi. Yaqinda sotib olingan Mando Machinery. Chung-Soon-yosh orqali (1925 ~ 2015) * Chong Mong-sun. Sungwoo Group (Hyundai Cement) raisi. * Chong Mong-suk. Hyundai Welding Co., Ltd. raisi * Chong Mong Xun. Sungwoo Hyokwang International Co raisi. * Chong Mong-yong. Sungwoo Automotive kompaniyasining raisi. Chong Se-yong orqali (1928 ~ 2005) * Chong Mong-kyu. Hyundai Motor sobiq raisi. Hyundai Development Co, Ltd kompaniyasining hozirgi raisi. Chung Shin-yong orqali (1931 ~ 1962) * Chong Mong-xyuk. Hyundai Oil va Hyundai Petrokimyoning sobiq prezidenti; Hyundai korporatsiyasining hozirgi raisi. Chung Sang-yong (1936 ~) orqali * Chong Mong-jin. KKM raisi. * Chong Mong-ik. KKM raisining oʻrinbosari. * Chong Mong-yeol. KCC Construction Co., Ltd kompaniyasi prezidenti == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * (in Korean) [https://archive.today/20121219191537/http://www.rokps.or.kr/profile_result_ok.asp?num=1844 Chung Ju-yung] * (in Korean) [https://web.archive.org/web/20070208131620/http://www.asanmuseum.com/ Chung Ju Yung kiber muzeyi] * http://www.time.com/time/asia/2006/heroes/bl_yung.html {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20070219082055/http://www.time.com/time/asia/2006/heroes/bl_yung.html |date=2007-02-19 }} * https://web.archive.org/web/20071008184233/http://www.asanmuseum.com/english/sub07_english01.htm [[Turkum:2001-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1915-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Pages with unreviewed translations]] fzad162voim44261j9liz5ob4yem47x 14 698391 6312036 4507713 2026-10-18T12:45:31Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Rossiya madaniyati]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312036 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Mamlakatlar boʻyicha muzeylar]] [[Turkum:Yevropa muzeylari]] [[Turkum:Rossiya madaniyati|Muzey]] thkq5cx30btrtxeee47f0dyk38my534 14 698397 6312037 2112276 2026-10-18T12:46:35Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Sanʼat muzeylari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312037 wikitext text/x-wiki [[Turkum:1764-yil]] [[Turkum:Sanʼat muzeylari]] br95md7ne287t6umjyzlzrcm2bfd4rz 6312038 6312037 2026-10-18T12:47:37Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:1764-yil]] olib tashlandi; [[Turkum:1764]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312038 wikitext text/x-wiki [[Turkum:1764]] [[Turkum:Sanʼat muzeylari]] jphw3h2y8dcnxwh0n5f2fqya73jpl3e 0 701097 6312326 3932186 2026-10-18T19:23:40Z Qareken Balasi 56617 Maʼlumotlar rus tilidagi maqola bilan moslashtirildi: rasmiy tarjimai hol, madaniyat vaziri lavozimi, unvonlar, manbalar 6312326 wikitext text/x-wiki {{Infobox musiqachi | Ismi = Begis Temirbaev | Asl ismi = {{lang-kaa|Begisbay Temirbaev}} | Tugʻilgan paytidagi ismi = Temirbaev Begisbay Jumabaevich | Tavalludi sanasi = 1978 | Tavalludi joyi = [[Qoʻngʻirot tumani]], [[Qoraqalpogʻiston]], [[Oʻzbekiston]] | Fuqaroligi = {{bayroqikon|Oʻzbekiston}} | Foto = Begis Temirbaev.jpg | Eni = 220px | Faoliyat-yillari = | Amplua = tenor }} '''Begisbay Jumabayevich (Begis) Temirbayev''' (1978-yilda [[Qoʻngʻirot tumani]]da tugʻilgan) — qoraqalpoq musiqachisi va davlat arbobi, 2023-yil sentyabrdan Qoraqalpogʻiston Respublikasi madaniyat vaziri<ref name="jk">[https://t.me/s/joqargikenes/17019 Қарақалпақстан Республикасы Мәденият министри лаўазымына Темирбаев Бегисбай Жумабаевич тайынланды] — Joqarǵı Keńes.uz, 2023-09-13.</ref><ref name="gazeta">[https://www.gazeta.uz/uz/2023/09/14/karakalpakstan/ Бегисбай Темирбаев Қорақалпоғистон маданият вазири бўлди] — Gazeta.uz, 2023-09-14.</ref>, Qoraqalpogʻiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist (2009)<ref name="sputnik">[https://uz.sputniknews.ru/20230914/karakalpakstan-ministr-kultura-naznacheniye-38912662.html В Каракалпакстане назначили нового министра культуры — что о нём известно] — Sputnik Узбекистан, 2023-09-14.</ref><ref name="hudud">[https://new.hudud24.uz/news/begis-temirbaev-korakalpogiston-madaniyat-vaziri-buldi Бегис Темирбаев Қорақалпоғистон маданият вазири бўлди] — Hudud24.uz, 2023-09-13.</ref>. == Biografiya == 1978-yilda Qoraqalpogʻiston Respublikasining Qoʻngʻirot tumanida tugʻilgan. Berdaq nomidagi Qoraqalpoq davlat universitetini tamomlagan: 2005-yilda bakalavr, 2007-yilda magistr (musiqa taʼlimi)<ref name="gov">[https://gov.uz/ru/madaniyat/departments/regional?active=573 Темирбаев Бегисбай Жумабаевич — Биография] — Ministry of Culture of Uzbekistan portal (gov.uz).</ref>. === Mehnat faoliyati === Rasmiy tarjimai holga koʻra<ref name="gov" />: * 1997—2001 — Qoʻngʻirot tumani madaniyat boʻlimi boshligʻi; * 2008—2011 — Berdaq nomidagi Qoraqalpoq davlat universiteti Maʼrifat va madaniyat markazi metodisti; * 2011—2014 — «Gulzor» Qoraqalpoq davlat folklor ansambli direktori; * 2014—2015 — «Ayqulash yulduzlari» milliy folklor ansambli orkestri musiqachisi, 2015—2017 — yakkaxon xonandasi; * 2017—2019 — «Oʻzbekkonsert» davlat muassasasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi boʻlimi direktori; * 2019—2023 — Oʻzbekiston davlat filarmoniyasining Qoraqalpogʻiston Respublikasi boʻlimi bosh rejissyori; * 2023 — «Ayqulash» Qoraqalpoq davlat milliy folklor ansambli direktori. == Musiqiy faoliyati == Tenor. 2021-yilda Ufada VI Jahon folklor festivalida qatnashgan<ref name="lgz">[https://lgz.ru/news/romantika-oseni-v-ufe/ «Романтика осени» в Уфе] — Литературная газета, 2024-08-26.</ref>. 2024-yil avgustda Ufadagi «Romantika oseni» klassik musiqa II festivalida solist sifatida qatnashib<ref name="bash">[https://www.bashinform.ru/news/culture/2024-08-19/v-ufe-na-sovetskoy-ploschadi-k-yubileyu-goroda-vystupyat-dva-simfonicheskih-orkestra-3890434 В Уфе на Советской площади к юбилею города выступят два симфонических оркестра] — Башинформ, 2024-08-19.</ref>, qoraqalpoq xalq qoʻshigʻi «Aydinlar» va kinofilmdan qoʻshiq ijro etdi<ref name="lgz" />. 2024-yil noyabrda Qozonda Qoraqalpogʻiston artistlari konsertida chiqish qildi<ref name="tatar">[https://tatar-inform.tatar/news/kazanda-saryk-bazary-festivale-kysalarynda-karakalpakstan-artistlary-koncerty-buldy-5896842 «Казанда Шәрык базары» фестивале кысаларында Каракалпакстан артистлары концерты булды] — Татар-информ, 2024-11-27.</ref>. == Madaniyat vaziri == 2023-yil 13-sentyabrda Qoraqalpogʻiston Joʻqorgʻi Kengesi Raisining madaniyat va sanʼat xodimlari bilan uchrashuvida madaniyat vaziri lavozimiga tasdiqlandi<ref name="jk" />; bu lavozimda Qalbay Turdiyevning oʻrnini egalladi<ref name="gazeta" />. Tayinlanish haqida Kursiv Media ham xabar berdi<ref name="kursiv">[https://uz.kursiv.media/2023-09-13/minkult-karakalpakstana-vozglavil-eks-rukovoditel-folklornogo-ansamblya/ Минкульт Каракалпакстана возглавил экс-руководитель фольклорного ансамбля] — Kursiv Media, 2023-09-13.</ref>. 2023-yil 13-noyabrda Oʻzbekiston davlat sanʼat va madaniyat instituti Nukus filialida «Vazir va yoshlar» uchrashuvini oʻtkazdi<ref name="nukus">[https://uzdsmi-nf.uz/ru/ministr-kultury-respubliki-karakalpakstan-b-temirbaev-posetil-nukusskij-filial-uzbekskogo-naczionalnogo-instituta-iskusstva-i-kultury-i-vstretilsya-s-molodezhyu-filiala/ Министр культуры Б. Темирбаев посетил Нукусский филиал УзГИИК] — 2023-11-13.</ref>. 2025-yil 18-sentyabrda Berdaq nomidagi Qoraqalpoq davlat akademik musiqali teatrida matbuot anjumani oʻtkazib, vazirlik rejalarini: Markaziy Osiyo xalqlari milliy musiqa asboblarini ishlab chiqarish ustaxonasi, yozuvchi Toʻlepbergen Qayipbergenov muzeyi va 2023-yilda boshlangan «Yosh» estrada loyihasini 2026-yilda butun Oʻzbekiston boʻylab oʻtkazishni bayon etdi<ref name="press25">[https://gov.uz/ru/karakalpakstan/news/view/86531 Пресс-конференция министра культуры Каракалпакстана] — Совет министров Республики Каракалпакстан, 2025-09-18.</ref>; vazirlik maʼlumotlariga koʻra, muzeyga 251 million 250 ming soʻm ajratilgan, «Yosh» loyihasining ikkinchi mavsumida 400 dan ortiq yosh qatnashgan<ref name="uza">[https://uza.uz/uz/posts/qoraqalpoq-sanati-jahon-arenalarida_761789 Qoraqalpoq san’ati jahon arenalarida] — UzA, 2025-09-18.</ref>. == Unvonlari == * Qoraqalpogʻiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist (2009)<ref name="sputnik" />. * Boshqirdiston Respublikasi xalq artisti (2024): bu haqda Oʻzbekiston Madaniyat vazirligi 2024-yil 9-sentyabrda xabar bergan<ref name="govxalq">[https://gov.uz/oz/madaniyat/news/view/20901 #Xushxabar] — Ministry of Culture of Uzbekistan, 2024-09-09.</ref>; farmon topilmadi, «Literaturnaya gazeta» esa festivalda faxriy yorliq bilan taqdirlangani haqida yozadi<ref name="lgz" />. * Dotsent ilmiy unvoni («Xalq ijodiyoti» kafedrasi, 2023)<ref name="docent">[https://uzdsmi-nf.uz/ru/sem-prepodavatelej-udostoilis-uchyonogo-zvaniya-professora-sem-prepodavatelej-uchyonoe-zvanie-doczenta/ Семь преподавателей удостоились учёного звания профессора...] — УзГИИК Нукусский филиал, 2023-10-09.</ref>. == Ijodi == * 2016 jili Begis Temirbaev, „Navo“ telekanalida qirgʻoqlari efirga uzatiladigan „ Navo shou“ koʻrsatuvida ishtirok qilishdi.<ref>[https://kruz. uz/uz/news/show/565 Qoraqalpoq eshtrada yulduzlari „Navo shou“ da]{{Deadlink|date=February 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Manbalar == {{manbalar|2}} {{DEFAULTSORT:Temirbaev, Begis}} [[Turkum:Qoraqalpogʻiston]] [[Turkum:Qoʻshiqchilar]] i91q7ch4uohl5n59bdgbffzif9d4s0x 0 701107 6312562 6309627 2026-10-19T10:34:09Z ~2026-56232-82 318227 6312562 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Billie Eilish | tasvir = BillieEilishO2140725-39 - 54665577407 (cropped).jpg | izoh = Eilish 2025-yilda | tavallud_paytidagi_ismi = Billie Eilish Pirate Baird O'Connell | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|2001|12|18}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], California, AQSh | kasbi = qoʻshiqchi-qoʻshiqlar muallifi | faoliyat_yillari = 2015–hozir | onasi = [[Maggie Baird]] | qarindoshlar = {{plainlist| * [[Finneas O'Connell]] (akasi) * [[Brian Baird]] (togʻasi) }} | modul = {{Musiqachi bilgiqutisi | embed = yes | cholgʻu = {{flatlist| * ukulele * gitara * pianino }} | leybl = {{flatlist| * Darkroom * Interscope }} | janr = {{flatlist| * [[Pop musiqa|pop]] * alternativ * [[Elektron musiqa|elektron]] }} }} | vebsayt = {{URL|billieeilish.com}} }} Billie Eilish eng bo'qi jalla Og'abek sila Shohruhni jo'rasi Eilishning ilk studiyaviy albomi ― ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) [[Billboard 200|''Billboard'' 200]] va UK Albums Chartda birinchi o‘rinni egallab, o‘sha yilning eng ko‘p sotilgan albomlaridan biri bo‘ldi. Albom tarkibiga kiruvchi „<nowiki/>[[Bad Guy]]<nowiki/>“ singli sabab, Billie XXI asrda tug‘ilgan san’atkorlar ichida birinchi boʻlib [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] chartida yetakchilik qildi va Amerika Yozuv Sanoati Assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan olmos sertifikatiga sazovor bo‘ldi. Keyingi yili u [[James Bond]] franshizasi filmi hisoblanadigan ''[[Oʻlish vaqti emas|No Time to Die]]'' uchun maxsus ishlangan „No Time to Die“ qo‘shig‘ini ijro etdi; ushbu qo‘shiq UK Singles Chartida birinchi o‘rinni egalladi va 2022-yilda „Film uchun ishlangan eng yaxshi qoʻshiq“ nominatsiyasida [[Oscar|Oscar mukofotini]] qo‘lga kiritdi. Eilishning ''[[Happier Than Ever]]'' (2021) nomli ikkinchi studiyaviy albomi bir nechta mamlakatlardagi chartlarda birinchi o‘rinni egalladi. Albomning „My Future“, „Therefore I Am“, „Happier Than Ever“ va „Your Power“ singllarining har biri AQSh va Buyuk Britaniya chartlarida kuchli o‘ntalikka kirdi. U ''[[Barbie (film)|Barbie]]'' (2023) filmi uchun „What Was I Made For?“ qo‘shig‘ini yozib, ijro etdi; trek unga ikkinchi Oscar mukofotini keltirdi. Uchinchi albom ― ''Hit Me Hard and Soft'' (2024) e’tiroflarga sazovor bo‘ldi va AQSh chartlarida yuqori beshlikni egallagan „Lunch“ va „Birds of a Feather“ singllarini taqdim etidi; shu jumladan, „Birds of a Feather“ uning [[Billboard Global 200|''Billboard'' Global 200]] da charttopperga aylangan birinchi qo‘shig‘i bo‘ldi. Uning yutuqlari roʻyxatiga ikkita [[Oscar|Oscar mukofoti]], to‘qqizta [[Grammy]] [[Grammy|Awards mukofoti]], to‘qqizta [[American Music Awards]] [[American Music Awards|mukofoti]], yigirmata [[Guinness World Records]] [[Guinness World Records|mukofoti]], sakkizta [[MTV Video Music Awards]] [[MTV Video Music Awards|mukofoti]], to‘rtta Brit Awards mukofoti va ikkita [[Oltin globus|Golden Globe mukofoti]] mavjud. U Grammy tarixida barcha to‘rtta asosiy nominatsiyalar — „Yil yozuvi“, „Yil albomi“, „Yil qo‘shig‘i“ va „Eng yaxshi yangi san’atkor“larni bir marotabadan qoʻlga kiritgan ikkinchi va yagona ayol sanʼatkor bo‘ldi, shuningdek, „Yil albomi“ va „Yil yozuvi“ning eng yosh g‘olibi hisoblanadi. Eilish XXI asrda tug‘ilib, ham Grammy, ham Oscar mukofotini qo‘lga kiritgan birinchi shaxs va Oscar mukofotini ikki marta yutgan eng yosh sanʼatkor sifatida tarixga kirdi<ref name="Oscar">{{cite magazine |last=Knolle |first=Sharon |date=March 27, 2022 |title=Billie Eilish Becomes First Oscar Winner Born in 21st Century With 'No Time to Die' |url=https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |url-status=live |magazine=[[TheWrap]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311075555/https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |archive-date=March 11, 2023 |access-date=June 28, 2023}}</ref>. U 2019-yilda ''[[Time (jurnal)|Time]]'' jurnali tomonidan e’lon qilingan birinchi Time 100 Next, 2021-yilda esa Time 100 ro‘yxatiga kiritilgan<ref>{{cite web |first=Madison |last=Bloom |date=September 15, 2021 |title=Billie Eilish, Lil Nas X, Bad Bunny Make 2021 Time 100 List |url=https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |access-date=September 16, 2021 |website=Pitchfork |archive-date=September 16, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916045910/https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |url-status=live}}</ref>. RIAA va ''Billboard'' ma’lumotlariga ko‘ra, Eilish raqamli singllar bo‘yicha 26-o‘rinni egallagan<ref>{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|title=Recording Industry Association of America Gold & Platinum|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=June 1, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160126081620/http://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|archive-date=January 26, 2016|url-status=live}}</ref> va 2010-yillarning eng muvaffaqiyatli san’atkorlaridan biri sifatida tan olingan<ref>{{cite magazine|title=Billboard's Top Artists of the 2010s|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511033038/https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|archive-date=May 11, 2021|access-date=May 11, 2021|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=October 31, 2019}}</ref>. 2022-yil dekabr oyida BBC tomonidan e’lon qilingan 100 Women ro‘yxatidan ham joy olgan<ref>{{Cite news |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=December 10, 2022 |publisher=BBC News |archive-url=https://archive.today/20230413193225/https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |archive-date=April 13, 2023 |url-status=live}}</ref>. Eilish siyosiy faollik bilan shug‘ullanadi, asosan iqlim o‘zgarishi bo‘yicha ogohlikni oshirish, ayollarning reproduktiv huquqlari va [[gender tengligi]] masalalariga e’tibor qaratadi. == Diskografiyasi == * ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) * ''[[Happier Than Ever]]'' (2021)<ref>{{veb manbasi |last=Aswad |first=Jem |title=Billie Eilish to Drop New Album, 'Happier Than Ever,' on July 30 |url=https://variety.com/2021/music/news/billie-eilish-new-album-happier-than-ever-1234961283/ |website=Variety |access-date=27-aprel 2021-yil |date=27-aprel 2021-yil}}</ref> * ''[[Hit Me Hard and Soft]]'' (2024) == Turnelar == * Donʼt Smile at Me Tour (2017) * Whereʼs My Mind Tour (2018) * 1 by 1 Tour (2018-2019)<ref name="tours">{{veb manbasi |last1=Reed |first1=Ryan |title=Billie Eilish Plots North American Tour |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |website=[[Rolling Stone]]|url-access=limited|access-date=25-oktyabr 2018-yil |date=23-iyul 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20181025190154/https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |archive-date=25-oktyabr 2018-yil |url-status=live }}</ref> * When We All Fall Asleep Tour (2019)<ref>{{veb manbasi |last1=Moore |first1=Robby |title=Billie Eilish Reveals North American Tour Dates for 'When We All Fall Asleep World Tour' |url=http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |website=Daily Ovation |access-date=7-fevral 2019-yil |date=4-fevral 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190209132837/http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |archive-date=9-fevral 2019-yil |url-status=live }}</ref> * Where Do We Go? World Tour (2020)<ref>{{cite magazine|last=Rowley|first=Glenn|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|title=Billie Eilish Postpones Remaining World Tour Dates Due to Pandemic|magazine=[[Billboard (jurnal)|Billboard]]|access-date=14-may 2020-yil|date=14-may 2020-yil|archive-date=15-may 2020-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20200515051511/https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|url-status=live}}</ref> * Happier Than Ever: The World Tour (2022)<ref>{{Veb manbasi|title=Billie Eilish Announces 2022 Happier Than Ever, The World Tour Dates|url=https://www.yahoo.com/entertainment/billie-eilish-announces-2022-happier-161256667.html|access-date=2021-05-21|website=www.yahoo.com|language=en-US}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|https://www.billieeilish.com/}} * {{IMDbda kishi|8483808}} {{Yilning eng yaxshi qoʻshigʻi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{Yilning eng yaxshi albomi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{American Music Award for New Artist of the Year}} {{Teen Choice Award for Choice Music – Female Artist}} {{Portal bar|Biografiya|AQSh|Musiqa}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Eilish, Billie}} [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari]] [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar]] [[Turkum:Amerikalik bola qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]] sem2boy8qmwi2uo9fh5g0seb7s6zwnq 6312564 6312562 2026-10-19T10:39:01Z Abdulqodir Nosirov 318229 rgegvfeg 6312564 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Billie Eilish | tasvir = BillieEilishO2140725-39 - 54665577407 (cropped).jpg | izoh = Eilish 2025-yilda | tavallud_paytidagi_ismi = Billie Eilish Pirate Baird O'Connell | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|2001|12|18}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], California, AQSh | kasbi = qoʻshiqchi-qoʻshiqlar muallifi | faoliyat_yillari = 2015–hozir | onasi = [[Maggie Baird]] | qarindoshlar = {{plainlist| * [[Finneas O'Connell]] (akasi) * [[Brian Baird]] (togʻasi) }} | modul = {{Musiqachi bilgiqutisi | embed = yes | cholgʻu = {{flatlist| * ukulele * gitara * pianino }} | leybl = {{flatlist| * Darkroom * Interscope }} | janr = {{flatlist| * [[Pop musiqa|pop]] * alternativ * [[Elektron musiqa|elektron]] }} }} | vebsayt = {{URL|billieeilish.com}} }} Billie Eilish eng bo'qi jalla Og'abek sila Shohruhni jo'rasi To'ppa to'g'ri bu gapni Og'abekni jo'rosi tasdiqlayapti (garry bob) Eilishning ilk studiyaviy albomi ― ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) [[Billboard 200|''Billboard'' 200]] va UK Albums Chartda birinchi o‘rinni egallab, o‘sha yilning eng ko‘p sotilgan albomlaridan biri bo‘ldi. Albom tarkibiga kiruvchi „<nowiki/>[[Bad Guy]]<nowiki/>“ singli sabab, Billie XXI asrda tug‘ilgan san’atkorlar ichida birinchi boʻlib [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] chartida yetakchilik qildi va Amerika Yozuv Sanoati Assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan olmos sertifikatiga sazovor bo‘ldi. Keyingi yili u [[James Bond]] franshizasi filmi hisoblanadigan ''[[Oʻlish vaqti emas|No Time to Die]]'' uchun maxsus ishlangan „No Time to Die“ qo‘shig‘ini ijro etdi; ushbu qo‘shiq UK Singles Chartida birinchi o‘rinni egalladi va 2022-yilda „Film uchun ishlangan eng yaxshi qoʻshiq“ nominatsiyasida [[Oscar|Oscar mukofotini]] qo‘lga kiritdi. Eilishning ''[[Happier Than Ever]]'' (2021) nomli ikkinchi studiyaviy albomi bir nechta mamlakatlardagi chartlarda birinchi o‘rinni egalladi. Albomning „My Future“, „Therefore I Am“, „Happier Than Ever“ va „Your Power“ singllarining har biri AQSh va Buyuk Britaniya chartlarida kuchli o‘ntalikka kirdi. U ''[[Barbie (film)|Barbie]]'' (2023) filmi uchun „What Was I Made For?“ qo‘shig‘ini yozib, ijro etdi; trek unga ikkinchi Oscar mukofotini keltirdi. Uchinchi albom ― ''Hit Me Hard and Soft'' (2024) e’tiroflarga sazovor bo‘ldi va AQSh chartlarida yuqori beshlikni egallagan „Lunch“ va „Birds of a Feather“ singllarini taqdim etidi; shu jumladan, „Birds of a Feather“ uning [[Billboard Global 200|''Billboard'' Global 200]] da charttopperga aylangan birinchi qo‘shig‘i bo‘ldi. Uning yutuqlari roʻyxatiga ikkita [[Oscar|Oscar mukofoti]], to‘qqizta [[Grammy]] [[Grammy|Awards mukofoti]], to‘qqizta [[American Music Awards]] [[American Music Awards|mukofoti]], yigirmata [[Guinness World Records]] [[Guinness World Records|mukofoti]], sakkizta [[MTV Video Music Awards]] [[MTV Video Music Awards|mukofoti]], to‘rtta Brit Awards mukofoti va ikkita [[Oltin globus|Golden Globe mukofoti]] mavjud. U Grammy tarixida barcha to‘rtta asosiy nominatsiyalar — „Yil yozuvi“, „Yil albomi“, „Yil qo‘shig‘i“ va „Eng yaxshi yangi san’atkor“larni bir marotabadan qoʻlga kiritgan ikkinchi va yagona ayol sanʼatkor bo‘ldi, shuningdek, „Yil albomi“ va „Yil yozuvi“ning eng yosh g‘olibi hisoblanadi. Eilish XXI asrda tug‘ilib, ham Grammy, ham Oscar mukofotini qo‘lga kiritgan birinchi shaxs va Oscar mukofotini ikki marta yutgan eng yosh sanʼatkor sifatida tarixga kirdi<ref name="Oscar">{{cite magazine |last=Knolle |first=Sharon |date=March 27, 2022 |title=Billie Eilish Becomes First Oscar Winner Born in 21st Century With 'No Time to Die' |url=https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |url-status=live |magazine=[[TheWrap]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311075555/https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |archive-date=March 11, 2023 |access-date=June 28, 2023}}</ref>. U 2019-yilda ''[[Time (jurnal)|Time]]'' jurnali tomonidan e’lon qilingan birinchi Time 100 Next, 2021-yilda esa Time 100 ro‘yxatiga kiritilgan<ref>{{cite web |first=Madison |last=Bloom |date=September 15, 2021 |title=Billie Eilish, Lil Nas X, Bad Bunny Make 2021 Time 100 List |url=https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |access-date=September 16, 2021 |website=Pitchfork |archive-date=September 16, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916045910/https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |url-status=live}}</ref>. RIAA va ''Billboard'' ma’lumotlariga ko‘ra, Eilish raqamli singllar bo‘yicha 26-o‘rinni egallagan<ref>{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|title=Recording Industry Association of America Gold & Platinum|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=June 1, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160126081620/http://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|archive-date=January 26, 2016|url-status=live}}</ref> va 2010-yillarning eng muvaffaqiyatli san’atkorlaridan biri sifatida tan olingan<ref>{{cite magazine|title=Billboard's Top Artists of the 2010s|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511033038/https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|archive-date=May 11, 2021|access-date=May 11, 2021|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=October 31, 2019}}</ref>. 2022-yil dekabr oyida BBC tomonidan e’lon qilingan 100 Women ro‘yxatidan ham joy olgan<ref>{{Cite news |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=December 10, 2022 |publisher=BBC News |archive-url=https://archive.today/20230413193225/https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |archive-date=April 13, 2023 |url-status=live}}</ref>. Eilish siyosiy faollik bilan shug‘ullanadi, asosan iqlim o‘zgarishi bo‘yicha ogohlikni oshirish, ayollarning reproduktiv huquqlari va [[gender tengligi]] masalalariga e’tibor qaratadi. == Diskografiyasi == * ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) * ''[[Happier Than Ever]]'' (2021)<ref>{{veb manbasi |last=Aswad |first=Jem |title=Billie Eilish to Drop New Album, 'Happier Than Ever,' on July 30 |url=https://variety.com/2021/music/news/billie-eilish-new-album-happier-than-ever-1234961283/ |website=Variety |access-date=27-aprel 2021-yil |date=27-aprel 2021-yil}}</ref> * ''[[Hit Me Hard and Soft]]'' (2024) == Turnelar == * Donʼt Smile at Me Tour (2017) * Whereʼs My Mind Tour (2018) * 1 by 1 Tour (2018-2019)<ref name="tours">{{veb manbasi |last1=Reed |first1=Ryan |title=Billie Eilish Plots North American Tour |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |website=[[Rolling Stone]]|url-access=limited|access-date=25-oktyabr 2018-yil |date=23-iyul 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20181025190154/https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |archive-date=25-oktyabr 2018-yil |url-status=live }}</ref> * When We All Fall Asleep Tour (2019)<ref>{{veb manbasi |last1=Moore |first1=Robby |title=Billie Eilish Reveals North American Tour Dates for 'When We All Fall Asleep World Tour' |url=http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |website=Daily Ovation |access-date=7-fevral 2019-yil |date=4-fevral 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190209132837/http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |archive-date=9-fevral 2019-yil |url-status=live }}</ref> * Where Do We Go? World Tour (2020)<ref>{{cite magazine|last=Rowley|first=Glenn|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|title=Billie Eilish Postpones Remaining World Tour Dates Due to Pandemic|magazine=[[Billboard (jurnal)|Billboard]]|access-date=14-may 2020-yil|date=14-may 2020-yil|archive-date=15-may 2020-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20200515051511/https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|url-status=live}}</ref> * Happier Than Ever: The World Tour (2022)<ref>{{Veb manbasi|title=Billie Eilish Announces 2022 Happier Than Ever, The World Tour Dates|url=https://www.yahoo.com/entertainment/billie-eilish-announces-2022-happier-161256667.html|access-date=2021-05-21|website=www.yahoo.com|language=en-US}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|https://www.billieeilish.com/}} * {{IMDbda kishi|8483808}} {{Yilning eng yaxshi qoʻshigʻi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{Yilning eng yaxshi albomi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{American Music Award for New Artist of the Year}} {{Teen Choice Award for Choice Music – Female Artist}} {{Portal bar|Biografiya|AQSh|Musiqa}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Eilish, Billie}} [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari]] [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar]] [[Turkum:Amerikalik bola qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]] cre9l4au9xis3rsyjn5147wrednked7 6312565 6312564 2026-10-19T10:41:07Z Zyroven 318230 6312565 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Billie Eilish | tasvir = https://www.google.com/search?sca_esv=ae1f6386fa4752fd&sxsrf=APpeQnuf4wosJVMBGq58xSb4riUxsoQWvw:1792406429742&udm=2&fbs=ABfTbFVyMZGZf1hfvX9uKjN_-G8c4u0nXx4bEIpwm1lnNH832a9BVCEiB2iPJNekNderQwIgLtPdGtXl-1ukUntONsOMkLK8Wjg5QbsFQsyTdBlDyIWYhgxyDNTy0wPRmWscMhXPcoRl2IGiedJq-Ou7bktAThMu4NA9p70Yhev5koDcBW5-E_NLUvu30_BOJKw7r_p9-3Y2&q=a&sa=X&ved=2ahUKEwjIrqak8sWXAxV1avEDHZhSMgAQtKgLegQIGxAB&biw=1920&bih=953&dpr=1#sv=CAMSUxoyKhBlLV81YU9fcVdiMWpnRHlNMg5fNWFPX3FXYjFqZ0R5TToOR0xScUpMckRaRVN0Rk0gBCoXCgFzEhBlLV81YU9fcVdiMWpnRHlNGAEwAVACGAcg16mwhAFKCBACGAEgAigB | izoh = Eilish 2025-yilda | tavallud_paytidagi_ismi = Billie Eilish Pirate Baird O'Connell | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|2001|12|18}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], California, AQSh | kasbi = qoʻshiqchi-qoʻshiqlar muallifi | faoliyat_yillari = 2015–hozir | onasi = [[Maggie Baird]] | qarindoshlar = {{plainlist| * [[Finneas O'Connell]] (akasi) * [[Brian Baird]] (togʻasi) }} | modul = {{Musiqachi bilgiqutisi | embed = yes | cholgʻu = {{flatlist| * ukulele * gitara * pianino }} | leybl = {{flatlist| * Darkroom * Interscope }} | janr = {{flatlist| * [[Pop musiqa|pop]] * alternativ * [[Elektron musiqa|elektron]] }} }} | vebsayt = {{URL|billieeilish.com}} }} Billie Eilish eng bo'qi jalla Og'abek sila Shohruhni jo'rasi To'ppa to'g'ri bu gapni Og'abekni jo'rosi tasdiqlayapti (garry bob) Eilishning ilk studiyaviy albomi ― ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) [[Billboard 200|''Billboard'' 200]] va UK Albums Chartda birinchi o‘rinni egallab, o‘sha yilning eng ko‘p sotilgan albomlaridan biri bo‘ldi. Albom tarkibiga kiruvchi „<nowiki/>[[Bad Guy]]<nowiki/>“ singli sabab, Billie XXI asrda tug‘ilgan san’atkorlar ichida birinchi boʻlib [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] chartida yetakchilik qildi va Amerika Yozuv Sanoati Assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan olmos sertifikatiga sazovor bo‘ldi. Keyingi yili u [[James Bond]] franshizasi filmi hisoblanadigan ''[[Oʻlish vaqti emas|No Time to Die]]'' uchun maxsus ishlangan „No Time to Die“ qo‘shig‘ini ijro etdi; ushbu qo‘shiq UK Singles Chartida birinchi o‘rinni egalladi va 2022-yilda „Film uchun ishlangan eng yaxshi qoʻshiq“ nominatsiyasida [[Oscar|Oscar mukofotini]] qo‘lga kiritdi. Eilishning ''[[Happier Than Ever]]'' (2021) nomli ikkinchi studiyaviy albomi bir nechta mamlakatlardagi chartlarda birinchi o‘rinni egalladi. Albomning „My Future“, „Therefore I Am“, „Happier Than Ever“ va „Your Power“ singllarining har biri AQSh va Buyuk Britaniya chartlarida kuchli o‘ntalikka kirdi. U ''[[Barbie (film)|Barbie]]'' (2023) filmi uchun „What Was I Made For?“ qo‘shig‘ini yozib, ijro etdi; trek unga ikkinchi Oscar mukofotini keltirdi. Uchinchi albom ― ''Hit Me Hard and Soft'' (2024) e’tiroflarga sazovor bo‘ldi va AQSh chartlarida yuqori beshlikni egallagan „Lunch“ va „Birds of a Feather“ singllarini taqdim etidi; shu jumladan, „Birds of a Feather“ uning [[Billboard Global 200|''Billboard'' Global 200]] da charttopperga aylangan birinchi qo‘shig‘i bo‘ldi. Uning yutuqlari roʻyxatiga ikkita [[Oscar|Oscar mukofoti]], to‘qqizta [[Grammy]] [[Grammy|Awards mukofoti]], to‘qqizta [[American Music Awards]] [[American Music Awards|mukofoti]], yigirmata [[Guinness World Records]] [[Guinness World Records|mukofoti]], sakkizta [[MTV Video Music Awards]] [[MTV Video Music Awards|mukofoti]], to‘rtta Brit Awards mukofoti va ikkita [[Oltin globus|Golden Globe mukofoti]] mavjud. U Grammy tarixida barcha to‘rtta asosiy nominatsiyalar — „Yil yozuvi“, „Yil albomi“, „Yil qo‘shig‘i“ va „Eng yaxshi yangi san’atkor“larni bir marotabadan qoʻlga kiritgan ikkinchi va yagona ayol sanʼatkor bo‘ldi, shuningdek, „Yil albomi“ va „Yil yozuvi“ning eng yosh g‘olibi hisoblanadi. Eilish XXI asrda tug‘ilib, ham Grammy, ham Oscar mukofotini qo‘lga kiritgan birinchi shaxs va Oscar mukofotini ikki marta yutgan eng yosh sanʼatkor sifatida tarixga kirdi<ref name="Oscar">{{cite magazine |last=Knolle |first=Sharon |date=March 27, 2022 |title=Billie Eilish Becomes First Oscar Winner Born in 21st Century With 'No Time to Die' |url=https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |url-status=live |magazine=[[TheWrap]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311075555/https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |archive-date=March 11, 2023 |access-date=June 28, 2023}}</ref>. U 2019-yilda ''[[Time (jurnal)|Time]]'' jurnali tomonidan e’lon qilingan birinchi Time 100 Next, 2021-yilda esa Time 100 ro‘yxatiga kiritilgan<ref>{{cite web |first=Madison |last=Bloom |date=September 15, 2021 |title=Billie Eilish, Lil Nas X, Bad Bunny Make 2021 Time 100 List |url=https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |access-date=September 16, 2021 |website=Pitchfork |archive-date=September 16, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916045910/https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |url-status=live}}</ref>. RIAA va ''Billboard'' ma’lumotlariga ko‘ra, Eilish raqamli singllar bo‘yicha 26-o‘rinni egallagan<ref>{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|title=Recording Industry Association of America Gold & Platinum|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=June 1, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160126081620/http://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|archive-date=January 26, 2016|url-status=live}}</ref> va 2010-yillarning eng muvaffaqiyatli san’atkorlaridan biri sifatida tan olingan<ref>{{cite magazine|title=Billboard's Top Artists of the 2010s|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511033038/https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|archive-date=May 11, 2021|access-date=May 11, 2021|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=October 31, 2019}}</ref>. 2022-yil dekabr oyida BBC tomonidan e’lon qilingan 100 Women ro‘yxatidan ham joy olgan<ref>{{Cite news |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=December 10, 2022 |publisher=BBC News |archive-url=https://archive.today/20230413193225/https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |archive-date=April 13, 2023 |url-status=live}}</ref>. Eilish siyosiy faollik bilan shug‘ullanadi, asosan iqlim o‘zgarishi bo‘yicha ogohlikni oshirish, ayollarning reproduktiv huquqlari va [[gender tengligi]] masalalariga e’tibor qaratadi. == Diskografiyasi == * ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) * ''[[Happier Than Ever]]'' (2021)<ref>{{veb manbasi |last=Aswad |first=Jem |title=Billie Eilish to Drop New Album, 'Happier Than Ever,' on July 30 |url=https://variety.com/2021/music/news/billie-eilish-new-album-happier-than-ever-1234961283/ |website=Variety |access-date=27-aprel 2021-yil |date=27-aprel 2021-yil}}</ref> * ''[[Hit Me Hard and Soft]]'' (2024) == Turnelar == * Donʼt Smile at Me Tour (2017) * Whereʼs My Mind Tour (2018) * 1 by 1 Tour (2018-2019)<ref name="tours">{{veb manbasi |last1=Reed |first1=Ryan |title=Billie Eilish Plots North American Tour |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |website=[[Rolling Stone]]|url-access=limited|access-date=25-oktyabr 2018-yil |date=23-iyul 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20181025190154/https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |archive-date=25-oktyabr 2018-yil |url-status=live }}</ref> * When We All Fall Asleep Tour (2019)<ref>{{veb manbasi |last1=Moore |first1=Robby |title=Billie Eilish Reveals North American Tour Dates for 'When We All Fall Asleep World Tour' |url=http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |website=Daily Ovation |access-date=7-fevral 2019-yil |date=4-fevral 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190209132837/http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |archive-date=9-fevral 2019-yil |url-status=live }}</ref> * Where Do We Go? World Tour (2020)<ref>{{cite magazine|last=Rowley|first=Glenn|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|title=Billie Eilish Postpones Remaining World Tour Dates Due to Pandemic|magazine=[[Billboard (jurnal)|Billboard]]|access-date=14-may 2020-yil|date=14-may 2020-yil|archive-date=15-may 2020-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20200515051511/https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|url-status=live}}</ref> * Happier Than Ever: The World Tour (2022)<ref>{{Veb manbasi|title=Billie Eilish Announces 2022 Happier Than Ever, The World Tour Dates|url=https://www.yahoo.com/entertainment/billie-eilish-announces-2022-happier-161256667.html|access-date=2021-05-21|website=www.yahoo.com|language=en-US}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|https://www.billieeilish.com/}} * {{IMDbda kishi|8483808}} {{Yilning eng yaxshi qoʻshigʻi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{Yilning eng yaxshi albomi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{American Music Award for New Artist of the Year}} {{Teen Choice Award for Choice Music – Female Artist}} {{Portal bar|Biografiya|AQSh|Musiqa}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Eilish, Billie}} [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari]] [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar]] [[Turkum:Amerikalik bola qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]] 5po60h6m0ioeolbwk5dj85ot4pw51mc 6312567 6312565 2026-10-19T10:42:04Z Zyroven 318230 a 6312567 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Billie Eilish | tasvir = https://www.flaticon.com/free-icon/letter-a_6041897 | izoh = Eilish 2025-yilda | tavallud_paytidagi_ismi = Billie Eilish Pirate Baird O'Connell | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|2001|12|18}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], California, AQSh | kasbi = qoʻshiqchi-qoʻshiqlar muallifi | faoliyat_yillari = 2015–hozir | onasi = [[Maggie Baird]] | qarindoshlar = {{plainlist| * [[Finneas O'Connell]] (akasi) * [[Brian Baird]] (togʻasi) }} | modul = {{Musiqachi bilgiqutisi | embed = yes | cholgʻu = {{flatlist| * ukulele * gitara * pianino }} | leybl = {{flatlist| * Darkroom * Interscope }} | janr = {{flatlist| * [[Pop musiqa|pop]] * alternativ * [[Elektron musiqa|elektron]] }} }} | vebsayt = {{URL|billieeilish.com}} }} Billie Eilish eng bo'qi jalla Og'abek sila Shohruhni jo'rasi To'ppa to'g'ri bu gapni Og'abekni jo'rosi tasdiqlayapti (garry bob) Eilishning ilk studiyaviy albomi ― ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) [[Billboard 200|''Billboard'' 200]] va UK Albums Chartda birinchi o‘rinni egallab, o‘sha yilning eng ko‘p sotilgan albomlaridan biri bo‘ldi. Albom tarkibiga kiruvchi „<nowiki/>[[Bad Guy]]<nowiki/>“ singli sabab, Billie XXI asrda tug‘ilgan san’atkorlar ichida birinchi boʻlib [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] chartida yetakchilik qildi va Amerika Yozuv Sanoati Assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan olmos sertifikatiga sazovor bo‘ldi. Keyingi yili u [[James Bond]] franshizasi filmi hisoblanadigan ''[[Oʻlish vaqti emas|No Time to Die]]'' uchun maxsus ishlangan „No Time to Die“ qo‘shig‘ini ijro etdi; ushbu qo‘shiq UK Singles Chartida birinchi o‘rinni egalladi va 2022-yilda „Film uchun ishlangan eng yaxshi qoʻshiq“ nominatsiyasida [[Oscar|Oscar mukofotini]] qo‘lga kiritdi. Eilishning ''[[Happier Than Ever]]'' (2021) nomli ikkinchi studiyaviy albomi bir nechta mamlakatlardagi chartlarda birinchi o‘rinni egalladi. Albomning „My Future“, „Therefore I Am“, „Happier Than Ever“ va „Your Power“ singllarining har biri AQSh va Buyuk Britaniya chartlarida kuchli o‘ntalikka kirdi. U ''[[Barbie (film)|Barbie]]'' (2023) filmi uchun „What Was I Made For?“ qo‘shig‘ini yozib, ijro etdi; trek unga ikkinchi Oscar mukofotini keltirdi. Uchinchi albom ― ''Hit Me Hard and Soft'' (2024) e’tiroflarga sazovor bo‘ldi va AQSh chartlarida yuqori beshlikni egallagan „Lunch“ va „Birds of a Feather“ singllarini taqdim etidi; shu jumladan, „Birds of a Feather“ uning [[Billboard Global 200|''Billboard'' Global 200]] da charttopperga aylangan birinchi qo‘shig‘i bo‘ldi. Uning yutuqlari roʻyxatiga ikkita [[Oscar|Oscar mukofoti]], to‘qqizta [[Grammy]] [[Grammy|Awards mukofoti]], to‘qqizta [[American Music Awards]] [[American Music Awards|mukofoti]], yigirmata [[Guinness World Records]] [[Guinness World Records|mukofoti]], sakkizta [[MTV Video Music Awards]] [[MTV Video Music Awards|mukofoti]], to‘rtta Brit Awards mukofoti va ikkita [[Oltin globus|Golden Globe mukofoti]] mavjud. U Grammy tarixida barcha to‘rtta asosiy nominatsiyalar — „Yil yozuvi“, „Yil albomi“, „Yil qo‘shig‘i“ va „Eng yaxshi yangi san’atkor“larni bir marotabadan qoʻlga kiritgan ikkinchi va yagona ayol sanʼatkor bo‘ldi, shuningdek, „Yil albomi“ va „Yil yozuvi“ning eng yosh g‘olibi hisoblanadi. Eilish XXI asrda tug‘ilib, ham Grammy, ham Oscar mukofotini qo‘lga kiritgan birinchi shaxs va Oscar mukofotini ikki marta yutgan eng yosh sanʼatkor sifatida tarixga kirdi<ref name="Oscar">{{cite magazine |last=Knolle |first=Sharon |date=March 27, 2022 |title=Billie Eilish Becomes First Oscar Winner Born in 21st Century With 'No Time to Die' |url=https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |url-status=live |magazine=[[TheWrap]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20230311075555/https://www.thewrap.com/billie-eilish-oscar-win-record-second-youngest-songwriter/ |archive-date=March 11, 2023 |access-date=June 28, 2023}}</ref>. U 2019-yilda ''[[Time (jurnal)|Time]]'' jurnali tomonidan e’lon qilingan birinchi Time 100 Next, 2021-yilda esa Time 100 ro‘yxatiga kiritilgan<ref>{{cite web |first=Madison |last=Bloom |date=September 15, 2021 |title=Billie Eilish, Lil Nas X, Bad Bunny Make 2021 Time 100 List |url=https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |access-date=September 16, 2021 |website=Pitchfork |archive-date=September 16, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210916045910/https://pitchfork.com/news/billie-eilish-lil-nas-x-bad-bunny-make-2021-time-100-list/ |url-status=live}}</ref>. RIAA va ''Billboard'' ma’lumotlariga ko‘ra, Eilish raqamli singllar bo‘yicha 26-o‘rinni egallagan<ref>{{cite web|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|title=Recording Industry Association of America Gold & Platinum|publisher=[[Recording Industry Association of America]]|access-date=June 1, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20160126081620/http://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=top_tallies&ttt=TAS|archive-date=January 26, 2016|url-status=live}}</ref> va 2010-yillarning eng muvaffaqiyatli san’atkorlaridan biri sifatida tan olingan<ref>{{cite magazine|title=Billboard's Top Artists of the 2010s|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20210511033038/https://www.billboard.com/charts/decade-end/top-artists|archive-date=May 11, 2021|access-date=May 11, 2021|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=October 31, 2019}}</ref>. 2022-yil dekabr oyida BBC tomonidan e’lon qilingan 100 Women ro‘yxatidan ham joy olgan<ref>{{Cite news |title=BBC 100 Women 2022: Who is on the list this year? |url=https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |access-date=December 10, 2022 |publisher=BBC News |archive-url=https://archive.today/20230413193225/https://www.bbc.co.uk/news/resources/idt-75af095e-21f7-41b0-9c5f-a96a5e0615c1 |archive-date=April 13, 2023 |url-status=live}}</ref>. Eilish siyosiy faollik bilan shug‘ullanadi, asosan iqlim o‘zgarishi bo‘yicha ogohlikni oshirish, ayollarning reproduktiv huquqlari va [[gender tengligi]] masalalariga e’tibor qaratadi. == Diskografiyasi == * ''[[When We All Fall Asleep, Where Do We Go?]]'' (2019) * ''[[Happier Than Ever]]'' (2021)<ref>{{veb manbasi |last=Aswad |first=Jem |title=Billie Eilish to Drop New Album, 'Happier Than Ever,' on July 30 |url=https://variety.com/2021/music/news/billie-eilish-new-album-happier-than-ever-1234961283/ |website=Variety |access-date=27-aprel 2021-yil |date=27-aprel 2021-yil}}</ref> * ''[[Hit Me Hard and Soft]]'' (2024) == Turnelar == * Donʼt Smile at Me Tour (2017) * Whereʼs My Mind Tour (2018) * 1 by 1 Tour (2018-2019)<ref name="tours">{{veb manbasi |last1=Reed |first1=Ryan |title=Billie Eilish Plots North American Tour |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |website=[[Rolling Stone]]|url-access=limited|access-date=25-oktyabr 2018-yil |date=23-iyul 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20181025190154/https://www.rollingstone.com/music/music-news/billie-eilish-plots-north-american-tour-702528/ |archive-date=25-oktyabr 2018-yil |url-status=live }}</ref> * When We All Fall Asleep Tour (2019)<ref>{{veb manbasi |last1=Moore |first1=Robby |title=Billie Eilish Reveals North American Tour Dates for 'When We All Fall Asleep World Tour' |url=http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |website=Daily Ovation |access-date=7-fevral 2019-yil |date=4-fevral 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190209132837/http://dailyovation.com/2019/02/04/billie-eilish-fall-asleep-world-tour/ |archive-date=9-fevral 2019-yil |url-status=live }}</ref> * Where Do We Go? World Tour (2020)<ref>{{cite magazine|last=Rowley|first=Glenn|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|title=Billie Eilish Postpones Remaining World Tour Dates Due to Pandemic|magazine=[[Billboard (jurnal)|Billboard]]|access-date=14-may 2020-yil|date=14-may 2020-yil|archive-date=15-may 2020-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20200515051511/https://www.billboard.com/articles/columns/pop/9377733/billie-eilish-postpones-world-tour-pandemic|url-status=live}}</ref> * Happier Than Ever: The World Tour (2022)<ref>{{Veb manbasi|title=Billie Eilish Announces 2022 Happier Than Ever, The World Tour Dates|url=https://www.yahoo.com/entertainment/billie-eilish-announces-2022-happier-161256667.html|access-date=2021-05-21|website=www.yahoo.com|language=en-US}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|https://www.billieeilish.com/}} * {{IMDbda kishi|8483808}} {{Yilning eng yaxshi qoʻshigʻi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{Yilning eng yaxshi albomi uchun Grammy mukofoti |holat=yigʻilgan}} {{American Music Award for New Artist of the Year}} {{Teen Choice Award for Choice Music – Female Artist}} {{Portal bar|Biografiya|AQSh|Musiqa}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Eilish, Billie}} [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari]] [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar]] [[Turkum:Amerikalik bola qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]] qcalq7wb34r3tiz7nss0ytlbecw4xu5 828 703201 6312378 6282643 2026-10-19T03:01:15Z MalikxanBot 49138 Bot: Yangilandi 6312378 Scribunto text/plain return { ["Hlist/styles.css"] = 290000, ["Hello"] = 70000, ["Hidden"] = 10000, ["Hidden begin"] = 10000, ["Hidden end"] = 10000, ["Hide in print"] = 9000, ["Hujjat"] = 9000, ["Hujjat/docspace"] = 9000, ["Hujjat/end box"] = 9000, ["Hujjat/end box2"] = 9000, ["Hujjat/start box"] = 9000, ["Hujjat/start box2"] = 9000, ["Hujjat/template page"] = 9000, ["Hindiston-geo-stub"] = 6000, ["Hindiston loyihasi"] = 5000, ["Hujjat ostsahifasi"] = 3000, ["Height"] = 2000, ["Historical populations"] = 2000, ["Hlist"] = 2000, ["Modul:Historical populations"] = 2000, ["Hindiston bayrogʻi"] = 1000, ["Modul:HTMLDecode"] = 1000, ["Harvard citation no brackets"] = 800, ["Hatnote"] = 800, ["Harbiy arbob bilgiqutisi"] = 600, ["Haute-Garonne departamenti kommunalari"] = 600, ["Hukmronlik"] = 600, ["HUN"] = 600, ["Haute-Saône departamenti kommunalari"] = 500, } jwwy5xuvtn90zifk3p5pxk7ze23l81g 0 709752 6312199 6291727 2026-10-18T16:22:02Z Suxrob Xidirovvvvvv 317967 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|1|0 */ 6312199 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti gʻor | oʻzbekcha nomi = Boybuloq | tasvir = Boybuloq Cave Entrance with Elena Ljubavina.jpg | tasvir izohi = G'orga kirish | bayroq = | lat_deg= 38 |lat_min= 23 |lat_sec = 45 |lon_deg= 67 |lon_min= 31 |lon_sec = 47 | CoordAddon = type:landmark_region:UZ | mamlakat = Oʻzbekiston | mintaqa = [[Boysun]] | chuqurlik = 1517 m | uzunlik = 18400 m | balandligi = 2647 m | mezbon jinslar = ohaktosh | kirishlar soni = 2 }} '''Boybuloq''' (Boybuloq) — Oʻzbekistonning ohaktoshli togʻlarida [[karst]] jarayonlari natijasida paydo boʻlgan [[g'or]], u [[Markaziy Osiyo]]dagi eng chuqur gʻor hisoblanadi. Chuqurligi 1517 m, uzunligi 18400 m. Asosiy kirish joyi dengiz sathidan 2647 m balandda, Surxontogʻ tizmasi platosida, [[Hisor tizmasi]]ning janubiy yonbagʻrida joylashgan. Gʻor mamlakatning janubi-sharqida, eng yaqin qishloq — [[Dehibolo]], [[Boysun]] shimolida.<ref name="WDC"/><ref name="BB"/><ref name="BB2018"/><ref name="EHAC"/><ref name="HEVC"/><ref name="BB1517"/><ref name="BB2022-2023"/> Gʻor yuqori va oʻrta yura davriga tegishli ohaktoshli togʻlarning yopiq karstida, monoklinal qatlamda, anti-klinalning saqlanib qolgan qanotida rivojlanmoqda. Ohaktoshli qatlamlarning quvvati 200 dan 350 metrgacha. Aksariyat ohaktoshli gʻorlardan farqli oʻlaroq, u suvning sirtdan kirishi natijasida hosil boʻlmagan, uning kelib chiqishi kondensasion xarakterga ega, chunki eruvchan jins erimaydigan qatlamlar bilan qoplangan.<ref name="ART"/> Binobarin, gʻor asosan juda tor, qatlamlarning tushish burchagi boʻyicha pasayib boruvchi meandrlardan iborat, qatlamlar vaqti-vaqti bilan 30 metrdan chuqur boʻlmagan vertikal quduqlar bilan kesishadi va oʻtib boʻlmaydigan sifon bilan tugaydi.<ref name="EHAC"/> Rus speleologlari Boybuloqni 1985-yildan beri oʻrgana boshladilar. Ekspeditsiya [[Yekaterinburg]] Speleoklubi (SGS) tomonidan [[Ural]] speleologlari birlashmasi (ASU) va Rossiyadagi boshqa klublar bilan birgalikda [[Italiya]], [[Buyuk Britaniya]], [[Slovakiya]], [[Fransiya]] va [[Shveysariya]] (xronologik tartibda) speleologlari ishtirokida oʻtkazilmoqda.<ref name="WAW"/><ref name="BB2018FE"/> == Nomlanishi == Gʻorga kirish joyidan ushbu qurgʻoq joylar uchun noyob boʻlgan kichik jilgʻa oqadi, gʻorga mana shu jilgʻadan kelib chiqib nom berilgan. „Boy“ va „buloq“ soʻzlaridan yasalgan bu nom yaqin atrofdagi qishloqlar aholisi tomonidan berilgan.<ref name="HEBBC"/><ref name="MACA"/> == Tarix == [[Fayl:Mustafa's oil lamp.jpg|thumb|upright=0.70|right|Mustafoqulning chirogʻi]] Gʻor mahalliy aholiga qadim zamonlardan beri maʼlum boʻlgan, chunki uning kirish joyidan boshlab togʻ yonbagʻri boʻylab jilgʻa oqadi. Yanvar-aprel oylarida 1800 m balandlikda joylashgan Dehibolo qishlogʻi (uning nomi tojik tilidan „eng baland qishloq“ deb tarjima qilinadi) qalin qor sababli dunyodan uzilib qoladi, yozda esa aholiga suv beradigan bir nechta [[buloqlar]] qurib qolishi mumkin.<ref name="BBC"/> 1971-yil may oyida kuchli qurgʻoqchilik paytida, sakkiz farzandning otasi Dehibolo qishloq maktabi oʻqituvchisi Mustafoqul Zokirov oʻspirin oʻgʻli bilan eshaklarga minib suv olib kelish uchun toʻrt soat yoʻl yurib gʻorga (6 km)<ref name="BT2015"/> borishdi. Gʻor unga maʼlum, u avvallari bir necha bor u yerga borgan edi. Ular gʻorga yetib kelishdi, kiraverishda jilgʻa yoʻqligi sababli, Mustafoqul suv izlab gʻorga kirib ketdi. Taxminan bir soat oʻtgach, u emaklab, birinchi quduq yaqiniga yetib bordi, oʻsha yerda uning kerosinli chirogʻi oʻchdi. Qorongʻida u kirish yoʻlini adashtirib qoʻyib, jarga yiqilib, halok boʻldi. Oʻgʻli tong otishini kutib, qishloqqa yolgʻiz qaytib keldi.<ref name="LADC"/><ref name="HEBBC"/><ref name="SGSFSC"/><ref name="HMZ"/> Dehibolo erkaklari oʻsha yil yozda, keyingi yillarda Mustafoqulni gʻordan topishga bir necha bor urinishgan, ammo natija boʻlmagan. Uning jasadi faqat 1985-yilda gʻorda oʻtkazilgan birinchi [[speleologiya|speleologik]] tadqiqot paytida topilgan.<ref name="SGSFSC"/> == Tadqiqot == [[Fayl:Dinosaur footprint.jpg|thumb|upright=1.0|right|Boybuloqqa olib boruvchi kanyonda topilgan 40x40 sm kattalikdagi toshga aylangan dinozavr izlari.]] 1972-yilda Oʻzbekistondagi Qirqtogʻ platosida dengiz sathidan 2340 m balandlikda Kiev gʻori kashf etilib, 990 m chuqurlikkacha boʻlgan qismi oʻrganilgach, u sobiq Ittifoqdagi eng chuqur gʻor deb tan olingan edi. U 1977-1978-yilgacha shu maqomda qoldi,<ref name="KC"/> Sverdlovsk (SGS) speleologlari 1970-yillarning oxiri va 1980-yillarning boshlarida Markaziy Osiyoda yangi chuqur gʻorlarni qidira boshladilar.<ref name="SGS40OA"/> 1981-yil may oyida ular dengiz sathidan 3 100 m balandda, Ketmonchopti tizmasida Zindon gʻorini topdilar, keyinchalik bu gʻor Ural-Zenkov (Zindon) deb nomlandi. Uning 1 300 m balandligida buloq mavjud boʻlib, bu gʻorning juda chuqur boʻlishi mumkinligini bildirardi. 1983-yil yanvargacha uning 565 m chuqurligiga tusha olishdi, chunki yanada pastroq tushish uchun sifon juda tor edi.<ref name="SGS40OA"/><ref name="ZUCZ"/> 1983-yil yozida oʻtkazilgan bir nechta qidiruv ekspeditsiyalari muvaffaqiyatsiz tugadi, 1984-yilda SGS speleologlarining kichik guruhi Xoʻja Gʻurgʻurota massiviga borib, u yerda bir nechta istiqbolli kirish yoʻllarini topdilar.<ref name="SGSFSC"/> '''1985'''-yildagi katta ekspeditsiya davomida besh kishidan iborat guruh platoda yangi gʻorlarni qidirish uchun Surxontogʻ tizmasiga joʻnatildi. Yoʻlda, dengiz sathidan 1 455 metr balandda joylashgan Qoʻrgʻoncha qishlogʻida<ref name="LCCA"/> ularga platoda yuqoriroqda joylashgan Boybuloq nomli gʻor haqida hikoya qilishdi. U yerga Dehibolo qishlogʻida yashovchi kishi 1971-yilda suv qidirish uchun borib, qaytib kelmagan.<ref name="HEBBC"/><ref name="MACA"/> Ular jilgʻa oʻzani boʻylab yurib, 2650 m balandlikda gʻorga kiradigan pastak joyni topdilar. Gʻor 30 metrli yarim sifondan boshlandi, unda suyuq loyga boʻynigacha botib, to tik turish mumkin boʻlgan joygacha emaklab borish kerak edi.<ref name="ART"/> U yogʻiga 600 m keladigan tor [[meandr]] choʻzilib yotadi, u 90 m gacha balandlashib borib, keyin pastga tushadi.<ref name="BBC"/> Koʻp oʻtmay, meandr 27 metrlik quduqqa yetib boradi, uning tubida odam jasadining qoldiqlari topilgan. Ular Mustafoqul Zokirovga tegishli edi.<ref name="HEBBC"/> Nafaqat Boybuloq, balki bu yerdagi boshqa gʻorlarning aksariyati uzun va tor meandrlandan iborat, ulardan oʻtish qiyin, favqulodda vaziyatlarda yordam berish juda murakkab,<ref name="ART"/> ekspeditsiya aʼzosi Sergey Kuklev yozganidek: {{quote|Men Il’yadan iloji boricha muloyim tarzda toʻsiqlardan qanday qilib oʻtish qulayroq, tepasidanmi yoki pastidanmi, deb soʻradim. Il’ya oʻylab turib, shubhasiz, pastdan oʻtish qulayroq boʻladi, deb javob berdi. Shunday qilib, men qalqonbaliqdek yalpayib olib, toshlar tagidagi bosh arang sigʻadigan yoriqqa kirdim. Va tiqilib qoldim. Egnimdagi kombinezon ilma-teshik boʻlib yirtilganidan orqaga qaytishga imkon bermasdi, shuning uchun biroz dam olish uchun toʻxtashga majbur boʻldim... Boybuloq gʻorida tiqilib qolgan odamga faqat Xudo yoki uning oʻzi yordam berishi mumkin - tor yoʻlaklarga ikki kishi sigʻmaydi. Oldingi ekspeditsiyalarda speleologlardan biri quduq ichiga qoqilgan ilgakdan tushib ketib, 17 metr pastga yiqilib, ikkala oyogʻini sindirib olgan. Oʻsha paytda ular qila oladigan yagona ish unga ogʻriq qoldiruvchi dorilarni uzluksiz uzatib turish boʻldi, xolos. Oyoqlari singan odam Boybuloqdan ikki kun davomida emaklab chiqib keldi...<ref name="ART"/>}} [[Fayl:Boybuloq Profile with Surface 2020 UZ B.svg|thumb|left|upright=2.5|Boybuloq — gʻor profilining SW dan NW-SE yuzasi bilan birgalikda koʻrinishi]] Keyingi yillarda quyidagi ekspeditsiyalar oʻtkazildi: '''1986'''-yilda gʻorning 400 m joyidan oʻtildi; '''1987'''-yilda 500 m gacha oʻtilib, Zokirov jasadining qoldiqlari uning oilasiga topshirildi; '''1988'''-yilda sifonning 600 m joyini akvalangsiz ([[fridayving]]) suzib oʻtishdi, sifonning narigi tomonidagi toʻsiqni buzib tashlab, uning balandligini yarim sifon darajasiga tushirishdi va gʻorning yangi qismini topib, uning 900 m gacha boʻlgan qismidan oʻtishdi. '''1989'''-yilda Sovet-Italiya qoʻshma ekspeditsiyasi 1154 m chuqurlikdagi yakuniy sifonga yetib bordi va +156 m gacha yuqoriga koʻtarildi, bu gʻorning umumiy amplitudasi — 1310 m ni tashkil qildi.<ref name="EHAC"/> '''1990'''-yilda Sovet-Britaniya ekspeditsiyasi gʻorning Yangi qismini +222 m (umumiy amplituda — 1376 m) tadqiq etishga muvaffaq boʻldi.<ref name="A90"/> Yuqoridagi xaritadan koʻrinib turibdiki, xalqaro ekspeditsiyalar gʻorning yangi qismlarining nomlarida „Italyan“ va „Ingliz“ galereyalari boʻlib aks etgan. [[Fayl:Лагерь у пещеры Бой-Булок.jpg|thumb|upright=1.24|left|Asosiy lager, 1992-yil]] [[Fayl:Бойсун.jpg|thumb|upright=1.2|right|Ekspeditsiya aʼzolari Sodiq Djoʻraevni tinglashadi, Boysun 2013-yil]] '''1991'''-yilda Yangi qismning pastki davomi topildi, '''1992'''-yilda +257 m nuqtagacha koʻtarilib boruvchi quduqdan oʻtildi, bu gʻorning yakuniy amplitudasini (1415 m) hosil qildi.<ref name="SGSFSC"/><ref name="BB"/> '''1995'''-yilda, Koʻchki zalidagi oʻpirilishdan hosil boʻlgan toʻsiqni qazish ishlari olib borildi, '''1998'''-yilda esa Rus tunnelida lager oʻrnatildi, 560 m chuqurlikdagi sifonga tushishga urinishdi, lekin bu harakat muvaffaqiyatsiz tugadi, Boybuloq gʻori kelib tushadigan Xoltan Chashma bulogʻi tubiga tushish ham muvaffaqiyatsizlikka uchradi.<ref name="SGSFSC"/> Buloq gʻorning oxirgi sifonidan 130 m pastda joylashgan, masofa esa gorizontaliga 7 km ni tashkil etadi, shuning uchun ulanish joyini suv bosgan boʻlishi mumkin.<ref name="HEBBC"/> Keyingi yillarda SSSRning qulashi bilan bogʻliq boʻlgan beqaror vaziyat speleologik ekspeditsiyalar oʻtkazish imkonini bermadi, SGS speleologlari Boybuloqqa faqat '''2007'''-yilda qaytib kelishdi, keyin ekspeditsiyalar doimiy ravishda davom etdi.<ref name="EBBS"/> Boybuloqda yangi kirish yoʻllari kashf qilindi, oʻrganildi, ammo gʻorning chuqurligi oʻzgarmadi.<ref name="P2SS"/> '''2014'''-, '''2015'''- va '''2016'''-yillarda 170 m masofada va 18 m chuqurlikda linzasimon, oʻtish imkoni boʻlmagan tor grotga yetishgandan keyin Xoltan Chashma bulogʻi tubiga tushish ishlari amalga oshirildi.<ref name="BBERY"/> '''2021'''-yilgi SGS va ASU ekspeditsiyasi davomida jamoa 2016-yilda oʻrganilgan gʻorning Yangi shoxchasida yuqoriga choʻzilgan tunnellarni xaritaga tushirdi. Oʻlchovlar shuni koʻrsatdiki, eng baland gʻor nuqtasiga erishilgan, u yerda tunnel juda kuchli havo oqimi oʻtib boʻlmaydigan teshikka aylangan joriy. U gʻorga kirish joyidan 272 m balandlikda joylashgan. Boybuloq amplitudasi 1415 m dan (1992 yilda erishilgan) 1430 m ga oʻzgargan va gʻor uzunligi 15212 m gacha oshgan.<ref name="BB"/><ref name="BB2021"/> [[Fayl:Кристаллы, сростки радиально-лучистых агрегатов.jpg|thumb|upright=1.5|left|Camp Nol ustidagi ohaktosh kristallari]] [[Fayl:Грот в каньоне со следами динозавров (cropped).jpg|thumb|upright=1.5|right|Boybuloq kanyonidagi gʻor, balandlik 3000 m]] '''2022'''-yil avgust oyida yana SGS va ASU doirasida tashkil etilgan, Vadim Loginov boshchiligidagi 20 kishidan iborat Boybuloq 2022 rus ekspeditsiyasi boʻlib oʻtdi. Ular faqat Boybuloqda operatsiya qilishgan. Asosiy lager dengiz sathidan 2,770 metr balandlikda, gʻorga kirish joyidan 120 metr balandlikda tashkil etilgan. Yagona maqsad gʻorni Vishnevskiy bilan bogʻlashning har qanday imkoniyatlarini oʻrganish edi. Toʻrtta ishchi guruh mavjud edi. Ikki kishidan iborat shoʻngʻin guruhi uchta sifonni oʻrganib chiqdi. Ikkitasi oʻtish uchun juda tor edi, uchinchi sifonda bir gʻavvos boshqa tomonga shoʻngʻishga muvaffaq boʻldi. Yuqori oqimga katta tunnel ergashdi, gʻavvos qisqa masofani oʻrganib chiqdi va qaytib keldi, unga davom etish uchun koʻnikma va jihozlar etishmadi. Ikki kishidan iborat skautlar guruhi yaqin atrofdagi yon tunnellarni tekshirdi. Ular bir nechta kichikroq tunnellarni topdilar, ularning barchasi juda tor yoʻlaklarda tugaydi. Vishnevskiy gʻori yoʻnalishida hech qanday qoralama topilmadi. Toqqa chiqish guruhi yana ikki kishidan iborat boʻlib, gʻorning yuqori qavatlarini oʻrganishdi. Ular gorizontal tunnelga olib boradigan va gʻorning allaqachon maʼlum boʻlgan qismiga tushiradigan chuqur bilan tugaydigan bir nechta yopiq halqalarni topdilar. Ekspeditsiya oxirida ular balandligi 170 metr boʻlgan, etarlicha keng moʻriga koʻtarilishdi, u tunnel bilan davom etdi, ehtimol Vishnevskiy gʻoriga olib bordi. Vaqt yoʻqligi sababli ular qaytib kelishdi. Toʻrt kishidan iborat qazish guruhi tor yoʻllarni Vishnevskiy gʻoriga qadar kengaytirmoqda. Ular 20 metr atrofida oldinga siljishdi, ergashadigan qoralama yoʻq edi. Gʻorning chuqurligi oʻzgarmadi, yangi tunnellar topildi, uzunligi taxminan 1 km, lekin ular oʻlchanmadi.<ref name="BB2022-2023"/> [[Fayl:Приключения нашего автокаравана на пути в Узбекистан (экспедиция Азия-2023)..jpg|thumb|upright=1.0|left|Yoʻlda (Qozogʻistonda) shina yorilib ketdi.]] [[Fayl:Caving expedition to Uzbekistan in 2023.jpg|thumb|upright=2.0|right|Boybuloq kanyoniga tushish, gʻorga kirish ostida]] '''2023'''-yil avgust oyida [[Tayvan (orol)|Tayvan]] va Chexiyadan bir ishtirokchi boʻlgan 33 kishidan iborat katta rus ekspeditsiyasi 2022-yildagi kabi bir tashkilotda ishladi. Bu yil ular Boybuloq va Vishnevskiydagi ikkala gʻorda ham ishladilar. Boybuloqda qazish guruhi Vishnevskiy gʻoriga eng yaqin joyda ishlagan. Ular 20 metr oldinga oʻtishdi, havo oqimi yoʻq edi. Alpinistlar guruhi Vishnevskiy yoʻnalishidagi tunnellar va bacalar boʻylab harakatlanishdi. Ular bir nechta yangi galereyalarni topdilar, 170 metrlik moʻrining tepasida tunnel 666 metr davom etdi va qulash bilan yakunlandi. Stalagmit namunalari Vishnevskiy gʻorining tunnellari ustida joylashgan Oy gʻorida toʻplangan. Namunalar Tayvan milliy universitetining Yer fanlari boʻlimida tahlil qilinadi. Yangi lager Boybuloq gʻorining tepasida, kirish joyidan 270 m balandlikda joylashgan tunnelda tashkil etilgan. Bu yerdan kichik bir guruh gʻorning eng baland joyidagi tor oʻtish joyini kengaytirayotgan edi, u yerda juda kuchli havo oqimi bor edi. Ular 4 metrga ilgarilab ketishdi. Boshqa bir guruh esa yerosti „Nol“ lageridan (u Boybuloq kirish eshigi bilan taxminan bir xil balandlikda joylashgan) ishlagan. Ular bir nechta vertikal shaxtalarga koʻtarilishdi va ulardan birida Chulbair tizmasi tepasi, uning sharqiy tomonidagi devor yoʻnalishi boʻyicha yuqoriga qarab davom etadigan tor tunnelni topdilar. Ular tunnelning 1,5 km masofasidan oʻtib, uning bir qismini oʻlchashdi. Ekspeditsiyaning soʻnggi kunida ular balandlik oʻlchagich bilan erishilgan oxirgi nuqtaning balandligini oʻlchadilar. Shu tariqa Boybuloqning amplitudasini ancha kengaytirdilar. Tunnel davom etmoqda, ammo vaqt yoʻqligi sababli ular qaytishga majbur boʻldi. Ekspeditsiyadan soʻng Boybuloq 1517 metr, uzunligi 18,4 km boʻlgan yangi chuqurlikka ega boʻldi.<ref name="BB1517"/><ref name="BB2022-2023"/> == Vishnyovskiy gʻori == [[Fayl:Mountain ridge with Višnevskij cave entrance.jpg|thumb|upright=3.7|center|Choʻlbayir togʻ tizmasidagi Vishnyovskiy gʻoriga kirish joyi.]] '''2015''' 1988-1992-yillarda va 1995-2008-yillarda Boybuloqqa SGS ekspeditsiyalariga rahbarlik qilgan Aleksandr Sergeevich Vishnyovskiy vafot etgan 2015-yili,<ref name="FASUAVD"/> Vasiliy Samsonov boshchiligidagi 7 kishidan iborat qidiruv guruhi [[Orenburg]]dan kelib, SGS va ASU ekspeditsiyasi doirasida Boybuloq tepasidagi balandligi 150-200 m keladigan devorning 3 kilometrlik uchastkasini sinchiklab tadqiq etdi. Ular gʻorga kirish mumkin boʻlgan bir nechta joylarni topdilar, ularning barchasi devor chetidan 30-50 m pastda joylashgan boʻlib, ChB-15 deb nomlangan kirish joyi eng istiqbolli boʻlib chiqdi. Kirish joyi 3522 m balandlikda joylashgan boʻlib, u plato chetidan 25 metr pastda, balandligi sakkiz metr boʻlgan va faqat vertikal ilgak bilan tushish mumkin boʻlgan grotdir. Gʻor tor meandrlar bilan bogʻlangan kichik quduqlar kaskadi bilan boshlanadi. Kirish joyidan 400 metr narida 70 metr chuqurlikda jamoa juda tor, shifti baquvvat yoʻlak oldida toʻxtadi. 4 soatlik urinishdan soʻng ular oʻtish joyini kengaytirdilar, uning ortidan chuqur quduq ochildi, uni oʻrganish keyingi yilga qoldirildi.<ref name="HEVC"/><ref name="CNAV"/> '''2016''' Boysuntogʻ-2016" ekspeditsiyasi doirasida ChB-15 gʻorida 7 kishidan iborat guruh ishladi: Rossiyadan 4 va Italiyadan 3 kishi (La Venta speleoklubi). Asosiy lagerdan gʻorgacha boʻlgan masofa uzun (3 soat) boʻlgani uchun lagerning bir qismini tizmaning tepasiga koʻchirishga qaror qilindi. Suv yoʻqligi, shamolning kuchliligi va tunda havoning sovib ketishi tufayli vaziyat murakkablashdi. Gʻorda oʻtish qiyin boʻlgan tor joy kengaytirildi va ekspeditsiya aʼzolari 15 metr pastga — Kunitsa zaliga tushishdi, zal balandligi 3 dan 30 m gacha boʻlgan juda tor meandr bilan davom etdi, shundan soʻng 2-3 soatdan keyin pastga enib ketgan sirpanchiq yoʻl keldi. U kirish joyidan 4-5 soatlik masofadagi 40 metrlik quduqqa olib bordi. Bu joydan sal naridagi kichkina grotda kelasi yili yerosti baza lazeri „Lager −168“ oʻrnatildi. Kashfiyotchilar kengaytirish taqozo etiluvchi qator vertikal va gorizontal tor joylardan keyin tubida kichkina jilgʻa oqib yotgan anchagina keng meandrga tushishdi. 300 m dan keyin ular 12 m chuqurlikdagi quduqni topishdi va yangi — yanada kengroq va balandroq meandrga tushishdi. Bir soatdan keyin hujumkor juftlik navbatdagi 8 metrlik quduqqa yetib bordi, lekin vaqt yetishmasligi ularni qaytishga majbur qildi. Gʻorning suratga olingan qismining chuqurligi 234 m, uzunligi 1089 m edi. ChB-15 gʻori Aleksandr Vishnyovskiy nomidagi gʻor deb nomlandi va asta-sekin Boybuloq tomon choʻzilib bordi.<ref name="R2016BE"/><ref name="HEVC"/> [[Fayl:Расширение меандра в пещере ЧБ 17.jpg|thumb|upright=1.6|left|Georgiy Sapojnikov ChB-17 da meandrni kengaytirmoqda. 2017-yil.]] '''2017''' SGS va ASU dan 10 kishilik guruh gʻorning tepasida, 3500 m balandlikda lager qurdilar. Qisqa iqlimga moslashuvdan soʻng Lager-168 tashkil etildi, Sergey Teryoxin va Artur Abdiushev oʻsha yerdan har kuni yoʻlga chiqib, 735 m chuqurlikdagi sifonga yetib borishdi. Keyin pastki qismini yanada batafsil oʻrganish uchun yana bir lager, bu safar [[gamak]] tipidagi lager oʻrnatildi. Yangi qism kengligi oʻrtacha 50 sm boʻlgan galereya boʻlib, unga 4 irmoq (hali oʻrganilmagan) kelib quyiladigan jilgʻa oqadi. Topografik suratga olish ishlari 2 800 m uzunlikkacha va 586 m chuqurlikkacha olib borildi, bu shuni koʻrsatdiki, gʻor Boybuloqning yangi qismiga tomon bir tekis, xuddi plato yuzasi kabi 19 daraja burchak ostida, sathdan 70-100 m pastda tushib boradi. Shuningdek, gʻorning [[3D]] modelini yaratish uchun ushbu hududning yuzasini aniq suratga olish ishlari amalga oshirildi. Jamoaning bir qismi gʻorga tushadigan mashaqqatli yoʻlni qisqartirish maqsadida platoda ham, devorda ham Vishnyovskiy gʻoriga kiruvchi qoʻshimcha yoʻllarni izladi. Bir nechta qiziqarli gʻorlar topildi, masalan, Lunnaya (Oydin), U istochnika (Buloq yonida), Logovo (Uya). Ish ChB-17 gʻorida ham olib borildi. Ammo topilgan gʻorlarning birontasi ham Vishnyovskiy gʻori bilan birlashmadi.<ref name="HEVC"/> [[Fayl:BB-Vishn Team 2018.jpg|thumb|upright=2.5|right|Choʻlbayir-2018 ekspeditsiya jamoasi]] '''2018''' 25 kishidan iborat xalqaro guruh: Rossiyadan 14 kishi, Fransiyadan 8 kishi va Shveysariyadan 3 kishi — nafaqat Vishnyovskiy, balki Boybuloq, Lunnaya va ChB-5 gʻorlarida ham ishladilar. Yer usti lageri 3000 m balandlikda, Vishnyovskiy gʻoriga kirishdan piyoda bir soatlik va Boybuloqdan bir yarim soatlik masofada joylashgan edi. Gʻorda ikkita — biri 350 m, ikkinchisi 600 m balandlikda gamak tipidagi ikkita lager oʻrnatildi. Sifonni aylanib oʻtadigan yoʻlni topib boʻlmadi, lekin pastki lagerdan unchalik uzoq boʻlmagan joyda, qarama-qarshi (koʻtarma) yoʻnalishda choʻzilib ketgan yonlama oqimda qiziqarli uzun galereya topildi, u Boybuloqning yuqori qismiga qarab ketgan edi. Tekshirilgan boshqa ikkita irmoqlardan birida balandligi 80 m boʻlgan katta quduq topildi, u yer yuzasiga yaqinlashib, 20 m pastda toʻxtagan. Boybuloqning yangi qismida ikki gʻorning ehtimoliy ulanish nuqtasini qidirish ishlari amalga oshirildi. Vishnyovskiy va Lunnaya gʻorlaridagi 2500 m yangi yoʻllar xaritaga tushirildi. Boybuloqqa olib boradigan kanyonda dinozavrlarning izlari topildi.<ref name="HEVC"/><ref name="BB2018"/><ref name="BBDCUE"/><ref name="RCE30C"/><ref name="CEDDF"/> [[Fayl:Chulbair 10-08-2019.jpg|thumb|upright=1.6|left|Aleksey Seryogin va Yekaterina Bazarova Vishnyovskiy gʻoriga kirishdan oldin, 2019-yil]] '''2019''' Ekspeditsiyani toʻplash qiyin boʻldi, chunki gʻor tubida ishni davom ettirishning aniq istiqbollari yoʻq edi, shunday boʻlsa-da, Ural, [[Moskva]] va [[Irkutsk]]dan 15 kishidan iborat guruh yigʻildi. Yer usti lageri Lunnaya gʻori yaqinida, tekshirilgan joyda oʻrnatildi, toʻrt kishidan iborat guruhga: Yevgeniy Sakulin, Pyotr Koveshnikov, Anastasiya Yanina va Andrey Minogin „Sifonniy“ nomli lager oʻrnatish, −600 m chuqurlikdagi irmoqning davomini topish, pastki sifonni yana bir marta tekshirib koʻrish va eski yoʻlni qazib koʻrishga urinish uchun gʻor tubiga tushishdi. Ammo birinchi kunning oʻzidayoq Yevgeniy va Anastasiya tor, yarmigacha suv bosgan yoʻldan emaklab borib, sifon ortidagi meandrga yetib borishga muvaffaq boʻlishdi. U yogʻiga gʻor pastga qarab tushib borardi. Ushbu yangilik telefon orqali yer yuzida qolganlarga uzatildi. Qolgan ish rejalari bekor qilindi va Yevgeniy Ribka, Vasiliy Samsonov va Vadim Loginov bilan kuchaytirilgan guruh yangi qismga yoʻl oldi. Qidiruv guruhi Belota tizmasidan qaytib kelgandan soʻng, Vishnyovskiy gʻoridagi tadqiqotga Yevgeniy Tsurixin, Aleksey Seryogin va Yekaterina Bazarova<ref name="HEVC"/> ham qoʻshilishdi. Sifondan keyin gʻor keng meandr boʻlib davom etdi, uning tubida jilgʻa boʻlib, 1-5 m oʻyiqlari (kamarlari) bor edi. Bir muncha vaqt oʻtgach, jilgʻa xalqob tagidagi tor tuynukka kirib gʻoyib boʻldi va „Katta galereya“ boshlandi. Avvaliga past shiftli quruq yoʻlakdan oʻtildi, bir nechta halqa yoʻlakdan keyin tunnel emaklab yuradigan darajada pasayib, hoʻl boʻlib ketdi, keyin qattiq yer loyga aylandi. Bu uchastkani bosib oʻtishga 2 soat sarf boʻldi. Yoʻlka yangi meandr bilan kesildi, u yerda shift ostida „Katta koʻchki zali“ topildi. Keyingi meandr keng emas, tubida kichik jilgʻa boʻlib, baʼzi joylarini xalqob bosgan edi. Chapdan yana bir boshqa irmoq oqib kelardi.<ref name="HEVC"/> [[Fayl:Подземный лагерь в пещере имени Вишневского.jpg|thumb|upright=1.2|left|Vasiliy Samsonov va Sergey Teryoxin, Lager −168, 2019-yil]] [[Fayl:PBL Gnezdo.jpg|thumb|upright=1.2|right|Lager „Uya“, 1049 m chuqurlikda, 2019-yil]] Yoʻl ilgakli bir nechta oʻyiqlar (kamarlar) bilan davom etdi. Koʻplab xalqoblar yigʻilib qolgani uchun chiroyli rangli meandr „Qahrabo daryosi“ degan nom oldi. U yogʻiga oʻng tomonda kuchli irmoq oʻtardi, ehtimol, u Katta galereya boshlanishi oldidan oyoq ostida gʻoyib boʻluvchi suvning asosiy oqimi edi. Ulanish joyini „Akvapark“ deb nomlashdi, chunki uni dushdagidek sharros quyilib turgan suv ostida yugurib oʻtish kerak edi. Chapda, „Akvapark“dan keyin, kichkina tokchada „Uya“ chodirli baza lageri oʻrnatildi. Undan naryogʻida katta meandr choʻzilgan, unda suv oqimi taxminan l L/s boʻlgan suv oqimi bor edi. Bu hudud uchun suvning bunday sarfi katta hisoblanadi. Keyin suv yaxshigina dushdek sharillab oqayotgan 12 metrli „Friroup“ qudugʻi, uning ketidan 10, 8 va 12 metrlik quduqlar keladi. Guruh „50 m kordos“ deb nomlangan chuqurligi 20 metr keladigan quduqning tepasida toʻxtadi, uning ortidan yana bitta tushish yoʻli koʻrinib turardi. Vaqt kam, arqonlar va anker yetarli emas. Gʻor Boybuloqning yangi qismidagi quduqlar kaskadi tomonga qarab borardi. Uzunligi 8004 m keladigan Vishnyovskiy gʻorining −1158 m gacha boʻlgan qismi oʻtildi. 2019-yilda 168 m, 614 m va 1049 m chuqurlikda uchta yerosti lageri oʻrnatildi, gʻor 438 m chuqurlikda va 2628 m uzunlikda oʻrganib chiqildi.<ref name="HEVC"/><ref name="AVC"/><ref name="CNAV"/><ref name="SRSEU"/><ref name="SUEC"/> Vishnyovskiy gʻoridagi eng chuqur joy Boybuloqdan vertikaliga 50 m balandlikda va gorizontaliga 200 m masofada joylashgan. Ularning ulanishi umumiy chuqurligi 2033 m boʻlgan tizimning paydo boʻlishiga olib kelgan boʻlardi.[5] Bu keyingi ekspeditsiya paytida yoki undan keyin sodir boʻlishi mumkin. Vishnyovskiy gʻorining asosiy yoʻlagi balki Boybuloq yonidan oʻtib, u bilan dengiz sathidan 2300 m balandlikda bogʻlanmasligi, oʻzining nazariy ikki kilometrlik chuqurligida davom etishi ham mumkin.<ref name="WAW"/> [[Fayl:Cave profile with surface of Boybuloq and Višnevskij cave 2020 - Uzbek.svg|thumb|upright=3.7|center|Boybuloq va Vishnyovskiy gʻorining profili yuzasi bilan]] '''2020''' [[COVID-19 pandemiyasi]] tufayli Choʻlbayir tizmasining gʻorlariga, ayniqsa, Vishnyovskiy gʻoriga katta ekspeditsiya tashkil qilish rejalari kechiktirildi.<ref name="IK"/> '''2021''' Tashrif imkoniyati 2021 yil iyun oyida ochildi va oʻsha yilning avgust oyida 18 kishidan iborat Rossiya-Fransiya-Sloveniya-Oʻzbekiston ekspeditsiyasi Boybuloq 2021 boʻlib oʻtdi. Shuningdek, u SGS va ASU doirasida tashkil etilgan boʻlib, uni Vadim Loginov boshqargan. Vishnevskiy gʻori bir qator kichik chuqurliklar va chuqurligi 30 m boʻlgan kattaroq chuqur bilan davom etdi. Uning pastki qismida bir nechta davomlar bor edi. Gʻorchilar suv ortidan ergashdilar va ular suvdan shiftgacha boʻsh joy kam boʻlgan yarim sifonga yetib kelishdi, ortidan esa yana ikkita shunday yarim sifon. Gʻor tunnel bilan davom etdi, 20 m tomchi bilan, suv oqimi, taxminan 10 l / sek., katta sifonga oqib tushdi. Bu shoʻngʻishni talab qiladi, quruq aylanma yoʻl topilmadi. Barcha variantlarni oʻrganib chiqqandan soʻng, ekspeditsiya dengiz sathidan taxminan bir xil balandlikda, ikkala gʻordagi ikkita meander orasidagi masofani 70 m gacha qisqartirishga muvaffaq boʻldi, ikkalasi ham oʻtish uchun juda tor.<ref name="BB"/><ref name="AVC"/><ref name="BB2021"/> '''2023''' Vishnevskiy gʻorida Boybuloq 2023 ekspeditsiyasining uchta jamoasi ishladi. Qazish guruhi Boybuloq yoʻnalishidagi tor yoʻlakni kengaytirib, 35 metrga koʻproq choʻzilgan, yana havo oqimi yoʻq edi. Alpinistlar guruhi bacalar ustidagi tunnellarni oʻrganayotgan edi. Ulardan birining tepasida ular 30 metrdan keyin tugaydigan tunnelni qazishdi. Sifon guruhi gʻorning pastki qismidagi kichikroq osilgan sifonni germetik qoplar yordamida boʻshatishga harakat qilishgan. Ular sifonni yarmigacha quritishga muvaffaq boʻlishdi. Ikki gʻor oʻrtasida Nikola telefonlari yordamida doimiy aloqa oʻrnatildi. Eng yaxshi aloqa ikkala tomondan tovushlar bilan ham qidirildi (burgʻulash, bolgʻa zarbalari). Ovozning eng yaxshi uzatilishi sifondagi nuqta — Boybuloqdagi eng yaqin tunneldagi nuqta edi. Xaritadagi ikkita nuqta orasidagi masofa 70 metrni tashkil qiladi, ammo aniq audio aloqasi tufayli u 50 metrdan kamroq boʻlishi mumkin. Vishnevskiy gʻori 1283 metr chuqurlikda qoldi, uning uzunligi 8,6 km gacha koʻtarildi.<ref name="BB2022-2023"/> == Gʻor va dunyo == 2019-2023 yillardagi ekspeditsiyalar davomida Vishnevskiy va Boybuloq gʻorlaridagi kashfiyotlar Chul-Bair tizmasida juda chuqur, murakkab va keng tarqalgan baland togʻ gʻorlari tizimi mavjudligi haqidagi taxminni tasdiqladi.<ref name="HEVC"/> Dunyoda balandligi 8000 metrdan yuqori boʻlgan 14 ta togʻ bor, birinchi togʻ 1950-yilda, oxirgisi 1964-yilda zabt etilgan, ammo 2000 metrdan chuqur boʻlgan 2 ta gʻor mavjud, xolos.<ref name="AFC8000"/><ref name="SNF1964"/> Ikkalasini ham super gʻor<ref name="HWDC"/> deyish mumkin, sayyoramizning zabt etilmagan soʻnggi qismlari bu maqomga yarim asr avval ega boʻlishdi. Kruber-Voronya (chuqurligi 2197 m) 44 yillik izlanishlardan soʻng, 2004-yilda, Veryovkin gʻori (chuqurligi 2212 m) kashf etilgandan 49 yil oʻtib, 2017-yilda 2000 m dan oshdi.<ref name="KVC"/><ref name="ASDVC2204"/> Boybuloq va Vishnyovskiy gʻorining qoʻshilishi mana shunday uchinchi gʻorning paydo boʻlishiga olib kelgan boʻlardi.<ref name="HEVC"/> 2001-yilda dunyodagi eng chuqur gʻor Markaziy yevropadan Gʻarbiy Kavkazdagi Abxaziyaga koʻchirildi, u yerda 2020-yil holatiga toʻrtta eng chuqur gʻorlar<ref name="EKV2001"/> joylashgan. Chuqurlik boʻyicha oshish istiqbollari Arabika va Bzib ohaktoshli togʻ massivlaridagi gʻorlarning kirish yoʻllarilarining balandligi bilan cheklangan. Va u kamdan-kam hollarda 2300 m dan oshadi (Arabikaning yuqori nuqtalari — 2656 m, Napraning eng baland nuqtasi — 2684 m).<ref name="NHA"/> Chuqur gʻorlar uchrashi uchun katta imkoniyatlarga ega boʻlgan ohaktoshli togʻlarning yana ikkita hududi — Meksika janubidagi Oaxaka shtatida hududidagi Serra-de-Xuares togʻ tizmalari boʻlib, CHeve gʻori mavjud, u yerda ohaktosh qatlami 2500 m dan oshadi, shuningdek, Turkiyaning Aladagʻlar massivi, u yerda Quzgʻun gʻori mavjud, ohaktosh qatlami 4000 m ni tashkil qiladi. Katta saʼy-harakatlarga qaramay, Serra-de-Xuaresdagi ishlar 40 yildan ortiq, Aladagʻdagi ishlar 20 yildan ziyod davom etdi, lekin 1524 m va 1400 m dan ortiq chuqurlikka etib borishnng iloji boʻlmadi.<ref name="HWDC"/><ref name="2021SCE"/><ref name="KCIC"/><ref name="CKT"/> Bu faktlar speleologiya olamida Boybuloqqa, Oʻzbekistonga va Markaziy Osiyoga boʻlgan eʼtiborni sezilarli darajada oshirdi. ''Boysuntau Karst va Gʻorlarni oʻrganish, 2020-2021'',<ref name="SPRKCMBT"/> ''Karst, dunyo tomida ([[Pomir]], [[Tojikiston]]), 2020-2021'',<ref name="PKRW"/> ''Markaziy Osiyo transchegaraviy speleoloyiha'',<ref name="CATP"/> ''"Tuyamoʻyin" speleologik ekspeditsiyasi. (Oloy tog 'tizmasining yonbagʻirlari, [[Qirg'iziston]])'' kabi bir qator mintaqaviy loyihalar tashabbusi bilan chiqildi.<ref name="SETM2021"/> Boybuloq va CHoʻlbayir ham Oʻzbekistonning diqqatga sazovor ob’yektlari roʻyxatiga qoʻshildi.<ref name="B-BC"/> Boybuloq 1992-yilda italiyalik speleologlarning kitobida tasvirlangan,<ref name="CSCA"/> u Bi-Bi-Si hisobotida taqdim etilgan.<ref name="LADC"/> Gʻor haqidagi bir nechta sahifalar ekspeditsiya tashkilotchisining kitobida mavjud: ''SGS. Kadrning markazida'',<ref name="SGSITS"/> shuningdek, gʻor, ekspeditsiya aʼzolaridan birining romani -''Mening boshimda qipiq..'' (''V golove moyey opilki…'') romaniga asosiy syujet boʻlib xizmat qilgan.<ref name="HMS"/> == Manbalar == {{Manbalar|2|refs= <ref name="CEDDF">{{Yangiliklar manbasi | title = Спелеологи обнаружили следы динозавров при изучении глубоких карстовых пещер в Узбекистане | trans-title = Cave explorers discovered dinosaurs footprints during the study of deep karst caves in Uzbekistan | publisher = TASS | language=ru | date = 2018-yil 31-avgust | url = https://nauka.tass.ru/nauka/5509379 | accessdate = 2021-yil 5-fevral}}</ref> <ref name="BB2018">{{veb manbasi | first = Vadim | last = Loginov | title = Бой-Булок 2018 | language = ru | trans-title = Boybuloq 2018 | date = 2018-yil 11 mart | publisher = SGS - Ekaterinburg speleo club | url = http://sgs.su/news/text/286/ | accessdate = 2021-yil 6-fevral}}</ref> <ref name="HEVC">{{veb manbasi | first1 = Vasilij | last1 = Samsonov | first2 = Vadim | last2 = Loginov | title = История исследования пещеры им. А.С. Вишневского | trans-title = History of the exploration of A. S. Višnevskij cave | language = ru | date = 2020-yil 12-aprel | publisher = SGS - Ekaterinburg Speleo Club | url = http://sgs.su/about/6/ | accessdate = 2021-yil 9-fevral}}</ref> <ref name="IK">{{veb manbasi | title = История клуба | language = ru | date = 2021-yil | publisher = SGS - Ekaterinburg Speleo Club | url = http://sgs.su/about/1/ | accessdate = 2021-yil 24-fevral}}</ref> <ref name="PKRW">{{veb manbasi | title = Проект — «Карст на Крыше мира» (Памир, Таджикистан). 2020-2021 | trans-title = Project - "Karst on the Roof of the World" (Pamir, Tajikistan). 2020-2021 | date = 2020-yil | publisher = Foundation for the Preservation and Exploration of Caves | language = ru | place = Bishkek | url = https://speleo.kg/projects/expedition-projects/7-proekt-vysokij-karst-pamir-tadzhikistan-june-6-july-17/ | accessdate = 2021-yil 6-fevral | arxivsana = 2021-04-21 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210421095524/https://speleo.kg/projects/expedition-projects/7-proekt-vysokij-karst-pamir-tadzhikistan-june-6-july-17/ }}</ref> <ref name="CATP">{{veb manbasi | title = Центрально-Азиатский трансграничный спелеопроект | trans-title = Central Asian transboundary speleoproject | date = 2020-yil | publisher = Foundation for the Preservation and Exploration of Caves | language = ru | place = Bishkek | url = https://speleo.kg/projects/czentralno-aziatskij-transgranichnyj-speleoproekt/ | accessdate = 2021-yil 6-fevral | arxivsana = 2021-04-21 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210421095529/https://speleo.kg/projects/czentralno-aziatskij-transgranichnyj-speleoproekt/ }}</ref> <ref name="WAW">{{veb manbasi | title = Who are we? | language = en | trans-title = | date = 2020-yil dekabr | publisher = SGS - Ekaterinburg speleo club | url = http://sgs.su/text/aboutsgs/ | accessdate = 2021-yil 7-fevral}}</ref> <ref name="B-BC">{{veb manbasi | title = Boy-Bulok cave | language = en | trans-title = | date = 2020-yil | publisher = Asia Adventures | place = Tashkent | url = http://centralasia-adventures.com/en/sights/boy_bulok_cave.html | accessdate = 2021-yil 16-fevral}}</ref> <ref name="SGSFSC">{{Kitob manbasi | editor = SGS - Ekaterinburg speleo club | year = 2011-yil | title = СГС - Первые полвека. Пещеры. События. Люди. | trans-title = SGS - The first semi-centennial. Caves. Events. People. | language = ru | publisher = Azimuth Publishing, SGS - Ekaterinburg speleo club | chapter = История исследования пещеры Бой-Булок / Boy Bulok cave - History of exploration | first = Aleksandr | last = Višnevskij | url = https://book.exje.ru/wp-content/uploads/2020/04/Speleo_book_print1.pdf | pages= 65-66 | accessdate = 2020-yil 1-may}}</ref> <ref name="BT2015">{{Kitob manbasi | editor-first = Sergej | editor-last = Evdokimov | title = Журнал АСУ 27 | trans-title = ASU Journal No. 27 | publisher = The Assoсiation of Ural Speleologists | chapter = БАЙСУНТАУ-2015 / Baysun-Tau-2015 | first1 = Evgenij | last1 = Curihin | first2 = Ivan | last2 = Russkih | first3 = Vasilij | last3 = Samsonov | first4 = Vadim | last4 = Loginov | pages = 4-6 | place = Perm | year = 2016-yil | language = ru | url = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=183:skachat-zhurnal-asu-27-13-mb-pdf&lang=ru&usg=AOvVaw0UW75Vb1Cj3RZxyQRnVx6B | accessdate = 2021-yil 11-fevral | chapterurl = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=183:skachat-zhurnal-asu-27-13-mb-pdf&lang=ru&usg=AOvVaw0UW75Vb1Cj3RZxyQRnVx6B | archive-date = 2021-04-21 | archive-url = https://web.archive.org/web/20210421095521/https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=183:skachat-zhurnal-asu-27-13-mb-pdf&lang=ru&usg=AOvVaw0UW75Vb1Cj3RZxyQRnVx6B }}</ref> <ref name="SGS40OA">{{Kitob manbasi | editor-first1 = Sergej | editor-last1 = Evdokimov | editor-first2 = Aleksandr | editor-last2 = Višnevskij | editor-first3 = Emma | editor-last3 = Lobanova | editor-first4 = Aleksandr | editor-last4 = Plastinin | editor-first5 = Sergej | editor-last5 = Valujskij | title = СГС - 40 лет | trans-title = SGS - 40 years | publisher = The Assoсiation of Ural Speleologists | year = 2001-yil | language = ru | volume = 6 | place = Perm | chapter = Наша Азия / Our Asia | first1 = Aleksandr | last1 = Višnevskij | first2 = Vladimir | last2 = Zotov | pages = 40-42 | url = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/2-fajly-asu?download=8:sgs&usg=AOvVaw0uzuokVrqqdhIWdMaFlnYY | accessdate = 2020-yil 5-may | chapterurl = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/2-fajly-asu?download=8:sgs&usg=AOvVaw0uzuokVrqqdhIWdMaFlnYY | archive-date = 2021-05-17 | archive-url = https://web.archive.org/web/20210517091313/https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/2-fajly-asu?download=8:sgs&usg=AOvVaw0uzuokVrqqdhIWdMaFlnYY }}</ref> <ref name="HEBBC">{{veb manbasi | first = Sergej | last = Kuklev | language = ru | title = История исследования пещеры Бой-Булок (Александр Вишневский) | trans-title = History of exploration of Boy Bulok cave (Aleksandr Višnevskij) | date = 1999-yil | publisher = Комиссия спелеологии и карстоведения / Speleology and Karst Studies Commission | url = http://www.rgo-speleo.ru/caves/azia/boy_bulok_hist.htm | accessdate = 2020-yil 1-may}}</ref> <ref name="LCCA">{{veb manbasi | first1 = Aleksandr | last1 = Višnevskij | first2 = Vladimir | last2 = Mal'cev | first3 = Viktor | last3 = Dubljanskij | first4 = Jurij | last4 = Dubljanskij | title = Крупнейшие пещеры Средней Азии | trans-title = The largest caves of Central Asia | language = ru | date = 2004-yil | publisher = Комиссия спелеологии и карстоведения / Speleology and Karst Studies Commission | url = http://rgo-speleo.ru/biblio/aziya.htm | accessdate = 2021-yil 6-fevral}}</ref> <ref name="P2SS">{{veb manbasi | first1 = Valentin | last1 = Potapov | first2 = Ekaterina | last2 = Jacucenko | title = Часть 2 Камни на склоне | trans-title = Part 2 Stones on a Slope | language = ru | date = 2012-yil avgust | publisher = Спелеоклуб Самарского университета / Samara University Speleoclub | url = http://speleo.ssau.ru/index.php?status=article&dnew=ARTICL/2012/08/Asia12_off.html | accessdate = 2020-yil 26-may}}</ref> <ref name="BBC">{{veb manbasi | title = Бой-Булок пещера | trans-title = Boybuloq cave | language = ru | date = 2015-yil | publisher = Meros.uz Культурное наследие Узбекистана / Cultural Heritage of Uzbekistan | url = https://meros.uz/ru/object/boy-boloq-gori | accessdate = 2020-yil 26-may | archive-date = 2020-06-11 | archive-url = https://web.archive.org/web/20200611195324/https://meros.uz/ru/object/boy-boloq-gori }}</ref> <ref name="SGSITS">{{Kitob manbasi | editor = SGS - Ekaterinburg speleo club | year = 2016-yil | title = СГС - В центре кадра | trans-title = SGS - In the spotlight | language = ru, en | publisher = SGS - Ekaterinburg speleo club, Azimuth Publishing | url = https://book.exje.ru/wp-content/uploads/2019/09/%D0%A1%D0%93%D0%A1-%D0%B2-%D1%86%D0%B5%D0%BD%D1%82%D1%80%D0%B5-%D0%BA%D0%B0%D0%B4%D1%80%D0%B0.pdf | pages = 58-67 | accessdate = 2019-yil 1-may}}</ref> <ref name="ART">{{veb manbasi | first = Sergej | last = Kuklev | title = Азия: туда и обратно | trans-title = Asia: round trip | language = ru | date = 1999-yil | url = http://www.skuklev.narod.ru/asia.htm | url-status = live | archive-url = https://web.archive.org/web/20210421095525/http://www.skuklev.narod.ru/asia.htm | archive-date = 2021-04-21 | accessdate = 2020-yil 1-may }}</ref> <ref name="MACA">{{veb manbasi | first = Sergej | last = Kuklev | title = Средневековье Средней Азии | trans-title = Middle Ages of Central Asia | language = ru | date = 2011-yil 9 mart | publisher = Сетевое издание "МК - Урал" (Московский Комсомолец) / Network Edition of "MK-Ural" (Moskovskij Komsomolec) | url = https://chel.mk.ru/articles/2011/03/09/570905-srednevekove-sredney-azii.html | accessdate = 2020-yil 27-may | archive-date = 2021-04-21 | archive-url = https://web.archive.org/web/20210421095523/https://chel.mk.ru/articles/2011/03/09/570905-srednevekove-sredney-azii.html }}</ref> <ref name="EBBS">{{veb manbasi | first = Ol'ga | last = Čerepanova | title = Стартовала экспедиция в Бой-Булок | trans-title = Expedition to Boy-Bulok started | language = ru | date = 2008-yil 4-avgust | url = https://cml.happy.kiev.ua/cgi-bin/cml.cgi?num=10709 | accessdate = 2020-yil 2-may}}</ref> <ref name="LADC">{{veb manbasi | first = Rustam | last = Qobil | title = Lost in Asia's deepest cave | trans-title = | language = en | date = 2018-yil 27-dekabr | publisher = British Broadcasting Corporation | url = https://www.bbc.com/news/world-asia-46555824 | accessdate = 2020-yil 4-may}}</ref> <ref name="RCE30C">{{veb manbasi | title = Russian cavers explored more than 30 caves in 2018 | trans-title = | language = en | date = 2018-yil 18-dekabr | publisher = Russian Geographical Society | url = https://www.rgo.ru/en/article/russian-cavers-explored-more-30-caves-2018 | accessdate = 2020-yil 4-may}}</ref> <ref name="SRSEU">{{veb manbasi | title = Sensational result of a speleological expedition in Uzbekistan | trans-title = | language = en | date = 2019-yil 29-avgust | publisher = Pravda Vostoka | location = Tashkent | url = https://www.pv.uz/en/news/sensatsionnyj-rezultat-speleologicheskoj-ekspeditsii-v-uzbekistane | accessdate = 2020-yil 4-may | archivedate = 2020-12-05 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20201205142220/https://pv.uz/en/news/sensatsionnyj-rezultat-speleologicheskoj-ekspeditsii-v-uzbekistane }} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20201205142220/https://pv.uz/en/news/sensatsionnyj-rezultat-speleologicheskoj-ekspeditsii-v-uzbekistane |date=2020-12-05 }}</ref> <ref name="BBDCUE">{{veb manbasi | first = Marat | last = Nadjibayev | title = Boy-Bulok - deepest cave in Uzbekistan explored | trans-title = | language = en | date = 2018-yil 22-oktyabr | publisher = kun.uz / News of Uzbekistan and the World | url = https://kun.uz/en/news/2018/10/22/boy-bulok-deepest-cave-in-uzbekistan-explored | accessdate = 2020-yil 4-may}}</ref> <ref name="SUEC">{{veb manbasi | title = Struggle for the underground "Everest" continues: Speleological expedition in Surkhandarya region ended with a sensational result | trans-title = | language = en | date = 2019-yil 29-avgust | publisher = Uzbekistan National News Agency | url = http://uza.uz/en/society/struggle-for-the-underground-everest-continues-speleological-29-08-2019 | accessdate = 2020-yil 4-may}}</ref> <ref name="FASUAVD">{{veb manbasi | title = Скончался основатель Ассоциации спелеологов Урала Александр Вишневский | trans-title = The founder of the Association of Speleologists of the Urals Alexander Vishnevsky died | language = ru | publisher = obltv.ru / Sverdlovsk region TV | date = 2015-yil 16-iyun | url = https://www.obltv.ru/news/society/skonchalsa_osnovatel_associacii_speleologov_urala_aleksandr_vishnevskij/ | accessdate = 2020-yil 5-may | arxivsana = 2020-06-11 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20200611195327/https://www.obltv.ru/news/society/skonchalsa_osnovatel_associacii_speleologov_urala_aleksandr_vishnevskij/ }}</ref> <ref name="HMS">{{Kitob manbasi | first = Sergej Gennad'evič | last = Kuklev | language = ru | year = 2016-yil | title = В голове моей опилки... | trans-title = In the head of my sawdust... | publisher = Aegitas | pages = 239}}</ref> <ref name="CNAV">{{veb manbasi | title = The cave named Alexander Vishnevskiy | trans-title = | language = en | date = 2019-yil | publisher = Asia adventures | location = Tashkent | url = http://centralasia-adventures.com/en/sights/caves_of_uzbekistan/aleksndr_veshnevskiys_cave.html | accessdate = 2020-yil 7-may}}</ref> <ref name="KC">{{veb manbasi | first = Evgenij | last = Snetkov | title = Киевская (КиЛСИ) | trans-title = Kiev Cave (KiLSI) | work = speleoatlas.ru - Caving atlas of Russia and the Commonwealth of Independent States (CIS) | language = ru | date = 2018-yil 8-fevral | publisher = Русское географическое общество / Russian Geographic Society | url = https://speleoatlas.ru/caves/kievskaya-20009/ | accessdate = 2020-yil 24-may}}</ref> <ref name="ZUCZ">{{veb manbasi | first = Evgenij | last = Curihin | title = Уральская им. Зенкова (Зиндан) | trans-title = Urals-Zenkov (Zindan) cave | work = speleoatlas.ru - Caving atlas of Russia and the Commonwealth of Independent States (CIS) | language = ru | date = 2017-yil 10-aprel | publisher = Русское географическое общество / Russian Geographic Society | url = https://speleoatlas.ru/caves/uralskaya-im-zenkova-12790/ | accessdate = 2020-yil 24-may}}</ref> <ref name="WDC">{{veb manbasi | first = Bob | last = Gulden | title = Worlds deepest caves | language = en | trans-title = | publisher = National Speleological Society (NSS) | work = Geo2 Committee on Long and Deep Caves | url = http://www.caverbob.com/wdeep.htm | date = 2020-yil 22-yanvar | accessdate = 2021-yil 16-fevral | arxivsana = 2021-05-06 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210506193909/http://www.caverbob.com/wdeep.htm }}</ref> <ref name="BB2018FE">{{veb manbasi | editor-first1 = Antoine | editor-last1 = Aigueperse | editor-first2 = Arnauld | editor-last2 = Malard | title = Boy Bulok 2018 | trans-title = Boybuloq 2018 | language = fr, en | date = 2018-yil dekabr | url = https://www.groupe-speleo-vulcain.com/wp-content/uploads/2019/01/2018_Rapport_Expe_Ouzbekistan_MIN.pdf | accessdate = 2021-yil 9-mart}}</ref> <ref name="BB">{{veb manbasi | first = Evgenij | last = Curihin | title = Бой-Булок (Бай-Булак) | trans-title = Boybuloq | work = speleoatlas.ru - Caving atlas of Russia and the Commonwealth of Independent States (CIS) | language = ru | date = 2017-yil 1-aprel | publisher = Русское географическое общество / Russian Geographic Society | url = https://speleoatlas.ru/caves/boy-bulok-11730/ | accessdate = 2020-yil 18-may}}</ref> <ref name="EHAC">{{cite conference | first1 = Evgenij| last1 = Curihin | first2 = Vadim | last2 = Loginov | first3 = Francesco | last3 = Sauro | first4 = Sebastian | last4 = Breitenbach | title = Exploration of High Altitude Caves in the Baisun-Tau Mountain Range, Uzbekistan | trans-title = | language = en | book-title = 2013 ICS (International Congress of Speleology) Proceedings / Exploration and Cave Techniques | date = 2014-yil | page = 147-152 | url = https://www.researchgate.net/publication/259646057 | accessdate = 2020-yil 28-may}}</ref> <ref name="AVC">{{veb manbasi | first = Evgenij | last = Curihin | title = Имени Александра Вишневского (ЧБ-15) | trans-title = Aleksandr Višnevskij Cave (ČB-15) | work = speleoatlas.ru - Caving atlas of Russia and the Commonwealth of Independent States (CIS) | language = ru | date = 2019-yil 18-noyabr | publisher = Русское географическое общество / Russian Geographic Society | url = https://speleoatlas.ru/caves/imeni-aleksandra-vishnevskogo-19130/ | accessdate = 2020-yil 18-may}}</ref> <ref name="R2016BE">{{cite journal | first1 = Vadim | last1 = Loginov | first2 = Vasilij | last2 = Samsonov | first3 = Evgenij | last3 = Curihin | title = Результаты Байсунской экспедиции - 2016. | trans-title = | language = ru | date = 2016-yil | volume = 29 | pages = 3-4 | journal = Журнал АСУ / ASU Journal | publisher = ASU - The Assoсiation of Ural Speleologists | url = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=185:zhurnal-asu-29-32-1-mb-pdf&lang=ru | accessdate = 2020-yil 23-may | archivedate = 2021-02-25 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20210225163002/https://www.viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=185:zhurnal-asu-29-32-1-mb-pdf&lang=ru }}</ref> <ref name="A90">{{cite journal | first1 = Paz | last1 = Vale | first2 = Rob | last2 = Wallis | title = Aspex '90 | trans-title = Aspex '90 | date = 1991-yil | issue = 52 | pages = 20-23 | language = en | journal = Caves and Caving | publisher = British Cave Research Association }}</ref> <ref name="BBERY">{{cite journal | first = Georgij | last = Sapožnikov | title = Бой-Булок - исследования последних лет (2014-2016 гг). | trans-title = | language = ru | date = 2016-yil | volume = 29 | pages = 5-6 | journal = Журнал АСУ / ASU Journal | publisher = ASU - The Assoсiation of Ural Speleologists | url = https://viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=185:zhurnal-asu-29-32-1-mb-pdf&lang=ru | accessdate = 2020-yil 23-may | archivedate = 2021-02-25 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20210225163002/https://www.viv-asu.ru/index.php/component/phocadownload/category/1-files?download=185:zhurnal-asu-29-32-1-mb-pdf&lang=ru }}</ref> <ref name="SPRKCMBT">{{veb manbasi | title = Special project - Research of karst and the caves of mountain Baysun-Tau. 2020-2021 | trans-title = | language = en | publisher = Foundation for the Preservation and Exploration of Caves | date = 2020-yil | url = https://speleo.kg/en/projects/8-speczproekt-issledovaniya-karsta-i-peshher-gornogo-massiva-bajsun-tau-3-avgusta-16-avgusta/ | accessdate = 2020-yil 2-iyun | arxivsana = 2021-04-21 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210421095523/https://speleo.kg/en/projects/8-speczproekt-issledovaniya-karsta-i-peshher-gornogo-massiva-bajsun-tau-3-avgusta-16-avgusta/ }}</ref> <ref name="AFC8000">{{Kitob manbasi | last = Herzog | first = Maurice | language = en | year = 1951-yil | page = [https://archive.org/details/annapurnafirstco00herz_0/page/257 257] | title = Annapurna: First Conquest of an 8000-meter Peak | url = https://archive.org/details/annapurnafirstco00herz_0 | trans-title = | publisher = E.P Dutton & Co. | location = New York | others = Translated from the French by Nea Morin and Janet Adam Smith}}</ref> <ref name="SNF1964">{{veb manbasi | title = Shishapangma - Northeast Face - 1964 | language = en | trans-title = | publisher = Himalaya Masala | date = 2013-yil | url = https://www.himalayamasala.com/static/himalayan-climbs/shishapangma-northeast-face-1964.html | accessdate = 2021-yil 11-fevral | arxivsana = 2021-04-21 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210421095531/https://www.himalayamasala.com/static/himalayan-climbs/shishapangma-northeast-face-1964.html }}</ref> <ref name="ASDVC2204">{{veb manbasi | first = Pavel | last = Demidov | title = По данным топосъемки глубина пещеры Верёвкина от входа составила 2204 метра. | trans-title = | language = ru | date = 2017-yil 11 sentyabr | publisher = incave.org | url = http://incave.org/po-dannym-toposemki-glubina-peshhery-veryovkina-ot-vxoda-sostavila-2204-metra/ | accessdate = 2021-yil 10-fevral}}</ref> <ref name="KVC">{{Kitob manbasi | editor1-last = White | editor1-first = William B. | editor2-last = Culver | editor2-first = David C. | language = en | year = 2012-yil | publisher = Academic Press | location = Cambridge, MA | title = Encyclopedia of Caves | trans-title = | edition = 2nd | chapter = Krubera (Voronya) Cave | first = Alexander | last = Klimchouk | chapter-url = https://books.google.com/books?id=alDky3N0CmkC&q=%22Alexander+Klimchouk%22+Krubera+%28Voronja%29+Cave&pg=PA443 | isbn= 9780123838322 |pages= 423-450 | accessdate = 2021-yil 10-fevral }}</ref> <ref name="HWDC">{{cite journal | first = Stephen | last = Ornes | language = en | title = The hunt is on for the deepest cave | trans-title = | date = 2015-yil 12-dekabr | issue = 3051 | journal = New Scientist | url = https://www.newscientist.com/article/mg22830515-100-the-hunt-is-on-for-the-worlds-deepest-cave-in-mexico/ | accessdate = 2021-yil 11-fevral}}</ref> <ref name="EKV2001">{{veb manbasi | first1 = Denis | last1= Provalov | first2 = Evgenija | last2 = Grišina | first3 = Dmitrij | last3 = Skljarenko | title = Экспедиция "Крубера-Воронья - 2001" / (7.01.2001) Рекорд Мира! | trans-title = | language = ru | date = 2001-yil 24 mart | publisher = Mountain.RU | url = http://mountain.ru/speleo/voronya/ | accessdate = 2021-yil 11-fevral}}</ref> <ref name="NHA">{{veb manbasi | title = Natural Heritage of Abkhazia | trans-title = | date = 2010-yil 24-avgust | publisher = Abkhaz World | language = en | url = https://abkhazworld.com/aw/abkhazia/natural-heritage | accessdate = 2021-yil 11-fevral}}</ref> <ref name="2021SCE">{{veb manbasi | last = Stone | first = Bill | title = 2021 Sistema Cheve Expedition | trans-title = | publisher = U.S. Deep Caving Team | language = en | url = https://www.usdct.org/sistemacheve_2021.php | date = 2020-yil | accessdate = 2021-yil 10-fevral }}</ref> <ref name="KCIC">{{veb manbasi | first1 = Alexander | last1 = Klimchouk | first2 = Lutfi | last2 = Nazik | first3 = Serdar | last3 = Bayari | first4 = Koray | last4 = Tork | first5 = Yury | last5 = Kasyan | language = en | title = Kuzgun Cave and its Context: the first super-deep cave in the Aladaglar Massif, Turkey | trans-title = | url = https://www.cavediggers.com/files/kuzgun.pdf | date = 2004-yil | accessdate = 2021-yil 11-fevral | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210421095525/https://www.cavediggers.com/files/kuzgun.pdf | arxivsana = 2021-04-21}}</ref> <ref name="CKT">{{Kitob manbasi | editor1-last = Yamaç |editor1-first = Ali | editor2-last = Gilli |editor2-first = Eric | editor3-last = Tok |editor3-first = Ezgi | editor4-last = Törk |editor4-first = Koray | year = 2021-yil | title = Caves and Karst of Turkey - Vol. 1 / History, Archaeology nd Caves | trans-title = | publisher = Springer International Publishing | language = en | chapter = 45 Interesting Caves of Turkey | first = Ali |last = Yamaç | chapter-url = https://www.springer.com/gp/book/9783030655006# | isbn= 978-3-030-65501-3 |pages= 41-104 | accessdate = 2021-yil 11-fevral }}</ref> <ref name="CSCA">{{Kitob manbasi | editor1-last = Bernabei |editor1-first = Tullio | editor2-last = De Vivo |editor2-first = Antonio | year = 1992-yil |language = it | title = Grotte e storie dell'Asia Centrale. Le esplorazioni geografiche del Progetto Samarcanda | trans-title = Caves and stories of Central Asia. The geographic explorations of the Samarkand Project | publisher = Centro Editoriale Veneto | pages = 307}}</ref> <ref name="SETM2021">{{veb manbasi | title = Speleological expedition “Tuya-Muyun - 2021” (Foothills of the Alai ridge, Kyrgyzstan) August, 2021 | trans-title = | date = 2020-yil | place = Bishkek | publisher = Foundation for the Preservation and Exploration of Caves | language = en | url = https://speleo.kg/en/expeditions/speleo-ekologicheskaya-ekspedicziya-tuya-muyun/ | accessdate = 2021-yil 16-fevral | arxivsana = 2021-03-07 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20210307094910/https://speleo.kg/en/expeditions/speleo-ekologicheskaya-ekspedicziya-tuya-muyun/ }}</ref> <ref name="BB2021">{{cite web | first = Primož | last = Jakopin | title = Boybuloq 2021 / Expedition to caves of the Chul-Bair mountain ridge in Uzbekistan | language = en | url = https://jakopin.net/primoz/slike/Boybuloq-2021_en.php | date = 2021-yil 30-avgust | access-date = 2023-yil 2-oktyabr}}</ref> <ref name="HMZ">{{cite web | first = Primož | last = Jakopin | title = Hudojnazar Mustafokulovič Zokirov | language = en | url = https://jakopin.net/portraits/Hudojnazar_Mustafokulovic/index.php | date = 2021-yil 7-dekabr | access-date = 2023-yil 2-oktyabr}}</ref> <ref name="BB2022-2023">{{cite web | first = Primož | last = Jakopin | language = en | title = Boybuloq 2022 and 2023 / Expeditions to Chulbair caves in Uzbekistan | url = https://www.jakopin.net/primoz/slike/Boybuloq-2022-2023_en.php | date = 2023-yil 30-avgust | access-date = 2023-yil 2-oktyabr}}</ref> <ref name="BB1517">{{cite web | title = Rekord chuqurlikda: Osiyodagi eng chuqur g'or – "Boy-Buloq"qa ekspeditsiya | url = https://eco.gov.uz/uz/site/news?id=3489 | date = 2023-yil 25-avgust | publisher = O'zbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim o'zgarishi vazirligi | access-date = 2023-yil 2-oktyabr | arxivsana = 2023-09-04 | arxivurl = https://web.archive.org/web/20230904130110/https://eco.gov.uz/uz/site/news?id=3489 }}</ref> }} [[Turkum:Surxondaryo viloyati geografiyasi]] [[Turkum:Oʻzbekiston gʻorlari]] [[Turkum:Ohaktosh gʻorlari]] [[Turkum:Karst gʻorlari]] ooulbwkf86x3bsthg2jgtr7ehmgxzp4 0 710449 6312585 6184398 2026-10-19T10:58:17Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312585 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi | name = Aleksandar Mitrović | image = Aleksandar Mitrović 2018 (cropped).jpg | caption = Mitrović with [[Serbia national football team|Serbia]] at the [[2018 FIFA World Cup]] | full_name = Aleksandar Mitrović<ref>{{cite web |url=http://www.thefa.com/-/media/files/thefaportal/governance-docs/registrations/july-2015.ashx |title=List of players under written contract registered between 01/07/2015 and 31/07/2015 |publisher=The Football Association |page=24 |access-date=15 February 2018}}</ref> | birth_date = {{birth date and age|1994|9|16|df=y}}<ref name=PremProfile>{{cite web |url=https://www.premierleague.com/players/5879/Aleksandar-Mitrovic/overview |title=Aleksandar Mitrovic: Overview |publisher=Premier League |access-date=13 October 2019}}</ref> | birth_place = [[Smederevo]], [[Republic of Serbia (1992–2006)|Serbia]], [[Federal Republic of Yugoslavia|FR Yugoslavia]] | height = 1.89 m<ref name=PremProfile/> | position = [[Striker (association football)|Striker]] | currentclub = [[Al Hilal SFC|Al Hilal]] | clubnumber = 9 | youthyears1 = 2005–2011 | youthclubs1 = [[FK Partizan|Partizan]] | yillar1 = 2011–2012 | klublar1 = [[FK Teleoptik|Teleoptik]] | isht1 = 25 | gollar1 = 7 | yillar2 = 2012–2013 | klublar2 = [[FK Partizan|Partizan]] | isht2 = 28 | gollar2 = 13 | yillar3 = 2013–2015 | klublar3 = [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] | isht3 = 69 | gollar3 = 36 | yillar4 = 2015–2018 | klublar4 = [[Newcastle United F.C.|Newcastle United]] | isht4 = 65 | gollar4 = 14 | yillar5 = 2018 | klublar5 = → [[Fulham F.C.|Fulham]] (loan) | isht5 = 17 | gollar5 = 12 | yillar6 = 2018–2023 | klublar6 = [[Fulham F.C.|Fulham]] | isht6 = 173 | gollar6 = 97 | yillar7 = 2023– | klublar7 = [[Al Hilal SFC|Al Hilal]] | isht7 = 17 | gollar7 = 17 | nationalyears1 = 2011–2013 | nationalteam1 = [[Serbia national under-19 football team|Serbia U19]]{{refn|group=note|Only official [[UEFA]] matches included}} | nationalcaps1 = 13 | nationalgoals1 = 5 | nationalyears2 = 2013–2014 | nationalteam2 = [[Serbia national under-21 football team|Serbia U21]] | nationalcaps2 = 8 | nationalgoals2 = 6 | nationalyears3 = 2013– | nationalteam3 = [[Serbia national football team|Serbia]] | nationalcaps3 = 87 | nationalgoals3 = [[List of international goals scored by Aleksandar Mitrović|57]] | medaltemplates = {{Medal|Sport|Men's [[Association football|football]]}} {{Medal|Country|{{fb|SRB}}}} {{Medal|Comp|[[UEFA European Under-19 Championship]]}} {{Medal|Gold|[[2013 UEFA European Under-19 Championship|2013 Lithuania]]|}} | club-update = 18:17, 29 December 2023 (UTC) | nationalteam-update = 19 November 2023 }} '''Aleksandar Mitrović''' ([[serb tili|serbcha]]: ''Aleksandar Mitroviћ''; talaffuzi: ''Aleksandar Mitrovich''; [[16-sentyabr]] [[1994|1994-yilda]] tugʻilgan) [[serbiya]]lik [[futbol|futbolchidir]]. == Futbolchilik faoliyati == Aleksandr Mitrović hozirgi kunda Angliyaning Chempionship divizyonida Fulxem jamoasi sharafini himoya qilmoqda. Fulxem jamoasi Chempionship turnir jadvalida 33 oʻyin oʻtkazib, 70 ochko bilan yetakchilik qilyabdi. Aleksandr Mitrovic bu mavsum Chempionshipda 33 gol hamda 7 golli pasga mualliflik qildi. Bir kalendar boʻyicha Chempionshipda eng koʻp gol urgan futbolchi sifatida rekord oʻrnatdi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons category}} * {{UEFA player}} * {{FIFA player}} * {{Soccerbase}} {{Futbol boʻyicha 19 yoshgacha Yevropa chempionatining sovrinlari}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{Portal bar|Futbol|Serbiya}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Mitrovic, Aleksandar}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Serbiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:FK Partizan futbolchilari]] [[Turkum:FK Teleoptik futbolchilari]] [[Turkum:R.S.C. Anderlecht futbolchilari]] [[Turkum:Newcastle United F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Fulham F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Al Hilol SFC klubi futbolchilari]] [[Turkum:Serbiya birinchi ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Serbiya Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Saudiya Arabistoni Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2022 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2024 oʻyinchilari]] [[Turkum:Serbiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Saudiya Arabistonidagi muhojir erkak futbolchilar]] k5yny9y4i3hloy8tt0n1vrmwdwegyq4 4 712592 6312016 6311601 2026-10-18T12:01:21Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6312016 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:MalikxanBot|MalikxanBot]] || [[Special:Contributions/MalikxanBot|{{formatnum:799744}}]] |- | 2 || [[User:ProgrammerBot|ProgrammerBot]] || [[Special:Contributions/ProgrammerBot|{{formatnum:680582}}]] |- | 3 || [[User:DastyorBot|DastyorBot]] || [[Special:Contributions/DastyorBot|{{formatnum:516159}}]] |- | 4 || [[User:Ximik1991Bot|Ximik1991Bot]] || [[Special:Contributions/Ximik1991Bot|{{formatnum:197605}}]] |- | 5 || [[User:CoderSIBot|CoderSIBot]] || [[Special:Contributions/CoderSIBot|{{formatnum:187765}}]] |- | 6 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:175268}}]] |- | 7 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:110574}}]] |- | 8 || [[User:MerlIwBot|MerlIwBot]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:91745}}]] |- | 9 || [[User:TXiKiBoT|TXiKiBoT]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:80410}}]] |- | 10 || [[User:Escarbot|Escarbot]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:69842}}]] |- | 11 || [[User:Legobot|Legobot]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:67152}}]] |- | 12 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:44744}}]] |- | 13 || [[User:Addbot|Addbot]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:28914}}]] |- | 14 || [[User:SieBot|SieBot]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:28363}}]] |- | 15 || [[User:YFdyh-bot|YFdyh-bot]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:27350}}]] |- | 16 || [[User:OchilovBot|OchilovBot]] || [[Special:Contributions/OchilovBot|{{formatnum:23928}}]] |- | 17 || [[User:VolkovBot|VolkovBot]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:19249}}]] |- | 18 || [[User:ArthurBot|ArthurBot]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:18710}}]] |- | 19 || [[User:Luckas-bot|Luckas-bot]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:16696}}]] |- | 20 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:11762}}]] |- | 21 || [[User:Uzgen bot|Uzgen bot]] || [[Special:Contributions/Uzgen bot|{{formatnum:10709}}]] |- | 22 || [[User:ZéroBot|ZéroBot]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:10554}}]] |- | 23 || [[User:WikitanvirBot|WikitanvirBot]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:10294}}]] |- | 24 || [[User:JAnDbot|JAnDbot]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:10206}}]] |- | 25 || [[User:Thijs!bot|Thijs!bot]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:9691}}]] |- | 26 || [[User:MelancholieBot|MelancholieBot]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:8873}}]] |- | 27 || [[User:RedBot|RedBot]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:8357}}]] |- | 28 || [[User:タチコマ robot|タチコマ robot]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:8161}}]] |- | 29 || [[User:Acebot|Acebot]] || [[Special:Contributions/Acebot|{{formatnum:6989}}]] |- | 30 || [[User:EdgarsBot|EdgarsBot]] || [[Special:Contributions/EdgarsBot|{{formatnum:6807}}]] |- | 31 || [[User:KLBot2|KLBot2]] || [[Special:Contributions/KLBot2|{{formatnum:6601}}]] |- | 32 || [[User:Makecat-bot|Makecat-bot]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:6542}}]] |- | 33 || [[User:AlleborgoBot|AlleborgoBot]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:5802}}]] |- | 34 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:5568}}]] |- | 35 || [[User:MBHbot|MBHbot]] || [[Special:Contributions/MBHbot|{{formatnum:5359}}]] |- | 36 || [[User:LaaknorBot|LaaknorBot]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:4667}}]] |- | 37 || [[User:Vagobot|Vagobot]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:4451}}]] |- | 38 || [[User:IluvatarBot|IluvatarBot]] || [[Special:Contributions/IluvatarBot|{{formatnum:4449}}]] |- | 39 || [[User:Loveless|Loveless]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:4445}}]] |- | 40 || [[User:Zorrobot|Zorrobot]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:4173}}]] |- | 41 || [[User:JackieBot|JackieBot]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:4132}}]] |- | 42 || [[User:KamikazeBot|KamikazeBot]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:3687}}]] |- | 43 || [[User:FoxBot|FoxBot]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:3658}}]] |- | 44 || [[User:CarsracBot|CarsracBot]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:3570}}]] |- | 45 || [[User:Ptbotgourou|Ptbotgourou]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:3390}}]] |- | 46 || [[User:BotMultichill|BotMultichill]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:3244}}]] |- | 47 || [[User:Alexbot|Alexbot]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:3100}}]] |- | 48 || [[User:HRoestBot|HRoestBot]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:2983}}]] |- | 49 || [[User:TjBot|TjBot]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:2650}}]] |- | 50 || [[User:Purbo T|Purbo T]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:2576}}]] |- | 51 || [[User:PipepBot|PipepBot]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:2201}}]] |- | 52 || [[User:JYBot|JYBot]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:2189}}]] |- | 53 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:2187}}]] |- | 54 || [[User:DragonBot|DragonBot]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:2081}}]] |- | 55 || [[User:Darkicebot|Darkicebot]] || [[Special:Contributions/Darkicebot|{{formatnum:1852}}]] |- | 56 || [[User:Idioma-bot|Idioma-bot]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:1848}}]] |- | 57 || [[User:MastiBot|MastiBot]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:1725}}]] |- | 58 || [[User:Dinamik-bot|Dinamik-bot]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:1716}}]] |- | 59 || [[User:Rubinbot|Rubinbot]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:1590}}]] |- | 60 || [[User:Ripchip Bot|Ripchip Bot]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:1537}}]] |- | 61 || [[User:Mjbmrbot|Mjbmrbot]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:1451}}]] |- | 62 || [[User:Amirobot|Amirobot]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:1434}}]] |- | 63 || [[User:IanraBot|IanraBot]] || [[Special:Contributions/IanraBot|{{formatnum:1365}}]] |- | 64 || [[User:Rezabot|Rezabot]] || [[Special:Contributions/Rezabot|{{formatnum:1358}}]] |- | 65 || [[User:Synthebot|Synthebot]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:1316}}]] |- | 66 || [[User:AvicBot|AvicBot]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:1257}}]] |- | 67 || [[User:GhalyBot|GhalyBot]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:1239}}]] |- | 68 || [[User:Movses-bot|Movses-bot]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:1187}}]] |- | 69 || [[User:HerculeBot|HerculeBot]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:1068}}]] |- | 70 || [[User:Robbot|Robbot]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:1022}}]] |- | 71 || [[User:D'ohBot|D'ohBot]] || [[Special:Contributions/D'ohBot|{{formatnum:1005}}]] |- | 72 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:998}}]] |- | 73 || [[User:SilvonenBot|SilvonenBot]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:977}}]] |- | 74 || [[User:MystBot|MystBot]] || [[Special:Contributions/MystBot|{{formatnum:972}}]] |- | 75 || [[User:TinucherianBot II|TinucherianBot II]] || [[Special:Contributions/TinucherianBot II|{{formatnum:953}}]] |- | 76 || [[User:Jotterbot|Jotterbot]] || [[Special:Contributions/Jotterbot|{{formatnum:892}}]] |- | 77 || [[User:AvocatoBot|AvocatoBot]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:881}}]] |- | 78 || [[User:StigBot|StigBot]] || [[Special:Contributions/StigBot|{{formatnum:804}}]] |- | 79 || [[User:Almabot|Almabot]] || [[Special:Contributions/Almabot|{{formatnum:801}}]] |- | 80 || [[User:SassoBot|SassoBot]] || [[Special:Contributions/SassoBot|{{formatnum:790}}]] |- | 81 || [[User:Justincheng12345-bot|Justincheng12345-bot]] || [[Special:Contributions/Justincheng12345-bot|{{formatnum:761}}]] |- | 82 || [[User:HiW-Bot|HiW-Bot]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:722}}]] |- | 83 || [[User:Gerakibot|Gerakibot]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:587}}]] |- | 84 || [[User:YaxshiBot|YaxshiBot]] || [[Special:Contributions/YaxshiBot|{{formatnum:577}}]] |- | 85 || [[User:SpBot|SpBot]] || [[Special:Contributions/SpBot|{{formatnum:542}}]] |- | 86 || [[User:TechBot|TechBot]] || [[Special:Contributions/TechBot|{{formatnum:541}}]] |- | 87 || [[User:DarafshBot|DarafshBot]] || [[Special:Contributions/DarafshBot|{{formatnum:541}}]] |- | 88 || [[User:Byrialbot|Byrialbot]] || [[Special:Contributions/Byrialbot|{{formatnum:488}}]] |- | 89 || [[User:PixelBot|PixelBot]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:433}}]] |- | 90 || [[User:DSisyphBot|DSisyphBot]] || [[Special:Contributions/DSisyphBot|{{formatnum:406}}]] |- | 91 || [[User:CasualBot|CasualBot]] || [[Special:Contributions/CasualBot|{{formatnum:403}}]] |- | 92 || [[User:Chobot|Chobot]] || [[Special:Contributions/Chobot|{{formatnum:366}}]] |- | 93 || [[User:CocuBot|CocuBot]] || [[Special:Contributions/CocuBot|{{formatnum:364}}]] |- | 94 || [[User:JhsBot|JhsBot]] || [[Special:Contributions/JhsBot|{{formatnum:335}}]] |- | 95 || [[User:Memty Bot|Memty Bot]] || [[Special:Contributions/Memty Bot|{{formatnum:327}}]] |- | 96 || [[User:AlnoktaBOT|AlnoktaBOT]] || [[Special:Contributions/AlnoktaBOT|{{formatnum:316}}]] |- | 97 || [[User:Louperibot|Louperibot]] || [[Special:Contributions/Louperibot|{{formatnum:297}}]] |- | 98 || [[User:Nallimbot|Nallimbot]] || [[Special:Contributions/Nallimbot|{{formatnum:291}}]] |- | 99 || [[User:AZatBot~uzwiki|AZatBot~uzwiki]] || [[Special:Contributions/AZatBot~uzwiki|{{formatnum:285}}]] |- | 100 || [[User:DixonDBot|DixonDBot]] || [[Special:Contributions/DixonDBot|{{formatnum:201}}]] |- | 101 || [[User:MahdiBot|MahdiBot]] || [[Special:Contributions/MahdiBot|{{formatnum:199}}]] |- | 102 || [[User:Sz-iwbot|Sz-iwbot]] || [[Special:Contributions/Sz-iwbot|{{formatnum:169}}]] |- | 103 || [[User:DirlBot|DirlBot]] || [[Special:Contributions/DirlBot|{{formatnum:116}}]] |- | 104 || [[User:Obersachsebot|Obersachsebot]] || [[Special:Contributions/Obersachsebot|{{formatnum:114}}]] |- | 105 || [[User:NobelBot|NobelBot]] || [[Special:Contributions/NobelBot|{{formatnum:96}}]] |- | 106 || [[User:SantoshBot|SantoshBot]] || [[Special:Contributions/SantoshBot|{{formatnum:92}}]] |- | 107 || [[User:AmphBot|AmphBot]] || [[Special:Contributions/AmphBot|{{formatnum:79}}]] |- | 108 || [[User:Muro Bot|Muro Bot]] || [[Special:Contributions/Muro Bot|{{formatnum:75}}]] |- | 109 || [[User:DennyBot|DennyBot]] || [[Special:Contributions/DennyBot|{{formatnum:74}}]] |- | 110 || [[User:Dexbot|Dexbot]] || [[Special:Contributions/Dexbot|{{formatnum:74}}]] |- | 111 || [[User:WikimediaNotifier|WikimediaNotifier]] || [[Special:Contributions/WikimediaNotifier|{{formatnum:73}}]] |- | 112 || [[User:Zwobot|Zwobot]] || [[Special:Contributions/Zwobot|{{formatnum:61}}]] |- | 113 || [[User:TohaomgBot|TohaomgBot]] || [[Special:Contributions/TohaomgBot|{{formatnum:58}}]] {{/end}} poz1cnhzav1u01uz2j690dvo7wn0qs2 4 712595 6312015 6311600 2026-10-18T12:01:20Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6312015 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:Sherzod11W|Sherzod11W]] || [[Special:Contributions/Sherzod11W|{{formatnum:1079}}]] || {{Permissions|Sherzod11W}} |- | 2 || [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] || [[Special:Contributions/Abdufattohov Ibrohimjon|{{formatnum:914}}]] || {{Permissions|Abdufattohov Ibrohimjon}} |- | 3 || [[User:AnvarxonM|AnvarxonM]] || [[Special:Contributions/AnvarxonM|{{formatnum:671}}]] || {{Permissions|AnvarxonM}} |- | 4 || [[User:Javoxir Yorqulov|Javoxir Yorqulov]] || [[Special:Contributions/Javoxir Yorqulov|{{formatnum:352}}]] || {{Permissions|Javoxir Yorqulov}} |- | 5 || [[User:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] || [[Special:Contributions/Janob Mirzaolim|{{formatnum:224}}]] || {{Permissions|Janob Mirzaolim}} |- | 6 || [[User:Ahror Akramovich|Ahror Akramovich]] || [[Special:Contributions/Ahror Akramovich|{{formatnum:205}}]] || {{Permissions|Ahror Akramovich}} |- | 7 || [[User:Asena Asna|Asena Asna]] || [[Special:Contributions/Asena Asna|{{formatnum:159}}]] || {{Permissions|Asena Asna}} |- | 8 || [[User:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] || [[Special:Contributions/Xumoshox Ismoilova|{{formatnum:118}}]] || {{Permissions|Xumoshox Ismoilova}} |- | 9 || [[User:Kontributor 2K|Kontributor 2K]] || [[Special:Contributions/Kontributor 2K|{{formatnum:72}}]] || {{Permissions|Kontributor 2K}} |- | 10 || [[User:Oblakulova|Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Oblakulova|{{formatnum:63}}]] || {{Permissions|Oblakulova}} |- | 11 || [[User:Panpanchik|Panpanchik]] || [[Special:Contributions/Panpanchik|{{formatnum:57}}]] || {{Permissions|Panpanchik}} |- | 12 || [[User:BilimNuri|BilimNuri]] || [[Special:Contributions/BilimNuri|{{formatnum:51}}]] || {{Permissions|BilimNuri}} |- | 13 || [[User:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] || [[Special:Contributions/Mirishkorlik|{{formatnum:31}}]] || {{Permissions|Mirishkorlik}} |- | 14 || [[User:Umarxon III|Umarxon III]] || [[Special:Contributions/Umarxon III|{{formatnum:28}}]] || {{Permissions|Umarxon III}} |- | 15 || [[User:Artemev Nikolay|Artemev Nikolay]] || [[Special:Contributions/Artemev Nikolay|{{formatnum:25}}]] || {{Permissions|Artemev Nikolay}} |- | 16 || [[User:Tilkobles|Tilkobles]] || [[Special:Contributions/Tilkobles|{{formatnum:23}}]] || {{Permissions|Tilkobles}} |- | 17 || [[User:Bekipediya|Bekipediya]] || [[Special:Contributions/Bekipediya|{{formatnum:22}}]] || {{Permissions|Bekipediya}} |- | 18 || [[User:Divandagi ekspert|Divandagi ekspert]] || [[Special:Contributions/Divandagi ekspert|{{formatnum:21}}]] || {{Permissions|Divandagi ekspert}} |- | 19 || [[User:Husanowar|Husanowar]] || [[Special:Contributions/Husanowar|{{formatnum:16}}]] || {{Permissions|Husanowar}} |- | 20 || [[User:Mulan Xon|Mulan Xon]] || [[Special:Contributions/Mulan Xon|{{formatnum:15}}]] || {{Permissions|Mulan Xon}} |- | 21 || [[User:Azizxon Muzaffarov|Azizxon Muzaffarov]] || [[Special:Contributions/Azizxon Muzaffarov|{{formatnum:13}}]] || {{Permissions|Azizxon Muzaffarov}} |- | 22 || [[User:Nigina Tukhtanazarova|Nigina Tukhtanazarova]] || [[Special:Contributions/Nigina Tukhtanazarova|{{formatnum:11}}]] || {{Permissions|Nigina Tukhtanazarova}} |- | 23 || [[User:Mupapap29|Mupapap29]] || [[Special:Contributions/Mupapap29|{{formatnum:8}}]] || {{Permissions|Mupapap29}} |- | 24 || [[User:Diyorsafarov|Diyorsafarov]] || [[Special:Contributions/Diyorsafarov|{{formatnum:8}}]] || {{Permissions|Diyorsafarov}} |- | 25 || [[User:Akobir Abdimuminov|Akobir Abdimuminov]] || [[Special:Contributions/Akobir Abdimuminov|{{formatnum:8}}]] || {{Permissions|Akobir Abdimuminov}} |- | 26 || [[User:Robiya08|Robiya08]] || [[Special:Contributions/Robiya08|{{formatnum:8}}]] || {{Permissions|Robiya08}} |- | 27 || [[User:Музаффар Мухаммадназар|Музаффар Мухаммадназар]] || [[Special:Contributions/Музаффар Мухаммадназар|{{formatnum:7}}]] || {{Permissions|Музаффар Мухаммадназар}} |- | 28 || [[User:Mukhammadrasul Isakov|Mukhammadrasul Isakov]] || [[Special:Contributions/Mukhammadrasul Isakov|{{formatnum:7}}]] || {{Permissions|Mukhammadrasul Isakov}} |- | 29 || [[User:Shirin Khaydaralieva|Shirin Khaydaralieva]] || [[Special:Contributions/Shirin Khaydaralieva|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|Shirin Khaydaralieva}} |- | 30 || [[User:Stephan1000000|Stephan1000000]] || [[Special:Contributions/Stephan1000000|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|Stephan1000000}} |- | 31 || [[User:~2026-54972-45|~2026-54972-45]] || [[Special:Contributions/~2026-54972-45|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|~2026-54972-45}} |- | 32 || [[User:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] || [[Special:Contributions/Jizzakhlik|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Jizzakhlik}} |- | 33 || [[User:Kent Wang|Kent Wang]] || [[Special:Contributions/Kent Wang|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Kent Wang}} |- | 34 || [[User:~2026-55596-95|~2026-55596-95]] || [[Special:Contributions/~2026-55596-95|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|~2026-55596-95}} |- | 35 || [[User:Iaa2023|Iaa2023]] || [[Special:Contributions/Iaa2023|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Iaa2023}} |- | 36 || [[User:Akosh13|Akosh13]] || [[Special:Contributions/Akosh13|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Akosh13}} |- | 37 || [[User:~2026-55146-81|~2026-55146-81]] || [[Special:Contributions/~2026-55146-81|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|~2026-55146-81}} |- | 38 || [[User:~2026-55122-92|~2026-55122-92]] || [[Special:Contributions/~2026-55122-92|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|~2026-55122-92}} |- | 39 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 40 || [[User:Maqsudjohn|Maqsudjohn]] || [[Special:Contributions/Maqsudjohn|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Maqsudjohn}} |- | 41 || [[User:Dilshoda32|Dilshoda32]] || [[Special:Contributions/Dilshoda32|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Dilshoda32}} |- | 42 || [[User:~2026-54954-74|~2026-54954-74]] || [[Special:Contributions/~2026-54954-74|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|~2026-54954-74}} |- | 43 || [[User:Umirzakov Ibrohimjon|Umirzakov Ibrohimjon]] || [[Special:Contributions/Umirzakov Ibrohimjon|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Umirzakov Ibrohimjon}} |- | 44 || [[User:SteveK|SteveK]] || [[Special:Contributions/SteveK|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|SteveK}} |- | 45 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 46 || [[User:Tolib Tuxtasinov|Tolib Tuxtasinov]] || [[Special:Contributions/Tolib Tuxtasinov|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Tolib Tuxtasinov}} |- | 47 || [[User:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] || [[Special:Contributions/MrKrasav4ik|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|MrKrasav4ik}} |- | 48 || [[User:Recovalioglu|Recovalioglu]] || [[Special:Contributions/Recovalioglu|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Recovalioglu}} |- | 49 || [[User:Heitor100YT|Heitor100YT]] || [[Special:Contributions/Heitor100YT|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Heitor100YT}} |- | 50 || [[User:Onarakusai|Onarakusai]] || [[Special:Contributions/Onarakusai|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Onarakusai}} |- | 51 || [[User:PJ Geest|PJ Geest]] || [[Special:Contributions/PJ Geest|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|PJ Geest}} |- | 52 || [[User:~2026-55114-43|~2026-55114-43]] || [[Special:Contributions/~2026-55114-43|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|~2026-55114-43}} |- | 53 || [[User:Xojiakbar Tadjiyev|Xojiakbar Tadjiyev]] || [[Special:Contributions/Xojiakbar Tadjiyev|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Xojiakbar Tadjiyev}} |- | 54 || [[User:~2026-55112-53|~2026-55112-53]] || [[Special:Contributions/~2026-55112-53|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-55112-53}} |- | 55 || [[User:YellowTurtle9|YellowTurtle9]] || [[Special:Contributions/YellowTurtle9|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|YellowTurtle9}} |- | 56 || [[User:~2026-55045-41|~2026-55045-41]] || [[Special:Contributions/~2026-55045-41|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-55045-41}} |- | 57 || [[User:Veritfy|Veritfy]] || [[Special:Contributions/Veritfy|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Veritfy}} |- | 58 || [[User:~2026-55254-61|~2026-55254-61]] || [[Special:Contributions/~2026-55254-61|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-55254-61}} |- | 59 || [[User:David Akhmedov|David Akhmedov]] || [[Special:Contributions/David Akhmedov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|David Akhmedov}} |- | 60 || [[User:Jasseka|Jasseka]] || [[Special:Contributions/Jasseka|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Jasseka}} |- | 61 || [[User:VASHGIRD|VASHGIRD]] || [[Special:Contributions/VASHGIRD|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|VASHGIRD}} |- | 62 || [[User:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] || [[Special:Contributions/Behzod E. Husenov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Behzod E. Husenov}} |- | 63 || [[User:Umid Ruziboyev|Umid Ruziboyev]] || [[Special:Contributions/Umid Ruziboyev|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Umid Ruziboyev}} |- | 64 || [[User:Sultanovaa|Sultanovaa]] || [[Special:Contributions/Sultanovaa|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Sultanovaa}} |- | 65 || [[User:JavohirSaydinov|JavohirSaydinov]] || [[Special:Contributions/JavohirSaydinov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|JavohirSaydinov}} |- | 66 || [[User:Momooq|Momooq]] || [[Special:Contributions/Momooq|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Momooq}} |- | 67 || [[User:Kamol Azzam|Kamol Azzam]] || [[Special:Contributions/Kamol Azzam|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Kamol Azzam}} |- | 68 || [[User:Mirabbos926|Mirabbos926]] || [[Special:Contributions/Mirabbos926|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Mirabbos926}} |- | 69 || [[User:Florentyna|Florentyna]] || [[Special:Contributions/Florentyna|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Florentyna}} |- | 70 || [[User:~2026-54425-70|~2026-54425-70]] || [[Special:Contributions/~2026-54425-70|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-54425-70}} |- | 71 || [[User:~2026-54738-21|~2026-54738-21]] || [[Special:Contributions/~2026-54738-21|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-54738-21}} |- | 72 || [[User:~2026-54996-04|~2026-54996-04]] || [[Special:Contributions/~2026-54996-04|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-54996-04}} |- | 73 || [[User:2003 LN6|2003 LN6]] || [[Special:Contributions/2003 LN6|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|2003 LN6}} |- | 74 || [[User:~2026-54872-30|~2026-54872-30]] || [[Special:Contributions/~2026-54872-30|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-54872-30}} |- | 75 || [[User:Disembodied Soul|Disembodied Soul]] || [[Special:Contributions/Disembodied Soul|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Disembodied Soul}} |- | 76 || [[User:~2026-55221-57|~2026-55221-57]] || [[Special:Contributions/~2026-55221-57|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-55221-57}} |- | 77 || [[User:~2026-46071-04|~2026-46071-04]] || [[Special:Contributions/~2026-46071-04|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-46071-04}} |- | 78 || [[User:Mumtozbegim Mirzaliyeva|Mumtozbegim Mirzaliyeva]] || [[Special:Contributions/Mumtozbegim Mirzaliyeva|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Mumtozbegim Mirzaliyeva}} |- | 79 || [[User:Lerabithia|Lerabithia]] || [[Special:Contributions/Lerabithia|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Lerabithia}} |- | 80 || [[User:AstroPulse|AstroPulse]] || [[Special:Contributions/AstroPulse|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|AstroPulse}} |- | 81 || [[User:Xadicha07|Xadicha07]] || [[Special:Contributions/Xadicha07|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xadicha07}} |- | 82 || [[User:~2026-54676-67|~2026-54676-67]] || [[Special:Contributions/~2026-54676-67|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54676-67}} |- | 83 || [[User:Nurikjon12345|Nurikjon12345]] || [[Special:Contributions/Nurikjon12345|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Nurikjon12345}} |- | 84 || [[User:Sokinadilshodovna|Sokinadilshodovna]] || [[Special:Contributions/Sokinadilshodovna|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sokinadilshodovna}} |- | 85 || [[User:Nasiba Norquziyeva|Nasiba Norquziyeva]] || [[Special:Contributions/Nasiba Norquziyeva|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Nasiba Norquziyeva}} |- | 86 || [[User:Xudoyarovva|Xudoyarovva]] || [[Special:Contributions/Xudoyarovva|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xudoyarovva}} |- | 87 || [[User:~2026-54638-28|~2026-54638-28]] || [[Special:Contributions/~2026-54638-28|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54638-28}} |- | 88 || [[User:Yoda1893|Yoda1893]] || [[Special:Contributions/Yoda1893|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Yoda1893}} |- | 89 || [[User:~2026-55561-44|~2026-55561-44]] || [[Special:Contributions/~2026-55561-44|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55561-44}} |- | 90 || [[User:Goalkeeper92|Goalkeeper92]] || [[Special:Contributions/Goalkeeper92|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Goalkeeper92}} |- | 91 || [[User:~2026-54734-01|~2026-54734-01]] || [[Special:Contributions/~2026-54734-01|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54734-01}} |- | 92 || [[User:Khamidulla.2000|Khamidulla.2000]] || [[Special:Contributions/Khamidulla.2000|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Khamidulla.2000}} |- | 93 || [[User:User3000s|User3000s]] || [[Special:Contributions/User3000s|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|User3000s}} |- | 94 || [[User:Som1nusman|Som1nusman]] || [[Special:Contributions/Som1nusman|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Som1nusman}} |- | 95 || [[User:~2026-54399-80|~2026-54399-80]] || [[Special:Contributions/~2026-54399-80|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54399-80}} |- | 96 || [[User:Nozima25|Nozima25]] || [[Special:Contributions/Nozima25|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Nozima25}} |- | 97 || [[User:~2026-47638-54|~2026-47638-54]] || [[Special:Contributions/~2026-47638-54|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-47638-54}} |- | 98 || [[User:Mubina Sobirova|Mubina Sobirova]] || [[Special:Contributions/Mubina Sobirova|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Mubina Sobirova}} |- | 99 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 100 || [[User:Sura Shukurlu|Sura Shukurlu]] || [[Special:Contributions/Sura Shukurlu|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sura Shukurlu}} |- | 101 || [[User:~2026-55710-19|~2026-55710-19]] || [[Special:Contributions/~2026-55710-19|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55710-19}} |- | 102 || [[User:Iktsokh|Iktsokh]] || [[Special:Contributions/Iktsokh|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Iktsokh}} |- | 103 || [[User:~2026-55668-12|~2026-55668-12]] || [[Special:Contributions/~2026-55668-12|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55668-12}} |- | 104 || [[User:AVEZOV MAKSUD|AVEZOV MAKSUD]] || [[Special:Contributions/AVEZOV MAKSUD|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|AVEZOV MAKSUD}} |- | 105 || [[User:~2026-54456-90|~2026-54456-90]] || [[Special:Contributions/~2026-54456-90|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54456-90}} |- | 106 || [[User:Hamid Hassani|Hamid Hassani]] || [[Special:Contributions/Hamid Hassani|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Hamid Hassani}} |- | 107 || [[User:~2026-54718-36|~2026-54718-36]] || [[Special:Contributions/~2026-54718-36|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54718-36}} |- | 108 || [[User:Charosss19|Charosss19]] || [[Special:Contributions/Charosss19|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Charosss19}} |- | 109 || [[User:Ergashaliyev Ahmadullo|Ergashaliyev Ahmadullo]] || [[Special:Contributions/Ergashaliyev Ahmadullo|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Ergashaliyev Ahmadullo}} |- | 110 || [[User:Kurvanaliyevam|Kurvanaliyevam]] || [[Special:Contributions/Kurvanaliyevam|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Kurvanaliyevam}} |- | 111 || [[User:Xasan Rixsiboyev|Xasan Rixsiboyev]] || [[Special:Contributions/Xasan Rixsiboyev|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xasan Rixsiboyev}} |- | 112 || [[User:Smiling2610|Smiling2610]] || [[Special:Contributions/Smiling2610|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Smiling2610}} |- | 113 || [[User:Khalnazarova|Khalnazarova]] || [[Special:Contributions/Khalnazarova|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Khalnazarova}} |- | 114 || [[User:Xudoyberganovaaa|Xudoyberganovaaa]] || [[Special:Contributions/Xudoyberganovaaa|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xudoyberganovaaa}} |- | 115 || [[User:Noila Qurbonboyeva|Noila Qurbonboyeva]] || [[Special:Contributions/Noila Qurbonboyeva|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Noila Qurbonboyeva}} |- | 116 || [[User:~2026-55555-29|~2026-55555-29]] || [[Special:Contributions/~2026-55555-29|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55555-29}} |- | 117 || [[User:Uzsport|Uzsport]] || [[Special:Contributions/Uzsport|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Uzsport}} |- | 118 || [[User:~2026-55258-80|~2026-55258-80]] || [[Special:Contributions/~2026-55258-80|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55258-80}} |- | 119 || [[User:Siroj Turgunboyev|Siroj Turgunboyev]] || [[Special:Contributions/Siroj Turgunboyev|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Siroj Turgunboyev}} |- | 120 || [[User:~2026-54945-06|~2026-54945-06]] || [[Special:Contributions/~2026-54945-06|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54945-06}} |- | 121 || [[User:Làm Việc Thiện|Làm Việc Thiện]] || [[Special:Contributions/Làm Việc Thiện|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Làm Việc Thiện}} |- | 122 || [[User:~2026-55143-77|~2026-55143-77]] || [[Special:Contributions/~2026-55143-77|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55143-77}} |- | 123 || [[User:Umidjon Mamarasulov|Umidjon Mamarasulov]] || [[Special:Contributions/Umidjon Mamarasulov|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Umidjon Mamarasulov}} |- | 124 || [[User:~2026-41640-82|~2026-41640-82]] || [[Special:Contributions/~2026-41640-82|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-41640-82}} |- | 125 || [[User:~2026-55189-40|~2026-55189-40]] || [[Special:Contributions/~2026-55189-40|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55189-40}} |- | 126 || [[User:Lyncos|Lyncos]] || [[Special:Contributions/Lyncos|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Lyncos}} |- | 127 || [[User:~2026-55224-19|~2026-55224-19]] || [[Special:Contributions/~2026-55224-19|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55224-19}} |- | 128 || [[User:Abrambek Azim|Abrambek Azim]] || [[Special:Contributions/Abrambek Azim|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Abrambek Azim}} |- | 129 || [[User:~2026-54987-35|~2026-54987-35]] || [[Special:Contributions/~2026-54987-35|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54987-35}} |- | 130 || [[User:Sàádî|Sàádî]] || [[Special:Contributions/Sàádî|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sàádî}} |- | 131 || [[User:Vol71193|Vol71193]] || [[Special:Contributions/Vol71193|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Vol71193}} |- | 132 || [[User:Zafer|Zafer]] || [[Special:Contributions/Zafer|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Zafer}} |- | 133 || [[User:باسم|باسم]] || [[Special:Contributions/باسم|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|باسم}} |- | 134 || [[User:~2026-52903-27|~2026-52903-27]] || [[Special:Contributions/~2026-52903-27|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-52903-27}} |- | 135 || [[User:~2026-55058-64|~2026-55058-64]] || [[Special:Contributions/~2026-55058-64|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55058-64}} |- | 136 || [[User:~2026-55089-62|~2026-55089-62]] || [[Special:Contributions/~2026-55089-62|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55089-62}} |- | 137 || [[User:~2026-48069-59|~2026-48069-59]] || [[Special:Contributions/~2026-48069-59|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-48069-59}} |- | 138 || [[User:~2026-55075-03|~2026-55075-03]] || [[Special:Contributions/~2026-55075-03|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55075-03}} |- | 139 || [[User:~2026-55128-42|~2026-55128-42]] || [[Special:Contributions/~2026-55128-42|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55128-42}} |- | 140 || [[User:Magnefl|Magnefl]] || [[Special:Contributions/Magnefl|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Magnefl}} |- | 141 || [[User:Too Classy for This World|Too Classy for This World]] || [[Special:Contributions/Too Classy for This World|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Too Classy for This World}} |- | 142 || [[User:Sl0rpx|Sl0rpx]] || [[Special:Contributions/Sl0rpx|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sl0rpx}} |- | 143 || [[User:~2026-55497-59|~2026-55497-59]] || [[Special:Contributions/~2026-55497-59|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55497-59}} |- | 144 || [[User:Iskandar990|Iskandar990]] || [[Special:Contributions/Iskandar990|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Iskandar990}} |- | 145 || [[User:~2026-55126-78|~2026-55126-78]] || [[Special:Contributions/~2026-55126-78|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55126-78}} |- | 146 || [[User:~2026-55466-47|~2026-55466-47]] || [[Special:Contributions/~2026-55466-47|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55466-47}} |- | 147 || [[User:~2026-55377-51|~2026-55377-51]] || [[Special:Contributions/~2026-55377-51|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55377-51}} |- | 148 || [[User:Sakura Asahi|Sakura Asahi]] || [[Special:Contributions/Sakura Asahi|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sakura Asahi}} |- | 149 || [[User:محمد أمين الطرابلسي|محمد أمين الطرابلسي]] || [[Special:Contributions/محمد أمين الطرابلسي|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|محمد أمين الطرابلسي}} |- | 150 || [[User:~2026-54684-53|~2026-54684-53]] || [[Special:Contributions/~2026-54684-53|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54684-53}} |- | 151 || [[User:~2026-55316-61|~2026-55316-61]] || [[Special:Contributions/~2026-55316-61|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55316-61}} |- | 152 || [[User:Shaxzoda28|Shaxzoda28]] || [[Special:Contributions/Shaxzoda28|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Shaxzoda28}} |- | 153 || [[User:~2026-55411-32|~2026-55411-32]] || [[Special:Contributions/~2026-55411-32|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55411-32}} |- | 154 || [[User:~2026-55309-54|~2026-55309-54]] || [[Special:Contributions/~2026-55309-54|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55309-54}} |- | 155 || [[User:~2026-54676-05|~2026-54676-05]] || [[Special:Contributions/~2026-54676-05|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54676-05}} |- | 156 || [[User:~2026-54797-87|~2026-54797-87]] || [[Special:Contributions/~2026-54797-87|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-54797-87}} |- | 157 || [[User:Snow Lion Fenian|Snow Lion Fenian]] || [[Special:Contributions/Snow Lion Fenian|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Snow Lion Fenian}} |- | 158 || [[User:~2026-55535-48|~2026-55535-48]] || [[Special:Contributions/~2026-55535-48|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55535-48}} |- | 159 || [[User:Abdulloh2225|Abdulloh2225]] || [[Special:Contributions/Abdulloh2225|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Abdulloh2225}} |- | 160 || [[User:Samandarov Uchqunbek o'zxia student|Samandarov Uchqunbek o'zxia student]] || [[Special:Contributions/Samandarov Uchqunbek o'zxia student|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Samandarov Uchqunbek o'zxia student}} |- | 161 || [[User:~2026-55317-64|~2026-55317-64]] || [[Special:Contributions/~2026-55317-64|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55317-64}} |- | 162 || [[User:~2026-55499-37|~2026-55499-37]] || [[Special:Contributions/~2026-55499-37|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55499-37}} |- | 163 || [[User:Just Khumoyun|Just Khumoyun]] || [[Special:Contributions/Just Khumoyun|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Just Khumoyun}} |- | 164 || [[User:~2026-55117-33|~2026-55117-33]] || [[Special:Contributions/~2026-55117-33|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55117-33}} {{/end}} 1k4t3ctiqq1uxmzwo8r28vqjvgjm24c 0 716215 6312524 6196601 2026-10-19T09:05:18Z Durdona Ne'matova 287984 6312524 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi | tasvir = ATKRV.png | type = [[Vazirlik]] | status = Faol | formation = 2015-yil 4-fevral | headquarters = [[Toshkent]], Amir Temur shoh koʻchasi, 4-uy | region_served = {{UZB}} | leader_title = Vazir | leader_name = [[Sherzod Shermatov]] | website = {{URL|https://digital.uz}} }} '''Oʻzbekiston Respublikasi Raqamli texnologiyalar vazirligi''' — axborot-kommunikatsiya texnologiyalari, telekommunikatsiyalar, [[raqamli iqtisodiyot]], elektron hukumat hamda davlat axborot tizimlarini rivojlantirish sohasida yagona davlat siyosatini amalga oshiruvchi respublika ijro etuvchi hokimiyat organidir. Vazirlik raqamli infratuzilmani rivojlantirish, davlat xizmatlarini raqamlashtirish, dasturiy mahsulotlar ishlab chiqishni qoʻllab-quvvatlash, axborot xavfsizligini taʼminlash hamda IT sohasi eksportini kengaytirish bilan shugʻullanadi. == Tarixi == Vazirlik Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2015-yil 4-fevraldagi PF-4702-son Farmoniga muvofiq Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi sifatida tashkil etilgan<ref>{{Cite web |url=https://lex.uz/docs/-2562753 |title=Oʻzbekiston Respublikasi Axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligini tashkil etish toʻgʻrisida |website=Lex.uz }}</ref>. 2022-yil 21-dekabrdagi maʼmuriy islohotlar doirasida vazirlik qayta tashkil etilib, '''Raqamli texnologiyalar vazirligi''' deb nomlandi. Uning vakolatlari kengaytirilib, raqamli iqtisodiyot va IT xizmatlarini rivojlantirish boʻyicha qoʻshimcha vazifalar yuklatildi<ref>{{Cite web |url=https://lex.uz/docs/6324746 |title=Yangi Oʻzbekiston maʼmuriy islohotlari |website=Lex.uz }}</ref>. == Asosiy vazifalari == Vazirlikning asosiy faoliyat yoʻnalishlari quyidagilardan iborat: * axborot-kommunikatsiya texnologiyalari sohasida davlat siyosatini amalga oshirish; * ''Elektron hukumat'' tizimini rivojlantirish; * telekommunikatsiya infratuzilmasini modernizatsiya qilish; * Internet tarmogʻini rivojlantirish va keng polosali ulanishni kengaytirish; * davlat axborot tizimlari va reyestrlarini rivojlantirish; * IT Park va raqamli iqtisodiyot ekotizimini qoʻllab-quvvatlash; * dasturiy mahsulotlar eksportini ragʻbatlantirish; * kiberxavfsizlik va axborot xavfsizligini taʼminlash; * xalqaro IT hamkorligini rivojlantirish. == Tizim tashkilotlari == Vazirlik tizimiga quyidagi tashkilotlar kiradi: * [[IT Park Uzbekistan]]; * [[UZINFOCOM]]; * [[UZDOMAIN]]; * [[UNICON.UZ]]; * [[Radiochastotalar markazi]]; * AKT sohasidagi oliy taʼlim va ilmiy muassasalar. == Rahbarlari == {| class="wikitable" ! Davri ! Rahbar |- |2017–2018 |[[Sherzod Shermatov]] |- |2018 |[[Azim Ahmadxoʻjayev]] |- |2018–2021 |[[Shuhrat Sodiqov]] |- |2021-yildan |[[Sherzod Shermatov]] |} == Yana qarang == * [[Elektron hukumat]] * [[IT Park Uzbekistan]] * [[UZINFOCOM]] * [[Raqamli iqtisodiyot]] * [[Telekommunikatsiya]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Official website|https://digital.uz}} * https://lex.uz/docs/-2562753 * https://lex.uz/docs/6324746 {{Oʻzbekiston Respublikasi vazirliklari}} [[Turkum:Oʻzbekiston vazirliklari]] [[Turkum:Axborot texnologiyalari]] [[Turkum:2015-yilda tashkil etilgan tashkilotlar]] 0eagej6tkojz3crmv5sa7mxrdpe4xzy 0 723534 6312198 6009162 2026-10-18T16:20:10Z Suxrob Xidirovvvvvv 317967 /* */ bu toʻgʻri 6312198 wikitext text/x-wiki {{xatolar}} {{Daryo bilgiqutisi}} '''Adicha''' ({{lang-sah|Yakutiya}}) ([[Yana|Borong]] yuqori oqimida) — [[Saxa|Saxadagi]] daryo'', Yana daryosining'' oʻng irmogʻi. == Geografiyasi == Uzunligi 715 km, [[suv]] havzasi maydoni 89,8 ming km² ni tashkil qiladi. [[Cherskiy tizmasi]]ning gʻarbiy yon bagʻirlaridan boshlanadi. ''Tomponskiy'' va ''Verxoyansk'' tumanlari hududi orqali keng vodiy boʻylab oqadi<ref>{{veb manbasi |url = https://pkk5.rosreestr.ru/ |title = Адыча |website = Публичная кадастровая карта |accessdate = 25-aprel 2013-yil |archive-date = 11-iyun 2013-yil |archive-url = https://www.webcitation.org/6HIdleBEL?url=http://maps.rosreestr.ru/PortalOnline/?l=13#z=12&x=15006471.217367759&y=10509847.868034415 }}</ref>. Yana daryosiga uning 648-kilometrida quyiladi. == Gidrologiya == Qor va yomgʻir suvlaridan toʻyinadi. Yillik oʻrtacha suv sarfi boshlanishidan 26 km uzoqlikda 512,5 m³/s<ref>{{veb manbasi |url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6298 |title=Adycha At Yurduk-Kumakh |website =Статистика на сайте R-ArcticNET |description=Данные наблюдений 1937—1999 гг |accessdate=25-aprel 2013-yil |archiveurl=https://www.webcitation.org/6GFrdqG6n?url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6298 |archivedate=30-aprel 2013-yil}}</ref>, 212 km.da — 327,76 m³/s<ref>{{veb manbasi |url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6297 |title=Adycha At Oiun-Khomoto |website =Статистика на сайте R-ArcticNET |description=Данные наблюдений 1942—1999 гг |accessdate=25-aprel 2013-yil |archiveurl=https://www.webcitation.org/6GFreIbNK?url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6297 |archivedate=30-aprel 2013-yil}}</ref>, 334 kmda — 300,92 m³/s<ref>{{veb manbasi |url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6296 |title=Adycha At Ust'-Charky |website =Статистика на сайте R-ArcticNET |description=Данные наблюдений 1943—1997 гг |accessdate=25-aprel 2013-yil |archiveurl=https://www.webcitation.org/6GFrel8qQ?url=http://www.r-arcticnet.sr.unh.edu/v4.0/ViewPoint.pl?Point=6296 |archivedate=30-aprel 2013-yil}}</ref> ni tashkil qiladi. Yilning oktabr oyida muzlashni boshlaydi, qishda 1 oydan 4,5 oygacha muzlaydi; may oyining oxirida foydalanish uchun ochiladi. Katta hajmda [[muz]]lar uchrab turishi bilan oʻziga xosdir. == Asosiy irmoqlari == '' (quyilish masofasi)'' * 68 km — Tuostax daryosi (oʻng irmoq) * 222 km — Borulax daryosi (chap) * 338 km — Charki daryosi (oʻng) * 351 km — Nelgese daryosi (chap) * 429 km — Derbeke daryosi (chap) * 463 km — Delakag daryosi (oʻng) == Xoʻjalikda foydalanish == Adicha daryo transporti uchun juda qulay. Oyun-Xomoto qishlogʻidan boshlanuvchi 223 km uzunlikdagi qismi [[Rossiya Federatsiyasi]]ning<ref>{{veb manbasi |url=http://base.garant.ru/70228998/ |title=Приказ Минтранса РФ от 17 августа 2012 г. № 316 «Об определении бассейнов внутренних водных путей Российской Федерации» |accessdate=25-aprel 2013-yil |archiveurl= |archivedate=}}</ref> ichki suv yoʻllari roʻyxatiga kiritilgan. Sovet davrining oxirida daryoda ''Adichan gidro elektro stantsiyasi'' qurish rejalashtirilgan edi, ammo mamlakatdagi qayta qurish va iqtisodiy qiyinchiliklar bu loyihani bekor qilinishiga olib keldi. == Suv reestri maʼlumotlari == Rossiya suv resurslari federal agentligi tomonidan [[Rossiya]] davlat [[suv]] reestri hamda ''RF hududlaridagi'' suv xoʻjaliklarini ''geoaxborotlashtirish tizimi'' maʼlumotlariga koʻra tayyorlangan: * Havza hududi — Lenskiy * Daryo havzasi — [[Yana]] * Daryo quyi havzasi — Adicha * Suv xoʻjaligi uchastkasi — Adicha == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Adicha // Bolshaya sovetskaya ensiklopediya : [v 30 t.] / gl. red. A. M. Proxorov. — 3-e izd. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1969—1978. * Adicha // Slovar sovremennix geograficheskix nazvaniy / Rus. geogr. o-vo. Mosk. sentr; Pod obщ. red. akad. V. M. Kotlyakova. Institut geografii RAN. — Yekaterinburg: U-Faktoriya, 2006. * Adicha // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907. [[Turkum:Rossiyadagi daryolar]] cfua0an065rovzbnz8mzk67awg8ylf8 0 724071 6312045 4210004 2026-10-18T13:25:47Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312045 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' (Malakofftorte) asosan Avstriyada mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida Malakoff charlotte deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} og7h07s08ganr7y2h7lj8kfaz4ha4wk 6312046 6312045 2026-10-18T13:25:57Z Sherzod11W 273619 6312046 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan Avstriyada mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida Malakoff charlotte deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ni2lu4zgvn2zyyxh371uzsrxpc9v2rg 6312047 6312046 2026-10-18T13:26:04Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312047 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, Avstriyada mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida Malakoff charlotte deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} da144kzpwr1kjvvfjbkhhi897quzezf 6312048 6312047 2026-10-18T13:26:23Z Sherzod11W 273619 6312048 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, [[Avstriya]]<nowiki/>da mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida Malakoff charlotte deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 4euwqmka1rs89no31glttlnijoedsl3 6312049 6312048 2026-10-18T13:26:30Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312049 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, [[Avstriya]]da mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida Malakoff charlotte deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} i91jmcwrmm6x7lcetffp0brmp7o3xi7 6312050 6312049 2026-10-18T13:26:51Z Sherzod11W 273619 6312050 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, [[Avstriya]]da mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida '''Malakoff charlotte''' deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} qdw9c4g7tvj1r41yfsojd35xzcki1o8 6312051 6312050 2026-10-18T13:27:11Z Sherzod11W 273619 6312051 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, [[Avstriya]]da mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida '''Malakoff charlotte''' deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 2t8kd1f0cs8enf1n8nvkkp5l70j1gfs 6312052 6312051 2026-10-18T13:27:19Z Sherzod11W 273619 6312052 wikitext text/x-wiki '''Malakoff''' ('''Malakofftorte''') asosan, [[Avstriya]]da mashhur bo'lib, odatda, biskvitli lochira, "ladyfingers" Österreichisches Lebensmittelbuch: Malakoff (нем.). Архивная копия от 16 июля 2019 на [[Wayback Machine]] (xonim barmoqlari) pechenyesi yoki savoyardi, krem (qaymoq), Rom (ichimlik) rom, onyak yoki quyish uchun maraschinodan foydalniilgan holda tayyorlanadi. "Malakoff" lochirasi sharlotkaga o‘xshash tarzda tayyorlanadi, shuning uchun ba'zida '''Malakoff charlotte''' deb ham ataladi. Tort fransuz marshali Jan-Jak Pelisye sharafiga shunday nomlangan. U 1855-yilgi [[Qrim urushi]] paytida Sevastopolni qamal qilish chog'ida Malaxov qo‘rg'oniga muvaffaqiyatli hujumdan so'ng Malakoff gertsogi unvonini olgan<ref name="Торт «Малакофф»">[https://www.russianfood.com/recipes/recipe.php?rid=78531 Торт «Малакофф»]</ref>. Bu tort uchun [[tuxum]], sut, shakar, qaymoq, bezak va boshqalar kerak bo‘ladi. O'zbekistonda ham bu shirinlik so'ngi paytlarda sevib isteʼmol qilinmoqda. == Tayyorlanishi == Biskvitli lochira ustiga pechenyelar orasiga qaymoq yoki koʻpincha bodomli krem surilib joylanadi<ref>{{Книга|автор=|заглавие=The Oxford Companion to Sugar and Sweets|ссылка=https://books.google.de/books?id=XPNgBwAAQBAJ&pg=PT275&dq=%22Charlotte+Malakoff%22&hl=de&sa=X&ved=0ahUKEwibo-6ixtDiAhXCfFAKHcuvDzgQ6AEITTAE#v=onepage&q=%22Charlotte%20Malakoff%22&f=true|ответственный=|место=|издательство=Oxford University Press|год=2015|страницы=|isbn=9780199313624}}</ref>. Ilgari Malakoff torti sariyog'li krem bilan to'ldirilgan bo'lsa-da, bugungi kunda asosan qaymoq ishlatiladi<ref name="Торт «Малакофф»"/>. Retseptga qarab biskvitli pechenye sut va rom aralashmasi bilan toʻyintiriladi. Ustidan qolgan krem yoki ko'pirtirilgan qaymoq hamda yong'oq bo'lakchalari bilan bezatiladi <ref>{{Книга|автор=Franz Maier-Bruck|заглавие=Das große Sacher Kochbuch|ссылка=|место=Wien|издательство=Wiener Verlag|год=1975|страницы=563|isbn=}}</ref><ref>{{Книга|автор=Sarah Wiener|заглавие=Herdhelden: Meine ganz persönliches Österreich-Kochbuch|ссылка=https://books.google.de/books?id=Xi1XrZ7YrhEC&pg=PA197&q=malakoff+torte#v=onepage|место=|издательство=GRÄFE UND UNZER Verlag GmbH|год=2011|страницы=200|isbn=978-3-8338-1691-8}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 30gmfd2bwigjiujc6nmjqfue7u95kom 0 727689 6312028 3751060 2026-10-18T12:23:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312028 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Bouzouki 001.jpg|120px|right]][[Fayl:Irish Bouzouki.png|170px|right]] '''Buzuki''' (gr {{Lang-el|το μπουζούκι}}) — torli cholgʻu asbobi, lyutaning bir turi. Bir versiyaga koʻra u qadimgi yunon [[Lira (cholgʻu asbobi)|lirasidan]], boshqasiga koʻra — turkiy sazdan (bozuk-saz) kelib chiqqan. Turk baglamu cholgʻusiga oʻxshab, [[Gretsiya]], [[Qibris|Kipr]], [[Isroil]], [[Irlandiya|Irlandiyada]] ("''zouk'' ") va [[Turkiya|Turkiyada]] biroz oʻzgartirilgan shaklda (''turk'' buzuki) keng tarqalgan. Klassik buzukida 4 ta qoʻsh metall simlar mavjud (eski, „baglama“ — 3 ta qoʻsh). Baglamazaki — 3 ta qoʻsh torli kichkina buzukiini ham buzuki oilasiga tegishli. Uning mumtoz yunon orkestri yoki yakkaxon kompozitsiyasidagi baland, mayin ovozi sirtaki va hasapiko raqslariga hamroh boʻladi. == Tarixi == Gretsiyada asbob va unda rebetika uslubida ijro etilgan qoʻshiqlar uzoq vaqt davomida noqonuniy hisoblangan — buzuki uchun musiqa taqiqlangan va odatda jinoiy elementlar toʻplanadigan tavernalardan tashqariga chiqmagan. Ushbu asbobning qayta tiklanishi 1960-yillarda taniqli yunon bastakori Mikis Teodorakis tufayli boshlangan deb notoʻgʻri ishonishadi, u Entoni Kuinn ishtirokidagi dunyoga mashhur „Yunon Zorba“ filmi uchun musiqa yaratgan. Teodorakisning „Sirtaki“ asari Gretsiyaning oʻziga xos belgisiga aylandi. Buzuki rasmiy yunon madaniyatiga Vasilis Tsitsanis (gr {{Lang-el|Βασίλης Τσιτσάνης}}) XX asrning 40-yillari oxiri — 50-yillarning boshlarida olib kirgan. Mikis Teodorakis Tsitsanisni oʻz ustozi deb atagan. Tsitsanis va buzuki musiqasini ommalashtirish ikki eng buyuk yunon bastakorlari Manos Hadzidakis va Mikis Teodorakis tomonidan faol ravishda targʻib qilindi va shu bilan zamonaviy yunon musiqasi ijodkorlarining triumviratini tashkil etdi<ref name="bagl">[http://grenada.al.ru/enciklopedia/baglam.htm Багламазаки] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140720133415/http://grenada.al.ru/enciklopedia/baglam.htm |date=2014-07-20 }} // Народный ансамбль России «Гренада»</ref>. Darhaqiqat, bu asbob „Zorba yunon“ filmi musiqasi tufayli butun dunyo boʻylab shuhrat qozondi. Aynan Irlandiyada buzukini modernizatsiya qilish boʻyicha koʻp ishlar boshlandi. Birinchi muhim oʻzgarish yunonlar tomonidan meros boʻlib oʻtgan yumaloq matn terish oʻrnini egallagan tekis pastki ovoz paneli boʻldi. Bu Irlandiya musiqasining xarakteriga mos keladigan [[Noxun (musiqa)|plektr]] bilan oʻynashda tovushni quruq va tiniqroq qilish, intonatsiya zarbalarini taʼkidlash imkonini berdi. Irlandiyalik buzuki, yunoncha versiyadan farqli oʻlaroq, koʻpincha dekorativ elementlardan mahrum, yuqori ovoz paneli tekis, [[gitara]] kabi bitta dumaloq rezonator teshigiga ega. Oval teshikli va/yoki gulli bezaklar bilan bezatilgan qobiqli asboblar mavjud. Irlandiyada buzuki tarixi 1960-yillarda boshlanadi. Irlandiya milliy musiqasini ijro etish uchun ushbu asbobdan (aniqrogʻi, uning klassik versiyasidan) foydalanishning kashshoflari Jon Moynihan va Endi Irvine edi. Yunoncha variant (3 xor), garchi irlandiyalik ijrochilarning oʻziga xos xususiyati boʻlmasa ham, Alek Finn tomonidan ishlab chiqilgan. Buzuki dastlab fleyta yoki skripka uchun joʻr asbob sifatida ishlatilgan. Ovozning „sharqiy“ xarakterini oʻchirishga olib keladigan klassik [[Buzuki|sozlashning]] oʻzgarishi asbobga Irlandiya orkestrining solisti shuhratini keltirdi. 1960-yillarda buzuki ovozini elektron tarzda kuchaytirishga birinchi muvaffaqiyatli urinishlar qilindi, natijada „elektrobuzuki“ shunday deb ataladi. Buzuki elektr kuchaytirgichi yunon musiqachilari Manolis Chiotis va Giorgos Zampetas tomonidan kashf etilgan boʻlib, ushbu asbob uchun maxsus pikaplarni ishlab chiqdi va muvaffaqiyatli qoʻlladi; hambakerga juda oʻxshaydi. Buzukida ham faol, ham passiv sensorlar oʻrnatilgan. Bugungi kunda buzuki pikaplari EMG, Lace Actodyne va Seymour Duncan tomonidan ishlab chiqariladi. == Tavsifi == * 3 ta xorli yunon buzukining standart sozlanishi D ^m D ¹ — A ^m A ^m — D ¹ D ¹ (birinchi xorda bir juft tor oktavaga sozlangan). * Yunon buzukining standart sozlanishi {{Nobr|C^мC¹ — F^мF¹ — A^мA^м — D¹D¹}} (birinchi ikkita xorda bir juft tor oktavaga sozlangan). * Irlandiya buzukisining standart tuningi G ^b D ^m A ^m D ¹ (xorlardagi bir juft torlar uyg‘unlikda sozlangan). == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * {{Книга|заглавие=The New Grove. Dictionary of music and musicians|ссылка=https://archive.org/details/newgrovedictiona0029unse|часть=Bouzouki|место=USA|издательство=Oxford University Press|год=2001|ref=Grove}} == Havolalar == {| style="float:right; margin-left:0.8em" |  |  |} * ''Nikiforov I.'' [http://gardarica.narod.ru/instruments/instrbouzouki.html Buzuki] // gardarica.narod.ru * Asbobning [https://web.archive.org/web/20080920083000/http://www.music-instrument.ru/stati/3314/ tarixi] // music-instrument.ru * [https://web.archive.org/web/20090404072214/http://chorus-musik.narod.ru/instrumenti/svedenia/buzuki.html Buzuki] // chorus-musik.narod.ru * Vasilis Tsitsanis http://hellas-songs.ru/person/46/ [[Turkum:Chordofonlar]] [[Turkum:musiqa asboblari]] [[Turkum:Irish musiqa asboblari]] 12f4zb7wpl5gyaqj4p7sb3vrdghirzn 0 728703 6312226 5191747 2026-10-18T17:33:23Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312226 wikitext text/x-wiki '''Chakma''' — [[Bangladesh]]dagi ([[Chittagong]] viloyatining togʻli tumani) va [[Hindiston]]ning chegaradosh hududlaridagi odamlar. Umumiy soni 540 ming kishi, jumladan Bangladeshda — 440 ming kishi, Hindistonda — 100 ming kishi. [[Birma|Myanma madaniyati va turmush tarzi jihatidan]] yaqin. Zamonaviy chakmalar bengaliyaliklar tomonidan assimilyatsiya [[Bengallar|qilinmoqda]]. Ular Xitoy-Tibet oilasining markaziy guruhining tilida gaplashadilar. Koʻpchilik bengal tilida gaplashadi. Imonlilar asosan shimoliy yoʻnalishdagi buddistlardir, baʼzilari anʼanaviy eʼtiqodlarga rioya qilishadi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Religioznie konflikti |url=http://www.bosnewslife.com/13884-bangladesh-christians-captured-forced-to-return-to-buddhism |qaralgan sana=2022-05-26 |arxivsana=2010-09-28 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20100928090222/http://www.bosnewslife.com/13884-bangladesh-christians-captured-forced-to-return-to-buddhism }}</ref>. == Tarixi == [[Fayl:Rega,_a_Chakma_woman.jpg|thumb|<small>Chakma ayol</small>]] Chakmalarning kelib chiqishi haqida qiziq, ammo ishonchsiz afsona bor. Ularning ismlari birmacha „chaok“ soʻzidan kelib chiqqan boʻlib, „aralash nasl“ degan maʼnoni anglatadi va oʻzlarini Marma ayollaridan kelib chiqqan deb hisoblashadi<ref>Bruk S. I. Chakma // Narodi i religii mira / Glav. red. V. A. Tishkov. — M.: Bolshaya Rossiyskaya Ensiklopediya, 1999. — S. 613.</ref>. Etnik jihatdan Chakma [[Tibet-birma tillari|Tibet-Birman tillari oilasiga mansub]] va shuning uchun Himoloy etaklaridagi qabilalar bilan chambarchas bogʻliq. Ularning ajdodlari [[Magadha|Magadha qirolligidan]] (hozirgi Bixar, Hindiston) Arakanga joylashish uchun kelgan. Ularning aksariyati keyinchalik Bangladeshga koʻchib oʻtib, Koks-Bazar tumaniga joylashdi. Mustamlakachilar istilosidan oldin sivilizatsiyaning dastlabki shakli — Chakma podsholigi mavjud edi. Bugungi kunda Chakma qiroli Raja Debabish Royning kuchi faqat ramziy maʼnoga ega. == Madaniyati == Chakma oʻz madaniyati, xalq ogʻzaki ijodi, adabiyoti va anʼanalariga ega xalqdir. Chakma ayollari uzun, toʻpigʻigacha boʻlgan finon deb nomlangan xalat, shuningdek, bezak sifatida beliga xadiy kiyadilar. Phinon va xadi turli dizayndagi rang-barang kiyimlardir. Biju — Bengal kalendar yilining tugashini bildiruvchi uch kunlik Chakma madaniyati festivali. Har yili oʻn uchinchi aprelda qoʻshiq aytish, raqsga tushish, ichish va umumiy oʻyin-kulgi bilan nishonlanadi. Bijuning birinchi kuni phool biju, ikkinchi kuni esa mup biju deb ataladi. Ikkinchi kun — bayramning asosiy kuni. Oxirgi kun gaya paya din (dam olish kuni) deb ataladi. Bu kun faqat Chittagongda dam olish kuni hisoblanadi. Biju — Chakma xalqining asosiy bayrami<ref>Cheboksarov N. N. Etnicheskie protsessi v stranax Yujnoy Azii. — M.: Nauka, 1976. — S. 201.</ref>. == Tili == Dastlab Tibet-Birman oilasiga mansub tilda soʻzlashgan, biroq bu til qoʻshni Chittagunien tilining taʼsiri ostida qolgan, bu til [[Bengal tili|bengal tili bilan chambarchas bogʻliq boʻlgan Sharqiy hind-aryan oilasining tili]]<ref>[http://www.garshin.ru/linguistics/languages/nostratic/indo-european/indo-iranian/indo-arian/east-arian.html Vostochnie indoariyskie yaziki]</ref>. Hozirgi kunda koʻpgina tilshunoslar zamonaviy Chakma tilini (Changma Waj yoki Changma Kodha nomi bilan tanilgan) bengal tilining janubi-sharqiy tarmogʻining bir qismi deb hisoblashadi. Chakma vajning oʻz imlosi bor, uni ochhopat deb ham atashadi. Chakma tili imloda uning kursiv shakli hisobga olinsa, ilgari Kambodja, Laos, Tailand va Birma janubida qoʻllangan [[kxmer tili]]ga deyarli oʻxshaydi<ref>Rasi i narodi, T.19 / Institut etnografii imeni N. N. Mikluxo-Maklaya / Otv. red. Bruk S. I. — M.: Nauka, 1989. — S. 106.</ref>. == Dini == Chakmalarning aksariyati Teravada buddizmining izdoshlari boʻlib, ular asrlar davomida amal qilib kelgan din. Yaqinda bir qancha xorijlik va mahalliy missionerlar chakmani nasroniylikni qabul qilishga urinishlari muvaffaqiyatsizlikka uchragani haqida xabarlar bor<ref>Belokrinitskiy V. Ya., Puchikov P. I. Bangladesh // Bolshaya rossiyskaya ensiklopediya, T.2. — M.: Bolshaya Rossiyskaya ensiklopediya, 2005. — S. 744.</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * Bruk S. I. Chakma // Dunyo xalqlari va dinlari / Bob. ed. V. A. Tishkov. — M.: Buyuk rus ensiklopediyasi, 1999. — S. 613. * Irqlar va xalqlar, V.19 / N. N. Mikluxo-Maklay nomidagi Etnografiya instituti / Ed. ed. Bruk S.I. — M.: Nauka, 1989. — S. 106-107. * Cheboksarov N. N. Janubiy Osiyo mamlakatlaridagi etnik jarayonlar. — M.: Nauka, 1976. — S. 196-205. * Belokrinitskiy V. Ya., Puchikov P. I. Bangladesh // Buyuk rus entsiklopediyasi, V.2. — M.: Buyuk rus entsiklopediyasi, 2005. — S. 742-749. == Havolalar == * Rangamati tumanining tub aholisi, yaʼni Chakma xalqi vakili (chakma va bengal tillarida) [http://apps.creounity.com/time_machine/index.php?go=handwriting/bangladesh yozuvining qoʻlda yozilgan namunalari] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} imfcg4anx0o3fnl7xalh4lixl7mx9qj 0 732006 6312560 6249386 2026-10-19T10:24:45Z InternetArchiveBot 58913 5 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312560 wikitext text/x-wiki {{Infobox company|logo=John Deere logo.svg|logo_alt=A green, rounded square with a yellow jagged outlines on the four sides of the square near the outside of its green border can be seen. In the middle of the yellow outline, a biological entity drawn outlined in yellow can be seen in a leaping position. This animal is commonly referred to as a deer. Underneath the deer and the green box, the words in caps lock, 'JOHN DEERE' can be read.|image_caption=[[John Deere World Headquarters]] in [[Moline, Illinois]]|type=[[Public company|Public]]|traded_as={{nyse|DE}}<br />[[S&P 500 Index|S&P 500 Component]]|foundation={{Start date and age|1837}}<br />[[Grand Detour, Illinois]], U.S.<ref name=fortune>{{cite magazine|last=VanderMey|first=Anne|title=John Deere Plows Ahead|url=https://archive.org/details/sim_fortune_2013-02-25_167_3/page/19| magazine=[[Fortune (magazine)|Fortune]]|date=February 25, 2013|volume=167|issue=3|page=19}}</ref>|founder=[[John Deere (inventor)|John Deere]]|location_city=[[Moline, Illinois]]|location_country=AQSH|area_served=Worldwide|key_people=[[John C. May]]<br />{{small|(Rais, CEO & Prezident)}}|industry=[[Qishloq xoʻjaligi mashinasozligi]]<br />[[Ogʻir uskunalar]]|products=[[Traktor]]<br />[[Kombayn]]<br />[[Yem-xashak yigʻuvchi]]<br />[[Shakarqamish terish moslamasi]]<br />[[Urugʻ ekish moslamasi]]<br />[[Purkagich|Dala purkagichi]]s<br />[[Yuklagich (uskuna)|FEL moslamasi]]<br />[[Teleskopik manipulyator]]<br />[[Belkurak]]<br />[[Ekskavator]]<br />[[Yuklagich (uskuna)|Yuklagich]]<br />[[Dizel motor]]|services=[[Moliyaviy xizmatlar]]|revenue={{decrease}} US$39.540 mlrd (2020)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/revenue|title=Deere Revenue 2006-2021 &#124; DE|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211109132403/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/revenue|arxivsana=2021-11-09|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref>|operating_income={{decrease}} US$3.883 mlrd (2020) <ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/operating-income|title=Deere Operating Income 2006-2021 &#124; DE|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211109132402/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/operating-income|arxivsana=2021-11-09|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref>|net_income={{decrease}} US$2.751 mlrd (2020)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/net-income|title=Deere Net Income 2006-2021 &#124; DE|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211109023317/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/net-income|arxivsana=2021-11-09|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref>|assets={{increase}} US$75.091 mlrd (2020)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/total-assets|title=Deere Total Assets 2006-2021 &#124; DE|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211109132402/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/total-assets|arxivsana=2021-11-09|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref>|equity={{increase}} US$14.086 billion (Q1 2021)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/total-share-holder-equity|title=Deere Share Holder Equity 2006-2021 &#124; DE|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211109132401/https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/total-share-holder-equity|arxivsana=2021-11-09|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref>|num_employees=69 600 (2020)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.macrotrends.net/stocks/charts/DE/deere/number-of-employees|title=Deere: Number of Employees 2006-2021 &#124; DE}}</ref>|divisions=<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.reuters.com/companies/DE|title = DE - Deere & Company Profile|website = [[Reuters]]}}</ref>|subsid=[[Nortrax]], Vapormatic, Hagie, Monosem, Blue River Technology, Harvest Profit, Navcom Technology, OnGolf, Lesco, Unimil, John Deere Financial, Bear Flag Robotics|homepage={{URL|deere.com}}|footnotes=}} '''John Deere''' ( {{IPAc-en|ˈ|dʒ|ɒ|n|ˈ|d|ɪə}} ) — '''Deere & Company kompaniyasining''' [[Korporatsiya|brend]] nomi boʻlib, u [[qishloq xoʻjaligi]] texnikasi, ogʻir uskunalar, [[Oʻrmonshunoslik|oʻrmon xoʻjaligi]] [[Mashina|mashinalari]], [[Dizel|dizel motorlari]], ogʻir mashinalarda ishlatiladigan [[Kuch uzatmasi|motorlar]] (oʻqlar, transmissiyalar, uzatma qutilari), asbob-uskunalar va maysazorni parvarish qilish uchun uskunalar ishlab chiqaradi. 2019-yilda Amerikaning ''Fortune'' 500 reytingida<ref>{{Veb manbasi|url=http://fortune.com/fortune500/list/|sarlavha=Fortune 500 Companies 2018: Who Made the List|ish=Fortune|til=en-US|kirish sanasi=2018-11-10|arxivsana=2018-11-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181110190356/http://fortune.com/fortune500/list/}}</ref> 87-oʻrinni egalladi va global reytingda 329-oʻrinni egalladi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://fortune.com/global500/deere/|sarlavha=Deere|ish=Fortune|til=en-US|kirish sanasi=2018-11-10|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2019-12-04|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191204152914/https://fortune.com/global500/deere/}}</ref> Kompaniya, shuningdek, moliyaviy xizmatlar va boshqa tegishli faoliyatni amalga oshiradi. Deere & Company [[Nyu-York|Nyu York]] fond birjasida DE belgisi ostida joylashgan.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nyse.com/quote/XNYS:DE|sarlavha=Deere & Co (DE)|ish=NYSE|kirish sanasi=2014-07-22}}</ref> Kompaniyaning shiori “Hech narsa Deere kabi yugurmaydi” va uning logotipi sakrab kelayotgan [[Bugʻusimonlar|kiyik]] boʻlib, uning ostida “JOHN DEERE” soʻzlari yozilgan. Kompaniya tomonidan 155 yildan ortiq vaqtdan beri sakrab kelayotgan kiyik tasvirlangan turli logotiplar ishlatilgan. Deere & Company shtab-kvartirasi [[Moline (Illinois)|Illinoys shtatining Moline shahrida joylashgan]]. Deere & Company 2020-yilgi Fortune 500 reytingida Amerika Qoʻshma Shtatlarining eng yirik korporatsiyalari roʻyxatida 84-oʻrinni egalladi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://fortune.com/fortune500/2020/search/|sarlavha=Fortune 500}}</ref> Ularning turli xil traktor seriyalariga D seriyali, E seriyali, maxsus traktorlar, super ogʻir yuk traktorlari va JDLink kiradi. == Tarixi == Deere & Company 1804-yil 7-fevralda AQSHning Vermont shtatining Rutlend shahrida tugʻilgan Jon Deere [[Vermont|Vermontdagi]] bankrotlikdan qutulish uchun 1836-yilda Illinoys shtatining Grand Detour shahriga koʻchib oʻtganida boshlangan. Allaqachon [[Temirchilik|temirchi]] boʻlgan Deere {{Convert|1378|sqft|m2|0}} doʻkon ochdi. 1837-yilda Grand Detour shahridagi doʻkon, bu unga qishloqda umumiy usta, shuningdek, vilkalar va belkurak kabi asboblarni ishlab chiqaruvchi sifatida xizmat qilish imkonini berdi. Asboblar faqat boshlanish edi; 1837-yilda John Deere Shotlandiya poʻlatdan yasalgan arra pichogʻini shudgorga aylantirganda, uni oʻz-oʻzidan tozalaydigan poʻlat tishlar ajratib turdi. Deere poʻlat omochidan oldin, koʻpchilik fermerlar Oʻrta Gʻarbning boy tuproqlari yopishgan temir yoki yogʻoch tishlardan foydalanganlar, shuning uchun ularni tez-tez tozalash kerak edi. Silliq qirrali poʻlat tish bu muammoni hal qildi va 19-asr va 20-asr boshlarida Amerikaning Buyuk tekisliklariga koʻchib oʻtishga katta yordam berdi. Biznesni yuritishning anʼanaviy usuli mahsulotni buyurtma qilingan vaqtda va kerakli vaqtda tayyorlash edi. Bu uslub juda sekin edi. Deere bu hayotiy biznes modeli boʻlmasligini tushungani uchun u sotuvga qoʻyishdan oldin omoch ishlab chiqarish orqali ishlab chiqarish tezligini oshirdi; Bu mijozlarga nafaqat nima sotib olganlarini oldindan koʻrish, balki mijozlariga uning mahsulotlarini darhol sotib olish imkonini berdi. Uning mahsulotlari haqidagi gap tezda tarqala boshladi. [[Fayl:Early_John_Deere_plow.jpg|left|thumb| John Deere omochi. 1845]] [[Fayl:John_Deere_Horse_Drawn_Manure_Spreader_Canton_Michigan.JPG|left|thumb| Otga tortilgan go‘ng sepuvchi]] 1842-yilda Deere Leonard Andrus bilan biznes hamkorlikka kirishdi va Illinoys shtatidagi Rok daryosi boʻyida yangi ikki qavatli zavod qurish uchun yer sotib oldi. “L. Andrus Plow Manufacturer” nomini olgan ushbu zavod 1842-yilda 100 ga yaqin omoch va keyingi yilda 400 ga yaqin omoch ishlab chiqardi. Deerening Andrus bilan hamkorligi 1848-yilda tugadi va Deere temir yoʻl va [[Mississippi (daryo)|Missisipi daryosiga]] kirish uchun [[Moline (Illinois)|Illinoys shtatining Moline]] shahriga koʻchib oʻtdi. U yerda Deere Robert Teyt va Jon Gould bilan hamkorlikni yoʻlga qoʻydi va {{Convert|1440|sqft|m2}} zavod qurdi. Ishlab chiqarish tez surʼatlar bilan oʻsdi va 1849-yilga kelib, Deere, Tate & Gould kompaniyasi oyiga 200 dan ortiq omoch ishlab chiqardi. Zavodga ikki qavatli qoʻshimcha qurildi, bu esa keyingi ishlab chiqarish imkonini beradi. [[Fayl:John_Deere_logo_1876-1912.jpg|thumb| Kompaniya logotipi 1876-1912-yillarda ishlatilgan]] Asosiy eʼtibor qishloq xoʻjaligi asboblariga qaratildi, ammo Jon Deere 1890-yillarda bir nechta velosipedlarni ham ishlab chiqardi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=John Deere Collectors Center Tractor and Memorabilia Auction June 29 – 30 |language=en |work=Dispatch-Argus-QCOnline |url=http://www.qconline.com/life/john-deere-collectors-center-tractor-and-memorabilia-auction-june/article_1229dbed-c052-5dbd-a59e-775215b895a6.html |url-access=subscription |access-date=2017-10-17}}</ref> [[Fayl:NOLA1903JohnDeerePlowHouse.jpg|left|thumb| John Deere Plow & Cultivators Co.ning [[Yangi Orlean|Yangi Orleandagi]] uyi, 1903-yil]] [[1900-lar|1900]]-yillarning boshlarida yangi International Harvester kompaniyasidan raqobatning kuchayishi kompaniyani asbobsozlik biznesidagi takliflarini kengaytirishga olib keldi, ammo benzinli traktorlar ishlab chiqarish Deere & Company kompaniyasining 20-asrdagi faoliyatini belgilab berdi. [[Fayl:John_Deere_logo_1912-1936.jpg|thumb| 1912-1936-yillarda ishlatilgan kompaniya logotipi]] [[Ikkinchi Jahon urushi]] paytida Jon Deerening nevarasi Charlz Dir Uiman kompaniya prezidenti boʻlgan, ammo u AQSH armiyasida [[Polkovnik|polkovnik lavozimiga]] komissiyani qabul qilgan. 1944-yil oxirida kompaniyaga oʻrinbosar yollandi va ishga qaytishdan oldin Uiman Urush ishlab chiqarish kengashining qishloq xoʻjaligi texnikasi va uskunalari boʻlimiga rahbarlik qildi.<ref name="machinefinder">{{Veb manbasi|url=http://blog.machinefinder.com/8629/john-deere-tractors-featured-in-memorial-day-parades-across-america|sarlavha=John Deere War Hero&#039;s Recognized for Patriotism|sana=21 June 2012|nashriyot=blog.machinefinder.com|kirish sanasi=2016-02-07}}</ref> Qishloq xoʻjaligi texnikasidan tashqari, John Deere harbiy traktorlar va M3 tanki uchun transmissiyalarni ishlab chiqardi. Ular, shuningdek, urush harakatlarini qoʻllab-quvvatlash uchun samolyot qismlari, oʻq-dorilar va mobil kir yuvish boʻlinmalarini yasadilar.<ref name="livinghistoryfarm">{{Veb manbasi|url=http://www.livinghistoryfarm.org/farminginthe40s/machines_01.html|sarlavha=Agricultural Machinery during the 1940s|nashriyot=livinghistoryfarm.org|kirish sanasi=2016-02-07|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2021-01-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210128210210/https://livinghistoryfarm.org/farminginthe40s/machines_01.html}}</ref> 1956-yilda Deere & Company nemis traktor ishlab chiqaruvchisi Heinrich Lanz AG kompaniyasini sotib oldi (qarang: Lanz Bulldog ). [[Fayl:John_Deere-Lanz_700.jpg|thumb| John Deere-Lanz ''700'' traktori]] 1958-yilning soʻnggi oylarida John Deere [[Argentina|Argentinaning]] Rosario shimolida zavod qurdi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2016/03/no-pudieron-ser-john-deere-720.html|sarlavha=Pesados Argentinos: Anexo: Documento radicación industria de John Deere / No pudieron ser: John Deere 720|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=8 December 2017|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> Argentinada ishlab chiqarishni Agar Cross & Co. boshqargan<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2012/11/john-deere.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=13 January 2014|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> John Deere Argentinada quyidagi traktor modellarini ishlab chiqargan: 445,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/09/john-deere-445.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 445|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=25 April 2016|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 730;<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/06/john-deere-730.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 730|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=9 August 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 20 seriyali modellar 1420,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/05/john-deere-1420.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 1420|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=15 June 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 2420,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/05/john-deere-2420.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 2420|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=15 June 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 3420, 4420;<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/05/john-deere-4420.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 4420|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=15 June 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 30-seriyaning modellari 2330,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/01/john-deere-2330.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 2330|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=30 January 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 2530, 2730,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/08/john-deere-2730.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 2730|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=30 January 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 3330,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/10/john-deere-3330.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 3330|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=30 January 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 3530,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/08/john-deere-3530.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 3530|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=29 January 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 4530;<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/08/john-deere-4530.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 4530|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=29 January 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 40-seriyaning modellari 2140,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/12/john-deere-2140.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 2140|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=31 December 2014|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 3140 / 3140 DT, 3440,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/12/john-deere-3440.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 3440|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=31 December 2014|kirish sanasi=31 March 2018}}</ref> 3540<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/12/john-deere-3540.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 3540|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=31 December 2014|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> va oxirgisi 2850, 3350, 3550<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/07/john-deere-3550.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 3550|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=13 March 2016|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 194] kabi 50-seriyaning Baygorriya shahrida ishlab chiqarilgan. Oʻn yetti yil oʻtgach, (2011-yilda) Argentina zavodi quyidagi modellarga ega traktorlarni yigʻishni qaytardi: 5036C, 5045D (45 HP) Seriya 5D, 5045E (45 HP) Seriya 5E, 5065E (65 HP) Seriya 5E, 75 HP) Seriya 5E, 5425N (77 HP) Seriya 5000, 5725 (92 HP) Seriya 5025, 5725HC (92 HP) Seriya 5025, 5090E, 5090EH, 5076EF, 6110J, 661 va 61. Bundan tashqari, 2012-yilda SKD/CKD formatida 9570 STS Serie 70, 9470 STS, 9670 STS va 9770 STS kombaynlarini yigʻish qoʻshildi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/12/john-deere-fabricados-en-el-pais.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere fabricados en el país|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=13 January 2014|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> Shuningdek, yashil chiziq bilan Argentina zavodi 570 A/B,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/03/john-deere-570-b.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 570 A / B|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=23 April 2017|kirish sanasi=31 March 2018}}</ref> 544 A/B,<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2013/12/john-deere-544-b.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 544 A / B|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=11 December 2014|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> 507, 308, 200<ref>{{Veb manbasi|url=http://pesadosargentinos.blogspot.com.ar/2014/04/john-deere-200.html|sarlavha=Pesados Argentinos: John Deere 200|ism=Esteban|muallif=Dl|sana=1 April 2015|kirish sanasi=31 March 2018|til=es}}</ref> va 627, 727 rusumli traktorlar kabi bir necha ekskavator va avtogreyderlarni ishlab chiqardi. 1960-yil 30-avgustda dunyoning turli burchaklaridan John Deere dilerlari Dallasda ([[Texas]]) misli koʻrilmagan mahsulotlar koʻrgazmasi uchun yigʻilishdi. Dallasda boʻlib oʻtgan Deere Day tadbiri yuqori texnologiyali taqdimotlar, jonli namoyishlar va jonli namoyishlar bilan toʻldirilgan kun davomida kompaniyaning birinchi zamonaviy toʻrt silindrli va olti silindrli traktorlari boʻlgan “Yangi avlod quvvati” bilan dunyoni tanishtirdi. yangi yashil va sariq mashinalar bilan to'la avtoturargoh. Oʻsha kuni taqdim etilgan traktorlar liniyasi besh yil davomida ishlab chiqilgan va tadbirning oʻzini rejalashtirish uchun bir necha oy kerak boʻldi. Deere tadbirni oʻtkazish uchun Dallasni tanladi, chunki u qisman 6000 mehmonni sigʻdira oladigan darajada katta obyektlar va ular koʻrish uchun u yerda boʻlgan jihozlarga ega edi. Dallas Memorial Auditorium, Texas State Fairgrounds Coliseum, Cotton Bowl va Cotton Bowl avtoturargohi tadbirning bir qismi boʻlgan joy edi. Tadbir davomida olmos bilan qoplangan yangi John Deere traktori Dallasda joylashgan mashhur Neyman-Marcus doʻkoni ichida hamma koʻrishi uchun namoyish etildi. 1918-yilda traktor biznesiga kirganidan beri John Deere ikki silindrli mashinalarga eʼtibor qaratdi. Dallasdagi Deere Day koʻrgazmasida taqdim etilgan yangi quvvat avlodi Deere ilgari qurgan narsalardan juda farq qilardi. Toʻrt va olti silindrli traktorlarning yangi qatori, 1010, 2010, 3010 va 4010 modellari Deerening ikki silindrli modellariga qaraganda ancha kuchliroq edi, shuningdek, boshqarish oson va qulayroq, qulay joylashgan boshqaruv elementlari bilan yaxshiroq edi. Ushbu yangi traktorlarga xizmat koʻrsatish ham osonroq edi.<ref name="deere">{{Cite journal|url=https://www.deere.com/en_US/docs/Corporate/fans_visitors/publications/plowshare_issue14.pdf|date=27 March 2009|journal=The Plowshare|title=A Big Day for Deere|volume=14|pages=1–6|access-date=2016-02-07|archivedate=2016-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304052648/https://www.deere.com/en_US/docs/Corporate/fans_visitors/publications/plowshare_issue14.pdf}}</ref> Ilgʻor motor texnologiyasiga qoʻshimcha ravishda, “10” seriyali traktorlar oʻzlari almashtirgan eski ikki silindrli modellardan koʻplab boshqa yangilanishlarni taklif qildilar, jumladan, sezilarli darajada yuqori [[ot kuchi]] va vazn nisbati, ilgʻor gidravlika, qulayroq va qulay operator stantsiyalari va koʻplab boshqa yaxshilanishlar. 1960-yilda taqdim etilgan “10” seriyali John Deere traktorlaridan 4010 rusumli traktorlar eng mashhuri boʻlib, 1960-yildan 1963-yilgacha 58 000 donadan ortiq sotilgan. 4010 boshchiligidagi “10” seriyali John Deere traktorlarining muvaffaqiyati John Deereni 1959 yildagi 23% bozor ulushidan 1964-yilga kelib 4020 ning bozor ulushini 34% gacha oshirishga yordam berdi va uni qishloq xoʻjaligi texnikasining eng yirik ishlab chiqaruvchisiga aylantirdi.<ref>{{Veb manbasi|muallif=Peter Easterlund|url=http://www.tractordata.com/farm-tractors/000/0/6/61-john-deere-4010.html|sarlavha=John Deere 4010 tractor information|ish=TractorData.com}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=John Deere "10 Series" Tractors|url=http://www.tractorfriends.org/history/jd10series/jd1010series.html|kirish sanasi=2016-01-11|arxivsana=2015-06-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150622025720/http://www.tractorfriends.org/history/jd10series/jd1010series.html}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=John Deere 4010|ish=agriculture.com|sana=28 March 2011|url=http://www.agriculture.com/machinery/tractors/antique-tractor/john-deere-4010_201-ar15646|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2019-07-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190707125440/https://www.agriculture.com/machinery/tractors/antique-tractor/john-deere-4010_201-ar15646}}</ref> 1962-yilgi Illinoys ishlab chiqaruvchilari maʼlumotnomasida (50-yillik nashri), Deere and Company roʻyxatiga kiritilgan Jon Deere jami 35 000 ishchi kuchiga ega, shundan 9 000 tasi Illinoys shtatida edi. Korporativ shtab-kvartirasi Illinoys shtatining Moline shahridagi 1325 Uchinchi avenyuda joylashgan boʻlib, oltita ishlab chiqarish zavodi shu shahar atrofida va yettinchi zavodi Illinoys shtatining Hoopeston shahrida joylashgan. Molinedagi oltita zavod quyidagi roʻyxatga kiritilgan: * John Deere terish mashinasi Sharqiy Moline, 1100 - 13 avenyuda ishlaydi, u yerda 3000 ishchi qishloq xoʻjaligi asboblarini ishlab chiqargan. * John Deere sanoat uskunalari, Moline, 301 Uchinchi avenyuda ishlaydi, u yerda 500 nafar xodim yer koʻchirish uskunalarini ishlab chiqargan. * John Deere Maleable Works 1335-13th Street, East Moline manzilida 600 nafar xodim egiluvchan va tugunli temir quymalarini yasagan. * John Deere Planter 501 Third Ave., Moline manzilida 1000 ishchi qishloq xoʻjaligi asboblarini yasagan. * John Deere Plow, 1225 Third aven., Moline manzilida 1100 ishchi qishloq xoʻjaligi asbob-uskunalarini yasagan. * John Deere Spreader Moline, 1209-13-aven. manzilida 800 ishchi qishloq xoʻjaligi asbob-uskunalarini yasagan. John Deere Vermilion zavodi Illinoys shtati, Hoopeston, Shimoliy Oltinchi aven. manzilida joylashgan boʻlib, u yerda 140 nafar ishchi temir buyumlar va jihozlar qismlarini yasaydiganlar roʻyxatiga kiritilgan. 1962-yilda 42 705 aholisi boʻlgan Moline, John Deereʼning mahalliy 7000 ishchisi butun shahar aholisining 16 foizini tashkil qiladi.<ref>Illinois Manufacturers Directory, Manufacturers' News, Inc. </ref> 1970-yillarning oxirida International Harvester oʻzining eksenel oqim mashinalari bilan aylanma kombaynlarni yaratdi va tez orada boshqa ishlab chiqaruvchilar tomonidan taʼqib qilindi, ammo Deere 1980 va 1990-yillar davomida faqat anʼanaviy yurish kombaynlarini qurishda davom etdi. 1999-yilda John Deere oʻzining 9550, 9650 va 9750 kombaynlarida aylanma kombayn texnologiyasida oldinga qadam boʻlgan yagona tishli ajratish (STS) tizimini joriy qildi. STS tizimi ot kuchidan kamroq foydalanadi va materiallarga ishlov berishni yaxshilaydi.<ref name="blog.machinefinder.com">{{Veb manbasi|url=http://blog.machinefinder.com/16329/john-deere-combine-history|sarlavha=A Brief Look at John Deere Combine History: 86 Years of Evolution|nashriyot=blog.machinefinder.com|kirish sanasi=2016-02-07}}</ref> == 21-asr == 2018-yil yakuniga koʻra John Deere kompaniyasida dunyo boʻylab taxminan 67 000 odam ish bilan taʼminlangan, ularning yarmi AQSH va Kanadada joylashgan va dunyodagi eng yirik qishloq xoʻjaligi mashinalarini ishlab chiqaruvchisi hisoblanadi. AQSHda kompaniyaning asosiy ishlab chiqarish joyi Moline Illinoys shtatida joylashgan. Sakrab kelayotgan kiyikning logotipi ushbu kompaniya tomonidan 155 yildan ortiq vaqtdan beri foydalaniladi. Yillar davomida logotipda kichik oʻzgarishlar va qismlar olib tashlandi. Qadimgi uslubdagi baʼzi logotiplarda kiyiklar jurnaldan sakrab oʻtadi.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=John Deere History|url=http://www.deere.com/en_US/corporate/our_company/about_us/history/history.page|ish=www.deere.com|kirish sanasi=2015-04-06|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2017-06-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170622190328/https://www.deere.com/en_US/corporate/our_company/about_us/history/history.page}}</ref><ref>[http://www.deere.com/wps/dcom/en_US/corporate/our_company/about_us/history/trademarks/trademarks.page? History of the John Deere Trademark] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110823115541/http://www.deere.com/wps/dcom/en_US/corporate/our_company/about_us/history/trademarks/trademarks.page |date=2011-08-23 }} Trademarks</ref> Kompaniya qishloq xoʻjaligi va qurilish mahsulotlari uchun turli xil logotip ranglarini ishlatadi. Kompaniyaning qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yashil boʻyoqning oʻziga xos soyasi bilan ajralib turadi, ichki chegarasi sariq rangda. Qurilish mahsulotlari qora rangda, kiyik sariq rangda va ichki chegara ham sariq rangda aniqlanadi. 2017-yil sentabr oyida Deere & Company Kaliforniyaning Sunnyveyle shahrida joylashgan va qishloq xo‘jaligida mashina o‘rganishni qo‘llashda yetakchi bo‘lgan Blue River Technology kompaniyasini sotib olish bo‘yicha aniq shartnoma imzoladi. Blue River ishlab chiqilgan va integratsiyalangan kompyuter koʻrish va mashinani oʻrganish texnologiyasini ishlab chiqdi, bu paxtakorlarga faqat begona oʻtlar mavjud boʻlgan joylarga purkash orqali gerbitsidlardan foydalanishni kamaytirish va dehqonchilikda kirishni optimallashtirish imkonini beradi.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Deere to advance machine learning capabilities in acquisition of Blue River Technology|url=http://www.prnewswire.com/news-releases/deere-to-advance-machine-learning-capabilities-in-acquisition-of-blue-river-technology-300514879.html|ish=PR Newswire|nashriyot=Deere & Company|kirish sanasi=11 October 2017}}</ref> John Deereʼning traktor boshqaruv kompyuterlaridagi ichki dasturiy taʼminotni qamrab oluvchi litsenziyasi foydalanuvchilarga yoki mustaqil mexaniklarga dasturiy taʼminotni oʻzgartirishga ruxsat bermaydi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Standoff Between Farmers And Tractor Makers Intensifies Over Repair Issues |language=en |work=NPR |url=https://www.npr.org/2021/05/26/1000400896/standoff-between-farmers-and-tractor-makers-intensifies-over-repair-issues |access-date=2021-07-07}}</ref><ref name=":0">{{Veb manbasi|sana=2020|sarlavha=Farmers Fight John Deere Over Who Gets to Fix an $800,000 Tractor|url=https://www.bloomberg.com/news/features/2020-03-05/farmers-fight-john-deere-over-who-gets-to-fix-an-800-000-tractor|kirish sanasi=2021-07-07|ish=Bloomberg}}</ref> Bu fermerlar tomonidan taʼmirlashning oldini oladi va John Deere dilerlik markazlari uchun monopoliya yaratadi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Sydell |first=Laura |date=2015-08-17 |title=DIY Tractor Repair Runs Afoul Of Copyright Law |work=npr.com |publisher=NPR |url=https://www.npr.org/sections/alltechconsidered/2015/08/17/432601480/diy-tractor-repair-runs-afoul-of-copyright-law |access-date=2015-08-31 |quote=''And the little computer screen lets him know when something is wrong. Unfortunately, Alford isn't allowed to fix it. John Deere has a digital lock on the software that runs his tractor. And it won't give him the key. [...] The company went on to say that unqualified individuals could endanger customer safety.''}}</ref> John Deere foydalanuvchilarni taʼmirlash raqamli huquqlarni boshqarishni chetlab oʻtish orqali Digital Millennium Copyright Act tomonidan taqiqlanganini daʼvo qilmoqda. Guruhlar, shu jumladan, Elektron Chegara Jamgʻarmasi bu faoliyatni taʼmirlash huquqiga zid deb tanqid qildi.<ref>[https://www.eff.org/de/deeplinks/2015/04/automakers-say-you-dont-really-own-your-car Automakers Say You Don’t Really Own Your Car] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20201129215354/https://www.eff.org/de/deeplinks/2015/04/automakers-say-you-dont-really-own-your-car |date=2020-11-29 }} on eff.org (April 2015)</ref><ref>[https://www.eff.org/deeplinks/2016/12/john-deere-really-doesnt-want-you-own-tractor John Deere Really Doesn’t Want You to Own That Tractor] on eff.org by Kit Walsh (December 20, 2016)</ref> Baʼzi fermerlar taʼmirlash cheklovlarini chetlab oʻtish uchun John Deere dasturining Ukraina versiyalaridan foydalanadilar.<ref>{{Citation|last=Motherboard|title=Tractor Hacking: The Farmers Breaking Big Tech's Repair Monopoly|date=2018-02-01|url=https://www.youtube.com/watch?v=F8JCh0owT4w|access-date=July 30, 2018|archivedate=2022-06-22|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220622182526/https://www.youtube.com/watch?v=F8JCh0owT4w}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Rudolphi|first1=Josie M.|last2=Campo|first2=Shelly|last3=Gerr|first3=Fred|last4=Rohlman|first4=Diane S.|date=May 2018|title=Social and Individual Influences on Tractor Operating Practices of Young Adult Agricultural Workers|journal=Journal of Adolescent Health|volume=62|issue=5|pages=605–611|doi=10.1016/j.jadohealth.2017.11.300|pmid=29478719|issn=1054-139X|pmc=8189182}}</ref> 2022-yil fevral oyida AQSh Senati fermerlarga o‘zlari ta’mirlash ishlarini amalga oshirishga ruxsat beruvchi qonun loyihasini taqdim etdi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nbcnews.com/tech/new-senate-bill-farm-equipment-right-to-repair-rcna13961|sarlavha=Senate introduces bill to allow farmers to fix their own equipment|ish=nbcnews.com|ism=Louise|muallif=Matsakis|kirish sanasi=2022-04-25}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha='Right to repair' farm equipment and empowering family farmers is aim of Tester's new, groundbreaking legislation|url=https://www.tester.senate.gov/?p=press_release&id=8866|ish=Jon Tester {{!}} U.S. Senator for Montana|kirish sanasi=13 May 2022|sana=1 February 2022|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2022-07-11|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220711232648/https://www.tester.senate.gov/?p=press_release&id=8866}}</ref> 2022-yil holatiga koʻra, 26 shtat taʼmirlash huquqi uchun qonun hujjatlarini taqdim etdi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.farm-equipment.com/articles/20002-deere-hit-with-class-action-lawsuit-over-right-to-repair|sana=2022-04-12|ish=farm-equipment.com|sarlavha=Dealer Right-to-Repair Wins Continue in 2022}}</ref> == Mahsulotlar == John Deere keng turdagi mahsulotlarni ishlab chiqaradi, koʻp hollarda har birining bir nechta modellari mavjud.<ref>{{Cite journal|last=Irwin|first1=Amy|last2=Poots|first2=Jill|date=12 Apr 2018|title=Investigation of UK Farmer Go/No-Go Decisions in Response to Tractor-Based Risk Scenarios|journal=Journal of Agromedicine|volume=23|issue=2|pages=154–165|doi=10.1080/1059924X.2017.1423000|pmid=29648955}}</ref> === Qishloq xoʻjaligi uskunalari === Qishloq xoʻjaligi mahsulotlariga, shu jumladan, traktorlar, gʻalla oʻrish kombaynlari, paxta terish mashinalari, preslash mashinalari, koʻchat ekish mashinalari, siloslash mashinalari va purkagichlar kiradi.<gallery mode="packed"> Fayl:John Deere 8345 R.jpg|alt=Tractor|[[Tractor|Traktor]] Fayl:John Deere 9630T Iowa.jpg|alt=Tracked tractor (9630T)|[[Tractor|Gusenitsali traktor]] ([[John Deere 9630|9630T]]) Fayl:John Deere 663 front loader, parked.jpg|alt=FEL attachment|[[Loader (equipment)|FEL moslamasi]] Fayl:John Deere 2266 Extra 1.jpg|alt=Combine|Kombayn Fayl:JohnDeere7450s.jpg|alt=Forage harvester|[[Forage harvester|Yem-xashak yigʻish mashinasi]] Fayl:Baumwoll-Erntemaschine auf Feld.jpeg|alt=Cotton picker|[[Cotton picker|Paxta terish mashinasi]] Fayl:Sugarcane harvesting equipment Piracicaba 05 2009 5845.JPG|alt=Sugarcane harvester|[[Sugarcane harvester|Shakar qamish kombayn]] Fayl:JohnDeere 750A.jpg|alt=Seed drill|[[Seed drill|Urugʻ sepuvchi]] Fayl:John Deere Sprayers.jpg|alt=Field sprayer|[[Sprayer|Dala purkagich]] Fayl:Loading hay bales - geograph.org.uk - 901170.jpg|alt=Telescopic handler|[[Telescopic handler|Teleskopik manipulyator]] </gallery> === Qurilish uskunalari === Qurilish uskunalari quyidagilarni oʻz ichiga oladi:<gallery mode="packed"> Fayl:Excavator (John Deere).jpg|[[Excavator|Ekskavator]] Fayl:John Deere loader (1).jpg|[[Loader (equipment)|Yuklagich]] Fayl:Blair Lakes Range in 1973.JPEG|[[Tracked loader|Kuzatiladigan yuklagich]] Fayl:John Deere 110 Backhoe.jpg|[[Backhoe|Ekskavator]] Fayl:2008-08-12 John Deere 280 (right).jpg|[[Skid-steer]] Fayl:John Deere grader.JPEG|[[Grader|Greyder]] </gallery> === Oʻrmon xoʻjaligi uskunalari === John Deere bir qator [[Oʻrmonshunoslik|oʻrmon xoʻjaligi]] texnikasini ishlab chiqaradi, jumladan, kombaynlar, ekspeditorlar, skidderlar, yogʻoch yuklagichlar. Timberjack 2000-yildan 2006-yilgacha John Deere shoʻba korxonasi boʻlgan.<gallery mode="packed"> Fayl:Wheeled Harvester - geograph.org.uk - 511567.jpg|[[Harvester (forestry)|Kombayn]] Fayl:JD kuormatraktori.jpg|[[Forwarder|Ekspeditor]] Fayl:John Deere 648H skidder.jpg|[[Skidder]] </gallery> === Boshqa mahsulotlar === Kompaniya ishlab chiqaradigan boshqa mahsulotlarga maysa oʻroq mashinalari, ixcham foydali traktorlar, qor tashlaydigan mashinalar, qor avtomobillari, butun yer usti transport vositalari va StarFire (keng hududli differensial GPS) kabi isteʼmol va tijorat uskunalari kiradi. Shuningdek, u ayniqsa, ogʻir uskunalarda ishlatiladigan [[Dizel|dizel motorlari]] va [[Kuch uzatmasi|quvvat]] uzatmalari (oʻqlar, [[Transmissiya|transmissiyalar]] va boshqalar) yetkazib beruvchisi.  John Deere lizingi uskunalardan tashqari kreditlargacha kengaytirildi. 2017-yil holatiga koʻra, bu John Deere kompaniyasining yetakchi boʻlimi. Kredit portfeli 2 milliard dollar boʻlib, John Deere daromadining uchdan bir qismini tashkil qiladi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Nosowitz |first=Dan |date=24 July 2017 |title=John Deere Is the 5th Largest Agricultural Bank in the Country |work=[[Modern Farmer (magazine)|Modern Farmer]] |url=http://modernfarmer.com/2017/07/john-deere-lending/ |access-date=28 July 2017}}</ref><gallery mode="packed"> Fayl:Lawn mower.jpg|[[Lawn mower|Chim kesuvchi mashina]] Fayl:The Gator - geograph.org.uk - 1386833.jpg|[[All-terrain vehicle|UTV]] ([[John Deere Gator|Gator]]) Fayl:John Deere 3350 tractor cut engine angle.JPG|[[Diesel engine|Dizel]] motor Fayl:John Deere 3320.jpg|Ixcham traktor </gallery> == Zavodlar == [[Fayl:JDPavilionMar06.jpg|thumb| [[Moline (Illinois)|Illinoys shtatining Moline shahridagi]] John Deere paviloni]] [[Fayl:John_Deere_plant_in_Horicon_Wisconsin.jpg|right|thumb| Horicon [[Horicon|Viskonsin shtatining Horicon shahrida]] ishlaydi]] [[Fayl:Mannheim_John_Deere_20100917.jpg|thumb| Germaniyaning [[Mannheim]] shahridagi John Deere zavodi]] [[Fayl:FRANCISCO_SANTOS_SALAZAR_8625_(21774733464).jpg|thumb| Jon Deere vakillari, Meksikaning [[Chiuaua|Chihuahua]] shahridagi Encuentro Empresarial Coparmexʼda.]] [[Fayl:Bulldogs_vor_Mannheim.jpg|thumb| Barjada yangi John Deere traktorlari, Mannheim bandargohi]] * Harvester Works (yirik kombaynlar), [[East Moline|East Moline, Illinoys]] * Silindrning ichki platformasi (gidravlik silindrlar), [[Moline (Illinois)|Moline, Illinoys]] * Ekish guruhi (ekish uskunalari), Moline, Illinoys va [[Valley City (Shimoliy Dakota)|Valley Siti, Shimoliy Dakota]] * Davenport Works (gʻildirakli yuk koʻtaruvchilar, [[Greyder|greyderlar]], samosvallar, gʻildirakli oʻrmon xoʻjaligi uskunalari), [[Davenport (Iowa)|Davenport, Ayova]] * Dubuque Works (ekskavatorlar, sudraluvchilar, skid-steer yuklagichlar, trekli oʻrmon xoʻjaligi uskunalari), [[Dubuque (Iowa)|Dubuque, Ayova]] * Des Moines Works (yerga ishlov berish uskunalari, paxta terish mashinalari, purkagichlar), [[Ankeny (Iowa)|Ankeny, Ayova]] * Ottumwa Works (pichan va yem-xashak uskunalari), [[Ottumwa (Iowa)|Ottumwa, Ayova]] * Thibodaux Works (qamish yigʻish uskunalari, qirgʻichlar), Thibodaux, Luiziana * Horicon Works (maysazor va bogʻlarni parvarish qilish), [[Horicon|Horicon, Viskonsin]] * Augusta Works (kichik savdo va qishloq xoʻjaligi traktorlari), [[Grovetown (Georgia)|Grovetown, Jorjiya]] * Turf Care (maxsus golf uskunalari), [[Fuquay-Varina (Shimoliy Karolina)|Fuquay-Varina, Shimoliy Karolina]] * Industrias John Deere (qishloq xoʻjaligi traktorlari; qurilish uskunalari), (Monterrey, Meksika) * Motores John Deere (energetika tizimlari; 6 va 4 silindrli motorlar, ogʻir yuk oʻqlari), [[Torreon|Torreon, Meksika]] * Coffeyville Works (uzatishlar, nasos drayvlari, planetarlar), [[Coffeyville (Kansas)|Coffeyville, Kanzas]] * Waterloo Works (traktor, kabina va yigʻish operatsiyalari, haydovchi tranzit operatsiyalari, quyish operatsiyalari, xizmat koʻrsatish qismlari<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.aga-parts.com/john-deere/|sarlavha=John Deere parts catalog|nashriyot=AGA Parts|kirish sanasi=2020-09-29}}</ref> operatsiyalari), [[Waterloo (Iowa)|Vaterloo, Ayova]] * Quvvat tizimlari va motor ishlari (energetika tizimlari va motorlari), [[Waterloo (Iowa)|Vaterloo, Ayova]] * Greeneville Works (kirish darajasidagi maysazorni parvarish qilish uskunalari), [[Greeneville (Tennessee)|Greeneville, Tennessee]] * John Deere Usine Saran (quvvat tizimlari), [[Fleury-les-Aubrais|Fleury-les-Obrais]], Fransiya * John Deere Argentina (dvigatellar, traktorlar va kombaynlar), Granadero Baigorria, Santa Fe, Argentina * John Deere Equipment Pvt Ltd (5000 seriyali traktorlar), [[Puna|Pune]], Hindiston * John Deere Equipment Pvt Ltd (5000 seriyali traktorlar), Dewas, Hindiston * John Deere Electronic Solutions, Fargo, ND va Pune, Hindiston * John Deere kombayn zavodi, Sirhind-Fategarh, Hindiston * John Deere Werke Mannheim (6000 seriyali traktorlar), [[Mannheim]], Germaniya * John Deere Brasil: [[Chernogoriya]], Rio Grande do Sul (traktorlar), Horizontina – RS (kombaynlar va ekish mashinalari), Catalão - GO (shakar qamish yigʻish mashinalari) * John Deere Werke Zweibrücken (yigʻim uskunalari), [[Zweibrücken]], Germaniya * John Deere Fabriek Horst (tortiladigan va oʻziyurar qishloq xoʻjaligi purkagichlari), Horst, [[Niderlandiya]] * John Deere Forestry Oy (ekspeditorlar, gʻildirakli kombaynlar), Joensuu, [[Finlandiya|Finlandiya]] * Jon Deere Reman,<ref>Springfield, Missouri [http://www.deere.com/en_US/reman/ John Deere Reman Homepage] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20090724121342/http://www.deere.com/en_US/reman/ |date=2009-07-24 }}</ref> [[Fayl:SS851422.JPG|thumb| John Deere [[Don yigʻish kombayni|kombaynlari]] AQSHning [[Tyrone (Pennsylvania)|Pensilvaniya shtati Tyrone shahrida]] temir yoʻl orqali yuk vagonlarida tashilmoqda]] {| class="wikitable" |+'''Moliyaviy ma'lumotlar million dollarda''' <ref>{{Veb manbasi|url=https://investor.deere.com/sec-filings/default.aspx|sarlavha=John Deere - SEC Filings|ish=investor.deere.com|til=en-US|kirish sanasi=2018-11-07}}</ref> !Yil ! 2005-yil ! 2006-yil ! 2007-yil ! 2008-yil ! 2009-yil ! 2010-yil ! 2011-yil ! 2012-yil ! 2013-yil ! 2014-yil ! 2015-yil ! 2016-yil ! 2017-yil ! 2018-yil ! 2019-yil ! 2020-yil ! 2021-yil |- | Daromad | 21,191 | 22,148 | 24 082 | 28 438 | 23,112 | 26 005 | 32 013 | 36,157 | 37 795 | 36 067 | 28 863 | 26 644 | 29 738 | 37 358 | 39 258 | 35 540 | 44 024 |- | Sof foyda | 1447 | 1694 | 1822 | 2053 | 874 | 1864 | 2800 | 3065 | 3537 | 3162 | 1940 | 1524 | 2159 | 2368 | 3253 | 2,751 | 5,963 |- | [[Aktiv|Aktivlar]] | 33 637 | 34 720 | 38 576 | 38 735 | 41 133 | 43 267 | 48 207 | 56,266 | 59 521 | 61 336 | 57 948 | 57 919 | 65 786 | 70,108 | 73 011 | 75 091 | 84,114 |- | Xodimlar | | | | | 51 300 | 55 700 | 61 300 | 66 900 | 67 000 | 59 623 | 57 200 | 56 800 | 60 500 | 74 000 | 73 500 | 69 600 | 75 600 |} John Deere 2020-yil 30-sentabrgacha yakunlangan oʻn ikki oy davomida jami CO2 emissiyasini (toʻgʻridan-toʻgʻri + bilvosita) 766 Kt (-155 /-16.8%) <ref name="Deere & Company Total CO2e emissions for 2020Q3">{{Veb manbasi|sarlavha=Deere & Company's Sustainability Report for 2020Q3|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210824144515/https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|url=https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|arxivsana=August 24, 2021}}</ref> da maʼlum qildi va 2022-yilga kelib emissiyalarni 2017-yilga nisbatan 15% ga kamaytirishni rejalashtirmoqda.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Deere & Company's Sustainability Report for 2020Q3|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210824144515/https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|url=https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|arxivsana=August 24, 2021}}</ref> {| class="wikitable" |+John Deere kompaniyasining yillik umumiy CO2 emissiyasi – bozorga asoslangan qamrov 1 + qamrov 2 (kilotonnalarda) ! 2018-yil sentyabr ! 2019-yil sentyabr ! 2020-yil sentyabr |- | 967<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Deere & Company's Sustainability Report for 2020Q3|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210824144515/https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|url=https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|arxivsana=August 24, 2021}}</ref> | 921<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Deere & Company's Sustainability Report for 2020Q3|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210824144515/https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|url=https://www.deere.com/assets/pdfs/common/our-company/sustainability/sustainability-report-2020.pdf|arxivsana=August 24, 2021}}</ref> | 766<ref name="Deere & Company Total CO2e emissions for 2020Q3"/> |} == Homiylik == [[Fayl:ChadLittle1997Pocono.jpg|right|thumb| Chad Littlening NASCAR avtomobiliga John Deere homiyligi]] * John Deere Classic – bu kompaniya homiyligidagi Amerika professional golf turniri. * Jon Deere 1990-yillarning oxirida NASCAR haydovchisi Chad Little uchun №23 va №97 avtomobillarga homiylik qildi.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Chad Little Sprint Cup All Star race results|url=http://racing-reference.info/driver/Chad_Little|nashriyot=Racing Reference|kirish sanasi=2014-06-09}}</ref> * Jon Deere 2010-yillarning oxirida Monster Energy NASCAR Cup seriyasida NASCAR haydovchisi Riki Stenxaus Jr uchun №17 avtomobilga homiylik qildi. * Avvalroq Jon Deere 2000-yillarning boshidan 2010-yillarning o‘rtalarigacha Carolina Hurricanes muzliklarini qayta ishlashga homiylik qilgan.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Partnership Activation - Activation Gallery - hurricanes - john deere zamboni.jpg|url=http://partnershipactivation.squarespace.com/activation-gallery/best-practices-to-leverage-zambonis/1564903|kirish sanasi=2021-02-09|ish=partnershipactivation.squarespace.com|til=en}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Qoʻshimcha manbalar == * {{Kitob manbasi|last=Broehl|first=Wayne G., Jr.|title=John Deere's Company: A History of Deere & Company and Its Times|date=1984|publisher=Doubleday|location=New York City|isbn=9780385196642|oclc=10606276|url=https://archive.org/details/johndeerescompan00broe}} * {{Kitob manbasi|last=Dahlstrom|first=Jeremy|title=The John Deere Story: A Biography of Plowmakers John & Charles Deere|url=https://archive.org/details/johndeerestorybi0000dahl|date=2005|publisher=Northern Illinois University Press|location=Dekalb, Illinois|isbn=9780875803364|oclc=56753352}} * {{Kitob manbasi|last=Kendall|first=Edward C.|title=John Deere's Steel Plow|date=1959|publisher=Smithsonian Institution|location=Washington, D.C.|oclc=3302873|url=https://archive.org/details/johndeeressteelp0000unse_no02}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|http://www.deere.com}} * [https://www.greenmagazine.com Green Magazine] * [http://www.ritchiewiki.com/wiki/index.php/John_Deere John Deere at RitchieWiki, the Equipment Wiki] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20181210202709/http://www.ritchiewiki.com/wiki/index.php/John_Deere |date=2018-12-10 }} * [https://www.youtube.com/channel/UCxeAYuhwAPAsSP7Gtfeml0g John Deere's official youtube] sckna0m9l5gxxafw2uftdoxdweu58f7 0 732255 6312282 3826929 2026-10-18T17:48:44Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312282 wikitext text/x-wiki {{Videooʻyin bilgiqutisi|nomi=''Axis and Allies''|tasvir=AxisAndAlliesBox.jpg|janr=Taktika, harbiy strategiya, jamoaviy, harbiy logistika|designer=Larry Harris|izoh=''Axis & Allies: Classic'' 1981-yili yaratilgan (oʻyinchilar soni 2–5ta)}} Axis and Allies - [[Ikkinchi Jahon urushi|ikkinchi jahon urushi]] strategiyali stol oʻyinlari seriyasidir. Birinchi versiya birinchi marta 1981-yilda nashr etilgan boʻlsa, ikkinchi nashri "Axis & Allies: Classic" [[1984]]-yilda nashr etilgan. 1942-yil bahorida Yerning siyosiy xaritasi hududlarga boʻlingan holda tasvirlangan taxtada oʻynaldi. Oʻyinchilar bir yoki bir nechta rolni oʻynaydilar. Ikkinchi jahon urushining beshta asosiy "jangchilari": Germaniya va Yaponiyaning Axis kuchlari;  Sovet Ittifoqi, Buyuk Britaniya va AQShning Allies kuchlari. Bu jangchilar boshqarilib, ular orqali dushman hududlarini egallashga uriniladi. Erishilgan natijalar tangalar bilan baholanadi.<ref name=":0">"Interview with Larry Harris Jr. about his life and his career as a game designer (2020)". Legendary Games Podcast. Retrieved 2021-08-31.</ref> Oʻndan ortiq "spinoff" oʻyinlari ishlab chiqarilgan boʻlsada, ushbu versiyalarning baʼzilari klassik oʻyinning qayta koʻrib chiqilgan varianti edi. Qolganlari esa ikkinchi jahon urushining maʼlum bir sahnasi yoki jangini tasvirlaydi. == Yaratilishi == Axis and Allies 1970-yillarning oxirida Larri Xarris tomonidan "1942" prototip nomi ostida ishlab chiqilgan.<ref name=":0" />  Xarris Konnektikutdagi mahalliy sevimli mashgʻulotlar doʻkoni, "Citadel Game Store" bilan hamkorlikda 1981-yilda Axis and Allies jurnalini Nova Game Designs kompaniyasi nomi bilan nashr etdi, bu nom doʻkon egasi Pat Floridan kelib chiqqan.<ref>Whitehall, Bruce (March 2008). "25 Years of Axis & Allies". ''Knucklebones''. Jones Publishing. '''3''' (2): 22–24.</ref><ref>Reid, Thomas M. (2007). "Axis & Allies". In Lowder, James (ed.). ''Hobby Games: The 100 Best''. Green Ronin Publishing. pp. 17–20. ISBN <bdi>978-1-932442-96-0</bdi>.</ref>  O'yin 1984-yilda Milton Bradley kompaniyasi tomonidan Gamemaster seriyali stol oʻyinlarining bir qismi sifatida qayta nashr etilgan. Bu nashr uni keyingi versiyalardan farqlash uchun orqaga qarab "'''Axis and Allies: Classic'''" deb nomlandi.  1996-yilda Axis and Allies: klassik sarguzashtli oʻyin sanʼati va dizayn akademiyasining sarguzashtli oʻyin shon-sharaf zaliga kiritildi.<ref>"Origins Award Winners (1995)". Academy of Adventure Gaming Arts & Design. Archived from the original on 2008-01-02. Retrieved 2007-11-01.</ref> "Games" jurnali, shuningdek, "Axis and Allies"ni xaridorlar uchun shon-shuhrat zaliga kiritdi. [[Jurnal]] oʻyinni “sifat va oʻyin qiymatining eng yuqori standartlariga javob bergan yoki undan yuqori boʻlgan va kamida 10 yil davomida uzluksiz ishlab chiqarilgan oʻyin yaʼni klassika." deya baholadi.<ref>GAMES Magazine Hall of Fame Archived 2010-04-17 at the Wayback Machine. Retrieved 2010-07-26</ref> Oʻyin oxirgi marotaba bir necha marta qayta koʻrib chiqildi, eng soʻnggisi 2018-yilda. "Axis and Allies" (1981-yildan hozirgi kungacha) stol oʻyinlari seriyasi hozirda WotC tomonidan '''Avalon Hill''' yorligʻi ostida ishlab chiqariladi.  == Manbalar == 3zxlyr3zqlgbdtlafvq2qjmr2djtnan 6312283 6312282 2026-10-18T17:48:59Z Sherzod11W 273619 6312283 wikitext text/x-wiki {{Videooʻyin bilgiqutisi|nomi=''Axis and Allies''|tasvir=AxisAndAlliesBox.jpg|janr=Taktika, harbiy strategiya, jamoaviy, harbiy logistika|designer=Larry Harris|izoh=''Axis & Allies: Classic'' 1981-yili yaratilgan (oʻyinchilar soni 2–5ta)}} Axis and Allies - [[Ikkinchi Jahon urushi|ikkinchi jahon urushi]] strategiyali [[stol oʻyinlari]] seriyasidir. Birinchi versiya birinchi marta 1981-yilda nashr etilgan boʻlsa, ikkinchi nashri "Axis & Allies: Classic" [[1984]]-yilda nashr etilgan. 1942-yil bahorida Yerning siyosiy xaritasi hududlarga boʻlingan holda tasvirlangan taxtada oʻynaldi. Oʻyinchilar bir yoki bir nechta rolni oʻynaydilar. Ikkinchi jahon urushining beshta asosiy "jangchilari": Germaniya va Yaponiyaning Axis kuchlari;  Sovet Ittifoqi, Buyuk Britaniya va AQShning Allies kuchlari. Bu jangchilar boshqarilib, ular orqali dushman hududlarini egallashga uriniladi. Erishilgan natijalar tangalar bilan baholanadi.<ref name=":0">"Interview with Larry Harris Jr. about his life and his career as a game designer (2020)". Legendary Games Podcast. Retrieved 2021-08-31.</ref> Oʻndan ortiq "spinoff" oʻyinlari ishlab chiqarilgan boʻlsada, ushbu versiyalarning baʼzilari klassik oʻyinning qayta koʻrib chiqilgan varianti edi. Qolganlari esa ikkinchi jahon urushining maʼlum bir sahnasi yoki jangini tasvirlaydi. == Yaratilishi == Axis and Allies 1970-yillarning oxirida Larri Xarris tomonidan "1942" prototip nomi ostida ishlab chiqilgan.<ref name=":0" />  Xarris Konnektikutdagi mahalliy sevimli mashgʻulotlar doʻkoni, "Citadel Game Store" bilan hamkorlikda 1981-yilda Axis and Allies jurnalini Nova Game Designs kompaniyasi nomi bilan nashr etdi, bu nom doʻkon egasi Pat Floridan kelib chiqqan.<ref>Whitehall, Bruce (March 2008). "25 Years of Axis & Allies". ''Knucklebones''. Jones Publishing. '''3''' (2): 22–24.</ref><ref>Reid, Thomas M. (2007). "Axis & Allies". In Lowder, James (ed.). ''Hobby Games: The 100 Best''. Green Ronin Publishing. pp. 17–20. ISBN <bdi>978-1-932442-96-0</bdi>.</ref>  O'yin 1984-yilda Milton Bradley kompaniyasi tomonidan Gamemaster seriyali stol oʻyinlarining bir qismi sifatida qayta nashr etilgan. Bu nashr uni keyingi versiyalardan farqlash uchun orqaga qarab "'''Axis and Allies: Classic'''" deb nomlandi.  1996-yilda Axis and Allies: klassik sarguzashtli oʻyin sanʼati va dizayn akademiyasining sarguzashtli oʻyin shon-sharaf zaliga kiritildi.<ref>"Origins Award Winners (1995)". Academy of Adventure Gaming Arts & Design. Archived from the original on 2008-01-02. Retrieved 2007-11-01.</ref> "Games" jurnali, shuningdek, "Axis and Allies"ni xaridorlar uchun shon-shuhrat zaliga kiritdi. [[Jurnal]] oʻyinni “sifat va oʻyin qiymatining eng yuqori standartlariga javob bergan yoki undan yuqori boʻlgan va kamida 10 yil davomida uzluksiz ishlab chiqarilgan oʻyin yaʼni klassika." deya baholadi.<ref>GAMES Magazine Hall of Fame Archived 2010-04-17 at the Wayback Machine. Retrieved 2010-07-26</ref> Oʻyin oxirgi marotaba bir necha marta qayta koʻrib chiqildi, eng soʻnggisi 2018-yilda. "Axis and Allies" (1981-yildan hozirgi kungacha) stol oʻyinlari seriyasi hozirda WotC tomonidan '''Avalon Hill''' yorligʻi ostida ishlab chiqariladi.  == Manbalar == f7py917k9bitahmx0ayuv66vqzabaxj 6312284 6312283 2026-10-18T17:49:11Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312284 wikitext text/x-wiki {{Videooʻyin bilgiqutisi|nomi=''Axis and Allies''|tasvir=AxisAndAlliesBox.jpg|janr=Taktika, harbiy strategiya, jamoaviy, harbiy logistika|designer=Larry Harris|izoh=''Axis & Allies: Classic'' 1981-yili yaratilgan (oʻyinchilar soni 2–5ta)}} '''Axis and Allies''' - [[Ikkinchi Jahon urushi|ikkinchi jahon urushi]] strategiyali [[stol oʻyinlari]] seriyasidir. Birinchi versiya birinchi marta 1981-yilda nashr etilgan boʻlsa, ikkinchi nashri "Axis & Allies: Classic" [[1984]]-yilda nashr etilgan. 1942-yil bahorida Yerning siyosiy xaritasi hududlarga boʻlingan holda tasvirlangan taxtada oʻynaldi. Oʻyinchilar bir yoki bir nechta rolni oʻynaydilar. Ikkinchi jahon urushining beshta asosiy "jangchilari": Germaniya va Yaponiyaning Axis kuchlari;  Sovet Ittifoqi, Buyuk Britaniya va AQShning Allies kuchlari. Bu jangchilar boshqarilib, ular orqali dushman hududlarini egallashga uriniladi. Erishilgan natijalar tangalar bilan baholanadi.<ref name=":0">"Interview with Larry Harris Jr. about his life and his career as a game designer (2020)". Legendary Games Podcast. Retrieved 2021-08-31.</ref> Oʻndan ortiq "spinoff" oʻyinlari ishlab chiqarilgan boʻlsada, ushbu versiyalarning baʼzilari klassik oʻyinning qayta koʻrib chiqilgan varianti edi. Qolganlari esa ikkinchi jahon urushining maʼlum bir sahnasi yoki jangini tasvirlaydi. == Yaratilishi == Axis and Allies 1970-yillarning oxirida Larri Xarris tomonidan "1942" prototip nomi ostida ishlab chiqilgan.<ref name=":0" />  Xarris Konnektikutdagi mahalliy sevimli mashgʻulotlar doʻkoni, "Citadel Game Store" bilan hamkorlikda 1981-yilda Axis and Allies jurnalini Nova Game Designs kompaniyasi nomi bilan nashr etdi, bu nom doʻkon egasi Pat Floridan kelib chiqqan.<ref>Whitehall, Bruce (March 2008). "25 Years of Axis & Allies". ''Knucklebones''. Jones Publishing. '''3''' (2): 22–24.</ref><ref>Reid, Thomas M. (2007). "Axis & Allies". In Lowder, James (ed.). ''Hobby Games: The 100 Best''. Green Ronin Publishing. pp. 17–20. ISBN <bdi>978-1-932442-96-0</bdi>.</ref>  O'yin 1984-yilda Milton Bradley kompaniyasi tomonidan Gamemaster seriyali stol oʻyinlarining bir qismi sifatida qayta nashr etilgan. Bu nashr uni keyingi versiyalardan farqlash uchun orqaga qarab "'''Axis and Allies: Classic'''" deb nomlandi.  1996-yilda Axis and Allies: klassik sarguzashtli oʻyin sanʼati va dizayn akademiyasining sarguzashtli oʻyin shon-sharaf zaliga kiritildi.<ref>"Origins Award Winners (1995)". Academy of Adventure Gaming Arts & Design. Archived from the original on 2008-01-02. Retrieved 2007-11-01.</ref> "Games" jurnali, shuningdek, "Axis and Allies"ni xaridorlar uchun shon-shuhrat zaliga kiritdi. [[Jurnal]] oʻyinni “sifat va oʻyin qiymatining eng yuqori standartlariga javob bergan yoki undan yuqori boʻlgan va kamida 10 yil davomida uzluksiz ishlab chiqarilgan oʻyin yaʼni klassika." deya baholadi.<ref>GAMES Magazine Hall of Fame Archived 2010-04-17 at the Wayback Machine. Retrieved 2010-07-26</ref> Oʻyin oxirgi marotaba bir necha marta qayta koʻrib chiqildi, eng soʻnggisi 2018-yilda. "Axis and Allies" (1981-yildan hozirgi kungacha) stol oʻyinlari seriyasi hozirda WotC tomonidan '''Avalon Hill''' yorligʻi ostida ishlab chiqariladi.  == Manbalar == 19poykn5df6mrijw2sw71onrhg1c2us 6312285 6312284 2026-10-18T17:49:23Z Sherzod11W 273619 6312285 wikitext text/x-wiki {{Videooʻyin bilgiqutisi|nomi=''Axis and Allies''|tasvir=AxisAndAlliesBox.jpg|janr=Taktika, harbiy strategiya, jamoaviy, harbiy logistika|designer=Larry Harris|izoh=''Axis & Allies: Classic'' 1981-yili yaratilgan (oʻyinchilar soni 2–5ta)}} '''Axis and Allies''' - [[Ikkinchi Jahon urushi|ikkinchi jahon urushi]] strategiyali [[stol oʻyinlari]] seriyasidir. Birinchi versiya birinchi marta 1981-yilda nashr etilgan boʻlsa, ikkinchi nashri "Axis & Allies: Classic" [[1984]]-yilda nashr etilgan. 1942-yil bahorida Yerning siyosiy xaritasi hududlarga boʻlingan holda tasvirlangan taxtada oʻynaldi. Oʻyinchilar bir yoki bir nechta rolni oʻynaydilar. Ikkinchi jahon urushining beshta asosiy "jangchilari": Germaniya va Yaponiyaning Axis kuchlari;  Sovet Ittifoqi, Buyuk Britaniya va AQShning Allies kuchlari. Bu jangchilar boshqarilib, ular orqali dushman hududlarini egallashga uriniladi. Erishilgan natijalar tangalar bilan baholanadi.<ref name=":0">"Interview with Larry Harris Jr. about his life and his career as a game designer (2020)". Legendary Games Podcast. Retrieved 2021-08-31.</ref> Oʻndan ortiq "spinoff" oʻyinlari ishlab chiqarilgan boʻlsada, ushbu versiyalarning baʼzilari klassik oʻyinning qayta koʻrib chiqilgan varianti edi. Qolganlari esa ikkinchi jahon urushining maʼlum bir sahnasi yoki jangini tasvirlaydi. == Yaratilishi == Axis and Allies 1970-yillarning oxirida Larri Xarris tomonidan "1942" prototip nomi ostida ishlab chiqilgan.<ref name=":0" />  Xarris Konnektikutdagi mahalliy sevimli mashgʻulotlar doʻkoni, "Citadel Game Store" bilan hamkorlikda 1981-yilda Axis and Allies jurnalini Nova Game Designs kompaniyasi nomi bilan nashr etdi, bu nom doʻkon egasi Pat Floridan kelib chiqqan.<ref>Whitehall, Bruce (March 2008). "25 Years of Axis & Allies". ''Knucklebones''. Jones Publishing. '''3''' (2): 22–24.</ref><ref>Reid, Thomas M. (2007). "Axis & Allies". In Lowder, James (ed.). ''Hobby Games: The 100 Best''. Green Ronin Publishing. pp. 17–20. ISBN <bdi>978-1-932442-96-0</bdi>.</ref>  O'yin 1984-yilda Milton Bradley kompaniyasi tomonidan Gamemaster seriyali stol oʻyinlarining bir qismi sifatida qayta nashr etilgan. Bu nashr uni keyingi versiyalardan farqlash uchun orqaga qarab "'''Axis and Allies: Classic'''" deb nomlandi.  1996-yilda Axis and Allies: klassik sarguzashtli oʻyin sanʼati va dizayn akademiyasining sarguzashtli oʻyin shon-sharaf zaliga kiritildi.<ref>"Origins Award Winners (1995)". Academy of Adventure Gaming Arts & Design. Archived from the original on 2008-01-02. Retrieved 2007-11-01.</ref> "Games" jurnali, shuningdek, "Axis and Allies"ni xaridorlar uchun shon-shuhrat zaliga kiritdi. [[Jurnal]] oʻyinni “sifat va oʻyin qiymatining eng yuqori standartlariga javob bergan yoki undan yuqori boʻlgan va kamida 10 yil davomida uzluksiz ishlab chiqarilgan oʻyin yaʼni klassika." deya baholadi.<ref>GAMES Magazine Hall of Fame Archived 2010-04-17 at the Wayback Machine. Retrieved 2010-07-26</ref> Oʻyin oxirgi marotaba bir necha marta qayta koʻrib chiqildi, eng soʻnggisi 2018-yilda. "Axis and Allies" (1981-yildan hozirgi kungacha) stol oʻyinlari seriyasi hozirda WotC tomonidan '''Avalon Hill''' yorligʻi ostida ishlab chiqariladi.  == Manbalar == {{manbalar}} lywvf3ciig1s406ym5oectr12fzzfdo 6312286 6312285 2026-10-18T17:50:05Z Sherzod11W 273619 6312286 wikitext text/x-wiki {{Videooʻyin bilgiqutisi|nomi=''Axis and Allies''|tasvir=AxisAndAlliesBox.jpg|janr=Taktika, harbiy strategiya, jamoaviy, harbiy logistika|designer=Larry Harris|izoh=''Axis & Allies: Classic'' 1981-yili yaratilgan (oʻyinchilar soni 2–5ta)}} '''Axis and Allies''' - [[Ikkinchi Jahon urushi|ikkinchi jahon urushi]] strategiyali [[stol oʻyinlari]] seriyasidir. Birinchi versiya birinchi marta 1981-yilda nashr etilgan boʻlsa, ikkinchi nashri "Axis & Allies: Classic" [[1984]]-yilda nashr etilgan. 1942-yil bahorida Yerning siyosiy xaritasi hududlarga boʻlingan holda tasvirlangan taxtada oʻynaldi. Oʻyinchilar bir yoki bir nechta rolni oʻynaydilar. Ikkinchi jahon urushining beshta asosiy "jangchilari": Germaniya va Yaponiyaning Axis kuchlari;  Sovet Ittifoqi, Buyuk Britaniya va AQShning Allies kuchlari. Bu jangchilar boshqarilib, ular orqali dushman hududlarini egallashga uriniladi. Erishilgan natijalar tangalar bilan baholanadi.<ref name=":0">"Interview with Larry Harris Jr. about his life and his career as a game designer (2020)". Legendary Games Podcast. Retrieved 2021-08-31.</ref> Oʻndan ortiq "spinoff" oʻyinlari ishlab chiqarilgan boʻlsada, ushbu versiyalarning baʼzilari klassik oʻyinning qayta koʻrib chiqilgan varianti edi. Qolganlari esa ikkinchi jahon urushining maʼlum bir sahnasi yoki jangini tasvirlaydi. == Yaratilishi == Axis and Allies 1970-yillarning oxirida Larri Xarris tomonidan "1942" prototip nomi ostida ishlab chiqilgan<ref name=":0" />. Xarris Konnektikutdagi mahalliy sevimli mashgʻulotlar doʻkoni, "Citadel Game Store" bilan hamkorlikda 1981-yilda Axis and Allies jurnalini Nova Game Designs kompaniyasi nomi bilan nashr etdi, bu nom doʻkon egasi Pat Floridan kelib chiqqan<ref>Whitehall, Bruce (March 2008). "25 Years of Axis & Allies". ''Knucklebones''. Jones Publishing. '''3''' (2): 22–24.</ref><ref>Reid, Thomas M. (2007). "Axis & Allies". In Lowder, James (ed.). ''Hobby Games: The 100 Best''. Green Ronin Publishing. pp. 17–20. ISBN <bdi>978-1-932442-96-0</bdi>.</ref>.  O'yin 1984-yilda Milton Bradley kompaniyasi tomonidan Gamemaster seriyali stol oʻyinlarining bir qismi sifatida qayta nashr etilgan. Bu nashr uni keyingi versiyalardan farqlash uchun orqaga qarab "'''Axis and Allies: Classic'''" deb nomlandi.  1996-yilda Axis and Allies: klassik sarguzashtli oʻyin sanʼati va dizayn akademiyasining sarguzashtli oʻyin shon-sharaf zaliga kiritildi<ref>"Origins Award Winners (1995)". Academy of Adventure Gaming Arts & Design. Archived from the original on 2008-01-02. Retrieved 2007-11-01.</ref>. "Games" jurnali, shuningdek, "Axis and Allies"ni xaridorlar uchun shon-shuhrat zaliga kiritdi. [[Jurnal]] oʻyinni “sifat va oʻyin qiymatining eng yuqori standartlariga javob bergan yoki undan yuqori boʻlgan va kamida 10 yil davomida uzluksiz ishlab chiqarilgan oʻyin yaʼni klassika." deya baholadi<ref>GAMES Magazine Hall of Fame Archived 2010-04-17 at the Wayback Machine. Retrieved 2010-07-26</ref>. Oʻyin oxirgi marotaba bir necha marta qayta koʻrib chiqildi, eng soʻnggisi 2018-yilda. "Axis and Allies" (1981-yildan hozirgi kungacha) stol oʻyinlari seriyasi hozirda WotC tomonidan '''Avalon Hill''' yorligʻi ostida ishlab chiqariladi.  == Manbalar == {{manbalar}} t54pp8nmxkq7ln0r3vkjn6tkoei6cyk 0 734209 6312032 4733393 2026-10-18T12:28:28Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] olib tashlandi; [[Turkum:Filippin]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312032 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti|nomi=Ermita|mavqe=District of [[Manila]] <!-- images and maps -->|tasvir=File:Aerial view of Manila's city center area (Padre Burgos area) in Ermita, Manila.jpg|maydon=|aholi=10,523|sanalgan yil=2015}} '''Ermita -''' [[Filippin|Filippinning]] [[Manila]] shtatida joylashgan tumandir. Shaharning markaziy qismida joylashgan tuman moliya, taʼlim, madaniyat va savdoning muhim markazi hisoblanadi. Ermita shaharning fuqarolik markazi boʻlib xizmat qilib kelmoqda va shu bilan birga shahar hukumati joyini va hududning bandlik, biznes va koʻngilochar faoliyatining katta qismini egallaydi. Ermitada xususiy va davlat idoralari, muzeylar va universitetlar gullab-yashnab faoliyat olib bormoqda. Shuningdek, u mashhur sayyohlik va diqqatga sazovor joylari, xususan, [[Filippin|Filippinning]] asosiy milliy Rizal bogʻini naʼmuna sifatida koʻrsatish mumkin. == Tarix == === Ispanlar davri (1569-1898) === [[Fayl:Luneta,_1899.jpg|thumb|300x300px| 1890-yillarning oxirida Luneta promenade.]] Ispaniyagacha boʻlgan davrda u dastlab Tagalogda ''Lagyo'' nomi bilan tanilgan. Bu 1582-yilda barangayning birinchi yozuvida aks ettirilgan: " ''Manila yaqinidagi qirgʻoqda '''Laguo''', Malahat, Longalo, Palañac, Vakol, Minakaya va Kavit shaharlari mavjud.'' ''Bu qishloqlarning barchasi Kavit mahallasida joylashgan boʻlib, u oliy hazratlariga tegishlidir, ular unga hurmat koʻrsatishlari talab etiladi.'' " '''Migel de Loarka, Relacion de Yslas Filippin (1582)'''<ref>{{Kitob manbasi|title=The Philippine Islands, 1493-1898 Vol. 5|last=Blair|first=Emma|year=1906|publisher=Arthur H. Clark Company|page=83|url=http://www.gutenberg.org/files/16501/16501-h/16501-h.htm#d0e420}}</ref> Lagyo 17-asrda [[Ispan tili|ispancha]] " ermitaj „ soʻzi boʻlgan ''La Hermita'' nomi bilan qayta suvga choʻktirilgan degan maʼnoni anglatadi. Ermitaj 17-asr boshidan beri bir necha bor qayta qurilgan Ermita cherkoviga aylandi.<ref>By Sword and Fire: The Destruction of Manila in World War II 3 February — 3 March 1945, p. 85-86</ref> [[Indoneziya|Indoneziyaning]] Ternate shahrini [[Ispaniya]] evakuatsiyasi paytida nasroniylashgan Ternate sultonligi hukmronlik qilgan. 19-asrga kelib, hali ham ''qishloq hududiga'' tegishli boʻlgan ''“arrabal"'' deb hisoblangan boʻlsa-da, shahar kengayishi sekin-asta tumanning shimoliy qismiga yetib bordi, asosan ''Luneta'' rivojlanishi tufayli, shuningdek, Manila qirgʻogʻidagi ''Bagumbayan sayrgohi'' sifatida ham atala boshlandi.1890-yillarning boshlarida otasi Federiko Faura tomonidan Manila rasadxonasining qurilishini boshlangan edi. === Amerika va Hamdoʻstlik davri (1900-1944) === [[Fayl:Manila_Burnham_Plan.jpg|left|thumb|240x240px| Manilaning Burnham rejasi, 1905-yil]] Ermita va Amerika Hamdoʻstlik davrida qayta mashhurlikka erishdi. 1900-yillarning boshlarida Daniel Bernhamning „ Shahar goʻzalligi“ harakatining bir qismi sifatida, Ermita tumani Intramurosning atrofidagi hududlar ''chekkasidan'' shahar tumanlarigacha tubdan qayta qurib chiqildi. 1901- yilda Ermita Manila shahri tomonidan oʻzlashtirildi, chunki uning chegaralari devor bilan oʻralgan Intramuros tashqarisida kengaytirilgan edi. Bernxem tumanni, ayniqsa, shimoliy qismida Filippin hukumatining markazi boʻlishi, Lunetani [[Vashington (shahar)|Vashingtondagi]] Milliy savdo markazidan keyin katta parkga aylantirib, qonun chiqaruvchi, ijro etuvchi va sud idoralari kabi hukumat binolarinin aynan shu yerga joylashtirishni rejalashtirgan edi. Hududga taklif etilgan Filippin Kapitoliysi ham Luneta bogʻini shaharning sharqiy qismida qurilishi rejalashtirilgan edi, ammo bu rejasini amalga oshira olmadi.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=(5) The Plan: Manila|url=https://burnhampi.wordpress.com/2010/06/06/the-plan-manila/|ish=Burnham in the Philippines}}</ref> [[Fayl:AL-135_Highfill_Album_Image_(15340671201).jpg|thumb|260x260px| Manila koʻrfaziga qaragan Ermita tumanining havodan koʻrinishi]] U Filippin Normal universiteti,<ref>pnu.edu.ph</ref> Ateneo de Manila, Adamson universiteti, Assumption kolleji va Sent-Pol kollejining binolari va yotoqxonalarini oʻz ichiga olgan universitet tumani sifatida ham tanildi. Ermitaning turar-joy qismida armiya va dengiz floti va universitet klubi kabi muassasalarni tashkil etgan amerikaliklar yashab kelishayotgan edi.<ref>By Sword and Fire: The Destruction of Manila in World War II 3 February — 3 March 1945, p. 89</ref> 1902-yilda Arxitektura byurosining boshligʻi boʻlgan (Filippin komissiyasi qoshida) maslahatchi arxitektor Edgar K. Born tomonidan ishlab chiqilgan Insulyar muz zavodi ham qurilishini rejalashtirgan edi. === Ikkinchi jahon urushi (1942-1945) === 1945-yil fevral oyida, 1945-yilgi Manila jangi paytida Ermita [[Ikkinchi Jahon urushi]] paytida sodir boʻlgan eng dahshatli qirgʻinlarga boy boʻlgan hudud sifatida tan olindi. Ermitada boʻlajak prezident Elpidio Quirinoning rafiqasi va toʻrt farzandi bilan, shuningdek, Oliy sud yordamchisi Anakleto Dias oʻldirildi. Manila jangi paytida Ermitaning 68 % dan 85 % gacha boʻlgan qismi vayron qilindi, shaharning oʻzida esa taxminan 100 000 filippinlik tinch aholi halok boʻlgan.<ref>By Sword and Fire: The Destruction of Manila in World War II 3 February — 3 March 1945, p. 405</ref> === Urushdan keyingi davr (1946-yildan hozirgi kungacha) === Ermita urush vayronagarchiliklaridan keyin qayta tiklandi. Biroq, oʻnlab yillar oʻtishi bilan Ermita Manilaning qizil chiroqli tumani sifatida shuhrat qozona boshladi.<ref>Leo van der Velden, Tussen Prostituee en Maitresse, de Hospitality Girls van Ermita, Manila, 1982, ASC-VAZZOA Universiteit van Amsterdam http://www.scriptiesonline.uba.uva.nl/en/scriptie/573463{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Mayor Alfredo Limning 1992-1998-yillardagi bir yillik ishi davomida Ermitaning koʻrinishini va obroʻsini tiklash uchun harakat qildi. Biroq, motellar, turar joylar va boshqa shunga oʻxshash muassasalar tashkil etishni taqiqlovchi mahalliy shahar qarorini imzoladi, keyinchalik bu qaror Oliy sud tomonidan konstitutsiyaga zid deb topildi.<ref>[https://web.archive.org/web/20080224140650/http://www.supremecourt.gov.ph/jurisprudence/2005/apr2005/118127.htm G.R. No. 118127. April 12, 2005] (archived from [http://www.supremecourt.gov.ph/jurisprudence/2005/apr2005/118127.htm the original] on 2008-02-24)</ref> == Foydalanish imkoniyati == Tumanga toʻgʻridan-toʻgʻri Roxas bulvari, Padre Burgos koʻchasi, Taft prospekti va Birlashgan Millatlar Tashkiloti prospekti kabi asosiy yoʻllar orqali kirish mumkin. == Iqtisodiyot == === Hukumat idoralari === Ermita [[Manila|Manilaning]] fuqarolik markazi sifatida tanilgan. Shahar hukumati Padre Burgos koʻchasi boʻylab Manila meriyasida joylashgan. Filippin Oliy sudi , Apellyatsiya sudi, Milliy Tergov Byurosi, Adliya Departamenti va Filippin Boyskautlarining bosh qarorgohi ham shu hududda joylashgan. === Korporativ ofislar === Ermita mamlakatning yirik dengiz va sayyohlik kompaniyalarining rasmiy uyidir, ularni Kalaw va [[Birlashgan Millatlar Tashkiloti|BMT]] avenyularida topish mumkin. Philam Life Insurance kompaniyasi shtab-kvartirasi Birlashgan Millatlar Tashkiloti prospekti binosida joylashgan. == Imkoniyatlar == [[Fayl:Metropolitan_Theatre.JPG|thumb| Padre Burgos koʻchasi boʻylab Manila Metropolitan teatri]] [[Fayl:WTMP_Team_RMD_A32.JPG|thumb| Rizal bogʻining janubidagi Kalav prospekti]] === Dam olish === Rizal bogʻi, mamlakatdagi eng keng ochiq shahar jamoat bogʻi hisoblanadi va milliy qahramon Xose Rizal haykali joylashgani uning muhim xususiyatidir. Bu Burnhamning rejalashtirilgan hukumat markazi va kapitoliy binosi uchun asl joy edi. Ermitaning boshqa diqqatga sazovor joylari quyidagilardan iboratdir: * Milliy tasviriy sanʼat muzeyi * Milliy antropologiya muzeyi * Milliy tabiiy tarix muzeyi * Filippin Milliy kutubxonasi * Filippin milliy arxivi * Sugʻurta komissiyasi * Quirino tribunasi * Manila shifokorlar kasalxonasi * Manila okean parki * Livasang Bonifasio * Arroceros oʻrmon bogʻi * Bonifacio ibodatxonasi * Mehan bogʻi * Metropolitan teatri * Manila mehmonxonasi * Ermita mason ibodatxonasi * Filippin mustaqil cherkovi * San-Visente de Paul cherkovi * Ermita cherkovi * Filippin umumiy kasalxonasi, mamlakatning eng katta kasalxonasi * Manila tibbiyot markazi === Taʼlim === Ermitada bir qator taʼlim muassasalari ham mavjud, jumladan: * Filippin universiteti, Manila * Adamson universiteti * Emilio Aguinaldo kolleji * Santa Isabel kolleji Manila * Filippin Normal Universiteti * Filippin texnologik universiteti * Universidad de Manila (sobiq Manila shahar kolleji) * Manila ilmiy oʻrta maktabi * Araullo oʻrta maktabi == Barangaylar == Ermita 659, 659-A, 660, 660-A, 661, 663, 663-A, 664, 666, 667, 668, 669 va 670-sonli 13 ta Barangaylardan iborat. Ermitada joylashgan Barangaylar quyidagilardan iborat: {| class="sortable wikitable" ! width="150" style="background:#CEE0F2" |Barangay ! width="200" style="background:#CEE0F2" |Population (2015) |- align="center" |Barangay 659 |{{nts|413}} |- align="center" |Barangay 659-A |{{nts|1,401}} |- align="center" |Barangay 660 |{{nts|490}} |- align="center" |Barangay 660-A |{{nts|553}} |- align="center" |Barangay 661 |{{nts|331}} |- align="center" |Barangay 663 |{{nts|436}} |- align="center" |Barangay 663-A |{{nts|370}} |- align="center" |Barangay 664 |{{nts|202}} |- align="center" |Barangay 666 |{{nts|524}} |- align="center" |Barangay 667 |{{nts|1,238}} |- align="center" |Barangay 668 |{{nts|1,223}} |- align="center" |Barangay 669 |{{nts|1,904}} |- align="center" |Barangay 670 |{{nts|1,438}} |} == Manbalar == * {{Kitob manbasi|last=Aluit|first=Alfonso|title=By Sword and Fire: The Destruction of Manila in World War II 3 February - 3 March 1945|year=1994|publisher=National Commission for Culture and the Arts|location=Philippines|isbn=971-8521-10-0|pages=85–89|chapter=The Christian City}} {{Manbalar}}{{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Manila]] [[Turkum:Filippin]] dbzpjwhtzbifxbct8orab3qo29v0l6s 0 734725 6312336 5035961 2026-10-18T22:54:38Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312336 wikitext text/x-wiki '''"Choʻmilib chiqqan nimfa"''' („Yuvingandan keyin“) – taniqli Königsberg haykaltaroshi Stanislav Kauer yasagan haykal. Oq marmardan yasalgan haykal oʻtirgan yalangʻoch ayol qiyofasini tasvirlaydi. Haykal Kaliningrad sanʼat galereyasining doimiy koʻrgazmasiga kiritilgan (1945-yilgacha – Königsberg). == Tarixi == Haykal muallif tomonidan 1906-1907-yillarda yaratilgan (1907-yil sanasi rim raqamlari bilan poydevorga oʻyib yozilgan). 1907-yilda Kauer haykalni [[Berlin|Berlindan]] Kenigsbergga koʻchirdi, u yerda Kauer haykaltaroshlik sinfini boshqargan Tasviriy sanʼat akademiyasi tomonidan sotib olingan. 1992-yilda haykal shahar tomonidan sotib olindi va shahar teatri yaqinida oʻrnatildi. Ikkinchi [[Ikkinchi Jahon urushi|jahon urushidan keyin]] haykal Rassomlar uyining ichki hovlisiga koʻchirildi (Karl Albrext tomonidan kambagʻallar boshpanasining sobiq binosi, Pobeda prospekti, 3). 1994-yilda haykal Germaniya-Rossiya jamiyati „Königsberg yodgorliklari“ (Verein „Gedenkstätten Königsberg“) tomonidan qayta tiklandi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.ostsicht.de/index.htm?http://www.ostsicht.de/cauer.htm|sarlavha=Ostsicht|muallif=Ansgar Federhen, Rhein@Net|nashriyot=www.ostsicht.de|kirish sanasi=2017-02-24|arxivsana=2017-02-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170224213729/http://www.ostsicht.de/index.htm?http%3A%2F%2Fwww.ostsicht.de%2Fcauer.htm}}</ref>. 2003-yilda haykal Kaliningrad sanʼat galereyasiga koʻchirildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Искусство и культура Восточной Пруссии |work=Калининградская художественная галерея |url=http://www.kaliningradartmuseum.ru/funds/eastprussia |access-date=2017-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170225125843/http://www.kaliningradartmuseum.ru/funds/eastprussia |archive-date=2017-02-25}}</ref>. Bu voqea „Genius“ relyefining muzeyga topshirilishi bilan birga galereyada Stanislaus Kauerning monografik kolleksiyasi shakllanishi boshlanishini belgilab berdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Собрание музея пополнилось двумя произведениями скульптора Станислауса Кауэра |work=Калининградская художественная галерея |url=http://www.kaliningradartmuseum.ru/node/935 |access-date=2017-02-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170224220105/http://www.kaliningradartmuseum.ru/node/935 |archive-date=2017-02-24}}</ref>. 2011-yilda haykal yana qayta tiklandi. Qayta tiklash qiymati 400 000 rublni tashkil etdi, ular viloyat hukumati tomonidan „Kaliningrad viloyati madaniyati. 2007-2013-yillar“ maqsadli dasturi doirasida ajratilgan. Qayta tiklash [[Sankt-Peterburg|Sankt-Peterburgdagi]] „Meros“ ustaxonasi tomonidan amalga oshirildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://mkrf.ru/press-center/news/region/northwest/skulptura-posle-kupaniya-stanislausa-kauera-vnov-dostupna-dlya-posetiteley-|sarlavha=Скульптура «После купания» Станислауса Кауэра вновь доступна для посетителей|nashriyot=mkrf.ru|til=ru|kirish sanasi=2017-02-24|arxivsana=2017-02-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170224214428/http://mkrf.ru/press-center/news/region/northwest/skulptura-posle-kupaniya-stanislausa-kauera-vnov-dostupna-dlya-posetiteley-}}</ref>. == Maqomi == 1991-yildan beri haykal rasmiy ravishda Rossiya Federatsiyasining madaniy merosi obyekti boʻlib, davlat tomonidan himoyalangan<ref>{{Veb manbasi|url=http://old.kulturnoe-nasledie.ru/monuments.php?id=3900630000|sarlavha=Памятники истории и культуры (объекты культурного наследия) народов Российской Федерации|nashriyot=old.kulturnoe-nasledie.ru|kirish sanasi=2017-02-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170224220250/http://old.kulturnoe-nasledie.ru/monuments.php?id=3900630000|arxivsana=2017-02-24}}</ref>. == Yana qarang == * [[Shiller haykali (Kaliningrad)]] * [["Putti" favvorasi]] * [[Politsiya prezidiumi binosi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == ** [http://www.kaliningradartmuseum.ru/ Sayt Kaliningradskoy xudojestvennoy galerei] ** [https://web.archive.org/web/20210423135356/https://lib39.ru/kray/milovsky-gallery/album.php?PAGE_NAME=detail&SECTION_ID=346&ELEMENT_ID=3797 Fotografii rabot Kauera na sayte Kaliningradskoy oblastnoy nauchnoy biblioteki] [[Turkum:Haykallar]] [[Turkum:Nimfalar]] [[Turkum:Kaliningrad Madaniyati]] [[Turkum: Koenigsberg Madaniyati]] [[Turkum: yalang'och ayollarni tasvirlaydigan haykallar]] h7wmcioqg3x79q4ca2x6syo6r9n913e 0 736562 6312511 3968025 2026-10-19T08:38:47Z Durdona Ne'matova 287984 6312511 wikitext text/x-wiki '''Innovatsion faoliyat''' — toʻplangan bilim, texnologiya va uskunalarni tijoratlashtirishga qaratilgan ilmiy, texnologik, tashkiliy, moliyaviy va tijorat tadbirlari majmui. Yangi yoki qoʻshimcha tovarlar va xizmatlar yoki yangi xususiyatlarga ega tovarlar va xizmatlar innovatsion faoliyatning natijasi hisoblanadi.Shuningdek, innovatsion faoliyatni innovatsiyalarni yaratish, oʻzlashtirish, tarqatish va ulardan foydalanish faoliyati sifatida ham belgilash mumkin<ref>{{Книга|ссылка=https://mgimo.ru/upload/docs_6/ruk.oslo.pdf|автор=ОЭСР|заглавие=Руководство Осло. РЕКОМЕНДАЦИИ ПО СБОРУ И АНАЛИЗУ ДАННЫХ ПО ИННОВАЦИЯМ|год=2010|место=Paris|издательство=OECD|страниц=108}}</ref>. '''Innovatsion faoliyat''' — ishlab chiqarilayotgan mahsulotlar (tovarlar, xizmatlar) nomenklaturasini kengaytirish va yangilash va sifatini yaxshilash, ularni tayyorlash, keyinchalik ichki va xorijiy bozorlarda joriy etish va samarali amalga oshirish texnologiyalarini takomillashtirish uchun ilmiy tadqiqotlar va ishlanmalar natijalarini ishlatish va tijoratlashtirishga qaratilgan, birgalikda innovatsiyalarga olib keladigan ilmiy, texnik, texnologik, tashkiliy, moliyaviy va tijorat tadbirlarini kompleksni nazarda tutuvchi faoliyat<ref>{{Книга|ссылка=https://bookonlime.ru/product-pdf/innovacionnyy-potencial-regionov-rossii|автор=Бабурин В.Л., Земцов С.П.|заглавие=Инновационный потенциал регионов России|год=2017|место=Москва|издательство=КДУ «Университетская книга»|страниц=358|isbn=978-5-91304-721-2}}</ref>.[[Google]] ilovasi dunyodagi eng ko‘p foydalaniladigan ilova hisoblanadi. == Turlari va shakllari == Innovatsion faoliyatning bir necha turlari mavjud: # Ilmiy tadqiqotlar va tajriba-konstruktorlik ishlanmalari (ITTKI); # Yangi foydali xususiyatlarga ega mahsulotlarni yaratish; # Texnologik innovatsiyalar: mavjud mahsulot, buyum, texnikani yangi yoki samarali ishlab chiqarishni olish; ishlab chiqarishni tayyorlash va tashkil etish, yangi mahsulotni ishlab chiqarish yoki yangi texnologik jarayonni qoʻllash uchun zarur boʻlgan ishlab chiqarish va sifat nazorati taomillari, usullari va standartlaridagi oʻzgarishlar; # Jarayon innovatsiyalari: ishlab chiqarishni loyihalash, ishlab chiqarishning yangi usullari, yangi ishlab chiqarish jarayonlari, shu jumladan rejalar va chizmalarni, texnik spetsifikatsiyalar va boshqalar dizayni va ishlab chiqish; # Tashkiliy yangiliklar — menejment tizimini takomillashtirish; # Amalga oshirilgan texnologiyalar — oʻz texnologik maqsadiga koʻra texnologik va boshqa innovatsiyalarni joriy etish bilan bogʻliq boʻlgan mashina va uskunalar sotib olish; # Ixtirolar, sanoat namunalari, foydali modellardan foydalanish, nou-xauni oshkor qilish, shuningdek texnologik mazmundagi xizmatlardan foydalanish uchun patent, litsenziyalar (shartnomalar) shaklidagi amalga oshirilmagan texnologiyalarni xarid qilish; texnologik innovatsiyalarni amalga oshirish bilan bogʻliq dasturiy vositalarni xarid qilish; # Xodimlarni oʻqitish, tayyorlash va qayta tayyorlash; # Marketing innovatsiyalari — mahsulotlar dizayni va qadogʻidagi muhim oʻzgarishlarni oʻz ichiga olgan yangi yoki sezilarli darajada yaxshilangan marketing usullarini amalga oshirish, mahsulot (xizmatlar) ni sotish va taqdimoti, ularni marketing bozorlarida taqdim etish va targʻib qilish, yangi narx strategiyalarini shakllantirishning yangi usullarini qoʻllash. == Siyosat == Innovatsion faoliyatni boshqarish masalalariga alohida menejment yoʻnalishi — innovatsion menejment bagʻishlangan. Innovatsion faoliyatni moliyalashtirish uchun venchur fondlari tashkil etilmoqda. == Yana qarang == * [[Innovatsion jarayon]] * [[Innovatsiya]] * [[Milliy innovatsion tizim]] * [[Mintaqaviy innovatsion tizim]] * [[Yuqori texnologiya]] * [[Innovatsion salohiyat]] == Adabiyotlar == * ''Гольдштейн&nbsp;{{comment|Г.&nbsp;Я.|Георгий Яковлевич (1929—2006)}}'' [http://www.aup.ru/books/m23/ Инновационный менеджмент]. — Таганрог: Изд-во ТРТУ, 1998. * ''Гольдштейн Г. Я.'' [http://www.aup.ru/books/m92/ Стратегический инновационный менеджмент]: Учебное пособие. Таганрог: Изд-во ТРТУ, 2004. — 267 с. * {{книга|автор = [[Друкер, Питер Фердинанд]]|заглавие = Бизнес и инновации|ссылка = = М.|издательство = [[Вильямс (издательство)|«Вильямс»]]|год = 2007|страницы = 432|isbn = 0-88730-618-7}} * ''[[Ириков, Валерий Алексеевич|Ириков В. А.]], [[Новиков, Дмитрий Александрович|Новиков Д. А.]], Тренёв В. Н.'' [http://www.mtas.ru/upload/library/irnovtren_innovrazv.pdf Целостная система государственно-частного управления инновационным развитием как средство удвоения темпов выхода России из кризиса и посткризисного роста] : учебное пособие при переподготовке инновационных менеджеров и специалистов для национальной инновационной системы РФ; Ин-т проблем РАН, Отд-ние информационно-институциональных технологий упр. РАЕН. — Москва : ИПУ РАН, 2009. — 220 с. : ил., табл.; 21 см. — (Успешный российский опыт и технологии результативного инновационного развития).; ISBN 978-5-98540-020-5 * ''Тычинский&nbsp;{{comment|А.&nbsp;В.|Александр Владимирович}}'' [http://www.aup.ru/books/m87/ Управление инновационной деятельностью компаний: современные подходы, алгоритмы, опыт]. Таганрог: ТРТУ, 2006. * {{книга |заглавие = Управление инновациями. Опыт ведущих компаний |оригинал = How Breakthrouths Happen. The Surprising Truth About How Companies Innovate |автор = Харгадон Эндрю |ссылка = https://archive.org/details/isbn_9781578519040 |isbn = 1-57851-904-7 |страницы = 304 |год = 2007 |издание = |место = М. |издательство = [[Вильямс (издательство)|«Вильямс»]] }} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum: bilimlarni boshqarish]] [[Turkum: innovatsion menejment]] r9aukgj8rn4suxntavxfzmh06svtgi7 0 736588 6312240 6294496 2026-10-18T17:36:23Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312240 wikitext text/x-wiki '''Innovatsion loyiha''' — yakuniy innovatsion faoliyatning texnik-iqtisodiy, huquqiy va tashkiliy asoslarini oʻz ichiga olgan [[loyiha]]. Innovatsion mahsulotning batafsil tavsifi, uning hayotiyligini asoslash, investitsiyalarni jalb qilish zaruriyati, imkoniyati va shakllari, ijro muddatlari, ijrochilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladigan, uni ilgari surishning tashkiliy-huquqiy tomonlarini hisobga oladigan hujjat innovatsion loyihani ishlab chiqishning natijasi boʻlib xizmat qiladi. Innovatsion loyihani amalga oshirish — innovatsion mahsulotni yaratish va bozorga chiqarish jarayoni. Innovatsion loyihaning maqsadi — yangi tizimlarni yaratish yoki mavjudlarini — texnik, texnologik, axborot, ijtimoiy, iqtisodiy, tashkiliy tizimlarni oʻzgartirish va resurslar (ishlab chiqarish, moliyaviy, inson) xarajatlarining pasayishi natijasida mahsulot, xizmat koʻrsatish sifati va yuqori tijorat samaradorligini tubdan yaxshilashga erishish<ref>[http://ariz.ru/ Что такое ТРИЗ | Технологии развития бизнеса<!-- Заголовок добавлен ботом -->] .</ref>. Innovatsion loyihalarni boshqarish bilan innovatsion [[menejment]] shugʻullanadi. Muvaffaqiyatli faoliyat olib borayotgan mahalliy innovatsion loyihalarga misollar: * [[Taʼlim]] sohasida: 1310-sonli Moskva madaniyat litseyi (innovatsiyalar sohasida lider hisoblanadi). * Tibbiyot sohasida: V.I.Pokrovskiy boshchiligidagi OITS markazi. == Innovatsion loyihani ishlab chiqish bosqichlari == Innovatsion loyihani ishlab chiqish ikkita asosiy bosqichni oʻz ichiga oladi: # Investitsiya oldi. Innovatsion gʻoyaning hayotiyligini qidirish va asoslash. Ilmiy va marketing tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslarni ishlab chiqish. # Investitsiya. Pul tikish va loyihaning moddiy mujassamlashtirish. === Investitsiya oldi bosqichi === Innovatsion mahsulotlarni bozorga chiqarish, odatda, investitsiyalarni talab qilishi tufayli, pul mablagʻlarini tikish maqsadga muvofiqligini va innovatsiyalardan foyda olish imkoniyatini asoslash kerak. Loyihaning tadqiqot qismining muhim vazifasi — bu gʻoya nafaqat innovatsion ekanligi, balki bozor tomonidan ham qabul qilinishini isbotlash. Innovatsion loyihani ishlab chiqish gʻoyani izlashdan boshlanadi. Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash quyidagilar asosida amalga oshirilishi mumkin: * Soʻnggi ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar asosida; * Isteʼmol talabini tahlil qilish (marketing tadqiqotlari, isteʼmolchilar soʻrovi). Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash ijodiy vazifa, koʻpincha bu maqsadlar uchun TRIZdan foydalaniladi. Gʻoyaning hayotiyligi koʻplab omillarga bogʻliq: * Loyihaning noyobligi, raqobatchilar va shunga oʻxshash loyihalar mavjudligi; * Ushbu loyiha boʻyicha ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar mavjudligi; * Isteʼmolchi uchun innovatsion mahsulotdagi aniq manfaat (foyda) mavjudligi; * Mahsulotga boʻlgan ehtiyoj, isteʼmolchi portreti, bozor hajmi mavjudligi; * Loyihani amalga oshirish xarajatlari va tijorat taʼsirining nisbati; * Boshlangʻich kapital yoki kredit/kredit olish imkoniyatining mavjudligi; * Loyiha koʻlami, ijro va oʻz-oʻzini qoplash muddatlari, qoʻshimcha investitsiyalarga boʻlgan ehtiyoj; * Marketing strategiyasi, mahsulotni pozitsiyalash variantlari; * Loyiha ijrochilarining professionalligi va shaxsiy manfaati darajasi; * Loyihaning yuridik jihatdan himoyalanganligi — qonunchilikka muvofiqligi, sertifikatlar, litsenziyalar olish zarurligi, patentlar, [[mualliflik huquqi]], davlat tomonidan yordam (subsidiyalar, imtiyozlar) olish imkoniyati mavjudligi. Ushbu omillarni tahlil qilish natijasida investitsiya qilish boʻyicha dastlabki qaror qabul qilinadi. Shundan soʻng hujjatlarni ishlab chiqish — ilmiy tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslash, ularni muvofiqlashtirish va tasdiqlash boshlanadi. Innovatsion loyiha va investitsiyalashni amalga oshirishning maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida qaror qabul qilish birinchi bosqichning mantiqiy yakuni hisoblanadi. === Investitsiya bosqichi === Ikkinchi bosqich — innovatsion loyihani amalga oshirish, moddiy jihatdan amalga oshirish. Koʻrsatkichlar monitoringi, nizolarni hal qilish va loyihani toʻgʻrilash. == Innovatsion loyiha tuzilmasi == Har bir innovatsion loyihada quyidagi asosiy boʻlimlar boʻlishi kerak: * Innovatsion loyihaning mohiyati, uning biznes jozibadorligini umumlashtiruvchi shaklda asoslash; * Innovatsion loyihani amalga oshiruvchi korxona. Faoliyati, huquqiy maqomi, imkoniyatlari haqida toʻliq maʼlumot; * Mahsulot, uning xususiyatlari; * Mahsulotni sotish bozorlarini tahlil qilish, raqobat; * Innovatsion mahsulotning marketing strategiyasi; * Ishlab chiqarish jarayonini tashkil etish; * Boshqaruvni tashkil qilish; * Xatarlar va ularning sugʻurtasi; * Moliyalashtirish strategiyasi. == Innovatsion loyihalarni tasniflash == Innovatsion loyihalar qoʻllanish sohasiga koʻra quyidagicha tasniflanishi mumkin: * Tadqiqot; * Ilmiy-texnik; * Tashkiliy. Qaror darajasiga koʻra innovatsion loyihalar quyidagilarga boʻlinadi: * Federal; * Hududiy; * Korxona, tashkilot darajasida qabul qilinadigan. Innovatsiya turiga koʻra quyidagilarga boʻlinadi: * Yangi mahsulot; * Yangi xizmat; * Yangi ishlab chiqarish usuli; * Yangi boshqaruv usuli; * Yangi bozor; * Yangi xomashyo manbai. Mavjud tizimlarga nisbatan * Mavjud yoki mutlaqo yangi bozorlarni egallash maqsadida mavjud modellardan voz kechishni nazarda tutadigan mutlaqo yangi tizimni taklif qiluvchi qoʻporuvchi innovatsion loyihalar; * Maqsadi mavjud tizimlarni takomillashtirish, ularning sifatini oshirish boʻlgan qoʻllab-quvvatlovchi innovatsion loyihalar. Innovatsion loyihalar, shuningdek, tugallanganlik darajasiga koʻra yakuniy va oraliq, ijro muddatiga koʻra uzoq muddatli, oʻrta muddatli, qisqa muddatli boʻladi. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Инновационный менеджмент: Учебник для вузов И66 /С. Д. Ильенкова, J1.M. Гохберг, СЮ. Ягудин и др.; Под ред. проф. С. Д. Ильенковой. — 2-е изд., перераб. и доп. — М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2003. — 343 с. ISBN 5-238-00466-4 * Гордиенко А. А., Еремин С. Н., Тюгашев Е. А. Г68 Наука и инновационное предпринимательство в современном обществе: Социокультурный подход. — Новосибирск: Изд-во института археологии и этнографии СО РАН, 2000. — 280 с. ISBN 5-7803-0060-7 * А. М. Мухамедьяров «Инновационный менеджмент», Учебное пособие, Второе издание, Москва, ИНФРА-М, 2008 ISBN 978-5-16-003094-4 * Фахтутдинов В. А. «Инновационный менеджмент»: Учебник для вузов 6-е изд. — СПб, Питер, 2008 ISBN 978-5-469-01658-8 * Балабанов И. Т. Инновационный менеджмент. — СПб: Питер, 2001. — 304 с. * Инновационный менеджмент: Учебное пособие / Под ред. д.э.н., проф. Л. Н. Оголевой — М.: ИНФРА — М, 2002. — 238 с. [[Turkum: innovatsion menejment]] 0sn1stx2pbqkpkefxft3yxrwunex4tc 6312241 6312240 2026-10-18T17:36:42Z Sherzod11W 273619 6312241 wikitext text/x-wiki '''Innovatsion loyiha''' — yakuniy [[innovatsion faoliyat]]<nowiki/>ning texnik-iqtisodiy, huquqiy va tashkiliy asoslarini oʻz ichiga olgan [[loyiha]]. Innovatsion mahsulotning batafsil tavsifi, uning hayotiyligini asoslash, investitsiyalarni jalb qilish zaruriyati, imkoniyati va shakllari, ijro muddatlari, ijrochilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladigan, uni ilgari surishning tashkiliy-huquqiy tomonlarini hisobga oladigan hujjat innovatsion loyihani ishlab chiqishning natijasi boʻlib xizmat qiladi. Innovatsion loyihani amalga oshirish — innovatsion mahsulotni yaratish va bozorga chiqarish jarayoni. Innovatsion loyihaning maqsadi — yangi tizimlarni yaratish yoki mavjudlarini — texnik, texnologik, axborot, ijtimoiy, iqtisodiy, tashkiliy tizimlarni oʻzgartirish va resurslar (ishlab chiqarish, moliyaviy, inson) xarajatlarining pasayishi natijasida mahsulot, xizmat koʻrsatish sifati va yuqori tijorat samaradorligini tubdan yaxshilashga erishish<ref>[http://ariz.ru/ Что такое ТРИЗ | Технологии развития бизнеса<!-- Заголовок добавлен ботом -->] .</ref>. Innovatsion loyihalarni boshqarish bilan innovatsion [[menejment]] shugʻullanadi. Muvaffaqiyatli faoliyat olib borayotgan mahalliy innovatsion loyihalarga misollar: * [[Taʼlim]] sohasida: 1310-sonli Moskva madaniyat litseyi (innovatsiyalar sohasida lider hisoblanadi). * Tibbiyot sohasida: V.I.Pokrovskiy boshchiligidagi OITS markazi. == Innovatsion loyihani ishlab chiqish bosqichlari == Innovatsion loyihani ishlab chiqish ikkita asosiy bosqichni oʻz ichiga oladi: # Investitsiya oldi. Innovatsion gʻoyaning hayotiyligini qidirish va asoslash. Ilmiy va marketing tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslarni ishlab chiqish. # Investitsiya. Pul tikish va loyihaning moddiy mujassamlashtirish. === Investitsiya oldi bosqichi === Innovatsion mahsulotlarni bozorga chiqarish, odatda, investitsiyalarni talab qilishi tufayli, pul mablagʻlarini tikish maqsadga muvofiqligini va innovatsiyalardan foyda olish imkoniyatini asoslash kerak. Loyihaning tadqiqot qismining muhim vazifasi — bu gʻoya nafaqat innovatsion ekanligi, balki bozor tomonidan ham qabul qilinishini isbotlash. Innovatsion loyihani ishlab chiqish gʻoyani izlashdan boshlanadi. Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash quyidagilar asosida amalga oshirilishi mumkin: * Soʻnggi ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar asosida; * Isteʼmol talabini tahlil qilish (marketing tadqiqotlari, isteʼmolchilar soʻrovi). Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash ijodiy vazifa, koʻpincha bu maqsadlar uchun TRIZdan foydalaniladi. Gʻoyaning hayotiyligi koʻplab omillarga bogʻliq: * Loyihaning noyobligi, raqobatchilar va shunga oʻxshash loyihalar mavjudligi; * Ushbu loyiha boʻyicha ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar mavjudligi; * Isteʼmolchi uchun innovatsion mahsulotdagi aniq manfaat (foyda) mavjudligi; * Mahsulotga boʻlgan ehtiyoj, isteʼmolchi portreti, bozor hajmi mavjudligi; * Loyihani amalga oshirish xarajatlari va tijorat taʼsirining nisbati; * Boshlangʻich kapital yoki kredit/kredit olish imkoniyatining mavjudligi; * Loyiha koʻlami, ijro va oʻz-oʻzini qoplash muddatlari, qoʻshimcha investitsiyalarga boʻlgan ehtiyoj; * Marketing strategiyasi, mahsulotni pozitsiyalash variantlari; * Loyiha ijrochilarining professionalligi va shaxsiy manfaati darajasi; * Loyihaning yuridik jihatdan himoyalanganligi — qonunchilikka muvofiqligi, sertifikatlar, litsenziyalar olish zarurligi, patentlar, [[mualliflik huquqi]], davlat tomonidan yordam (subsidiyalar, imtiyozlar) olish imkoniyati mavjudligi. Ushbu omillarni tahlil qilish natijasida investitsiya qilish boʻyicha dastlabki qaror qabul qilinadi. Shundan soʻng hujjatlarni ishlab chiqish — ilmiy tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslash, ularni muvofiqlashtirish va tasdiqlash boshlanadi. Innovatsion loyiha va investitsiyalashni amalga oshirishning maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida qaror qabul qilish birinchi bosqichning mantiqiy yakuni hisoblanadi. === Investitsiya bosqichi === Ikkinchi bosqich — innovatsion loyihani amalga oshirish, moddiy jihatdan amalga oshirish. Koʻrsatkichlar monitoringi, nizolarni hal qilish va loyihani toʻgʻrilash. == Innovatsion loyiha tuzilmasi == Har bir innovatsion loyihada quyidagi asosiy boʻlimlar boʻlishi kerak: * Innovatsion loyihaning mohiyati, uning biznes jozibadorligini umumlashtiruvchi shaklda asoslash; * Innovatsion loyihani amalga oshiruvchi korxona. Faoliyati, huquqiy maqomi, imkoniyatlari haqida toʻliq maʼlumot; * Mahsulot, uning xususiyatlari; * Mahsulotni sotish bozorlarini tahlil qilish, raqobat; * Innovatsion mahsulotning marketing strategiyasi; * Ishlab chiqarish jarayonini tashkil etish; * Boshqaruvni tashkil qilish; * Xatarlar va ularning sugʻurtasi; * Moliyalashtirish strategiyasi. == Innovatsion loyihalarni tasniflash == Innovatsion loyihalar qoʻllanish sohasiga koʻra quyidagicha tasniflanishi mumkin: * Tadqiqot; * Ilmiy-texnik; * Tashkiliy. Qaror darajasiga koʻra innovatsion loyihalar quyidagilarga boʻlinadi: * Federal; * Hududiy; * Korxona, tashkilot darajasida qabul qilinadigan. Innovatsiya turiga koʻra quyidagilarga boʻlinadi: * Yangi mahsulot; * Yangi xizmat; * Yangi ishlab chiqarish usuli; * Yangi boshqaruv usuli; * Yangi bozor; * Yangi xomashyo manbai. Mavjud tizimlarga nisbatan * Mavjud yoki mutlaqo yangi bozorlarni egallash maqsadida mavjud modellardan voz kechishni nazarda tutadigan mutlaqo yangi tizimni taklif qiluvchi qoʻporuvchi innovatsion loyihalar; * Maqsadi mavjud tizimlarni takomillashtirish, ularning sifatini oshirish boʻlgan qoʻllab-quvvatlovchi innovatsion loyihalar. Innovatsion loyihalar, shuningdek, tugallanganlik darajasiga koʻra yakuniy va oraliq, ijro muddatiga koʻra uzoq muddatli, oʻrta muddatli, qisqa muddatli boʻladi. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Инновационный менеджмент: Учебник для вузов И66 /С. Д. Ильенкова, J1.M. Гохберг, СЮ. Ягудин и др.; Под ред. проф. С. Д. Ильенковой. — 2-е изд., перераб. и доп. — М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2003. — 343 с. ISBN 5-238-00466-4 * Гордиенко А. А., Еремин С. Н., Тюгашев Е. А. Г68 Наука и инновационное предпринимательство в современном обществе: Социокультурный подход. — Новосибирск: Изд-во института археологии и этнографии СО РАН, 2000. — 280 с. ISBN 5-7803-0060-7 * А. М. Мухамедьяров «Инновационный менеджмент», Учебное пособие, Второе издание, Москва, ИНФРА-М, 2008 ISBN 978-5-16-003094-4 * Фахтутдинов В. А. «Инновационный менеджмент»: Учебник для вузов 6-е изд. — СПб, Питер, 2008 ISBN 978-5-469-01658-8 * Балабанов И. Т. Инновационный менеджмент. — СПб: Питер, 2001. — 304 с. * Инновационный менеджмент: Учебное пособие / Под ред. д.э.н., проф. Л. Н. Оголевой — М.: ИНФРА — М, 2002. — 238 с. [[Turkum: innovatsion menejment]] 9zzi2meblqr8kjxdzcf2xvxu9f4s9vy 6312242 6312241 2026-10-18T17:36:49Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312242 wikitext text/x-wiki '''Innovatsion loyiha''' — yakuniy [[innovatsion faoliyat]]ning texnik-iqtisodiy, huquqiy va tashkiliy asoslarini oʻz ichiga olgan [[loyiha]]. Innovatsion mahsulotning batafsil tavsifi, uning hayotiyligini asoslash, investitsiyalarni jalb qilish zaruriyati, imkoniyati va shakllari, ijro muddatlari, ijrochilar toʻgʻrisidagi maʼlumotlarni oʻz ichiga oladigan, uni ilgari surishning tashkiliy-huquqiy tomonlarini hisobga oladigan hujjat innovatsion loyihani ishlab chiqishning natijasi boʻlib xizmat qiladi. Innovatsion loyihani amalga oshirish — innovatsion mahsulotni yaratish va bozorga chiqarish jarayoni. Innovatsion loyihaning maqsadi — yangi tizimlarni yaratish yoki mavjudlarini — texnik, texnologik, axborot, ijtimoiy, iqtisodiy, tashkiliy tizimlarni oʻzgartirish va resurslar (ishlab chiqarish, moliyaviy, inson) xarajatlarining pasayishi natijasida mahsulot, xizmat koʻrsatish sifati va yuqori tijorat samaradorligini tubdan yaxshilashga erishish<ref>[http://ariz.ru/ Что такое ТРИЗ | Технологии развития бизнеса<!-- Заголовок добавлен ботом -->] .</ref>. Innovatsion loyihalarni boshqarish bilan innovatsion [[menejment]] shugʻullanadi. Muvaffaqiyatli faoliyat olib borayotgan mahalliy innovatsion loyihalarga misollar: * [[Taʼlim]] sohasida: 1310-sonli Moskva madaniyat litseyi (innovatsiyalar sohasida lider hisoblanadi). * Tibbiyot sohasida: V.I.Pokrovskiy boshchiligidagi OITS markazi. == Innovatsion loyihani ishlab chiqish bosqichlari == Innovatsion loyihani ishlab chiqish ikkita asosiy bosqichni oʻz ichiga oladi: # Investitsiya oldi. Innovatsion gʻoyaning hayotiyligini qidirish va asoslash. Ilmiy va marketing tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslarni ishlab chiqish. # Investitsiya. Pul tikish va loyihaning moddiy mujassamlashtirish. === Investitsiya oldi bosqichi === Innovatsion mahsulotlarni bozorga chiqarish, odatda, investitsiyalarni talab qilishi tufayli, pul mablagʻlarini tikish maqsadga muvofiqligini va innovatsiyalardan foyda olish imkoniyatini asoslash kerak. Loyihaning tadqiqot qismining muhim vazifasi — bu gʻoya nafaqat innovatsion ekanligi, balki bozor tomonidan ham qabul qilinishini isbotlash. Innovatsion loyihani ishlab chiqish gʻoyani izlashdan boshlanadi. Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash quyidagilar asosida amalga oshirilishi mumkin: * Soʻnggi ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar asosida; * Isteʼmol talabini tahlil qilish (marketing tadqiqotlari, isteʼmolchilar soʻrovi). Innovatsion loyiha uchun gʻoyalarni izlash ijodiy vazifa, koʻpincha bu maqsadlar uchun TRIZdan foydalaniladi. Gʻoyaning hayotiyligi koʻplab omillarga bogʻliq: * Loyihaning noyobligi, raqobatchilar va shunga oʻxshash loyihalar mavjudligi; * Ushbu loyiha boʻyicha ilmiy ishlanmalar va tadqiqotlar mavjudligi; * Isteʼmolchi uchun innovatsion mahsulotdagi aniq manfaat (foyda) mavjudligi; * Mahsulotga boʻlgan ehtiyoj, isteʼmolchi portreti, bozor hajmi mavjudligi; * Loyihani amalga oshirish xarajatlari va tijorat taʼsirining nisbati; * Boshlangʻich kapital yoki kredit/kredit olish imkoniyatining mavjudligi; * Loyiha koʻlami, ijro va oʻz-oʻzini qoplash muddatlari, qoʻshimcha investitsiyalarga boʻlgan ehtiyoj; * Marketing strategiyasi, mahsulotni pozitsiyalash variantlari; * Loyiha ijrochilarining professionalligi va shaxsiy manfaati darajasi; * Loyihaning yuridik jihatdan himoyalanganligi — qonunchilikka muvofiqligi, sertifikatlar, litsenziyalar olish zarurligi, patentlar, [[mualliflik huquqi]], davlat tomonidan yordam (subsidiyalar, imtiyozlar) olish imkoniyati mavjudligi. Ushbu omillarni tahlil qilish natijasida investitsiya qilish boʻyicha dastlabki qaror qabul qilinadi. Shundan soʻng hujjatlarni ishlab chiqish — ilmiy tadqiqotlar va texnik-iqtisodiy asoslash, ularni muvofiqlashtirish va tasdiqlash boshlanadi. Innovatsion loyiha va investitsiyalashni amalga oshirishning maqsadga muvofiqligi toʻgʻrisida qaror qabul qilish birinchi bosqichning mantiqiy yakuni hisoblanadi. === Investitsiya bosqichi === Ikkinchi bosqich — innovatsion loyihani amalga oshirish, moddiy jihatdan amalga oshirish. Koʻrsatkichlar monitoringi, nizolarni hal qilish va loyihani toʻgʻrilash. == Innovatsion loyiha tuzilmasi == Har bir innovatsion loyihada quyidagi asosiy boʻlimlar boʻlishi kerak: * Innovatsion loyihaning mohiyati, uning biznes jozibadorligini umumlashtiruvchi shaklda asoslash; * Innovatsion loyihani amalga oshiruvchi korxona. Faoliyati, huquqiy maqomi, imkoniyatlari haqida toʻliq maʼlumot; * Mahsulot, uning xususiyatlari; * Mahsulotni sotish bozorlarini tahlil qilish, raqobat; * Innovatsion mahsulotning marketing strategiyasi; * Ishlab chiqarish jarayonini tashkil etish; * Boshqaruvni tashkil qilish; * Xatarlar va ularning sugʻurtasi; * Moliyalashtirish strategiyasi. == Innovatsion loyihalarni tasniflash == Innovatsion loyihalar qoʻllanish sohasiga koʻra quyidagicha tasniflanishi mumkin: * Tadqiqot; * Ilmiy-texnik; * Tashkiliy. Qaror darajasiga koʻra innovatsion loyihalar quyidagilarga boʻlinadi: * Federal; * Hududiy; * Korxona, tashkilot darajasida qabul qilinadigan. Innovatsiya turiga koʻra quyidagilarga boʻlinadi: * Yangi mahsulot; * Yangi xizmat; * Yangi ishlab chiqarish usuli; * Yangi boshqaruv usuli; * Yangi bozor; * Yangi xomashyo manbai. Mavjud tizimlarga nisbatan * Mavjud yoki mutlaqo yangi bozorlarni egallash maqsadida mavjud modellardan voz kechishni nazarda tutadigan mutlaqo yangi tizimni taklif qiluvchi qoʻporuvchi innovatsion loyihalar; * Maqsadi mavjud tizimlarni takomillashtirish, ularning sifatini oshirish boʻlgan qoʻllab-quvvatlovchi innovatsion loyihalar. Innovatsion loyihalar, shuningdek, tugallanganlik darajasiga koʻra yakuniy va oraliq, ijro muddatiga koʻra uzoq muddatli, oʻrta muddatli, qisqa muddatli boʻladi. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Инновационный менеджмент: Учебник для вузов И66 /С. Д. Ильенкова, J1.M. Гохберг, СЮ. Ягудин и др.; Под ред. проф. С. Д. Ильенковой. — 2-е изд., перераб. и доп. — М.: ЮНИТИ-ДАНА, 2003. — 343 с. ISBN 5-238-00466-4 * Гордиенко А. А., Еремин С. Н., Тюгашев Е. А. Г68 Наука и инновационное предпринимательство в современном обществе: Социокультурный подход. — Новосибирск: Изд-во института археологии и этнографии СО РАН, 2000. — 280 с. ISBN 5-7803-0060-7 * А. М. Мухамедьяров «Инновационный менеджмент», Учебное пособие, Второе издание, Москва, ИНФРА-М, 2008 ISBN 978-5-16-003094-4 * Фахтутдинов В. А. «Инновационный менеджмент»: Учебник для вузов 6-е изд. — СПб, Питер, 2008 ISBN 978-5-469-01658-8 * Балабанов И. Т. Инновационный менеджмент. — СПб: Питер, 2001. — 304 с. * Инновационный менеджмент: Учебное пособие / Под ред. д.э.н., проф. Л. Н. Оголевой — М.: ИНФРА — М, 2002. — 238 с. [[Turkum: innovatsion menejment]] q3o3xqlvb2onuo0fhwqp7illavgcefh 0 739126 6312200 5862432 2026-10-18T16:28:31Z InternetArchiveBot 58913 3 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312200 wikitext text/x-wiki '''Cauchy–Schwarz''' (o'qilishi: ''Koshi-Shvarz'') tengsizligi (ba'zida '''Cauchy–Bunyakovsky–Schwarz''' (o'qilishi: Koshi-Bunyakovskiy-Shvarz) tengsizligi) matematikadagi eng muhim va keng qo'llaniladigan tengsizliklardan biri sifatida qaraladi. Yig'indilar uchun tengsizlik [[Augustin-Louis Cauchy]] tomonidan 1821-yilda nashr etilgan. Integrallar uchun mos keladigan tengsizlik Viktor Bunyakovsky tomonidan 1859-yilda va Hermann Schwarz tomonidan 1888-yilda nashr etilgan. Schwarz integral ko'rinishdagi tengsizlikning zamonaviy isbotini keltirgan. == Tengsizlik bayoni == Cauchy-Schwarz tengsizligi barcha ichki ko'paytma aniqlangan fazodagi barcha <math>\mathbf{u}</math> va <math>\mathbf{v}</math> vektorlar uchun{{NumBlk|:|<math>\left|\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle\right|^2 \leq \langle \mathbf{u}, \mathbf{u} \rangle \cdot \langle \mathbf{v}, \mathbf{v} \rangle,</math>|{{EquationRef|Cauchy-Schwarz inequality [written using only the inner product]}}}}tengsizlikning o'rinli ekanligini ta'kidlaydi, bu yerda <math>\langle \cdot, \cdot \rangle</math> ichki ko'paytma hisoblanadi. Ichki ko'paytmalarga misollar haqiqiy va kompleks nuqtali ko'paytmalarni o'z ichiga oladi. Ichki ko'paytma mavzusidagi misollarga qarang. Har bir ichki ko'paytma kanonik yoki keltirilgan norma deb ataladigan normani keltirib chiqaradi, bu yerda <math>\mathbf{u}</math> vektorning vektor normasi quyidagicha belgilanadi va aniqlanadi:<math display="block"> \|\mathbf{u}\| := \sqrt{\langle \mathbf{u}, \mathbf{u} \rangle}.</math>Bu norma va ichki ko'paytma <math>\|\mathbf{u}\|^2 = \langle \mathbf{u}, \mathbf{u} \rangle</math> aniqlovchi shart bilan o'zaro bog'langan bo'lib, bu yerda <math>\langle \mathbf{u}, \mathbf{u} \rangle</math> har doim nomanfiy haqiqiy son bo'ladi (hattoki ichki ko'paytma kompleks qiymatli bo'lsa ham). Yuqoridagi tengsizlikning har ikki tomonining kvadrat ildizini olib, Cauchy-Schwarz tengsizligini uning koʻproq tanish bo'lgan koʻrinishida yozish mumkin:{{NumBlk|:|<math>|\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle| \leq \|\mathbf{u}\| \|\mathbf{v}\|.</math>|{{EquationRef|Cauchy-Schwarz inequality [written using norm and inner product]}}}}Bundan tashqari, tengsizlikning ikkala tomoni faqat va faqat <math>\mathbf{u}</math> va <math>\mathbf{v}</math> lar bir-biriga chiziqli bog'liq bo'lsagina bir-biriga teng bo'ladi. == Maxsus holatlar == === Sedrakyan lemmasi - musbat haqiqiy sonlar === === R ² - Tekislik === === R ^''n'' - ''n'' -o'lchovli Evklid fazosi === === C ^''n'' - ''n'' -o'lchovli Kompleks fazo === == Qo'llanilishi == === Tahlil === === Geometriya === === Ehtimollar nazariyasi === == Dalillar == === Haqiqiy ichki ko'paytmali fazolar uchun === ==== Nuqtali ko'paytma uchun dalil ==== === Ixtiyoriy vektor fazolar uchun === ==== Isbot 1 ==== {{Collapse top|title=Proof of {{EquationRef|Eq. 1}}|left=true}} Let <math>V = \|\mathbf{v}\|^2</math> and <math>c = \langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle</math> so that <math>\overline{c} c = |c|^2 = |\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle|^2</math> and <math>\overline{c} = \overline{\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle} = \langle \mathbf{v}, \mathbf{u} \rangle.</math> Then <math display=block>\begin{alignat}{4} \left\|\|\mathbf{v}\|^2 \mathbf{u} - \langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle \mathbf{v}\right\|^2 &= \|V \mathbf{u} - c \mathbf{v}\|^2 = \langle V \mathbf{u} - c \mathbf{v}, V \mathbf{u} - c \mathbf{v} \rangle && ~\text{ By definition of the norm } \\ &= \langle V \mathbf{u}, V \mathbf{u} \rangle - \langle V \mathbf{u}, c \mathbf{v} \rangle - \langle c \mathbf{v}, V \mathbf{u} \rangle + \langle c \mathbf{v}, c \mathbf{v} \rangle && ~\text{ Expand } \\ &= V^2 \langle \mathbf{u}, \mathbf{u} \rangle - V \overline{c} \langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle - c V \langle \mathbf{v}, \mathbf{u} \rangle + c \overline{c} \langle \mathbf{v}, \mathbf{v} \rangle && ~\text{ Pull out scalars (note that } V := \|\mathbf{v}\|^2 \text{ is real) } \\ &= V^2\|\mathbf{u}\|^2 ~~- V \overline{c} c ~~~~~~~~~- c V \overline{c} ~~~~~~~~~+ c \overline{c} V && ~\text{ Use definitions of } c := \langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle \text{ and } V \\ &= V^2\|\mathbf{u}\|^2 ~~- V \overline{c} c ~=~ V \left[V\|\mathbf{u}\|^2 - \overline{c} c\right] && ~\text{ Simplify } \\ &= \|\mathbf{v}\|^2 \left[\|\mathbf{u}\|^2\|\mathbf{v}\|^2 - \left|\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle\right|^2\right] && ~\text{ Rewrite in terms of } \mathbf{u} \text{ and } \mathbf{v}. \blacksquare \\ \end{alignat} </math> This expansion does not require <math>\mathbf{v}</math> to be non-zero; however, <math>\mathbf{v}</math> must be non-zero in order to divide both sides by <math>\|\mathbf{v}\|^2</math> and to deduce the Cauchy-Schwarz inequality from it. Swapping <math>\mathbf{u}</math> and <math>\mathbf{v}</math> gives rise to: <math display=block>\left\|\|\mathbf{u}\|^2 \mathbf{v} - \overline{\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle} \mathbf{u}\right\|^2 = \|\mathbf{u}\|^2 \left[\|\mathbf{u}\|^2\|\mathbf{v}\|^2 - |\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle|^2\right]</math> and thus <math display=block>\begin{alignat}{4} \|\mathbf{u}\|^2\|\mathbf{v}\|^2 \left[\|\mathbf{u}\|^2 \|\mathbf{v}\|^2 - \left|\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle\right|^2\right] &= \|\mathbf{u}\|^2 \left\|\|\mathbf{v}\|^2 \mathbf{u} - \langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle \mathbf{v}\right\|^2 \\ &= \|\mathbf{v}\|^2 \left\|\|\mathbf{u}\|^2 \mathbf{v} - \overline{\langle \mathbf{u}, \mathbf{v} \rangle} \mathbf{u}\right\|^2. \\ \end{alignat} </math> {{Collapse bottom}} ==== Isbot 2 ==== == Umumlashtirishlar == == Yana qarang == == Manbalar == == Manbalar == {{refbegin}} * {{citation|first1=J. M.|last1=Aldaz|first2=S.|last2=Barza|first3=M.|last3=Fujii|first4=M. S.|last4=Moslehian|title=Advances in Operator Cauchy—Schwarz inequalities and their reverses|journal=Annals of Functional Analysis|volume=6|year=2015|issue=3|pages=275–295|doi=10.15352/afa/06-3-20|url=http://projecteuclid.org/euclid.afa/1429286046}} * {{citation|first=Viktor|last=Bunyakovsky|author-link=Viktor Yakovlevich Bunyakovsky|title=Sur quelques inegalités concernant les intégrales aux différences finies|journal=Mem. Acad. Sci. St. Petersbourg|volume=7|issue=1|year=1859|pages=6|url=http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/bunyakovsky.pdf|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/bunyakovsky.pdf|access-date=2022-06-19|archive-date=2022-10-09|url-status=dead}} * {{citation|first=A.-L.|last=Cauchy|title=Sur les formules qui résultent de l'emploie du signe et sur > ou <, et sur les moyennes entre plusieurs quantités|journal=Cours d'Analyse, 1er Partie: Analyse Algébrique 1821; OEuvres Ser.2 III 373-377|year=1821}} * {{citation|first=S. S.|last=Dragomir|title=A survey on Cauchy–Bunyakovsky–Schwarz type discrete inequalities|journal=Journal of Inequalities in Pure and Applied Mathematics|volume=4|issue=3|year=2003|pages=142 pp|url=http://jipam.vu.edu.au/article.php?sid=301|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20080720034744/http://jipam.vu.edu.au/article.php?sid=301|archive-date=2008-07-20|access-date=2022-06-19|archivedate=2008-07-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20080720034744/http://jipam.vu.edu.au/article.php?sid=301}} *{{Citation|last1=Grinshpan|first1=A. Z.|title=General inequalities, consequences, and applications|doi=10.1016/j.aam.2004.05.001|year=2005|journal=Advances in Applied Mathematics|volume=34|issue=1|pages=71–100|doi-access=free}} * {{Halmos A Hilbert Space Problem Book 1982}} <!-- {{sfn|Halmos|1982|pp=}} --> * {{citation|first=R. V.|last=Kadison|author-link=Richard V. Kadison|title=A generalized Schwarz inequality and algebraic invariants for operator algebras|journal=Annals of Mathematics|volume=56|year=1952|doi=10.2307/1969657|pages=494–503|jstor=1969657|issue=3}}. * {{Citation|last=Lohwater|first=Arthur|title=Introduction to Inequalities|publisher=Online e-book in PDF format|url=http://www.mediafire.com/file/1mw1tkgozzu|year=1982|access-date=2022-06-19|arxiv-sana=2023-03-27|arxiv-url=https://web.archive.org/web/20230327133543/http://www.mediafire.com/file/1mw1tkgozzu|url-status=dead}} * {{citation|first=V.|last=Paulsen|title=Completely Bounded Maps and Operator Algebras|publisher=Cambridge University Press|year=2003}}. * {{citation|first=H. A.|last=Schwarz|year=1888|pages=318|journal=Acta Societatis Scientiarum Fennicae|volume=XV|title=Über ein Flächen kleinsten Flächeninhalts betreffendes Problem der Variationsrechnung|url=http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/Schwarz.pdf|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/Schwarz.pdf|access-date=2022-06-19|archive-date=2022-10-09|url-status=dead}} * {{springer|title=Cauchy inequality|id=C/c020880|first=E. D.|last=Solomentsev}} * {{citation|url=http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/CSMC_index.html|first=J. M.|last=Steele|title=The Cauchy–Schwarz Master Class|publisher=Cambridge University Press|year=2004|isbn=0-521-54677-X|archive-url=https://web.archive.org/web/20170627170910/http://www-stat.wharton.upenn.edu/~steele/Publications/Books/CSMC/CSMC_index.html|access-date=2022-06-19|archive-date=2017-06-27|url-status=dead}} {{refend}} == Havolalar == [[Turkum:Matematik tahlil]] [[Turkum:Augustin-Louis Cauchy]] [[Turkum:Tengsizliklar]] b71oz26kfbjygof9s78cmz0n9etz9yo 0 742805 6312080 6133072 2026-10-18T13:39:25Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312080 wikitext text/x-wiki '''<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi.[[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi.Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi.[[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi.Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] ltm1vvs9lqhti1bxg4g0rfrsxtmphby 6312081 6312080 2026-10-18T13:39:43Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312081 wikitext text/x-wiki '''XIX<— asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi.[[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi.Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi.[[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi.Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] 8hfool5k8hjzcdi0qz1s0866c0frex9 6312082 6312081 2026-10-18T13:39:49Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312082 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi.[[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi.Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi.[[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi.Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] fst9dzp7y6jc6koksctdnl53qudewtd 6312083 6312082 2026-10-18T13:40:01Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312083 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi.[[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi.Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] 7s9oh4vp4x7z0m8w7g09jkpwuxw929z 6312084 6312083 2026-10-18T13:40:09Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312084 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi.Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] bbv99i4ci5hi1e9ynrt0zv1m593plq6 6312085 6312084 2026-10-18T13:40:20Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312085 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Tarix]] ajj0yi16bspcp5p9gyiwgfc607a2oua 6312086 6312085 2026-10-18T13:40:33Z Sherzod11W 273619 6312086 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan.Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] 7ptc8qdi93mve2025wnzxdmsv7tytjc 6312087 6312086 2026-10-18T13:40:51Z Sherzod11W 273619 6312087 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi,qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar.Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] 9do77tz5ov8jfphb7q2dvehqart1i3f 6312088 6312087 2026-10-18T13:41:02Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312088 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun "Sibir qozoqlarining Nizomi" eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun “Olisdagi boshqaruv tizimi” nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning “Yettilik]] ustavi” asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi,maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi.Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib,yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot,ona tilida maktablar,qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. "Sibir [[Qirgʻizlar|qirg'izlari]] nizomi"ning kuchga kirishi toʻg'risidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻg'risidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi “Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga”. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻg'risidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻg'risidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi.Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin.Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga,oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi.Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi.Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]],shahzoda,xonim,malika, zodagon,[[sulton]],bi,qozi, [[oqsuyak]],boy,kambagʻal,qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik,grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da,bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan.Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan,degan fikr keng tarqalgan. "XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili" asarida Abilqosimov “Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi,ayrim morfologik shakllari,shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan,lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan “Kitob tili”ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas,balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl,qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak,aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp”,deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni “kitob” tili emas,balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash ma’qulroqdir.Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida “kitob tili” tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi.... Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar”. == “<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili” mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr – kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi.Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары", құжаттар жинағы, 179-бет.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''“Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida.Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman,lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻg'ridan-toʻg'ri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman,lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar,agar sizdan jahlim chiqsa,oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz,oqsoqol,menga ishonmasangiz va kelmasangiz,oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz,deb oʻylayman.Albatta,men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak,lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas,shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''"''<ref>В. Ф. Шахматов. Ішкі орда және Исатай Тайманүлының көтерілісі, 139- 140-беттер.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''“Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda,dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor,u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki.Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda.Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar,qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar,bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar,ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish,talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga,yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga,imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qo'y, tuya va kerak bo'lsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning o'zi.'' ''Shu bilan birga,sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz,bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz.Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa,biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz,xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib,qashshoqlikda qoladi”''<ref>В.Ф. Шахматов. Ішкі Орда және Исатай Тайманұлының көтерілісі, 157-бет.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''...Janobi oliylari,qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz,koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman,agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi.Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib,oʻzlariga,xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi.Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", қүжаттар жинағы, 262-бет.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''...Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar.Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻg'irlab ketishadi,shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi.Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib,barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 ғасырлардағы қазақ,-орыс қатынастары (1771—1868 жж.) " құжаттар жинағы, 262—263-беттeр.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib,maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar.Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib,koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti,men ularni toʻxtata olmayman.Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar,jangaziliklar hujum qilib,butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen,podpolkovnik Erofeyev,mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib,unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang,menga yordam ber,talon-toroj qilishni man et,qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan.Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib,barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib,oʻzlarini suvga tashladilar.Agar yordam bermasangiz,men qirg'izlarimga kafolat berolmayman.Bir tomondan,ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa do'stlarim yo'q, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi,kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>"18—19 ғасырлардағы казак-орыс катынастары (1771—1867 жж.) ", қүжаттар жинағы, 339—340-беттер.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq,mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman.Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin,lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki,men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam.Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman,unga muhr bosaman”.'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari,bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.)", құжаттаржинағы, 207-бет.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻg'risidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz,agar boshliqlarga qulay boʻlsa,shu yozda Qoratimda tuman ochamiz,deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 ғасырлардағы қазақ-орыс қатынастары (1771—1867жж.) ", құжаттар жинағы, 305—306-беттер.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] fbkqja4ngik9qjwdr6lxcify52gm3l0 6312089 6312088 2026-10-18T13:41:34Z Sherzod11W 273619 Vikifikator 6312089 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun „Sibir qozoqlarining Nizomi“ eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun „Olisdagi boshqaruv tizimi“ nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning „Yettilik]] ustavi“ asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi, maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi. Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib, yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot, ona tilida maktablar, qozoq tilida kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. „Sibir [[Qirgʻizlar|qirgʻizlari]] nizomi“ning kuchga kirishi toʻgʻrisidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi „Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga“. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻgʻrisidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi. Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin. Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga, oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi. Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi. Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]], shahzoda, xonim, malika, zodagon,[[sulton]],bi, qozi, [[oqsuyak]],boy, kambagʻal, qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik, grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da, bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan. Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan, degan fikr keng tarqalgan. „XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili“ asarida Abilqosimov "Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi, ayrim morfologik shakllari, shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan, lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan „Kitob tili“ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas, balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl, qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak, aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp", deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni „kitob“ tili emas, balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash maʼqulroqdir. Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida „kitob tili“ tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi…. Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar". == „<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili“ mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr — kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi. Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari", qұjattar jinagʻi, 179-bet.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''„Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida. Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman, lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman, lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar, agar sizdan jahlim chiqsa, oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz, oqsoqol, menga ishonmasangiz va kelmasangiz, oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz, deb oʻylayman. Albatta, men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak, lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas, shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі orda jәne Isatay Taymanүliniң kөterіlіsі, 139- 140-better.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''„Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda, dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor, u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki. Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda. Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar, qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar, bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar, ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish, talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga, yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga, imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qoʻy, tuya va kerak boʻlsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning oʻzi.'' ''Shu bilan birga, sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz, bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz. Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa, biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz, xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib, qashshoqlikda qoladi“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі Orda jәne Isatay Taymanұliniң kөterіlіsі, 157-bet.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''…Janobi oliylari, qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz, koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman, agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi. Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib, oʻzlariga, xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi. Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qүjattar jinagʻi, 262-bet.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''…Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar. Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻgʻirlab ketishadi, shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi. Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib, barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 gʻasirlardagʻi qazaq,-oris qatinastari (1771—1868 jj.) „ qұjattar jinagʻi, 262—263-better.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib, maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar. Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib, koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti, men ularni toʻxtata olmayman. Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar, jangaziliklar hujum qilib, butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen, podpolkovnik Erofeyev, mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib, unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang, menga yordam ber, talon-toroj qilishni man et, qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan. Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib, barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib, oʻzlarini suvga tashladilar. Agar yordam bermasangiz, men qirgʻizlarimga kafolat berolmayman. Bir tomondan, ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa doʻstlarim yoʻq, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi, kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>“18—19 gʻasirlardagʻi kazak-oris katinastari (1771—1867 jj.) „, qүjattar jinagʻi, 339—340-better.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq, mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman. Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin, lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki, men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam. Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman, unga muhr bosaman".'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari, bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qұjattarjinagʻi, 207-bet.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻgʻrisidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz, agar boshliqlarga qulay boʻlsa, shu yozda Qoratimda tuman ochamiz, deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.) ", qұjattar jinagʻi, 305—306-better.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] 4w7frlx00kecqi69youfiqkvc3yxshu 6312090 6312089 2026-10-18T13:42:12Z Sherzod11W 273619 6312090 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun „Sibir qozoqlarining Nizomi“ eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun „Olisdagi boshqaruv tizimi“ nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning „Yettilik]] ustavi“ asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi, maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi. Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib, yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot, ona tilida maktablar, [[qozoq tili]]<nowiki/>da kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. „Sibir [[Qirgʻizlar|qirgʻizlari]] nizomi“ning kuchga kirishi toʻgʻrisidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi „Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga“. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻgʻrisidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi. Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin. Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga, oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi. Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi. Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]], shahzoda, xonim, malika, zodagon,[[sulton]],bi, qozi, [[oqsuyak]],boy, kambagʻal, qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik, grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da, bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan. Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan, degan fikr keng tarqalgan. „XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili“ asarida Abilqosimov "Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi, ayrim morfologik shakllari, shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan, lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan „Kitob tili“ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas, balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl, qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak, aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp", deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni „kitob“ tili emas, balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash maʼqulroqdir. Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida „kitob tili“ tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi…. Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar". == „<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili“ mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr — kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi. Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari", qұjattar jinagʻi, 179-bet.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''„Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida. Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman, lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman, lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar, agar sizdan jahlim chiqsa, oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz, oqsoqol, menga ishonmasangiz va kelmasangiz, oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz, deb oʻylayman. Albatta, men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak, lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas, shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі orda jәne Isatay Taymanүliniң kөterіlіsі, 139- 140-better.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''„Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda, dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor, u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki. Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda. Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar, qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar, bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar, ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish, talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga, yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga, imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qoʻy, tuya va kerak boʻlsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning oʻzi.'' ''Shu bilan birga, sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz, bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz. Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa, biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz, xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib, qashshoqlikda qoladi“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі Orda jәne Isatay Taymanұliniң kөterіlіsі, 157-bet.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''…Janobi oliylari, qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz, koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman, agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi. Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib, oʻzlariga, xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi. Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qүjattar jinagʻi, 262-bet.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''…Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar. Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻgʻirlab ketishadi, shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi. Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib, barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 gʻasirlardagʻi qazaq,-oris qatinastari (1771—1868 jj.) „ qұjattar jinagʻi, 262—263-better.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib, maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar. Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib, koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti, men ularni toʻxtata olmayman. Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar, jangaziliklar hujum qilib, butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen, podpolkovnik Erofeyev, mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib, unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang, menga yordam ber, talon-toroj qilishni man et, qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan. Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib, barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib, oʻzlarini suvga tashladilar. Agar yordam bermasangiz, men qirgʻizlarimga kafolat berolmayman. Bir tomondan, ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa doʻstlarim yoʻq, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi, kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>“18—19 gʻasirlardagʻi kazak-oris katinastari (1771—1867 jj.) „, qүjattar jinagʻi, 339—340-better.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq, mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman. Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin, lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki, men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam. Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman, unga muhr bosaman".'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari, bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qұjattarjinagʻi, 207-bet.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻgʻrisidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz, agar boshliqlarga qulay boʻlsa, shu yozda Qoratimda tuman ochamiz, deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.) ", qұjattar jinagʻi, 305—306-better.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] huxj1hieixs4f32cw32b95ol4eu1n66 6312091 6312090 2026-10-18T13:42:22Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312091 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun „Sibir qozoqlarining Nizomi“ eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun „Olisdagi boshqaruv tizimi“ nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning „Yettilik]] ustavi“ asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi, maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi. Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib, yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot, ona tilida maktablar, [[qozoq tili]]da kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. „Sibir [[Qirgʻizlar|qirgʻizlari]] nizomi“ning kuchga kirishi toʻgʻrisidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi „Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga“. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻgʻrisidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi. Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin. Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga, oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi. Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi. Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]], shahzoda, xonim, malika, zodagon,[[sulton]],bi, qozi, [[oqsuyak]],boy, kambagʻal, qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik, grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da, bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan. Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan, degan fikr keng tarqalgan. „XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili“ asarida Abilqosimov "Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi, ayrim morfologik shakllari, shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan, lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan „Kitob tili“ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas, balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl, qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak, aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp", deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni „kitob“ tili emas, balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash maʼqulroqdir. Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida „kitob tili“ tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi…. Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar". == „<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili“ mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr — kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi. Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari", qұjattar jinagʻi, 179-bet.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''„Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida. Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman, lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman, lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar, agar sizdan jahlim chiqsa, oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz, oqsoqol, menga ishonmasangiz va kelmasangiz, oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz, deb oʻylayman. Albatta, men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak, lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas, shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі orda jәne Isatay Taymanүliniң kөterіlіsі, 139- 140-better.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''„Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda, dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor, u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki. Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda. Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar, qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar, bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar, ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish, talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga, yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga, imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qoʻy, tuya va kerak boʻlsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning oʻzi.'' ''Shu bilan birga, sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz, bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz. Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa, biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz, xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib, qashshoqlikda qoladi“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі Orda jәne Isatay Taymanұliniң kөterіlіsі, 157-bet.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''…Janobi oliylari, qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz, koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman, agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi. Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib, oʻzlariga, xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi. Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qүjattar jinagʻi, 262-bet.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''…Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar. Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻgʻirlab ketishadi, shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi. Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib, barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 gʻasirlardagʻi qazaq,-oris qatinastari (1771—1868 jj.) „ qұjattar jinagʻi, 262—263-better.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib, maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar. Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib, koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti, men ularni toʻxtata olmayman. Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar, jangaziliklar hujum qilib, butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen, podpolkovnik Erofeyev, mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib, unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang, menga yordam ber, talon-toroj qilishni man et, qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan. Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib, barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib, oʻzlarini suvga tashladilar. Agar yordam bermasangiz, men qirgʻizlarimga kafolat berolmayman. Bir tomondan, ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa doʻstlarim yoʻq, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi, kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>“18—19 gʻasirlardagʻi kazak-oris katinastari (1771—1867 jj.) „, qүjattar jinagʻi, 339—340-better.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator,Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq, mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman. Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin, lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki, men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam. Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman, unga muhr bosaman".'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari, bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qұjattarjinagʻi, 207-bet.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻgʻrisidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz, agar boshliqlarga qulay boʻlsa, shu yozda Qoratimda tuman ochamiz, deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.) ", qұjattar jinagʻi, 305—306-better.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] eatobsp0udlx85qzjtu818ca7c1vykh 6312092 6312091 2026-10-18T13:44:31Z Sherzod11W 273619 6312092 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun „Sibir qozoqlarining Nizomi“ eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun „Olisdagi boshqaruv tizimi“ nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning „Yettilik]] ustavi“ asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi, maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi. Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib, yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot, ona tilida maktablar, [[qozoq tili]]da kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. „Sibir [[Qirgʻizlar|qirgʻizlari]] nizomi“ning kuchga kirishi toʻgʻrisidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi „Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga“. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻgʻrisidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi. Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin. Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga, oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi. Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi. Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]], shahzoda, xonim, malika, zodagon,[[sulton]],bi, qozi, [[oqsuyak]],boy, kambagʻal, qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik, grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da, bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan. Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan, degan fikr keng tarqalgan. „XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili“ asarida Abilqosimov "Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi, ayrim morfologik shakllari, shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan, lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan „Kitob tili“ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas, balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl, qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak, aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp", deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni „kitob“ tili emas, balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash maʼqulroqdir. Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida „kitob tili“ tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi…. Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar". == „<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili“ mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr — kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi. Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari", qұjattar jinagʻi, 179-bet.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''„Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida. Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman, lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman, lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar, agar sizdan jahlim chiqsa, oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz, oqsoqol, menga ishonmasangiz va kelmasangiz, oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz, deb oʻylayman. Albatta, men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak, lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas, shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі orda jәne Isatay Taymanүliniң kөterіlіsі, 139- 140-better.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''„Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda, dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor, u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki. Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda. Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar, qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar, bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar, ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish, talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga, yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga, imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qoʻy, tuya va kerak boʻlsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning oʻzi.'' ''Shu bilan birga, sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz, bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz. Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa, biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz, xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib, qashshoqlikda qoladi“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі Orda jәne Isatay Taymanұliniң kөterіlіsі, 157-bet.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''…Janobi oliylari, qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz, koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman, agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi. Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib, oʻzlariga, xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi. Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qүjattar jinagʻi, 262-bet.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''…Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar. Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻgʻirlab ketishadi, shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi. Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib, barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 gʻasirlardagʻi qazaq,-oris qatinastari (1771—1868 jj.) „ qұjattar jinagʻi, 262—263-better.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib, maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar. Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib, koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti, men ularni toʻxtata olmayman. Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar, jangaziliklar hujum qilib, butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen, podpolkovnik Erofeyev, mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib, unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang, menga yordam ber, talon-toroj qilishni man et, qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan. Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib, barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib, oʻzlarini suvga tashladilar. Agar yordam bermasangiz, men qirgʻizlarimga kafolat berolmayman. Bir tomondan, ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa doʻstlarim yoʻq, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi, kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>“18—19 gʻasirlardagʻi kazak-oris katinastari (1771—1867 jj.) „, qүjattar jinagʻi, 339—340-better.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator, Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq, mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman. Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin, lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki, men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam. Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman, unga muhr bosaman".'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari, bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qұjattarjinagʻi, 207-bet.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻgʻrisidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat,Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz, agar boshliqlarga qulay boʻlsa, shu yozda Qoratimda tuman ochamiz, deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.) ", qұjattar jinagʻi, 305—306-better.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] lsvdckzo8jn6cup9mz8fg9df666v6w2 6312093 6312092 2026-10-18T13:44:43Z Sherzod11W 273619 6312093 wikitext text/x-wiki '''XIX — asrning birinchi yarmi''' [[Sar|chor]] [[hukumat]]ining [[Qozogʻiston]]ni mustamlaka qilishga urinishlarining hal qiluvchi davrlaridan biri boʻldi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarining katta qismi [[Rossiya imperiyasi]] tarkibiga kirdi. Qirol mamlakatni oʻz nazoratiga oldi. [[1822]]-yilda [[Oʻrta juz|Oʻrta Juz]] va Sibirda yashovchi qozoqlar uchun „Sibir qozoqlarining Nizomi“ eʼlon qilindi. Bu nizom [[1860]]-yilgacha amal qildi. [[1831|1831-yilda]] [[Kichik juz|Kichik Juz]] qozoqlarini boshqarish uchun „Olisdagi boshqaruv tizimi“ nomli hujjat chiqarildi. '''Bu davrda qozoq yerlarida sud hokimiyatining uch turi mavjud edi''' # [[Tauke xon|Taukexonning „Yettilik]] ustavi“ asosida hukm va jazolovchi qozilar sudi. # Katta jinoyatlar va siyosiy jinoyatlar bilan shugʻullanadigan Rossiyaning Imperator sud tizimi. # Shariat qonunlariga muvofiq sud boshqaruvi. [[Qozoqlar|Qozoq]] dashtlarida davlat boshqaruvi, maʼmuriy va sud ishlari bilan bogʻliq yangi nomlar koʻp. Xonlar davrida maʼlum qonunlarga asoslangan davlat soliqlari boʻlmagan. Ajdodlar anʼanalariga asoslangan sovgʻalar, marosimlar boʻlgan.<nowiki>XIX</nowiki>— asrning 30-yillaridan qozoq dashtlariga davlat boji kirib keldi. Qozoq choʻllaridagi bunday oʻzgarishlar jamiyat hayotining barcha sohalarini qamrab oldi. Eski [[ijtimoiy guruhlar]] parchalanib, yangilari paydo boʻldi. 1822-yilgi Nizomga koʻra, qozoq bolalariga rus maktablarida oʻqish huquqi berildi, qozoq bolalari esa Orenburg va Omsk kadet korpuslarida oʻqiy boshladilar. Oʻsha paytda qozoq dashtlarida matbuot, ona tilida maktablar, [[qozoq tili]]da kitoblar nashr etuvchi vositalar yoʻq edi. == <nowiki>XIX</nowiki>— asrda qozoq tilida yozilgan hujjatlarning bir qator versiyalari == # 1807-yil 12-mart. Jagalbayli urugʻining oqsoqoli T. Tulegenovning Verxneuralsk shahri komendanti, polkovnik M. Suxovitskiyning dehqonchilik bilan shugʻullanish uchun ruxsatnomasi. # 1820-yillar. Oqsoqol K. Baysinqorayevning Sibir general-gubernatoriga qozoqlarga joylashtirish uchun mos yer ajratish haqidagi iltimosi. # 1812-yil 14-dekabr. Bechora qozoq B. Karajigitovning qizi Xorunjiy I ni sotish haqida. Zamyatin bilan shartnoma. # 1806-yil 31-may. [[Xon (unvon)|Xon]] kengashi uchun [[Davlat]] tashqi ishlar kengashi tomonidan ishlab chiqilgan qoidalar. # 1809-yil noyabr. Oyshuak xon va uning oʻgʻillarining Jantoʻre xonning oʻldirilishi va Shergʻozi Oishuaqulini [[Sulton]] xon etib tayinlash toʻgʻrisida imperator Aleksandr 1 ga murojaati. # 1822-yil 22-iyul. „Sibir [[Qirgʻizlar|qirgʻizlari]] nizomi“ning kuchga kirishi toʻgʻrisidagi dekret. # 1822-yil 22-iyun. Sibir qirgʻizlarining ustavi. # 1825-yil 25-iyun. Qosim Abilayxonov Orenburg harbiy gubernatoriga [[Koʻkshetau|Kokshetau]] okrugi buyrugʻini yopishni soʻrab xat yozdi. # 1837-yil 11-iyunda Berish qabilasining qozoqlari [[Orenburg]] general-gubernatori V bilan uchrashdilar. Perovskiyga murojaat. # 1837-yil 5-noyabrda podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isotay Taymanuli qoʻzgʻoloni toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1837-yil 17-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy [[gubernator]]iga Isatay Taymanuliga qarshi jazo otryadining harakatlari haqida hisoboti. # Jangirxonning Isotay Taymanuliga maktubi. # Jangirxonning sarkardasi „Hurmatli odamlarga, turli qabila oqsoqollariga va barcha qora tanlilarga“. # 1837-yil 24-noyabr. Podpolkovnik Gekening Orenburg harbiy gubernatoriga Isatay Taymanovichning sheriklari va Isotay Taymanovich qoʻzgʻoloni ishtirokchilarining harakatlari toʻgʻrisidagi hisoboti. # 1838-yil 26-iyun. Orenburg harbiy gubernatori V. [[Bukey oʻrdasi|Bokey xonligida Perovskiy]] qoʻzgʻoloni rahbari I. Taymanovich haqida Tashqi ishlar vazirligi rahbari K. Nesselrodega xat. # 1838-yil 20-mart. [[Sibir]] bojxona okrugi boshligʻi Kenesariy Qosimovich moliya vaziriga sulton karvonlarga hujum qilgani va unga qarshi dadil choralar koʻrish kerakligini maʼlum qildi. # 1844-yil 14-iyun. Orenburg qozoqlarini boshqarish toʻgʻrisidagi Nizomdan. # 1845-yil 13-noyabr. Bokey xonligi hukmdori Bokeyxonov Orenburg chegara komissiyasiga Sulton Jangirxon davrida sadaqa va sogʻim yigʻishning miqdori va tartibi haqida maʼlumot bergan. # 1847-yil 23-iyun. [[Katta juz|Buyuk Juz]] sultonlari va [[Bilhères|raqqosalaridan]] sulton K.. Qosimuliy haqidagi fikrlari toʻgʻrisidagi qaror. # 1847-yil 20-avgust. Jankoʻja Nurmuxametovich Botirning Raim qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga [[Xiva]] feodallarining qozoqlarga hujumi toʻgʻrisidagi maktubi. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[qozoq tili]]ni ifodalovchi [[Adabiyot|badiiy adabiyot]] namunalari bilan bir qatorda rasmiy epistolyar adabiyot ham mavjud edi. Yuqoridagi hujjatlarni oʻsha rasmiy-epistolyar adabiyot namunalariga kiritish mumkin. Bu hujjatlar til tarixini oʻrganishga, oʻsha davrdagi siyosiy-ijtimoiy vaziyatni aks ettirishga yordam berish bilan birga,<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida qozoq choʻlida rasmiy hujjatlar mavjudligidan guvohlik beradi <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida Isatay va Maxambet boshchiligidagi dehqonlar qoʻzgʻoloni Qozogʻistonning gʻarbiy qismidagi xalqlar hayotidagi muhim voqea boʻldi. Bu qoʻzgʻolon nafaqat badiiy adabiyotda, balki biznes tarixida ham oʻz izini qoldirdi. Utemisov M.Ladishchinskiyga yozgan maktubidan,Jangirxonning Isatay Taymanuliga yozgan maktubidan. b. materiallardan bilib olish mumkin. <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida [[Xon (unvon)|xon]], shahzoda, xonim, malika, zodagon,[[sulton]],bi, qozi, [[oqsuyak]],boy, kambagʻal, qorachi, qora, qora qozoq, qora jurt soʻzlari koʻp hollarda tizimni bildirgan. qozoq dashtlarida boshqaruv va ijtimoiy qurilish. Baytak soʻzi yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Alash soʻzi koʻpincha yurt, xalq maʼnosida qoʻllanadi. Tenglik soʻzining maʼnosi bugungidan butunlay farq qiladi. Agar daʼvogar jarima va jarimani undirishga qodir boʻlsa, tenglik olgan boʻlardi, undira olmasa, tenglikni olmagan boʻlardi, yaʼni tenglik soʻzining qadimiy maʼnosi maʼnosiga yaqin. adolat, qonuniylik. <nowiki>XIX</nowiki>— asr 1-yarmidagi rasmiy hujjatlar tilining leksik, grammatik va sintaktik xususiyatlari XVIII asr rasmiy hujjatlari tiliga yaqin boʻlgan boʻlsa-da, bu davrda rasmiy hujjatlar tili koʻproq shakllanganligini koʻrish mumkin tushunarli, rivojlangan va normallashtirilgan. Albatta,<nowiki>XVIII</nowiki>— asrning 2-yarmi va <nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmida yozilgan hujjatlar tili boʻyicha olimlar turlicha fikr bildirgan. Bugungi kungacha ular chigʻatoy va tatar tillarida yozilgan, degan fikr keng tarqalgan. „XIX asrning ikkinchi yarmi qozoq adabiy tili“ asarida Abilqosimov "Albatta, bu hujjatlar tilida turkiy adabiy tilning anʼanaviy imlosi, ayrim morfologik shakllari, shakllangan soʻz birikmalari va individual leksemalari saqlanib qolgan, lekin ularning asosiy toʻshagini qadimgi qozoq soʻzlari va odatiy grammatik tuzilish tashkil etgan „Kitob tili“ni turkiy adabiy tilning oʻzi deb emas, balki qozoq mualliflari qoʻllagan shakl, qozoq zaminidagi koʻrinish sifatida qaraydigan boʻlsak, aniqlik kiritilishi kerak boʻlgan jihatlar koʻp", deya xulosa qiladi u:bizning fikrimizcha,[[Abay]] asos solgan yangi yozma adabiy til shakllanishidan oldin qozoq yozuvchilari ishlatgan tilni „kitob“ tili emas, balki qadimgi qozoq yozma adabiy tili deb atash maʼqulroqdir. Qarindosh turkiy xalqlarning hech birida „kitob tili“ tushunchasi yoki atamasi mavjud emasligi sababli, aksincha, yozma asarlar hozirgi yozma adabiy tillar shakllanguncha qadimgi adabiy tilda yozilganligi aytiladi…. Shunday qilib, <nowiki>XVI</nowiki>— asrdan oʻtgan asrning ikkinchi yarmigacha qozoq adiblari qozoqlarning qadimgi adabiy tilida rasmiy maktublar yozib, bir-birlari bilan yozishmalar olib borganlar". == „<nowiki>XIX</nowiki>— asrning birinchi yarmidagi rasmiy hujjatlar tili“ mavzusiga qoʻshimcha ravishda 1812-yil 14-dekabr — kambagʻal qozoq qizini B.Karajigitov kornet I tomonidan sotish haqida Zamyatin bilan tuzilgan shartnomadan == ''1812-yil 14-dekabrda Kichik Oʻrdadagi qirgʻiz-qaysaklarning Tashqi redut yaqinida koʻchib yurgan Jagalbayli urugʻidan boʻlgan Bayzak Arystangulov qoʻmondonligidagi qirgʻiz Bokenbay Karajigitov qashshoqligi tufayli ulardan biri edi. Katta yoshli Aritangulov va butun qishloqdagi oʻrtoqlarimning ruxsati bilan men olti yoshli qizim Atikeyni koʻchmanchilarning tashqi qoʻshinining shox pardasi Ivan Zamyatinga sotdim,14 soʻm uchun,1808-yil 23-mayda;Men barcha 14 rublni oldim va men unga shunday belgi qoʻyaman.''<ref>"18-X1X gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari", qұjattar jinagʻi, 179-bet.</ref> == Jangirxonning Isotay Taymanuliga yozgan maktubidan == ''.'' ''.'' ''.'' ''„Menga turli odamlardan noxush xabarlar keldiki, siz xalqni mening amrlarimga boʻysunmaslik va boʻysunmaslikka undayotganingiz, sizning rahbarligingiz bilan baʼzi odamlar isyon koʻtarayotgani haqida. Men sizni eʼtiqodimdan mahrum qilmoqchi emasman, chunki men sizning sababingizni bilaman, lekin men aniq bilmoqchiman va men bilan toʻgʻridan-toʻgʻri muzokaralar uchun kelishingizni talab qilaman, lekin siz meni gʻazabimni bildirishga taklif qilyapsiz deb oʻylamang bunday harakatlar, agar sizdan jahlim chiqsa, oʻzimni chaqirmasdim.'' ''Agar siz, oqsoqol, menga ishonmasangiz va kelmasangiz, oʻzingizni aybdor his qilasiz va oldingi qasamyodingizni buzasiz, deb oʻylayman. Albatta, men nima istayotganingizni bilaman, lekin xohishingiz amalga oshishini kutishingiz kerak, lekin oʻzingizni doʻst deb bilganingizda va bir xil qadrli odam bilan kurashsangiz, mehribonlik kutish qanday:bu kutish emas, shunchaki. majburan tutib olish.faqat mumkin.'' ''Buni xizmatdagi gʻayratingiz haqida oʻylash uchun yozyapman: boʻlmasa, chalgʻiganlarga yozmayman, keyin uni tarqatmayman.'' ''“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі orda jәne Isatay Taymanүliniң kөterіlіsі, 139- 140-better.</ref> == Berish qabilasi qozoqlari general-gubernatori Orenburg K. 1837-yil 11-iyunda IIerovskiyning iltimosiga binoan == ''„Bizga qarshi tayinlangan Xon Jangir Bukeev bizni nohaq hukm qilmoqda, dinimiz qoidalariga amal qilmayapti, shuning uchun biz hech qanday adolat koʻrmayapmiz, bizda ommaviy ovoz bor, u kundan-kunga kuchayib bormoqda, chunki. Biz uchun azob-uqubat va bosim kundan-kunga ortib bormoqda. Xon vasiyatini bajaruvchi sultonlar, qozilar va beklar hamma joyda tazyiq oʻtkazdilar, bizni aybsiz urdilar, mol-mulkimizni zoʻrlik bilan tortib oldilar, ulardan shikoyat qilish oʻzimizga zarar yetkazish, talon-toroj qilish demakdir.'' ''Bizni himoya qiladigan hech kim yoʻq, hukmdorlarimizning xoʻrligi, zulmi va zulmidan oʻzga qanoatimiz yoʻq, faqirligimizga hamdard emasmiz.'' ''Siz,Janobi Oliylari,Ural vazirligimiz xodimlariga qoʻshilishimizga, yaʼni Uralsk yaqinida yashashimizga, imperator organi ishiga koʻmaklashishimizga va Novo-Aleksandrovsk kabi uzoq shaharlarga borishimizga ruxsat berishingizni soʻraymiz. Qalʼa va boshqalar. Biz hamma bilan xizmat qilishga tayyormiz: am, qoʻy, tuya va kerak boʻlsa, sodiq ruslar talab qilganidek, xalqning oʻzi.'' ''Shu bilan birga, sizdan berish urugʻi oqsoqoli Isotay Taymanuli rahbarligida qolishingizni hurmat bilan soʻraymiz, bu orqali biz rahbarlarimizning barcha buyruq va hokimlarini qabul qilmoqchimiz. Biz bu oqsoqol Ishayosiz aytilgan ishni bajarishimiz mumkinligiga ishonmaymiz;chunki u doimo oramizda tinchlik va tartib oʻrnatgan.'' ''Agar tilaklarimiz biz aytganidek amalga oshmasa, biz kelajakda yanada qashshoqlik holatida qolamiz, xalqimiz esa butunlay tushkunlikka tushib, qashshoqlikda qoladi“''<ref>V. F. Shaxmatov. Іshkі Orda jәne Isatay Taymanұliniң kөterіlіsі, 157-bet.</ref> == 1832-yil 18-iyun. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qozoq xonligi tomonidan qozoq xalqidan soliq undirilishi haqidagi maktubidan. == ''…Janobi oliylari, qoʻqonliklar endi imperatorning bodanlari boʻlgan mening qirgʻizlardan bizning roziligimizsiz, koʻzlarida yosh bilan 50 va 40 qoʻydan soliq yigʻishayotganini aytaman, agar biz rostdan ham rus boʻlsak boda,Nega undan himoya yoʻq?-Ular aytishdi. Shuning uchun ham barcha yaxshi raqqosalar yigʻilib, oʻzlariga, xalqiga omad tilab qoʻyishimni iltimos qilishdi. Yana bir gapni aytmoqchiman: Qoʻqonliklar Olmaota daryosi boʻyida, Oqsoriy daryosi boʻyida, duan va 100 kishilik qoʻshin bilan 80 sajinli, qalinligi 2 archa boʻlgan tepalik qurdilar.'' ''Qulan va Ali sultonlarni zoʻrlik bilan olib ketib, bir tepalikda qoldirishdi, endi u yerda nima boʻlayotganini faqat Xudo biladi.'' ''Oʻz navbatida, biz ulardan juda qoʻrqamiz, chunki ular bizni rus mollari ekanligimizni bilishadi va bizga har qanday yomonlik qilishlari mumkin.'' ''.'' ''.'' Buni 8-sinf oʻquvchisi Sulton Suyiq Abilayxonov muhri ham tasdiqladi.<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qүjattar jinagʻi, 262-bet.</ref> == 1832-yil 5-iyul. Suyiq Abilayxonov sultonning Omsk viloyati gubernatoriga Qoʻqonda zulm kuchayganligi haqidagi maktubidan. == ''…Olomon va sadirlar tomonidan koʻp sonli qoramollarni garovga olishlari natijasida volostimiz hozir katta notinch ahvolda;bolsheviklar Ili daryosining narigi tomonidagi turar-joylaridan quvilgan;Keyin Qoʻqon xoni bilan Qushbek bizga soliq toʻlashni buyurdilar. Agar biz rad etsak va soliq toʻlamasak, ular bizning barcha mol-mulkimizni oʻgʻirlab ketishadi, shuning uchun biz ularga soliq toʻlashimiz kerak edi;bu oʻtgan yil edi. Bu yil esa yana 300 nafar toshkentlik Duan beg Xudoyber boshchiligida bizning oldimizga kelib, barcha bolsheviklarni ziyorat qilib, soliq yigʻib, turli noroziliklarga sabab boʻldi.'' ''.'' ''.''<ref>"161-19 gʻasirlardagʻi qazaq,-oris qatinastari (1771—1868 jj.) „ qұjattar jinagʻi, 262—263-better.</ref> == 1847-yil 20-avgust. Xiva feodallarining qozoqlarga hujumi haqida Jankoʻja Nurmuxametovning Raiym qalʼasi boshligʻi podpolkovnik Erofeevga yozgan maktubi. == ''Hurmatli podpolkovnik Erofeev! Sizga taʼzim qilib, maʼlum qilamanki,Xoʻja Niyoz boshchiligidagi xivaliklar,Jangazi va Ilkey Sultonni qoʻllab-quvvatlagan qirgʻizlar qoʻrgʻonga koʻp toʻplanib, bu yerga koʻchdilar;ular mening qirgʻizimni talon-toroj qilishadi;hammasini oʻldirish bilan tahdid qiladilar. Qirgʻizlar bundan juda qoʻrqib, koʻplari narigi tarafga oʻtishyapti, men ularni toʻxtata olmayman. Menga sodiq boʻlgan qirgʻizlarga xivaliklar, jangaziliklar hujum qilib, butun mol-mulkini talon-toroj qildilar, butun chorvalarini haydab yubordilar, bolalari, qariyalarini qamoqqa oldilar. Oqibatda 1000 dan ortiq uy vayron boʻlgan, 21 nafar ayol va bola oʻgʻirlab ketilgan, 30 nafar bola daryoga uloqtirilgan. Men qoʻriqlash uchun yuborgan 5 kishini ushlab qolishdi; Ulardan 4 nafari halok boʻlgan; boshlarini kesib, suvga tashladilar, beshinchisi Yahyo choʻmdiruvchining oʻgʻli tiriklayin tutilib, Xivaga olib ketildi.'' ''Agar sen, podpolkovnik Erofeyev, mening doʻstim boʻlsang va chindan ham podshohingning buyrugʻi bilan bizni himoya qilib, unga qalʼa qurish uchun bu yerga kelgan boʻlsang, menga yordam ber, talon-toroj qilishni man et, qishloqlarimdan uning izlarini koʻrasan. Mana bu diktatorlarning qilmishlari:ular oʻtovlarga oʻt qoʻyib, barcha goʻdaklarning beshiklarini sindirib, oʻzlarini suvga tashladilar. Agar yordam bermasangiz, men qirgʻizlarimga kafolat berolmayman. Bir tomondan, ular talon-toroj qilinib, sizdan panoh koʻrmay, hamma narsa Sirdaryoning narigi tomoniga oʻtadi, keyin esa xalqimizning azobi kuchayadi; Ular bir-birlari bilan janjallashmaydilar, chunki bu yerga ruslar kelib, qal’a qurganidan beri u yerga koʻchib kelgan qirgʻizlar mening qirgʻizlarimga qattiq jahli chiqdi.'' ''Buni senga avval ham aytganman va Jangazi oʻzi menga yozgan maktublarida sen bilan doʻstligim uchun meni qoʻrqitdi.'' ''Gubernator boʻlganimda ruslar bilan doʻstligim meni nafaqat Ilkey va Jangazi, balki Xiva va Qoʻqonga qarshi ham qurollantirdi.'' ''Shuning uchun sizga takror aytaman: meni dushmanlarimdan himoya qiling; Mening sizdan boshqa doʻstlarim yoʻq, ruslar.'' Jankoʻja botir kichkina muhr yasadi, kotibi Toʻlegen qoʻl siltadi.<ref>“18—19 gʻasirlardagʻi kazak-oris katinastari (1771—1867 jj.) „, qүjattar jinagʻi, 339—340-better.</ref> == 1823-yil Buyuk Juzning rus sultonlari bilarining va mashhur qozoqlarining qasamyodi == ''“Imperator, Butun Rossiyaning Suverenini va Buyuk Hazrati Imperator unvoniga ega Rossiya taxtining qonuniy vorisi Aleksandr Pavlovich buyuk imperatorga sodiq, mehribon va sodiq boʻlishidan xursandman. Xizmat qilish va eʼtiroz bildirmaslik. oshkora yoki yashirin, lekin hamma narsada imperator hazratlarining farmoniga muvofiq harakat qilish;Qodir Tangri nomi bilan qasamyod qilamanki, men xalq manfaatlariga zid boʻlgan har qanday xatti-harakatdan oʻzimni tiyishim kerak;agar bajara olmasam. Shuning uchun men rus chegara qoʻmondonlarini oʻz vaqtida xabardor qilishim kerak va buni qilaman.'' ''Shu qasamning natijasi oʻlaroq, men Qurʼonni yaxshi koʻraman, unga muhr bosaman".'' ''(Bundan keyin Buyuk Juz sultonlari, bilari va mashhur qozoqlarining 33 ta muhr va muhrlari mavjud)'' ''Viloyat kotibi Tasbulat Bekbulatov sulton va qozilardan-Rossiya fuqaroligiga qasamyod qildi.'' ''Qonuniy imom Muhammad Muhamedov-sultonlar va qozilar tomonidan qasamyod keltirdi.'' ''Viloyat kotibi Krinkin qasamyod uchun tarjimon edi.''<ref>"18-19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.)", qұjattarjinagʻi, 207-bet.</ref> == 1845-yil 5-may. Buyuk Juzning barcha qabila va boʻlinmalarining sultonlari, bilari, faxriy qozoqlarining Rossiya fuqaroligini qabul qilish toʻgʻrisidagi arizasi == ''Uysun volosti sultonlaridan Jalayir,Alban,Dulat, Suan,Shaprashti,Isti, Andas qabilalari, Koshek, Mirza, Subutay, Kalka,Oqbuyum,Ariqtim, Baishigir, Sirshi, Qorasibon, Balgali boʻlimlari; alban qabilasining boʻlinmalari, Aytboz, Segizsariy, Qizilboʻriq, Qoʻngʻir Boʻrik, Aljon; dulat urugʻining boʻlinmalari, Syqim, Janis, Shimir, Bot-Bay, Sari Uysun siyan urugʻi, Baytoleu, Turdimbet, Murat boʻlimlari; shaprashti urugʻining boʻlinmalari, zodagon, chil, apkish, ekey, esxoʻja; Mashhur qirgʻizlardan:'' '''ILOVA''' ''Yuqoridagi amaldorlarga Rossiya hukumatining sodiq fuqarosi boʻlmoqchimiz, agar boshliqlarga qulay boʻlsa, shu yozda Qoratimda tuman ochamiz, deb xabar berishingizni soʻrayman.'' ''Shuning uchun biz muhr va shtamplarimizni chop etamiz (Bundan buyon matnda 31 ta muhr va shtamp bosiladi).''<ref>"18—19 gʻasirlardagʻi qazaq-oris qatinastari (1771—1867jj.) ", qұjattar jinagʻi, 305—306-better.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} <references /> [[Turkum:Tarix]] lwmyy8ngkvvk3g99gv1krr9uib9hila 0 751690 6312523 6181558 2026-10-19T09:03:09Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312523 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Daveigh Chase|portret=Daveigh Chase LF adjusted.jpg|tugʻilgan paytidagi ismi={{nowrap| Daveigh Elizabeth Chase-Schwallier}}|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1990|07|24}}|tavallud joyi=[[Las Vegas]], [[Nevada]], [[AQSh]]|vafot sanasi=|vafot joyi=|kasbi=Aktrisa, qoʻshiqchi, model|faoliyat_yillari=1998-yildan hozirgi kungacha|turmush oʻrtogʻi=|sayt=}} '''Daveigh Elizabeth Chase''' (1990-yil 24-iyulda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa, qoʻshiqchi va model. U oʻz faoliyatini Richard Kellyning „''Donni Darko''“ filmida Samantha Darko rolini oʻynashdan oldin kichik televizion rollarda paydo boʻlishdan boshlagan. Keyinchalik u 2002-yilda bolalar antagonisti Samara Morgan rolida paydo boʻlishidan oldin [[Studio Ghibli]] „''Spirited Away''“ filmining [[Ingliz tili|inglizcha]] dublyajida va Disneyning „''[[Lilo & Stitch]]''“ animatsion filmida Lilo ''Pelekai'' va uning keyingi franshizasida ovozlarini taqdim etgan. Chase 2006—2011-yillar oraligʻida u koʻpxotinli oilada tarbiyalangan sosiopatik oʻsmir Rhonda Volmerni tasvirlab, [[HBO]] telekanalining „''[[:en:Big_Love|Big Love]]“'' serialida yordamchi rol oʻynadi. 2009-yilda u „''Donnie Darko“ning'' davomi boʻlgan ''"S. Darko''" filmida Samantha Darko rolini takrorladi. U 2016-yilda „''Jack Goes Home“'' qoʻrqinchli filmida paydo boʻlgan. == Yoshligi == Chase 1990-yil 24-iyulda [[Nevada]] shtatining [[Las Vegas|Las-Vegas]] shahrida tugʻilgan<ref>{{kitob manbasi|title=Disney Voice Actors: A Biographical Dictionary|last=Hischak, Thomas S.|page=41|publisher=McFarland|isbn=978-0-786-48694-6|year=2011}}</ref>. Ota-onasi Cathy Chase va John Schwallier ajrashgandan keyin uning ismi Daveigh Elizabeth Chasega oʻzgartirildi<ref name="Film Reference.com">{{veb manbasi|sarlavha=Daveigh Chase Biography (1990–)|url=http://www.filmreference.com/film/25/Daveigh-Chase.html|ish=Theater, Film and Television Biographies|qaralgan sana=29-aprel 2012-yil}}</ref>. Chase Oregon shtatining Albani shahrida katta boʻlgan<ref>{{veb manbasi|ish=Albany Democrat-Herald|sarlavha=Big break: Albany girl follows her dreams of performing directly into the spotlight|sana=16-avgust 2002-yil|qaralgan sana=27-noyabr 2017-yil|muallif=Gehrett, Les|url=http://democratherald.com/big-break-albany-girl-follows-her-dreams-of-performing-directly/article_17d3d555-aa58-567d-adf4-2ac19188d313.html|arxivurl=https://web.archive.org/web/20171201045631/http://democratherald.com/big-break-albany-girl-follows-her-dreams-of-performing-directly/article_17d3d555-aa58-567d-adf4-2ac19188d313.html|arxivsana=2017-12-01}}</ref>. == Aktyorlik faoliyati == Chasening katta tanaffusi 2002-yilda [[The Walt Disney Company|Disneyning]] „''Lilo & Stitch“'' animatsion filmida Gavayi qizi Lilo Pelekaining ovozi sifatida bosh rolni egallashi bilan sodir boʻldi. Filmda Liloning it qiyofasida yupqa niqoblangan gʻalati va buzgʻunchi koʻk oʻzga sayyoralik bilan qanday doʻstlashgani va uni „Stitch“ deb atagani va unga [[:en:Elvis_Presley|Elvis Presley]] musiqasidan namuna sifatida oʻzini qanday tutishni oʻrgatmoqchi ekanligi haqida hikoya qilinadi. Oʻzining ijrosi uchun Chase 2003-yilda Enni mukofotini qoʻlga kiritdi va keyingi „''Lilo & Stitch: The Series“'' teleserialida suratga tushdi. Chase, shuningdek, „''Spirited Away''“ [[anime]] yapon filmining Amerika dublyajida bosh qahramon Chihiro Ogino, 10 yoshli yapon qizi rolini ham ijro etdi<ref>{{veb manbasi|muallif=Thill|ism=Scott|sana=20-sentabr 2002-yil|url=http://www.popmatters.com/film/reviews/s/spirited-away.shtml|sarlavha=Spirited Away|iqtibos=She also starred in the box-office film Donnie Darko as Samantha Darko, the youngest sister of the Darko family (2001)|nashriyot=[[PopMatters]]|qaralgan sana=5-avgust 2008-yil}}</ref>. 2002-yilda Chase ''"The Ring''" badiiy filmida Samara Morgan rolini oʻynadi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Wilson |first=Jess |date=1-may 2015-yil |title=You won't believe what the girl from The Ring looks like now... |work=mirror |url=https://www.mirror.co.uk/3am/celebrity-news/ring-star-daveigh-chase-transformed-5617578 |access-date=28-mart 2017-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |title=The Creepy Girl From The Ring Is All Grown Up and Beautiful! |work=Us Weekly |url=http://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/the-ring-girl-daveigh-chase-is-grown-up-beautiful-then-now-photos-2015243 |access-date=28-mart 2017-yil}}</ref>. Chase [[:en:Mike_Myers_(actor)|Mike Myers]], [[:en:Colin_Farrell|Colin Farrell]], [[:en:Willem_Dafoe|Willem Dafoe]] va [[:en:Daniel_Day-Lewis|Daniel Day-Lewis]] ortda qoldirib, oʻzining ijrosi uchun MTV Movie Awards mukofotida 2003-yilning eng yaxshi yovuz qahramoni mukofotiga sazovor boʻldi. „''The Ring“'', ''The Ring Two'' (2005) filmining davomida, Chase Samara Morgan roli uchun birinchi ''"Ring'' "dagi arxiv tasvirlaridan foydalangani uchun hisoblangan, biroq Kelli Stables barcha yangi arxiv tasvirlarini ijro etgan<ref>{{veb manbasi|muallif=Thill|ism=cott|sana=30-mart 2015-yil|url=http://bloody-disgusting.com/news/3337984/heres-daveigh-chase-ring-never-appeared-monster-mania/|sarlavha=Here's Why Daveigh Chase of 'The Ringʻ (Allegedly) Never Appeared At Monster-Mania…|nashriyot=[[Bloody Disgusting]]|qaralgan sana=5-avgust 2008-yil}}</ref>. Chase 2017-yilning noyabr oyida oʻgʻirlangan mashinada haydagani uchun hibsga olingan edi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Francesa |first=Bacardi |date=29-noyabr 2017-yil |title='The Ringʻ actress arrested after riding in stolen car |publisher=Page Six |url=https://pagesix.com/2017/11/29/the-ring-actress-arrested-after-riding-in-stolen-car/ |access-date=24-aprel 2020-yil}}</ref>. U 2018-yilda oʻlim arafasida turgan odamni tez yordam xonasi tashqarisida qoldirib ketganidan keyin 18 oy oʻtgach, giyohvand moddalarni saqlashda ayblanib, yana hibsga olingan<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Kindon |first=Frances |date=5-sentabr 2018-yil |title=The Ringʻs Daveigh Chase's murky past revealed following drug charge arrest |language=inglizcha |work=mirror |url=https://www.mirror.co.uk/3am/celebrity-news/rings-daveigh-chases-murky-past-13194952}}</ref>. == Filmografiyasi == === Film === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Sarlavha ! Rol ! Izohlar |- |1999 |''Her Married Lover'' |Granddaughter | |- |2000 |''Robbers'' |Dentistʼs Daughter | |- |2001 |''[[:en:Donnie_Darko|Donnie Darko]]'' |Samantha Darko | |- |2001 |''[[:en:A.I._Artificial_Intelligence|A. I. Artificial Intelligence]]'' |Child Singer | Oʻchirilgan sahnalar |- |2001 |''[[:en:Spirited_Away|Spirited Away]]'' |Chihiro | (inglizcha versiyasi) |- |2002 |''[[:en:Lilo_&_Stitch|Lilo & Stitch]]'' |Lilo Pelekai | |- |2002 |''[[:en:The_Ring_(2002_film)|The Ring]]'' |Samara Morgan | |- |2003 |''[[:en:Haunted_Lighthouse|Haunted Lighthouse]]'' |Annabel | Qisqa film |- |2003 |''[[:en:Carolina_(2003_film)|Carolina]]'' |Young Georgia Mirabeau | |- |2003 |''Silence'' |Rachel Pressman | |- |2003 |''[[:en:Stitch!_The_Movie|Stitch! The Movie]]'' |Lilo Pelekai | Toʻgʻridan-toʻgʻri videoga |- |2003 |''[[:en:Beethoven's_5th_(film)|Beethovenʼs 5th]]'' |Sara Newton | Toʻgʻridan-toʻgʻri videoga |- |2005 |''[[:en:Rings_(2005_film)|Rings]]'' |Samara Morgan | Arxiv lavhalari |- |2005 |''[[:en:The_Ring_Two|The Ring Two]]'' |Samara Morgan | Arxiv lavhalari |- |2006 |''[[:en:Leroy_&_Stitch|Leroy & Stitch]]'' |Lilo Pelekai | |- |2009 |''[[:en:S._Darko|S. Darko]]'' |Samantha Darko | Toʻgʻridan-toʻgʻri videoga |- |2010 |''In Between Days'' |Kent | Qisqa film |- |2012 |''[[:en:Yellow_(2012_film)|Yellow]]'' |Young Mary Holmes | |- |2012 |''[[:en:Little_Red_Wagon|Little Red Wagon]]'' |Kelley Bonner | |- |2013 |''Madame Le Chat'' |Klutzy | Qisqa film |- |2014 |''JacobJoseffAimee'' |Aimee | |- |2015 |''Wild In Blue'' |Rachel | |- |2016 |''[[:en:Jack_Goes_Home|Jack Goes Home]]'' |Shanda | |- |2016 |''[[:en:American_Romance|American Romance]]'' |Krissy Madison | |- |2017 |''[[:en:Rings_(2017_film)|Rings]]'' |Samara Morgan | Arxiv lavhalari |- |} === Televideniye === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Sarlavha ! Rol ! Izohlar |- |1998 |''[[:en:Sabrina_the_Teenage_Witch_(1996_TV_series)|Sabrina the Teenage Witch]]'' | Qizaloq |Epizod: „Christmas Amnesia“ |- |1999 |''Michael Landon, The Father I Knew'' |Shawna Landon | Televizion film |- |2000 |''[[:en:Charmed|Charmed]]'' |Christina Larson |Epizod: „Pardon My Past“ |- |2000 |''[[:en:The_Practice|The Practice]]'' |Jennifer Wakefield |Epizod: „Appeal and Denial“ |- |2000 |''[[:en:ER_(TV_series)|ER]]'' |Taylor Walker |Epizod: „The Greatest of Gifts“ |- |2000 |''From Where I Sit'' |Anna | Televizion film |- |2000 |''Edgar MaCobb Presents'' |Sally | Televizion film |- |2001 |''[[:en:Yes,_Dear|Yes, Dear]]'' |Brooke |Epizod: „The Big Snip“ |- |2001 |''{{sortname|The|Lot}}'' |Peggy Franklin |Epizod: „Kids“ |- |2001 |''[[:en:That's_Life_(2000_TV_series)|Thatʼs Life]]'' |Mary-Ellen |Epizod: „Boo!“ |- |2001 |''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]'' |Heather Albright |Epizod: „Heavenʼs Portal“ |- |2001 |''[[:en:Inside_Schwartz|Inside Schwartz]]'' |Randi Johnson |Epizod: „Comic Relief Pitcher“ |- |2001 |''Say Uncle'' |Lucy Janik | Televizion film |- |2002 |''[[:en:Family_Law_(American_TV_series)|Family Law]]'' |Jamie Garibaldi |Epizod: „Blood and Water“ |- |2002 |''[[:en:The_Rats_(2002_film)|The Rats]]'' |Amy Costello | Televizion film |- |2003 |''[[:en:Fillmore!|Fillmore!]]'' |Joyce Summitt, Tracy Mabini |Epizodlar: „Of Slain Kings on Checkered Fields“, „Links in a Chain of Honor“ |- |2003 |''[[:en:Oliver_Beene|Oliver Beene]]'' |Joyce | Bosh rol, 23 ta qism |- |2003-2006 |''[[:en:Lilo_&_Stitch:_The_Series|Lilo & Stitch: The Series]]'' |[[:en:Lilo_Pelekai|Lilo Pelekai]] | Bosh rol; 65 ta qism |- |2004 |''[[:en:CSI:_Crime_Scene_Investigation|CSI: Crime Scene Investigation]]'' |Tessa Press |Epizod: „Turn of the Screws“ |- |2004 |''[[:en:Cold_Case_(TV_series)|Cold Case]]'' |Ariel Shuman |Epizod: „The Sleepover“ |- |2006-2011 |''[[:en:Big_Love|Big Love]]'' |[[:en:Rhonda_Volmer|Rhonda Volmer]] | Bosh rol, 32-qism |- |2007 |''[[:en:Betsy's_Kindergarten_Adventures|Betsy’s Kindergarten Adventures]]'' |Betsy | Bosh rol; 58-epizod |- |2008 |''[[:en:Without_a_Trace|Without a Trace]]'' |Diana Reed |Epizod: „A Bend in the Road“ |- |2009 |''[[:en:Mercy_(TV_series)|Mercy]]'' |Ashley Jeffries |Epizod: „I’m Not That Kind of Girl“ |- |2015 |''Killer Crush'' |Paige York | Televizion film |} == Mukofotlar va nominatsiyalar == {| class="wikitable" !Yil ! Nomzod ish ! Mukofot ! Turkum ! Natija |- | 2002 |''[[:en:Touched_by_an_Angel|Touched by an Angel]]'' | Yosh sanatkor mukofotlari | Drama serialidagi eng yaxshi spektakl: Yosh aktrisa ishtirokidagi mehmon |Nomzod |- | rowspan="5" | 2003 | rowspan="2" |''[[:en:The_Ring_(2002_film)|The Ring]]'' | Feniks kino tanqidchilari jamiyati mukofotlari | Boshlovchi yoki yordamchi roldagi yoshlarning eng yaxshi ijrosi: Ayol |Nomzod |- | MTV kino mukofotlari | Eng yaxshi yovuz odam |{{Yutuq}} |- | rowspan="3" |''[[:en:Lilo_&_Stitch|Lilo & Stitch]]'' | Enni mukofotlari | Animatsion film ishlab chiqarishda ajoyib ovoz ijrosi |{{Yutuq}} |- | Feniks kino tanqidchilari jamiyati mukofotlari | Boshlovchi yoki yordamchi roldagi yoshlarning eng yaxshi ijrosi: Ayol |Nomzod |- | Yosh sanatkor mukofotlari | Ovozli roldagi eng yaxshi ijro: 10 yosh yoki undan kichik |{{Yutuq}} |} = Manbalar = {{DEFAULTSORT:Chase, Daveigh}} [[Turkum:Amerikalik ovoz aktrisalari]] [[Turkum:Amerikalik televideniye aktrisalari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1990-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik bola aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik bola qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] f672d1ysexrg0ckqmatdr9x5pw9msc7 0 751864 6312162 6121498 2026-10-18T14:09:21Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312162 wikitext text/x-wiki '''Camilla Belle Routh''' (1986-yil 2-oktyabrda tugʻilgan), professional sifatida '''Camilla Belle''' nomi bilan tanilgan, amerikalik [[aktrisa]], [[rejissor]] va [[produser]].<ref>{{veb manbasi|sana=22-yanvar 2009-yil|ism=Rennie|muallif=Dyball|sarlavha=Camilla Belle Dishes on Twilight 'Nonsense'|url=https://people.com/celebrity/camilla-belle-dishes-on-twilight-nonsense/|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=people.com|til=inglizcha}}</ref> {{Shaxsiyat bilgiqutisi|portret=CamillaBelleJun09.jpg|tavsif=Camilla Belle, 2009-yil, iyun oyi|tugʻilgan paytidagi ismi=Camilla Belle Routh|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi va yoshi|mf=yes|1986|10|2}}<ref>{{veb manbasi|publisher=DashFUN|title=Jurassic Park 2: what becomes of Camilla Belle, the child attacked at the beginning of the film?|url=https://dashfun.net/jurassic-park-2-what-becomes-of-camilla-belle-the-child-attacked-at-the-beginning-of-the-film/|date=September 25, 2021}}</ref><ref>{{veb manbasi |url=http://www.fortunecity.com/lavendar/diaz/474/bio.html |title=Camilla Belle Biography and Facts |publisher=Fortunecity.com |date=2-oktabr 1986-yil |access-date=22-avgust 2010-yil |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911075347/http://www.fortunecity.com/lavendar/diaz/474/bio.html |archive-date=11-sentabr 2010-yil}}</ref>|tavallud joyi=[[Los Angeles]], [[California]], [[AQSh]]|kasbi=[[Aktrisa]]|faoliyat_yillari=1993-hozirgacha}} == Yoshligi == Belle Deborah Cristina Gould<ref>{{veb manbasi|url=https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/deborah-cristina-gould-and-camilla-belle-attend-louis-news-photo/609110188|sarlavha=Deborah Cristina Gould and Camilla Belle attend Louis Vuitton & Teen|qaralgan sana=2022-07-18|arxivsana=2022-07-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220718173410/https://www.gettyimages.com/detail/news-photo/deborah-cristina-gould-and-camilla-belle-attend-louis-news-photo/609110188}}</ref> hamda [[Country|country musiqasi]] ijrochisi va bastakor Jack Wesley Routh oilasida tugʻilgan. U Los Angelesdagi Marlboro maktabida oʻqigan<ref>{{veb manbasi|muallif=O'Connor|ism=Pauline|sarlavha=Starlet Behaving... Nicely? (Published 2006)|url=https://www.nytimes.com/2006/02/12/fashion/sundaystyles/starlet-behaving-nicely.html|ish=The New York Times|qaralgan sana=5-fevral 2021-yil|sana=12-fevral 2006-yil}}</ref>. U [[ingliz]] va [[portugal]] tillarida gaplashib ulgʻaygan<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Who Is Camilla Belle? 5 Facts About the 'Rip Girls' Actress|url=http://www.entitymag.com/camilla-belle-5-must-know-facts/|ish=Entity Mag|muallif=Madilyn Smith|qaralgan sana=19-iyul 2018-yil|sana=30-avgust 2017-yil}}</ref>. Bolaligida u [[Braziliya]]dagi onasining oilasiga tez-tez tashrif buyurgan<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Uma americana bem brasileira|url=http://www.terra.com.br/istoegente/edicoes/445/artigo74578-1.htm|ish=[[ISTOÉ]]|til=portugalcha|qaralgan sana=17-mart 2008-yil|arxivsana=18-iyul 2022-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220718173416/http://www.terra.com.br/istoegente/edicoes/445/artigo74578-1.htm}}</ref>. == Faoliyati == Faoliyatining boshida Belle Eli Lilly Pharmaceutical, Cabbage Patch Kids, Campbellʼs Soup va [[PBS|Public Broadcasting System]] kabi taniqli brendlar uchun koʻplab televizion reklama roliklarida suratga tushgan. 1992-yilda u oʻzining birinchi filmi — [[NBC]] telekanalida uzatilgan „''Trapped Beneath the Earth“'' trillerida bosh rolni ijro etgan<ref name="Oct2"><templatestyles src="Module:Citation/CS1/styles.css"></templatestyles><cite class="citation web cs1">[https://web.archive.org/web/20100911075347/http://www.fortunecity.com/lavendar/diaz/474/bio.html „Camilla Belle Biography and Facts“]. </cite></ref>. Belle oʻz faoliyatini ''"[[A Little Princess]]''" (1995) romanining film versiyasidagi kichik rol bilan boshlagan. ''"[[The Lost World: Jurassic Park]]"'' (1997) filmida u Compsognathus toʻdasi tomonidan hujumga uchragan yosh boyvachcha britaniyalik qiz Cathy Bowmen rolini oʻynaydi. 1998-yilda u Aubrey Shepard rolini „''[[Focus on the Family]]''“ markazida ''[[Adventures in Odyssey]]'' radiodramasida rol oʻynaydi. ''The Patriot'' (1998) filmidagi Stiven Seagalning qizi rolini oʻynagach, u „''[[Practical Magic]]“'' (1998) filmida Sandra Bullockning qiz obrazini tasvirlagani uchun 1999-yilda „Kino yoʻnalishida yosh aktrisa“ mukofotiga, shuningdek, boshqa nominatsiyaga sazovor boʻlgan. Oʻsha yili ''[[Walker: Texas Ranger]]'' teleserialida mehmon sifatida ishtirok etgan. [[Fayl:Camilla_Belle_2,_2009.jpg|alt=|thumb| Belle, 2009-yilda]] == Jamiyat fokusida rasmlar == Bellening tashqi koʻrinishi va moda tanlovi ommaviy axborot vositalarining diqqat markazida boʻladi<ref>{{veb manbasi|sana=31-iyul 2014-yil|sarlavha=Style Files: Camilla Belle|url=https://www.hellomagazine.com/fashion/celebrity-style/gallery/2014073150701/camilla-belle-style-files/1/|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=Hello!|til=inglizcha}}</ref><ref>{{veb manbasi|sana=9-noyabr 2015-yil|sarlavha=When to Go Lighter or Darker With Your Brows???Here's One Makeup-Artist Tip|url=https://www.glamour.com/story/when-to-go-lighter-or-darker-w|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=Glamour|til=inglizcha}}</ref>. U ''Teen Vogue'', ''Elle'', ''Harperʼs Bazaar'', ''Tatler'', ''Ocean Drive'', ''Glamour'', ''Nylon'', ''Vanidades'', ''Lucky'', ''ES Magazine'' va ''Genlux'' kabi koʻplab moda jurnallarining muqovasini bezaydi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Camilla Belle Magazine Cover Photos - List of magazine covers featuring Camilla Belle - FamousFix|url=https://www.famousfix.com/topic/camilla-belle/magazines|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=FamousFix.com}}</ref>. U boshqa moda tadbirlari qatorida New York moda haftaligida tez-tez mehmon boʻlib turadi<ref>{{veb manbasi|sana=16-fevral 2016-yil|sarlavha=American Classics: Our Favorite Front Row Fashion Icons at Michael Kors|url=https://www.vogue.com/article/michael-kors-spring-2015-fashion-show-front-row|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=Vogue|til=inglizcha}}</ref>. U, shuningdek, [[Alberta Ferretti]]<ref>{{veb manbasi|sana=12-yanvar 2011-yil|ism=Sharon|muallif=Clott Kanter|sarlavha=Check Out Camilla Belle on the Runway!|url=https://www.instyle.com/news/check-out-camilla-belle-runway|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=InStyle|til=inglizcha|arxivsana=26-fevral 2022-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220226202411/https://www.instyle.com/news/check-out-camilla-belle-runway}}</ref><ref>{{veb manbasi|sana=20-dekabr 2010-yil|sarlavha=Alberta Ferretti to Send Camilla Belle and Other 'Real Women' Down the Runway|url=https://people.com/style/alberta-ferretti-to-send-camilla-belle-and-other-real-women-down-the-runway/|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=people.com|til=inglizcha}}</ref> va [[The Heart Truth]] 's Red Dress Collection uchun model sifatida faoliyat olib borgan<ref>{{veb manbasi|sana=31-mart 2015-yil|sarlavha=Fashion Week Transformation|url=https://www.instyle.com/awards-events/fall-fashion-week/fashion-week-transformation|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=InStyle|til=inglizcha}}</ref>. Uning uslubi ''Cosmopolitan, InStyle'' va ''People'' kabi davriy nashrlardan eʼtiborga loyiq maqtovga sazovor boʻladi<ref>{{veb manbasi|muallif=Nagi|ism=Ariel|sana=1-mart 2013-yil|sarlavha=Camilla Belle: Born a Fashionista|url=https://www.cosmopolitan.com/cosmo-latina/camilla-belle-interview|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=Cosmopolitan|til=inglizcha}}</ref><ref>{{veb manbasi|sana=28-aprel 2015-yil|sarlavha=Camilla Belle|url=https://www.instyle.com/celebrity/camilla-belle-dress|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=InStyle|til=inglizcha|qaralgan sana=2022-07-18|arxivsana=2022-02-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220226202411/https://www.instyle.com/celebrity/camilla-belle-dress}}</ref>. 2007-yilda „''People''“ jurnali uni [[New York (shahar)|New Yorkdagi]] Mercedes Benz kuzgi moda haftaligida „Hafta moda yulduzi“ deb nomlanadi<ref name=":2">{{veb manbasi|sana=9-fevral 2007-yil|sarlavha=Camilla Belle: Fashionista of the Week|url=https://people.com/style/camilla-belle-fashionista-of-the-week/|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=people.com|til=inglizcha}}</ref>. Odamlar Belle „''bu haftada borgan har bir tadbirda, jumladan Maks Azria, Oskar de la Renta va Miss Oltmishda munosib va modaga mos koʻrinishga muvaffaq boʻlgan''“ deb yozishgan<ref name=":2" />. Belle hech qachon professional stilist bilan ishlamagan va uning oʻrniga onasini stilist deb hisoblaydi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=This 31-year-old actress still lets her mother dress her up|url=https://www.yahoo.com/lifestyle/31-old-actress-still-lets-slideshow-wp-161203851.html|kirish sanasi=15-iyul 2021-yil|ish=www.yahoo.com|til=inglizcha}}</ref>. Oʻzining moda tanlovlarida Belle va uning onasi [[Elizabeth Taylor]] va Old Hollywooddan ilhomlangan<ref>{{veb manbasi|sana=12-fevral 2019-yil|sarlavha=Camilla Belle Spills the Crucial Beauty Tip She Got From Her Grandmother|url=https://www.usmagazine.com/stylish/news/camilla-belle-on-family-beauty-and-fashion-tricks/|kirish sanasi=26-fevral 2022-yil|ish=Us Weekly|til=inglizcha}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Belle [[Joe Jonas]] bilan 2008-yilning oxiridan 2009-yilning oʻrtalariga qadar uchrashgan<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Joe Jonas Has a New Girlfriend|url=https://people.com/celebrity/joe-jonas-has-a-new-girlfriend/|kirish sanasi=6-iyul 2020-yil|ish=people.com|til=EN}}</ref><ref name=":0">{{veb manbasi|sarlavha=It's Official: Joe Jonas and Camilla Belle Have Split|url=https://people.com/celebrity/its-official-joe-jonas-and-camilla-belle-have-split/|kirish sanasi=6-iyul 2020-yil|ish=people.com|til=EN}}</ref>. Ular [[Jonas Brothers]] guruhining „Lovebug“ klipida paydo boʻlganida uchrashishadi<ref name=":0" />. [[Taylor Swift]] Jonas uni Bellega tashlab ketganidan soʻng, ularning munosabatlari haqida „Better than Revenge“ qoʻshigʻini yozgan<ref>{{veb manbasi|url=https://www.rollingstone.com/music/music-lists/ex-factor-taylor-swifts-best-songs-about-former-boyfriends-19644/better-than-revenge-39364/|sarlavha=Ex-Factor: Taylor Swift's Best Songs About Former Boyfriends|ish=[[Rolling Stone]]|sana=22-avgust 2016-yil|qaralgan sana=12-aprel 2021-yil}}</ref>. == Filmografiyasi == [[Fayl:Camilla_Belle_2009.jpg|thumb|Belle 2009-yil yanvar oyida Los Angelesdagi ''Push'' kinofilmi premyerasiga keladi.]] === Film === {| class="wikitable sortable" !Yil !Sarlavha !Rol ! class="unsortable" |Izohlar |- |1995 |''{{Sortname|A|Little Princess|A Little Princess (1995 film)}}'' |Jane | |- |1996 |''Poison Ivy II: Lily'' |Daphna Falk | |- |1997 |''{{Sortname|The|Lost World: Jurassic Park}}'' |Cathy Bowman | |- |1998 |''Practical Magic'' |Young Sally Owens | |- |1998 |''{{Sortname|The|Patriot|The Patriot (1998 film)}}'' |Holly McClaren | |- |1998 |''Secret of the Andes'' |Diana Willings | |- |1999 |''{{Sortname|The|Invisible Circus|The Invisible Circus (film)}}'' |Phoebe OʻConnor, age 10-12 | |- |1999 |''Back to the Secret Garden'' |Elizabeth „Lizzy“ Buscana | |- |2005 |''{{Sortname|The|Ballad of Jack and Rose}}'' |Rose Slavin | |- |2005 |''{{Sortname|The|Chumscrubber}}'' |Crystal Falls | |- |2005 |''{{Sortname|The|Quiet}}'' |Dot | |- |2006 |''When a Stranger Calls'' |Jill Johnson | |- |2007 |''The Trap'' |Hermia |[[Qisqa metrajli film]] |- |2008 |''10,000 BC'' |Evolet | |- |2009 |''Push'' |Kira Hollis | |- |2009 |''Adrift'' |Ângela |''À Deriva'' (Braziliyacha sarlavhasi) |- |2010 |''Father of Invention'' |Claire Axle | |- |2010 |''Dirty Dancing 3: Capoeira Nights'' |Baby |Qisqa metrajli film |- |2011 |''From Prada to Nada'' |Nora Dominguez | |- |2011 |''Breakaway'' |Melissa Winters |''Speedy Singhs'' (Hindcha sarlavhasi) |- |2012 |''Lovelocked'' |Cyd |Qisqa metrajli film |- |2013 |''Open Road'' |Angie | |- |2013 |''Zero Hour'' |Paula |Qisqa metrajli film |- |2014 |''Cavemen'' |Tess | |- |2014 |''Amapola'' |Ama | |- |2014 |''Bald'' |Linda |Qisqa metrajli film |- |2015 |''Diablo'' |Alexsandra | |- |2016 |''The American Side'' |Emily Chase | |- |2016 |''Sundown'' |Gaby | |- |2017 |''The Mad Whale'' |Isabel Wallace | |- |2022 |''10 Truths About Love'' |Carina Franklin<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Camilla Belle Finds Unexpected Romance in Trailer For Tubi Rom-Com '10 Truths About Love'|url=https://toofab.com/2022/02/08/camilla-belle-10-truths-about-love-trailer-tubi-rom-com/|kirish sanasi=25-fevral 2022-yil|ish=Toofab|til=inglizcha|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220526081730/https://toofab.com/2022/02/08/camilla-belle-10-truths-about-love-trailer-tubi-rom-com/|arxivsana=2022-05-26|qaralgan sana=2022-07-18}}</ref> | <ref name=":1">{{veb manbasi|sana=11-fevral 2022-yil|sarlavha=ʻ10 Truths About Love’: Watch the ʻtimeless’ rom-com on Tubi for Valentine’s Day|url=https://www.fox13news.com/news/10-truths-about-love-watch-the-timeless-rom-com-on-tubi-for-valentines-day|kirish sanasi=25-fevral 2022-yil|ish=Fox TV Digital Team|til=inglizcha}}</ref> |} === Televizion rollari === {| class="wikitable sortable" !Yil !Sarlavha !Rol ! class="unsortable" |Izohlar |- |1993 |''Empty Cradle'' |Sally |[[Televizion film]] |- |1993 |''Trouble Shooters: Trapped Beneath the Earth'' |Jennifer Gates |Televizion film |- |1994 |''Deconstructing Sarah'' |Young Elizabeth |Televizion film |- |1995 |''Annie: A Royal Adventure!'' |Molly |Televizion film |- |1996 |''Marshal Law'' |Boot Coleman |Televizion film |- |1998 |''Walker, Texas Ranger'' |Cindy Morgan |Epizod: „Code of the West“ |- |1999 |''Replacing Dad'' |Mandy |Televizion film |- |2000 |''The Wild Thornberrys'' |Calf (dublyaj) |Epizod: „Where the Gauchos Roam“ |- |2000 |''Rip Girls'' |Sydney Miller |Televizion film |- |2001 |''Back to the Secret Garden'' |Lizzie Buscana |Televizion film |- |2018-2019 |''[[Mickey va poygachilar|Mickey and the Roadster Racers]]'' |Almanda (dublyaj) |Epizod: „Daisy’s Photo Finish!/Super-Charged: Daisy’s Grande Goal“<br /><br />Mickey’s Thanksgiving Family Fun Race |- |2019 |''Dollface'' |Melyssa | |} == Mukofotlar va nominatsiyalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" ! scope="col" |Yil ! scope="col" |Mukofot ! scope="col" |Kategoriya ! scope="col" |Nomzod film ! scope="col" |Natija |- |1999 |Young Artist Award |Best Performance in a TV Drama Series — Guest Starring Young Actress |''Walker, Texas Ranger'' |{{Nom}} |- |1999 |Young Artist Award |Best Performance in a Feature Film — Supporting Young Actress |''Practical Magic'' |{{Nom}} |- |2000 |Young Artist Award |Best Performance in a TV Movie or Pilot — Supporting Young Actress |''Replacing Dad'' |{{Nom}} |- |2001 |Young Artist Award |Best Performance in a TV Movie (Drama) — Leading Young Actress |''Rip Girls'' |{{Nom}} |- |2005 |Gotham Awards |Breakthrough Actor |''The Ballad of Jack and Rose'' |{{Nom}} |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDbda kishi|0004741}} * [http://instagram.com/camillabelle Camilla Belle [[Instagram]] sahifasi ] {{DEFAULTSORT:Belle, Camilla}} [[Turkum:Amerikalik televideniye aktrisalari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Amerikalik aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik bola aktrisalar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar]] d97n2eq1q6hw7vew42kl04hpe57dp23 0 752265 6312345 6292469 2026-10-19T00:19:46Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312345 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Ciara|portret=Ciara AMAs 2019.png|tugʻilgan paytidagi ismi=Ciara Princess Harris|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1985|10|25}}|tavallud joyi=[[Fort Hood, Texas]], [[AQSh]]|kasbi=Aktrisa, model, qoʻshiqchi|faoliyat_yillari=2002-yildan hozirgi kungacha|turmush oʻrtogʻi=Russell Wilson|bolalari=3}} '''Ciara Princess Wilson''' (1985-yil 25-oktyabrda tugʻilgan<ref>{{Kitob manbasi|last=Olausson|first=Lena|year=2006|title=Oxford BBC Guide to Pronunciation|url=https://archive.org/details/oxfordbbcguideto0000olau|publisher=Oxford University Press|page=[https://archive.org/details/oxfordbbcguideto0000olau/page/73 73]|isbn=0-19-280710-2}}</ref>) — amerikalik [[aktrisa]], [[qoʻshiqchi]] va [[model]]. [[Texas]]ning Fort Hud shahrida tugʻilgan, uning oilasi [[Atlanta|Jorjiya shtatining Atlanta shahrida]] joylashdi va u yerda Hearsay qizlar guruhiga qoʻshildi. Keyinchalik u nashriyot shartnomasini imzoladi va oʻzining debyut albomida paydo boʻladigan demolarni yozib olgan prodyuser ''Jazze Pha'' bilan doʻstlashdi. Uning yordami bilan ''Ciara LaFace Records'' bilan shartnoma imzoladi. 2004-yilda Ciara oʻzining „''Goodies''“ debyut studiyaviy albomini chiqardi, unda toʻrtta singl paydo boʻldi: „Goodies“, „1, 2 Step“, „Oh“ va „And I“. „Godies“ [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] roʻyxatida birinchi oʻrinni egalladi va Buyuk Britaniyada ham birinchi oʻrinni egalladi, „1, 2 Step“ va „Oh“ esa Hot 100da ikkita eng yuqori pogʻonani egalladi va Buyuk Britaniyada kuchli beshlikdan joy oldi. Albom Amerika Yozuv Industriyasi Assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan uch karra platina sertifikatiga ega boʻldi va 48-yillik [[Grammy]] mukofotlarida ikkita nominatsiyani qoʻlga kiritdi. Ciara, shuningdek, Missy Elliottning „Lose Control“ va "Bow Wowning „Like You“ filmlarida ham ishtirok etgan, ikkalasi ham ''Billboard'' Hot 100 roʻyxatida uchinchi oʻrinni egallagan. 2006-yilda Ciara oʻzining ikkinchi studiyaviy albomi „''Ciara: Evolution''“ ni chiqardi, u „Get Up“, „Promise“, „Like a Boy“ va „Canʼt Leave 'em Alone“ singllarini yaratdi. Albom AQShda birinchi oʻrinni egalladi va platina sertifikatiga ega boʻldi. Ciaraning uchinchi studiyaviy albomi ''Fantasy Ride'' (2009) uning dastlabki ikkita albomiga qaraganda kamroq muvaffaqiyatli boʻldi. Biroq, u xalqaro oʻntalikdagi „Love Sex Magic“ singlini ishlab chiqardi, u vokal bilan eng yaxshi pop hamkorlik uchun Grammy mukofotiga sazovor boʻldi. Keyingi yili Ciara oʻzining toʻrtinchi studiyaviy albomi „''Basic Instinct“'' ni chiqardi, unda R<nowiki>&</nowiki>amp;B eng yaxshi beshlik „Ride“ singli, ammo past sotuvlar bilan kutib olindi va uning tijorat faoliyatida pasayish tendentsiyasi davom etdi. Ciara 2011-yilda Epic Records bilan yangi shartnoma imzoladi. 2013-yilda u oʻzining beshinchi „''Ciara''“ studiyaviy albomini chiqardi, bu R&amp;amp;B „Body Party“ oʻnta singlini yaratdi. Uning oltinchi albomi ''Jackie'' (2015), „I Bet“ va „Dance like Weʼre Making Love“ singllarini oʻz ichiga olgan. Uning yettinchi albomi „''Beauty Marks''“ (2019), „Level Up“ singlini oʻz ichiga olgan. 2022-yilda Ciara oʻzining ''Beauty Marks Entertainment'' yorligʻi bilan hamkorlikda Republic Records va Uptown Records bilan yangi shartnoma imzoladi. Uning sakkizinchi studiya albomi hamkorlik orqali chiqariladi. Bitimning birinchi qismi 2022-yil 8-iyulda chiqarilgan „Jump“ edi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Jason Lipshutz|url=https://www.billboard.com/business/record-labels/ciara-republic-records-uptown-records-label-deal-new-single-jump-1235108466/|sarlavha=Ciara Signs Label Deal With Republic, Uptown Records: Exclusive – Billboard|nashriyot=Billboard.com|sana=29-iyun 2022-yil|qaralgan sana=30-iyun 2022-yil}}</ref>. Ciara mukofotlari qatoriga uchta BET mukofoti, uchta [[MTV Video Music Awards|MTV Video musiqa mukofoti]], uchta MOBO mukofoti va bitta Grammy mukofoti kiradi. 2019-yil holatiga koʻra, Ciaraning butun dunyo boʻylab sotuvlari 45 milliondan ortiq<ref>{{pres-reliz manbasi|url=https://www.theamas.com/2019/11/just-announced-ciara-to-host-kesha-to-perform-at-amas/|title=Just Announced: Ciara to Host & Kesha to Perform at AMAs|publisher=American Music Awards|date=14-noyabr 2019-yil|accessdate=21-mart 2022-yil}}</ref>. 2006-yilda Ciara ''"All You’ve Got"'' filmida debyut qildi va keyinchalik „''Mama, I Want to Sing!“'' (2012) va „''Thatʼs My Boy“'' (2012) filmlarida rol oʻynagan. 2013-yilda u AQShning ''The Game'' serialida takroriy rol oʻynadi. 2016-yilda Ciara IMG bilan modellashtirish shartnomasini imzoladi<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=http://www.hotnewhiphop.com/ciara-has-signed-a-modeling-deal-with-img-news.21596.html?|sarlavha=Ciara signs deal with IMG Models|muallif=Smith|ism=Trevor|sana=13-may 2016-yil|ish=Hotnewhiphop|qaralgan sana=13-may 2016-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160514104431/http://www.hotnewhiphop.com/ciara-has-signed-a-modeling-deal-with-img-news.21596.html|arxivsana=2016-05-14}}</ref>. Oʻsha yili u Revlon kosmetika gigantining global brend elchisi boʻldi<ref name="auto1">{{Veb manbasi|url=http://people.com/style/ciara-is-revlons-new-ambassador-reveals-my-name-came-from-one-of-their-fragrances/|sarlavha=Ciara Is Revlon's New Ambassador, Reveals 'My Name Came From One of Their Fragrances'|muallif=Fields|ism=Jackie|sana=18-oktabr 2016-yil|qaralgan sana=15-iyun 2017-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Melas|ism=Chloe|sana=6-iyul 2016-yil|sarlavha=It's official: Ciara and Russell Wilson get married|url=https://edition.cnn.com/2016/07/06/entertainment/ciara-russell-wilson-married/index.html|kirish sanasi=7-may 2021-yil|ish=[[CNN]]|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160706225655/http://edition.cnn.com/2016/07/06/entertainment/ciara-russell-wilson-married/index.html|arxivsana=July 6, 2016}}</ref>. == Yoshligi == Ciara malika Xarris Texasning Fort Hud shahrida<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Baron |first=Zach |date=11-fevral 2021-yil |title=Russell Wilson & Ciara: The Superstar Couple In Pursuit of Perfection |language=en-us |work=GQ |url=https://www.gq.com/story/russell-wilson-ciara-march-modern-lovers-cover |access-date=11-fevral 2021-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=|ism=|sana=|sarlavha=Ciara {{!}} Biography & History|url=https://www.youtube.com/watch?v=7dnI3btuvlM|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210211200004/https://www.youtube.com/watch?v=7dnI3btuvlM&gl=US&hl=en|arxivsana=February 11, 2021|qaralgan sana=12-fevral 2021-yil|ish=AllMusic}}</ref> 1985-yil 25-oktabrda<ref name="allmusic">{{Veb manbasi|muallif=Jeffries|ism=David|sarlavha=Ciara Biography|url=http://www.allmusic.com/artist/ciara-mn0000215513/biography|kirish sanasi=30-aprel 2017-yil|nashriyot=[[AllMusic.com]]}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Ogunnaike |first=Lola |date=6-dekabr 2006-yil |title=One Name, Many Goals for a Driven R&B Star |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2006/12/06/arts/music/06ciar.html?_r=1&oref=slogin |access-date=18-noyabr 2008-yil}}</ref> Jackie va Carlton Clay Harrisning yagona farzandi boʻlib tugʻilgan<ref name="biography.com">{{Veb manbasi|url=http://www.biography.com/people/ciara-21330599|sarlavha=Ciara: Singer (1985–)|nashriyot=[[Biography.com]] ([[FYI (TV network)|FYI]] / [[A&E Networks]])|qaralgan sana=30-aprel 2017-yil}}</ref>.U Jorjiya, Nyu-York, [[Yuta]], [[Kaliforniya]], [[Arizona]] va [[Nevada]]da oʻsgan. U 1973-yilda taqdim etilgan Revlon xushboʻyligi Ciara sharafiga nomlangan<ref>{{Veb manbasi|url=http://people.com/style/ciara-is-revlons-new-ambassador-reveals-my-name-came-from-one-of-their-fragrances/|sarlavha=Ciara Is Revlon's New Ambassador, Reveals 'My Name Came From One of Their Fragrances'|sana=18-oktabr 2016-yil|ish=People|qaralgan sana=11-iyul 2017-yil}}</ref>. Oʻsmirlik davrida Ciara va uning oilasi [[Jorjiya|Jorjiya shtatining]] [[Atlanta|Atlanta shahrida]] joylashdilar<ref name="Billboard 1">{{Jurnal manbasi|url=http://www.billboard.com/artist/299324/ciara/biography|title=Ciara – Biography|archive-url=https://web.archive.org/web/20151124080441/http://www.billboard.com/artist/299324/ciara/biography|archive-date=2015-11-24|qaralgan sana=2022-07-19|url-status=dead}}</ref>. Oʻsmirlik yoshida Ciara oʻzining ikki doʻsti bilan butun qizlardan iborat Hearsay guruhini tuzdi. Guruh demolarni yozib oldi, lekin vaqt oʻtishi bilan ularda kelishmovchiliklar paydo boʻldi va oxir-oqibat yoʻllarini ajratishdi. Ushbu muvaffaqiyatsizlikka qaramay, Ciara qoʻshiq muallifi sifatida nashriyot shartnomasini imzoladi. Uning birinchi yozma krediti Blu Cantrellning „10,000 Times“ qoʻshigʻi uchun „''So Blu''“ debyut albomida edi. U, shuningdek, [[Contemporary R&B|R&B]] xonandasi Fantasia Barrinoning ''Free Yourself'' debyut albomi uchun „Got Me Waiting“ qoʻshigʻini yozgan. U qoʻshiq yozayotganida musiqa prodyuseri Jazze Pha bilan uchrashdi va uni „musiqiy ruhdosh“ deb ataydi. 2002-yilda ikkalasi toʻrtta demo yozdilar: „1, 2 Step“, „Thug Style“, „Pick Up the Phone“ va „Lookinʼ at You“ bularning barchasi ikki yildan soʻng chiqqan debyut albomida paydo boʻldi. „1, 2 Step“ undan chiqarilgan ikkinchi singl boʻlib, xitga aylandi. [[Fayl:Obama_&_Abe_Greet_Russell_Wilson_&_Ciara_2015.jpg|thumb| Ciara va uning hozirgi eri Russell Wilson 2015-yilda [[Oq uy]]da [[Barack Obama|Barak Obama]] va [[Shinzō Abe|Shinzo Abe]] bilan uchrashgan.]] = Shaxsiy hayot = 2013-yilda Ciara reper Future bilan unashtirildi, u bilan 2014-yil 19-mayda tugʻilgan Future Zahir Wilburn ismli oʻgʻli bor. U xiyonati tufayli 2014-yil avgust oyida nikohlarini tugatdi. Siara 2015-yil boshida Sietl Seahawks himoyachisi Russell Wilson bilan uchrashishni boshladi. Ular 2016-yil 11-martda unashtirilganliklarini eʼlon qilishdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.eonline.com/news/649631/ciara-is-dating-seattle-seahawks-quarterback-russell-wilson-and-it-s-been-constant-laughter-and-fun-so-far|sarlavha=Ciara Is Dating Seattle Seahawks Quarterback Russell Wilson and It's Been ''Constant Laughter and Fun'' So Far!|sana=23-aprel 2015-yil|ish=E! Online|qaralgan sana=7-fevral 2016-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/ciara-russell-wilson-are-engaged-seattle-seahawks-quarterback-shares-sweet-video-w166998|sarlavha=Ciara and Russell Wilson Engaged|sana=11-mart 2016-yil}} ''USWeeky.com.'' Retrieved March 11, 2016</ref>. va 6-iyul kuni Angliyaning Cheshir shahridagi Pekforton qalʼasida turmush qurishdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Harrison |first=Lily |date=6-iyul 2016-yil |title=Ciara and Russell Wilson Are Married! |work=[[E! Online]] |publisher=[[NBCUniversal]] |agency=[[E!]] Entertainment Television, [[Limited liability company|LLC]] |location=United States |url=http://www.eonline.com/news/776433/ciara-and-russell-wilson-are-married |access-date=6-iyul 2016-yil}}</ref>. Ciara ular turmush qurganlarida Wilsonning familiyasini oldi<ref name="Us Weekly">{{Veb manbasi|sarlavha=Ciara Took New Husband Russell Wilson's Last Name When They Married|url=https://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/ciara-took-russell-wilsons-last-name-when-they-married-w429428/|ish=usweekly.com|sana=July 15, 2016|nashriyot=Us Weekly}}</ref>. Ularning birinchi farzandi, qizi Sienna Princess Wilson 2017-yil 28-aprelda<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Mizoguchi |first=Karen |last2=Juneau |first2=Jen |date=29-aprel 2017-yil |title=Ciara and Russell Wilson Welcome Daughter Sienna Princess |work=[[People (jurnal)|People]] |location=United States |url=https://people.com/parents/ciara-russell-wilson-welcome-daughter-sienna-princess/ |access-date=18-fevral 2019-yil}}</ref>, ikkinchi farzandi, oʻgʻil Win Harrison Wilson esa 2020-yil 23-iyulda tugʻilgan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Meet Ciara and Russell Wilson's newborn son, Win|url=https://www.goodmorningamerica.com/culture/story/ciara-husband-russell-wilson-baby-boy-71969897|kirish sanasi=25-iyul 2020-yil|ish=Good Morning America|til=inglizcha}}</ref>. == Boshqa tashabbuslar == === Biznes === Ciara [[Jay-Z]]ning Rocawear kiyim-kechak liniyasining yuziga aylandi va 2007-yilning yozida debyut qilgan „I Will Not Lose“ deb nomlangan ayollar kampaniyasining vakili. „''Vibe“ jurnalining'' oktyabr sonida u jurnal muqovasida yalangʻoch holda paydo boʻldi, lekin ''Vibe'' kiyimlarini havo bilan silaganini aytdi. U ''MTV Newsga'' fotosuratlardan xafa boʻlganini va nihoyat bir oyning sonini qoʻliga olganida juda hayratda qolganini aytdi. Keyinchalik u haqiqatan ham kiyinganligini tasdiqladi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Harris|ism=Chris|url=http://www.mtv.com/news/articles/1595459/20080923/ciara.jhtml|sarlavha=Ciara Insists: I Wasn't Nude In Vibe Magazine|sana=23-sentabr 2009-yil|ish=[[MTV News]]|qaralgan sana=23-sentabr 2008-yil|arxivsana=2010-12-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20101223033151/http://www.mtv.com/news/articles/1595459/20080923/ciara.jhtml}}</ref>. 2009-yilda Ciara ''Wilhelmina Models'' model agentligi bilan koʻp million dollarlik shartnoma imzoladi. Shartnomani imzolaganidan keyin u koʻplab jurnallarda paydo boʻldi. Bundan tashqari, u yangi kiyim liniyasini boshlashga ham eʼtibor qaratdi. 2008-yil iyun oyida u ''Steve &amp Barry’s'' universal doʻkoni bilan arzon kiyim liniyasi yaratish boʻyicha muzokaralar olib bordi, ammo bu hech qachon sodir boʻlmadi. 2009-yil 9-noyabrda Ciara ''Vogue'' nemis nashrida modellik qilishi eʼlon qilindi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.rap-up.com/category/artist/ciara|sarlavha=Ciara|ish=[[Rap-Up]]|qaralgan sana=27-oktabr 2010-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20101029201923/http://www.rap-up.com/category/artist/ciara/|arxivsana=October 29, 2010}}</ref>. Shu vaqt ichida Ciara Verizon kompaniyasining ''LG Chocolate Touch'' smartfoni uchun yirik multimedia reklama kampaniyasining yangi yuzi boʻlishi eʼlon qilindi. Siara 2009-yilda oʻzining „Work“ singliga raqs tushishi aks etgan reklama kampaniyasi uchun reklama rolikni suratga oldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.rap-up.com/2009/11/09/ciara-shoots-for-vogue-signs-on-as-lg-spokeswoman|sarlavha=Ciara Shoots for 'Vogue,' Signs on as LG Spokeswoman|ish=[[Rap-Up]]|sana=9-noyabr 2009-yil|qaralgan sana=23-iyul 2013-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20091111161947/http://www.rap-up.com/2009/11/09/ciara-shoots-for-vogue-signs-on-as-lg-spokeswoman/|arxivsana=2009-11-11}}</ref>. 2010-yil mart oyida Ciara [[Adidas]] Originals uchun yangi reklama kampaniyasida matbuot kotibi ekanligi rasman tasdiqlandi va eʼlon qilindi. Oʻsha oyda koʻplab boshqa mashhurlar ishtirok etgan reklama chiqdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.rap-up.com/2010/03/17/video-ciara-snoop-dogg-adrienne-bailon-star-in-adidas-commercials|sarlavha=Video: Ciara, Snoop Dogg and Adrienne Bailon star in Adidas Commercials|ish=[[Rap-Up]]|qaralgan sana=27-oktabr 2010-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120920015442/http://www.rap-up.com/2010/03/17/video-ciara-snoop-dogg-adrienne-bailon-star-in-adidas-commercials/|arxivsana=2012-09-20}}</ref>. 2016-yil 12-mayda Ciara IMG bilan modellashtirish shartnomasini imzolagani eʼlon qilindi. Oʻsha yilning oxirida u ''Revlon kosmetika'' gigantining global brend elchisi boʻldi. 2019-yil avgust oyida u va uning turmush oʻrtogʻi Russell Wilson ''Major League Soccerda Sietl Saunders FC'' egalik guruhining bir qismi boʻldi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Evans |first=Jayda |date=13-avgust 2019-yil |title=Russell Wilson, Ciara, Macklemore, Microsoft CEO Satya Nadella and more join Sounders ownership |work=The Seattle Times |url=https://www.seattletimes.com/sports/sounders/russell-wilson-ciara-macklemore-microsoft-execs-and-more-join-sounders-ownership-group/ |access-date=13-avgust 2019-yil}}</ref>. 2020-yilda turmush oʻrtogʻi va ustozi Kristin Day bilan birgalikda ''Good Man Brand'', ''LITA by Ciara'' va ''Human Nation'' kolleksiyalarini birlashtirgan ''The House of LR&C'' modalar uyiga asos solgan<ref name=":0">{{Veb manbasi|sana=1-dekabr 2020-yil|sarlavha=With the House of LR&C, Ciara and Russell Wilson Merge Fashion and Philanthropy|url=https://www.vogue.com/slideshow/the-house-of-lrc-launch-human-nation-russell-wilson-ciara-interview|kirish sanasi=31-avgust 2021-yil|ish=Vogue|til=inglizcha}}</ref>. 2021-yilda Ciara qayta ishlangan plastik ryukzaklar va sumkalardan iborat ''Dare To Roam'' kolleksiyasini chiqardi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Hyde|ism=Shelby Ying|sana=11-avgust 2021-yil|sarlavha=Ciara's New Accessories Line is All About a Chic Backpack|url=https://www.harpersbazaar.com/fashion/trends/a37279250/ciara-backpacks-dare-to-roam/|kirish sanasi=31-avgust 2021-yil|ish=Harper's BAZAAR|til=inglizcha}}</ref>. Ciara turmush oʻrtogʻi bilan birga 2021-yildan beri Amazon Prime Video bilan bogʻlangan ''Why Not You Productions'' telekoʻngilochar, reklama va kino ishlab chiqarish kompaniyasiga egalik qiladi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Del Rosario|ism=Alexandra|sana=11-may 2021-yil|sarlavha=Russell Wilson & Ciara Strike First-Look Deal With Amazon Studios Through Why Not You Banner|url=https://deadline.com/2021/05/russell-wilson-ciara-strike-first-look-deal-amazon-studios-why-not-you-banner-1234753994/|kirish sanasi=31-avgust 2021-yil|ish=Deadline|til=inglizcha}}</ref>. 2021-yil oktyabr oyida Ciara Karib dengizidagi ''Ten To One Rum'' rom brendiga investor va hammuallif sifatida qoʻshildi. Ciara yangi lavozimida marketing, ijodiy va biznesni rivojlantirish, shuningdek, strategik alyanslar uchun javobgar boʻladi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Pace|ism=Gina|sana=1-oktabr 2021-yil|sarlavha=Ciara Becomes An Investor And Co-Owner Of Ten To One Rum|url=https://www.forbes.com/sites/ginapace/2021/10/01/ciara-becomes-an-investor-and-co-owner-of-ten-to-one-rum|kirish sanasi=1-oktabr 2021-yil|ish=Forbes|til=inglizcha}}</ref>. 2022-yil mart oyida Russel va Ciara Wilson bolalar uchun „''Why Not You?''“ nomli rasmli kitobni yozdilar. Bu kitob ''Random House'' tomonidan nashr etilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rhcbooks.com/books/669041/why-not-you-by-ciara-and-russell-wilson-with-janay-brown-wood-illustrated-by-jessica-gibson|sarlavha=Why Not You?|ish=rhcbooks.com|qaralgan sana=21-mart 2022-yil}}</ref>. === Xayriya === 2008-yil sentyabr oyida Siara 2008-yil 5-sentyabrda "Saratonga qarshi turish " televizion maxsus koʻrsatuvi chogʻida qoʻshiqni jonli ijro etish uchun sahnani baham koʻrgan oʻn besh nafar boshqa ayol sanʼatkorlar bilan birgalikda „Just Stand Up!“ qoʻshigʻiga hissa qoʻshdi. Singldan tushgan mablagʻ hayriya uchun berilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Kaufman |first=Gil |date=19-avgust 2008-yil |title=Mariah Carey, Beyonce, Rihanna, Fergie, Miley Cyrus, More Collaborate On Cancer Benefit Single |work=[[MTV News]] |url=http://www.mtv.com/news/articles/1593043/20080819/carey_mariah.jhtml |access-date=20-avgust 2008-yil |archive-date=2010-12-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101224015644/http://www.mtv.com/news/articles/1593043/20080819/carey_mariah.jhtml |url-status=dead }}</ref>. Konsert saraton tadqiqotlari uchun 100 million dollar yigʻishga yordam berdi<ref>{{Jurnal manbasi|url=http://www.billboard.com/articles/news/1044410/female-stars-team-for-cancer-charity-tune|title=Singers Stand Up To Cancer}}</ref>. 2009-yilda Ciara oʻquv yili boshida muhtojlar uchun maktab anjomlarini koʻtarish uchun ''Dosomething.org'' saytining „Do Something 101“ kampaniyasining yuziga aylandi. U kampaniyani maʼqullash uchun jamoat xizmati eʼlonini suratga oldi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Join Ciara and help a student in need.|url=http://www.staples.com/sbd/cre/marketing/bts09pr/do_something.html|nashriyot=Staples.com|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110927140143/http://www.staples.com/sbd/cre/marketing/bts09pr/do_something.html|arxivsana=September 27, 2011}}</ref>. 2017-yil dekabr oyida Ciara erining notijorat tashkiloti „Why Not You“ jamgʻarmasiga boshqaruv direktori sifatida qoʻshildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://people.com/music/ciara-joins-board-of-directors-russell-wilson-why-not-you-foundation/|kirish sanasi=25-iyun 2022-yil|sarlavha=Ciara Joins the Board of Directors on Husband Russell Wilson's Why Not You Foundation}}</ref>. Jamgʻarma orqali u sakkiz oy oldin eʼlon qilinganidan keyin 2021-yil iyun oyida „Why Not You“ deb nomlangan charter maktabini ochadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://apnews.com/article/virus-outbreak-school-choice-seattle-charter-schools-celebrity-04ab591940910dfb9109150eafb39fc0|kirish sanasi=25-iyun 2022-yil|sarlavha=Russell Wilson, Ciara fund charter school in Seattle area|ish=[[Associated Press]]|sana=20-aprel 2021-yil}}{{Veb manbasi|url=https://www.blackenterprise.com/ciara-and-russell-wilson-officially-open-the-why-not-you-academy/|kirish sanasi=25-iyun 2022-yil|sarlavha=CIARA AND RUSSELL WILSON OFFICIALLY OPEN THE WHY NOT YOU ACADEMY|sana=17-iyun 2021-yil}}</ref>. Ular, shuningdek, NFL oʻyinchilari uyushmasi va Goalsetter bilan Denni xalqaro oʻrta maktabida oʻquvchilar uchun 2021-yil may oyida 35 000 dollar xayriya hisobini ochish uchun hamkorlik qiladilar<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.blackenterprise.com/ciara-and-russell-wilson-donated-35000-savings-accounts-students/|kirish sanasi=25-iyun 2022-yil|sarlavha=CIARA AND RUSSELL WILSON SURPRISE STUDENTS WITH $35,000 GOALSETTER SAVINGS ACCOUNTS AND INVESTING TIPS|sana=2-may 2021-yil}}</ref>. [[COVID-19 pandemiyasi]] davrida Ciara Puget Sound mintaqasiga yordam berish uchun Food Lifeline kompaniyasiga bir million ovqat xayriya qildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seahawks.com/news/russell-wilson-ciara-to-donate-one-million-meals-to-food-lifeline|kirish sanasi=25-iyun 2022-yil|sarlavha=Russell Wilson & Ciara To Donate One Million Meals To Food Lifeline|qaralgan sana=2022-07-19|arxivsana=2022-08-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809191054/https://www.seahawks.com/news/russell-wilson-ciara-to-donate-one-million-meals-to-food-lifeline}}</ref>. == Filmografiyasi == {| class="wikitable sortable" |+Filmlar ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- |2006 |''[[:en:All You've Got|All You’ve Got]]'' |Becca Watley | [[MTV]] |- |2012 |''[[:en:Mama, I Want to Sing! (film)|Mama, I Want to Sing!]]'' |Amara Winter | 2009-yilda suratga olingan |- |2012 |''[[:en:That's My Boy (2012 film)|Thatʼs My Boy]]'' |Brie | - |- |2023 |''[[:en:The Color Purple (2023 film)|The Color Purple]]'' |Nettie | - |} {| class="wikitable sortable" |+Televizion serial ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- |2009 |''[[:en:America's Next Top Model|Americaʼs Next Top Model]]'' | Oʻzi: model | 12-fasl, 8-qism |- |2012 |''[[:en:Idols South Africa|Idols South Africa]]'' | Oʻzi; mehmon yulduz | 8-mavsum Top 2 — Final<ref>{{Veb manbasi|url=http://idolssa.dstv.com/News/13104/NewsCiaratoJudgeIdols.html|sarlavha=DSTV.COM > Idols South Africa > News: Ciara to Judge Idols|nashriyot=Idolssa.dstv.com|sana=28-sentabr 2012-yil|qaralgan sana=10-iyul 2013-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140222055259/http://idolssa.dstv.com/News/13104/NewsCiaratoJudgeIdols.html|arxivsana=February 22, 2014}}</ref> |- |2013 |''[[:en:The Game (U.S. TV series)|The Game]]'' | Oʻzi; Keiraning doʻsti | Takroriy rol (6-mavsum) |- |2015 |''[[:en:I Can Do That (U.S. TV series)|I Can Do That]]'' | Oʻzi | Taniqli ishtirokchi |- |2015 |''[[:en:Nicky, Ricky, Dicky & Dawn|Nicky, Ricky, Dicky & Dawn]]'' | Oʻzi | Maxsus mehmon; epizod: „Gollywoodga boring“ |- |2016 |''[[:en:Billboard Music Awards|Billboard Music Awards]]'' | Oʻzi | [[Ludacris]] bilan birga mezbon |- |2019 |''[[:en:America's Most Musical Family|Americaʼs Most Musical Family]]'' | Oʻzi | 1-mavsum |- |2019 |''[[:en:American Music Awards of 2019|47th American Music Awards]]'' | Oʻzi | |- |2019 |''[[:en:All That (season 11)|All That]]'' | Oʻzi; musiqiy mehmon | 1107-qism |} == Manbalar == <references responsive="" /> {{DEFAULTSORT:Ciara}} [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Afroamerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Afroamerikalik aktrisalar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1985-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:25-oktabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqnavislar]] [[Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Amerikalik hip hop-qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha musiqachilar]] 8y0vq5ye016nmo24kr31ag7yl88mq8k 0 752803 6312178 6048798 2026-10-18T15:30:32Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312178 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Carrie Coon|portret=Carrie Coon at 2013 Toronto Film Festival.jpg|tugʻilgan paytidagi ismi=Carrie Alexandra Coon|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1981|01|24}}|tavallud joyi=[[Copley]], [[Ohio]], [[AQSh]]|kasbi=Aktrisa|faoliyat_yillari=2006-yildan hozirgi kungacha|turmush oʻrtogʻi=Tracy Letts|bolalari=2}} '''Carrie Alexandra Coon''' (talaffuzi: '''Kerri Aleksandra Kun'''; 1981-yil 24-yanvarda tugʻilgan) — amerikalik aktrisa. Televideniyeda u [[HBO]] serialidagi ''The Leftovers'' (2014—2017)dagi qaygʻuli ona Nora Durst roli va [[FX]] „''Fargo''“ (2017) [[Anthology series|antologiyasi seriyasining]] uchinchi mavsumida Gloriya Burgle roli bilan tanilgan. U ikkala spektakl uchun Drama sohasida individual muvaffaqiyat uchun TCA mukofotini qoʻlga kiritdi, birinchisi uchun dramatik serialdagi eng yaxshi ikkinchi darajali aktrisa uchun Tanqidchilar tanlovi televideniesi mukofotini qoʻlga kiritdi va ikkinchisi uchun cheklangan serial yoki filmdagi eng yaxshi bosh rol aktrisasi nominatsiyasiga nomzod boʻldi. Shuningdek, u ''The Sinner'' (2018) antologiyali drama seriyasining ikkinchi mavsumida bosh rolni ijro etgan. U, shuningdek, [[HBO]] seriali ''Gilded Age'' da Bertha Russell rolini oʻynagani bilan ham tanilgan. Sahnada Coon 2012-yilda ''Whoʻs Afraid of Virginia Woolf?'' filmidagi ijrosi uchun Toni mukofotiga nomzod boʻldi. Shuningdek, u koʻplab filmlarda, jumladan, „''Gone Girl''“ psixologik trilleri (2014), ''Post'' (2017), siyosiy dramasi „''Widows''“ oʻgʻrilik trilleri (2018), „''[[Avengers: Infinity War]]''“ (2018) super qahramon filmi, „''The'' ''Nest“'' (2020) davri dramasida va "''Ghostbusters: Afterlife'' " (2021) gʻayritabiiy komediya filmlarida suratga tushgan. == Yoshligi == Coon 1981-yil 24-yanvarda Ogayo shtatining Kopli shahrida Paula va John Coon oilasida tugʻilgan<ref name="Playbill">{{Veb manbasi|muallif=Blank|ism=Matthew|url=http://www.playbill.com/news/article/playbill.coms-cue-a-whos-afraid-of-virginia-woolf-tony-nominee-carrie-coon-205806|sarlavha=Playbill.com's Cue & A: Whoʻs Afraid of Virginia Woolf? Tony Nominee Carrie Coon|ish=[[Playbill]]|sana=28-may 2013-yil|qaralgan sana=5-aprel 2017-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.legacy.com/obituaries/ohio/obituary.aspx?n=darleen-ploenes-dee&pid=127083189|sarlavha=Darleen Ploenes Obituary – Akron, OH &#124; Akron Beacon Journal|ish=[[Legacy.com]]|qaralgan sana=5-aprel 2017-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Carrie Coon|url=https://www.empireonline.com/people/carrie-coon/|ish=[[Empire (film magazine)|Empire Online]]|qaralgan sana=14-may 2022-yil}}</ref>. Uning katta opasi, akasi va ikkita ukasi bor<ref name="Playbill" />. U 1999-yilda Kopli oʻrta maktabini tamomlagan, keyin Mount Union universitetiga oʻqishga kirgan va 2003-yilda ingliz va ispan tillari boʻyicha bakalavr darajasini olgan. 2006-yilda u Viskonsin-Madison universitetida aktyorlik boʻyicha TIV darajasini oldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.mountunion.edu/mount-union-announces-carrie-coon-tracy-letts-as-2015-schooler-lecturers|sarlavha=Mount Union Announces Carrie Coon, Tracy Letts As 2015 Schooler Lecturers|nashriyot=[[University of Mount Union]]|sana=2015|qaralgan sana=26-mart 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170803170708/http://www.mountunion.edu/mount-union-announces-carrie-coon-tracy-letts-as-2015-schooler-lecturers#|arxivsana=August 3, 2017}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.mountunion.edu/mount-union-alumna-carrie-coon-pursuing-successful-acting-career|sarlavha=Mount Union Alumna Carrie Coon Pursuing Successful Acting Career|nashriyot=[[University of Mount Union]]|sana=2010|qaralgan sana=26-mart 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150403082637/http://www.mountunion.edu/mount-union-alumna-carrie-coon-pursuing-successful-acting-career|arxivsana=April 3, 2015}}</ref>. == Faoliyati == Coon oʻz faoliyatini viloyat teatrida boshlagan. Viskonsin-Madison universitetini tugatgandan soʻng, Coon darhol Medison repertuar teatriga ishga qabul qilindi va „''Our Town''“ spektaklida oʻzining professional sahnasida debyut qildi. Madison repertuar teatridagi debyutidan soʻng, U Amerika oʻyinchilar teatriga qoʻshildi va toʻrt mavsum davomida ular bilan qoldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.chicagoreader.com/chicago/the-bronte-beat/Content?oid=1109957|sarlavha=The Bronte Beat|ish=[[Chicago Reader]]|sana=2008|qaralgan sana=26-mart 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150403002420/http://www.chicagoreader.com/chicago/the-bronte-beat/Content?oid=1109957|arxivsana=April 3, 2015}}</ref>. Coon 2008-yilda Chikagoga koʻchib oʻtdi va Remy Bumppo teatr kompaniyasida „''Bronte''“ spektakli bilan Chikagoda debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://host.madison.com/entertainment/reading-between-the-lines-carrie-coon-s-voracious-appetite-for/article_e3bd32f5-5bed-54c8-a1a6-78ae969ac59a.html|sarlavha=Reading Between the Lines: Carrie Coon's Voracious Appetite for Words Serves Her Well in Role as Actress|ish=[[Wisconsin State Journal]]|sana=2007|qaralgan sana=26-mart 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140201095710/http://host.madison.com/entertainment/reading-between-the-lines-carrie-coon-s-voracious-appetite-for/article_e3bd32f5-5bed-54c8-a1a6-78ae969ac59a.html|arxivsana=2014-02-01}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.jsonline.com/entertainment/arts/112393964.html|sarlavha=Carrie Coon is poised to move beyond regional theater|ish=[[Milwaukee Journal Sentinel]]|sana=2010|qaralgan sana=26-mart 2015-yil}}</ref>. U bir necha yil davomida Chikago va Viskonsin oʻrtasida qatnovchi boʻlib, Chikagodagi spektakllar, [[Miluoki]]dagi spektakllar va Amerika oʻyinchilari teatri bilan mavsumlarni almashtirdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://host.madison.com/news/local/city-life/how-carrie-coon-went-from-the-rathskeller-to-the-red/article_89c6a0b5-bf2b-55ba-9675-2edb7423be93.html|sarlavha=How Carrie Coon went from the Rathskeller to the red carpet|ish=[[Wisconsin State Journal]]|sana=2013|qaralgan sana=26-mart 2015-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.mobygames.com/developer/carrie-coon/credits/developerId,371145/|sarlavha=Carrie Coon Video Game Credits|nashriyot=[[MobyGames]]|sana=2010|qaralgan sana=26-mart 2015-yil}}</ref>. Bu yillar davomida Coon Viskonsin shtatida joylashgan videooʻyin kompaniyasi uchun [[Harakat qaydi|harakatni tasvirlash]] ishlarini bajarish orqali oʻzini taʼminladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.jsonline.com/entertainment/movies/20-movies-from-2014-with-wisconsin-ties-b99403471z1-286245601.html|sarlavha=20 movies from 2014 with Wisconsin ties|ish=[[Milwaukee Journal Sentinel]]|sana=2014|qaralgan sana=26-mart 2015-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://onmilwaukee.com/ent/articles/renaissanceblackbird.html|sarlavha=Another taboo topic for Renaissance Theaterworks|ish=On Milwaukee|sana=2010|qaralgan sana=26-mart 2015-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.callmeadam.com/interviews/2012/9/27/carrie-coon-edward-albees-whos-afraid-of-virginia-wolf.html|sarlavha=Carrie Coon: Edward Albee's Whoʻs Afraid of Virginia Wolf|ish=Call Me Adam|sana=2012|qaralgan sana=26-mart 2015-yil|arxivsana=2022-03-31|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220331115221/https://www.callmeadam.com/interviews/2012/9/27/carrie-coon-edward-albees-whos-afraid-of-virginia-wolf.html}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Coon 2013-yilda aktyor va dramaturg Tracy Lettsga turmushga chiqdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Marcus |first=Bennett |date=20-dekabr 2013-yil |title=August: Osage County Playwright Tracy Letts On His Hospital-Room Marriage and Claire Danes's "Giant Baby" |work=[[Vanity Fair (jurnal)|Vanity Fair]] |url=https://www.vanityfair.com/hollywood/2013/12/tracy-letts-q-and-a}}</ref>. Ularning 2018-yilda tugʻilgan oʻgʻli va 2021-yilda tugʻilgan qizi bor<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Hogan |first=Michael |date=15-avgust 2021-yil |title=Actor Carrie Coon: 'My husband says I have ice-water in my veins' |work=[[The Guardian]] |url=https://www.theguardian.com/film/2021/aug/15/carrie-coon-the-nest-ghostbusters-afterlife-fargo-jude-law/}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Juneau |first=Jen |date=2-iyul 2018-yil |title=Carrie Coon and Tracy Letts Welcome Son Haskell |work=[[People (jurnal)|People]] |url=https://people.com/parents/carrie-coon-tracy-letts-welcome-son-haskell/ |access-date=2-dekabr 2019-yil}}</ref>. == Filmografiyasi == === Film === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Nomi ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- |2012 |''One in a Million'' |Bix | Qisqa film |- |2014 |''[[:en:Gone Girl (film)|Gone Girl]]'' |Margo Dunne | |- |2016 |''[[:en:Strange Weather (film)|Strange Weather]]'' |Byrd | |- | rowspan="4" |2017 |''Great Choice'' |Jen | Qisqa film |- | data-sort-value="Keeping Hours, The" |''[[:en:The Keeping Hours|The Keeping Hours]]'' |Elizabeth | |- |''[[:en:Izzy Gets the F*ck Across Town|Izzy Gets the F*ck Across Town]]'' |Virginia | |- | data-sort-value="Post, The" |''[[:en:The Post (film)|The Post]]'' |[[:en:Meg Greenfield|Meg Greenfield]] | |- | rowspan="4" |2018 | data-sort-value="Legacy of a Whitetail Deer Hunter, The" |''[[:en:The Legacy of a Whitetail Deer Hunter|The Legacy of a Whitetail Deer Hunter]]'' |Linda Ferguson | |- |''[[:en:Avengers: Infinity War|Avengers: Infinity War]]'' |[[:en:Proxima Midnight|Proxima Midnight]] | |- |''[[:en:Kin (film)|Kin]]'' |Morgan Hunter | |- |''[[:en:Widows (2018 film)|Widows]]'' |Amanda Nunn | |- |2020 |''[[:en:The Nest (2020 film)|The Nest]]'' |Allison OʻHara | |- |2021 |''[[:en:Ghostbusters: Afterlife|Ghostbusters: Afterlife]]'' |Callie Spengler | |- |2022 |''[[:en:Boston Strangler (film)|Boston Strangler]]'' |Jean Cole | Suratga olish |} === Televideniye === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Nomi ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- |2011 | data-sort-value="Playboy Club, The" |''[[:en:The Playboy Club|The Playboy Club]]'' |Doris Hall |Epizod: „An Act of Simple Duplicity“ |- |2013 |''[[:en:Law & Order: Special Victims Unit|Law & Order: Special Victims Unit]]'' |Talia Blaine |Epizod: „Girl Dishonored“ |- |2013 |''[[:en:Ironside (2013 TV series)|Ironside]]'' |Rachel Ryan |Epizod: „Pilot“ |- |2014 |''[[:en:Intelligence (American TV series)|Intelligence]]'' |Luanne Vick |Epizod: „Patient Zero“ |- |2014-2017 | data-sort-value="Leftovers, The" |''[[:en:The Leftovers (TV series)|The Leftovers]]'' |Nora Durst | Bosh rol |- |2017 |''[[:en:Fargo (TV series)|Fargo]]'' |[[:en:Gloria Burgle|Gloria Burgle]] | Bosh rol (3-mavsum) |- |2018 | data-sort-value="Sinner, The" |''[[:en:The Sinner (TV series)|The Sinner]]'' |Vera Walker | Bosh rol (2-mavsum) |- |2021 |''[[:en:What If...? (TV series)|What If…?]]'' |[[:en:Proxima Midnight|Proxima Midnight]] (voice) |Epizod: „[[:en:What If... T'Challa Became a Star-Lord?|What If… TʼChalla Became a Star-Lord?]]“ |- |2022 |''[[:en:The Gilded Age (TV series)|The Gilded Age]]'' |Bertha Russell | Bosh rol |} == Mukofotlar va nominatsiyalar == {| class="wikitable sortable" !Yil !Mukofot !Yoʻnalish !Film !Natija |- | rowspan="2" |2013-yil |Teatr olami mukofoti |<small>Yoʻq</small> | rowspan="2" |''Whoʻs Afraid of Virginia Woolf?'' |{{Yutuq}} |- |Toni mukofoti |Pyesadagi eng yaxshi koʻrsatilgan aktrisa |Nomzod |- | rowspan="8" |2014-yil |Sent-Luis kino tanqidchilari uyushmasi |Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa | rowspan="12" |''Gone Girl'' |Nomzod |- |San-Diego kino tanqidchilari jamiyati |Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa |Nomzod |- |Feniks kino tanqidchilari jamiyati mukofotlari |Ikkinchi plandagi eng yaxshi aktrisa |Nomzod |- |Circuit Community Awards mukofotlari |Ikkinchi plandagi eng yaxshi aktrisa |Nomzod |- |Oltin Schmoes mukofotlari |Yilning eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisasi |Nomzod |- |IGN yozgi film mukofotlari |Ikkinchi plandagi eng yaxshi film aktrisasi |Nomzod |- |IndieWire tanqidchilari soʻrovi |Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa |6-oʻrin |- |Qishloq ovozli film soʻrovi |Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa |6-oʻrin |- | rowspan="6" |2015-yil |Empire mukofotlari |Eng yaxshi yangi kelgan ayol |Nomzod |- |Markaziy Ogayo kino tanqidchilari uyushmasi |Eng yaxshi ansambl <small>(aktyorlar bilan birgalikda)</small> |Nomzod |- |Jorjiya kino tanqidchilari uyushmasi |Eng yaxshi ansambl <small>(aktyorlar bilan birgalikda)</small> |Nomzod |- | rowspan="2" |Oltin Derbi mukofotlari |Ansambl <small>aktyorlari (aktyorlar bilan birgalikda)</small> |Nomzod |- |Ijrochi |— |Nomzod |- |Tanqidchilar tanlovi televizion mukofotlari |Drama serialidagi eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa | rowspan="2" |''The Leftovers'' |Nomzod |- |2016-yil |Tanqidchilar tanlovi televizion mukofotlari |Drama serialidagi eng yaxshi aktrisa |{{Yutuq}} |- | rowspan="2" |2017-yil |Primetime Emmy mukofoti |Cheklangan serial yoki filmdagi eng yaxshi aktrisa |''Fargo'' |Nomzod |- |TCA mukofotlari |Dramadagi shaxsiy yutuqlar |''The Leftovers'' and ''Fargo'' |{{Yutuq}} |- | rowspan="7" |2018 |Chlotrudis mukofotlari |Eng yaxshi ikkinchi plandagi aktrisa |''Strange Weather'' |Nomzod |- |Tanqidchilar tanlovi televizion mukofotlari |Kino/miniserialdagi eng yaxshi aktrisa |''Fargo'' |Nomzod |- |Drama stoli mukofoti |Pyesadagi eng yaxshi aktrisa | rowspan="2" |''Mary Jane'' |Nomzod |- |Lucille Lortel mukofotlari |Spektakldagi eng yaxshi aktrisa |{{Yutuq}} |- |MTV Movie & TV mukofotlari |Eng yaxshi jang <small>(Skarlett Yoxansson, Danai Gurira va Elizabet Olsen bilan birgalikda)</small> |''Avengers: Infinity War'' |Nomzod |- |Obie mukofoti |Aktrisaning taniqli ijrosi |''Mary Jane'' |{{Yutuq}} |- |Sunʼiy yoʻldosh mukofotlari |Drama/janr serialidagi eng yaxshi aktrisa |''The Leftovers'' |Nomzod |- |2019 |Tanqidchilar tanlovi televizion mukofotlari |Kino/miniserialdagi eng yaxshi aktrisa |''The Sinner'' |Nomzod |- | rowspan="5" |2020 |Chikago kino tanqidchilari uyushmasi |Eng yaxshi aktrisa | rowspan="4" |''The Nest'' |Nomzod |- |Florida kino tanqidchilari doirasi |Eng yaxshi aktrisa |Nomzod |- |Gotham mukofotlari |Eng yaxshi aktrisa |Nomzod |- |Indiana kino jurnalistlari uyushmasi |Eng yaxshi aktrisa |Nomzod |- |Jeff mukofoti |Asosiy roldagi ijrochi — Oʻyin |''Bug'' |{{Yutuq}} |- |2021-yil |Kanada ekran mukofotlari |Eng yaxshi aktrisa |''The Nest'' |Nomzod |} == Manbalar == <references responsive="" /> {{DEFAULTSORT:Coon, Carrie}} [[Turkum:Amerikalik televideniye aktrisalari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:24-yanvarda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar]] [[Turkum:Hollywood]] [[Turkum:Amerikalik aktrisalar]] 4bfh13mahk3qbgbehxh6yoq1yqu5sqv 0 752941 6312176 6226765 2026-10-18T15:25:12Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312176 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Caroline D'Amore|portret=Caroline D'Amore 2009.jpg|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1984|6|9}}|tavallud joyi=[[Los Angeles, California]], [[AQSh]]|kasbi=Aktrisa, televizion shaxs, dizayner|faoliyat_yillari=2004-yildan hozirgi kungacha|turmush oʻrtogʻi=Bobby Alt (2012—2020)|bolalari=1}} '''Caroline D’Amore''' ([[1984-yil]] [[9-iyun]]da tugʻilgan) — amerikalik ishbilarmon ayol, DJ, aktrisa va model<ref name="elle">{{Veb manbasi|url=http://www.elle.com/culture/music/news/a23008/dj-caroline-damore-interview/|sarlavha=Backstage Pass: DJ Caroline D'Amore|muallif=Lauren Valenti|sana=23-aprel 2013-yil|nashriyot=Elle Magazine|qaralgan sana=9-oktabr 2015-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Bonner|ism=Mehera|sana=5-mart 2020-yil|sarlavha=Mischa Barton Went Off About Her 'Hills' Replacement's "Boring-Ass Pasta Bowls" and It's...Just...Wow|url=https://www.cosmopolitan.com/entertainment/celebs/a31239296/mischa-barton-caroline-damore-boring-ass-pasta-bowls-feud/|kirish sanasi=16-iyul 2020-yil|ish=Cosmopolitan|til=inglizcha}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sana=24-sentabr 2019-yil|sarlavha=Caroline D'Amore: Pizza Girl|url=https://lapalmemagazine.com/2019/09/caroline-damore-pizza-girl/|kirish sanasi=13-may 2021-yil|ish=TheNewsette|til=inglizcha|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2022-07-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720104255/https://lapalmemagazine.com/2019/09/caroline-damore-pizza-girl/}}</ref>. U ''Pizza Girl, Inc.'' asoschisi va bosh direktori<ref>{{Veb manbasi|sana=1-oktabr 2019-yil|sarlavha=What She Does: CEO at Pizza Girl, Inc.|url=https://thenewsette.com/2019/10/01/what-she-does-ceo-at-pizza-girl-inc/|kirish sanasi=13-may 2021-yil|ish=Lapalme Magazine|til=inglizcha}}</ref>. U va uning oilasi otasi asos solgan ''D’Amores pizza'' egasidir<ref>{{Veb manbasi|url=http://swaay.com/pizza-girl-by-day-and-dj-by-night-how-caroline-damore-created-her-empire/|sarlavha=Pizza Girl By Day, DJ by night: How She Manages It All|sana=3-may 2018-yil|ish=SWAAY|til=inglizcha|qaralgan sana=26-mart 2019-yil|arxivsana=2019-03-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190326102746/http://swaay.com/pizza-girl-by-day-and-dj-by-night-how-caroline-damore-created-her-empire/}}</ref>. U oʻz karerasini moda modeli sifatida boshlagan, ''Diane fon Fürstenberg'', ''Heatherette'', ''Agent Provocateur'' va [[Stella McCartney]] uchun ishlagan. Oʻshandan beri u Hollywood filmlari va teleseriallarida kichik rollarni oʻynagan, [[Las Vegas|Las-Vegasdagi]] Hard Rock mehmonxonasida oʻzining yozgi rezidentsiyasini oʻtkazgan va ''Republic Records'' bilan mustaqil qoʻshiqllar yozgan. 2021-yilda u [[MTV|MTVning]] „''The Hills: New Beginnings“ realiti-serialining aktyorlar tarkibiga qoʻshildi''<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=The Hills Cast Reacts to Mischa Barton's Exit, Newcomer Caroline D'Amore Finally Hits Back (Exclusive)|url=https://toofab.com/2021/05/07/the-hills-mischa-barton-exit-caroline-damore-hits-back/|kirish sanasi=14-may 2021-yil|ish=Toofab|til=inglizcha|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720104255/https://toofab.com/2021/05/07/the-hills-mischa-barton-exit-caroline-damore-hits-back/|arxivsana=2022-07-20|qaralgan sana=2022-07-20}}</ref><ref name=":13">{{Veb manbasi|ism=Madison|muallif=Brodsky|sana=8-may 2021-yil|sarlavha=Caroline D'Amore Can't Wait To Hear What Friend Kim Kardashian Thinks Of Her 'Hills' Debut|url=https://etcanada.com/news/778173/caroline-damore-cant-wait-to-hear-what-friend-kim-kardashian-thinks-of-her-hills-debut/|kirish sanasi=14-may 2021-yil|ish=ET Canada|til=inglizcha|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2021-05-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210508195001/https://etcanada.com/news/778173/caroline-damore-cant-wait-to-hear-what-friend-kim-kardashian-thinks-of-her-hills-debut/}}</ref>''.'' == Yoshligi == Caroline D’Amore 1984-yil 9-iyunda [[Los Anjeles|Los-Anjelesda (Kaliforniya]]) restavrator Joe D’Amore va Bonnie Major oilasida tugʻilgan<ref name=":1">{{Veb manbasi|sarlavha=Caroline D'Amore Joins Cast of The Hills Reboot, Replacing Mischa Barton: Sources|url=https://people.com/tv/caroline-damore-cast-the-hills-reboot-season-2/|kirish sanasi=15-iyul 2020-yil|ish=people.com|til=EN}}</ref><ref name=":12">{{Veb manbasi|sana=8-oktabr 2019-yil|sarlavha=Meet The PIZZA GIRL: Caroline D'Amore|url=https://www.fb101.com/2019/10/meet-the-pizza-girl-caroline-damore/|kirish sanasi=15-iyul 2020-yil|ish=Food & Beverage Magazine|til=inglizcha|arxivsana=16-iyul 2020-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200716004911/https://www.fb101.com/2019/10/meet-the-pizza-girl-caroline-damore/}}</ref>. Uning uchta singlisi bor. Uning ota-onasi ''D’Amoreʼs Pizza Connection'' asoschilaridir<ref name=":0">{{Veb manbasi|url=http://www.imdb.com/name/nm2225627/bio|sarlavha=Caroline D'Amore|ish=IMDb|qaralgan sana=26-mart 2019-yil}}</ref>. „Men otam bilan birga ovqatlanib, barcha kino sahnalariga borib, yordam berib katta boʻlganman, chunki onam besh yoshligimda vafot etgan. Shunday qilib, menda koʻp kechalar faqat dadam bilan borish va qanday ovqatlanishni va biznesda yordam berishni oʻrganishdan boshqa ilojim yoʻq edi. Shunday qilib, mening oziq-ovqat sanoatidagi tadbirkorlik soham shu yerdan boshlandi“, dedi u 2021-yilda ''[[Forbes|Forbes’ga]]''<ref>{{Veb manbasi|muallif=Lauren|ism=Amanda|sarlavha=The Hills’ Caroline D’Amore Gets A New Beginning At Villa Carlotta|url=https://www.forbes.com/sites/amandalauren/2021/05/31/the-hills-caroline-damore-gets-a-new-beginning-at-villa-carlotta/|kirish sanasi=1-iyun 2021-yil|ish=Forbes|til=inglizcha}}</ref>. D’Amorening onasi u besh yoshida [[Orttirilgan immun tanqisligi sindromi|OITSdan]] vafot etgan va u otasi qoʻlida tarbiyalangan. Uning onasi kasalxonada OITS virusini yuqtirib olgan, oʻshanda ular bergan qonni tekshirmasdan qon quyishgan. D’Amore va uning singlisi Christie har yili onalari sharafiga OITSga qarshi yurishda qatnashadilar<ref name=":4">{{Veb manbasi|sana=30-noyabr 2012-yil|sarlavha=Caroline DAmore or DJ It Girl|url=http://www.advocate.com/health/here-inspire/2012/11/30/caroline-damore-or-dj-it-girl|kirish sanasi=15-iyul 2020-yil|ish=www.advocate.com|til=inglizcha}}</ref>. D’Amore balet va jazzni oʻrgangan va mahalliy ''Enni'' va ''A Chorus Line'' spektakllarida ijro etgan<ref name=":6">{{Veb manbasi|sarlavha=Caroline D'Amore To Visit the Virtual World of Habbo|url=https://www.prweb.com/releases/2007/07/prweb540255.htm|kirish sanasi=15-iyul 2020-yil|ish=PRWeb|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2022-07-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720104404/https://www.prweb.com/releases/2007/07/prweb540255.htm}}</ref>. U ''"The Hills: New Beginnings"'' filmidagi hamkasbi Brody Jenner bilan birga Malibu oʻrta maktabida oʻqidi<ref name=":11">{{Veb manbasi|sana=12-may 2021-yil|sarlavha=Caroline D'Amore: 5 Things to Know About 'The Hills: New Beginnings' Newbie|url=https://www.usmagazine.com/entertainment/pictures/caroline-damore-what-to-know-about-the-hills-newbie/|kirish sanasi=14-may 2021-yil|ish=Us Weekly|til=inglizcha}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sana=6-iyun 2021-yil|sarlavha=Caroline D’Amore Reveals Brody’s ‘Terrible’ Nickname for Her, 'Hills' Secrets|url=https://www.usmagazine.com/entertainment/news/caroline-damore-shares-the-hills-new-beginnings-cast-secrets/|kirish sanasi=9-iyun 2021-yil|ish=Us Weekly|til=inglizcha}}</ref>. U toʻqqizinchi sinfni tugatgandan soʻng oʻrta maktabni tashlab: „Maktab men uchun emas edi. Rostini aytsam, men oʻzimni noqulay his qildim va menda guruh yoʻq edi“ degan<ref name=":2">{{Veb manbasi|muallif=Greta|sana=14-oktabr 2019-yil|sarlavha=Caroline D'Amore Shares Her Life Journey DJ-ing Internationally + Starting Pizza Girl|url=https://gretagasparian.com/caroline-damore-shares-her-life-journey-dj-ing-internationally-starting-pizza-girl/|kirish sanasi=8-noyabr 2020-yil|ish=Greta Gasparian|til=inglizcha|arxivsana=20-oktabr 2020-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201020175851/https://gretagasparian.com/caroline-damore-shares-her-life-journey-dj-ing-internationally-starting-pizza-girl/}}</ref>. == Faoliyati == === Modellik va moda dizayni === 17 yoshida u moda modeli sifatida ishlash uchun bir yil New York shahriga koʻchib oʻtdi. ''Teen Vogue''<ref name=":10">{{Veb manbasi|sarlavha=Caroline D'Amore|url=https://tidal.com/browse/artist/6312950|kirish sanasi=7-mart 2021-yil|ish=TIDAL Browse|til=inglizcha}}</ref> jurnali muqovasida paydo boʻldi va Diane fon Fürstenberg uchun dizayn yoʻlagida yurdi<ref name=":5">{{Veb manbasi|muallif=|ism=|sana=14-oktabr 2007-yil|sarlavha=Model, Designer, DJ, Pizza Heiress|url=https://www.latimes.com/archives/la-xpm-2007-oct-14-ig-caroline14-story.html|kirish sanasi=15-iyul 2020-yil|ish=Los Angeles Times|til=inglizcha}}</ref>. Uning kiyim-kechak liniyasi, H. Starlet nomli tank toplar toʻplami 2003-yilda sotuvga chiqarilgan<ref name=":5" />. U J.Crew, Pellegrino suvi va Deere Colhoun sumkalarining reklamalarida paydo boʻldi<ref name=":5" />. D’Amore koʻplab brendlar uchun dizayn yoʻlagini bosib oʻtdi, jumladan Day By Day<ref>{{Veb manbasi|sana=16-oktabr 2013-yil|sarlavha=Did A Model Just Give The Jenners The Finger?|url=https://www.huffpost.com/entry/kylie-kendall-jenner-caroline-damore-middle-finger_n_4108915|kirish sanasi=7-mart 2021-yil|ish=HuffPost|til=inglizcha}}</ref>, Jenni Xan, Eshli Peyj, Odd Molly, Heatherette, Agent Provocateur, [[Stella McCartney]], Jaime Pressly 's J’aime line, Christian Audigier va Alvin Valley. D’Amore ''Forbes,'' ''Santa Barbara Magazine'', ''Seventeen'', ''CosmoGirl'' va ''Teen kabi koʻplab jurnallar uchun modellashtirilgan.'' U ''Flaunt,'' ''Nylon, LaPalme'', ''Trustworthy'' va ''Food & Beverage'' jurnallarining muqovalarini bezatgan<ref name=":10" />. == Shaxsiy hayoti == U 2012-yil 5-avgustda [[Malibu (California)|Malibuda]] Street Drum Corps qoʻshiqchisi Bobbi Altga turmushga chiqdi<ref>{{Citation|title=Caroline D'Amore + Bobby Alt Wedding in Malibu|url=https://vimeo.com/54899198|language=en|access-date=2021-03-07}}</ref>, ammo er-xotin ajrashishdi. Er-xotinning Isabella Viking Alt ismli qizi bor (2015-yilda tugʻilgan). D’Amore 2017-yilda Tinch okeani dizayn markazida boʻlib oʻtgan Shohida Parides kuz/qish 2017-kolleksiyasi koʻrgazmasida qizini ushlab uchish-qoʻnish yoʻlagi boʻylab yurdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=DJ/actress Caroline D'Amore walks the runway wearing Shahida Parides...|url=https://www.gettyimages.ie/detail/news-photo/actress-caroline-damore-walks-the-runway-wearing-shahida-news-photo/651996448|kirish sanasi=8-mart 2021-yil|ish=Getty Images|til=en-gb}}</ref>. D’Amore 2021-yil aprelidan beri Ryan Daniel OʻLeary bilan uchrashib kelmoqda. == Filmografiyasi == === Film === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Nomi ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- | 2004 | ''[[:en:Ghost_Game_(film)|Ghost Game]]'' | Rachel | Toʻgʻridan-toʻgʻri videoga |- | 2007 | ''Daydreamer'' | Rachel | |- | 2008 | ''Perfectly Flawed'' | Mad Woman | Qisqa film |- | 2009 | ''[[:en:Sorority_Row|Sorority Row]]'' | Maggie Blaire | |- | 2009 | ''Frat Party'' | Adriana | |- | 2010 | ''Pizza with Bullets'' | Lisa Tortellini | |- | 2010 | ''Rollers'' | Tatum | |- | 2013 | ''American Idiots'' | Katie Jones | |- | 2021 | ''Pizza with Bullets'' | Lisa Tortelli | |- | 2021 | ''[[:en:Habit_(upcoming_film)|Habit]]'' | L’Amour | |} === Televideniye === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Nomi ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- |2005 |''Style Star'' |Oʻzi |Epizod: „Los Angeles Fashion Week“ |- |2007 |''Bad Dad'' |Rafiqa |Epizod: „Womanizing Daddy“ |- |2008 |''[[:en:Entourage_(American_TV_series)|Entourage]]'' |Brooke |Epizod: „Unlike a Virgin“ |- |2008 |''[[:en:90210_(TV_series)|90210]]'' |DJ |Epizod: „[[:en:We're_Not_in_Kansas_Anymore|Weʼre Not in Kansas Anymore]]“ |- |2009 |''[[:en:Kourtney_and_Kim_Take_Miami|Kourtney and Khloe Take Miami]]'' |Oʻzi |Epizod: „Models Donʼt Skateboard“ |- |2009 |''Cubed'' |Oʻzi |Epizod: „#1.1“ |- |2010 |''The Clinic'' |Beth |Mehmon rol |- |2011 |''MTV’s My Super Sweet World Class'' |Oʻzi |Epizod: „#1.3“ |- |2013 |''Sounding Off: The 2013 Year In Music'' |Oʻzi/musica eksperti |Televizion maxsus |- |2013 |''[[:en:America's_Next_Top_Model|Americaʼs Next Top Model]]'' |Oʻzi/DJ |Epizod: „The Girl Who Went Around in Circles“ |- |2018 |''[[:en:Today_(American_TV_program)|Today Show]]'' | | |- |2020 |''[[:en:The_Real_Housewives_of_Beverly_Hills|The Real Housewives of Beverly Hills]]'' | rowspan="2" |Oʻzi/model |Epizod: „The Crown Isnʼt So Heavy“ (uncredited) |- |2021 |''[[:en:The_Hills:_New_Beginnings|The Hills: New Beginnings]]'' |12 ta qism |- |2022 |''[[:en:Paris_in_Love|Paris in Love]]'' |Oʻzi |Epizod: „I Do, Donʼt I? Part 1“ |} == Diskografiyasi == {| class="wikitable sortable" ! Yil ! Nomi ! Tanlangan artist (lar) |- |2013 |"Kill the Clock" |Holevar, Matt Aubrey |- |2013 |"Music Man" | rowspan="2" |[[:en:StoneBridge_(DJ)|StoneBridge]] |- |2014 |"Global Warming" |- |2015 |"Come to California" |National Anthem |- |2015 |"[[:en:Gypsy_Woman_(Crystal_Waters_song)|Gypsy Woman]]" |[[:en:Natalie_La_Rose|Natalie La Rose]] |- |2017 |"Love Somebody" |[[:en:Ayah_Marar|Ayah Marar]] |} == Mukofotlar va nominatsiyalar == {| class="wikitable" !Yil ! Mukofot ! Yoʻnalish ! Ish ! Natija |- | 2010 | New York xalqaro kino va televidenie festivali | Qisqa jinoyat uchun oltin medal |''Rollers'' |{{Yutuq}} |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:D'Amore, Caroline}} [[Turkum:Amerikalik aktrisalar]] [[Turkum:Amerikalik televideniye aktrisalari]] [[Turkum:Amerikalik ayol modellar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1984-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:9-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar]] frueo9lnvbecswikcxb27hodv2ay4kw 0 753196 6312338 6292457 2026-10-18T23:11:35Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312338 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Christian Eriksen | tasvir = EriksenTottenham2016(cropped) 2.jpg | izoh = | toʻliqism = Christian Dannemann Eriksen<ref>{{veb manbasi |url=https://www.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=FIFA World Cup Russia 2018: List of Players: Denmark |publisher=FIFA |page=8 |date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190611000407/https://www.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |archive-date=11 June 2019}}</ref> | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1992|2|14|df=y}}<ref>{{Hugman|26123|access-date=27 May 2017}}</ref> | tavallud_joyi = Middelfart, Daniya | boʻyi = 1.82 m<ref>{{veb manbasi |url=http://www.tottenhamhotspur.com/first-team-squad/christian-eriksen/ |title=Christian Eriksen |publisher=Tottenham Hotspur F.C. |archive-url=https://web.archive.org/web/20180612144226/http://www.tottenhamhotspur.com/first-team-squad/christian-eriksen/ |archive-date=12 June 2018}}</ref> | pozitsiya = Hujumkor yarim himoyachi | joriyklub = [[Manchester United F.C.|Manchester United]] | klubraqami = | yoshlikyillari1 = 1995—2005 | yoshlikklublari1 = Middelfart G&BK | yoshlikyillari2 = 2005—2008 | yoshlikklublari2 = OB | yoshlikyillari3 = 2008—2010 | yoshlikklublari3 = Ajax | yillar1 = 2010—2013 | klublar1 = Ajax | isht1 = 113 | gollar1 = 25 | yillar2 = 2013—2020 | klublar2 = [[Tottenham Hotspur FC|Tottenham Hotspur]] | isht2 = 226 | gollar2 = 51 | yillar3 = 2020—2021 | klublar3 = Inter Milan | isht3 = 43 | gollar3 = 4 | yillar4 = 2021—2022 | klublar4 = Brentford | isht4 = 11 | gollar4 = 1 | yillar5 = 2022— | klublar5 = [[Manchester United F.C.|Manchester United]] | isht5 = 0 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 2007—2009 | milliyjamoa1 = Daniya U17 | milliyisht1 = 27 | milliygollar1 = 9 | milliyyillar2 = 2009 | milliyjamoa2 = Daniya U18 | milliyisht2 = 5 | milliygollar2 = 1 | milliyyillar3 = 2009 | milliyjamoa3 = Daniya U19 | milliyisht3 = 3 | milliygollar3 = 1 | milliyyillar4 = 2011 | milliyjamoa4 = Daniya U21 | milliyisht4 = 3 | milliygollar4 = 1 | milliyyillar5 = 2010— | milliyjamoa5 = [[Daniya milliy futbol terma jamoasi|Daniya]] | milliyisht5 = 115 | milliygollar5 = 38 | club-update = 23:45, 22 May 2022 (UTC) }} '''Christian Dannemann Eriksen''' (1992-yil 14-fevralda tugʻilgan) – [[daniya]]lik professional [[futbol]]chi, Premer liganing „[[Manchester United F.C.|Manchester United]]“ klubi va Daniya terma jamoasida [[Yarimhimoyachi|hujumkor yarim himoyachi]] sifatida oʻynaydi. Eriksen oʻzining professional futbol faoliyatini 18 yoshida 2010-yilda „[[Ayaks (futbol klubi)|Ayaks]]“ jamoasida boshladi. U bu yerda uchta Erediviziya chempionligini va KNVB kubogini qoʻlga kiritdi. 2013-yilda Eriksen „[[Tottenhem Hotspur|Tottenxem]]“ jamoasiga 11 million funt sterling (12,45 million yevro) evaziga oʻtdi. Bu jamoadayoq u ikki marta klubning eng yaxshi futbolchisi deb tan olindi, 2017-18-yilgi mavsumda PFA tomonidan yilning ramziy jamoasiga kiritildi va keyinchalik 2019-yilgi [[UEFA Chempionlar Ligasi]] finaliga chiqishga erishdi. 2020-yilda Eriksen 19,7 million yevro (16,9 million funt sterling) evaziga „[[Inter Milan|Inter]]“ jamoasiga oʻtdi va A Seriya chempionligini qoʻlga kiritdi. 2021-yil 12-iyunda [[UEFA Yevro 2020|UEFA Yevro-2020]] oʻyini davomida Eriksen yurak toʻxtashi natijasida maydon yuzasiga yiqilib tushdi. Unga yurak-oʻpka reanimatsiyasi oʻtkazildi va keyinchalik implantatsiya qilinadigan kardioverter-defibrilyator oʻrnatildi. Sakkiz oydan soʻng u futbolga qaytdi va Premer-liga jamoasi „[[Brentford F.C.|Brentford]]“ga oʻtdi. Keyingi mavsumda esa „[[Manchester United F.C.|Manchester Yunayted]]“ safiga qoʻshildi. Eriksen terma jamoa safidagi debyutini 2010-yil 18 yoshida qilgan. Shu kungacha u Daniya terma jamoasi safida 110 dan ortiq oʻyin oʻtkazgan boʻlib, jumladan toʻrtta yirik turnirda ishtirok etgan, [[FIFA Jahon chempionati 2010|2010-yilgi futbol boʻyicha Jahon chempionatida]] ham eng yosh futbolchi boʻlgan. == Klubdagi faoliyati == === Middelfart va Odense === [[Daniya|Daniyaning]] [[Middelfart]] shahrida tug‘ilgan Eriksen, otasi Tomasning izidan borib, mahalliy jamoa Middelfart G&BK akademiyasida futbol o‘ynashni boshlagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |url=https://www.theguardian.com/football/2018/jun/15/christian-eriksen-making-of-denmark-tottenham|title=The making of Christian Eriksen: from the start he was a 'wow' footballer}}</ref>. Oʻsha paytlarda Eriksenning otasi ham Middelfart G&BK akademiyasi murabbiylardan biri edi va 2004-yilda ular yoshlar jamoasiga to‘rt yillik davr ichida uchinchi marta mahalliy yoshlar chempionatini mag‘lubiyatsiz yakunlashiga ko‘maklashdilar<ref name="makings" />. Keyingi yili u Daniya yoshlar chempionatida Odense Boldklub jamoasiga qoʻshildi va bir yil ichida klubga chempionlikka erishishida oʻz hissasini qoʻshdi. Aynan Odense Boldklubda Eriksen oʻzining texnik qobiliyatini koʻrsata boshladi, dribling va jarima zarbalari texnikasi oʻsha paytdagi murabbiy Tonni Hermansen tomonidan olqishlandi<ref name="makings" />. Uning yoshlar chempionatidagi harakatlari Yevropaning bir qator yirik klublari, jumladan, [[Chelsea F.C.|"Chelsea"]] va [[FC Barcelona|"Barselona]]"ning eʼtiborini tortdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |url=http://www.bt.dk/sport/fc-barcelona-kigger-paa-ob-talent|title=FC Barcelona kigger på OB-talent |language=da |work=[[B.T. (tabloid)|BT]] }}</ref>. Oxir-oqibat Eriksen ikkala klubga ashadiy raqib boʻlgan, [[Real Madrid CF|"Real Madrid"]], [[Manchester United F.C.|"Manchester United"]] va [[Milan (futbol klubi)|"Milan]]" bilan muzokaralar olib bordi, lekin „Ajax“ga oʻtishga qaror qildi va u shunday dedi: „Mening birinchi qadamim juda katta boʻlmasligi kerak. Gollandiyada oʻynash mening rivojlanishim uchun juda foydali boʻlishini bilardim. Men Ajaxga keldim va bu ajoyib variant edi“<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.voetbalzone.nl/doc.asp?uid=139277|sarlavha=De eerste stap moest niet te groot zijn, Ajax was fantastische optie|nashriyot=Voetbalzone|sana=28 February 2011|kirish sanasi=28 February 2011|til=nl}}</ref>. === Ajax === ==== 2008-2010-yil yoshlar va asosiy jamoada ==== 2008-yilning 17-oktyabrida Eriksen Amsterdamning „Ajax“ klubi bilan ikki yarim yillik shartnoma imzoladi<ref>{{veb manbasi |url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/newsid=762604.html |title=Danish starlet Eriksen opts for Ajax |publisher=UEFA |date=17 October 2008 |access-date=19 April 2010}}</ref>. U „Ajax“da yoshlar jamoalarida oʻynadi va 2010-yilning yanvarida asosiy jamoa tarkibiga qoʻshildi, u yerda unga 51-raqamli futbolka berildi. Oʻsha oyning oxirida u Erediviziyada NAC Breda bilan (1:1) oʻtgan oʻyinda oʻzining debyutini oʻtkazdi<ref>{{veb manbasi |title=Eriksen fik debut i Ajax |language=da |date=17 January 2010 |access-date=17 January 2010 |publisher=[[DR (broadcaster)|Danmarks Radio]] |url=http://www.dr.dk/Sporten/Fodbold/2010/01/17/160629.htm}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://talksport.com/uncategorized/100325/christian-eriksen-player-every-club-wants-ten-things-you-need-know/ |title=Christian Eriksen – The player every club wants: Ten things you need to know |publisher=talkSport |last=Mannion |first=Damian |date=10 February 2011 |access-date=25 June 2018}}</ref>. === Tottenham Hotspur === ==== 2013-2016-yil Premer ligaga kelish va Liga kubogida 2-oʻrin ==== 2013-yilning 30-avgustida [[Angliya Premyer-ligasi|Premer liga]] klubi „Tottenham“ Eriksenni „Ajax“dan 11 million funt sterlingga (12,45 million yevro) transfer qilganini eʼlon qildi<ref>{{veb manbasi |url=http://www.tottenhamhotspur.com/news/eriksen-arrives-300813/ |title=Eriksen Arrives |publisher=Tottenham Hotspur F.C. |date=30 August 2013 |access-date=30 August 2013}}</ref>. Eriksen klubga „<nowiki/>[[A.S. Roma|Roma]]<nowiki/>“dan kelib qoʻshilgan Erik Lamela va „Steaua București“dan kelib qoʻshilgan Vlad Chiricheș bilan bir kunda jamoaga kelib qoʻshildi<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://www.theguardian.com/football/2013/aug/30/tottenham-hotspur-erik-lamela-christian-eriksen |title=Tottenham's spend passing £110m with Erik Lamela and Christian Eriksen |newspaper=The Guardian |first=David |last=Hytner |date=30 August 2013 |access-date=30 August 2013}}</ref>. U 14-sentabr kuni „Norwich City“ga qarshi ligadagi debyutini oʻtkazdi va 2:0 hisobidagi gʻalabada Gylfi Sigurðssonga assistentlik qildi. Oʻyindan soʻng „shporlar“ bosh murabbiyi André Villas-Boas shunday dedi: „Bu Christian uchun ajoyib debyut boʻldi, u jamoadagi munosib 10-raqam egasi, kreativ oʻyinchi va uning individual mahorati hamma narsani oʻzgartirdi“<ref>{{yangiliklar manbasi |url=http://uk.reuters.com/article/uk-soccer-england-tottenham-idUKBRE98D09O20130914 |work=Reuters |title=Eriksen proves life goes on for Spurs after Bale |first=Mike |last=Collett |date=14 September 2013 |access-date=2022-09-14 |archive-date=2020-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200804102352/https://uk.reuters.com/article/uk-soccer-england-tottenham-idUKBRE98D09O20130914 |url-status=dead }}</ref>. Besh kundan soʻng, Eriksen darvozabon ustidan oshirib ajoyib zarba yoʻlladi va oʻzining birinchi „Tottenham“ safidagi golini urdi va Yevropa ligasida Tromsø IL ustidan 3:0 hisobida gʻalaba qozondi<ref>{{yangiliklar manbasi |url=http://www1.skysports.com/football/live/match/300996/report |title=Europa League: Two Jermain Defoe goals secure Tottenham a 3–0 win over Tromso |publisher=Sky Sports |date=19 September 2013 |access-date=29 May 2014}}</ref>. === Inter Milan === 2020-yilning 28-yanvarida „Tottenham“ bilan shartnomasi olti oydan soʻng nihoyasiga yetadigan Eriksen A Seriyaning „Inter“ klubi bilan toʻrt yarim yillik shartnoma imzoladi, klub unga mavsum uchun 10 million yevro toʻlashga kelishildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=https://www.inter.it/en/news/2020/01/28/official-christian-eriksen-inter-player.html|title=CHRISTIAN ERIKSEN IS A NEW INTER PLAYER|publisher=Inter Milan|date=28 January 2020|access-date=28 January 2020}}</ref>. Ertasi kuni u klubdagi debyutini oʻtkazdi va [[Italiya]] kubogi chorak finalida „Fiorentina“ ustidan 2:1 hisobida gʻalaba qozonilgan oʻyinda Aleksis Sanchesning oʻrniga ikkinchi boʻlimda maydonga tushdi. 20-fevral kuni Eriksen Yevropa ligasi doirasidagi „Ludogorets Razgrad“ ustidan mehmonda 2:0 hisobida gʻalaba qozonib, klub safidagi ilk golini kiritdi. U A Seriyadagi ilk golini 1-iyul kuni Brescia qarshi oʻyinda (6:0) kiritdi. 21-avgust kuni Eriksen 2020-yilgi Yevropa ligasi finalida „Inter“ning „Sevilya“ga qarshi oʻyinida (2:3) maydonga tushdi va UEFAning joriy ikki yirik musobaqalarida ketma-ket ikki finalda magʻlub boʻlgan birinchi futbolchiga aylandi. Bir yil avval „Tottenham“ bilan 2019-yilgi Chempionlar ligasi finalida magʻlub boʻlgan edi<ref>{{veb manbasi |url=https://www.sportbible.com/football/football-news-stats-christian-eriksen-made-history-in-last-nights-europa-league-final-20200822 |title=Christian Eriksen Made History In The Europa League Final For All The Wrong Reasons |website=Sport Bible |date=22 August 2020 |qaralgan sana=2022-09-14 |arxivsana=2021-02-27 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210227185218/https://www.sportbible.com/football/football-news-stats-christian-eriksen-made-history-in-last-nights-europa-league-final-20200822 }}</ref>. === Brentford === 2022-yil 31-yanvarda Eriksen Premer liga klubi Brentford bilan olti oylik shartnoma imzoladi<ref>{{veb manbasi |title=Brentford confirm signing of Christian Eriksen |url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/january/brentford-confirm-signing-of-christian-eriksen/ |publisher=Brentford F.C. |date=31 January 2022 |access-date=31 January 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720104356/https://www.brentfordfc.com/news/2022/january/brentford-confirm-signing-of-christian-eriksen/ |arxivsana=2022-07-20}}</ref>. === Manchester United === 2022-yilning 15-iyulida „Manchester United“ Eriksen bilan 3 yillik shartnoma imzolash boʻyicha kelishuvga erishganini eʼlon qildi<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Transfer news: Eriksen signs for United |url=https://www.manutd.com/en/news/detail/Transfer-news-Man-Utd-complete-signing-of-Christian-Eriksen |website=ManUtd.com |publisher=Manchester United |date=15 July 2022 |access-date=15 July 2022 }}</ref>. 2022-yil 28-iyulda uning 14-raqamda toʻp surishi tasdiqlandi. 7-avgust kuni Eriksen Premer ligada „Brighton & Hove Albion“ga qarshi oʻz uyida 2:1 hisobida magʻlub boʻlgan oʻyinda klubdagi debyutini oʻtkazdi. U klubda oʻzining birinchi golli uzatmasini ligada raqibi „Arsenal“ ustidan 3:1 hisobida amalga oshirgan va Marcus Rashfordning ikkinchi goliga assistentlik qildi<ref>{{veb manbasi |last=Stone |first=Simon|url=https://www.bbc.com/sport/football/62704217|title=Manchester United 3-1 Arsenal: Antony scores on his debut to end Arsenal's winning run |website=BBC Sport |date=3 September 2022 |access-date=3 September 2022 }}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == Eriksen birinchi marta Daniya terma jamoasiga chaqiruvini 2010-yil fevral oyida oldi<ref>{{veb manbasi |url=http://www.bold.dk/nyt/Christian-Eriksen-Det-er-helt-vildt |title=Christian Eriksen: Det er helt vildt |website=Bold.dk |date=26 February 2010 |access-date=13 April 2010 |language=da |arxivsana=2014-11-07 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141107132636/http://www.bold.dk/nyt/Christian-Eriksen-Det-er-helt-vildt }}</ref>, mart oyida Daniyaning Avstriyaga qarshi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|oʻrtoqlik oʻyinida]] debyut qildi, Daniyaning toʻrtinchi eng yosh terma jamoadagi Maykl Laudrupdan keyingi eng yosh debyutanti boʻldi<ref>{{veb manbasi |url=http://www.haslund.info/danmark/aovs/ydeb.asp |title=A-landsholdspillere&nbsp;– Yngste debutant |publisher=www.haslund.info |access-date=18 May 2010 |language=da |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20110721203507/http://www.haslund.info/danmark/aovs/ydeb.asp |archive-date=21 July 2011}}</ref>. 2010-yil 28-may kuni Daniya terma jamoasi bosh murabbiyi Morten Olsen Eriksen 2010-yilda Janubiy Afrikada boʻlib oʻtgan futbol boʻyicha Jahon chempionatida ishtirok etuvchi 23 kishidan iborat yakuniy tarkibga kirishini eʼlon qildi<ref>{{veb manbasi |url=http://www.uefa.com/worldcup/news/newsid=1493391.html |title=Olsen names final Denmark squad |publisher=UEFA |date=28 May 2010 |access-date=2 June 2010 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160107232251/http://www.uefa.com/worldcup/news/newsid=1493391.html |arxivsana=2016-01-07}}</ref>. U turnirda qatnashgan eng yosh futbolchi edi. Jahon chempionatida Eriksen Gollandiya va Yaponiyaga qarshi ikkita oʻyin oʻtkazdi, ammo Daniya guruh bosqichidan chiqa olmadi<ref>{{veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2010/06/14/world/world-cup/netherlands/denmark/878795/ |title=Netherlands vs. Denmark |website=Soccerway |date=17 November 2010 |access-date=11 February 2011}}</ref>. 2018-yilgi Jahon chempionatiga tayyorgarlik jarayonida Daniya Polsha va Ruminiya bilan bir qatorda UEFA E guruhidan joy oldi. Eriksen milliy terma jamoa saralashida muhim rol oʻynadi va shu vaqt ichida u sakkizta gol urib, Daniyani Irlandiya Respublikasiga qarshi pley-offga olib chiqdi<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://www.thetimes.co.uk/article/great-dane-eriksen-is-danger-forireland-372f7gngj |title=Christian Eriksen is danger for Ireland |work=The Times |last=Hawkey |first=Ian |date=5 November 2017 |access-date=15 November 2017}}</ref>. ==== UEFA Yevro-2020 turnirida yurak xuruji ==== Eriksen Daniya terma jamoasining 2021-yil 25-may kuni Yevro-2020 uchun terma jamoasiga kiritildi<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://dbu.dk/nyheder/2021/maj/26-spillere-klar-til-em-for-danmark/ |title=26 spillere klar til EM for Danmark |trans-title=26 players ready for the European Championship for Denmark |work=[[Danish Football Association]] |date=25 May 2021 |access-date=25 May 2021 |language=da}}</ref>. 12-iyun kuni Kopengagendagi „Parken“ stadionida Daniya va Finlandiyaga qarshi guruh bosqichining dastlabki oʻyinida Eriksen 42-daqiqada toʻpni yon chiziqdan maydonga kiritmoqchi boʻlganida yiqilib tushdi. Shoshilinch tibbiy yordam zudlik bilan yetib keldi va Eriksen zambilda maydondan chiqarildi, oʻyin toʻxtatilishidan oldin, maydonda yurak-oʻpka reanimatsiyasi va defibrilatsiyasi amalga oshirildi<ref name="Guardian">{{Veb manbasi |last=Christenson |first=Marcus |url=https://www.theguardian.com/football/2021/jun/13/he-was-gone-christian-eriksen-had-cardiac-arrest-denmark-doctor-says |title='He was gone': Christian Eriksen had cardiac arrest, Denmark doctor says |date=13 June 2021 |access-date=13 June 2021 |work=The Guardian}}</ref>. Hodisadan taxminan bir soat oʻtgach, UEFA va Daniya futbol assotsiatsiyasi (DBU) rasmiylari Rigshospitalet kasalxonasidan Eriksenning ahvoli barqarorlashganini tasdiqlashdi. Oʻsha oqshom oʻyin davom etdi va natijada Finlandiya 1:0 hisobida gʻalaba qozondi. Eriksen UEFA tomonidan oʻyinning eng yaxshi futbolchisi sifatida tanlandi. Daniya terma jamoasi bosh murabbiyi Kasper Hjulmand va jamoa shifokori Morten Boesen oʻyin davom etganidan afsusda ekanliklarini bildirishdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57458978 |title=Christian Eriksen collapse: Denmark coach regrets restart v Finland |date=13 June 2021 |access-date=13 June 2021 |work=BBC Sport}}</ref>. Ertasi kuni Boesen Eriksenning yurak xurujiga uchraganini tasdiqladi. 15-iyun kuni Eriksen oʻzining ijtimoiy tarmoqlariga kasalxonada tushgan suratini qisqacha bayonot bilan joylashtirdi va u ayni vaqtda yaxshi ekanini taʼkidladi<ref>[https://www.instagram.com/p/CQIbbREAXo5/ Instagram post from 15 June 2021]</ref>. 18-iyun kuni DBU Eriksen muvaffaqiyatli operatsiya qilinganligini va Rigshospitaletdan chiqarilganini eʼlon qildi. ==== 2022-yilda xalqaro futbolga qaytish ==== Eriksen 2022-yil 26-mart kuni Gollandiyaga qarshi oʻyinda 4:2 hisobida magʻlub boʻlgan oʻyinda tanaffusdan maydonga tushdi va qaytishi bilanoq 2 daqiqa oʻtib gol urdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Eriksen scores on Denmark return |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/60889501 |access-date=2022-03-26}}</ref>. == Oʻyin uslubi == Jahon futbolida Christian Eriksen asosan „klassik oʻninchi raqam egasi“ deb taʼkidlanadi<ref>{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.uefa.com/news/newsid=1459745.html#eriksen+puts+faith+ajax|title=Eriksen puts faith in Ajax way by Berend Scholten}}</ref>. Eriksenning maydondagi pozitsiyasi – maydon markazida hujumchilar orqasida [[Yarimhimoyachi|hujumkor yarim himoyachi]] sifatida erkin oʻynash<ref name=":4"/><ref name=":5"/>. Ammo, u taktik jihatdan koʻp qirrali oʻyinchi, u [[Yarimhimoyachi|markaziy yarim himoyachi]] yoki 4-3-3 tizimida ham oʻynashga qodir (xuddi „Ajax“dagi birinchi yillarida boʻlgani kabi)<ref name=":5" /><ref>va 4-2-3-1 sxemasida oʻng [[Yarimhimoyachi|qanot yarimhimoyachisi]] sifatida.</ref>, u baʼzida chap qanotda yoki [[Hujumchi|ikkinchi hujumchi]] sifatida ham oʻynatilgan<ref name=":5" />. Koʻrish qobiliyati, uzoq masofani bosib oʻtishi, himoyani kesib oʻtishning aniqligi, toʻplarni yetkazib berish, ijodkorlik, texnik koʻnikmalar, harakat va oʻyinni oʻqish qobiliyati, shuningdek, yaxshi muvozanat va maydonga moslashish qobiliyatiga ega boʻlgan kamyob futbolchi. Eriksen oʻz qobiliyati bilan ekspertlar tomonidan yuqori baholanadi. U oʻz isteʼdodidan tashqari, maydondagi mehnatkashligi va aql-zakovati bilan ham tanilgan<ref name=":4">{{Veb manbasi|muallif=Barcellona|ism=Fabio|sana=12 February 2018|sarlavha=Il Tottenham è una squadra senza compromessi|url=https://www.ultimouomo.com/tottenham-2018-pochettino/|kirish sanasi=28 January 2020|nashriyot=www.ultimouomo.com|til=it}}</ref><ref name=":5">{{Veb manbasi|muallif=Barcellona|ism=Fabio|sana=21 January 2020|sarlavha=Eriksen cambierebbe l'Inter|url=https://www.ultimouomo.com/eriksen-inter-tottenham-conte/|kirish sanasi=28 January 2020|nashriyot=www.ultimouomo.com|til=it}}</ref><ref name="uefafaith">{{Yangiliklar manbasi |date=13 March 2010 |title=Eriksen puts faith in Ajax way by Berend Scholten |publisher=UEFA |url=http://www.uefa.com/news/newsid=1459745.html#eriksen+puts+faith+ajax}}</ref><ref name=":0">{{Veb manbasi|muallif=Barcellona|ism=Fabio|sana=17 January 2017|sarlavha=L'ultima frontiera del trequartista moderno|url=https://www.ultimouomo.com/eriksen-lultima-frontiera-del-trequartista-moderno/|kirish sanasi=28 January 2020|nashriyot=www.ultimouomo.com|til=Italian}}</ref><ref name=":6">{{Veb manbasi|muallif=Krogh|ism=Karsten|sana=16 January 2020|sarlavha=Eriksen the right man for Inter|url=https://www.football-italia.net/148801/eriksen-right-man-inter|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119090118/https://www.football-italia.net/148801/eriksen-right-man-inter|arxivsana=19 January 2021|kirish sanasi=28 January 2020|ish=football-italia.net|nashriyot=Football Italia}}</ref><ref name=":7">{{Veb manbasi|muallif=Smith|ism=Adam|sana=23 September 2017|sarlavha=Is Tottenham midfielder Christian Eriksen the Premier League's top creator?|url=https://www.skysports.com/football/news/11662/11047327/is-tottenham-midfielder-christian-eriksen-the-premier-leagues-top-creator|kirish sanasi=29 January 2020|nashriyot=Sky Sports}}</ref>. U, shuningdek, jarima zarbalaridan gol urishga, tabiiy ravishda oʻng oyoqli futbolchi boʻlishiga qaramay, ayniqsa, uzoq masofadan turib toʻpni ikki oyogʻi bilan kuchli va aniq zarba berish qobiliyati bilan mashhur<ref name="makings">{{Yangiliklar manbasi |last=Ames |first=Nick |date=15 June 2018 |title=The making of Christian Eriksen: from the start he was a 'wow' footballer |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/2018/jun/15/christian-eriksen-making-of-denmark-tottenham |access-date=25 June 2018}}</ref><ref name=":5" /><ref name=":6" /><ref name=":7" /><ref>{{Veb manbasi|sana=5 October 2015|sarlavha=Christian Eriksen the Premier League's best free kick taker says Fabianski|url=https://www.espn.com/soccer/tottenham-hotspur/story/2650154/christian-eriksen-the-premier-league-free-kick-specialist|kirish sanasi=28 January 2020|nashriyot=ESPN FC}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=28 January 2020 |title=Eriksen completes transfer to Inter from Tottenham |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/sports/soccer/eriksen-completes-transfer-to-inter-from-tottenham/2020/01/28/84d4c1fe-41d6-11ea-99c7-1dfd4241a2fe_story.html |url-status=dead |access-date=28 January 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200129172925/https://www.washingtonpost.com/sports/soccer/eriksen-completes-transfer-to-inter-from-tottenham/2020/01/28/84d4c1fe-41d6-11ea-99c7-1dfd4241a2fe_story.html |archive-date=29 January 2020}}</ref>. Oʻyin uslubi, millati tufayli ekspertlar uni yoshligida vatandoshlari [[Michael Laudrup|Maykl]] va Brayan Laudrup<ref name="uefafaith"/><ref name="talented"/>, shuningdek, [[Wesley Sneijder]] va Rafael van der Vaartga oʻxshatishadi<ref name=":0"/>. Eriksen ham oʻzining kumiri sifatida [[Francesco Totti]]ni tilga oladi<ref>{{Veb manbasi|sana=5 February 2020|sarlavha=Eriksen: 'Totti il mio idolo. E a Football manager...'|url=https://www.calciomercato.com/news/eriksen-totti-il-mio-idolo-e-a-football-manager-67787|kirish sanasi=14 June 2021|ish=Calciomercato.com|til=it|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2022-07-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720175616/https://www.calciomercato.com/news/eriksen-totti-il-mio-idolo-e-a-football-manager-67787}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Eriksen yoshligidan sevgan qizi Sabrina Kvist Jensen bilan turmush qurdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seoghoer.dk/nyheder/det-hedder-soennike|sarlavha=Christian Eriksen deler sød hemmelighed: Det hedder sønnike|ish=SE og HØR|sana=31 December 2018}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.fourfourtwo.com/features/euro-2020-who-is-christian-eriksens-wife-and-does-he-have-kids|sarlavha=Euro 2020 – Who is Christian Eriksen's wife and does he have kids?|ism=FourFourTwo Staff 12|muallif=June 2021|ish=fourfourtwo.com|sana=12 June 2021}}</ref>. Ularning ikki farzandi, bir oʻgʻli va bir qizi bor<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.bt.dk/fodbold/har-holdt-det-hemmeligt-i-maanedsvis-nu-afsloerer-christian-eriksen-soennens-navn|sarlavha=Har holdt det hemmeligt i månedsvis: Nu afslører Christian Eriksen sønnens navn|ish=B.T.|sana=31 December 2018}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.instagram.com/p/CJbmPL2gYkS/|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220720175614/https://www.instagram.com/p/CJbmPL2gYkS/|arxivsana=2022-07-20|sarlavha=Family of 4 😍❤️|sana=31 December 2020|kirish sanasi=12 June 2021}}</ref>. Eriksenning singlisi Luiza Eriksen ham futbolchi boʻlib, Elitedivisionenda KoldingQ jamoasida toʻp suradi va uning sardori hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.dr.dk/sporten/fodbold/landsholdet/eriksen-om-lillesoester-paa-landsholdet-hun-har-ogsaa-vaeret-lidt-jaloux|sarlavha=Eriksen om lillesøster på landsholdet: Hun har også været lidt jaloux på mig|sana=23 March 2017|nashriyot=[[DR (broadcaster)|DR]]|til=da}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.dr.dk/sporten/fodbold/kvindelandsholdet/det-bliver-i-familien-soester-eriksen-udtaget-til-landsholdet|sarlavha=Det bliver i familien: Søster Eriksen udtaget til landsholdet|sana=22 March 2017|nashriyot=[[DR (broadcaster)|DR]]|til=da}}</ref>. == Yutuqlari == ==== Ajax ==== * Eredivisie: 2010-11, 2011-12, 2012-13<ref>{{veb manbasi |url=http://english.ajax.nl/The-Club/Trophies.htm |title=Trophies |publisher=AFC Ajax |date=20 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150120170833/http://english.ajax.nl/The-Club/Trophies.htm |archive-date=20 January 2015}}</ref> * KNVB kubogi: 2009-10 * [[Johan Cruyff]] Shield: 2013<ref>{{veb manbasi |url=http://www.rsssf.com/tablesn/nedsupcuphist.html |title=Netherlands – List of Super Cup Finals |publisher=Rec.Sport.Soccer Statistics Foundation |access-date=20 January 2015}}</ref> ==== Tottenham Hotspur ==== * Football League Cup 2-oʻrin: 2014-15 * UEFA Chempionlar ligasi 2-oʻrin: 2018-19<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/48368443 |title=Tottenham Hotspur 0–2 Liverpool |first=Phil |last=McNulty |publisher=BBC Sport |date=1 June 2019 |access-date=1 June 2019}}</ref> ==== Inter Milan ==== * Serie A: 2020-21 * UEFA Yevropa ligasi 2-oʻrin: 2019-20 '''Individual sovrinlari''' * Ajax „Kelajak isteʼdodi“ (Sjaak Swart mukofoti): 2010<ref name="spurssigning">{{Veb manbasi|url=http://www.skysports.com/football/news/11675/8898245/tottenham-confirm-the-signing-of-midfielder-christian-eriksen-from-ajax|sarlavha=Tottenham confirm the signing of midfielder Christian Eriksen from Ajax|nashriyot=Sky Sports|sana=31 August 2013|kirish sanasi=19 March 2017|til=en}}</ref> * Ajax yilning eng yaxshi iqtidori ([[Marco van Basten|Marko van Basten]] mukofoti): 2011<ref name="ajaxtalent">{{Veb manbasi|url=http://www.ajax.nl/Nieuws/Nieuwsarchief/Nieuws-artikel/Stekelenburg-Ajacied-van-het-Jaar.htm|sarlavha=Stekelenburg Ajacied van het Jaar, Christian Eriksen Talent van het Jaar|nashriyot=AFC Ajax|sana=15 May 2011|kirish sanasi=6 June 2011|til=nl|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110822224308/http://www.ajax.nl/Nieuws/Nieuwsarchief/Nieuws-artikel/Stekelenburg-Ajacied-van-het-Jaar.htm|arxivsana=22 August 2011}}</ref> * Daniya U-17 yilning eng yaxshi iqtidori: 2008<ref name="uefastarlet">{{Veb manbasi|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/newsid=762604.html|sarlavha=Danish starlet Eriksen opts for Ajax|nashriyot=UEFA|sana=17 October 2008|kirish sanasi=19 April 2010}}</ref> * Daniyada yilning eng yaxshi iqtidori: 2010, 2011<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.insidefutbol.com/2015/01/10/tottenham-hotspur-star-christian-eriksen-wins-danish-player-of-the-year-award/182406/|sarlavha=Tottenham Hotspur Star Christian Eriksen Wins Danish Player of the Year Award|nashriyot=Inside Futbol|sana=10 January 2015|kirish sanasi=20 January 2015}}</ref> * Johan Cruyff kubogi: 2011<ref name="talented">{{Veb manbasi|url=http://www.uefa.com/memberassociations/news/newsid=1634341.html#janssen+voted+eredivisies+best|sarlavha=Janssen named Netherlands' finest|nashriyot=UEFA|sana=23 May 2011|kirish sanasi=6 June 2011|ism=Berend|muallif=Scholten|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110526024045/http://www.uefa.com/memberassociations/news/newsid=1634341.html#janssen+voted+eredivisies+best|arxivsana=2011-05-26|qaralgan sana=2022-07-20}}</ref> * Gollandiyalik yilning eng yaxshi futbolchisi bronza butsasi: 2012<ref name="spurssigning" /> * Daniyada yilning eng yaxshi futbolchisi: 2013, 2014, 2015, 2017, 2018<ref>{{Veb manbasi|url=https://spillerforeningen.dk/projekter/spillernes-officielle-k%C3%A5ringer/%C3%A5rets-mandlige-fodboldspiller/|sarlavha=Årets Mandlige Fodboldspiller|ish=spillerforeningen.dk|kirish sanasi=27 June 2022|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2018-08-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180810205236/https://spillerforeningen.dk/projekter/spillernes-officielle-k%C3%A5ringer/%C3%A5rets-mandlige-fodboldspiller/}}</ref> * TV2 va DBU tomonidan Daniyadagi yilning eng yaxshi futbolchisi: 2011, 2013, 2014, 2017<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.dbu.dk/landshold/herrelandshold/a-landsholdet/landsholdsstatistik/aarets-spiller/|sarlavha=Årets spiller|ish=dbu.uk|kirish sanasi=27 June 2022}}</ref> * Yilning PFA jamoasi aʼzosi: 2017-18-yil Premer liga<ref name="1718PFA">{{Yangiliklar manbasi |date=18 April 2018 |title=Manchester City players dominate PFA team of the year |publisher=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/43810017 |access-date=5 May 2018}}</ref> * „Tottenham“ning eng yaxshi futbolchisi: 2013-14, 2016-17<ref name="POTS">{{Veb manbasi|url=http://www.tottenhamhotspur.com/news/christian-and-deleand39s-club-awards-double-130517/|sarlavha=Christian and Dele's Club Awards Double|nashriyot=Tottenham Hotspur F.C.|sana=13 May 2017|kirish sanasi=16 November 2017}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tottenhamhotspur.com/news/christian-eriksen-on-awards-140514/|sarlavha=Christian's pride|nashriyot=Tottenham Hotspur F.C.|sana=11 January 2015|kirish sanasi=20 January 2015}}</ref> * UEFA Chempionlar ligasining mavsumdagi eng yaxshi yarim himoyachisi 2-oʻrin: 2018-19<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.uefa.com/uefachampionsleague/news/newsid=2618590.html|sarlavha=UEFA Champions League Midfielder of the Season 2018/19|muallif=Union of European Football Associations|ism=UEFA|sana=29 August 2019|ish=UEFA.com|kirish sanasi=6 October 2019}}</ref> * Premer-ligada oyning eng chiroyli goli: 2018-yil aprel<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.premierleague.com/news/682718|sarlavha=Eriksen strike wins Carling Goal of the Month|nashriyot=Premier League|sana=9 May 2018|kirish sanasi=9 May 2018}}</ref> * FIFA FIFPro World11 nomzodi: 2019 (14-yarim himoyachi orasida)<ref>{{Veb manbasi|url=https://fifpro.org/news/rankings-how-all-55-male-players-finished/en/|sarlavha=Rankings: How All 55 Male Players Finished|ish=FIFPro World Players' Union|sana=23 September 2019|qaralgan sana=2022-07-20|arxivsana=2019-09-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190924000415/https://fifpro.org/news/rankings-how-all-55-male-players-finished/en/}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Manchester United F.C. tarkibi}} {{DEFAULTSORT:Eriksen, Christian}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Daniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:Middelfart Boldklub futbolchilari]] [[Turkum:AFC Ajax futbolchilari]] [[Turkum:Tottenham Hotspur F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Inter Milan futbolchilari]] [[Turkum:Brentford F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Manchester United F.C. oʻyinchilari]] [[Turkum:Eredivisie futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2010 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2022 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2012 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2020 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2024 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA erkaklar markaziy klubi]] [[Turkum:Daniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Niderlandiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] jitj86zp93gnjwhjhtzs9d45qwfcmay 0 753389 6312570 6267756 2026-10-19T10:45:01Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312570 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Demet Özdemir|portret=Demet Özdemir on Tolgshow.jpg|tavsif=Demet Özdemir 2018-yil ''Tolgshow'' da|tavallud sanasi={{birth date and age|1992|02|26|df=yes}}|tavallud joyi=[[İzmit]], [[Turkiya]]|kasbi=Aktrisa, komediyachi, raqqosa|faoliyat_yillari=2013-yildan hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=}} '''Demet Özdemir''' (1992-yil 26-fevralda tugʻilgan) — turk aktrisasi, komediyachi, model va raqqosa. == Shaxsiy hayot == Özdemir 1992-yil 26-fevralda uch farzandning eng kichigi bo‘lib tug‘ilgan. U yetti yoshida ota-onasi ajrashgach, onasi va ukalari bilan [[Istanbul|Istanbulga]] ko‘chib o‘tgan<ref>[http://www.milliyet.com.tr/demet-ozdemir-kimdir--gundem-2082249/ Demet Özdemir Kimdir?], ''Milliyet'' 24-noyabr 2015</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.elmaelma.com/unluler/demet-ozdemir-kimdir-annesi-ve-ablasiyla-aci-dolu-hayati-babasinin-onunde-5b3ca37ff50d3d145c2fdd02|sarlavha=Demet Özdemir kimdir annesi ve ablasıyla acı dolu hayatı babasının önünde...|ish=elmaelma.com|qaralgan sana=2022-07-21|arxivsana=2021-04-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210429195407/https://www.elmaelma.com/unluler/demet-ozdemir-kimdir-annesi-ve-ablasiyla-aci-dolu-hayati-babasinin-onunde-5b3ca37ff50d3d145c2fdd02}}</ref>. Uning buvisi [[Bolgariyadagi turklar|Bolgariyadagi]] ozchilik turklardan biri edi. U Bolgariyadan Turkiyaga ko‘chib kelgan. Keyinchalik esa buvisi va ukasi Germaniyaga koʻchib ketishdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.hurriyet.com.tr/kelebek/sohret-ailemizi-dagitti-26108043|sarlavha=Şöhret ailemizi dağıttı - Magazin Haberleri|ish=www.hurriyet.com.tr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.ntv.com.tr/galeri/yasam/sen-anlat-karadenizin-yildizlari-oyku-gurmen-ve-irem-helvacioglu-nereli-unluler,YtSHL_ezXEeOSTPY17eooQ|sarlavha=Sen Anlat Karadeniz'in yıldızları Öykü Gürmen ve İrem Helvacıoğlu nereli? Ünlülerin memleketleri|ish=NTV}}</ref>. == Raqs faoliyati == Dastlab, u Bengu uchun zaxira raqqosa boʻlgan va keyinchalik ''Efes Kizlari'' raqs guruhiga qoʻshilgan. Özdemir keyin Mustafo Sandalning „Ateş Et ve Unut“ klipida suratga tushdi<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=jqDnsKLSrnM Mustafa Sandal — Ateş Et Ve Unut], ''Youtube'', 25-oktabr 2015</ref>. == Aktyorlik faoliyati == U birinchi sherigi Ekin Koch bilan birga „Aylin“ rolini kuchli ishtiyoqqa ega quvvati bilan oʻynagan holda Foxning „''[[:tr:Sana Bir Sır Vereceğim|Sana Bir Sır Vereceğim]]''“ fantastik seriali uchun birinchi kastingda qatnashdi. Bu rol yosh tomoshabinlar uchun fenomenga aylandi. Serial sodiq muxlislar bazasini rivojlantirdi. Shu tufayli, serial chiqarilish vaqtidan oldin nashr etilgan. Bu katta tomoshabinlar doirasi uchun maʼlum emas edi. Keyinchalik u „''Kurt Seyit ve Şura''“ tarixiy serialida „Ayla“ obrazini oʻynadi va „''Tut Sözünü''“ filmida „Demet“ rolini oʻynadi. Keyin Star TVning „''Çilek Kokusu''“ serialida „Aslı“ rolini oʻynadi. O‘zdemir Benguning „Hodri Meydan“ klipida ham suratga tushgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.mynet.com/magazin/detay/kultur-sanat/bengunun-klibinde-demet-ozdemir-surprizi/73869|kirish sanasi=22 April 2016|sarlavha=Bengü'nün klibinde Demet Özdemir sürprizi|nashriyot=Mynet.com|sana=9 March 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160506181201/http://www.mynet.com/magazin/detay/kultur-sanat/bengunun-klibinde-demet-ozdemir-surprizi/73869|arxivsana=6 May 2016}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.temizmagazin.com/ozel-haber/sana-bir-sir-verecegimden-beri-sevgileri-hic-bitmiyor-ekin-koc-fanlari-genc-oyuncunun|sarlavha="Sana Bir Sır Vereceğim"den beri sevgileri hiç bitmiyor. Ekin Koç fanları, genç oyuncunun doğumgününü dünyaya duyurdular|sana=21 June 2016}}</ref>. 2016-yilda Özdemir turkiy romantik komediya seriali ''No'' 309 da „Lale Yenilmez“ bosh rolini oʻynadi. 2017-yil 25-oktabrda 65 qism bilan yakunlandi. U Venesuela, Paragvay, [[Chili]], Boliviya, [[Ispaniya]], [[Ruminiya]] va Vengriyada ham efirga uzatilgan. U mashhur syurreal komediya yozuvchisi Leyla bilan Mecnun muallifi Burak Oqsak tomonidan yozilgan „Sen Kiminle Dans Ediyorsun“ raqs-komediya filmida oʻynagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.mynet.com/galeri/sen-kiminle-dans-ediyorsun-filmi-konusu-nedir-sen-kiminle-dans-ediyorsun-filmi-oyunculari-kimler-352742-mymagazin|sarlavha=Sen Kiminle dans Ediyorsun filmi konusu nedir? Sen Kiminle dans Ediyorsun filmi oyuncuları kimler?}}</ref>. 2018-yildan 2019-yilgacha u turkiy romantik komediya seriali ''Erkenci Kuş'' da [[Can Yaman]] bilan „Sanem“ bosh rolini ijro etgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.startv.com.tr/video/arsiv/dizi/erkenci-kus|sarlavha=Erkenci Kuş Full HD izle &#124; Star TV|ish=startv.com.tr}}</ref>. U ushbu serialdagi roli uchun Livandagi 2019-yilgi Murex d’Or tanlovida eng yaxshi ayol roli mukofotini oldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.ranini.tv/haber/36101/1/demet-ozdemir-ve-can-yaman-murex-dor-odul-torenine-gidiyor|sarlavha=Demet Özdemir ve Can Yaman, Murex D'or Ödül Töreni'ne gidiyor!|ish=ranini.tv|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190403234149/http://www.ranini.tv/haber/36101/1/demet-ozdemir-ve-can-yaman-murex-dor-odul-torenine-gidiyor|arxivsana=2019-04-03|qaralgan sana=2022-07-21}}</ref>. ''Erkenci Kuş'' Italiyada boʻsh vaqtda tomosha qilinadigan serial sifatida koʻp marta efirga uzatildi va aktrisa mashhur [https://www.mediasetplay.mediaset.it/programmi-tv/verissimo Verissimo] koʻngilochar shousiga taklif qilindi. Uning intervyusini 3,5 milliondan ortiq kishi tomosha qilgan. 2019-yil noyabr oyida u ''Pantene Turkiya'' ning brend elchisi boʻldi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.instagram.com/p/B47f4IYpzH_/|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221108044859/https://www.instagram.com/p/B47f4IYpzH_/|arxivsana=2022-11-08|sarlavha=Pantene Türkiye on Instagram: "Marka elçimiz @1demetozdemir Azerbaycan'da "Pantene ile #GünBenimGünüm" dedi 💛✨"|ish=Instagram|til=en|kirish sanasi=17 December 2019|qaralgan sana=2022-07-21}}</ref>. 2019 va 2021-yillar oraligʻida Özdemir „''Doğduğun Ev Kaderindir“'' ''(Mening uyim, mening taqdirim)'' filmida „Zeynep“ rolini oʻynadi. Serial OGM Pictures tomonidan ishlab chiqarilgan, rejissyor Çağri Bayrak va 2019-yil 25-dekabrda TV8 da premyerasi bo‘lib o‘tgan. Senariy Gulseren Budayiciogʻluning „''Çamdaki Kiz''“ romanidan ilhomlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.tv8.com.tr/dogdugun-ev-kaderindir/dogdugun-ev-kaderindir-dizisinin-ilk-tanitimi-yayinlandi-71454-video.htm|sarlavha=Doğduğun Ev Kaderindir dizisinin ilk tanıtımı yayınlandı!|ish=www.tv8.com.tr|kirish sanasi=17 December 2019|qaralgan sana=2022-07-21|arxivsana=2019-12-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191208094119/https://www.tv8.com.tr/dogdugun-ev-kaderindir/dogdugun-ev-kaderindir-dizisinin-ilk-tanitimi-yayinlandi-71454-video.htm}}</ref>. Keyin Netflixning ''Aşk Taktikleri'' va ''Aşk Taktikleri 2'' filmlarida bosh rolni ijro etgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.temizmagazin.com/gundem/sukru-ozyildizdan-ask-taktikleri-aciklamasi|sarlavha=Şükrü Özyıldız'dan "Aşk Taktikleri" açıklaması|sana=June 2022}}</ref>. == Filmografiya == {| class="wikitable" style="font-size: 100%;" ! colspan="4" style="background:LightSteelBlue" |Film |- ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! Eslatma |- | 2015 | ''[[:tr:Tut Sözünü|Tut Sözünü]]'' | Demet | Bosh rol |- | 2017 | ''Sen Kiminle Dans Ediyorsun'' | Aysel | Bosh rol |- | 2022 | ''Aşk Taktikleri'' | Aslı Yıldırım | Bosh rol |- |2023 |''Aşk Taktikleri'' |Aslı Yıldırım |Bosh rol |- |2026 |''Djinn Wedding (Cinlerin Düğünü)'' |Cereb |Bosh rol |- ! colspan="4" style="background:LightSteelBlue" | Veb-seriya |- ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! Eslatma |- | 2022 | ''Dünyayla Benim Aramda'' | İlkin | Bosh rol |- ! colspan="4" style="background:LightSteelBlue" | Televizion |- ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! Eslatma |- | 2013 | ''Sana Bir Sır Vereceğim'' | Aylin Gündoğdu | Bosh rol |- | 2014 | ''Kurt Seyit ve Şura'' | Alina (Alya) Baronez | Yordamchi rol |- | 2015 | ''Çilek Kokusu'' | Aslı Koçer | Bosh rol |- | 2016-2017 | ''No 309'' | Lale Yenilmez | Bosh rol |- | 2018-2019 | ''Erkenci Kuş'' | Sanem Aydın | Bosh rol |- | 2019-2021 | ''Doğduğun Ev Kaderindir'' | Zeynep Göksu Tunahan | Asosiy rol |- |2023 |''Adım Farah'' |Farah Erşadi |Bosh rol |- |2025-2026 |''Eşref Rüya'' |Nisan Akyol |Bosh rol |- ! colspan="4" style="background:LightSteelBlue" | Teatr |- ! Yil ! Sarlavha ! Rol ! Eslatma |- | 2018 | ''Tolgshow'' | Improvizatsiya | Mehmon |- | 2021 | ''Çok Güzel Hareketler 2'' | | Mehmon |- ! colspan="4" style="background:LightSteelBlue" | Tijorat |- ! Yil ! Tijorat ! Rol ! Eslatma |- | 2012 | ''Pegasus Hava Yolları'' | - | <ref>[https://www.youtube.com/watch?v=z9J9sCVD5Mw Pegasus Havayolları Uçuş Güvenliği Eğitim Videosu], ''Youtube'', 25 Ekim 2015</ref> |- | 2015 | ''[https://twitter.com/freshcompanytr Fresh Company Markasının Reklam Yüzü]'' | - |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=03.08.2018 |title=Demet Özdemir kimdir? |work=Milliyet |url=https://www.milliyet.com.tr/gundem/demet-ozdemir-kimdir-2718379 |access-date=11.09.2026}}</ref> |- | 2017 | ''Garnier'' | Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=10.02.2017 |title=Garnier’nin yeni marka elçisi Demet Özdemir'den anında güzelliğin sırrı |work=Milliyet |url=https://www.milliyet.com.tr/pembenar/garnier-nin-yeni-marka-elcisi-demet-ozdemirden-aninda-guzelligin-sirri-2393909 |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2018 |''Türk Ekonomi Bankası platformu CERTETEB'' |Demet Özdemir & Can Yaman |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=12.09.2018 |title=TEB'in reklam filminde iki ünlü isim |work=Finansin Gundemi |url=https://www.finansingundemi.com/haber/tebin-reklam-filminde-iki-unlu-isim/1342561 |access-date=12.09.2026}}</ref> |- | 2019-2024 | ''Pantene'' | Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=17.11.2019 |title=Pantene’in yeni marka yüzü: Demet Özdemir! |work=Fashion World Türkiye |url=https://fashionworldtr.com/guzellik/pantenein-yeni-marka-yuzu-demet-ozdemir/ |access-date=11.09.2028}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=19.01.2023 |title=Güçlü saç, güçlü sen Demet Özdemir ve Buse Naz Çakıroğlu Pantene için kamera karşısında. |work=MediaCat |url=https://mediacat.com/guclu-sac-guclu-sen-pantene-reklami/ |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2019 |''#ALLFOR1TURKEY dance challenge#ALLFOR1TURKEY dance challenge'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=23.10.2019 |title=Demet Özdemir anima a bailar para la campaña de una firma deportiva |work=DIEZ Minutos |url=https://www.diezminutos.es/telenovela/turcas/a29379305/demet-ozdemir-baile-desafio-allfor1turkey-nike/ |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2021 |''8. Pembe Top Sahada'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Hava atışı Demet Özdemir’den |work=Anadolu Saglik |url=https://www.anadolusaglik.org/kurumsal-haberler/hava-atisi-demet-ozdemirden |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2022 |''Disney+ Türkiye'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=15.05.2022 |title=Disney+'ın Marka Elçileri Bir Araya Geldi |work=Beyazperde |url=https://www.beyazperde.com/galerileri/filmler/galerileri-102057/ |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2023 |''ETİ Browni Intense'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=15.10.2023 |title=ETİ BROWNİ INTENSE’İN YENİ YÜZÜ DEMET ÖZDEMİR OLDU |work=Mersin Haber Merkezi |url=https://www.mersinhabermerkezi.com/eti-browni-intensein-yeni-yuzu-demet-ozdemir-oldu |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2023 |''Eğitime Devam Now TV (FOX) ve Türk Eğitim Vakfı'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Demet Özdemir kampanya yüzü oldu |work=12punto |url=https://12punto.com.tr/yasam/demet-ozdemir-kampanya-yuzu-oldu-4424 |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2024- |''Konfor Mobilya'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=04.11.2024 |title=Konfor Mobilya’nın yeni reklam yüzü Demet Özdemir |work=MediaCat |url=https://mediacat.com/konfor-mobilyanin-yeni-reklam-yuzu-demet-ozdemir/ |access-date=11.09.2026}}</ref> |- |2026 |''Trendyolmilla'' |Brend elchisi |<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=28.04.2026 |title=Trendyolmilla’nın yeni marka yüzü Demet Özdemir |work=MediaCat |url=https://mediacat.com/trendyolmillanin-yeni-marka-yuzu-demet-ozdemir/ |access-date=11.09.2026}}</ref> |} == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{IMDbda kishi|6122125|Demet Özdemir}} * {{Instagram|demetozdemir}} * {{Twitter|dmtzdmr}} {{DEFAULTSORT:Ozdemir, Demet}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1992-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Turkiyalik aktrisalar]] 4oafjoz7yasox2ai6qstj4g7bb250sf 0 753832 6312155 4210737 2026-10-18T14:03:39Z Sherzod11W 273619 6312155 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Pituitary gland representation cs.svg|thumb|246x246px|Gipofizning oldingi (adenogipofiz) va orqa (neyrogipofiz) qismlari tuzilishi]] '''Posterior gipofiz''' (orqa gipofiz yoki '''neyrogipofiz''') - endokrin sistemaning bir qismi boʻlgan '''[[gipofiz]] bezi'''ning orqa boʻlagi<ref>Embryology at unc.edu</ref>. Gipofizning orqa boʻlagi oldingi boʻlak kabi bez hujayralari tutmaydi. Neyrogipofiz asosan, gipotalamusdan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Neyrogipofizning asosiy vazifasi aksonlar orqali keluvchi gipotalamus garmonlarini (oksitotsin va vazopressin) saqlash va bevosita qonga sekretsiya (ajratish) qilish hisoblanadi<ref name=":0">Malenka RC, Nestler EJ, Hyman SE (2009). "Chapter 10: Neural and Neuroendocrine Control of the Internal Milieu". In Sydor A, Brown RY (ed.). ''Molecular Neuropharmacology: A Foundation for Clinical Neuroscience'' (2nd ed.). New York: McGraw-Hill Medical. pp. 246, 248–259. ISBN <bdi>9780071481274</bdi>. <q>•The hypothalamic–neurohypophyseal system secretes two peptide hormones directly into the blood, vasopressin and oxytocin. ...</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis. It comprises corticotropin-releasing factor (CRF), released by the hypothalamus; adrenocorticotropic hormone (ACTH), released by the anterior pituitary; and glucocorticoids, released by the adrenal cortex.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–thyroid axis consists of hypothalamic thyrotropin-releasing hormone (TRH); the anterior pituitary hormone thyroid–stimulating hormone (TSH); and the thyroid hormones T₃ and T₄.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–gonadal axis comprises hypothalamic gonadotropin–releasing hormone (GnRH), the anterior pituitary luteinizing hormone (LH) and follicle-stimulating hormone (FSH), and the gonadal steroids.</q></ref>. Gipotalamo-neyrogipofizar tizim gipotalamus (paraventrikulyar yadro va supraoptik yadro), gipofizning orqa boʻlagi yaʼni neyrogipofiz va aksonlardan iborat tizimdir<ref name=":0" />. == Tuzilishi == Neyrogipofiz, asosan, gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar yadrolarini hosil qiluvchi neyronlardan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Bu aksonlar neyrogipofizial gormonlar [[oksitotsin]] va [[vazopressin]]ni saqlaydi va neyrogipofiz [[Kapillyarlar|kapillar]]lariga chiqaradi, u yerdan garmonlar qon aylanish tizimiga kiradi. Neyrogipofizda aksonlardan tashqari, gormonlarni saqlash va chiqarishda yordam beruvchi [[Astrotsit|astrosit]]larga oʻxshash maxsus '''glial hujayra'''lar boʻlgan '''pituitsit'''lar ham mavjud<ref>Hatton, GI (September 1988). "Pituicytes, glia and control of terminal secretion" (PDF). ''The Journal of Experimental Biology''. '''139''': 67–79. doi:10.1242/jeb.139.1.67. PMID 3062122.</ref>. Neyrogipofizning koʻpchilik manbalarga koʻra quyidagi qismlardan iborat: === Pars nevroza === Nervli boʻlak (pars nevroza) yoki orqa boʻlak deb ham ataladigan bu qism neyrogipofizning katta hajmini egallaydi va oksitotsin hamda vazopressinni saqlaydi. Baʼzan notoʻgʻri talqinlar bilan neyrogipofizning sinonimi sifatida qaraladi, pars nevroza [[Herring tanachalari]] va pituitsitlarni oʻz ichiga oladi<ref>Histology image:14004loa from</ref>. === Infundibulyar qism === '''Infundibulum''' yoki gipofiz sopi deb ham ataladigan infundibulyar qism [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamus]] va [[gipofiz]] tizimlarini bogʻlaydi<ref>Median+eminence at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)</ref>. == Vazifasi == === Gormon sekretsiyasi === Neyrogipofiz gipotalamusda hosil boʻlgan ikki gormonni toʻplaydi va qonga ajratadi. Bu garmonlar: oksitotsin va vazopressin. Gipotalamusda hosil boʻlgan garmonlar aksonlar orqali neyrogipofizga kelgandan soʻng Herring tanachalarida toʻplanadi va kerak vaqtda ajralishga tayyor holda neyrosekretor vezikulalarda saqlanadi. {| class="wikitable" !Garmon !Sinonimlari !Simvoli !Asosiy taʼsir qiluvchi aʼzolari !Taʼsir mexanizmi !Hosil boʻlishi |- |Oksitotsin | |OT |Bachadon, sut bezlari |Bachadonni qisqartiradi, sut ajralishini taʼminlaydi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |- |Vazopressin |Arginin vazopressin, antidiuretik garmon |VP, AVP, ADH |Buyraklar va arteriola |Buyraklarda reabsorbsiyani taʼminlaydi, qon tomirlar tonusini oshiradi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |} == Klinik ahamiyati == Vazopressinning yetarli darajada ajralmasligi [[qandsiz diabet]]ga sababchi boʻladi. Bunda organizm siydikni konsentratsiyalash qobiliyatini yoʻqotadi. Kasallangan odamlar kuniga 20 litrgacha [[siydik]] ajratadi. Vazopressinning haddan tashqari sekretsiyasi "buzilgan antidiuretik gormon" (SIADH) sindromini keltirib chiqaradi. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} pitlwb38ed2apx4metbezpyxawzk9tc 6312156 6312155 2026-10-18T14:03:51Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312156 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Pituitary gland representation cs.svg|thumb|246x246px|Gipofizning oldingi (adenogipofiz) va orqa (neyrogipofiz) qismlari tuzilishi]] '''Posterior gipofiz''' (orqa gipofiz yoki '''neyrogipofiz''') - endokrin sistemaning bir qismi boʻlgan '''[[gipofiz]] bezi'''ning orqa boʻlagi<ref>Embryology at unc.edu</ref>. Gipofizning orqa boʻlagi oldingi boʻlak kabi bez hujayralari tutmaydi. Neyrogipofiz asosan, gipotalamusdan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Neyrogipofizning asosiy vazifasi aksonlar orqali keluvchi gipotalamus garmonlarini (oksitotsin va vazopressin) saqlash va bevosita qonga sekretsiya (ajratish) qilish hisoblanadi<ref name=":0">Malenka RC, Nestler EJ, Hyman SE (2009). "Chapter 10: Neural and Neuroendocrine Control of the Internal Milieu". In Sydor A, Brown RY (ed.). ''Molecular Neuropharmacology: A Foundation for Clinical Neuroscience'' (2nd ed.). New York: McGraw-Hill Medical. pp. 246, 248–259. ISBN <bdi>9780071481274</bdi>. <q>•The hypothalamic–neurohypophyseal system secretes two peptide hormones directly into the blood, vasopressin and oxytocin. ...</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis. It comprises corticotropin-releasing factor (CRF), released by the hypothalamus; adrenocorticotropic hormone (ACTH), released by the anterior pituitary; and glucocorticoids, released by the adrenal cortex.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–thyroid axis consists of hypothalamic thyrotropin-releasing hormone (TRH); the anterior pituitary hormone thyroid–stimulating hormone (TSH); and the thyroid hormones T₃ and T₄.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–gonadal axis comprises hypothalamic gonadotropin–releasing hormone (GnRH), the anterior pituitary luteinizing hormone (LH) and follicle-stimulating hormone (FSH), and the gonadal steroids.</q></ref>. Gipotalamo-neyrogipofizar tizim gipotalamus (paraventrikulyar yadro va supraoptik yadro), gipofizning orqa boʻlagi yaʼni neyrogipofiz va aksonlardan iborat tizimdir<ref name=":0" />. == Tuzilishi == Neyrogipofiz, asosan, gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar yadrolarini hosil qiluvchi neyronlardan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Bu aksonlar neyrogipofizial gormonlar [[oksitotsin]] va [[vazopressin]]ni saqlaydi va neyrogipofiz [[Kapillyarlar|kapillar]]lariga chiqaradi, u yerdan garmonlar qon aylanish tizimiga kiradi. Neyrogipofizda aksonlardan tashqari, gormonlarni saqlash va chiqarishda yordam beruvchi [[Astrotsit|astrosit]]larga oʻxshash maxsus '''glial hujayra'''lar boʻlgan '''pituitsit'''lar ham mavjud<ref>Hatton, GI (September 1988). "Pituicytes, glia and control of terminal secretion" (PDF). ''The Journal of Experimental Biology''. '''139''': 67–79. doi:10.1242/jeb.139.1.67. PMID 3062122.</ref>. Neyrogipofizning koʻpchilik manbalarga koʻra quyidagi qismlardan iborat: === Pars nevroza === Nervli boʻlak (pars nevroza) yoki orqa boʻlak deb ham ataladigan bu qism neyrogipofizning katta hajmini egallaydi va oksitotsin hamda vazopressinni saqlaydi. Baʼzan notoʻgʻri talqinlar bilan neyrogipofizning sinonimi sifatida qaraladi, pars nevroza [[Herring tanachalari]] va pituitsitlarni oʻz ichiga oladi<ref>Histology image:14004loa from</ref>. === Infundibulyar qism === '''Infundibulum''' yoki gipofiz sopi deb ham ataladigan infundibulyar qism [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamus]] va [[gipofiz]] tizimlarini bogʻlaydi<ref>Median+eminence at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)</ref>. == Vazifasi == === Gormon sekretsiyasi === Neyrogipofiz gipotalamusda hosil boʻlgan ikki gormonni toʻplaydi va qonga ajratadi. Bu garmonlar: oksitotsin va vazopressin. Gipotalamusda hosil boʻlgan garmonlar aksonlar orqali neyrogipofizga kelgandan soʻng Herring tanachalarida toʻplanadi va kerak vaqtda ajralishga tayyor holda neyrosekretor vezikulalarda saqlanadi. {| class="wikitable" !Garmon !Sinonimlari !Simvoli !Asosiy taʼsir qiluvchi aʼzolari !Taʼsir mexanizmi !Hosil boʻlishi |- |Oksitotsin | |OT |Bachadon, sut bezlari |Bachadonni qisqartiradi, sut ajralishini taʼminlaydi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |- |Vazopressin |Arginin vazopressin, antidiuretik garmon |VP, AVP, ADH |Buyraklar va arteriola |Buyraklarda reabsorbsiyani taʼminlaydi, qon tomirlar tonusini oshiradi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |} == Klinik ahamiyati == Vazopressinning yetarli darajada ajralmasligi [[qandsiz diabet]]ga sababchi boʻladi. Bunda organizm siydikni konsentratsiyalash qobiliyatini yoʻqotadi. Kasallangan odamlar kuniga 20 litrgacha [[siydik]] ajratadi. Vazopressinning haddan tashqari sekretsiyasi "buzilgan antidiuretik gormon" (SIADH) sindromini keltirib chiqaradi. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ixpfelti5mma0bwtgci8nmz0lqutprn 6312157 6312156 2026-10-18T14:04:09Z Sherzod11W 273619 6312157 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Pituitary gland representation cs.svg|thumb|246x246px|Gipofizning oldingi (adenogipofiz) va orqa (neyrogipofiz) qismlari tuzilishi]] '''Posterior gipofiz''' (orqa ''gipofiz'' yoki '''''neyrogipofiz''''') - endokrin sistemaning bir qismi boʻlgan '''[[gipofiz]] bezi'''ning orqa boʻlagi<ref>Embryology at unc.edu</ref>. Gipofizning orqa boʻlagi oldingi boʻlak kabi bez hujayralari tutmaydi. Neyrogipofiz asosan, gipotalamusdan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Neyrogipofizning asosiy vazifasi aksonlar orqali keluvchi gipotalamus garmonlarini (oksitotsin va vazopressin) saqlash va bevosita qonga sekretsiya (ajratish) qilish hisoblanadi<ref name=":0">Malenka RC, Nestler EJ, Hyman SE (2009). "Chapter 10: Neural and Neuroendocrine Control of the Internal Milieu". In Sydor A, Brown RY (ed.). ''Molecular Neuropharmacology: A Foundation for Clinical Neuroscience'' (2nd ed.). New York: McGraw-Hill Medical. pp. 246, 248–259. ISBN <bdi>9780071481274</bdi>. <q>•The hypothalamic–neurohypophyseal system secretes two peptide hormones directly into the blood, vasopressin and oxytocin. ...</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis. It comprises corticotropin-releasing factor (CRF), released by the hypothalamus; adrenocorticotropic hormone (ACTH), released by the anterior pituitary; and glucocorticoids, released by the adrenal cortex.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–thyroid axis consists of hypothalamic thyrotropin-releasing hormone (TRH); the anterior pituitary hormone thyroid–stimulating hormone (TSH); and the thyroid hormones T₃ and T₄.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–gonadal axis comprises hypothalamic gonadotropin–releasing hormone (GnRH), the anterior pituitary luteinizing hormone (LH) and follicle-stimulating hormone (FSH), and the gonadal steroids.</q></ref>. Gipotalamo-neyrogipofizar tizim gipotalamus (paraventrikulyar yadro va supraoptik yadro), gipofizning orqa boʻlagi yaʼni neyrogipofiz va aksonlardan iborat tizimdir<ref name=":0" />. == Tuzilishi == Neyrogipofiz, asosan, gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar yadrolarini hosil qiluvchi neyronlardan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Bu aksonlar neyrogipofizial gormonlar [[oksitotsin]] va [[vazopressin]]ni saqlaydi va neyrogipofiz [[Kapillyarlar|kapillar]]lariga chiqaradi, u yerdan garmonlar qon aylanish tizimiga kiradi. Neyrogipofizda aksonlardan tashqari, gormonlarni saqlash va chiqarishda yordam beruvchi [[Astrotsit|astrosit]]larga oʻxshash maxsus '''glial hujayra'''lar boʻlgan '''pituitsit'''lar ham mavjud<ref>Hatton, GI (September 1988). "Pituicytes, glia and control of terminal secretion" (PDF). ''The Journal of Experimental Biology''. '''139''': 67–79. doi:10.1242/jeb.139.1.67. PMID 3062122.</ref>. Neyrogipofizning koʻpchilik manbalarga koʻra quyidagi qismlardan iborat: === Pars nevroza === Nervli boʻlak (pars nevroza) yoki orqa boʻlak deb ham ataladigan bu qism neyrogipofizning katta hajmini egallaydi va oksitotsin hamda vazopressinni saqlaydi. Baʼzan notoʻgʻri talqinlar bilan neyrogipofizning sinonimi sifatida qaraladi, pars nevroza [[Herring tanachalari]] va pituitsitlarni oʻz ichiga oladi<ref>Histology image:14004loa from</ref>. === Infundibulyar qism === '''Infundibulum''' yoki gipofiz sopi deb ham ataladigan infundibulyar qism [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamus]] va [[gipofiz]] tizimlarini bogʻlaydi<ref>Median+eminence at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)</ref>. == Vazifasi == === Gormon sekretsiyasi === Neyrogipofiz gipotalamusda hosil boʻlgan ikki gormonni toʻplaydi va qonga ajratadi. Bu garmonlar: oksitotsin va vazopressin. Gipotalamusda hosil boʻlgan garmonlar aksonlar orqali neyrogipofizga kelgandan soʻng Herring tanachalarida toʻplanadi va kerak vaqtda ajralishga tayyor holda neyrosekretor vezikulalarda saqlanadi. {| class="wikitable" !Garmon !Sinonimlari !Simvoli !Asosiy taʼsir qiluvchi aʼzolari !Taʼsir mexanizmi !Hosil boʻlishi |- |Oksitotsin | |OT |Bachadon, sut bezlari |Bachadonni qisqartiradi, sut ajralishini taʼminlaydi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |- |Vazopressin |Arginin vazopressin, antidiuretik garmon |VP, AVP, ADH |Buyraklar va arteriola |Buyraklarda reabsorbsiyani taʼminlaydi, qon tomirlar tonusini oshiradi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |} == Klinik ahamiyati == Vazopressinning yetarli darajada ajralmasligi [[qandsiz diabet]]ga sababchi boʻladi. Bunda organizm siydikni konsentratsiyalash qobiliyatini yoʻqotadi. Kasallangan odamlar kuniga 20 litrgacha [[siydik]] ajratadi. Vazopressinning haddan tashqari sekretsiyasi "buzilgan antidiuretik gormon" (SIADH) sindromini keltirib chiqaradi. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} qrp613zloymat3krnpkn4snz9wn0h06 6312158 6312157 2026-10-18T14:04:37Z Sherzod11W 273619 6312158 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Pituitary gland representation cs.svg|thumb|246x246px|Gipofizning oldingi (adenogipofiz) va orqa (neyrogipofiz) qismlari tuzilishi]] '''Posterior gipofiz''' (orqa ''gipofiz'' yoki '''''neyrogipofiz''''') - endokrin sistemaning bir qismi boʻlgan '''[[gipofiz]] bezi'''ning orqa boʻlagi<ref>Embryology at unc.edu</ref>. Gipofizning orqa boʻlagi oldingi boʻlak kabi bez hujayralari tutmaydi. Neyrogipofiz asosan, gipotalamusdan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Neyrogipofizning asosiy vazifasi aksonlar orqali keluvchi gipotalamus garmonlarini (oksitotsin va vazopressin) saqlash va bevosita qonga sekretsiya (ajratish) qilish hisoblanadi<ref name=":0">Malenka RC, Nestler EJ, Hyman SE (2009). "Chapter 10: Neural and Neuroendocrine Control of the Internal Milieu". In Sydor A, Brown RY (ed.). ''Molecular Neuropharmacology: A Foundation for Clinical Neuroscience'' (2nd ed.). New York: McGraw-Hill Medical. pp. 246, 248–259. ISBN <bdi>9780071481274</bdi>. <q>•The hypothalamic–neurohypophyseal system secretes two peptide hormones directly into the blood, vasopressin and oxytocin. ...</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis. It comprises corticotropin-releasing factor (CRF), released by the hypothalamus; adrenocorticotropic hormone (ACTH), released by the anterior pituitary; and glucocorticoids, released by the adrenal cortex.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–thyroid axis consists of hypothalamic thyrotropin-releasing hormone (TRH); the anterior pituitary hormone thyroid–stimulating hormone (TSH); and the thyroid hormones T₃ and T₄.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–gonadal axis comprises hypothalamic gonadotropin–releasing hormone (GnRH), the anterior pituitary luteinizing hormone (LH) and follicle-stimulating hormone (FSH), and the gonadal steroids.</q></ref>. Gipotalamo-neyrogipofizar tizim gipotalamus (paraventrikulyar yadro va supraoptik yadro), gipofizning orqa boʻlagi yaʼni neyrogipofiz va aksonlardan iborat tizimdir<ref name=":0" />. == Tuzilishi == Neyrogipofiz, asosan, gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar yadrolarini hosil qiluvchi neyronlardan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Bu aksonlar neyrogipofizial gormonlar [[oksitotsin]] va [[vazopressin]]ni saqlaydi va neyrogipofiz [[Kapillyarlar|kapillar]]lariga chiqaradi, u yerdan garmonlar qon aylanish tizimiga kiradi. Neyrogipofizda aksonlardan tashqari, gormonlarni saqlash va chiqarishda yordam beruvchi [[Astrotsit|astrosit]]larga oʻxshash maxsus '''glial hujayra'''lar boʻlgan '''pituitsit'''lar ham mavjud<ref>Hatton, GI (September 1988). "Pituicytes, glia and control of terminal secretion" (PDF). ''The Journal of Experimental Biology''. '''139''': 67–79. doi:10.1242/jeb.139.1.67. PMID 3062122.</ref>. Neyrogipofizning koʻpchilik manbalarga koʻra quyidagi qismlardan iborat: === Pars nevroza === Nervli boʻlak (pars nevroza) yoki orqa boʻlak deb ham ataladigan bu qism neyrogipofizning katta hajmini egallaydi va oksitotsin hamda vazopressinni saqlaydi. Baʼzan notoʻgʻri talqinlar bilan neyrogipofizning sinonimi sifatida qaraladi, pars nevroza [[Herring tanachalari]] va pituitsitlarni oʻz ichiga oladi<ref>Histology image:14004loa from</ref>. === Infundibulyar qism === '''Infundibulum''' yoki gipofiz sopi deb ham ataladigan infundibulyar qism [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamus]] va [[gipofiz]] tizimlarini bogʻlaydi<ref>Median+eminence at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)</ref>. == Vazifasi == === Gormon sekretsiyasi === Neyrogipofiz gipotalamusda hosil boʻlgan ikki gormonni toʻplaydi va qonga ajratadi. Bu garmonlar: oksitotsin va vazopressin. Gipotalamusda hosil boʻlgan garmonlar aksonlar orqali neyrogipofizga kelgandan soʻng Herring tanachalarida toʻplanadi va kerak vaqtda ajralishga tayyor holda neyrosekretor vezikulalarda saqlanadi. {| class="wikitable" !Garmon !Sinonimlari !Simvoli !Asosiy taʼsir qiluvchi aʼzolari !Taʼsir mexanizmi !Hosil boʻlishi |- |Oksitotsin | |OT |Bachadon, sut bezlari |Bachadonni qisqartiradi, sut ajralishini taʼminlaydi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |- |Vazopressin |Arginin vazopressin, antidiuretik garmon |VP, AVP, ADH |Buyraklar va arteriola |Buyraklarda reabsorbsiyani taʼminlaydi, qon tomirlar tonusini oshiradi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |} == Klinik ahamiyati == Vazopressinning yetarli darajada ajralmasligi [[qandsiz diabet]]ga sababchi boʻladi. Bunda organizm siydikni konsentratsiyalash qobiliyatini yoʻqotadi. Kasallangan odamlar kuniga 20 litrgacha [[siydik]] ajratadi. Vazopressinning haddan tashqari sekretsiyasi "buzilgan antidiuretik gormon" (SIADH) sindromini keltirib chiqaradi. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} g2tz61uwzgwha4osezuy5hpidd2gw45 6312159 6312158 2026-10-18T14:04:48Z Sherzod11W 273619 6312159 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Pituitary gland representation cs.svg|thumb|246x246px|Gipofizning oldingi (adenogipofiz) va orqa (neyrogipofiz) qismlari tuzilishi]] '''Posterior gipofiz''' (orqa ''gipofiz'' yoki '''''neyrogipofiz''''') - endokrin sistemaning bir qismi boʻlgan '''[[gipofiz]] bezi'''ning orqa boʻlagi<ref>Embryology at unc.edu</ref>. Gipofizning orqa boʻlagi oldingi boʻlak kabi bez hujayralari tutmaydi. Neyrogipofiz asosan, gipotalamusdan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Neyrogipofizning asosiy vazifasi aksonlar orqali keluvchi gipotalamus garmonlarini (oksitotsin va vazopressin) saqlash va bevosita qonga sekretsiya (ajratish) qilish hisoblanadi<ref name=":0">Malenka RC, Nestler EJ, Hyman SE (2009). "Chapter 10: Neural and Neuroendocrine Control of the Internal Milieu". In Sydor A, Brown RY (ed.). ''Molecular Neuropharmacology: A Foundation for Clinical Neuroscience'' (2nd ed.). New York: McGraw-Hill Medical. pp. 246, 248–259. ISBN <bdi>9780071481274</bdi>. <q>•The hypothalamic–neurohypophyseal system secretes two peptide hormones directly into the blood, vasopressin and oxytocin. ...</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–adrenal (HPA) axis. It comprises corticotropin-releasing factor (CRF), released by the hypothalamus; adrenocorticotropic hormone (ACTH), released by the anterior pituitary; and glucocorticoids, released by the adrenal cortex.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–thyroid axis consists of hypothalamic thyrotropin-releasing hormone (TRH); the anterior pituitary hormone thyroid–stimulating hormone (TSH); and the thyroid hormones T₃ and T₄.</q> <q>•The hypothalamic–pituitary–gonadal axis comprises hypothalamic gonadotropin–releasing hormone (GnRH), the anterior pituitary luteinizing hormone (LH) and follicle-stimulating hormone (FSH), and the gonadal steroids.</q></ref>. Gipotalamo-neyrogipofizar tizim gipotalamus (paraventrikulyar yadro va supraoptik yadro), gipofizning orqa boʻlagi yaʼni neyrogipofiz va aksonlardan iborat tizimdir<ref name=":0" />. == Tuzilishi == Neyrogipofiz, asosan, gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar yadrolarini hosil qiluvchi neyronlardan keluvchi aksonlar toʻplamidan iborat. Bu aksonlar neyrogipofizial gormonlar [[oksitotsin]] va [[vazopressin]]ni saqlaydi va neyrogipofiz [[Kapillyarlar|kapillar]]lariga chiqaradi, u yerdan garmonlar qon aylanish tizimiga kiradi. Neyrogipofizda aksonlardan tashqari, gormonlarni saqlash va chiqarishda yordam beruvchi [[Astrotsit|astrosit]]larga oʻxshash maxsus '''glial hujayra'''lar boʻlgan '''pituitsit'''lar ham mavjud<ref>Hatton, GI (September 1988). "Pituicytes, glia and control of terminal secretion" (PDF). ''The Journal of Experimental Biology''. '''139''': 67–79. doi:10.1242/jeb.139.1.67. PMID 3062122.</ref>. Neyrogipofizning koʻpchilik manbalarga koʻra quyidagi qismlardan iborat: === Pars nevroza === Nervli boʻlak (pars nevroza) yoki orqa boʻlak deb ham ataladigan bu qism neyrogipofizning katta hajmini egallaydi va oksitotsin hamda vazopressinni saqlaydi. Baʼzan notoʻgʻri talqinlar bilan neyrogipofizning sinonimi sifatida qaraladi, pars nevroza [[Herring tanachalari]] va pituitsitlarni oʻz ichiga oladi<ref>Histology image:14004loa from</ref>. === Infundibulyar qism === '''Infundibulum''' yoki gipofiz sopi deb ham ataladigan infundibulyar qism [[Gipotalamus gipotalamik soha|gipotalamus]] va [[gipofiz]] tizimlarini bogʻlaydi<ref>Median+eminence at the US National Library of Medicine Medical Subject Headings (MeSH)</ref>. == Vazifasi == === Gormon sekretsiyasi === Neyrogipofiz gipotalamusda hosil boʻlgan ikki gormonni toʻplaydi va qonga ajratadi. Bu garmonlar: oksitotsin va vazopressin. Gipotalamusda hosil boʻlgan garmonlar aksonlar orqali neyrogipofizga kelgandan soʻng Herring tanachalarida toʻplanadi va kerak vaqtda ajralishga tayyor holda neyrosekretor vezikulalarda saqlanadi. {| class="wikitable" !Garmon !Sinonimlari !Simvoli !Asosiy taʼsir qiluvchi aʼzolari !Taʼsir mexanizmi !Hosil boʻlishi |- |Oksitotsin | |OT |Bachadon, sut bezlari |Bachadonni qisqartiradi, sut ajralishini taʼminlaydi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |- |Vazopressin |Arginin vazopressin, antidiuretik garmon |VP, AVP, ADH |Buyraklar va arteriola |Buyraklarda reabsorbsiyani taʼminlaydi, qon tomirlar tonusini oshiradi |supraoptik va paraventrikular yadrolardan |} == Klinik ahamiyati == Vazopressinning yetarli darajada ajralmasligi [[qandsiz diabet]]ga sababchi boʻladi. Bunda organizm siydikni konsentratsiyalash qobiliyatini yoʻqotadi. Kasallangan odamlar kuniga 20 litrgacha [[siydik]] ajratadi. Vazopressinning haddan tashqari sekretsiyasi "buzilgan antidiuretik gormon" (SIADH) sindromini keltirib chiqaradi. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} jar0c5eob56g5ylmxg2m0lbqgaqc9cn 0 754634 6312139 4210736 2026-10-18T13:58:54Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312139 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' oksitotsin va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi.<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref> Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi.<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref> Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi.<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref>  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi.<ref name=":0" /> Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan) == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 6wzeo3z7xo0zpba31sxqy5f12vqk3jc 6312140 6312139 2026-10-18T13:59:04Z Sherzod11W 273619 6312140 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi.<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref> Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi.<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref> Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi.<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref>  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi.<ref name=":0" /> Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan) == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} msqoy0bldkb0mjr8ranis6z5psencqd 6312141 6312140 2026-10-18T13:59:10Z Sherzod11W 273619 6312141 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi.<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref> Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi.<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref> Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi.<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref>  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi.<ref name=":0" /> Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan) == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} q2rja3wuhgz3zvbpq04lsv1lbvunjms 6312142 6312141 2026-10-18T13:59:21Z Sherzod11W 273619 6312142 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi.<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref> Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi.<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref> Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi.<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref>  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi.<ref name=":0" /> Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan) == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 9ca3l6yxtdcuvsm1y5rc7m6ncsek5p3 6312143 6312142 2026-10-18T13:59:27Z Sherzod11W 273619 6312143 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi.<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref> Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi.<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref> Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi.<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. <nowiki>PMID 382985</nowiki>.</ref>  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi.<ref name=":0" /> Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan) == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 0tsz95dy2mlxctfat98up1zvg3aljm1 6312144 6312143 2026-10-18T14:00:22Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312144 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref>. Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>.  Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi<ref name=":0" />. Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan). == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} o0znabv331ivg71wzhg3ricj6savxpc 6312145 6312144 2026-10-18T14:00:30Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312145 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir.  Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref>. Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi<ref name=":0" />. Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan). == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 0p4i8fr4l2f42ukh2cgectq048mw6iy 6312146 6312145 2026-10-18T14:00:41Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312146 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir. Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar kovalent o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref>. Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi<ref name=":0" />. Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan). == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 1g7qeipupihpv0zgknpqg46ofhp7mcs 6312148 6312146 2026-10-18T14:00:59Z Sherzod11W 273619 6312148 wikitext text/x-wiki '''Neyrofizinlar''' [[oksitotsin]] va [[vazopressin]] gormonlarini mos ravishda gipotalamusning paraventrikulyar va supraoptik yadrosidan orqa gipofizga o'tkazadigan tashuvchi oqsillardir. Neyrosekretor granulalar ichida I va II o'xshash neyrofizinlar ''kovalent'' o'zaro ta'sirlar orqali barqarorlashtiruvchi komplekslarni hosil qiladi<ref>Airaodion AI, Ekenjoku JA, Ogbuagu EO, Okoroukwu VN, Ogbuagu U (2019-10-22). "Carica papaya Leaves Might Cause Miscarriage". ''Asian Research Journal of Gynaecology and Obstetrics'': 1–9.</ref>. Orqa [[gipofiz]] bezida joylashgan neyrosekretor granulalar ichida hosil bo'lgan barqarorlashtiruvchi neyrofizin-gormon komplekslari intraaksonal tashishda yordam beradi<ref name=":0">Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Intra-aksonal tashish paytida, neyrofizinlar bog'langan gormonning sitoplazmatik bo'shliqqa oqib chiqishi va [[fermentlar]] orqali proteolitik hazm bo'lishining oldini oladi<ref>Breslow E (June 1979). "Chemistry and biology of the neurophysins". ''Annual Review of Biochemistry''. '''48''' (1): 251–74. doi:10.1146/annurev.bi.48.070179.001343. PMID 382985.</ref>. Biroq, qonda neyrofizinning past konsentratsiyasi tufayli, ehtimol, oqsil-gormon kompleksi ajralib chiqadi, bu neyrofizin gormonni qon aylanish tizimi orqali tashishda yordam bermasligini ko'rsatadi<ref name=":0" />. Neyrofizinlar, shuningdek, orqa gipofiz gipotalamusidan ajralib chiqadi, ularning har biri o'ziga xos yo'lovchi gormonini olib yuradi.  Orqa gipofiz gipotalamus vazopressin va uning neyrofizin tashuvchisini ajratganda, u ham glikopeptidni chiqaradi. Neyrofizinlarning ikki turi mavjud: Neyrofizin I - Oksitotsin Neyrofizin II - Vazopressin ("antidiuretik gormon" yoki ADH sifatida ham tanilgan). == Sintezi == Bu oqsillar gipotalamusning supraoptik va paraventrikulyar hududlari hujayra tanalarida sintezlanadi. Disulfidga boy neyrofizin oqsili insulin sinteziga mos kelishi taklif qilinadi, bunda yuqori molekulyar og'irlikdagi prekursor molekulasi proteolitik yo'l bilan parchalanadi va disulfid aloqalarini hosil qiladi.<ref name=":0" /> Etarli ma'lumotlar olinmagan bo'lsa-da, neyrofizin va u stabillashadigan ikkita gormon o'rtasida umumiy prekursor molekulasi borligi taxmin qilinadi.<ref name=":0" /> == Tuzilishi == Neyrofizinlar molekulyar og'irligi taxminan 10000 Da bo'lgan kislotali oqsillar bo'lib, ular sistein, glitsin va prolin qoldiqlariga boy.  Protein ikki domenli bo'lib, 93-95 qoldiqdan iborat polipeptid zanjiri bo'lib, 14 ta sistein qoldiqlari 7 ta disulfid ko'prigi hosil qiladi.  I domen disulfid halqali COOH terminalini o'z ichiga oladi;  domen II, bu COOH terminali disülfid pastadir yo'q.  Vazopressin va oksitotsinda mavjud bo'lgan disulfid halqasining o'xshashligiga asoslanib, gormonlar I domenining COOH terminalida mavjud bo'lgan ushbu disulfid halqa bilan kovalent bog'lanish hosil qiladi.<ref>Drenth J (March 1981). "The structure of neurophysin". ''The Journal of Biological Chemistry''. '''256''' (6): 2601–2. <nowiki>PMID 7204368</nowiki>.</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} kiu1wniwf71q3zoefhiwidljkby83fu 0 755193 6312117 6119988 2026-10-18T13:51:57Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312117 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938 ,]] [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007 ]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) —[[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]] . == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] r4qkk8aewekmhevc59zxe8giete525a 6312118 6312117 2026-10-18T13:52:03Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312118 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938 ,]] [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007 ]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) —[[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]] . == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] f07muenqohsuiqpmp7wqym2y0ybrxq9 6312119 6312118 2026-10-18T13:52:16Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312119 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]] [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) —[[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]] . == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] 4yba0w8tvfx3oxx09bjqxn5skmyf3o0 6312120 6312119 2026-10-18T13:52:24Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312120 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) —[[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]] . == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] 0wzgzumso1mc9ds91o9qvz04i4zjv80 6312121 6312120 2026-10-18T13:52:29Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312121 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]] . == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] toa18gidcuyvn9a1g58l4mresdqtmks 6312122 6312121 2026-10-18T13:52:35Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312122 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{Manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] fvjuzfqdbqupen6t2ad3vld5ag06hto 6312123 6312122 2026-10-18T13:52:48Z Sherzod11W 273619 6312123 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] cehc1xp1rer5zs542ih8rvbrvuq3vwb 6312124 6312123 2026-10-18T13:52:56Z Sherzod11W 273619 6312124 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} Qoʻrqmas SagatovSeytmetov, Raimbek}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] qjd8dnmfgxron536f4anpc5o6i8581f 6312126 6312124 2026-10-18T13:53:13Z Sherzod11W 273619 6312126 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]] . Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] 1ju4l0vlc7obhlqb1b3miwdkue1v1nv 6312127 6312126 2026-10-18T13:53:24Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312127 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr rejissyori, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] 9xtkejtrsiftu8uxtej6d5bfkpkqrqu 6312128 6312127 2026-10-18T13:53:37Z Sherzod11W 273619 6312128 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr [[rejissyor]]<nowiki/>i, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] 9yvgatm5srtobqnd4bquiud2028g8ma 6312129 6312128 2026-10-18T13:53:47Z Sherzod11W 273619 6312129 wikitext text/x-wiki '''Raimbek Nogʻaybayuli Seytmetov''' ( [[2-mart]] [[1938|1938]], [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] — [[3-noyabr]] [[2007|2007]], [[Turkiston (shahar)|Turkiston]]) — [[aktyor]], teatr [[rejissyor]]i, [[Professor|teatr oʻqituvchisi]], [[professor]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1987). Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (1984). Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (1979). "Tarlan" platina mukofoti sovrindori. [[Turkiston (shahar)|Turkistonning hurmatli fuqarosi]]. == Koʻproq oʻqing == * Raimbek No‘g‘ayboyuli [[1938]] [[2-mart|-yil 2-martda]] [[Turkiston (shahar)|Turkiston]] [[Turkiston (viloyat)|viloyati]] Turkiston shahrida tug‘ilgan. * 1955-yilda Qurmangʻozi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining aktyorlik fakultetini tamomlagan. * 1960-yilda M.Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyorlari tarkibiga qoʻshildi. (Ushbu teatrda yurish: N.Gogolning "Toʻy" asarida Qoʻchkarev; A. Tojiboyevning “Mayra” advokati; K. Muhammedjanovning "Moʻynali kiyimlar ostida" Sungat; "Xudo keldi" Arystan; Sh. Aytmatovning “Ona – Yer ona” asarida Zaynoqti; M. Bayjievning “Jang” filmidagi Aziz; M. Atzezovning “Qoraqipchak qo‘bladi”sida Birsimbay; U. Shekspirning “Otello”sidagi Kassioni, “Dorga taqdimot” filmidagi Lusenioni tanqid qiling. rollarni mohirona ijro etgan iste'dodli artist). * Moskvadagi Teatr institutining rejissyorlik fakultetini tamomlagan. * 1982-yilda Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik yoshlar va bolalar teatriga rejissyorlik qilgan <ref>Алматы көшелері. Анықтамалық энциклопедия. – Алматы: “ИП Волошин” баспасы, 2009. ISBN 978-601-7157-18-0</ref>. * Yoshlar teatridagi ilk spektakl A.Tauasarovning “Hurmatli X sifatida” komediyasi bo‘ldi. Keyinchalik M. Auezovning 1954-yilda yozilgan, ammo nashr etilmagan “Alua” dramasini sahnalashtirdi. Ushbu ishi uchun 1984-yilda Qozogʻiston SSR Oliy Kengashining farmoni bilan Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti bilan taqdirlangan . Bundan tashqari, G. Musirepovning “Akan seri – Aktoktsin”, Sh. Murtazoning “Qizil oʻq” va T. Rusqulov obrazini, “Stalinga maktub”, “Beshlik maktubi”ni sahnaga olib chiqqan iste’dodli teatr rejissyori. * 1995-yilda turkiy xalqlarning ma’naviy poytaxti Turkistonda teatr ochishni maqsad qilgan. * 2000-yilda Raimbek No‘g‘aybayulining tashabbusi bilan Qozog‘iston teatrlari safiga eng yosh Turkiston musiqali drama teatri qo‘shildi. * 2001-yilda Prezident N. A. Nazarboyev Turkiston teatriga borib, “Ko‘k turklar” spektaklini tomosha qildi. – Rayimbek No‘g‘aybo‘yili asos solgan Turkiston teatrining kelajagi buyuk, deb hisoblayman, – deydi rahbar<ref>Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9</ref><ref>Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * '''Mehnat faoliyati''' * 1959-1960 yillarda - " Qozoqfilm " kinostudiyasining aktyori; 1960-yildan 1976-yilgacha - Qozoq akademik drama teatri artisti. M. Auezov ; 1976-yildan 1980-yilgacha - nomidagi Qozoq akademik drama teatri direktori. M. Auezov ; 1980-yildan 1982-yilgacha - Qozogʻiston SSR Madaniyat vazirligi san'at boshqarmasi boshligʻi ; 1982-1995 yillarda - Davlat akademik yoshlar va yoshlar teatri bosh rejissyori, badiiy rahbari. G. Musrepova ; 1995-2007 yillarda - Yassauiy nomidagi Xalqaro qozoq-turk universitetining sanʼat kafedrasi mudiri ; 2000-2007 yillarda - Raimbek Seyitmetov nomidagi Turkiston musiqali drama teatrining badiiy rahbari. == Davlat mukofotlari == * 1979-yilda Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist (faxriy unvon); * 1984-yilda Qozogʻiston SSR Davlat mukofoti laureati (faxriy unvon); * 1987-yilda Qozogʻiston SSR xalq artisti (faxriy unvon); * 2003-yilda Qozogʻiston Respublikasining "Platiniy Tarlan" mustaqil mukofoti sovrindori; * Prezident farmoni bilan “ Shon-sharaf” ordeni bilan taqdirlangan . * [[Turkiston (shahar)|Turkistonning faxriy fuqarosi]] (faxriy unvoni); * bir qancha medallar bilan taqdirlangan. == Oila == * Oʻgʻli: Azat Raimbekuly Seytmetov - M. Auezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim. * Xotini: Maldibayeva Ninel - shifokor; * kelini: Danagul Temirsultanova - M. Auezov nomidagi Qozog‘iston davlat akademik drama teatri aktrisasi, Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob. '''Teatr asarlari''' # A. Abdullin - “Umytpa, meni kunim” (1969) # B.Mailin “Nekeqiyar” (1969) # O. Bodikov "Dala t'utqini" (1969) # A. Taraziy «Jo’li bo’lg’ish yigit» (1973) # T. Berdiyarov “Oq pen gul” (1973) # A.Makenok «Pushayman boʻlgan aulie» (1973) # S. Ahmad “Kelinder koterilisi” (1977) # A. Pirandolla “O‘gey qiz” (1974) # M. Shaxanov “Mahabbat zany” (1974) # G. Lorka "Kasiretti katyndar" (1974) # Q.Mirzaliev “Danishpan” (1975) # V. Delmar "Okínšti omir" (1981) # M. Auezov "Alua" (1984) # M. Makatayev "Dariga jurek" (1985) # F. Ongarsinov “Baqit pen mun” (1987) # Sh. Murtazo qalam K. Yskakov “Qizil zhebe” (1987) # Sh.Murtazo “Salbalar” (1988) # M. Shaxanov “Kökeikesti” (1988) # A.Qunanboyev “Qalin elim qazagim” (1990) # M. Utemisov “To‘g‘an uldan to‘lanmagan?” (1991) # M. Jumaboev “Kun shygadi va batadi” (1993) # B.Vahapzade “Ko‘k turikter” (2001) # G.Musirepov “Oqon seri – Oqto‘qti” # A.Tojiboev “Monolog” # A.Tojiboev “Qiz ben askar” # M. Auezov "Ayman - Sholpan" # M. Auezov “Namis gvardiyasi” # K.Baiseitov, Q.Shangitboev “Beu, qizlar-ai” # M.Auezov “Qobilandi” va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2007-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:3-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2-martda tugʻilganlar]] ab2wstw9e3yc0kjsqtuh70pl7jfpcs6 0 762241 6312329 5899735 2026-10-18T19:39:37Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312329 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi |nomi = Chigʻatoy (futbol klubi) |amaldagi mavsum = |logotip = [[Fayl:ChagataiFCUZ.png|250px]] |toʻliq nomi = |laqabi = |asos solingan = |tugatilgan = |stadion = |maydon hajmi = |egasi = |prezidenti = |direktori = |bosh drektori = |murabbiyi =[[Dmitriy Kim]] |sardori = |reytingi = |byudjeti = |musobaqasi =[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi]] |mavsum =[[Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2025]] |mavqei = |sayti = | <!-- Liboslar --> |stadioni=Chigʻatoy Stadioni }} '''Chigʻatoy''' – Toshkent viloyati futbol klubi hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/uz/news/eshitdik-da-ofa-qoshidagi-chigatoy-jamoasi-pro-ligada-oynashi-mumkin|sarlavha=Эшитдик-да: ЎФА қошидаги "Чиғатой" жамоаси ПРО-лигада ўйнаши мумкин|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230426104804/https://championat.asia/uz/news/eshitdik-da-ofa-qoshidagi-chigatoy-jamoasi-pro-ligada-oynashi-mumkin|arxivsana=2023-04-26|qaralgan sana=2023-04-26}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/ru/news/dmitriy-kim-chigatoyning-maqsadi-yosh-iqtidorlarni-katta-futbolga-munosib-tayyorlash|sarlavha=Дмитрий Ким: "Чиғатой"нинг мақсади ёш иқтидорларни катта футболга муносиб тайёрлаш"}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.uzdaily.uz/uzc/chig%CA%BBatoy-mustaqillik-kubogi-g%CA%BBolibi/|sarlavha=«Чиғатой» - Мустақиллик кубоги ғолиби!}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://stadion.uz/news/detail/374895|sarlavha=«Чиғатой» жамоаси Биринчи лигадаги иштирокини давом эттиради}}</ref>. == Tarixi == 2018-yilda tashkil topgan. [[Futbol boʻyicha 2019-yilgi Oʻzbekiston Pro-B ligasi]]da 28 oʻyinda ishtirok etib 30 ochko bilan 6-oʻrinni olgan. [[Futbol boʻyicha 2019-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|2019-yilgi Oʻzbekiston Kubogi]] saralash bahslarida [[Yashnobod (futbol klubi)|Yashnobod]] klubiga 0-2 hisobida magʻlub boʻlgan. [[Futbol boʻyicha 2020-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi]]ning 12ta oʻyinida 16 ochko jamgʻarib, 4-oʻrinni olgan. [[Futbol boʻyicha 2021-yilgi Oʻzbekiston Kubogi]] birinchi saralash bosqichida [[Neftgazmontaj (futbol klubi)|Neftgazmontaj]] klubiga penaltilar seriyasida magʻlub boʻlgan. Ikkinchi saralash bosqichida esa, [[Zomin (futbol klubi)|Zomin]] va [[Gʻijduvon (futbol klubi)|Gʻijduvon]] klublariga 1-3 hisobida magʻlub boʻlgan. [[Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Kubogi]] 1-saralash bosqichida [[Nurafshon (futbol klubi)|Nurafshon]] klubidan magʻlubiyatga uchragan. [[Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Birinchilik kubogi|2023-yilgi Oʻzbekiston Birinchilik kubogi]] A guruhida 7 ochko jamgʻargan. [[Futbol boʻyicha 2020-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi]]ning 22ta oʻyinida 37 ochko jamgʻarib, 6-oʻrinni qayd etgan. [[Futbol boʻyicha 2024-yilgi Oʻzbekiston Kubogi]] E guruhida ketma-ket magʻlubiyatga uchrab, ochko olmagan. Toshkent Futbol Assotsiatsiyasi tomonidan tashkil etilgan futbol boʻyicha 2023-yilgi Mustaqillik kubogining finalida Bunyodkor-Farm jamoasini magʻlub etgan va ilk bor gʻoliblikni qoʻlga kiritgan<ref>{{cite web|url=https://www.uzdaily.uz/uzc/chig%CA%BBatoy-mustaqillik-kubogi-g%CA%BBolibi/|title=«Чиғатой» - Мустақиллик кубоги ғолиби!}}</ref>. == Joriy tarkibi == {{updated|1-mart 2025-yil holatiga}}<ref>{{cite web|url=https://storage.yandexcloud.net/pfluz/match/63cc542c-67a4-4938-ac0e-dbc44b16d64c-1624c4dc-bd32-4bea-b399-b79b80597512.pdf|title=Chigʻatoy klubining 2025-yilgi qaydnomasi|lang=uz|arxivurl=https://web.archive.org/web/20250413015901/https://storage.yandexcloud.net/pfluz/match/63cc542c-67a4-4938-ac0e-dbc44b16d64c-1624c4dc-bd32-4bea-b399-b79b80597512.pdf|arxivsana=2025-04-13|qaralgan sana=2026-02-10}}</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! № !! Futbolchi !! Tugʻilgan yili !! Shartnoma muddati |- | 1 || Nikita Mixaylov || 2007 || 2026 |- | 3 || Sanjarbek Odilbekov || 2001 || 2026 |- | 5 || Maksim Borshev || 2007 || 2026 |- | 6 || Javlon Yoʻldoshev || 2005 || 2026 |- | 7 || Rahmatillo Tillayev || 2006 || 2026 |- | 8 || Lazizbek Ashurov || 2005 || 2026 |- | 10 || Izzatilla Yusupov || 2006 || 2026 |- | 11 || Shahriyor Andaqulov || 2005 || 2026 |- | 12 || Husan Akmuratov || 2003 || 2026 |- | 13 || Diyorbek Jumayev || 2008 || 2026 |- | 15 || Abdugʻani Joʻrayev || 2006 || 2026 |- | 16 || Abdulla Tursunboyev || 2006 || 2026 |- | 17 || Jasur Yoʻldoshev || 2008 || 2026 |- | 18 || Amirbek Komilov || 2004 || 2026 |- | 19 || Ravon Havasov || 2004 || 2026 |- | 20 || Xurshidbek Fayziyev || 2006 || 2026 |- | 21 || Samandar Iskandarov || 2007 || 2026 |- | 22 || Asadxoʻja Ahmedxoʻjayev || 2008 || 2026 |- | 23 || Azamat Abdurashidov || 2003 || 2026 |- | 24 || Nazar Nikulshin || 2007 || 2026 |- | 28 || Hojiakbar Qodirov || 2007 || 2026 |- | 45 || Ozodbek Mardonov || 2007 || 2026 |- | 70 || Akbarjon Boqijonov || 2007 || 2026 |- | 74 || Samandar Zafarov || 2006 || 2026 |- | 77 || Ulugʻbek Javgarov || 2006 || 2026 |} == Mashhur futbolchilari == * [[Edem Nemanov]] * [[Asrorbek Kenjayev]] * [[Bekzod Aripov]] * [[Sherzod Esanov]] == Manbalar == {{Manbalar|2}} == Havolalar == * [https://teams.by/chigatoy-tashkent-football-club-2899/ Teams.by] * [https://int.soccerway.com/teams/uzbekistan/chigatoy/46441/ Soccerway.com] * [https://www.transfermarkt.com/fk-chigatoy/startseite/verein/76373 Transfermarkt.com] {{Oʻzbekiston Birinchi ligasi}} [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Toshkent viloyati futbol klublari]] [[Turkum:Birinchi liga jamoalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] [[Turkum:2018-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] d0bp4t9iqlmpny84595pbx32fgq003h 0 763258 6312014 6310682 2026-10-18T12:00:34Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312014 wikitext text/x-wiki [[File:Bukhara_555.jpg|thumb|Buxoro mahallasidagi Yahudiylar saroyi („Armon“).]] '''Buxoro mahallasi''' ({{Lang-he|שכונת הבוכרים}}, ''Shxunat ha-Buxarim''; shuningdek, '''Buxarim''' yoki '''Ha-Buxarim mahallasi''') — [[Isroil]]ning [[Quddus]] shahri markazida joylashgan tarixiy mahalla. Mahalla XIX asr oxirida Buxoro yahudiylari tomonidan barpo etilgan. Shuningdek, bu hudud keyinchalik zamonaviy [[Afgʻoniston]] hamda [[Eron]]ning [[Mashhad]] shahridan koʻchib kelgan yahudiy jamoalarini ham oʻzida jamlagan. Buxoro mahallasi 1850-yillardan boshlab Quddusning Eski shahar devorlaridan tashqarida qurilgan dastlabki yahudiy mavzelari qatoriga kiradi<ref name="Kark2001">{{Kitob manbasi|last=Kark|first=Ruth|title=Jerusalem and Its Environs: Quarters, Neighborhoods, Villages, 1800-1948|pages=74, 82–86|publisher=Wayne State University Press|year=2001|isbn=9780814329092}}</ref>. Bugungi kunda mahalla aholisining aksariyatini Haredi (ortodoksal) yahudiylari tashkil etadi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220202191217/https://www.haaretz.com/israel-news/travel/moussaieff-synagogue-bukhara-in-jerusalem-1.5383319 |arxivsana=2022-02-02 |sarlavha=The Moussaieff Synagogue, a Relic of Bukhara in Jerusalem |url=https://www.haaretz.com/israel-news/travel/moussaieff-synagogue-bukhara-in-jerusalem-1.5383319 |qaralgan sana=2022-08-02}}</ref>. == Geografik joylashuvi == Mahalla gʻarbdan Tel-Arza, shimoldan Shmuel Ha-Navi, sharqdan Arzei Ha-Bira va janubdan Geula mahallalari bilan chegaradosh. == Tarixi == [[Fayl:Bukhariya1925.png|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b3/Bukhariya1925.png/220px-Bukhariya1925.png|thumb| Quddusning Buxoro mahallasi 1925 yil]] Muassislar ibroniy Injilidagi oyatga asoslanib, oʻz turar-joyini '''Rehovot''' <ref>[https://dbs.anumuseum.org.il/skn/en/c6/e229348/Place/Bukhara Anu Museum, The Jewish community of Bukhara</ref> deb nomladilar: "Shunday qilib ([[Ishoq|Is’hoq]]) uni Rexobot [yaʼni keng joylar yoki xona] deb atadi va shunday dedi: „Endi Rabbimiz bizga joy ajratdi, biz ham shunday qilamiz. Yurtda barakali boʻlinglar“. (Genesis 26:22)<ref name="Wager">{{Kitob manbasi|last=Wager|first=Eliyahu|title=Bukharan Quarter|pages=207–201|year=1988|publisher=The Jerusalem Publishing House}}</ref>. U tarixda '''Buxoriya''' nomi bilan ham tanilgan. Mahalladagi Baba Tama ibodatxonasi 1894 yilda qurilgan va uni moliyalashtirgan buxorolik yahudiy sharafiga nomlangan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Bukharan Quarter |url=http://allaboutjerusalem.com/article/bukharan-quarter |qaralgan sana=2022-08-02 |arxivsana=2023-01-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230124124408/http://allaboutjerusalem.com/article/bukharan-quarter }}</ref>. 1905-1908 yillarda sut zavodi ochilib, mahalla chekkasida paxta maydonlari ekilgan. Kvartal qurilishi 1950-yillarning boshlarida davom etdi. Jami 200 ta uy qurildi. Birinchi [[Birinchi jahon urushi|jahon urushi]] paytida Usmonli armiyasi bir nechta binolarni egallab oldi va deyarli barcha daraxtlarni kesib tashladi<ref name="Eylon">{{Veb manbasi|muallif=Eylon|ism=Lili|sarlavha=Focus on Israel: Jerusalem: Architecture in the late Ottoman Period: The Bukharan Quarter|yil=2011|nashriyot=[[Israel Ministry of Foreign Affairs]]|url=https://www.mfa.gov.il/mfa/mfa-archive/1999/pages/focus%20on%20israel-%20jerusalem%20-%20architecture%20in%20the%20l.aspx|kirish sanasi=10 May 2021}}</ref>. 1920-yilda fors gilamlari toʻqish zavodi ochilib, 80 nafar ayolni ish bilan taʼminladi. == Bino tarixi == === Yehudayoff saroyi („Armon“) === [[Fayl:Bukharim_Palace_floor.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ac/Bukharim_Palace_floor.jpg/220px-Bukharim_Palace_floor.jpg|thumb| ''Armonning'' dekorativ plitkali pollari]] 1905-1914 yillarda buxorolik savdogar Elisha Yehudayoff va uning kuyovi Yisrael Xaim Xefets mahalliy ohaktosh va italyan-barokko bezaklari bilan bezatilgan italyan marmaridan foydalanib, ''Armonni'' (lit. „saroy“) qurdilar. „Armon“ oʻsha davrning koʻplab yetuk shaxslarini qabul qilgan. Birinchi jahon urushi paytida Usmonli armiyasining qarorgohi shu yerda boʻlgan. 1917-yilda inglizlar Quddusni egallab olishganda, „Armon“da bayram tantanasi oʻtkazildi. Britaniya armiyasida xizmat qilgan 200 yahudiy askar u yerda Fisih bayramida qatnashdi. 1921 yilda „Armon“da Bosh ravvinlikning taʼsis qurultoyi boʻlib oʻtdi, unda ravvinlar Avraam Isaak Kuk va Jeykob Meir saylangan. Britaniya mandati oxirida „Armon“ Irgun uchun yigʻilish joyi boʻlib xizmat qildi. === Davidoff uyi === [[Fayl:Davidof_house.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ce/Davidof_house. JPG/220px-Davidof_house. JPG|thumb| Davidoff uyi]] Davidoff uyi (HaBukharim koʻchasi, 10) 1906 yilda Jozef Devidof uchun italyancha uslubdagi hashamatli uy sifatida qurilgan, [[Birinchi jahon urushi|Buyuk Urushdan]] keyin u oʻn yil davomida (1915-25) Quddusdagi ibroniy gimnaziyasining uyiga aylangan, oʻrta maktab. 1909-yilda mahallada tashkil etilgan boʻlib, hozirda mahalla fuqarolar yigʻini boʻlib xizmat qilmoqda<ref name="Zohar">{{Yangiliklar manbasi |date=7 January 2007 |title=Bukharan Quarter Landmarks Saved by Lev Levayev |publisher=Gil Zohar for [[Israel National News]] |url=https://www.israelnationalnews.com/News/News.aspx/118759 |access-date=10 May 2021}}</ref><ref name="Hadar">{{Kitob manbasi|last=Fried, Michael N.|title=Highlights in the Development of Education and Mathematics Education in the State of Israel: A Timeline|page=5|editor=Movshovitz-Hadar|publisher=[[World Scientific]]|series=Mathematics Education|year=2018|isbn=9789813231207|url=https://books.google.com/books?id=LsJUDwAAQBAJ&pg=PA5|accessdate=10 May 2021}}</ref><ref name="DekelKark">{{Veb manbasi|muallif=Dekel|ism=Nava|sarlavha=Abstract: Rachel Yanait – Teacher at the Jerusalem Hebrew Gymnasium at the close of the Ottoman period|ish=[[Tel Aviv University]]|url=https://education.tau.ac.il/sites/education.tau.ac.il/files/media_server/education/dl/dor/DorleDor49EngAbstracts.pdf|kirish sanasi=10 May 2021}}</ref>. == Taniqli kishilari == * Yitzhak Ben-Zvi (1884-1963), tarixchi, mehnat sionistlari yetakchisi, Isroil prezidenti. * Jozef Klausner (1874-1958), tarixchi va ibroniy adabiyoti professori. * Dorrit Moussaieff (1950 yilda tugʻilgan), isroillik zargarlik buyumlari dizayneri, Islandiyaning sobiq birinchi xonimi. * Shlomo Mussaiff (1852-1922), ravvin, qimmatbaho tosh savdogar, mahalla asoschilaridan biri. * Moshe Sharet (1894-1965), mehnat sionistlari yetakchisi, Isroil Bosh vaziri * Reychel Yanait (1886-1979), pedagog, yetakchi mehnat sionisti, Yitzhak Ben-Zvining rafiqasi. == Yana qarang == * [[Batei Saidoff, 1911 yilda Buxoro yahudiy Y. Saidoff tomonidan Buxoro mahallasi tashqarida qurilgan uy]]. * [[Isroildagi buxorolik yahudiylar]] * [[19-asrda Quddusning kengayishi]] * [[Quddus tarixi]] == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Buxoro madaniyati]] [[Turkum:Isroil]] [[Turkum:Buxoro yahudiylari]] [[Turkum:Mahallalar]] to9rnr5dlon2q53ht2ggazuggn1eek6 0 771517 6312070 6142513 2026-10-18T13:36:02Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312070 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — amerikalik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]] , [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] tnv72dntipn33t0ddc8o4329mm5t0kg 6312071 6312070 2026-10-18T13:36:23Z Sherzod11W 273619 6312071 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]<nowiki/>lik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]] , [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] 7cc3e3p191h7y12d53atlyc1pv267jt 6312073 6312071 2026-10-18T13:36:33Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312073 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]] , [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] dgkqwliwmn1foczvwj3zxfim219ffon 6312074 6312073 2026-10-18T13:36:50Z Sherzod11W 273619 6312074 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]] , [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == {{manbalar}} <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] 0phg0t7fi0in00b4eozo3290qe6di5q 6312075 6312074 2026-10-18T13:37:00Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312075 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]], [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == {{manbalar}} <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] 30ntvfroowkbfkg1u8f9avphzybsqbw 6312076 6312075 2026-10-18T13:37:11Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312076 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e9/Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg/180px-Jessie_Ashley_LCCN2014684997.jpg|right|thumb|250x250px| Jessie Ashley]] '''Jessie Ashley''' ([[1861]]-1919) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik [[huquqshunos]], [[sotsialist]] va [[Feminizm|feminist]]<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif=Wirth |ism=Thomas |sana= |sarlavha=Biographical Sketch of Jessie Ashley |url=https://documents.alexanderstreet.com/d/1010596324 |arxivurl= |arxivsana= |kirish sanasi=September 17, 2020 |ish=Biographical Database of NAWSA Suffragists, 1890-1920.}}</ref><ref>Carlson, Peter. ''Roughneck: The Life and Times of Big Bill Haywood''. W.W. Norton & Company, 1983, pp. 221-223.</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tribunemag.co.uk/2019/10/the-socialist-roots-of-birth-control |sarlavha=The Socialist Roots of Birth Control}}</ref>. *U amerikanlik [[yurist]], [[sotsialist]] va [[feminist]] bolgan. Badavlat oilada tug'ilgan bo'lsa-da , 39 yoshida huquq maktabiga kirgan va keyinchalik, ikki xil dunyo o'rtasida muvozanat saqlagan radikal yuristga aylangan. *Eshli tug'ilishni nazorat qilish bo'yicha Milliy liga asoschilaridan biri bo'lgan/ [[1910-yillarda]] [['''Margaret Sangerning''']] "Birth control review" jurnali tahrir hay'ati tarkibida ishlagan. Yurist sifatida u [[radikal]] kasaba uyushmalari faollari manfaatlarini himoya qilgan va muntazam ravishda "industrial Workers of the world" tashkiloti faoliyatida qatnashgan. Shuningdek, u 1911-yilda Lowell shahridagi to'qimachilar ish tashlovi hamda 1913-yilda Patersondagi ipak toquvchilar ish tashlovida ishtirok etgan. Shu bilan birga, u Ayollarining saylov huquqi uchun kurashuvchi Milliy [[amerika]] assotsiatsiyatsi [[(NAWSA)]] g'aznachisi lavozimida ham faoliyat yuritgan. Biroq uning sotsialistik qarashlari NAWSAning ancha [[konservativ]] pozitsiyasi bilan mos kelmagan va oxir-oqibat u bu lavozimni tark etgan <div class="reflist"> == Manbalar == {{manbalar}} <references responsive="1"></references> <span class="mw-linkback-text">↑ </span> </div>{{Stub}} [[Turkum:1919-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1861-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Huquqshunoslar]] *[https://www.britannica.com/topic/National-American-Woman-Suffrage-Association NAWSA] nuqa84kjp0hdfdcu8gyb44fk5ot5mmr 0 772731 6312349 5881998 2026-10-19T00:39:28Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312349 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi|education=[[Kaliforniya universiteti]], Santa Kruz (BA) <br> [[Milliy mudofaa universiteti]]] (MS) <br> [[Jons Xopkins universiteti]] (MA)|ismi=Claire Pierangelo|tasvir=Claire_A._Pierangelo,_U.S._Ambassador.jpg|lavozimi=AQShning Madagaskar va Komor orollaridagi elchisi|vakolatlar boshlanishi=2022-yil 29-iyun|prezident=Joe Biden|vitse-prezident=Michael Pelletier}} '''Claire A. Pierangelo''' – [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik diplomat boʻlib, 2022-yil iyunidan buyon AQShning [[Madagaskar]] va [[Komor orollari]]dagi elchisi boʻlib ishlagan. == Taʼlim == Pierangelo Kaliforniya universitetida sanʼat bakalavri, Milliy xavfsizlik va manbalar strategiyasi boʻyicha fan magistri, Milliy mudofaa universitetining Duayt D. Eyzenxauer nomidagi Milliy xavfsizlik va resurslar strategiyasi universitetida magistr darajasini olgan. Pol H. Nitze Jon Hopkins universitetining ilgʻor xalqaro tadqiqotlar universitetida ham oʻqigan. == Karyera == Oliy martabali tashqi ishlar xizmati aʼzosi boʻlgan Pierangelo AQShning [[Xanoy|Hanoidagi (2011-yildan 2015-yilgacha) Vietnamdagi]] elchixonasi missiya boshligʻi oʻrinbosari boʻlib ishlagan<ref name=":1">{{Veb manbasi|sarlavha=Claire A. Pierangelo|nashriyot=Embassy of the United States, Hanoi, Vietnam|url=http://vietnam.usembassy.gov/dcm.html|kirish sanasi=2015-01-02|arxivsana=2015-01-02|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150102014739/http://vietnam.usembassy.gov/dcm.html}}</ref>. Boshqa lavozimlarda, jumladan, Yevropa va Yevrosiyo byurosida koʻplab lavozimlarda ishlagan. [[Amerika Qoʻshma Shtatlari davlat departamenti|AQSh Davlat departamentidagi ishlar]] va AQSh Bosh konsulligida bosh xodim sifatida xizmat qilgan. U shuningdek, Inson resurslari byurosida samaradorlikni baholash boʻlimi direktori boʻlib ishlagan.Pierangelo shuningdek, Milliy Mudofaa Universitetida dotsent edi. U [[Nigeriya|Nigeriyaning]] [[Lagos (Nigeriya)|Lagos]] shahridagi AQSh Bosh konsulligida bosh xodim boʻlib ishlaydi. Hozirda u Nigeriyaning [[Lagos (Nigeriya)|Lagos]] shahridagi Bosh konsul<ref>{{Veb manbasi|sana=2021-06-29|sarlavha=La politique en bref {{!}} NewsMada|url=https://www.newsmada.com/2021/06/29/la-politique-en-bref-587/|kirish sanasi=2021-09-13|ish=NewsMADA|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210629062228/https://www.newsmada.com/2021/06/29/la-politique-en-bref-587/|arxivsana=2021-06-29}}</ref>. Vietnamda boʻlgan vaqtida u AQSh kompaniyalarini olib kelishga yordam berdi va Xo Chi Minh izi boʻylab portlamagan oʻq-dorilarni yoʻq qilishga yordam berish bilan bir qatorda urushdan qolgan agent Orangeni yoʻq qilishda yordam berdi. === Madagaskardagi elchiligi === 2021-yil 24-iyun kuni Prezident [[Joe Biden]] Pierangeloni AQShning Madagaskar va Komor orollaridagi elchisi etib tayinladi<ref>{{Veb manbasi|sana=2021-07-13|sarlavha=Biden Taps UC Santa Cruz Grad For Ambassadorship|url=https://patch.com/california/santacruz/biden-taps-uc-santa-cruz-grad-ambassadorship|kirish sanasi=2021-09-13|ish=Santa Cruz, CA Patch|til=en}}</ref>. 2021-yil 30-sentabr kuni Senatning Tashqi aloqalar qoʻmitasida uning nomzodi boʻyicha eshituv boʻlib oʻtdi<ref name=":0">{{Veb manbasi|sana=2021-10-19|sarlavha=PN775 - Nomination of Claire A. Pierangelo for Department of State, 117th Congress (2021-2022)|url=https://www.congress.gov/nomination/117th-congress/775|kirish sanasi=2021-11-10|ish=www.congress.gov}}</ref>. 2021-yil 19-oktabrda uning nomzodi qoʻmitadan chiqqanligi maʼlum qilindi<ref>{{Cite press release|title=SFRC APPROVES 33 CRITICAL FOREIGN POLICY NOMINATIONS|date=October 19, 2021|publisher=[[United States Senate Committee on Foreign Relations]]|location=Washington, D.C.|url=https://www.foreign.senate.gov/press/chair/release/sfrc-approves-33-critical-foreign-policy-nominations-|accessdate=November 9, 2021}}</ref>. Uning nomzodi butun Senat tomonidan 2022-yil 2-martda ovoz berish yoʻli bilan tasdiqlangan<ref name=":0" />. U 2022-yil 29-iyun kuni prezident Andry Rajoelinaga ishonch yorliqlarini topshirdi<ref name="credentials">{{Veb manbasi|url=https://mg.usembassy.gov/u-s-ambassador-claire-pierangelo-presents-her-credentials/|sarlavha=Ambassador Pierangelo Presents her Credentials|muallif=U.S. Embassy Antananarivo|sana=2022-06-29|nashriyot=United States Department of State|kirish sanasi=2022-06-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220811214803/https://mg.usembassy.gov/u-s-ambassador-claire-pierangelo-presents-her-credentials/|arxivsana=2022-08-11|qaralgan sana=2022-08-11}}</ref>. == Shaxsiy hayot == U [[Italyan tili|italyan]], [[Indonez tili|indoneziya]], [[Vyetnam tili|vetnam]], [[Fransuz tili|fransuz]], gaiti kreoli va bir oz [[Ispan tili|ispan]] tillarida gapiradi. == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Pierangelo, Claire}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] <references /> [[Turkum:AQSh ayol siyosatchilari]] [[Turkum:Amerikalik ayol siyosatchilar]] 1f4r7h6una7h3aln5dd44w4yqe48ra8 0 779086 6312489 6194081 2026-10-19T07:57:24Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312489 wikitext text/x-wiki {{Tennischi bilgiqutisi|full_name=Daniil Sergeyevich Medvedev|country={{RUS}}|residence=[[Monte Karlo]], [[Monako]]|birth_date={{tugʻilgan sanasi va yoshi|df=yes|1996|2|11}}<ref name="atp-profile">{{veb manbasi|title=Daniil Medvedev|url=https://www.atptour.com/en/players/daniil-medvedev/mm58/overview|website=ATP World Tour|access-date=15 April 2019}}</ref>|birth_place=Moskva, Rossiya|height={{convert|1.98|m|abbr=on}}|turnedpro=2014|plays=Oʻng qoʻl|coach=[[Gilles Cervara]]|careerprizemoney=US$24,319,540<ref name="career-prize-money-leaders">{{veb manbasi |title=ATP Prize Money Leaders|url=http://www.protennislive.com/posting/ramr/career_prize.pdf|website=Protennislive.com}}</ref> * <small>&nbsp;[[Open Era tennis records – men's singles#Prize money|16th&nbsp;all-time&nbsp;leader&nbsp;in&nbsp;earnings]]</small>|singlestitles=14|highestsinglesranking=[[List of ATP number 1 ranked singles tennis players|No. '''1''']] (2022-yil 28-fevral)|currentsinglesranking=No. '''1''' (13 June 2022)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/rankings/singles|title=Rankings Singles|website=ATP Tour}}</ref>|AustralianOpenresult=F ([[2021 Australian Open – Men's singles|2021]], [[2022 Australian Open – Men's singles|2022]])|FrenchOpenresult=QF ([[2021 French Open – Men's singles|2021]])|Wimbledonresult=4R ([[2021 Wimbledon Championships – Men's singles|2021]])|USOpenresult='''W''' ([[2021 US Open – Men's singles|2021]])|Othertournaments=Yes|MastersCupresult='''W''' ([[2020 ATP Finals – Singles|2020]])|Olympicsresult=QF ([[Tennis at the 2020 Summer Olympics – Men's singles|2020]])|doublestitles=0|highestdoublesranking=No. 170 (2019-yil 19-avgust)|currentdoublesranking=No. 392 (15 August 2022)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/rankings/doubles|title=Rankings Doubles|website=Atptour.com}}</ref>|AustralianOpenDoublesresult=|FrenchOpenDoublesresult=1R ([[2017 French Open – Men's doubles|2017]])|WimbledonDoublesresult=|USOpenDoublesresult=2R ([[2017 US Open – Men's doubles|2017]])|OlympicsDoublesresult=1R ([[Tennis at the 2020 Summer Olympics – Men's doubles|2020]])|Team=yes|DavisCupresult='''W''' ([[2021 Davis Cup Finals|2021]])|updated=2022-yil 15-avgust|website=}} '''Daniil Sergeyevich Medvedev''' ({{Lang-ru|Даниил Сергеевич Медведев}} ; 1996-yil 11-fevralda tugʻilgan) - rossiyalik professional [[tennis]]chi. Hozir u professional tennischilar uyushmasi (ATP) tomonidan 1- raqamli tennischi deb tan olingan. U 2021-yilgi Amerika Ochiq chempionati va 2020-yilgi ATP finallarini oʻz ichiga olgan ATP Tour yakkalik bahslarida 14 marta gʻolib chiqqan. Medvedev finalda oʻsha paytdagi dunyoning birinchi raqamli [[Novak Đoković|tennischisi Novak Jokovichni magʻlub]] etgan edi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.reuters.com/lifestyle/sports/medvedev-wins-us-open-end-djokovic-calendar-grand-slam-bid-2021-09-12/|sarlavha=Medvedev wins U.S. Open to end Djokovic calendar Grand Slam bid|ism=Steve|muallif=Keating|sana=13-sentabr 2021-yil|kirish sanasi=6-fevral 2022-yil|ish=Reuters}}</ref>. U yil yakuni boʻyicha chempionlik unvoni yoʻlida dunyoning eng kuchli uch oʻyinchisini magʻlub etgan birinchi va yagona tennischi boʻldi. U shuningdek, toʻrtta Masters 1000 unvonini qoʻlga kiritdi va toʻrtta yirik finalda qatnashdi. Medvedev 2015-yilgi Kreml kubogining juftliklar bahsida debyut qildi. 2016-yilda u Ricoh Openda birinchi yakkalik bahsida gʻalaba qozondi. Keyingi yili u birinchi marta Uimbldonda asosiy musobaqada qatnashdi va u yerda dunyoning 3-raqamli tennischisi [[Sten Vavrinka]]ni magʻlub etdi. 2018-yilda Medvedev [[Sidney]] va Uinston-Salemda oʻzining birinchi ATP Tour chempionligini va Tokiodagi birinchi ATP 500 chempionligini qoʻlga kiritdi. U 2019-yilda muvaffaqiyatga erishdi, Uimbldondan keyin oʻzining eng yaxshi 10 ta debyutini amalga oshirdi va ketma-ket oltita turnir finaliga chiqdi, shu jumladan Amerika Ochiq chempionatida ham<ref>{{veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/news/www.atptour.com/en/news/medvedev-dimitrov-us-open-2019-sf|sarlavha=Daniil Medvedev Beats Grigor Dimitrov To Reach First Grand Slam Final At The US Open &#124; ATP Tour &#124; Tennis|ish=ATP Tour|kirish sanasi=6-fevral 2022-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://www.usopen.org/en_US/news/articles/2019-09-06/daniil_medvedev_into_first_grand_slam_final_at_2019_us_open.html|sarlavha=Daniil Medvedev into first Grand Slam final at 2019 US Open|ish=Usopen.org|kirish sanasi=6-fevral 2022-yil}}</ref>. Medvedev 2004-yil fevralida [[Andy Roddick|Endi Roddikdan]] keyin “ Katta toʻrtlik” dan tashqari dunyo reytingida birinchi oʻrinni egallagan (1999-yilda [[Yevgeny Kafelnikov|Yevgeniy Kafelnikov]] va 2000-yilda Marat Safindan keyin) uchinchi rossiyalik boʻlgan<ref>{{veb manbasi|sarlavha=ATP rankings: Daniil Medvedev is officially No 1; Vesely the biggest climber|url=https://www.tennismajors.com/atp/atp-rankings-daniil-medvedev-is-no-1-vesely-the-biggest-climber-591548.html|ish=www.tennismajors.com|sana=28-fevral 2022-yil|kirish sanasi=5-mart 2022-yil}}</ref>. == Yoshlik == Medvedev [[Moskva]]da Sergey Medvedev va Olga Medvedeva oilasida tugʻilgan. Daniilning otasi, kompyuter muhandisi, 1980-yillarning oʻrtalaridan 2010-yillarning boshigacha qurilish materiallarini sotish boʻyicha oʻz biznesida ishlagan<ref>{{veb manbasi|sarlavha="Боец до конца": как Даниил Медведев стал новым героем русского тенниса|url=https://www.forbes.ru/biznes/403797-boec-do-konca-kak-daniil-medvedev-stal-novym-geroem-russkogo-tennisa|ish=Forbes.ru|nashriyot=[[Forbes]] Russia|kirish sanasi=27-sentabr 2021-yil|til=ru|sana=13-sentabr 2021-yil|iqtibos=...in the early 2010s, Medvedev Sr. left the business he had been doing for 10 years and focused on the career of his son|ism=Natalia|muallif=Kalinina}}</ref>. Medvedevning oʻzidan 12 va 8 yosh katta boʻlgan Yuliya va Elena ismli ikkita opasi bor. Otasi uni oʻqishga kirishga undagan. Medvedevning birinchi tennis ustozi Ekaterina Kryuchkova boʻlgan, u boshqa professional tennischi Vera Zvonarevaning sobiq murabbiyi edi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Kryuchkova Ekaterina Ivanovna|url=http://www.smsport.ru/expo/katalog/tennis/kru4kova/|ish=Smsport.ru|nashriyot=Contemporary Sports Museum|kirish sanasi=22-avgust 2021-yil|til=ru}}</ref>. Daniilning sportdan tashqari bolalikdagi boshqa mashgʻulotlariga [[klavesin]] va gitara chalish kiradi<ref name="Daniil Medvedev bio">{{yangiliklar manbasi |date=7-sentabr 2019-yil |title=Daniil Medvedev bio |work=ATP Tour |url=https://www.atptour.com/en/players/daniil-medvedev/mm58/bio |access-date=26-oktabr 2019-yil}}</ref><ref name="parents">{{veb manbasi|url=https://www.sport-express.ru/tennis/atp/reviews/tennisist-daniil-medvedev-kak-rossiyanin-stal-zvezdoy-detstvo-karera-intervyu-roditeley-igroka-1731401/|sarlavha=Даниил Медведев. Уникальное интервью родителей чемпиона|til=ru|ish=Sport-express.ru|nashriyot=[[Sport Express]]|sana=23-noyabr 2020-yil|kirish sanasi=11-dekabr 2020-yil}}</ref><ref name="rbth">{{veb manbasi|muallif=Nikitina|ism=Elena|sana=23-avgust 2019-yil|sarlavha=What's tennis star Daniil Medvedev like off the court? (PHOTOS)|url=https://www.rbth.com/lifestyle/330865-tennis-daniil-medvedev|kirish sanasi=28-fevral 2021-yil|ish=Rbth.com|til=en-US}}</ref>. == Erta karyera == Medvedev oʻzining birinchi oʻsmirlar oʻyinini 2009-yil iyul oyida 13 yoshida [[Estoniya]]da 4-sinflar oʻrtasidagi turnirda oʻtkazdi. 2010-yil dekabr oyida u oʻzining uchinchi turnirida saralash bosqichida birinchi yoshlar chempionligini qoʻlga kiritdi. U 2012-yil oktyabridan 2013-yil iyuliga qadar oltita chempionlikni qoʻlga kiritdi, shu jumladan ketma-ket toʻrtta unvon. U "Katta dubulgʻa" turniridagi debyutini 2013-yilgi "Junior Wimbledon "da oʻtkazdi, u yerda birinchi raundda Xong Seong-changa qarshi oʻyinda gʻalaba qozondi, ammo ikkinchi raundda ikkinchi raqamli tennischi Nikola Milojevichga yutqazdi. 2013-yilgi Junior US Open turnirida u 10-oʻrinni egalladi va uchinchi raundda Yoxan Tatlotga yutqazib qoʻydi. Medvedev 2014-yil boshida oʻzining karerasidagi oʻsmirlar reytingida 13-oʻringa chiqdi va 2014-yilgi Avstraliya Ochiq chempionatida 8-oʻrinni egalladi. U 2014-yilgi "Junior Wimbledon " musobaqasida birinchi raunddagi magʻlubiyatdan soʻng oʻzining kichik karerasini yakunladi. Medvedev oʻzining kichik karerasini 109-43 umumiy gʻalaba-magʻlubiyat bilan yakunladi va bir qancha boʻlajak yulduzlar, jumladan [[Alexander Zverev|Aleksandr Zverev]] va Reyli Opelka ustidan gʻalaba qozondi<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Daniil Medvedev junior overview |publisher=ITF Tennis |url=https://www.itftennis.com/en/players/daniil-medvedev/800321548/rus/jt/s/overview/#pprofile-info-tabs |access-date=2-sentabr 2021-yil}}</ref>. <u>“Katta dubulgʻa” turniri natijalari – yakkalik:</u> [[Avstraliya ochiq chempionati|Avstralia Ochiq chempionati]]: 3R (2014)Fransiya ochiq chempionati: 3R (2014)Uimbldon: 2R (2013)[[Amerika ochiq chempionati|Amerika Ochiq chempionati]]: 3R (2013) == Karyera == === 2015–2016: Erta professional karyera === Medvedev 2015-yilgi Kreml kubogida ATP asosiy toʻr bahsida debyut qildi, [[Aslan Karatsev]] juftlik bahslarida hamkor boʻldi. Ikkalasi birinchi raundda Aliaksandr Buri va [[Denis Istomin]]ni magʻlub etgan boʻlsa, ikkinchi raundda Radu Albot va Frantishek Chermakga magʻlub boʻlishdi.  [[Fayl:Daniil_Medvedev,_2015_Nice.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/2/26/Daniil_Medvedev%2C_2015_Nice.JPG/220px-Daniil_Medvedev%2C_2015_Nice.JPG|thumb| Medvedev 2015-yilgi Nitsa ochiq chempionatida]] Saralash bosqichida Medvedev 2016-yilgi Nitsa ochiq chempionatida ATP yakkalik bahslarining asosiy toʻr bahslarida debyut qildi va uchta setda Gvido Pellaga yutqazdi. Uch hafta oʻtgach, u 2016-yilgi Ricoh Open musobaqasida oʻzining birinchi ATP World Tour gʻalabasini qoʻlga kiritdi va Horasio Zeballosni toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etdi. Medvedev Savannah Challenger musobaqasining ([[Jorjiya|Jorjiya, AQSh]]) ikkinchi raundida hakamga aytgan haqoratli soʻzlari uchun diskvalifikatsiya qilingan<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Alexander |first=Harriet |date=22-aprel 2016-yil |title=Russian tennis player disqualified from US tournament for saying black umpire is 'friends' with his black opponent |language=en-GB |work=[[The Daily Telegraph]] |url=https://www.telegraph.co.uk/news/2016/04/22/russian-tennis-player-disqualified-from-us-tournament-for-saying/ |access-date=24-oktabr 2018-yil |issn=0307-1235}}</ref>. [[Fayl:Daniil_Medvedev_(35531013405).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/ff/Daniil_Medvedev_%2835531013405%29.jpg/220px-Daniil_Medvedev_%2835531013405%29.jpg|thumb| Medvedev 2017-yilgi Qirolicha klublari chempionatida]] === 2018: Birinchi ATP unvonlari === Medvedev 2018-yilgi mavsumni Sidney xalqaro turniriga saralash bilan boshladi. U finalga chiqdi va avstraliyalik Aleks de Minaurga qarshi gʻalaba qozondi. Indian-Uells finalida 20 yoshli Rafael Nadal va 19 yoshli Novak Jokovichni magʻlub boʻlgan 2007-yildan beri eng yosh ATP Tour turniri finali boʻldi. Avgust oyida Medvedev 2018-yilgi Winston-Salem Open turnirida Stiv Jonsonni ketma-ket magʻlubiyatga uchratib, ikkinchi ATP chempionligini qoʻlga kiritdi.  Oktabr oyida Medvedev Tokioda saralash bosqichida oʻzining birinchi ATP 500 va uchinchi marta ATP chempionligini qoʻlga kiritdi va finalda yapon yulduzi va 3-oʻrindagi tennischi Key Nishikorini toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etdi. Bu gʻalaba uni 22-raqamga olib chiqdi va uni [[Rossiya]]ning 1-raqamli oʻyinchisiga aylantirdi. Bu gʻalaba, shuningdek, Medvedev chempionlikni qoʻlga kiritish uchun boʻlgan ketma-ket uchinchi final boʻldi. Medvedev Kreml kubogi yarim finaliga chiqdi va vatandoshi va yakuniy chempion Karen Xachanovga yutqazdi. Bir hafta oʻtgach, u ATP 500 Swiss Indoors musobaqasida yarim finalga chiqdi va u [[Roger Federer|Rojer Federerga]] yutqazdi. Turnirdan soʻng u dunyoning 16-raqamli reytingiga erishdi. === 2019: Ikkita Masters unvoni === Medvedev mavsumni kuchli tarzda boshladi, u [[Endi Marrey]], [[Milos Raonic|Milosh Raonich]] va [[Jo-Vilfrid Tsonga|Jo-Vilfrid Tsongani magʻlub]] etdi, ammo keyin Key Nishikoriga yutqazdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Nishikori Ends Title Drought In Brisbane|url=https://www.atptour.com/en/news/nishikori-defeats-medvedev-to-win-2019-brisbane-title|ish=atpworldtour.com|nashriyot=ATP|sana=7-yanvar 2019-yil|kirish sanasi=18-avgust 2019-yil}}</ref>. Avstraliya Ochiq chempionatida u 15-oʻrinni egalladi. U faoliyatida ilk bor 1/8 finalga chiqdi va u yerda yakuniy chempion Novak Jokovichdan magʻlub boʻldi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Australian Open: Novak Djokovic confident over fitness after beating Daniil Medvedev|url=https://www.bbc.com/sport/tennis/46949137|ish=bbc.com|sana=21-yanvar 2019-yil|kirish sanasi=18-avgust 2019-yil}}</ref>. Fevral oyida Medvedev Sofia Open turnirida finalda Marton Fuchsovicsni magʻlub etib, toʻrtinchi ATP chempionligini qoʻlga kiritdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Daniil Medvedev Clinches Sofia Title|url=https://www.essentiallysports.com/daniil-medvedev-clinches-sofia-title/|ish=essentiallysports.com|sana=11-fevral 2019-yil|kirish sanasi=18-avgust 2019-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210407023517/https://www.essentiallysports.com/daniil-medvedev-clinches-sofia-title/|arxivsana=2021-04-07|qaralgan sana=2022-08-19}}</ref>. Keyingi hafta Medvedev Rotterdamdagi yarim finalda Gael Monfilsga yutqazdi. Medvedev oʻzining qumli kortlarda oʻtkazgan 13 uchrashuvidan faqat ikkitasida gʻalaba qozonib, Monte-Karlo Masters musobaqasiga kirdi. Shunga qaramay, u dunyoning 8-raqamli tennischisi Stefanos Tsitsipasni magʻlub etib, oʻzining ilk Masters 1000 chorak finaliga chiqdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Medvedev Beats Tsitsipas For Second Top 10 Win, Monte-Carlo Quarter-final Spot|url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-tsitsipas-monte-carlo-2019-thursday|ish=atpworldtour.com|nashriyot=ATP|sana=18-aprel 2019-yil|kirish sanasi=19-aprel 2019-yil}}</ref>. Chorak finalda Medvedev dunyoning 1-raqamli tennischi ustidan birinchi gʻalabasini qoʻlga kiritdi va u uchta setda Jokovichni magʻlub etdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Medvedev Upsets Djokovic In Monte-Carlo|url=https://www.atptour.com/en/news/djokovic-medvedev-monte-carlo-2019-friday|ish=atpworldtour.com|nashriyot=ATP|sana=19-aprel 2019-yil|kirish sanasi=19-aprel 2019-yil}}</ref>. Uning omadli yurishi yarim finalda [[Dušan Lajović|Dushan Layovichga]] qarshi yakunlandi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Lajovic Beats Medvedev, Reaches Maiden Masters 1000 Final|url=https://www.atptour.com/en/news/lajovic-medvedev-monte-carlo-2019-sf|ish=atpworldtour.com|nashriyot=ATP|sana=20-aprel 2019-yil|kirish sanasi=23-aprel 2019-yil}}</ref>. Barselona Ochiq chempionatida Medvedev ketma-ket uchinchi eng yaxshi 10 ta gʻalabani qoʻlga kiritdi (bu safar Key Nishikori ustidan gʻalaba qozonib), oʻzining birinchi qumli kort finaliga chiqdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Medvedev Rallies To Stun Nishikori In Thriller, Reach Barcelona Final|url=https://www.atptour.com/en/news/nishikori-medvedev-barcelona-2019-sf|ish=atptour.com|sana=27-aprel 2019-yil|kirish sanasi=18-avgust 2019-yil}}</ref>. U yerda u dunyoning 5-raqamli tennischisi [[Dominic Thiem|Dominik Timga magʻlub]] boʻldi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Thiem Sprints Past Medvedev To Clinch Barcelona Title|url=https://www.atptour.com/en/news/thiem-medvedev-barcelona-2019-final|ish=atptour.com|sana=28-aprel 2019-yil|kirish sanasi=18-avgust 2019-yil}}</ref>. Nishikori ustidan qozonilgan gʻalabadan soʻng, Medvedev besh oʻyinda magʻlubiyatga uchradi, jumladan, Fransiya Ochiq chempionatining dastlabki bosqichida magʻlubiyatga uchradi. U Qirolicha klubining maysa kortlarida oʻynash uchun qaytib keldi va mavsumdagi oltinchi yarim finaliga chiqdi va u yerda Gilles Simonga yutqazdi. Medvedev Uimbldonning uchinchi bosqichiga chiqqanidan soʻng oʻzining eng kuchli 10 taligida debyut qildi. Shimoliy Amerikadagi qattiq kortdagi oʻyinlar Medevdevning karerasidagi muhim yutuq boʻldi, chunki u toʻrtta turnir finaliga chiqdi (Vashington, Monreal, Cincinnati va [[Amerika ochiq chempionati|Amerika Ochiq chempionati]]) va tennis tarixida buni amalga oshirgan uchinchi sportchi boʻldi<ref name="US19semis">{{veb manbasi|url=http://www.atptour.com/en/news/medvedev-dimitrov-us-open-2019-sf|sarlavha=Daniil Medvedev Beats Grigor Dimitrov To Reach First Grand Slam Final At The US Open|ish=ATP Tour}}</ref>. Vashingtonda u finalda Nik Kirgiosga magʻlub boʻldi. U Rojers kubogida kuchli oʻyin koʻrsatib, eng yaxshi 10 nafar oʻyinchi Dominik Tiem va Karen Xachanovlarni magʻlub etib, oʻzining birinchi Masters finaliga chiqdi. Finalda u amaldagi chempion Rafael Nadaldan ustun keldi. Medvedev ikkinchi marta amaldagi chempion Jokovichni magʻlub etganidan soʻng Cincinnatida ketma-ket ikkinchi Masters finaliga chiqdi va u oʻzining birinchi Masters unvoni uchun [[David Goffin|Devid Goffinni]] toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etdi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.atptour.com/en/news/cincinnati-2019-final-medvedev-goffin|sarlavha=Daniil's Day: Medvedev Claims Maiden Masters Crown|ish=ATP Tour|kirish sanasi=20-avgust 2019-yil}}</ref>. Medvedev AQSh Ochiq chempionatiga dunyoning 5-raqamli tennischisi sifatida kirdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.tennis365.com/tennis-betting/us-open-betting-preview-mercurial-daniil-medvedev-13-1-to-smash-new-york-cartel/|sarlavha=US Open betting preview: Mercurial Daniil Medvedev 13/1 to smash New York Cartel|ish=Tennis365.com|sana=25-avgust 2019-yil|kirish sanasi=31-avgust 2019-yil}}</ref>. Ikkinchi raund oʻyinida u toʻrt setda Ugo Dellienni magʻlub etdi<ref>{{yangiliklar manbasi |date=29-avgust 2019-yil |title=Medvedev overcomes cramps to reach U.S. Open third round |work=Reuters.com |url=https://www.reuters.com/article/us-tennis-usopen-medvedev-round3/medvedev-overcomes-cramps-to-reach-u-s-open-third-round-idUSKCN1VJ2OF |access-date=31-avgust 2019-yil}}</ref>. Keyin u Felisiano Lopesni magʻlub etdi va u sportchiga xos boʻlmagan xatti-harakatlari uchun 5000 dollar va olomonni qoʻzgʻatgani uchun 4000 dollar jarimaga tortildi<ref>{{yangiliklar manbasi |date=31-avgust 2019-yil |title=Daniil Medvedev fights the boos to send out a defiant message at the US Open |work=[[The Guardian]] |url=https://www.theguardian.com/sport/2019/aug/31/daniil-medvedev-us-open-crowd-flushing-meadows |access-date=31-avgust 2019-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |title=US Open 2019: Daniil Medvedev fined for unsportsmanlike conduct |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/tennis/49539254 |access-date=31-avgust 2019-yil}}</ref>. Medvedev keyinchalik set va tanaffusdagi kamchiliklardan tiklanib, Dominik Köpferni magʻlub etdi va oʻzining birinchi yirik chorak finaliga chiqdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-koepfer-us-open-2019-sunday-1-sept|sarlavha=Medvedev Makes First Slam QF At US Open|ish=ATP Tour|kirish sanasi=2-sentabr 2019-yil}}</ref>. Soʻngra chorak finalda sobiq chempion Sten Vavrinkani, yarim finalda Grigor Dimitrovni magʻlub etib, “Katta dubulgʻa” turkumidagi ilk finalga chiqdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.championat.com/tennis/news-3840917-rossijskie-tennisisty-ne-igrali-polufinalah-tbsh-s-us-open-2010.html|sarlavha=Российские теннисисты не играли полуфиналах ТБШ с US Open 2010|ish=Championat.com}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-dimitrov-us-open-2019-sf|sarlavha=Daniil's Day: Medvedev Reaches First Grand Slam Final At The US Open|ish=ATP Tour|kirish sanasi=7-sentabr 2019-yil}}</ref>. U yerda Medvedev besh setda [[Rafael Nadal|Rafael Nadaldan ustun]] keldi<ref name="2019usopenfinals">{{yangiliklar manbasi |date=9-sentabr 2019-yil |title=Rafael Nadal defeats Daniil Medvedev to claim fourth US Open title |work=Wide World of Sports |url=https://wwos.nine.com.au/tennis/us-open-final-2019-rafael-nadal-daniil-medvedev-updates-video-result/1b0cea8f-c93c-4590-8512-114c8376254a |access-date=9-sentabr 2019-yil}}</ref>. Medvedev Shimoliy Amerikadagi muvaffaqiyatini Rossiya zaminidagi Sankt-Peterburg Ochiq chempionatida davom ettirdi va 15 yil ichida turnirda gʻolib chiqqan birinchi rossiyalik boʻldi<ref>{{yangiliklar manbasi |date=9-sentabr 2019-yil |title=Medvedev wins St. Petersburg Open to stay hot |work=Espn.com |url=https://www.espn.com/tennis/story/_/id/27677643/medvedev-wins-st-petersburg-open-stay-hot |access-date=12-oktabr 2019-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=22-sentabr 2019-yil |title=London-Bound Medvedev Continues Tear With Another Title |work=ATP Tour |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-coric-st-petersburg-2019-sunday-final |access-date=14-oktabr 2019-yil}}</ref>. Keyin Medvedev Shanxay Masters musobaqasida finalda Aleksandr Zverevni magʻlub etib, ketma-ket ikkinchi chempionlikni qoʻlga kiritdi<ref>{{yangiliklar manbasi |date=13-oktabr 2019-yil |title=Medvedev Masters Shanghai, Beats Zverev For Title |work=ATP Tour |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-zverev-shanghai-2019-final |access-date=13-oktabr 2019-yil}}</ref>. Finalga chiqish orqali Medvedev 2000-yildan beri bir mavsumda kamida toʻqqizta finalga chiqqan 7-chi tennischi boʻldi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.atptour.com/en/news/medvedev-tsitsipas-shanghai-2019-saturday|sarlavha=Shanghai Tennis: Daniil Medvedev Extends Finals Streak To Six With Win Over Stefanos Tsitsipas|ish=ATP Tour}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=12-oktabr 2019-yil |title=Medvedev Extends Final Streak In Shanghai |work=ATP Tour |url=https://www.atptour.com/en/news/medvedev-tsitsipas-shanghai-2019-saturday |access-date=12-oktabr 2019-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |last3=Ist |first3=2019 17:14 |title=Daniil Medvedev edges past Alexander Zverev to win 3rd title in 6th final in a row |language=en |work=[[India Today]] |url=https://www.indiatoday.in/sports/tennis/story/daniil-medvedev-beat-alexander-zverev-shanghai-masters-atp-masters-1000-title-1608914-2019-10-13 |access-date=16-oktabr 2019-yil}}</ref>. === 2020: ATP finali chempioni, uchinchi Masters unvoni === [[Fayl:Australian_Open_2020_(49836759843).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/5e/Australian_Open_2020_%2849836759843%29.jpg/220px-Australian_Open_2020_%2849836759843%29.jpg|right|thumb| Medvedev 2020-Avstraliya ochiq chempionatida]] Medvedev oʻz mavsumini ATP kubogidagi Rossiyaning eng yaxshi yakkalik oʻyinchisi sifatida ochdi. U Rossiyani yarim finalga olib chiqdi, u yerda Medvedev dunyoning ikkinchi raqamli tennischisi Novak Jokovichga yutqazib qoʻydi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.atptour.com/en/news/russia-serbia-atp-cup-2020-sf|sarlavha=Djokovic Outlasts Medvedev, Pushes Serbia Into ATP Cup Final|ish=ATP Tour|kirish sanasi=11-yanvar 2020-yil}}</ref>. Avstralia Ochiq chempionati</a>da Medvedev toʻrtinchi raundda sobiq chempion Sten Vavrinkaga besh setda magʻlub boʻldi. Fevraldagi yopiq mavsumda Medvedev Rotterdam va Marselda erta magʻlubiyatga uchradi. Avgust oyida [[COVID-19 pandemiyasi]] tufayli olti oylik tanaffusdan soʻng mavsum tiklanganida, Medvedev Cincinnati Masters musobaqasida oʻz unvonini himoya qila olmadi va chorak finalda Roberto Bautista Agutga yutqazib qoʻydi. Medvedev AQSh Ochiq chempionatining 3-raketkasi sifatida yarim finalga chiqdi va yakuniy chempion Dominik Tiemga yutqazdi<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Medvedev reaches US Open semi-finals |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/tennis/54096490 |access-date=10-sentabr 2020-yil}}</ref>. Fransiya Ochiq chempionatida Medvedev ketma-ket toʻrtinchi yil birinchi davrada Marton Fuchsovicsga yutqazib, turnirni tark etdi. == Karyera statistikasi == {| class="wikitable" style="text-align:center;font-size:100%" !Turnir ! 2016-yil ! 2017-yil ! 2018 ! 2019 ! 2020 ! 2021-yil ! 2022 ! SR ! W–L ! Gʻalaba % |- | colspan="25" style="text-align:left;" | Katta dubulgʻa turnirlari |- | align="left" | [[Avstraliya ochiq chempionati]] | A | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="afeeee" | 2R | bgcolor="afeeee" | 4R | bgcolor="afeeee" | 4R | style="background:thistle;" | F | style="background:thistle;" | F | 0 / 6 | 19–6 | 76% |- | align="left" | [[Fransiya ochiq chempionati|Fransiya ochiq]] | A | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="ffebcd" | QF | bgcolor="afeeee" | 4R | 0 / 6 | 7–6 | 54% |- | align="left" | [[Wimbledon chempionati|Uimbldon]] | Q3 | bgcolor="afeeee" | 2R | bgcolor="afeeee" | 3R | bgcolor="afeeee" | 3R | style="color:#767676;" | NH | bgcolor="afeeee" | 4R | A {{Efn|Russian athletes were banned from competing following the [[2022 Russian invasion of Ukraine]]<ref>{{Veb manbasi|title=Joint Statement by the International Governing Bodies of Tennis|url=https://www.atptour.com/en/news/joint-statement-by-the-international-governing-bodies-of-tennis-1-march-2022|access-date=27 March 2022|website=ATP Tour}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://news.sky.com/story/ukraine-war-wimbledon-will-ban-russian-tennis-players-over-putins-invasion-12594261|title=Wimbledon bans Russian and Belarusian tennis players including Daniil Medvedev over Ukraine war|work=Sky News|date=20 April 2022 |accessdate=21 April 2022 }}</ref>.|name=RussiaBan}} | 0 / 4 | 8–4 | 67% |- | align="left" | [[Amerika ochiq chempionati|Amerika Ochiq chempionati]] | 1-savol | bgcolor="afeeee" | 1R | bgcolor="afeeee" | 3R | style="background:thistle;" | F | bgcolor="yellow" | SF | style="background:lime;" | '''V''' | | 1/5 | 20–4 | 83% |- ! style="text-align:left;" | Gʻalaba - magʻlubiyat ! 0–0 ! 1–4 ! 5–4 ! 11–4 ! 8–3 ! 20–3 ! 9–2 ! 1/21 ! 54–20 ! 73% |- | colspan="25" style="text-align:left;" | '''Yil yakunlari boʻyicha chempionatlar''' |- | style="text-align:left;" | ATP finali | colspan="3" | DNQ | bgcolor="afeeee" | RR | bgcolor="lime" | V | style="background:thistle;" | F | | 1/3 | 9–4 | 69% |} === Katta dubulgʻa turniri finali === ==== Final: 4 (1 ta chempionlik, 3 ta ikkinchi oʻrin) ==== {| class="sortable wikitable" !Natija ! width="120" | Turnir ! Maydon ! width="150" | Raqib ! class="unsortable" width="180" | Hisob |- style="background:#ccf;" | bgcolor="ffa07a" | Yoʻqotish |[[Amerika ochiq chempionati|Amerika Ochiq chempionati]] | Qattiq |{{Flagicon|ESP}} [[Rafael Nadal]] | 5–7, 3–6, 7–5, 6–4, 4–6 |- style="background:#ffffcc;" | bgcolor="ffa07a" | Yoʻqotish | [[Avstraliya ochiq chempionati]] | Qattiq |{{Flagicon|SRB}} [[Novak Đoković|Novak Jokovich]] | 5–7, 2–6, 2–6 |- style="background:#ccf;" | bgcolor="98fb98" | Gʻalaba |[[Amerika ochiq chempionati|Amerika Ochiq chempionati]] | Qattiq |{{Flagicon|SRB}} Novak Jokovich | 6–4, 6–4, 6–4 |- style="background:#ffffcc;" | bgcolor="ffa07a" | Yoʻqotish | Avstraliya ochiq chempionati | Qattiq |{{Flagicon|ESP}} Rafael Nadal | 6–2, 7–6 <nowiki><sup id="mwAyI">(7–5)</sup></nowiki>, 4–6, 4–6, 5–7 |} === Yil yakunlari boʻyicha chempionat finallari === ==== Yakkalik: 2 (1 unvon, 1 ikkinchi oʻrin) ==== {| class="sortable wikitable" !Natija ! style="width:130px;" | Turnir ! style="width:30px;" | Maydon ! style="width:160px;" | Raqib ! class="unsortable" style="width:200px;" | Hisob |- style="background:#ffc;" | bgcolor="98fb98" | Gʻalaba | ATP finali, London | Qattiq (i) |{{Flagicon|AUT}} [[Dominic Thiem|Dominik Tim]] | 4–6, 7–6 ^(7–2), 6–4 |- style="background:#ffc;" | bgcolor="ffa07a" | Yoʻqotish | ATP finali, Turin | Qattiq (i) |{{Flagicon|GER}} [[Alexander Zverev|Aleksandr Zverev]] | 4–6, 4–6 |} === Jamoa musobaqalari finali === {| class="sortable wikitable" !Natija ! Turnir ! class="unsortable" | Jamoa ! class="unsortable" | Hamkorlar ! class="unsortable" | Raqib jamoasi ! class="unsortable" | Raqiblar ! Maydon ! class="unsortable" | Hisob |- | bgcolor="98FB98" | Gʻalaba | bgcolor="D3D3D3" | ATP kubogi | '''{{Flagcountry|RUS}}''' | Andrey Rublev<br />[[Aslan Karatsev]]<br />Evgeniy Donskoy | '''{{Flagcountry|ITA}}''' | [[Matteo Berrettini]]<br />[[Fabio Fognini]]<br />[[Simone Bolelli]]<br />Andrea Vavassori | Qattiq | 2–0 |- | bgcolor="98FB98" | Gʻalaba | bgcolor="D3D3D3" | Laver kubogi |[[Fayl:Laver-Cup-Europe.svg|16x16px]] '''Yevropa jamoasi''' | Stefanos Tsitsipas<br />[[Alexander Zverev|Aleksandr Zverev]]<br />Andrey Rublev<br />[[Matteo Berrettini]]<br />Kasper Ruud |[[Fayl:Laver-Cup-Globe.svg|16x16px]] '''Dunyosi Jamoalari''' | [[Félix Auger-Aliassime|Feliks Auger-Aliassime]]<br />Denis Shapovalov<br />Diego Shvartsman<br />Reilly Opelka<br />Jon Isner<br />Nik Kirgios | Qattiq (i) | 14–1 |- | bgcolor="98FB98" | Gʻalaba | bgcolor="D3D3D3" | Devis kubogi | colspan="1" | '''RTF''' | Andrey Rublev<br />[[Aslan Karatsev]]<br />Karen Xachanov<br />Evgeniy Donskoy |{{Flagcountry|CRO}} | [[Marin Čilić|Marin CHilich]]<br />Nino Serdarushich<br />Borna Gojo<br />Nikola Mektić<br />Doʻst Pavić | Qattiq (i) | 2–0 |- |} == Rekordlar == * Bu rekordlar [[Tennis tarixi|ochiq davrda]] erishilgan. {| class="wikitable collapsible collapsed" style="text-align:left" !Vaqt oraligʻi ! Rekord bajarildi ! Boshqa oʻyinchilar |- ! colspan="3" | Muhim yozuvlar |- | 2019 | Shimoliy Amerika belanchak/ AQSh ochiq seriyasining ketma-ket 4 finali | Ivan Lendl<br />[[Andre Agassi]]<ref name="US19semis"/> |- | 2020 | Bir turnirda dunyoning 1, 2 va 3-raqamlarini magʻlub etdi | [[Boris Becker|Boris Bekker]]<br />[[Novak Đoković|Novak Jokovich]]<br />David Nalbandyan |- | 2020 | ATP finalida gʻalaba qozonish uchun dunyoning 1, 2 va 3-raqamlarini magʻlub etdi | '''Yolgʻiz'''<ref>{{veb manbasi|url=http://www.atptour.com/en/news/thiem-medvedev-nitto-atp-finals-2020-championship|sarlavha=Giant Killer! Daniil Medvedev Takes Nitto ATP Finals Title|ish=ATP Tour}}</ref> |- | 2021 | Bir kalendar yilidagi ikkita asosiy jamoaviy musobaqalar (ATP kubogi va Devis kubogi) gʻolibi | Andrey Rublev |- | 2021 | Bir mavsumda magʻlubiyatsiz ATP kubogi va Devis kubogi gʻolibi | '''Yolgʻiz turadi''' |- | 2021 | Eng uzun boʻyli "Katta dubulgʻa" chempioni (6'6" – 2021 US Open) | Xuan Martin del Potro<br />[[Marin Čilić]]<ref>{{veb manbasi|url=https://www.espn.com.au/tennis/story/_/id/32200924/us-open-2021-best-stats-daniil-medvedev-win-novak-djokovic|sarlavha=Stats: Medvedev joins Safin and Kafelnikov, emulates Lendl and Wawrinka|sana=13-sentabr 2021-yil}}</ref> |- | 2022 | Dunyodagi eng baland raqam 1 | '''Yolgʻiz turadi''' |} == Eslatmalar == {{notelist}} {{manbalar|group=izoh}} {{manbalar|group=lower-alpha}} {{manbalar|group=upper-alpha}} {{manbalar|group=note}} {{manbalar|group=†}} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Medvedev, Daniil}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1996-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Tennischilar]] [[Turkum:Tennis turnirlari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] crn664r2jt8zr291p65rd2e53zkrh8q 0 779097 6312327 6048942 2026-10-18T19:23:54Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312327 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Cheyna Matthews|tasvir=Cheyna Matthews.jpg|izoh=|toʻliqism=Cheyna Lee Matthews|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1993|11|10|df=y}}|tavallud_joyi=[[Lynn]], [[Massachusetts]], [[AQSh]]|pozitsiya=hujumchi|joriyklub=[[Racing Louisville FC|Racing Louisville]]|klubraqami=20|yoshlikyillari1=|yoshlikklublari1=|yillar1=2016—2020|klublar1=[[Washington Spirit]]|isht1=55|gollar1=11|yillar2=2021-|klublar2=[[Racing Louisville FC|Racing Louisville]]|isht2=17|gollar2=1|milliyyillar1=2015|milliyjamoa1=[[United States women's national under-23 soccer team|United States U23]]|milliyisht1=2|milliygollar1=0|milliyyillar2=2019-|milliyjamoa2=[[Jamaica women's national football team|Jamaica]]|milliyisht2=9|milliygollar2=8|medallar=|club-update=31-oktabr 2021-yil|boʻyi=175 sm}} '''Cheyna Lee Matthews''' ({{Qizlik familyasi|'''Williams'''}}, 1993-yil 10-noyabrda tugʻilgan)—amerikalik yamaykalik professional [[futbol]]chi, Milliy ayollar futbol ligasi (NWSL) va Yamayka ayollar terma jamoasining Racing Louisville jamoasida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. == Kollejdagi faoliyati == === Vanderbilt === 2012-yilda Williams Vanderbilt universitetida oʻqidi, u yerda u birinchi kursda 17 ta oʻyin oʻtkazdi, oltita gol urdi va oltita golli uzatmani qayd etdi. Muvaffaqiyatli mavsumga asoslanib, u ikkinchi kursda 18 ta oʻyinda qatnashib, 16 ta gol urdi va 5 ta golli uzatmani amalga oshirdi. Uning 2013-yildagi oʻyini oʻzining birinchi jamoasi All-SEC nomini oldi. === Florida shtati === 2014-yilda Williams Florida shtati universitetiga oʻtdi va u yerda formasini davom ettirdi. U 24 marta (26 ta oʻyinda) maydonga tushdi va Seminollarga dastur tarixidagi birinchi NCAA milliy chempionatida gʻalaba qozonishga yordam berdi. Williams mavsumni qoʻshimcha 25 ta oʻyin oʻtkazib, 10 ta gol urish bilan yakunlaydi. == Klubdagi faoliyati == === Washington Spirit (2016—2019) === Williams Washington Spirit tomonidan 2016 NWSL kolleji loyihasining 1-bosqichida tuzilgan. U 2016-yil aprel oyida Sprite bilan shartnoma imzolagan<ref>{{veb manbasi|url=http://washingtonspirit.com/pro/washington-spirit-signs-forwards-cheyna-williams-and-cali-farquharson/|sarlavha=Washington Spirit Signs Forwards Cheyna Williams and Cali Farquharson|nashriyot=Washington Spirit|sana=16-aprel 2016-yil|qaralgan sana=23-fevral 2018-yil}}</ref>. Oʻzining yangi mavsumida Williams oddiy mavsumda 17 ta oʻyinda, 8 ta startda, jami 779 daqiqa oʻynadi va uchta gol urdi. Gruziyalik futbolchi oʻzining birinchi professional golini 2016-yilning 31-iyulida Sky Blue FC darvozasiga kiritdi. Jamoa oʻzining birinchi NWSL chempionatida ishtirok etdi va natijada Western New York Flash penaltilar seriyasida magʻlub boʻldi. Williams kiyingan, ammo foydalanilmagan oʻrinbosar sifatida xizmat qilgan<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Steven Goff |date=9-oktabr 2016-yil |title=Washington Spirit loses NWSL championship on penalty kicks |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/news/soccer-insider/wp/2016/10/09/washington-spirit-loses-nwsl-championship-on-penalty-kicks/ |access-date=23-fevral 2018-yil}}</ref>. „Sprite“ 2017-yilgi mavsumda kurash olib borardi, ammo Williams 21 ta oʻyinda maydonga tushib, 5 ta gol urgan (jamoada ikkinchi oʻrinda) muntazam ishtirokchiga aylandi. Williams homiladorlik sababli 2018-yilgi mavsumni tark etdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.vavel.com/en-us/soccer/2018/02/24/nwsl/884048-washington-spirit-whitney-church-estelle-johnson-cheyna-williams-matthews.html|sarlavha=Washington Spirit re-sign 2; Cheyna Matthews out for 2018|muallif=Rachel Gaylor|nashriyot=Vavel|sana=24-fevral 2018-yil|qaralgan sana=1-aprel 2020-yil}}</ref>. 2020-yilgi mavsum oldidan Sprite Williams oʻzining oilaviy ahvoliga, xususan, eri Jordan Williamsning NFLga koʻchib oʻtish imkoniyatiga eʼtibor qaratish uchun pullik taʼtilga chiqishini eʼlon qildi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Steven Goff |date=9-mart 2020-yil |title=Washington Spirit player takes paid leave of absence to spend more time with family |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/sports/2020/03/09/washington-spirit-player-takes-paid-leave-absence-spend-more-time-with-family/ |access-date=1-aprel 2020-yil}}</ref>. Toʻlanadigan taʼtil yilning mayigacha davom etishi kutilgan va agar kerak boʻlsa, Williams faoliyatini boshqa joyda davom ettirishi mumkin edi. 2020-yil oktyabr oyida Williams Sprite tomonidan NWSL Re-Entry Wire-ga joylashtirildi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.nwslsoccer.com/news/article/eight-nwsl-players-available-on-the-re-entry-wire-2|sarlavha=Eight NWSL Players Available on the Re-Entry Wire|sana=29-oktabr 2020-yil|qaralgan sana=2022-08-19|arxivsana=2022-07-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220714203129/https://www.nwslsoccer.com/news/article/eight-nwsl-players-available-on-the-re-entry-wire-2}}</ref>. === Racing Louisville FC (2020—hozirgi) === 2020-yil noyabr oyida Williams Racing Louisville FC tomonidan NWSL Re-Entry Wire-dan tanlandi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.nwslsoccer.com/news/article/racing-louisville-fc-acquires-cheyna-matthews-off-re-entry-wire|sarlavha=Racing Louisville FC Acquires Cheyna Matthews Off Re-Entry Wire|sana=2-noyabr 2020-yil|qaralgan sana=2022-08-19|arxivsana=2022-07-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220714203130/https://www.nwslsoccer.com/news/article/racing-louisville-fc-acquires-cheyna-matthews-off-re-entry-wire}}</ref>. == Xalqaro maydonda == Williams 2015-yilda Qoʻshma Shtatlarni 23 yoshgacha boʻlganlar darajasida himoya qilgan. U, shuningdek, Portland Parishda tugʻilgan onasi orqali Yamayka uchun oʻynash huquqiga ega edi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.fifa.com/tournaments/womens/womensworldcup/france2019/news/cheyna-matthews-jamaica-s-super-mom|sarlavha=Cheyna Matthews, Jamaica's super mom|ish=FIFA|sana=17-iyun 2019-yil|qaralgan sana=10-dekabr 2021-yil}}</ref>. 2019-yil yanvar oyida u ''Reggae Girlz'' tomonidan birinchi marta chaqirildi va Yamayka tarixidagi birinchi [[FIFA ayollar oʻrtasidagi jahon chempionati|FIFA ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionatiga]] tayyorgarlik koʻrish uchun oʻquv-mashgʻulot yigʻiniga qoʻshildi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=De Souza |first=Ana |date=10-yanvar 2019-yil |title=January Activities for ConcacafW |publisher=Fútbol Ace |url=https://www.futbolacepodcast.com/blog/january-activites-for-concacafw |url-status=dead |access-date=14-yanvar 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190114210741/https://www.futbolacepodcast.com/blog/january-activites-for-concacafw |archive-date=14-yanvar 2019-yil}}</ref>. U 2019-yil 28-fevralda Chiliga qarshi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|oʻrtoqlik uchrashuvida]] (1:0) debyut qilgan. Williams Yamaykaning 2019-yilgi FIFA ayollar oʻrtasidagi Jahon chempionati tarkibiga tanlangan. U jahon chempionatidagi debyutini jamoaning birinchi guruh bosqichidagi Grenoblda Braziliyaga qarshi oʻyinida oʻtkazdi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Miller |first=Nick |date=9-iyun 2019-yil |title=Brazil 3–0 Jamaica: Women's World Cup 2019 – as it happened |language=inglizcha |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/live/2019/jun/09/brazil-v-jamaica-womens-world-cup-live |access-date=9-iyun 2019-yil |issn=0261-3077}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Williams 2018-yil fevral oyida [[San Francisco|San-Fransisko]] 49ersning keng qamrovli qabul qiluvchisi [[:en:Jordan Matthews|Jordan Matthews]]ga turmushga chiqdi va ikkalasi ham Vanderbilt universitetida oʻqiyotganda uchrashdi<ref>{{veb manbasi|url=http://buffalonews.com/2018/02/20/bills-jordan-matthews-marries-chenya-williams/|sarlavha=Bills WR Jordan Matthews marries soccer star Cheyna Williams|muallif=Qina Liu|ish=buffalonews.com|sana=20-fevral 2018-yil|qaralgan sana=23-fevral 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180224113023/http://buffalonews.com/2018/02/20/bills-jordan-matthews-marries-chenya-williams/|arxivsana=2018-02-24}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Pease|ism=Joshua|sarlavha=Pro athletes Jordan, Cheyna Matthews building Godly marriage amid 'organized chaos'|url=https://sportsspectrum.com/sport/football/2019/08/01/pro-athletes-jordan-cheyna-matthews-building-godly-marriage-amid-organized-chaos/|ish=Sports Spectrum|sana=2019-yil avgust|qaralgan sana=25-yanvar 2020-yil}}</ref>. Er-xotinning ikkita oʻgʻli bor—Josiah va Lionel<ref>{{veb manbasi|url=https://www.whas11.com/article/sports/racing-louisville-fc-cheyna-matthews-motherhood-soccer/417-1744b494-3f85-4446-817c-86d8a19aac6a|sarlavha=Racing Louisville FC's Cheyna Matthews balances motherhood with pro soccer career|sana=15-sentabr 2021-yil}}</ref>. Williams [[Xristianlik|nasroniydir]]<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Going To The Source – Cheyna Matthews|url=https://theincrease.com/going-to-the-source-cheyna-matthews/|ish=The Increase|qaralgan sana=25-yanvar 2020-yil|arxivsana=9-iyul 2021-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210709190052/https://theincrease.com/going-to-the-source-cheyna-matthews/}}</ref>. 2022-yil mart oyida Williams uchinchi oʻgʻil tugʻilishi kutilayotganini eʼlon qildi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.instagram.com/p/CbQUqHWJQyB/|sarlavha=Cheyna (Williams) Matthews on Instagram: "Yesterday, my sweet husband had the most magical surprise for me. We recently found out we are having another boy☺️🙈💙😍🥰! As happy and excited as we are, with our busy schedules, I just didn't find it super necessary to have a big reveal. Having a baby boy is a blessing and very familiar to us! Still, Jordan went out of his way to make sure I felt and knew how special it really is that we are blessed with another king. He planned a beautiful picnic for me and our sons (Even included my parents who happen to be in town) for us to enjoy and celebrate the occasion on the beach, with perfect weather and a breathtaking sunset. Not only that, but he got outfits for me and the boys to match all by himself and surprised me with them at the location for family photos 🥲😭. I am so honored that this man has made me a mama to 3 little boys and I am even more thankful I get to call him my partner in life.🥲 We cannot wait to meet this little guy who will complete our family. 💙 #Boymom #threekings #blessings"}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Matthews, Chenya}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1993-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Ayol futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] hgywmqnh4w8iv4hbphjtlaxp5i4xlit 0 780210 6312077 5400091 2026-10-18T13:37:28Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312077 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Jessie A. Ackermann|portret=JESSIE A. ACKERMANN.jpg|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1857|07|04|}}|tavallud joyi=[[Frankfort]], [[Illinois]], [[AQSh]]|vafot sanasi={{vafot sanasi va yoshi|1951|03|31|1857|07|04}}|vafot joyi=[[Pomona]], [[California]]|kasbi=[[Ijtimoiy islohotchi]]}} '''Jessie Ackermann''' (1857-yil 4-iyul — 1951-yil 31-mart) — ijtimoiy islohotchi, feminist, jurnalist, yozuvchi va sayohatchi edi. U 1891-yilda [[Avstraliya|Avstraliyadagi]] ayollar islohoti boʻyicha federatsiyali avstraliyalik ayollar nasroniylik ittifoqi (WCTU) ning birinchi prezidenti boʻlgan Butunjahon Ayollar Xristianlik Uyushmasi (WWCTU) tomonidan tayinlangan ikkinchi dunyo boʻylab missioner edi. Amerikalik boʻlsa-da, Ackermann Avstraliyadagi saylov huquqi harakatining asosiy ovozi hisoblanadi<ref name="Oldfield">{{kitob manbasi|last=Oldfield|first=Audrey|title=Woman Suffrage in Australia: a gift or a struggle?|url=https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf|year=1992|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge and Melbourne|isbn=978-0521436113|pages=[https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf/page/28 28]}}</ref>. Ackermann uchta kitobning muallifi boʻlishi bilan bir qatorda, dunyo boʻylab sayohat va moʻtadillik haqida maʼruzalar qildi va keng ommaga ega boʻlgan malakali va mashhur notiqga aylandi. U „notoʻgʻri tartibsiz notiq“ sifatida tasvirlangan<ref name="Willard bio sketches">{{kitob manbasi|last=Willard|first=Frances|title=A woman of the century; Fourteen hundred-seventy biographical sketches accompanied by portraits of leading American women in all walks of life|publisher=Moulton|location=Buffalo N.Y.|url=https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will|pages=[https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will/page/4 4]–5|year=1893}}</ref>. U oʻz nutqlarida ayollar uchun teng siyosiy, huquqiy va mulkiy huquqlarni himoya qildi<ref name="ADB">{{kitob manbasi|last=Tyrrell|first=Ian|title=Ackermann, Jessie A. (1857–1951)|url=http://adb.anu.edu.au/biography/ackermann-jessie-a-12764/text23023|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|accessdate=17-oktabr 2011-yil}}</ref>. Ackermann ayollar huquqlari uchun kampaniyalarda, shuningdek, afyun va tamakiga qarshi davom etayotgan xalqaro kurashda faol ishtirok etgan<ref>Tyrrell (1999) p26.</ref>. U 1893—1895-yillarda WCTUning afyunga qarshi kurash boʻlimining jahon boʻlimi boshligʻi boʻldi va 1891-yilda Avstraliyada WCTUning Narkotiklarga qarshi kurash boʻlimini tashkil etdi. 1906-yilda u Shotlandiya Qirollik Geografiya Jamiyatining yagona ayol aʼzolaridan biri boʻldi<ref>Tyrrell, 2005</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=17-iyul 1907-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=41 |work=[[Australian Town and Country Journal]] |location=NSW |url=http://nla.gov.au/nla.news-article71594330 |access-date=17-dekabr 2011-yil}}</ref>. [[Fayl:Ackermann_(1893).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/Ackermann_%281893%29.jpg/220px-Ackermann_%281893%29.jpg|thumb| Ackermann yapon kiyimida (1893)|left]] == Hayoti == Ackermann, Charlz Akermanning va uning rafiqasi Amandaning qizi hisoblanadi.Ackermann Chikagoda oʻsgan va keyin Kaliforniyaga koʻchib oʻtgan, u yerda 1880-yilda [[California universiteti, Berkeley|Berkli Kaliforniya universitetida]] oʻqigan, ammo uni tugatmagan. 1881-yilda u Kaliforniyadagi Yaxshi Templars Mustaqil Ordeni uchun moʻtadil tashkilotchi sifatida ishlay boshladi va 1888-yilda „ayollar oʻrtasida ishlash uchun maxsus imkoniyatlarga ega“ Ayollar Xristian Temperance Ittifoqiga oʻtdi. [[Britaniya Kolumbiyasi]] va [[Alaska|Alyaskaga]] missiyasini bajarganidan soʻng, u 1888-yil oktabr oyida [[New York (shahar)|Nyu-York shahrida]] boʻlib oʻtgan WCTU milliy anjumanida jahon missioneri sifatida saylandi<ref name="AppArch">{{yangiliklar manbasi |title=Biographical note: Jessie A. Ackermann Collection, 1887–1945 |work=Archives of Appalachia |publisher=Archives of Appalachia |url=https://archives.etsu.edu/repositories/2/resources/428 |access-date=9-mart 2012-yil}}</ref>. WCTUdan oldin, Ackermann Butunjahon Rechabitlar tartibiga xizmat qilgan, uning shiori: „Agitatsiya qilish, oʻqitish, qonun chiqarish va namoyish qilish“ edi<ref name="Tyrrell 1999 p26">Tyrrell (1999) p26</ref>. 1920-yillarda u [[Johnson City (Tennessee)|Johnson City, Tennessi]] va 1930-yillarda, asosan [[Los-Anjeles|Los-Anjelesda]] yashagan. == Faoliyati == Ackermann 1889-yil yanvar oyida AQShni tark etib, oʻzining birinchi jahon gastrollarini boshladi. 1910-yilda u olti marta dunyo boʻylab sayohat qilgan va 2700 karavotda uxlagani haqida xabar berilgan edi"<ref>{{yangiliklar manbasi |date=23-avgust 1910-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=3 |work=[[Geraldton Guardian]] |location=WA |url=http://nla.gov.au/nla.news-article66284076 |access-date=9-mart 2012-yil |via=National Library of Australia}}</ref>, ammo u dunyoni sakkiz marta aylanib chiqqani uchun eʼtirof etilgan. Uning sayohatlari WCTU nashri, ''The Union Signal'' va Ladies Home Companion nashriga maktublar orqali yozib olingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1951-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1857-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:4-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:31-martda vafot etganlar]] [[Turkum:AQSh ayol siyosatchilari]] ifs1p60oko3sfna5tu1xsy8kt8famjl 6312078 6312077 2026-10-18T13:38:33Z Sherzod11W 273619 6312078 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Jessie A. Ackermann|portret=JESSIE A. ACKERMANN.jpg|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1857|07|04|}}|tavallud joyi=[[Frankfort]], [[Illinois]], [[AQSh]]|vafot sanasi={{vafot sanasi va yoshi|1951|03|31|1857|07|04}}|vafot joyi=[[Pomona]], [[California]]|kasbi=[[Ijtimoiy islohotchi]]}} '''Jessie Ackermann''' (1857-yil 4-iyul — 1951-yil 31-mart) — ijtimoiy islohotchi, [[feminist]], [[jurnalist]], [[yozuvchi]] va [[sayohatchi]] edi. U 1891-yilda [[Avstraliya|Avstraliyadagi]] ayollar islohoti boʻyicha federatsiyali avstraliyalik ayollar nasroniylik ittifoqi (WCTU) ning birinchi prezidenti boʻlgan Butunjahon Ayollar Xristianlik Uyushmasi (WWCTU) tomonidan tayinlangan ikkinchi dunyo boʻylab missioner edi. Amerikalik boʻlsa-da, Ackermann Avstraliyadagi saylov huquqi harakatining asosiy ovozi hisoblanadi<ref name="Oldfield">{{kitob manbasi|last=Oldfield|first=Audrey|title=Woman Suffrage in Australia: a gift or a struggle?|url=https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf|year=1992|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge and Melbourne|isbn=978-0521436113|pages=[https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf/page/28 28]}}</ref>. Ackermann uchta kitobning muallifi boʻlishi bilan bir qatorda, dunyo boʻylab sayohat va moʻtadillik haqida maʼruzalar qildi va keng ommaga ega boʻlgan malakali va mashhur notiqga aylandi. U „notoʻgʻri tartibsiz notiq“ sifatida tasvirlangan<ref name="Willard bio sketches">{{kitob manbasi|last=Willard|first=Frances|title=A woman of the century; Fourteen hundred-seventy biographical sketches accompanied by portraits of leading American women in all walks of life|publisher=Moulton|location=Buffalo N.Y.|url=https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will|pages=[https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will/page/4 4]–5|year=1893}}</ref>. U oʻz nutqlarida ayollar uchun teng siyosiy, huquqiy va mulkiy huquqlarni himoya qildi<ref name="ADB">{{kitob manbasi|last=Tyrrell|first=Ian|title=Ackermann, Jessie A. (1857–1951)|url=http://adb.anu.edu.au/biography/ackermann-jessie-a-12764/text23023|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|accessdate=17-oktabr 2011-yil}}</ref>. Ackermann ayollar huquqlari uchun kampaniyalarda, shuningdek, afyun va tamakiga qarshi davom etayotgan xalqaro kurashda faol ishtirok etgan<ref>Tyrrell (1999) p26.</ref>. U 1893—1895-yillarda WCTUning afyunga qarshi kurash boʻlimining jahon boʻlimi boshligʻi boʻldi va 1891-yilda Avstraliyada WCTUning Narkotiklarga qarshi kurash boʻlimini tashkil etdi. 1906-yilda u Shotlandiya Qirollik Geografiya Jamiyatining yagona ayol aʼzolaridan biri boʻldi<ref>Tyrrell, 2005</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=17-iyul 1907-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=41 |work=[[Australian Town and Country Journal]] |location=NSW |url=http://nla.gov.au/nla.news-article71594330 |access-date=17-dekabr 2011-yil}}</ref>. [[Fayl:Ackermann_(1893).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/Ackermann_%281893%29.jpg/220px-Ackermann_%281893%29.jpg|thumb| Ackermann yapon kiyimida (1893)|left]] == Hayoti == Ackermann, Charlz Akermanning va uning rafiqasi Amandaning qizi hisoblanadi.Ackermann Chikagoda oʻsgan va keyin Kaliforniyaga koʻchib oʻtgan, u yerda 1880-yilda [[California universiteti, Berkeley|Berkli Kaliforniya universitetida]] oʻqigan, ammo uni tugatmagan. 1881-yilda u Kaliforniyadagi Yaxshi Templars Mustaqil Ordeni uchun moʻtadil tashkilotchi sifatida ishlay boshladi va 1888-yilda „ayollar oʻrtasida ishlash uchun maxsus imkoniyatlarga ega“ Ayollar Xristian Temperance Ittifoqiga oʻtdi. [[Britaniya Kolumbiyasi]] va [[Alaska|Alyaskaga]] missiyasini bajarganidan soʻng, u 1888-yil oktabr oyida [[New York (shahar)|Nyu-York shahrida]] boʻlib oʻtgan WCTU milliy anjumanida jahon missioneri sifatida saylandi<ref name="AppArch">{{yangiliklar manbasi |title=Biographical note: Jessie A. Ackermann Collection, 1887–1945 |work=Archives of Appalachia |publisher=Archives of Appalachia |url=https://archives.etsu.edu/repositories/2/resources/428 |access-date=9-mart 2012-yil}}</ref>. WCTUdan oldin, Ackermann Butunjahon Rechabitlar tartibiga xizmat qilgan, uning shiori: „Agitatsiya qilish, oʻqitish, qonun chiqarish va namoyish qilish“ edi<ref name="Tyrrell 1999 p26">Tyrrell (1999) p26</ref>. 1920-yillarda u [[Johnson City (Tennessee)|Johnson City, Tennessi]] va 1930-yillarda, asosan [[Los-Anjeles|Los-Anjelesda]] yashagan. == Faoliyati == Ackermann 1889-yil yanvar oyida AQShni tark etib, oʻzining birinchi jahon gastrollarini boshladi. 1910-yilda u olti marta dunyo boʻylab sayohat qilgan va 2700 karavotda uxlagani haqida xabar berilgan edi"<ref>{{yangiliklar manbasi |date=23-avgust 1910-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=3 |work=[[Geraldton Guardian]] |location=WA |url=http://nla.gov.au/nla.news-article66284076 |access-date=9-mart 2012-yil |via=National Library of Australia}}</ref>, ammo u dunyoni sakkiz marta aylanib chiqqani uchun eʼtirof etilgan. Uning sayohatlari WCTU nashri, ''The Union Signal'' va Ladies Home Companion nashriga maktublar orqali yozib olingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1951-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1857-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:4-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:31-martda vafot etganlar]] [[Turkum:AQSh ayol siyosatchilari]] 7v6rr5mx6n6e44ur8gjjovitbz1k9hx 6312079 6312078 2026-10-18T13:38:53Z Sherzod11W 273619 6312079 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Jessie A. Ackermann|portret=JESSIE A. ACKERMANN.jpg|tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1857|07|04|}}|tavallud joyi=[[Frankfort]], [[Illinois]], [[AQSh]]|vafot sanasi={{vafot sanasi va yoshi|1951|03|31|1857|07|04}}|vafot joyi=[[Pomona]], [[California]]|kasbi=[[Ijtimoiy islohotchi]]}} '''Jessie Ackermann''' (1857-yil 4-iyul — 1951-yil 31-mart) — ijtimoiy islohotchi, [[feminist]], [[jurnalist]], [[yozuvchi]] va [[sayohatchi]] edi. U 1891-yilda [[Avstraliya|Avstraliyadagi]] ayollar islohoti boʻyicha federatsiyali avstraliyalik ayollar nasroniylik ittifoqi (WCTU) ning birinchi prezidenti boʻlgan Butunjahon Ayollar Xristianlik Uyushmasi (WWCTU) tomonidan tayinlangan ikkinchi dunyo boʻylab missioner edi. Amerikalik boʻlsa-da, Ackermann Avstraliyadagi saylov huquqi harakatining asosiy ovozi hisoblanadi<ref name="Oldfield">{{kitob manbasi|last=Oldfield|first=Audrey|title=Woman Suffrage in Australia: a gift or a struggle?|url=https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf|year=1992|publisher=Cambridge University Press|location=Cambridge and Melbourne|isbn=978-0521436113|pages=[https://archive.org/details/womansuffrageina00oldf/page/28 28]}}</ref>. Ackermann uchta kitobning muallifi boʻlishi bilan bir qatorda, dunyo boʻylab sayohat va moʻtadillik haqida maʼruzalar qildi va keng ommaga ega boʻlgan malakali va mashhur notiqga aylandi. U „notoʻgʻri tartibsiz notiq“ sifatida tasvirlangan<ref name="Willard bio sketches">{{kitob manbasi|last=Willard|first=Frances|title=A woman of the century; Fourteen hundred-seventy biographical sketches accompanied by portraits of leading American women in all walks of life|publisher=Moulton|location=Buffalo N.Y.|url=https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will|pages=[https://archive.org/details/womanofcenturyfo00will/page/4 4]–5|year=1893}}</ref>. U oʻz nutqlarida ayollar uchun teng siyosiy, huquqiy va mulkiy huquqlarni himoya qildi<ref name="ADB">{{kitob manbasi|last=Tyrrell|first=Ian|title=Ackermann, Jessie A. (1857–1951)|url=http://adb.anu.edu.au/biography/ackermann-jessie-a-12764/text23023|publisher=National Centre of Biography, Australian National University|accessdate=17-oktabr 2011-yil}}</ref>. Ackermann ayollar huquqlari uchun kampaniyalarda, shuningdek, afyun va tamakiga qarshi davom etayotgan xalqaro kurashda faol ishtirok etgan<ref>Tyrrell (1999) p26.</ref>. U 1893—1895-yillarda WCTUning afyunga qarshi kurash boʻlimining jahon boʻlimi boshligʻi boʻldi va 1891-yilda Avstraliyada WCTUning Narkotiklarga qarshi kurash boʻlimini tashkil etdi. 1906-yilda u Shotlandiya Qirollik Geografiya Jamiyatining yagona ayol aʼzolaridan biri boʻldi<ref>Tyrrell, 2005</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=17-iyul 1907-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=41 |work=[[Australian Town and Country Journal]] |location=NSW |url=http://nla.gov.au/nla.news-article71594330 |access-date=17-dekabr 2011-yil}}</ref>. [[Fayl:Ackermann_(1893).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/Ackermann_%281893%29.jpg/220px-Ackermann_%281893%29.jpg|thumb| Ackermann yapon kiyimida (1893)|left]] == Hayoti == Ackermann, Charlz Akermanning va uning rafiqasi Amandaning qizi hisoblanadi.Ackermann Chikagoda oʻsgan va keyin Kaliforniyaga koʻchib oʻtgan, u yerda 1880-yilda [[California universiteti, Berkeley|Berkli Kaliforniya universitetida]] oʻqigan, ammo uni tugatmagan. 1881-yilda u Kaliforniyadagi Yaxshi Templars Mustaqil Ordeni uchun moʻtadil tashkilotchi sifatida ishlay boshladi va 1888-yilda „ayollar oʻrtasida ishlash uchun maxsus imkoniyatlarga ega“ Ayollar Xristian Temperance Ittifoqiga oʻtdi. [[Britaniya Kolumbiyasi]] va [[Alaska|Alyaskaga]] missiyasini bajarganidan soʻng, u 1888-yil oktabr oyida [[New York (shahar)|Nyu-York shahrida]] boʻlib oʻtgan WCTU milliy anjumanida jahon missioneri sifatida saylandi<ref name="AppArch">{{yangiliklar manbasi |title=Biographical note: Jessie A. Ackermann Collection, 1887–1945 |work=Archives of Appalachia |publisher=Archives of Appalachia |url=https://archives.etsu.edu/repositories/2/resources/428 |access-date=9-mart 2012-yil}}</ref>. WCTUdan oldin, Ackermann Butunjahon Rechabitlar tartibiga xizmat qilgan, uning shiori: „Agitatsiya qilish, oʻqitish, qonun chiqarish va namoyish qilish“ edi<ref name="Tyrrell 1999 p26">Tyrrell (1999) p26</ref>. 1920-yillarda u [[Johnson City (Tennessee)|Johnson City, Tennessi]] va 1930-yillarda, asosan [[Los-Anjeles|Los-Anjelesda]] yashagan. == Faoliyati == Ackermann 1889-yil yanvar oyida AQShni tark etib, oʻzining birinchi jahon gastrollarini boshladi. 1910-yilda u olti marta dunyo boʻylab sayohat qilgan va 2700 karavotda uxlagani haqida xabar berilgan edi"<ref>{{yangiliklar manbasi |date=23-avgust 1910-yil |title=Miss Jessie Ackermann. |page=3 |work=[[Geraldton Guardian]] |location=WA |url=http://nla.gov.au/nla.news-article66284076 |access-date=9-mart 2012-yil |via=National Library of Australia}}</ref>, ammo u dunyoni sakkiz marta aylanib chiqqani uchun eʼtirof etilgan. Uning sayohatlari WCTU nashri, ''The Union Signal'' va Ladies Home Companion nashriga maktublar orqali yozib olingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1951-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1857-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:4-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:31-martda vafot etganlar]] [[Turkum:AQSh ayol siyosatchilari]] 5s4917owwxt3a6mvjvmek546mh6lbhx 0 784905 6312352 2819972 2026-10-19T01:01:46Z Xqbot 1850 Fixing double redirect from [[Dmitriy Cheryshev]] to [[Dmitriy Cherishev]] 6312352 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Dmitriy Cherishev]] hqrjkgq4q1552q723rkrn5detbc5e4z 0 794091 6312112 6045497 2026-10-18T13:50:50Z Sherzod11W 273619 6312112 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|ismi=Aisha Tokebayovna Abdullina|asl_ismi={{lang-kk|Айша Төкебайқызы Абдуллина}}|Tavallud sanasi=[[1916-yil]] [[26-iyun]]|tavalludjoyi=[[Olmaota]]|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=[[Aktrisa]]|vafot_sanasi=2019-yil 26-noyabr|vafotjoyi=[[Olmaota]], [[Qozogʻiston]]|Mukofotlari=[[Parasat ordeni]], [[Hurmat ordeni]]}} '''Aisha Tokebayovna Abdullina''' ([[1916|1916-]][[22-iyun|yil 22-iyun]], [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tugʻilgan) — qozoq va sovet teatr [[aktrisa]]<nowiki/>si, [[qoʻshiqchi]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1958). [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatining hurmatli fuqarosi]] (2002). Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti mukofoti va darajalari sovrindori. „Parasat ordeni“ va yana „Hurmat belgisi ordeni“ bilan taqdirlangan. Saxnager Milliy teatr mukofoti laureati (2017). == Koʻproq oʻqing == * Aisha Tokebayovna<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі . Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref> [[1916]]-[[22-iyun|yil 22-iyunda]] [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tug‘ilgan. * Qozoq Davlat [[Akademiya|akademiyasi]] drama teatri qoshidagi studiyani tugatgan (1935)<ref>Jetіsu. Ensiklopediya. — [[Алматы]]: „Aris“ baspasi, [[2004]]. — 712 bet. ISBN 9965-17-134-3</ref>. 1938-yilda kafedra mudiri vazif<nowiki/>asini bajaruvchi. U 65 yil davomida Chimkent shahridagi Shanin nomidagi Janubiy Qozog‘iston viloyat drama teatri sahnasida 200 dan ortiq, jumladan, turli janrdagi spektakllarda o‘nlab bosh rollarni ijro etgan.Enlik va [[Teatr|Oltinshosh]] ([[Muxtor Avezov|M.O.Avezov]]<nowiki/>ning „Enlik — Kebegi“ va " [[Muxtor Avezov|Akkayin]] " filmlarida), Marziya va Dameli (G.M.Musirepovning "Akan seri — [[Gʻabit Musrepov|Aktoʻtki]] " filmida) Enlik va Oltinshosh rollarini ijro etgan. [[Qizjibek|Qiz Jibek]] (E.G. Brusilovskiy va [[Gʻabit Musrepov|Musirepovning]] shu nomli musiqali dramasida), Ayman (Brusilovskiy va [[Muxtor Avezov|Avezovning]] „Ayman — Sholpan“ filmida) va boshqa musiqiy spektakllarda ishtirok etgan, kabi sahna videolarini yaratdi 1944-yil kontsert brigadasi tarkibida front askarlari uchun konsertlarda qatnashgan. 1947-yil [[Turkiston (viloyat)|Chimkent viloyati]] [[drama]] teatriga o‘tdi. Dezdemonani Aisha Abdullina ([[William Shakespeare|U.]] [[William Shakespeare|Shekspirning]] „Otello“sida), Mariya ([[Nikolay Gogol|N.V.Gogolniki]] „Auditorda“), Galchixa (A. N. Ostrovskiyning „Begunoh azob-uqubat“ filmidagi obrazlari ham aktyorlik mahoratining yorqin namunasi boʻlib qoldi<ref name="test">Oңtүstіk Qazaqstan oblisiniң ensiklopediyasi.</ref><ref>Qazaq mәdenietі. Ensiklopediyaliq aniqtamaliq. Almati: „Aruna Ltd.“ JShS, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * Ulugʻ Vatan urushi yillarida u jang maydonlarida koʻplab kontsertlar berdi. U o‘zining 95 yoshini ona teatri<nowiki/> sahnasida nishonladi. Jumat Shanin nomidagi viloyat qozoq akademik drama teatrida Oysha Abdullinaning 100 yilligi munosabati bilan bayram tadbiri bo‘lib o‘tdi. 2019-yil 26-noyabrda vafot etdi. == Davlat xizmatlari == * 1940-yili Qozoq SSR Oliy Kengashining faxriy yorligʻi bilan Stalinning maxsus oltin medali; * 1942-yilda " Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist "; * 1943-yilda SSSRning „Mehnatdagi jasorati uchun“ medali; * 1946-yilda SSSR Oliy Kengashining farmoni bilan „Shon-sharaf“ ordeni bilan; * 1946-yilda ikkinchi darajali „Vatan urushi“ ordeni; * 1958-yilda „ Qozogʻiston SSR xalq artisti“ faxriy unvoni; * 1970-yil „Lenin tavalludining 100 yilligi“ medali; * 1976-yil „Mehnat faxriysi“ medali; * 1996-yilda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * Qozogʻiston Respublikasining oliy davlat mukofoti „ Aql“ ordeni bilan taqdirlangan . * „[[Nursulton Nazarboyev|N.Nazarboyevning maxsus shaxsiy tashakkurnomasi“]] ikki marta taqdirlangan. * „Ulug‘ Vatan urushining 20, 30, 40, 50, 60, 65, 70 yilligi“ bayram medallari bilan taqdirlangan. * Qozog‘iston Respublikasi Madaniyat vazirligining faxriy yorliqlari va „Madaniyat soxasi aʼlochisi“ faxriy ko‘krak nishoni sohibi. * [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatida xizmat ko‘rsatgan fuqaro]] (2002-yildan); * 2017-yilda Qozogʻiston teatr sanʼatkorlari uyushmasining „Qozogʻiston teatr sanʼatiga xizmatlari uchun“ maxsus mukofoti sovrindori. * 2016-2017-yillarda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * „Teatr sanʼati rivojiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun“ nominatsiyasi boʻyicha Qozogʻiston teatrlar uyushmasining „Saxnager — 2017“ Milliy teatr mukofoti bilan taqdirlangan. (Ostona, 2017-yil 27-mart). == Adabiyotlar == * Қазақстан Республикасында кімнің кім екені . Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 жыл. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9786012784732|ISBN 978-601-278-473-2]] * Жоғарыға көтеріліңіз ↑ Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9965171343|ISBN 9965-17-134-3]] == Havolalar == * [http://www.24.kz/ru/novosti2/glavnye-novosti/item/43068-veteran-i-narodnaya-artistka-kazakhstana-a-abdullina-poluchila-pozdravleniya-ot-glavy-gosudarstva Ветеран и народная артистка Казахстана А.Абдуллина получила поздравления от Главы государства]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abdullina, Aisha}} [[Turkum:Vatan urushi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Parasat ordeni sohiblari]] [[Turkum:26-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1916-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-iyunda tugʻilganlar]] o4dxk6i7ob7qj6ff9dqpk9kxdixeaoa 6312113 6312112 2026-10-18T13:51:03Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312113 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|ismi=Aisha Tokebayovna Abdullina|asl_ismi={{lang-kk|Айша Төкебайқызы Абдуллина}}|Tavallud sanasi=[[1916-yil]] [[26-iyun]]|tavalludjoyi=[[Olmaota]]|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=[[Aktrisa]]|vafot_sanasi=2019-yil 26-noyabr|vafotjoyi=[[Olmaota]], [[Qozogʻiston]]|Mukofotlari=[[Parasat ordeni]], [[Hurmat ordeni]]}} '''Aisha Tokebayovna Abdullina''' ([[1916|1916-]][[22-iyun|yil 22-iyun]], [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tugʻilgan) — qozoq va sovet teatr [[aktrisa]]si, [[qoʻshiqchi]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1958). [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatining hurmatli fuqarosi]] (2002). Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti mukofoti va darajalari sovrindori. „Parasat ordeni“ va yana „Hurmat belgisi ordeni“ bilan taqdirlangan. Saxnager Milliy teatr mukofoti laureati (2017). == Koʻproq oʻqing == * Aisha Tokebayovna<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі . Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref> [[1916]]-[[22-iyun|yil 22-iyunda]] [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tug‘ilgan. * Qozoq Davlat [[Akademiya|akademiyasi]] drama teatri qoshidagi studiyani tugatgan (1935)<ref>Jetіsu. Ensiklopediya. — [[Алматы]]: „Aris“ baspasi, [[2004]]. — 712 bet. ISBN 9965-17-134-3</ref>. 1938-yilda kafedra mudiri vazif<nowiki/>asini bajaruvchi. U 65 yil davomida Chimkent shahridagi Shanin nomidagi Janubiy Qozog‘iston viloyat drama teatri sahnasida 200 dan ortiq, jumladan, turli janrdagi spektakllarda o‘nlab bosh rollarni ijro etgan.Enlik va [[Teatr|Oltinshosh]] ([[Muxtor Avezov|M.O.Avezov]]<nowiki/>ning „Enlik — Kebegi“ va " [[Muxtor Avezov|Akkayin]] " filmlarida), Marziya va Dameli (G.M.Musirepovning "Akan seri — [[Gʻabit Musrepov|Aktoʻtki]] " filmida) Enlik va Oltinshosh rollarini ijro etgan. [[Qizjibek|Qiz Jibek]] (E.G. Brusilovskiy va [[Gʻabit Musrepov|Musirepovning]] shu nomli musiqali dramasida), Ayman (Brusilovskiy va [[Muxtor Avezov|Avezovning]] „Ayman — Sholpan“ filmida) va boshqa musiqiy spektakllarda ishtirok etgan, kabi sahna videolarini yaratdi 1944-yil kontsert brigadasi tarkibida front askarlari uchun konsertlarda qatnashgan. 1947-yil [[Turkiston (viloyat)|Chimkent viloyati]] [[drama]] teatriga o‘tdi. Dezdemonani Aisha Abdullina ([[William Shakespeare|U.]] [[William Shakespeare|Shekspirning]] „Otello“sida), Mariya ([[Nikolay Gogol|N.V.Gogolniki]] „Auditorda“), Galchixa (A. N. Ostrovskiyning „Begunoh azob-uqubat“ filmidagi obrazlari ham aktyorlik mahoratining yorqin namunasi boʻlib qoldi<ref name="test">Oңtүstіk Qazaqstan oblisiniң ensiklopediyasi.</ref><ref>Qazaq mәdenietі. Ensiklopediyaliq aniqtamaliq. Almati: „Aruna Ltd.“ JShS, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * Ulugʻ Vatan urushi yillarida u jang maydonlarida koʻplab kontsertlar berdi. U o‘zining 95 yoshini ona teatri<nowiki/> sahnasida nishonladi. Jumat Shanin nomidagi viloyat qozoq akademik drama teatrida Oysha Abdullinaning 100 yilligi munosabati bilan bayram tadbiri bo‘lib o‘tdi. 2019-yil 26-noyabrda vafot etdi. == Davlat xizmatlari == * 1940-yili Qozoq SSR Oliy Kengashining faxriy yorligʻi bilan Stalinning maxsus oltin medali; * 1942-yilda " Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist "; * 1943-yilda SSSRning „Mehnatdagi jasorati uchun“ medali; * 1946-yilda SSSR Oliy Kengashining farmoni bilan „Shon-sharaf“ ordeni bilan; * 1946-yilda ikkinchi darajali „Vatan urushi“ ordeni; * 1958-yilda „ Qozogʻiston SSR xalq artisti“ faxriy unvoni; * 1970-yil „Lenin tavalludining 100 yilligi“ medali; * 1976-yil „Mehnat faxriysi“ medali; * 1996-yilda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * Qozogʻiston Respublikasining oliy davlat mukofoti „ Aql“ ordeni bilan taqdirlangan . * „[[Nursulton Nazarboyev|N.Nazarboyevning maxsus shaxsiy tashakkurnomasi“]] ikki marta taqdirlangan. * „Ulug‘ Vatan urushining 20, 30, 40, 50, 60, 65, 70 yilligi“ bayram medallari bilan taqdirlangan. * Qozog‘iston Respublikasi Madaniyat vazirligining faxriy yorliqlari va „Madaniyat soxasi aʼlochisi“ faxriy ko‘krak nishoni sohibi. * [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatida xizmat ko‘rsatgan fuqaro]] (2002-yildan); * 2017-yilda Qozogʻiston teatr sanʼatkorlari uyushmasining „Qozogʻiston teatr sanʼatiga xizmatlari uchun“ maxsus mukofoti sovrindori. * 2016-2017-yillarda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * „Teatr sanʼati rivojiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun“ nominatsiyasi boʻyicha Qozogʻiston teatrlar uyushmasining „Saxnager — 2017“ Milliy teatr mukofoti bilan taqdirlangan. (Ostona, 2017-yil 27-mart). == Adabiyotlar == * Қазақстан Республикасында кімнің кім екені . Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 жыл. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9786012784732|ISBN 978-601-278-473-2]] * Жоғарыға көтеріліңіз ↑ Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9965171343|ISBN 9965-17-134-3]] == Havolalar == * [http://www.24.kz/ru/novosti2/glavnye-novosti/item/43068-veteran-i-narodnaya-artistka-kazakhstana-a-abdullina-poluchila-pozdravleniya-ot-glavy-gosudarstva Ветеран и народная артистка Казахстана А.Абдуллина получила поздравления от Главы государства]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abdullina, Aisha}} [[Turkum:Vatan urushi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Parasat ordeni sohiblari]] [[Turkum:26-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1916-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-iyunda tugʻilganlar]] o2eiz7gi7a7mwew2pkujnx4dfq1jz2g 6312114 6312113 2026-10-18T13:51:18Z Sherzod11W 273619 6312114 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|ismi=Aisha Tokebayovna Abdullina|asl_ismi={{lang-kk|Айша Төкебайқызы Абдуллина}}|Tavallud sanasi=[[1916-yil]] [[26-iyun]]|tavalludjoyi=[[Olmaota]]|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=[[Aktrisa]]|vafot_sanasi=2019-yil 26-noyabr|vafotjoyi=[[Olmaota]], [[Qozogʻiston]]|Mukofotlari=[[Parasat ordeni]], [[Hurmat ordeni]]}} '''Aisha Tokebayovna Abdullina''' ([[1916|1916-]][[22-iyun|yil 22-iyun]], [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tugʻilgan) — qozoq va sovet teatr [[aktrisa]]si, [[qoʻshiqchi]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1958). [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatining hurmatli fuqarosi]] (2002). Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti mukofoti va darajalari sovrindori. „Parasat ordeni“ va yana „Hurmat belgisi ordeni“ bilan taqdirlangan. Saxnager Milliy teatr mukofoti laureati (2017). == Koʻproq oʻqing == * Aisha Tokebayovna<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі . Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref> [[1916]]-[[22-iyun|yil 22-iyunda]] [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tug‘ilgan. * Qozoq Davlat [[Akademiya|akademiyasi]] drama teatri qoshidagi studiyani tugatgan (1935)<ref>Jetіsu. Ensiklopediya. — [[Алматы]]: „Aris“ baspasi, [[2004]]. — 712 bet. ISBN 9965-17-134-3</ref>. 1938-yilda kafedra mudiri vazif<nowiki/>asini bajaruvchi. U 65 yil davomida Chimkent shahridagi Shanin nomidagi Janubiy Qozog‘iston viloyat drama teatri sahnasida 200 dan ortiq, jumladan, turli janrdagi spektakllarda o‘nlab bosh rollarni ijro etgan.Enlik va [[Teatr|Oltinshosh]] ([[Muxtor Avezov|M.O.Avezov]]<nowiki/>ning „Enlik — Kebegi“ va " [[Muxtor Avezov|Akkayin]] " filmlarida), Marziya va Dameli (G.M.Musirepovning "Akan seri — [[Gʻabit Musrepov|Aktoʻtki]] " filmida) Enlik va Oltinshosh rollarini ijro etgan. [[Qizjibek|Qiz Jibek]] (E.G. Brusilovskiy va [[Gʻabit Musrepov|Musirepovning]] shu nomli musiqali dramasida), Ayman (Brusilovskiy va [[Muxtor Avezov|Avezovning]] „Ayman — Sholpan“ filmida) va boshqa musiqiy spektakllarda ishtirok etgan, kabi sahna videolarini yaratdi 1944-yil kontsert brigadasi tarkibida front askarlari uchun konsertlarda qatnashgan. 1947-yil [[Turkiston (viloyat)|Chimkent viloyati]] [[drama]] teatriga o‘tdi. Dezdemonani Aisha Abdullina ([[William Shakespeare|U.]] [[William Shakespeare|Shekspirning]] „Otello“sida), Mariya ([[Nikolay Gogol|N.V.Gogolniki]] „Auditorda“), Galchixa (A. N. Ostrovskiyning „Begunoh azob-uqubat“ filmidagi obrazlari ham aktyorlik mahoratining yorqin namunasi boʻlib qoldi<ref name="test">Oңtүstіk Qazaqstan oblisiniң ensiklopediyasi.</ref><ref>Qazaq mәdenietі. Ensiklopediyaliq aniqtamaliq. Almati: „Aruna Ltd.“ JShS, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * Ulugʻ Vatan urushi yillarida u jang maydonlarida koʻplab kontsertlar berdi. U o‘zining 95 yoshini ona teatri<nowiki/> sahnasida nishonladi. Jumat Shanin nomidagi viloyat qozoq akademik drama teatrida Oysha Abdullinaning 100 yilligi munosabati bilan bayram tadbiri bo‘lib o‘tdi. 2019-yil 26-noyabrda vafot etdi. == Davlat xizmatlari == * 1940-yili Qozoq SSR Oliy Kengashining faxriy yorligʻi bilan Stalinning maxsus oltin medali; * 1942-yilda " Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist "; * 1943-yilda SSSRning „Mehnatdagi jasorati uchun“ medali; * 1946-yilda SSSR Oliy Kengashining farmoni bilan „Shon-sharaf“ ordeni bilan; * 1946-yilda ikkinchi darajali „Vatan urushi“ ordeni; * 1958-yilda „ Qozogʻiston SSR xalq artisti“ faxriy unvoni; * 1970-yil „Lenin tavalludining 100 yilligi“ medali; * 1976-yil „Mehnat faxriysi“ medali; * 1996-yilda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * Qozogʻiston Respublikasining oliy davlat mukofoti „ Aql“ ordeni bilan taqdirlangan . * „[[Nursulton Nazarboyev|N.Nazarboyevning maxsus shaxsiy tashakkurnomasi“]] ikki marta taqdirlangan. * „Ulug‘ Vatan urushining 20, 30, 40, 50, 60, 65, 70 yilligi“ bayram medallari bilan taqdirlangan. * Qozog‘iston Respublikasi Madaniyat vazirligining faxriy yorliqlari va „Madaniyat soxasi aʼlochisi“ faxriy ko‘krak nishoni sohibi. * [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatida xizmat ko‘rsatgan fuqaro]] (2002-yildan); * 2017-yilda Qozogʻiston teatr sanʼatkorlari uyushmasining „Qozogʻiston teatr sanʼatiga xizmatlari uchun“ maxsus mukofoti sovrindori. * 2016-2017-yillarda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * „Teatr sanʼati rivojiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun“ nominatsiyasi boʻyicha Qozogʻiston teatrlar uyushmasining „Saxnager — 2017“ Milliy teatr mukofoti bilan taqdirlangan. (Ostona, 2017-yil 27-mart). == Adabiyotlar == * Қазақстан Республикасында кімнің кім екені . Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 жыл. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9786012784732|ISBN 978-601-278-473-2]] * Жоғарыға көтеріліңіз ↑ Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9965171343|ISBN 9965-17-134-3]] == Havolalar == * [http://www.24.kz/ru/novosti2/glavnye-novosti/item/43068-veteran-i-narodnaya-artistka-kazakhstana-a-abdullina-poluchila-pozdravleniya-ot-glavy-gosudarstva Ветеран и народная артистка Казахстана А.Абдуллина получила поздравления от Главы государства]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abdullina, Aisha}} [[Turkum:Vatan urushi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Parasat ordeni sohiblari]] [[Turkum:26-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1916-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-iyunda tugʻilganlar]] 4bymy99crs6q4h2p1g003qeuvb4k6se 6312115 6312114 2026-10-18T13:51:25Z Sherzod11W 273619 6312115 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|ismi=Aisha Tokebayovna Abdullina|asl_ismi={{lang-kk|Айша Төкебайқызы Абдуллина}}|Tavallud sanasi=[[1916-yil]] [[26-iyun]]|tavalludjoyi=[[Olmaota]]|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=[[Aktrisa]]|vafot_sanasi=2019-yil 26-noyabr|vafotjoyi=[[Olmaota]], [[Qozogʻiston]]|Mukofotlari=[[Parasat ordeni]], [[Hurmat ordeni]]}} '''Aisha Tokebayovna Abdullina''' ([[1916|1916-]][[22-iyun|yil 22-iyun]], [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tugʻilgan) — qozoq va sovet teatr [[aktrisa]]si, [[qoʻshiqchi]]. Qozogʻiston SSR xalq artisti (1958). [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatining hurmatli fuqarosi]] (2002). Qozog‘iston Respublikasi Prezidenti mukofoti va darajalari sovrindori. „Parasat ordeni“ va yana „Hurmat belgisi ordeni“ bilan taqdirlangan. Saxnager Milliy teatr mukofoti laureati (2017). == Koʻproq oʻqing == * Aisha Tokebayovna<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі . Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref> [[1916]]-[[22-iyun|yil 22-iyunda]] [[Olmaota|Olmaota shahrida]] tug‘ilgan. * Qozoq Davlat [[Akademiya|akademiyasi]] drama teatri qoshidagi studiyani tugatgan (1935)<ref>Jetіsu. Ensiklopediya. — [[Алматы]]: „Aris“ baspasi, [[2004]]. — 712 bet. ISBN 9965-17-134-3</ref>. 1938-yilda kafedra mudiri vazif<nowiki/>asini bajaruvchi. U 65 yil davomida Chimkent shahridagi Shanin nomidagi Janubiy Qozog‘iston viloyat drama teatri sahnasida 200 dan ortiq, jumladan, turli janrdagi spektakllarda o‘nlab bosh rollarni ijro etgan.Enlik va [[Teatr|Oltinshosh]] ([[Muxtor Avezov|M.O.Avezov]]<nowiki/>ning „Enlik — Kebegi“ va " [[Muxtor Avezov|Akkayin]] " filmlarida), Marziya va Dameli (G.M.Musirepovning "Akan seri — [[Gʻabit Musrepov|Aktoʻtki]] " filmida) Enlik va Oltinshosh rollarini ijro etgan. [[Qizjibek|Qiz Jibek]] (E.G. Brusilovskiy va [[Gʻabit Musrepov|Musirepovning]] shu nomli musiqali dramasida), Ayman (Brusilovskiy va [[Muxtor Avezov|Avezovning]] „Ayman — Sholpan“ filmida) va boshqa musiqiy spektakllarda ishtirok etgan, kabi sahna videolarini yaratdi 1944-yil kontsert brigadasi tarkibida front askarlari uchun konsertlarda qatnashgan. 1947-yil [[Turkiston (viloyat)|Chimkent viloyati]] [[drama]] teatriga o‘tdi. Dezdemonani Aisha Abdullina ([[William Shakespeare|U.]] [[William Shakespeare|Shekspirning]] „Otello“sida), Mariya ([[Nikolay Gogol|N.V.Gogolniki]] „Auditorda“), Galchixa (A. N. Ostrovskiyning „Begunoh azob-uqubat“ filmidagi obrazlari ham aktyorlik mahoratining yorqin namunasi boʻlib qoldi<ref name="test">Oңtүstіk Qazaqstan oblisiniң ensiklopediyasi.</ref><ref>Qazaq mәdenietі. Ensiklopediyaliq aniqtamaliq. Almati: „Aruna Ltd.“ JShS, 2005 ISBN 9965-26-095-8</ref>. * Ulugʻ Vatan urushi yillarida u jang maydonlarida koʻplab kontsertlar berdi. U o‘zining 95 yoshini ona teatri<nowiki/> sahnasida nishonladi. Jumat Shanin nomidagi viloyat qozoq akademik drama teatrida Oysha Abdullinaning 100 yilligi munosabati bilan bayram tadbiri bo‘lib o‘tdi. 2019-yil 26-noyabrda vafot etdi. == Davlat xizmatlari == * 1940-yili Qozoq SSR Oliy Kengashining faxriy yorligʻi bilan Stalinning maxsus oltin medali; * 1942-yilda " Qozogʻiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist "; * 1943-yilda SSSRning „Mehnatdagi jasorati uchun“ medali; * 1946-yilda SSSR Oliy Kengashining farmoni bilan „Shon-sharaf“ ordeni bilan; * 1946-yilda ikkinchi darajali „Vatan urushi“ ordeni; * 1958-yilda „ Qozogʻiston SSR xalq artisti“ faxriy unvoni; * 1970-yil „Lenin tavalludining 100 yilligi“ medali; * 1976-yil „Mehnat faxriysi“ medali; * 1996-yilda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * Qozogʻiston Respublikasining oliy davlat mukofoti „ Aql“ ordeni bilan taqdirlangan . * „[[Nursulton Nazarboyev|N.Nazarboyevning maxsus shaxsiy tashakkurnomasi“]] ikki marta taqdirlangan. * „Ulug‘ Vatan urushining 20, 30, 40, 50, 60, 65, 70 yilligi“ bayram medallari bilan taqdirlangan. * Qozog‘iston Respublikasi Madaniyat vazirligining faxriy yorliqlari va „Madaniyat soxasi aʼlochisi“ faxriy ko‘krak nishoni sohibi. * [[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyatida xizmat ko‘rsatgan fuqaro]] (2002-yildan); * 2017-yilda Qozogʻiston teatr sanʼatkorlari uyushmasining „Qozogʻiston teatr sanʼatiga xizmatlari uchun“ maxsus mukofoti sovrindori. * 2016-2017-yillarda Qozogʻiston Respublikasining birinchi prezidenti — madaniyat sohasidagi prezidentlik unvoni sohibi; * „Teatr sanʼati rivojiga qoʻshgan ulkan hissasi uchun“ nominatsiyasi boʻyicha Qozogʻiston teatrlar uyushmasining „Saxnager — 2017“ Milliy teatr mukofoti bilan taqdirlangan. (Ostona, 2017-yil 27-mart). == Adabiyotlar == * Қазақстан Республикасында кімнің кім екені . Екі томдық анықтамалық. Алматы, 2011 жыл. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9786012784732|ISBN 978-601-278-473-2]] * Жоғарыға көтеріліңіз ↑ Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. [[:ru:Служебная:Источники_книг/9965171343|ISBN 9965-17-134-3]] == Havolalar == * [http://www.24.kz/ru/novosti2/glavnye-novosti/item/43068-veteran-i-narodnaya-artistka-kazakhstana-a-abdullina-poluchila-pozdravleniya-ot-glavy-gosudarstva Ветеран и народная артистка Казахстана А.Абдуллина получила поздравления от Главы государства]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abdullina, Aisha}} [[Turkum:Vatan urushi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Parasat ordeni sohiblari]] [[Turkum:26-noyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1916-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-iyunda tugʻilganlar]] 5rza2bnrlzjqiztk9uvwqhux6sh782f 0 794261 6312583 6257933 2026-10-19T10:56:48Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312583 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Romelu Lukaku | image = Romelu Lukaku 2021.jpg | caption = Lukaku 2021-yilda Chelsea bilan | full_name = Romelu Lukaku Bolingoli<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce15/pdf/601-IndividualSquadList-English.pdf |title=Squad List: FIFA Club World Cup UAE 2021: Chelsea FC |publisher=FIFA |page=1 |date=9 February 2022 |access-date=31 August 2024}}</ref> | birth_date = {{birth date and age|1993|5|13|df=y}}<ref>{{Hugman|23870|access-date=29 May 2017}}</ref> | birth_place = {{tavalludJoyi|Antverpen}}, Belgiya | height = 1.91 m<ref>{{cite web |url=https://www.chelseafc.com/en/teams/first-team/romelu-lukaku |title=Romelu Lukaku |publisher=Chelsea F.C. |access-date=24 April 2022 |archive-date=20 April 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220420225422/https://www.chelseafc.com/en/teams/first-team/romelu-lukaku |url-status=live }}</ref> | position = [[Hujumchi (futbol)|Strayker]] | currentclub = [[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]] | clubnumber = 9 | youthyears1 = 1999—2003 | youthclubs1 = [[K. Rupel Boom F.C.|Rupel Boom]] | youthyears2 = 2003—2004 | youthclubs2 = KFC Wintam | youthyears3 = 2004—2006 | youthclubs3 = [[Lierse S.K. (1906)|Lierse]] | youthyears4 = 2006—2009 | youthclubs4 = [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] | yillar1 = 2009—2011 | klublar1 = [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] | isht1 = 73 | gollar1 = 33 | yillar2 = 2011—2014 | klublar2 = [[Chelsea F.C.|Chelsea]] | isht2 = 10 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2012—2013 | klublar3 = {{ijara}} [[West Bromwich Albion F.C.|West Bromwich Albion]] | isht3 = 35 | gollar3 = 17 | yillar4 = 2013—2014 | klublar4 = {{ijara}} [[Everton F.C.|Everton]] | isht4 = 31 | gollar4 = 15 | yillar5 = 2014—2017 | klublar5 = [[Everton F.C.|Everton]] | isht5 = 110 | gollar5 = 53 | yillar6 = 2017—2019 | klublar6 = [[Manchester United F.C.|Manchester United]] | isht6 = 66 | gollar6 = 28 | yillar7 = 2019—2021 | klublar7 = [[Inter Milan]] | isht7 = 72 | gollar7 = 47 | yillar8 = 2021—2024 | klublar8 = [[Chelsea F.C.|Chelsea]] | isht8 = 26 | gollar8 = 8 | yillar9 = 2022—2023 | klublar9 = {{ijara}} [[Inter Milan]] | isht9 = 25 | gollar9 = 10 | yillar10 = 2023—2024 | klublar10 = {{ijara}} [[AS Roma|Roma]] | isht10 = 32 | gollar10 = 13 | yillar11 = 2024—2026 | klublar11 = [[SSC Napoli|Napoli]] | isht11 = 41 | gollar11 = 15 | yillar12 = 2026— | klublar12 = [[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]] | isht12 = 2 | gollar12 = 0 | milliyyillar1 = 2008 | milliyjamoa1 = [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi (15 yoshgacha)|Belgiya U15]] | milliyisht1 = 4 | milliygollar1 = 1 | milliyyillar2 = 2011 | milliyjamoa2 = [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi (18 yoshgacha)|Belgiya U18]] | milliyisht2 = 1 | milliygollar2 = 0 | milliyyillar3 = 2009 | milliyjamoa3 = [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Belgiya U21]] | milliyisht3 = 5 | milliygollar3 = 1 | milliyyillar4 = 2010— | milliyjamoa4 = [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi|Belgiya]] | milliyisht4 = 132 | milliygollar4 = [[Romelu Lukaku tomonidan urilgan xalqaro gollar roʻyxati|93]] | club-update = 23 May 2025 (UTC) | nationalteam-update = 23 March 2025 (UTC) }} '''Romelu Menama Lukaku Bolingoli''' ({{Lang-nl|Romelu Menama Lukaku Bolingoli}}; 1993-yil 13-may, [[Antverpen]]) – asli kelib chiqishi [[Kongo Demokratik Respublikasi|kongolik]] boʻlgan [[Belgiya|belgiyalik]] [[Futbol|futbolchi]]. U Italiyaning „[[SSC Napoli|Napoli]]“ klubi va Belgiya terma jamoasi hujumchisi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.dailymail.co.uk/sport/football/article-2488303/Christian-Benteke-beats-Romelu-Lukaku-DAfrique-Trophy-players-African-origin.html|sarlavha=Christian Benteke beats Romelu Lukaku to D'Afrique Trophy|nashriyot=Daily Mail|sana=2013-11-06|til=en|kirish sanasi=2017-11-17|arxivsana=2013-11-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20131118023623/http://www.dailymail.co.uk/sport/football/article-2488303/Christian-Benteke-beats-Romelu-Lukaku-DAfrique-Trophy-players-African-origin.html}}</ref>. 2014-yil Braziliyada boʻlib oʻtgan jahon chempionati va 2016-yilda Fransiyada boʻlib oʻtgan Yevropa chempionati ishtirokchisi hisoblanadi. 2018-yilda Rossiyada boʻlib oʻtgan jahon chempionatining bronza medali sovrindoridir<span class="no-wikidata" data-wikidata-property-id="P1449"><ref>[https://www.thesun.co.uk/sport/football/6184449/manchester-united-nickname-training-ethic/ Manchester United star Romelu Lakaka handed nickname ‘Rocky’ by team-mates due to incredible training ethic] [https://web.archive.org/web/20191018090613/https://www.thesun.co.uk/sport/football/6184449/manchester-united-nickname-training-ethic/ Arxivnaya kopiya] ot 18 oktabrya 2019 na [[Wayback Machine]]&nbsp;<small class="ref-info" style="cursor:help;" title="на английском языке">(angl.)</small></ref></span>. Belgiya terma jamoasi tarixidagi eng yaxshi toʻpurar deb topilgan<ref><span class="citation"><span class="citation"><span lang="und">[https://www.bdfutbol.com/en/j/j95570.html Romelu Menama Lakaka Bolingoli]</span><span class="hidden-ref" style="display:none">'''&nbsp;<small class="ref-info" style="cursor:help;" title="на неопределённом языке">(neopr.)</small>'''</span>.&#x20; bdfutbol.com.&#x20;<small>Data obraщeniya: 14 iyulya 2018.</small>&#x20;<small>[https://web.archive.org/web/20180618052445/https://www.bdfutbol.com/en/j/j95570.html Arxivirovano] 18&nbsp;iyunya 2018&nbsp;goda.</small></span></span></ref>. U 6 yoshida Belgiyaning „Rupel Baum“ klubida futbol oʻynay boshlagan. 2006-yilda u „<nowiki/>[[Anderlecht football club|Anderlext]]<nowiki/>“ga oʻtga hamda 16 yoshida asosiy jamoada debyut qilgan<span class="no-wikidata" data-wikidata-property-id="P27"><span class="wikidata-claim" data-wikidata-claim-id="Q313316$bc3bef22-4ed0-904c-e7de-b1c05ce5a868" data-wikidata-property-id="P1532"><span class="country-name"><ref name="_288bdd770f652cad"><span class="wikidata_cite citetype_unknown" data-entity-id="Q113646122">FIFA World Cup 2022 Sticker Album<span class="wef_low_priority_links"> – 80&nbsp;s. – ISBN 978-65-5516-143-4</span></span></ref></span></span></span>.2009-2010-yilgi mavsumda u Belgiya Pro-ligasining eng yaxshi toʻpurari boʻlgan. 2011-yilning yozida u Angliyaning „<nowiki/>[[Chelsea F.C.|Chelsea“]] klubi futbolchisiga aylangan. Ikki mavsum ijarada boʻlgandan soʻng u 2014-yilda 28 million funt sterling evaziga doimiy ravishda „Everton“ga koʻchib oʻtdi, bu klub rekordidir. 2017-yilda u „Manchester United“ futbolchisiga aylandi, u transferi uchun 75 million funt toʻlagan. 2019-yilda u 74 million funt evaziga [[Internazionale Milano (futbol klubi)|"Internasionale"]]<nowiki/>ga oʻtdi. 2021-yilda u „Chelsea“ga qaytdi, u transferi uchun rekord darajadagi 97,5 million funt toʻlagan. == Jamoalardagi faoliyati == 6 yoshida bola Rupel Bom kichik klubining futbol akademiyasiga qoʻshilgan va 2003-yilda Vintamga koʻchib oʻtgan. Uzun boʻyli va texnik hujumchi tezda bu darajadan oshib ketga va „Lierse“ga oʻtdi. Yigit tugʻilganlik haqidagi guvohnomasini hamma joyda oʻzi bilan olib yurishi kerak edi, chunki qolgan tengdoshlarining ota-onalari bunday baland boʻyli va baquvvat bolaning yosh toifasini aralashtirmasligiga ishonishmadi. Romelu Liersning yoshlar tarkibida oʻynab, 68 oʻyinda 68 ta gol kiritgan. [[Fayl:Romelu_Lukaku_Chelsea_vs_AS-Roma_10AUG2013.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a2/Romelu_Lukaku_Chelsea_vs_AS-Roma_10AUG2013.jpg/170px-Romelu_Lukaku_Chelsea_vs_AS-Roma_10AUG2013.jpg|thumb|430x430px| Lukaku „Chelsea“ klubi zaxirasida.]] === „Chelsea“ === 2011-yilning yozida butun Yevropa Lukaku taqdiriga ergashdi. Vaʼda qilinganidek, voyaga etganidan soʻng, u yangi jamoa qidira boshladi va otasi uning agenti sifatida harakat qilgan. 2011-yilning 6-avgustida „<nowiki/>[[Anderlecht football club|Anderlext]]<nowiki/>“ va „Chelsea“ rasmiy saytlari futbolchining „koʻk-anorranglilar“ lageriga transferi boʻyicha kelishuvni maʼlum qilishgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2011-08-18 |title=Lukaku: The first interwiew |work=Chelsea FC |url=http://www.chelseafc.com/page/LatestNews/0,,10268~2424552,00.html |access-date=2011-08-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110906044450/http://www.chelseafc.com/page/LatestNews/0,,10268~2424552,00.html |archive-date=2011-09-06}}</ref>. === „Everton“ === Romeluga „Vest Xem“, „Vest Bromvich“, „Milan“ va „Everton“ daʼvogarlik qilgan. Hujumchi „Toffis“ lageriga koʻchib oʻtishga qaror qilgan va tezda ushbu jamoaning etakchisiga aylangan. Romelu Gudisonga koʻchib oʻtganidan soʻng, „Everton“ oʻn yil ichida eng yaxshi mavsumini oʻtkazgan va turnir jadvalida beshinchi oʻrinni egallagan. 2013-yilning 21-sentabrida Lukaku „Everton“ safida debyut qildi, „Vest Xem United“ga qarshi oʻyin yakunlanishiga besh daqiqa qolganda gʻalaba golini urgan. === „[[Manchester United F.C.|Manchester United]]“ === 2017-yilning 8-iyulida [[Manchester United F.C.|"Manchester United"]] Lukaku transferi boʻyicha „Everton“ bilan kelishuvga erishganini eʼlon qildi va 10-iyulda belgiyalik hujumchi rasman „United“ futbolchisiga aylandi va klub bilan shartnomani uzaytirish opsiyasi bilan besh yillik shartnoma imzoladi. yana bir yilga<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.manutd.com/en/News-And-Features/Football-News/2017/Jul/club-statement-manchester-united-confirm-romelu-lukaku-has-joined-the-club-from-everton.aspx|sarlavha=Manchester United confirm Lukaku signing|nashriyot=ManUtd.com|sana=2017-07-10|til=en|kirish sanasi=2017-07-10|arxivsana=2018-05-06|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180506165020/http://www.manutd.com/en/News-And-Features/Football-News/2017/Jul/club-statement-manchester-united-confirm-romelu-lukaku-has-joined-the-club-from-everton.aspx}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.manutd.com/en/News-And-Features/Football-News/2017/Jul/Manchester-United-agree-transfer-fee-with-Everton-for-signing-of-Romelu-Lukaku.aspx|sarlavha=United agree transfer fee for Everton's Romelu Lukaku|nashriyot=ManUtd.com|sana=2017-07-08|til=en|kirish sanasi=2017-07-10|arxivsana=2017-07-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170708072425/http://www.manutd.com/en/News-And-Features/Football-News/2017/Jul/Manchester-United-agree-transfer-fee-with-Everton-for-signing-of-Romelu-Lukaku.aspx}}</ref>. Transfer summasi, baʼzi manbalarga koʻra, 75 million funt sterlingni, qoʻshimcha ravishda mumkin boʻlgan bonuslar koʻrinishidagi 15 million funtni tashkil qilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.bbc.com/sport/football/40550934|sarlavha=Romelu Lukaku: Man Utd sign Everton striker for initial £75m|sana=2017-07-10|til=en|kirish sanasi=2017-07-10|arxivsana=2017-07-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170710234700/http://www.bbc.com/sport/football/40550934}}</ref>. Yangi klubida Lukaku „9“ raqamli futbolkani olgan. === „[[Inter Milan|Internazionale]]“ jamoasida === 2019-yil 8-avgust kuni Romelu Lukaku Italiyaning „[[Internazionale Milano (futbol klubi)|Internationale]]“ Milan klubi bilan shartnoma imzoladi. Transfer summasi 74 million funt sterling edi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.bbc.com/sport/football/49146040|sarlavha=Lukaku: Inter Milan sign Belgium striker from Manchester United for £74m|sana=2019-08-08|til=en|kirish sanasi=2019-08-10|arxivsana=2019-08-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190808151827/https://www.bbc.co.uk/sport/football/49146040}}</ref>. 2019-yilning 26-avgust kuni Lukaku A Seriyadagi debyutida „Lechche“ga qarshi oʻyinda gol urgan. Oʻsha uchrashuvda „Internazionale“ 4:0 hisobida gʻalaba qozongan edi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.soccer.ru/news/1134600/lukaku-romelu-konte-antonio|sarlavha=Дебют Ромелу Лукаку|muallif=www.soccer.ru|ish=|sana=|nashriyot=|kirish sanasi=2019-09-21|arxivsana=2019-09-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190921213905/https://www.soccer.ru/news/1134600/lukaku-romelu-konte-antonio}}</ref>. Lukaku „Inter“ uchun Enzo Scifo va Radja Nainggolan keyin gol urgan uchinchi belgiyalik boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.inter.it/en/news/68659/inter-vs-lecce-all-you-need-to-know |sarlavha=Inter vs. Lecce, all you need to know |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190828094905/https://www.inter.it/en/news/68659/inter-vs-lecce-all-you-need-to-know |arxivsana=28.08.2019 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. Klub uchun ikkinchi oʻyinda Lukaku mehmon uchrashuvida „[[Cagliari Calcio|Kalyari]]“ darvozasini urib, yana oʻzini koʻrsatdi. Oʻyin davomida Lukaku raqib muxlislari tomonidan irqiy fikrlarga duch keldi. Italiya klubiga kelganidan keyingi birinchi oylarda Lukaku argentinalik hujumchi [[Lautaro Martínez]] bilan hujum bogʻlamasini tuzdi. [[US Sassuolo Calcio|"US Sassuolo Calcio]]" bilan oʻyinda duet 4 ta gol urdi. 2-noyabrda Lukaku „Bologna“ bilan oʻyinda dubl oʻynadi, bu unga [[Cristiano Ronaldo|Ronaldoning]] rekordini takrorlashga imkon berdi, klub uchun dastlabki 11 oʻyinda 9 ta gol urdi. 27-noyabrda futbolchi Yevropa kuboklarida „[[Inter Milan|Inter]]“ uchun birinchi toʻpni urdi va [[Chexiya]] „SK Slavia Prague“ darvozasini urdi. [[UEFA]] Chempionlar Ligasi guruh bosqichining yakuniy oʻyinida Lukaku „[[FC Barcelona|Barcelona]]“ darvozasiga gol urdi, ammo uning jamoasi magʻlubiyatga uchradi va [[UEFA Yevropa Ligasi|Yevropa Ligasida]] oʻynashni davom ettirdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.inter.it/en/news/2019-12-10-inter-barcelona-champions-league-2019-2020 |sarlavha=Inter beaten 2-1 by Barcelona, the Nerazzurri eliminated from the Champions League |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230406013202/https://www.inter.it/en/news/2019-12-10-inter-barcelona-champions-league-2019-2020 |arxivsana=6.04.2024 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. Lukaku uchun yangi yil „[[Napoli (futbol klubi)|Napoli]]“ bilan mehmon oʻyinida dubl bilan boshlandi. Oʻyin „[[Inter Milan|Inter]]“ ning 3:1 hisobida gʻalabasi bilan yakunlandi, bu 1997-yildan beri [[Neapol|Neapolda]] „Neradzurri“ uchun birinchi gʻalaba boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.inter.it/en/news/2020-01-07-statistics-napoli-inter-1-3 |sarlavha=Napoli 1-3 Inter, all you need to know |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230531045959/https://www.inter.it/en/news/2020-01-07-statistics-napoli-inter-1-3 |arxivsana=31.05.2023 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. 2020-yil 25-iyulda Romelu Lukaku yana „Genoa“ bilan oʻyinda dubl oʻynadi. Shunday qilib, u 1949/50-yilgi mavsumda István Nyersdan keyin A seriyasidagi mehmon oʻyinlarida mavsumda 15 ta gol urgan birinchi futbolchi boʻldi. „[[Inter Milan|Inter]]“ mavsumni ikkinchi qatorda yakunladi, „[[Juventus FC|Juventus]]“ ga turnir jadvalida atigi bir gol yoʻqotdi, Lukaku esa oʻz hisobida 23 ta gol urdi. 5-avgust kuni hujumchi [[UEFA Yevropa Ligasi|Yevropa Ligasining]] 1/8 qismida [[Ispaniya]] „Getafe“ darvozasiga urdi va jamoasiga chorak finalga chiqishga yordam berdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/0260-100f93c14bfc-4234965fda83-1000--inter-2-0-getafe-clinical-nerazzurri-make-spanish-side-pay/ |sarlavha=Inter 2-0 Getafe: clinical Nerazzurri make Spanish side pay |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230406113449/https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/0260-100f93c14bfc-4234965fda83-1000--inter-2-0-getafe-clinical-nerazzurri-make-spanish-side-pay/ |arxivsana=6.04.2023 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. Keyinchalik u „[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer 04]]“ bilan oʻyinda gol urdi va „Shaxtyor“ bilan dubl oʻynadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.com/sport/football/53759741 |sarlavha=Inter Milan 5-0 Shakhtar Donetsk: Lukaku and Martinez send Inter to Europa final |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230531023544/https://www.bbc.com/sport/football/53759741 |arxivsana=31.05.2023 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. Yevropa Ligasi finalida Lukaku oʻyinning 5 daqiqasida penalti toʻpladi va amalga oshirdi. 74 daqiqada 2:2 hisobida u avtogol urdi va „Sevilla“ ga gʻalaba keltirdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.theguardian.com/football/2020/aug/21/internazionale-sevilla-europa-league-final-match-report |sarlavha=Sevilla win sixth Europa League trophy after own goal from Inter's Lukaku |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230405022239/https://www.theguardian.com/football/2020/aug/21/internazionale-sevilla-europa-league-final-match-report |arxivsana=5.04.2023 |qaralgan sana=19.05.2024}}</ref>. === „Chelsea“ === 2021-yilning 12-avgustida u 97,5 million funt evaziga Angliyaning „<nowiki/>[[Chelsea F.C.|Chelsea“]] klubiga oʻtdi va bu London klubi uchun rekord transfer boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.bbc.com/sport/football/58111490|sarlavha=Romelu Lukaku: Chelsea re-sign Belgium striker from Inter Milan for a club record £97.5m|nashriyot=BBC Sport|sana=2021-08-12|til=en|kirish sanasi=2021-08-13|arxivsana=2021-08-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210813053434/https://www.bbc.com/sport/football/58111490}}</ref>. U ilk bor „Arsenal“ga qarshi oʻyinda maydonga tushdi va qaytganidan 15 daqiqa oʻtib gol kiritgan. == Shaxsiy hayoti == Romelu professional futbolchi Rojer Lukaku va Adolfin Lukakuning oʻgʻli<ref name="record998544">{{Veb manbasi|url=https://www.soccer.ru/blogs/record/998544|sarlavha=Ромелу Лукаку, каким вы его не знали|kirish sanasi=2018-06-18|arxivsana=2018-06-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180618203353/https://www.soccer.ru/blogs/record/998544}}</ref>. Uning ukasi Jordan va amakivachchasi Boli Bolingoli-Mbombo ham professional futbolchi boʻlgan. === Terma jamoa uchun gollari === {| align="center" border="1" cellpadding="4" cellspacing="2" style="background: ivory; font-size: 95%; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; clear:center; text-align:center;" ! rowspan="2" width="120" |Milliy terma jamoa ! rowspan="2" width="40" |Yil ! colspan="2" width="90" |[[FIFA Jahon chempionati|Jahon chempionati saralash oʻyinlari]] ! colspan="2" width="90" |[[FIFA Jahon chempionati|Jahon chempionati finali]] ! colspan="2" width="90" |Saralash oʻyinlari Che ! colspan="2" width="90" |Final oʻyinlari ! colspan="2" width="90" |UEFA Millatlar ligasi ! colspan="2" width="90" |[[Oʻrtoqlik uchrashuvi|Oʻrtoqlik oʻyinlari]] ! colspan="2" width="90" |Jami |- style="background:beige" !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol |- | rowspan="12" align="center" |'''Belgiya''' |2010 |− |− |− |− |4 |0 |− |− |− |− |4 |2 !8 !2 |- |2011 |− |− |− |− |2 |0 |− |− |− |− |3 |0 !5 !0 |- |2012 |1 |0 |− |− |− |− |− |− |− |− |4 |1 !5 !1 |- |2013 |3 |2 |− |− |− |− |− |− |− |− |5 |0 !8 !2 |- |2014 |− |− |4 |1 |2 |0 |− |− |− |− |5 |5 !11 !6 |- |2015 |− |− |− |− |3 |0 |− |− |− |− |2 |0 !5 !0 |- |2016 |3 |5 |− |− |− |− |5 |2 |− |− |6 |4 !14 !11 |- |2017 |5 |6 |− |− |− |− |− |− |− |− |4 |3 !9 !9 |- |2018 |− |− |6 |4 |− |− |− |− |2 |4 |6 |6 !14 !14 |- |2019 |− |− |− |− |5 |7 |− |− |− |− |− |− !5 !7 |- |2020 |− |− |− |− |− |− |− |− |5 |5 |− |− !5 !5 |- |2021 |2 |2 |− |− |− |− |4 |3 |- |- |2 |1 !8 !6 |- style="background:beige" ! colspan="2" |Jami !14 !15 !10 !5 !16 !7 !9 !5 !7 !9 !41 !22 !97 !63 |} == Yutuqlari == ; „Anderlext“ * Belgiya chempioni: 2009-2010 ; „Chelsea“ * Angliya kubogi gʻolibi: 2011-2012 * [[Klublar oʻrtasida jahon chempionati|Klublar oʻrtasidagi jahon chempionati]] gʻolibi: 2021-yil * [[Serie A|Italiya]] chempioni: 2020-2021 ; Belgiya terma jamoasi * [[FIFA Jahon chempionati|Jahon chempionatining]] bronza medali sovrindori: 2018-yil === Shaxsiy yutuqlari === * Belgiyada yilning eng yaxshi yosh futbolchisi: 2009<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.liverpoolfc.com/news/first-team/176384-origi-awarded-promising-talent-honour|sarlavha=Origi avarded Promising Talent honour|nashriyot=liverpoolfc.com|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2019-06-05|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190605133050/https://www.liverpoolfc.com/news/first-team/176384-origi-awarded-promising-talent-honour}}</ref> * Belgiya Pro-ligasi eng yaxshi toʻpurari: 2009-2010 * [[UEFA Yevropa Ligasi|Yevropa ligasining]] eng yaxshi toʻpurari: 2014-2015<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/newsid=2249783.html|sarlavha=UEFA Europa League awards|nashriyot=uefa.com|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2018-06-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180623170110/http://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/newsid=2249783.html}}</ref> * Everton mavsumning eng yaxshi yosh futbolchisi: 2015-2016<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.evertonfc.com/news/2016/05/15/awards|sarlavha=Everton 2015/2016 awards|nashriyot=evertonfc.com|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2018-01-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180112211505/http://www.evertonfc.com/news/2016/05/15/awards}}</ref> * „ Everton“ning eng yaxshi toʻpurari: 2015-2016<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.evertonfc.com/news/2016/05/15/awards|sarlavha=Everton 2015/2016 awards|nashriyot=everton.com|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2018-01-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180112211505/http://www.evertonfc.com/news/2016/05/15/awards}}</ref> * Angliya Premyer-ligasida oyning eng yaxshi futbolchisi: 2017-yil mart<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.express.co.uk/sport/football/786367/Everton-Romelu-Lukaku-Liverpool-Premier-League-Player-of-the-Month-News-Gossip|sarlavha=Romelu Lukaku player of the Month|nashriyot=Express.co.uk|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2018-06-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180613184518/https://www.express.co.uk/sport/football/786367/Everton-Romelu-Lukaku-Liverpool-Premier-League-Player-of-the-Month-News-Gossip}}</ref> * PFA Premyer-ligasining yil jamoasi aʼzosi: 2016-2017<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.bbc.com/sport/football/39648483|sarlavha=PFA Team of the Year|sana=2017-04-20|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivsana=2019-03-25|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190325144953/https://www.bbc.com/sport/football/39648483}}</ref> * „Everton“ning eng yaxshi futbolchisi: 2016-2017<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.evertonfc.com/news/2017/05/09/rom-bags-double-at-dixies|sarlavha=Team of the Year honour|nashriyot=evertonfc.com|til=en|kirish sanasi=2018-06-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170714182053/http://www.evertonfc.com/news/2017/05/09/rom-bags-double-at-dixies|arxivsana=2017-07-14}}</ref> * Belgiya Pro-ligasining eng yaxshi qora tanli futbolchisi: 2009-2010 * Italiyada yilning eng yaxshi futbolchisi (A Seriyaning eng yaxshi futbolchisi): 2020-2021 * A Seriyaning eng yaxshi oʻyinchisi: 2020-2021 * Evro-2020 ramziy terma jamoasi aʼzosi <ref>{{Veb manbasi|url=https://lenta.ru/news/2021/07/13/euro_sbornaya/|sarlavha=Названа символическая сборная Евро-2020|ish=lenta.ru|kirish sanasi=2021-07-13|arxivsana=2021-07-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210713115043/https://lenta.ru/news/2021/07/13/euro_sbornaya/}}</ref>. === Rekordlari === * Belgiya tarixidagi eng yaxshi toʻpurar: 67 gol == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} *[https://sscnapoli.it/en/player-details/?id=1649 Romelu Lukaku] SSC Napoli saytida *{{UEFA player}} *{{FIFA player}} {{Fenerbahçe S.K. tarkibi}} {{Navboxes | title = Belgiya tarkibi | bg = #EF3340 | fg = #FDDA25 | bordercolor = black | list1 = {{Belgiya tarkibi 2014-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Belgiya tarkibi 2018-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Belgiya tarkibi 2022-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Belgiya tarkibi 2026-yilgi FIFA jahon chempionati}} }} {{Navboxes | title = Mukofotlari | bg = Gold | list1 = {{FIFA Klublar oʻrtasidagi jahon chempionati toʻpurarlari}} {{Serie A yilning eng yaxshi futbolchisi}} {{UEFA Yevropa ligasining eng yaxshi toʻpurarlari}} {{IFFHS talqiniga koʻra jahonning eng yaxshi xalqaro toʻpurari}} {{Italiya futboli shon-sharaf zali}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} }} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Lukaku, Romelu}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:K. Rupel Boom F.C. futbolchilari]] [[Turkum:RSC Anderlecht futbolchilari]] [[Turkum:Chelsea F.C. futbolchilari]] [[Turkum:West Bromwich Albion F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Everton F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Manchester United F.C. oʻyinchilari]] [[Turkum:Inter Milan futbolchilari]] [[Turkum:AS Roma futbolchilari]] [[Turkum:SSC Napoli futbolchilari]] [[Turkum:Fenerbahçe S.K. futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] [[Turkum:Turkiya Super Ligasi futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2014 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2022 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2026 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2016 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2020 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2024 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA erkaklar markaziy klubi]] [[Turkum:Belgiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Turkiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] grxs2ybr3wl2hv5n12m8pocfbju5h3h 0 794482 6312354 3907604 2026-10-19T01:08:39Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312354 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Cloé Lacasse|toʻliqism=Cloé Zoé Eyja Lacasse|tasvir=|izoh=|boʻyi=|tavallud_sana={{Birth date and age|df=yes|1993|7|7}}|tavallud_joyi=[[Greater Sudbury|Sudbury]], [[Ontario]], Kanada|pozitsiya=[[Hujumchi]]|joriyklub=[[S.L. Benfica (women's football)|Benfica]]|klubraqami=20|yoshlikyillari1=|yoshlikklublari1=Sudbury Canadians|yoshlikyillari2=|yoshlikklublari2=Brampton Brams United|yillar1=2012|klublar1=[[Toronto Lady Lynx]]|isht1=|gollar1=|yillar2=2015-2019|klublar2=[[ÍBV women's football|ÍBV]]|isht2=58|gollar2=43|yillar3=2019-|klublar3=[[S.L. Benfica (women's football)|Benfica]]|isht3=37|gollar3=39|milliyjamoa1=[[Kanada ayollar milliy terma jamoasi|Kanada]]|milliyyillar1=2021-|milliyisht1=8|milliygollar1=0|club-update=2 September 2021|ntupdate=15 July 2022}} '''Cloé Zoe Eyja Lacasse''' (1993-yil 7-iyulda tugʻilgan) — Kanadalik professional [[Futbol|futbolchi]], Campeonato Nacional Femininoning Benfika klubi va Kanada terma jamoasida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Óskar Ófeigur Jónsson |date=4 November 2020 |title=Eyja Lacasse skoraði fyrir Benfica í Meistaradeildinni í dag |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/20202033167d |access-date=1 April 2021}}</ref>. == Yoshlik davrlari == Lacasse Kanadaning Sudburyi jamoasi bilan futbol oʻynashni boshlagan va undan keyin Brams Unitedga oʻtib ketgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.sudbury.com/columns/pascal/cloe-lacasse-takes-scholarship-at-iowa-234633|sarlavha=Cloe Lacasse takes scholarship at Iowa|ism=Randy|muallif=Pascal|sana=May 12, 2011|ish=Sudbury}}</ref>. == Kollej futbol jamoalaridagi faoliyati == Lacasse Ayova universitetida kollej futbolida oʻynagan va u yerdagi toʻrt mavsum davomida maktabning eng yaxshi toʻpurari boʻlgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Óskar Ófeigur Jónsson |date=13 February 2020 |title=Verður Cloé Lacasse í íslenska landsliðshópnum í fyrsta sinn? |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2020200219594/verdur-cloe-lacasse-i-islenska-landslidshopnum-i-fyrsta-sinn- |access-date=13 February 2020}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Cloe Lacasse – Women's Soccer – University of Iowa Athletics|url=https://hawkeyesports.com/roster.aspx?rp_id=2056|ish=University of Iowa Athletics|nashriyot=hawkeyesports.com|kirish sanasi=28 May 2019}}</ref>. U 2013 va 2014-yillarda All-Big Ten jamoasida asosiy tarkibga kiritilgan va NSCAA birinchi jamoasining mintaqaviy faxriysiga aylangan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=James Allan |date=3 July 2017 |title=Lacasse Shining in Iceland |work=hawkeyesports.com |url=https://hawkeyesports.com/news/2017/7/2/womens-soccer-lacasse-shining-in-iceland.aspx |url-status=dead |access-date=28 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190528200529/https://hawkeyesports.com/news/2017/7/2/womens-soccer-lacasse-shining-in-iceland.aspx |archive-date=28 May 2019}}</ref>. U oʻz faoliyatini ochkolar (112) va zarbalar (306) boʻyicha birinchi oʻrinda, shuningdek, gollar (43), gʻalaba qozonishda muhim rol oʻynagan gollar (13) va golli uzatmalar (26) boʻyicha dastur tarixida ikkinchi oʻrinda yakunlagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.thestar.com/sports/soccer/2021/04/07/sudbury-winger-cloe-lacasse-honoured-and-excited-to-get-canada-call-up.html|ish=[[Toronto Star]]|ism=Neil|muallif=Davidson|sarlavha=Sudbury winger Cloe Lacasse ‘honoured and excited’ to get Canada call-up|sana=April 7, 2021}}</ref>. == Klublardagi faoliyati == === Toronto Lady Lynx === 2012-yilda u USL W-ligasida Toronto Lady Lynx jamoasi tarkibida toʻp suradi<ref>{{Veb manbasi|url=https://hawkeyesports.com/news/2012/08/16/strong-summer-propels-lacasse/|sarlavha=Strong Summer Propels Lacasse|sana=August 16, 2012|ish=[[Iowa Hawkeyes]]}}</ref>. === IBV === Lacasse professional faoliyatini IBV jamoasi bilan 2015-yilda Urvalsdeild kvenasida boshlagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Scott Haddow |date=18 July 2017 |title=HADDOW: Lacasse has gone far |work=[[The Sudbury Star]] |url=https://www.thesudburystar.com/2017/07/18/haddow-lacasse-has-gone-far/wcm/bb5e08df-7c6c-141e-c15a-929087dbd150 |access-date=28 May 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190528111546/https://www.thesudburystar.com/2017/07/18/haddow-lacasse-has-gone-far/wcm/bb5e08df-7c6c-141e-c15a-929087dbd150 |archive-date=2019-05-28 |url-status=dead}}</ref>. 2017-yilda u ÍBV bilan Islandiya kubogini qoʻlga kiritadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Óskar Ófeigur Jónsson |date=26 September 2017 |title=Einn besti erlendi leikmaðurinn í Pepsi deildinni vill verða Íslendingur |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2017170929201 |access-date=28 May 2019}}</ref>. U 2018-yilgi mavsumda 17 o‘yinda 10 ta gol urib, liganing eng yaxshi futbolchilaridan biri bo‘ladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Víðir Sigurðsson |date=26 September 2018 |title=Cloé Lacasse best í deildinni |language=Icelandic |work=[[Morgunblaðið]] |url=https://www.mbl.is/sport/efstadeild/2018/09/26/cloe_lacasse_best_i_deildinni/ |access-date=28 May 2019}}</ref>. === Benfica === 2019-yil 19-iyulda Lacasse Campeonato Nacional Femininoda Portugaliyaning Benfika klubi bilan ikki yillik shartnoma imzolaydi. U 2021-yilda Benfica bilan shartnomasini 2024-yilgacha uzaytiradi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=19 July 2019 |title=Cloé Lacasse assina pelo Benfica |language=pt |trans-title=Cloé Lacasse signs for Benfica |work=[[A Bola]] |url=https://www.abola.pt/Nnh/Noticias/Ver/798171 |access-date=20 July 2019 |archive-date=2022-09-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220920171317/https://www.abola.pt/Nnh/Noticias/Ver/798171 |url-status=dead }}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Dores |first=Márcia |date=19 July 2019 |title=Close Lacasse signed |work=S.L. Benfica |url=https://www.slbenfica.pt/en-us/agora/noticias/2019/07/19/futebol-feminino-equipa-principal-reforco-cloe-lacasse-avancada |access-date=19 July 2019}}</ref><ref><nowiki>{{cite news|date=14 July 2021|title=Cloé Lacasse assina pelo Benfica|trans-title=Cloé Lacasse signs for Benfica |url=</nowiki>https://desporto.sapo.pt/futebol/feminino/artigos/cloe-lacasse-renova-com-o-benfica-ate-2024</ref>. == Xalqaro faoliyati == Lacasse 2019-yil iyun oyida Islandiya fuqaroligini olganidan soʻng, Islandiya terma jamoasi bosh murabbiyi Yon Or Xauksson uni jamoaning keyingi oʻyinlariga chaqirish uchun koʻrib chiqilishini aytadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Hafliði Breiðfjörð |date=20 June 2019 |title=Jón Þór: Cloe kemur að sjálfsögðu til greina í landsliðið |language=Icelandic |work=[[Fótbolti.net]] |url=https://fotbolti.net/news/20-06-2019/jon-thor-cloe-kemur-ad-sjalfsogdu-til-greina-i-landslidid |access-date=20 June 2019}}</ref>. 2020-yil iyul oyida Jon Or Lacasseni [[FIFA]] qoidalariga rioya qilmaganini, ammo Islandiya futbol assotsiatsiyasi bu masalada u bilan ishlayotganini maʼlum qiladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Anton Ingi Leifsson |date=10 July 2020 |title=Jón Þór um Cloe: "Hún uppfyllir ekki kröfur FIFA" |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/20201989968d/jon-thor-um-cloe-hun-upp-fyllir-ekki-krofur-fifa- |access-date=10 July 2020}}</ref>. 2021-yil 1-aprelda u Kanada terma jamoasi tomonidan chaqiruv xatini oladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=1 April 2021 |title=Eyjakonan valin í landslið Kanada |language=Icelandic |work=[[Morgunblaðið]] |url=https://www.mbl.is/sport/fotbolti/2021/04/01/eyjakonan_valin_i_landslid_kanada/ |access-date=1 April 2021}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Lacasse [[Ontario (Kanada)|Ontario shtatining]] Sadberi shahrida tugʻilib oʻsgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Orri Rafn Sigurðarson |date=26 September 2017 |title=Cloe um íslenskan ríkisborgararétt: Yrði heiður að fá tækifæri |language=Icelandic |work=[[Fótbolti.net]] |url=https://www.fotbolti.net/news/26-09-2017/cloe-um-islenskan-rikisborgararett-yrdi-heidur-ad-fa-taekifaeri |access-date=28 May 2019}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Tómas Þór Þórðarson |date=4 July 2017 |title=Mamma vildi ekki að ég spilaði íshokkí |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2017170709715 |access-date=28 May 2019}}</ref>. 2017-yilda u Islandiya fuqaroligini olish uchun ariza berish ustida ishlay boshlayd<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Óskar Ófeigur Jónsson |date=18 September 2018 |title=Skoraði fernu í gær og dreymir um að verða Íslendingur í desember |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2018180918778 |access-date=28 May 2019}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Sindri Sverrisson |date=12 May 2018 |title=Yrði mikill heiður að spila fyrir Ísland |language=Icelandic |work=[[Morgunblaðið]] |url=https://www.mbl.is/sport/efstadeild/2018/05/12/yrdi_mikill_heidur_ad_spila_fyrir_island/ |access-date=28 May 2019}}</ref> va 2019-yil iyun oyida Sud ishlari va taʼlim qoʻmitasi Lakassega Islandiya fuqaroligini berishni tavsiya qiladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Ástrós Ýr Eggertsdóttir |date=13 June 2019 |title=Cloé Lacasse við það að fá íslenskan ríkisborgararétt |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2019190619543/cloe-lacasse-vid-thad-ad-fa-islenskan-rikisborgararett |access-date=13 June 2019}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=13 June 2019 |title=Lagt til að Cloé öðlist íslenskan ríkisborgararétt |language=Icelandic |work=[[Morgunblaðið]] |url=https://www.mbl.is/sport/efstadeild/2019/06/13/lagt_til_ad_cloe_odlist_islenskan_rikisborgararett/ |access-date=13 June 2019}}</ref>. 19-iyun kuni u Islandiya fuqaroligini oladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Ingvi Þór Sæmundsson |date=20 June 2019 |title=Cloé komin með íslenskan ríkisborgararétt: "Sannarlega biðarinnar virði" |language=Icelandic |work=[[Vísir.is]] |url=https://www.visir.is/g/2019190629915/cloe-komin-med-islenskan-rikisborgararett-sannarlega-bidarinnar-virdi- |access-date=20 June 2019}}</ref>. Lekin u [[FIFA|FIFAdan]] terma jamoa bilan oʻynashga ruxsat olmagan edi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Hjörvar Ólafsson |date=5 December 2019 |title=Bestu aðstæður sem ég hef upplifað |language=Icelandic |work=[[Fréttablaðið]] |url=https://www.frettabladid.is/sport/bestu-astur-sem-eg-hef-upplifa/ |access-date=5 December 2019}}</ref>. == Yutuqlari == '''ÍBV''' * Ayollar futboli boʻyicha Islandiya kubogi : 2017-yil * Ayollar Liga kubogi: 2016-yil * Islandiya ayollar futboli superkubogi sohibi : 2018-yil '''Benfica''' * Campeonato Nacional Feminino : 2020-21, 2021-22 * Taça da Liga Feminina : 2019-20, 2020-21 * Supertaça de Portugal Feminina : 2019<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=8 September 2019 |title=Benfica conquista troféu |language=pt |trans-title=Benfica conquer trophy |work=[[Portuguese Football Federation|FPF]] |url=https://www.fpf.pt/News/Todas-as-not%C3%ADcias/Not%C3%ADcia/news/24507 |access-date=9 September 2019}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Lacasse, Cloe}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1993-yilda tugʻilganlar]] dcc0lcz7y2dg26q99e4ywzkuklvlt01 0 797998 6312094 3962168 2026-10-18T13:44:58Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312094 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[Qozoqlar|qoz]]. Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, Yangiqoʻrgʻon tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — qozoq rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] o4wg50gka0a2hgt6rk38nsdoi53xs3u 6312095 6312094 2026-10-18T13:45:20Z Sherzod11W 273619 6312095 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]. Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, Yangiqoʻrgʻon tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — qozoq rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] 54mjsdk9aupd5p44xivb9p6w6s6wihi 6312096 6312095 2026-10-18T13:45:27Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312096 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, Yangiqoʻrgʻon tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — qozoq rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] mknqg4nrowgzcjqd0lkshtlitxyhfd8 6312097 6312096 2026-10-18T13:45:37Z Sherzod11W 273619 6312097 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, Yangiqoʻrgʻon tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — qozoq rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] l1b8itn020tpjcnfi9h8ext8zsd7bk5 6312098 6312097 2026-10-18T13:45:51Z Sherzod11W 273619 6312098 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — qozoq rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] qhv05v7obwsdr42l6fzg9l7s1blq9na 6312099 6312098 2026-10-18T13:46:07Z Sherzod11W 273619 6312099 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] 2rer4t9hf5h7ub6amk4ukqvbdf6gk15 6312100 6312099 2026-10-18T13:46:33Z Sherzod11W 273619 6312100 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] tl6atbpjpi4aac1qgnsvfk1ry3r497g 6312101 6312100 2026-10-18T13:47:14Z Sherzod11W 273619 6312101 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] izhohpb9h93hd2fj0e8gl8n7byck03f 6312102 6312101 2026-10-18T13:47:22Z Sherzod11W 273619 6312102 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017). • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018) {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] brhdg7z4hxc4up3snuyx1y5ox645k7u 6312103 6312102 2026-10-18T13:47:33Z Sherzod11W 273619 6312103 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] bvsimt03mg0wj5sw27ci81j04w3w37e 6312104 6312103 2026-10-18T13:47:47Z Sherzod11W 273619 6312104 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] rd6sm81wrxhvkokqvw299ma0rwu8q9t 6312105 6312104 2026-10-18T13:47:58Z Sherzod11W 273619 6312105 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]<nowiki/>“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] h5l62i52cdao14vmcj5c6h1wl7b0k7b 6312106 6312105 2026-10-18T13:48:07Z Sherzod11W 273619 6312106 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] fl1km32tnap90ma7qrex4wi227n97bm 6312107 6312106 2026-10-18T13:48:14Z Sherzod11W 273619 6312107 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] mkki7abk93c7d2k3o4qw0iyhsdz8ai8 6312108 6312107 2026-10-18T13:48:24Z Sherzod11W 273619 6312108 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] 8e914uuxw0u82cdingtlj45itrkgzco 6312109 6312108 2026-10-18T13:48:36Z Sherzod11W 273619 6312109 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor , Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] rbo7ekbnownahjkyvc7u60xirzrck5i 6312110 6312109 2026-10-18T13:48:43Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312110 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan arxitektor, Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] hnxju6jeq0a9ei46ltqz8kqzu6m8jjn 6312111 6312110 2026-10-18T13:49:06Z Sherzod11W 273619 6312111 wikitext text/x-wiki '''Jandarbek Malibekovich Malibekov''' ([[qozoqcha]]: ''Жандарбек Мәлібекұлы Мәлібеков''; 1942-yil 24-martda tugʻilgan, [[Yangiqoʻrgʻon]] tumani, [[Qiziloʻrda (viloyat)|Qiziloʻrda viloyati]], [[Qozogʻiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qozogʻiston SSR]], SSSR) — [[Qozogʻiston|qozoq]] rassomi va arxitektori. O‘zbekistonda xizmat ko‘rsatgan [[arxitektor]], Qozog‘iston Respublikasi Davlat gerbi muallifi. == Tarjimai holi == 1942-yil 24-martda Qiziloʻrda viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida Ekpindi qishlog‘ida tug‘ilgan. Toshkent politexnika institutining arxitektura fakultetini tamomlagan. Loyihalar bosh arxitektori, O‘zbekiston sanoat ilmiy-tadqiqot instituti (O‘zSITI) shaharsozlik ustaxonasi rahbari. Andijon shahridagi aerovokzalni, Farg‘ona shahrida viloyat pochtasi binolarini, Samarqand shahridagi viloyat hokimligi, drama teatri, markaziy kutubxona binolarini hamda Angren, Farg‘ona va Samarqand shaharlaridagi bir qator turar-joy mikrorayonlarini loyihalashtirishda faol ishtirok etgan. Davlat ramzlari boʻyicha Respublika komissiyasi aʼzosi. 2003-yildan L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universitetida ishlab kelmoqda. == Mukofotlari == • 2022-yil (18-mart) — 1-darajali „Baris“ ordeni; • Qozog‘iston Respublikasining adabiyot, san’at va arxitektura sohasidagi Davlat mukofoti; • Qozog‘iston Respublikasi Prezidentining 1995-yil 12-dekabrdagi farmoni bilan „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan. • „Qozog‘iston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali (2001) • „Qozog‘iston [[mehnat faxriysi]]“ medali (2017) • „O‘zbekiston Respublikasida xizmat ko‘rsatgan arxitektor“ faxriy unvoni • „Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan arbob“ faxriy unvoni (2017) • Qozog‘iston Respublikasining madaniyat va san’at sohasidagi davlat stipendiyasi (2018). == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Malibekov, Jandarbek}} [[Turkum:Arxitektorlar]] [[Turkum:Rassomlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Toshkent davlat texnika universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan meʼmorlar]] 24h1a0th8hhra9bahglskri9nbrdkqu 0 808020 6312541 6221626 2026-10-19T09:30:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312541 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = David Raya | tasvir = David Raya Argentina v Spain 19 July 2026-003 (cropped).jpg | izoh = Raya [[Ispaniya milliy futbol jamoasi|Ispaniya]] tarkibida (2026-yil) | toʻliqism = David Raya Martín<ref>{{Cite web |title=Notification of shirt numbers: Brentford |url=https://www.efl.com/siteassets/efl-documents/202021/efl-squad-numbering-11.09.2020.pdf |access-date=19 September 2020 |publisher=English Football League |page=12}}</ref> | tavallud_sana = {{birth date and age|1995|9|15|df=y}}<ref name="RoversProfile" /> | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Barselona}}, Ispaniya | boʻyi = 1.83 m<ref>{{Cite web |title=David Raya |url=https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/david-raya |access-date=2 August 2022 |publisher=Brentford F.C. |arxivsana=2022-10-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221003171438/https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/david-raya }}</ref> | pozitsiya = [[Darvozabon (futbol)|Darvozabon]] | joriyklub = [[Arsenal F.C.|Arsenal]] | klubraqami = 1 | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[UE Cornellà|Cornellà]] | yoshlikyillari2 = 2012—2014 | yoshlikklublari2 = [[Blackburn Rovers F.C.|Blackburn Rovers]] | yillar1 = 2014—2019 | klublar1 = [[Blackburn Rovers F.C.|Blackburn Rovers]] | isht1 = 98 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2014—2015 | klublar2 = {{ijara}} [[Southport F.C.|Southport]] | isht2 = 16 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2019—2024 | klublar3 = [[Brentford F.C.|Brentford]] | isht3 = 150 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2023—2024 | klublar4 = {{ijara}} [[Arsenal F.C.|Arsenal]] | isht4 = 32 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2024— | klublar5 = [[Arsenal F.C.|Arsenal]] | isht5 = 75 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 2022— | milliyjamoa1 = [[Ispaniya milliy futbol jamoasi|Ispaniya]] | milliyisht1 = 13 | milliygollar1 = 0 | club-update = 14:33, 18 September 2022 (UTC) }} '''David Raya Martin''' (1995-yil 15-sentabrda tugʻilgan) — ispaniyalik professional futbolchi, Premer-liganing Arsenal klubi va Ispaniya terma jamoasida darvozabon sifatida oʻynaydi. Oʻzining izchilligi, taqsimlanishi, zarbalarni toʻxtatish qobiliyati va boks komandasi bilan tanilgan, u dunyodagi eng yaxshi darvozabonlardan biri sifatida tanilgan<ref>{{cite web |last=White |first=Mark |date=4 December 2024 |title=Ranked! The 10 best goalkeepers in the world |url=https://www.fourfourtwo.com/features/ranked-the-10-best-goalkeepers-in-the-world |access-date=19 December 2024 |website=FourFourTwo}}</ref><ref>{{cite web |date=4 March 2020 |title=The 25 best goalkeepers in world football – ranked |url=https://www.90min.com/posts/best-goalkeepers-world-football-ranked |access-date=19 December 2024 |website=90 min |language=en-GB}}</ref>. Raya oʻzining katta faoliyatini Angliyada Blackburn Roversda boshlagan. U oʻzining professional muvaffaqiyatini 2018-yilda Birinchi ligadan koʻtarilgan jamoa tarkibida amalga oshirdi. U 2019-yilda Chempionship klubi Brentfordga oʻtgan va 2021-yilda Premer-ligaga koʻtarilgan jamoaning bir qismi boʻlgan. 2023-yilda Raya „Arsenal“ga qoʻshildi va oʻshandan beri ketma-ket uchta Premer-liganing „Oltin qoʻlqop“larini va 2026-yilda oʻzining birinchi Premer-liga chempionligini qoʻlga kiritdi. Raya Ispaniya terma jamoasi safida 2022-yilda debyut qilgan va 2022-yilgi FIFA Jahon chempionati, UEFA Yevro-2024 va 2026-yilgi Jahon chempionatlarida ishtirok etib, 2024 va 2026-yilgi turnirlarda gʻolib chiqqan<ref>{{cite web |last=Bloom |first=Ben |date=4 July 2024 |title=Golden Glove winner Raya's incredible rise to the top |url=https://www.premierleague.com/news/4018980 |access-date=2 April 2025 |publisher=Premier League}}</ref>. == Jamoalardagi faoliyati == === Blackburn Rovers === [[Kataloniya|Kataloniyaning]] [[Barselona]] shahrida tugʻilgan Raya oʻz faoliyatini vatani Ispaniyada, [[futzal]] oʻyinchisi ([[Darvozabon (futbol)|darvozabon]]) sifatida boshlagan<ref name="Marshall">{{Veb manbasi|muallif=Marshall|ism=Sam|sarlavha=The Long Read: David Raya|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/march/the-long-read-david-raya/|kirish sanasi=14 March 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. Keyinchalik u 2012-yil iyul oyida Blekbern Roversga qoʻshilish uchun Angliyaga koʻchib oʻtadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=List of Players Registered as Scholars in Accordance with Rule C.3 Between 01/07/2012 and 31/07/2012|url=http://www.thefa.com/~/media/2FC380172F88401482C3994AF130D59B.ashx|kirish sanasi=7 July 2019|nashriyot=The Football Association}}</ref><ref name="RoversProfile">{{Cite web|title=David Raya|url=https://www.rovers.co.uk/teams/first-team/goalkeeper/david-raya-martin/|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20190707175140/https://www.rovers.co.uk/teams/first-team/goalkeeper/david-raya-martin/|archive-date=7 July 2019|access-date=7 July 2019|publisher=Blackburn Rovers F.C.}}</ref>. U klub akademiyasida tahsil oladi va 2014-yilning 26-fevralida professional shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sana=26 February 2014|sarlavha=Raya pens pro deal|url=http://www.rovers.co.uk/news/article/raya-pens-pro-deal-1383903.aspx|kirish sanasi=25 April 2015|nashriyot=Blackburn Rovers F.C.}}</ref>. Raya 2014-15-yilgi mavsumning birinchi yarmida Conference Premer ligasi klubi Sauthportda toʻrt oylik ijaradagi davrida oʻzining birinchi katta tajribasini oladi va jami 24 ta oʻyinda maydonga tushadi<ref name="SignsBrentford">{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya signs for Brentford|url=https://www.brentfordfc.com/news/2019/july/david-raya-signs/|kirish sanasi=7 July 2019|nashriyot=Brentford F.C.|arxivsana=2021-07-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210712070852/https://www.brentfordfc.com/news/2019/july/david-raya-signs/}}</ref>. Ewood Parkga qaytganidan soʻng, u mavsum oxirida chempionatda ikkita oʻyin oʻtkazadi va 2015-yil aprel oyida yangi uch yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Hard work pays off for David|url=https://www.rovers.co.uk/news/2015/april/hard-work-pays-off-for-david/|kirish sanasi=7 July 2019|nashriyot=Blackburn Rovers F.C.}}</ref><ref name="Soccerbase1415">{{Soccerbase season|74248|2014|access-date=7 July 2019}}</ref>. 2015-16 va 2016-17-yilgi mavsumlarida atigi 13 ta oʻyin oʻtkazganiga qaramay<ref name="Soccerbase1516">{{Soccerbase season|74248|2015|access-date=7 July 2019}}</ref><ref name="Soccerbase1617">{{Soccerbase season|74248|2016|access-date=7 July 2019}}</ref>, Raya Roversning Jason Steeledan keyingi asosiy tarkib darvozaboni boʻlgan<ref name="RoversProfile"/><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya|url=http://www.espnfc.com/player/196176/david-raya?season=2015|kirish sanasi=7 July 2019|ish=ESPN FC}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya|url=http://www.espnfc.com/player/196176/david-raya?season=2016|kirish sanasi=7 July 2019|ish=ESPN FC}}</ref>. U 2017-18-yilgi mavsumda 47 ta oʻyinda maydonga tushadi va klubning chempionatga qaytishiga yordam beradi<ref name="FCHD">{{Fchd|id=BLACKBUR|name=Blackburn Rovers F.C.}}</ref><ref name="Soccerbase1718">{{Soccerbase season|74248|2017|access-date=7 July 2019}}</ref>. U 2018-19-yillar davomida asosiy tarkibdagi oʻrnini saqlab qoladi va 46 ta oʻyinda maydonga tushadi<ref name="FCHD" /><ref name="Soccerbase1819">{{Soccerbase season|74248|2018|access-date=7 July 2019}}</ref>. Raya Rovers jamoasi tarkibida umumiy hisobda 108 ta oʻyinda maydonga tushib, 2019-yilning iyul oyida jamoani tark etadi<ref name="SignsBrentford"/>. === Brentford === [[Fayl:David_Raya,_Brentford_F.C._footballer,_July_2021.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/0c/David_Raya%2C_Brentford_F. C._footballer%2C_July_2021.jpg/104px-David_Raya%2C_Brentford_F. C._footballer%2C_July_2021.jpg|thumb|250x250px| Raya [[Brentford F.C.|Brentford]] jamoasi safida, 2021-yil]] 2019-yilning 6-iyulida Raya Chempionship klubi [[Brentford F.C.|Brentford]] bilan 3 million funt sterling evaziga toʻrt yillik shartnoma imzolaydi<ref name="SignsBrentford"/>. Raya jamoasi bilan 2020-yilgi chempionat pley-off bosqichida Fulham jamoasiga qarshi final uchrashuvida magʻlubiyatga uchraydi<ref name="Soccerbase1920">{{Soccerbase season|74248|2019|access-date=7 July 2019}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Fulham beat Brentford to reach Premier League |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/53603848 |access-date=29 May 2021}}</ref> va ushbu mavsum umumiy hisobda 49 ta oʻyinda maydonga tushadi. Jarohat olganligi va transferlar haqidagi mish-mishlar sababli Raya 2020-2021-yilgi mavsum oldidan bosh murabbiy Tomas Frankning eʼtiboridan chetda qolib ketadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Fisher |first=Ben |last2=Ames |first2=Nick |date=17 September 2020 |title=Brentford reject multiple bids from Arsenal for goalkeeper David Raya |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/2020/sep/17/brentford-goalkeeper-arsenal-david-raya-transfer-window-bids-rejected |access-date=2 October 2020 |issn=0261-3077}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Westbrook|ism=Ian|sana=12 September 2020|sarlavha=Raya set for return to training, says Frank|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/frank-on-raya-benrahmas-absence-jensen-injury-and-bees-defeat|kirish sanasi=2 October 2020|ish=West London Sport}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Brentford 2 Oxford United 2|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/september/match-report-for-brentford-vs-oxford-united-on-01-sep-20/|kirish sanasi=2 October 2020|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Pre-season: Brentford 3–0 Derby County|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/august/report-brentford-v-derby-county/|kirish sanasi=2 October 2020|nashriyot=Brentford F.C.}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=West Ham United vs Brentford on 29 Aug 20 – Match Centre – Brentford FC|url=https://www.brentfordfc.com/fixtures/first-team/202021/august/-vs-brentford-on-29-aug-20/|kirish sanasi=2 October 2020|nashriyot=Brentford F.C.|arxivsana=2022-05-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220522111643/https://www.brentfordfc.com/fixtures/first-team/202021/august/-vs-brentford-on-29-aug-20/}}</ref>. Ikki marta EFL kubogida oʻynab, jamoa [[Sardor (futbol)|sardori]] darajasiga koʻtarilganidan soʻng<ref name="Soccerbase2021">{{Soccerbase season|74248|2020|access-date=19 September 2020}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Verrall|ism=John|sana=23 September 2020|sarlavha=Club now give player captain's armband, after reports Arsenal have bid for him|url=https://www.hitc.com/en-gb/2020/09/23/club-now-give-player-captains-armband-after-reports-arsenal-have-bid-for-him/|kirish sanasi=2 October 2020|ish=HITC}}</ref>, 2020-yilning 2-oktyabrida yangi toʻrt yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya signs new long-term contract|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/october/david-raya-new-contract/|kirish sanasi=2 October 2020|nashriyot=Brentford F.C.}}</ref>. Raya 2020-2021-yilgi mavsumdagi 48 ta oʻyinning 17 tasida maydonga tushadi<ref name="Soccerbase2021" />. Raya 2021-2022-yilgi [[Angliya Premer-ligasi|Premer-liga]] oʻyinlarini asosiy tarkib darvozaboni sifatida boshlaydi<ref name="Soccerbase2122">{{Soccerbase season|74248|2021|access-date=13 August 2021}}</ref> va 2021-yil 24-oktabrda „[[Leicester City F.C.|Leicester City]]“ga qarshi kechgan uchrashuvda orqa xochsimon bogʻlamidan jarohat oladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya sustains knee injury|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/october/david-raya-knee-injury/|kirish sanasi=26 October 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. U 2022-yilning 10-yanvarida ochiq havodagi mashgʻulotlarga qaytadi va 1-fevralda „Everton“ga qarshi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|oʻrtoqlik]] oʻyinida maydonga tushadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya roars back in to training|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/january/david-raya-roars-back-in-to-training/|kirish sanasi=12 January 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Bees beaten by Aston Villa in friendly|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/february/bees-beaten-by-aston-villa-in-friendly/|kirish sanasi=1 February 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi|Ispaniyaning]] yoshlar darajasidagi terma jamoalaridan chaqiruv ololmagan<ref>{{Veb manbasi|muallif=Bosher|ism=Luke|sarlavha=Manchester United’s David de Gea left out of Spain squad with Brentford’s David Raya included instead|url=https://theathletic.com/news/manchester-uniteds-david-de-gea-left-out-of-spain-squad-with-brentfords-david-raya-included-instead/3Rz0JAXzt9Be/|kirish sanasi=18 March 2022|ish=The Athletic|til=en}}</ref> Raya 2022-yil mart oyida birinchi marta kattalar jamoasining oʻrtoqlik oʻyinlari uchun chaqiruvni qoʻlga kiritadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya called up by Spain for first time|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/march/david-raya-called-up-by-spain-for-first-time/|kirish sanasi=18 March 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. U 26-mart kuni [[Albaniya milliy futbol terma jamoasi|Albaniyaga]] qarshi kechgan oʻyinda birinchi oʻyinini oʻtkazadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=International Recap: March 2022|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/march/international-review-march-2022/|kirish sanasi=31 March 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. Raya 2022-yil iyun oyida Ispaniya terma jamoasining 2022-2023-yilgi UEFA Millatlar Ligasi A oʻyinlariga ikkinchi chaqiruvini oladi va undan keyingi toʻrtta oʻyinning barchasida zaxira oʻrindigʻida qolib ketadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Raya on bench as Spain win again|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/june/david-raya-international-review-13.06.22/|kirish sanasi=13 June 2022|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|qaralgan sana=2022-10-03|arxivsana=2022-06-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220614090928/https://www.brentfordfc.com/news/2022/june/david-raya-international-review-13.06.22/}}</ref>. == Faoliyatining statistikasi == === Klub === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Liga ! colspan="2" |FA kubogi ! colspan="2" |EFL kubogi ! colspan="2" |Boshqa ! colspan="2" |Jami |- !Divizion !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol |- | rowspan="6" |Blackburn Rovers |2014-15<ref name="Soccerbase1415">{{Soccerbase season|74248|2014|access-date=7 July 2019}}</ref> |Championship |2 |0 | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |2 |0 |- |2015-16<ref name="Soccerbase1516">{{Soccerbase season|74248|2015|access-date=7 July 2019}}</ref> |Championship |5 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |5 |0 |- |2016-17<ref name="Soccerbase1617">{{Soccerbase season|74248|2016|access-date=7 July 2019}}</ref> |Championship |5 |0 |1 |0 |2 |0 | colspan="2" |— |8 |0 |- |2017-18<ref name="Soccerbase1718">{{Soccerbase season|74248|2017|access-date=7 July 2019}}</ref> |Birinchi liga |45 |0 |0 |0 |2 |0 |0 |0 |47 |0 |- |2018-19<ref name="Soccerbase1819">{{Soccerbase season|74248|2018|access-date=7 July 2019}}</ref> |Championship |41 |0 |2 |0 |3 |0 | colspan="2" |— |46 |0 |- ! colspan="2" |Jami !98 !0 !3 !0 !7 !0 !0 !0 !108 !0 |- |Blackburn Rovers U23 |2016-17<ref name="Soccerbase1617" /> | colspan="3" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |3 |0 |3 |0 |- |Southport (ijara) |2014-15 |Conference Premer |16 |0 |6 |0 | colspan="2" |— |2 |0 |24 |0 |- | rowspan="5" |Brentford |2019-20<ref name="Soccerbase1920">{{Soccerbase season|74248|2019|access-date=7 July 2019}}</ref> |Championship |46 |0 |0 |0 |0 |0 |3 |0 |49 |0 |- |2020-21<ref name="Soccerbase2021">{{Soccerbase season|74248|2020|access-date=19 September 2020}}</ref> |Championship |42 |0 |0 |0 |3 |0 |3 |0 |48 |0 |- |2021-22<ref name="Soccerbase2122">{{Soccerbase season|74248|2021|access-date=13 August 2021}}</ref> |[[Angliya Premer-ligasi|Premer liga]] |24 |0 |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |25 |0 |- |2022-23<ref name="Soccerbase2223">{{Soccerbase season|74248|2022|access-date=7 August 2022}}</ref> |[[Angliya Premer-ligasi|Premer liga]] |7 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |7 |0 |- ! colspan="2" |Jami !119 !0 !1 !0 !3 !0 !6 !0 !129 !0 |- ! colspan="3" |Faoliyatida jami !233 !0 !10 !0 !10 !0 !11 !0 !263 !0 |} === Xalqaro === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! Milliy terma jamoa ! Yil ! Oʻyinlar ! Gollar |- | [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi|Ispaniya]] | 2022 | 1 | 0 |- ! colspan="2" | Jami ! 1 ! 0 |} == Yutuqlari == '''Blackburn Rovers''' * EFL ligasida 1-oʻrin: 2017-2018<ref>{{Kitob manbasi|title=Football Yearbook 2018–2019|url=https://archive.org/details/footballyearbook0000head_z6e6|publisher=Headline Publishing Group|year=2018|isbn=978-1-4722-6106-9|editor=Anderson|location=London|pages=[https://archive.org/details/footballyearbook0000head_z6e6/page/54 54]–55}}</ref> '''Brentford''' * EFL chempionati pley-off bosqichi : 2021<ref name="2021playoffs">{{Yangiliklar manbasi |last=Vincent |first=Gareth |date=29 May 2021 |title=Brentford 2–0 Swansea City |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57215919 |access-date=29 May 2021}}</ref> '''Individual''' * EFL Oltin qoʻlqop sovrindori: 2019-2020<ref name="GoldenGlove">{{Veb manbasi|sarlavha=David Raya presented with EFL Golden Glove prize|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/july/david-raya-golden-glove/|kirish sanasi=28 July 2020|nashriyot=Brentford F.C.|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210814122641/https://www.brentfordfc.com/news/2020/july/david-raya-golden-glove/|arxivsana=2021-08-14|qaralgan sana=2022-10-03}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} *[https://www.arsenal.com/men/players/david-raya David Raya] [[Arsenal F.C.]] saytida *[https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/david-raya David Raya] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221003171438/https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/david-raya |date=3 October 2022 }} [[Brentford F.C.]] saytida *[https://rfef.es/es/selecciones/jugadores/david-raya-0 David Raya] [[Ispaniya Qirollik futbol federatsiyasi]] saytida {{in lang|es}} *{{Premier League player}} *{{UEFA player}} {{Arsenal F.C. tarkibi}} {{Navboxes | title = Ispaniya tarkibi | bg = #C60B1E | fg = #FBEA0E | bordercolor = #000033 | list = {{Ispaniya tarkibi 2022-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Ispaniya tarkibi 2024-yilgi UEFA Yevropa chempionati}} {{Ispaniya tarkibi 2026-yilgi FIFA jahon chempionati}} }} {{Navboxes | title = Mukofotlari | bg = gold | fg = navy | list = }} {{DEFAULTSORT:Raya, David}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Ispaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:UE Cornellà futbolchilari]] [[Turkum:Blackburn Rovers F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Southport F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Brentford F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Arsenal F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Angliya futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Ispaniya milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2022 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2026 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2024 oʻyinchilari]] [[Turkum:Futbol boʻyicha jahon chempionlari]] [[Turkum:UEFA Millatlar ligasida gʻolib boʻlgan oʻyinchilar]] [[Turkum:UEFA Yevropa chempionatida gʻolib boʻlgan oʻyinchilar]] [[Turkum:Ispaniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] ecz2tj6al3xeaqhuoru7q43fmm0uyku 0 808147 6312337 6292452 2026-10-18T23:05:36Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312337 wikitext text/x-wiki {{Xokkeychi bilgiqutisi | name = Chris Taylor | image = Chris Taylor.jpg | image_size = 230 px | caption = Taylor [[Rochester Americans]] bilan 2005-yilda | birth_date = {{birth date and age|1972|3|6|mf=y}} | birth_place = [[Stratford]], [[Ontario]], [[Kanada]] | height_ft = 6 | height_in = 0 | weight_lb = 190 | position = Markaziy oʻyinchi | shoots = Chap qanot | played_for = [[New York Islanders]]<br />[[Boston Bruins]]<br />[[Buffalo Sabres]]<br />[[Frankfurt Lions]] | draft = 27-oʻrin | draft_year = 1990 | draft_team = | career_start = 1992 | career_end = 2011 }}'''Chris Taylor''' ({{Talaffuz|Kris Teylor}}, 1972-yil 6-martda tugʻilgan) — [[Kanada|Kanadalik]] sobiq professional xokkeychi. Hozirda Milliy Xokkey Ligasining (NHL) [[New Jersey Devils]] jamoasida yordamchi murabbiy. U [[New Jersey Devils]], [[Boston Bruins]] va [[Buffalo Sabers]] jamoalari bilan 149 ta NHL oʻyinida oʻynagan. 2019-yilda u Sabers jamoasiga vaqtinchalik murabbiy yordamchisi sifatida chaqirilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://buffalonews.com/2019/11/23/buffalo-sabres-rochester-americans-chris-taylor-don-granato-nhl-ahl-news-2019/|sarlavha=Chris Taylor leaves Sabres to resume duties as coach of Rochester|sana=2019-11-23|ish=The Buffalo News|til=en-us|kirish sanasi=2019-11-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191127215503/https://buffalonews.com/2019/11/23/buffalo-sabres-rochester-americans-chris-taylor-don-granato-nhl-ahl-news-2019/|arxivsana=2019-11-27|qaralgan sana=2022-10-03}}</ref>. == Jamoalardagi faoliyati == Taylor [[London Knights]] oʻsmirlik faoliyatini 378 ochko bilan yakunlagan va 1990-yilgi NHL draftida [[New York Islanders]] tarkibiga tanlangan. Keyin u [[Milliy xokkey ligasida|Kanada Milliy xokkey ligasida]] [[Islanders]], [[Boston Bruins]] va [[Buffalo Sabers]] jamoalarida oʻynagan. Taylor 1999-yildan 2006-yilgacha oʻynagan Amerika Xokkey Ligasining [[Rochester Americans]] jamoasi bilan ikki yillik shartnoma tuzishga rozi boʻlgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Oklobzija |first=Kevin |date=2009-07-16 |title=Chris Taylor is an Amerk again |work=[[Democrat and Chronicle]] |url=http://php.democratandchronicle.com/blog/sports2/?p=367 |url-status=dead |access-date=2011-03-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110709011837/http://php.democratandchronicle.com/blog/sports2/?p=367 |archive-date=2011-07-09}}</ref>. == Murabbiylik faoliyati == 2011-yil 31-avgustda Rochester Americans Taylorni 2011—2012-yilgi mavsum uchun jamoa tarkibiga sotib olinganini eʼlon qildi. Oʻsha mavsumdan soʻng u murabbiy yordamchisi lavozimiga koʻtarildi. 2016-yil 6-iyun kuni Rochesterning yangi bosh murabbiyi Dan Lambert Taylorni Americans murabbiylar shtabidan chiqarib yubordi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Vogl|ism=John|sarlavha=Amerks hire two new assistant coaches, let go of Taylor|url=http://sabres.buffalonews.com/2016/06/06/amerks-hire-two-new-assistant-coaches-let-go-taylor/|ish=Buffalo News|kirish sanasi=4 August 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160813194009/http://sabres.buffalonews.com/2016/06/06/amerks-hire-two-new-assistant-coaches-let-go-taylor/|arxivsana=13 August 2016}}</ref>. Keyinchalik Taylor 2016-yil 2-avgustda [[Pittsburgh Penguins jamoasi|Pittsburgh Penguins jamoasining]] AHLdagi filiali boʻlgan [[Wilkes-Barre/Scranton Penguins]] jamoasiga yordamchi murabbiy sifatida qoʻshildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Chris Taylor, J.D. Forrest Named Penguins Assistant Coaches|url=http://wbspenguins.com/articles/chris-taylor-jd-forrest-named-penguins-assistant-coaches|ish=WBS Penguins|kirish sanasi=4 August 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160806104111/http://wbspenguins.com/articles/chris-taylor-jd-forrest-named-penguins-assistant-coaches|arxivsana=6 August 2016}}</ref>. 2017-yilning 30-iyunida Taylor [[Rochester Americans]] jamoasining bosh murabbiyi etib tayinlandi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=June 30, 2017 |title=Amerks bring Chris Taylor back to Rochester as head coach |work=[[The Buffalo News]] |url=http://buffalonews.com/2017/06/30/amerks-bring-chris-taylor-back-rochester-head-coach/}}</ref>. 2019—2020-yilgi mavsum boshlanishidan bir necha kun oldin Don Granato tibbiy taʼtilga chiqishga majbur boʻlgani tufayli Taylor [[Buffalo Sabers]] jamoasiga vaqtincha yordamchi murabbiy sifatida chaqirildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://theahl.com/sabres-amerks-announce-coaching-staff-update|sarlavha=Sabres, Amerks announce coaching staff update|ish=AHL|sana=October 1, 2019|qaralgan sana=2022-10-03|arxivsana=2022-10-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221003181322/https://theahl.com/sabres-amerks-announce-coaching-staff-update}}</ref>. 2020-yil 23-oktyabrda u [[New Jersey Devils]] jamoasiga yordamchi murabbiy sifatida ishga qabul qilindi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=New Jersey Devils |author-link=New Jersey Devils |date=October 23, 2020 |title=RELEASE: Devils Hire Two Coaches |url=https://www.nhl.com/devils/news/release-devils-hire-two-coaches/c-319507206 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221003181322/https://www.nhl.com/devils/news/release-devils-hire-two-coaches/c-319507206 |archive-date=2022-10-03 |access-date=2022-10-03 |url-status=dead}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == === Doimiy mavsum va pley-off oʻyinlari === {{Xokkeychi statistikasi}} {| class="wikitable" border="0" cellpadding="1" cellspacing="0" style="text-align:center; width:60em" ! colspan="3" bgcolor="#ffffff" | ! rowspan="100" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Doimiy mavsum ! rowspan="100" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Pley-off |- bgcolor="#e0e0e0" !Mavsum !Jamoa !Liga !GP !G !A !Pts !PIM !GP !G !A !Pts !PIM |- |1988—1989 |London Knights |OHL |62 |7 |16 |23 |52 |15 |0 |2 |2 |15 |- bgcolor="#f0f0f0" |1989—1990 |London Knights |OHL |66 |45 |60 |105 |60 |6 |3 |2 |5 |16 |- |1990—1991 |London Knights |OHL |65 |50 |78 |128 |50 |7 |4 |8 |12 |6 |- bgcolor="#f0f0f0" |1991—1992 |London Knights |OHL |66 |48 |74 |122 |57 |10 |8 |16 |24 |9 |- |1992—1993 |Capital District Islanders |AHL |77 |19 |43 |62 |32 |4 |0 |1 |1 |2 |- bgcolor="#f0f0f0" |1993—1994 |Salt Lake Golden Eagles |IHL |79 |21 |20 |41 |38 |— |— |— |— |— |- |1994—1995 |New York Islanders |NHL |10 |0 |3 |3 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1994—1995 |Denver Grizzlies |IHL |78 |38 |48 |86 |47 |14 |7 |6 |13 |10 |- |1995—1996 |New York Islanders |NHL |11 |0 |1 |1 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1995—1996 |Utah Grizzlies |IHL |50 |18 |23 |41 |60 |22 |5 |11 |16 |26 |- |1996—1997 |New York Islanders |NHL |1 |0 |0 |0 |0 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1996—1997 |Utah Grizzlies |IHL |71 |27 |40 |67 |24 |7 |1 |2 |3 |0 |- |1997—1998 |Utah Grizzlies |IHL |79 |28 |56 |84 |66 |4 |0 |2 |2 |6 |- bgcolor="#f0f0f0" |1998—1999 |Providence Bruins |AHL |21 |6 |11 |17 |6 |— |— |— |— |— |- |1998—1999 |Boston Bruins |NHL |37 |3 |5 |8 |12 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1998—1999 |Las Vegas Thunder |IHL |14 |3 |12 |15 |2 |— |— |— |— |— |- |1999—2000 |Rochester Americans |AHL |49 |21 |28 |49 |21 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1999—2000 |Buffalo Sabres |NHL |11 |1 |1 |2 |2 |2 |0 |0 |0 |2 |- |2000—2001 |Rochester Americans |AHL |45 |20 |24 |44 |25 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2000—2001 |Buffalo Sabres |NHL |14 |0 |2 |2 |6 |— |— |— |— |— |- |2001—2002 |Rochester Americans |AHL |77 |21 |45 |66 |66 |2 |0 |1 |1 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |2002—2003 |Rochester Americans |AHL |61 |12 |55 |67 |44 |3 |3 |1 |4 |2 |- |2002—2003 |Buffalo Sabres |NHL |11 |1 |3 |4 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2003—2004 |Buffalo Sabres |NHL |54 |6 |6 |12 |22 |— |— |— |— |— |- |2003—2004 |Rochester Americans |AHL |24 |9 |18 |27 |20 |16 |5 |12 |17 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |2004—2005 |Rochester Americans |AHL |79 |21 |58 |79 |50 |9 |1 |8 |9 |4 |- |2005—2006 |Rochester Americans |AHL |32 |11 |26 |37 |34 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2006—2007 |Frankfurt Lions |DEL |52 |12 |34 |46 |80 |8 |1 |9 |10 |8 |- |2007—2008 |Frankfurt Lions |DEL |56 |17 |49 |66 |48 |12 |5 |8 |13 |6 |- bgcolor="#f0f0f0" |2008—2009 |Frankfurt Lions |DEL |52 |15 |34 |49 |60 |5 |0 |3 |3 |4 |- |2009—2010 |Rochester Americans |AHL |80 |17 |44 |61 |89 |7 |1 |3 |4 |6 |- bgcolor="#f0f0f0" |2010—2011 |Rochester Americans |AHL |72 |10 |41 |51 |38 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |NHL yigʻindisi !149 !11 !21 !32 !48 !2 !0 !0 !0 !2 |} == Murabbiylik rekordi == {| class="wikitable" style="font-size: 95%; text-align:center;" ! rowspan="2" |Jamoa ! rowspan="2" | Yil ! colspan="6" | Doimiy mavsum ! colspan="1" | Mavsumdan keyingi |- ! G ! V ! L ! T ! OTL ! Pts ! Natija |- ! ROC ! 2017—2018 | 76 | 37 | 22 | - | 17 | 91 | 1-raundda magʻlub boʻldi |- ! ROC ! 2018—2019 | 76 | 46 | 23 | - | 7 | 99 | 1-raundda magʻlub boʻldi |- ! ROC ! 2019—2020 | 62 | 33 | 20 | - | 9 | 75 | Mavsum bekor qilindi |- |} == Mukofot va unvonlari == {| class="wikitable" !Mukofot ! Yil ! Izohlar |- align="center" bgcolor="#e0e0e0" | colspan="3" | AHL |- | Fred T. Hunt Memorial mukofoti | 2004—2005 | <ref>{{Veb manbasi|url=http://ahlhalloffame.com/fred-t-hunt-memorial-award-p139054|sarlavha=Fred T. Hunt Memorial Award|nashriyot=[[American Hockey League]]|sana=2010-07-21|kirish sanasi=2010-07-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20100917062746/http://ahlhalloffame.com/fred-t-hunt-memorial-award-p139054|arxivsana=2010-09-17}}</ref> |} == Manbalar == <references group="" responsive="1"></references> {{DEFAULTSORT:Taylot, Chris}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1972-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kanada xokkeychilari]] pkjpnil3xz5av0gcevz66mxz61b7zyw 0 808415 6312339 5521138 2026-10-18T23:18:58Z InternetArchiveBot 58913 6 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312339 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Christian Nørgaard|tasvir=Christian Nørgaard 2 -HSV.jpg|izoh=|toʻliqism=Christian Thers Nørgaard<ref name="GTN">{{veb manbasi |title=Get to Know: Christian Nørgaard |url=https://www.brentfordfc.com/news/2019/may/10-things-christian-norgaard/ |access-date=28-may 2019-yil |publisher=Brentford F.C. |archive-url=https://web.archive.org/web/20190528183126/https://www.brentfordfc.com/news/2019/may/10-things-christian-norgaard/ |archive-date=28-may 2019-yil}}</ref>|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1994|03|10|df=y}}|tavallud_joyi=[[Kopengagen]], Daniya|boʻyi=1.87 m<ref>{{veb manbasi |title=Christian Nørgaard |url=https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/christian-norgaard |access-date=2-avgust 2022-yil |publisher=Brentford F.C. |arxivsana=2022-10-08 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008075109/https://www.brentfordfc.com/en/teams/profile/christian-norgaard }}</ref>|pozitsiya=[[Himoyachi|Yarim himoyachi]]|joriyklub=[[Brentford F.C.|Brentford]]|klubraqami=6|yoshlikyillari1=|yoshlikklublari1=BK Heimdal|yoshlikyillari2={{0|0000}}-2008|yoshlikklublari2=Espergærde IF|yoshlikyillari3=2008—2012|yoshlikklublari3=[[Lyngby Boldklub|Lyngby]]|yillar1=2011—2012|klublar1=[[Lyngby Boldklub|Lyngby]]|isht1=1|gollar1=0|yillar2=2012—2013|klublar2=[[Hamburger SV II]]|isht2=22|gollar2=2|yillar3=2012—2013|klublar3=[[Hamburger SV]]|isht3=0|gollar3=0|yillar4=2013—2018|klublar4=[[Brøndby IF|Brøndby]]|isht4=116|gollar4=8|yillar5=2018—2019|klublar5=[[ACF Fiorentina|Fiorentina]]|isht5=6|gollar5=0|yillar6=2019-|klublar6=[[Brentford F.C.|Brentford]]|isht6=98|gollar6=4|milliyyillar1=2009—2010|milliyjamoa1=[[Daniya U16]]|milliyisht1=3|milliygollar1=0|milliyyillar2=2010—2011|milliyjamoa2=[[Daniya U17]]|milliyisht2=22|milliygollar2=3|milliyyillar3=2011—2013|milliyjamoa3=[[Daniya U19]]|milliyisht3=19|milliygollar3=1|milliyyillar4=2013|milliyjamoa4=[[Daniya U20]]|milliyisht4=2|milliygollar4=1|milliyyillar5=2013—2017|milliyjamoa5=[[Daniya U21]]|milliyisht5=27|milliygollar5=0|milliyyillar6=2020-|milliyjamoa6=[[Daniya milliy futbol jamoasi|Daniya]]|milliyisht6=17|milliygollar6=1|club-update=17:15, 2 September 2022 (UTC)}} '''Christian Thers Nørgaard''' (1994-yil 10-martda tugʻilgan) — daniyalik professional [[Futbol|futbolchi]], Premer liganing [[Brentford F.C.|Brentford]] klubi va Daniya terma jamoasida [[yarim himoyachi]] sifatida oʻynaydi. Nørgaard oʻz vatanida „Brøndby“ jamoasi bilan mashhurlikka erishadi. == Klublardagi faoliyati == === Erta faoliyati === [[Yarim himoyachi]] Nørgaard oʻz faoliyatini oʻz vatani Daniyada BK Heimdal va Espergærde IF jamoalari bilan boshlagan. 2008-yilda Lyngbyda yoshlar jamoasiga qoʻshilgan<ref name="Andersen">{{Veb manbasi|muallif=Andersen|ism=Mads|sarlavha=Christian Nørgaard, stortalentet fra Espergærde|url=https://helsingordagblad.dk/artikel/christian-n%C3%B8rgaard-stortalentet-fra-esperg%C3%A6rde|kirish sanasi=28-may 2019-yil|ish=Helsingør Dagblad|til=da-DK}}</ref>. U 2011-12-yilgi mavsumda asosiy jamoaga uchta oʻyin uchun chaqiriladi va 2011-yilning 20-noyabrida HB Koge jamoasiga qarshi uchrashuvda zaxiradan maydonga tushadi. Ikki oy oʻtgach, Nørgaard [[A.C. Milan|AC Milan]] va TSG 1899 Hoffenhaymning 400 000 evrolik takliflarini rad etadi<ref name="Kristensen">{{Veb manbasi|muallif=Hanghøj Kristensen|ism=Søren|sana=25-yanvar 2012-yil|sarlavha=Lyngby-talent solgt to HSV|url=http://www.tipsbladet.dk/nyhed/bundesliga/lyngby-talent-solgt-til-hsv|kirish sanasi=25-yanvar 2012-yil|nashriyot=www.tipsbladet.dk|til=datcha}}</ref><ref>{{Video manbasi|date=16-mart 2022-yil}}</ref>. Lekin u birorta ham oʻyinda asosiy tarkibda maydonga tushmaydi va 2013-yilga kelib klubni tark etish qarorini qabul qiladi. === Brøndby IF === 2013-yil 21-avgustda Nørgaard Daniya Superligasi klubi „Brøndby“ bilan toʻrt yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sana=21-avgust 2013-yil|sarlavha=Brøndby IF henter Christian Nørgaard i HSV|url=https://brondby.com/nyhed/2013/08/21/broendby-if-henter-christian-noergaard-i-hsv|kirish sanasi=21-avgust 2013-yil|nashriyot=Brøndby IF|til=datcha}}</ref>. Klubdagi qiyin kechgan dastlabki uch mavsumdan soʻng<ref>{{Video manbasi|url=https://www.youtube.com/watch?v=8Tx1L_UAjnU|title="Football is about highs and lows, you can never complete it" {{!}} My Journey {{!}} Christian Nørgaard}}</ref><ref>{{Video manbasi|url=https://www.youtube.com/watch?v=8Tx1L_UAjnU|title="Football is about highs and lows, you can never complete it" {{!}} My Journey {{!}} Christian Nørgaard}}</ref>, yangi bosh murabbiy Aleksandr Zorniger qoʻl ostida jamoada muntazam asosiy tarkibda maydonga tushadi va yangi {{Fraction|2|1|2}} yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Brøndby IF og Christian Nørgaard forlænger kontrakten|url=https://brondby.com/nyhed/2017/01/11/broendby-if-og-christian-noergaard-forlaenger-kontrakten|kirish sanasi=28-may 2019-yil|nashriyot=Brøndby IF|til=datcha}}</ref>. Nørgaard 2017-yilda Brøndby jamoasining eng yaxshi futbolchisi deb topiladi va 2017-18-yilgi Daniya kubogida kumush medalni qoʻlga kiritadi<ref name="Hansen">{{Veb manbasi|muallif=Hansen|ism=Kenneth|sarlavha=Christian Nørgaard årets spiller i Brøndby|url=https://www.bold.dk/fodbold/nyheder/christian-noergaard-aarets-spiller-i-broendby/|kirish sanasi=1-aprel 2020-yil|ish=bold.dk}}</ref>. Nørgaard 2018-yil iyul oyida rasman klubdan ketayotganligini eʼlon qiladi<ref>{{Veb manbasi|sana=19-iyul 2018-yil|sarlavha=Bech: Kæmpe skulderklap til Nørgaard|url=https://www.bold.dk/fodbold/nyheder/bech-kaempe-skulderklap-til-noergaard/|kirish sanasi=20-iyul 2018-yil|ish=bold.dk|til=datcha}}</ref>. U ketguniga qadar Brøndby jamoasi safida 145 ta oʻyinda maydonga tushib, 11 ta gol urgan edi. === Fiorentina === 2018-yil 19-iyulda Nørgaard Italiyaga koʻchib oʻtadi va [[Serie A|A Seriyaning]] „Fiorentina“ klubi bilan taxminan 3,5 million yevro evaziga toʻrt yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sana=19-iyul 2018-yil|sarlavha=Brøndby sælger Christian Nørgaard til Fiorentina|url=https://www.dr.dk/sporten/fodbold/superliga/broendby-saelger-christian-noergaard-til-fiorentina|kirish sanasi=20-iyul 2018-yil|ish=DR|nashriyot=DR|til=da-DK}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Medie: Christian Nørgaard er på vej væk fra Fiorentina|url=https://www.tipsbladet.dk/nyhed/serie/medie-christian-noergaard-er-paa-vej-vaek-fra-fiorentina|kirish sanasi=28-may 2019-yil|ish=Tipsbladet.dk|til=datcha}}</ref>. Lekin bor yoʻgʻi 6 ta oʻyinda maydonga tushgach, 2019-yilning may oyida klubni tark etadi<ref name="Soccerbase1819">{{Soccerbase season|id=66877|season=2018|access-date=28-may 2019-yil}}</ref><ref name="SignsBrentford">{{Veb manbasi|sana=28-may 2019-yil|sarlavha=Christian Nørgaard signs from Fiorentina|url=https://www.brentfordfc.com/news/2019/may/christian-norgaard-joins-brentford-from-fiorentina/|kirish sanasi=28-may 2019-yil|nashriyot=Brentford F.C.|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220625144504/https://www.brentfordfc.com/news/2019/may/christian-norgaard-joins-brentford-from-fiorentina/|arxivsana=2022-06-25|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. === Brentford === 2019-yilning 28-mayida Nørgaard Angliyaga koʻchib oʻtadi va nomaʼlum toʻlov evaziga toʻrt yillik shartnoma asosida Brentford jamoasiga qoʻshiladi<ref name="SignsBrentford"/><ref name="Carey">{{Veb manbasi|muallif=Carey|ism=Mark|sarlavha=Christian Norgaard: The Disruptor|url=https://theathletic.com/3219220/2022/03/30/christian-norgaard-the-disruptor/|kirish sanasi=30-aprel 2022-yil|ish=The Athletic|til=inglizcha}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Fisher |first=Ben |date=3-avgust 2020-yil |title=Silk and steel: how Thomas Frank gave Brentford reason to dream big |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/2020/aug/03/silk-and-steel-how-thomas-frank-gave-brentford-reason-to-dream-big |access-date=8-avgust 2020-yil |issn=0261-3077}}</ref>. Nørgaard 2019-20-yilgi mavsumda 45 ta oʻyinda maydonga tushadi<ref name="Soccerbase1920">{{Soccerbase season|id=66877|season=2019|access-date=28-may 2019-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Brentford 1 Fulham 2|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/august/match-report-for-brentford-vs-fulham-on-04-aug-20/|kirish sanasi=4-avgust 2020-yil|nashriyot=Brentford F.C.|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200807125319/https://www.brentfordfc.com/news/2020/august/match-report-for-brentford-vs-fulham-on-04-aug-20/|arxivsana=2020-08-07|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. 2020-yil sentyabrida u yangi toʻrt yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Christian Norgaard signs new long-term contract|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/september/christian-norgaard-new-contract/|kirish sanasi=1-sentabr 2020-yil|nashriyot=Brentford F.C.}}</ref>. Nørgaard 2020-21-yilgi mavsumni yarim himoyada asosiy tarkib oʻyinchisi sifatida boshlaydi<ref name="Soccerbase2021">{{Soccerbase season|id=66877|season=2020|access-date=8-sentabr 2020-yil}}</ref><ref name="MOTM">{{Veb manbasi|sarlavha=Christian Norgaard impresses on Danish international debut|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/september/international-recap-20200909/|kirish sanasi=9-sentabr 2020-yil|nashriyot=Brentford F.C.}}</ref>. Ammo 2020-yil 4-oktyabrda Preston North End jamoasiga qarshi oʻyinda toʻpigʻidan jarohat olib maydonni tark etadi<ref name="Soccerbase2021" /><ref name="Bennett">{{Veb manbasi|muallif=Bennett|ism=Dan|sana=8-dekabr 2020-yil|sarlavha=Norgaard getting 'closer and closer' to return, says Frank|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/norgaard-injury-update-frank|kirish sanasi=9-dekabr 2020-yil|ish=West London Sport}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sana=30-dekabr 2020-yil|sarlavha=Norgaard being assessed after 'minor setback'|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/frank-gives-update-on-norgaard-after-minor-setback|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210101162824/https://www.westlondonsport.com/brentford/frank-gives-update-on-norgaard-after-minor-setback|arxivsana=1 January 2021|qaralgan sana=4-yanvar 2021-yil|ish=West London Sport}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=McCullough|ism=Ian|sana=26-yanvar 2021-yil|sarlavha=Frank expects Norgaard to return for Bees soon|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/like-a-new-signing-bees-boss-gives-update-norgaard|kirish sanasi=27-yanvar 2021-yil|ish=West London Sport}}</ref>. Nørgaard 2021-yil fevral oyi oxirida jamoaga qaytadi va mavsum oxirida u 3-5-2 sxemasi asosida [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida maydonga tushiriladi<ref name="Soccerbase2021" /><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Preston North End vs Brentford on 10 Apr 21 – Match Centre|url=https://www.brentfordfc.com/fixtures/first-team/202021/april/preston-north-end-vs-brentford-on-10-apr-21/#report|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200925224550/https://www.brentfordfc.com/fixtures/first-team/202021/april/preston-north-end-vs-brentford-on-10-apr-21/|arxivsana=25 September 2020|qaralgan sana=17-aprel 2021-yil|nashriyot=Brentford F.C.}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sana=25-aprel 2021-yil|sarlavha=Brentford star 'plays like a Franz Beckenbauer'|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/brentford-star-plays-like-a-franz-beckenbauer|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210425162007/https://www.westlondonsport.com/brentford/brentford-star-plays-like-a-franz-beckenbauer|arxivsana=25 April 2021|qaralgan sana=29-may 2021-yil|ish=West London Sport|til=inglizcha}}</ref>. U ushbu mavsumni umumiy hisobda 22 ta oʻyin va 1 ta gol bilan yakunlaydi<ref name="2021playoffs">{{Yangiliklar manbasi |last=Vincent |first=Gareth |date=29-may 2021-yil |title=Brentford 2–0 Swansea City |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57215919 |access-date=29-may 2021-yil}}</ref>. Nørgaard 2021-22-yilgi mavsumning ochilish kunida, [[Arsenal (futbol klubi)|Arsenal]] klubiga qarshi uchrashuvda Brentforddagi ikkinchi golini kiritadi<ref name="Soccerbase2122">{{Soccerbase season|id=66877|season=2021|access-date=13-avgust 2021-yil}}</ref>. U 2021-yil dekabr oyi oxirida yangi {{Fraction|3|1|2}} yillik shartnoma imzolaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Christian Nørgaard signs new contract|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/january/christian-norgaard-signs-new-contract/|kirish sanasi=1-yanvar 2022-yil|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220701080601/https://www.brentfordfc.com/news/2022/january/christian-norgaard-signs-new-contract/|arxivsana=2022-07-01|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. Nørgaardning oʻyinlari klub tarafdorlari va oʻyinchilari tomonidan yilning eng yaxshi futbolchisi mukofotlari bilan taqdirlanadi<ref name="POTY">{{Veb manbasi|sarlavha=Christian Nørgaard wins Player of the Year prizes|url=https://www.brentfordfc.com/news/2022/may/christian-norgaard-brentford-fc-player-of-the-year/|kirish sanasi=18-may 2022-yil|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220626052138/https://www.brentfordfc.com/news/2022/may/christian-norgaard-brentford-fc-player-of-the-year/|arxivsana=2022-06-26|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. U 2021/22-yilgi mavsumni 38 ta oʻyinda 3 ta gol urgan holda yakunladi<ref name="Soccerbase2122" />. Brentfordning 2021-22-yilgi mavsumdagi soʻnggi oʻyini oldidan tizzasidagi muammo tufayli<ref>{{Veb manbasi|muallif=McCullough|ism=Ian|sana=22-may 2022-yil|sarlavha=Brentford v Leeds United line-ups: Both sides make one change|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/brentford-v-leeds-united-line-ups-both-sides-make-one-change|kirish sanasi=30-iyul 2022-yil|ish=West London Sport|til=inglizcha}}</ref> Nørgaard Brentfordning 2022-23-yilgi mavsumoldi oʻyinlarining koʻp qismini oʻtkazib yuboradi<ref name="Bennett2">{{Veb manbasi|muallif=Bennett|ism=Dan|sana=30-iyul 2022-yil|sarlavha=Norgaard will start opening game but Pinnock faces lengthy spell out|url=https://www.westlondonsport.com/brentford/frank-says-bees-star-will-start-against-leicester-and-gives-updates-on-injured-players|kirish sanasi=30-iyul 2022-yil|ish=West London Sport|til=inglizcha}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Peter Gilham's Blog: Brentford in Germany, Day Four|url=https://www.brentfordfc.com/en/news/article/peter-gilhams-blog-brentford-in-germany-day-four|kirish sanasi=30-iyul 2022-yil|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. U 2022-yil 30-iyulda mavsumoldi soʻnggi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|oʻrtoqlik]] oʻyinida maydonga qaytadi<ref name="Bennett2" /> va mavsum boshidagi 4 ta oʻyinda maydonga tushib, 1 ta gol uradi<ref name="Soccerbase2223">{{Soccerbase season|id=66877|season=2022|access-date=31-iyul 2022-yil}}</ref>. Ammo, u yana axil payidagi jarohatining asorati tufayli safdan chiqishga majbur boʻladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Jansson set to return|url=https://www.brentfordfc.com/en/news/video/pontus-jansson-set-to-return|kirish sanasi=2-sentabr 2022-yil|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == Nørgaard Daniyaning U16 va U21 terma jamoalari safida 73 ta oʻyinda gʻalaba qozongan va beshta gol urgan. U daniyaliklarning 2011-yilgi U17 jahon chempionati hamda 2015 va 2017-yilgi Yevropa U21 chempionati tarkibiga kiritilgan<ref name="SignsBrentford"/>. Nørgaard 2018-19-yilgi Millatlar ligasi guruh bosqichi va 2018 va 2019-yillarda Yevro-2020 saralash oʻyinlarida kattalar jamoasi safida toʻrt marta zaxira oʻrindigʻida qolib ketgan. 2020-yil 8-sentabrda Nørgaard kattalar jamoasidagi birinchi oʻyinini Millatlar ligasida doirasida [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliyaga]] qarshi kechgan oʻyinda oʻtkazadi<ref name="MOTM"/>. 2020-21-yilgi mavsumda yana uchta oʻyinda maydonga tushgan Nørgaard Daniya terma jamoasining Yevro-2020 uchun saralangan jamoasi tarkibiga kiritiladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Christian Nørgaard and Mathias Jensen named in Denmark Euro 2020 squad|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/may/denmark-euro-2020-squad-named/|kirish sanasi=26-may 2021-yil|nashriyot=Brentford F.C.|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220629140904/https://www.brentfordfc.com/news/2021/may/denmark-euro-2020-squad-named/|arxivsana=2022-06-29|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. U daniyaliklarning yarim finalgacha boʻlgan olti oʻyinidan beshtasida zaxiradan maydonga tushadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Christian and Mathias' Euro adventure ends in Semi-Final|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/july/international-round-up-20210708/|kirish sanasi=8-iyul 2021-yil|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220525122337/https://www.brentfordfc.com/news/2021/july/international-round-up-20210708/|arxivsana=2022-05-25|qaralgan sana=2022-10-04}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Nørgaard [[Kopengagen|Kopengagenda]] tugʻilgan va besh yoshidan boshlab Espergærdeda yashagan<ref name="Carey"/>. Oila qurgan va bitta oʻgʻli bor<ref name="Fisher">{{Veb manbasi|muallif=Fisher|ism=Ben|sana=2-oktabr 2021-yil|sarlavha=Christian Nørgaard: ‘The Danish fans have found their national team again’|url=https://www.theguardian.com/football/2021/oct/02/christian-norgaard-brentford-interview-denmark|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211002130815/https://www.theguardian.com/football/2021/oct/02/christian-norgaard-brentford-interview-denmark|arxivsana=2 October 2021|qaralgan sana=7-oktabr 2021-yil|ish=the Guardian|til=inglizcha}}</ref>. == Faoliyatining statistikasi == === Klub === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Liga ! colspan="2" |Milliy kubok ! colspan="2" |Liga kubogi ! colspan="2" |Yevropa ! colspan="2" |Boshqa ! colspan="2" |Jami |- !Divizion !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar |- |Lyngby BK |2011-12 |Daniya Superligasi |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |1 |0 |- | rowspan="3" |Hamburger SV II |2011-12 |Nord mintaqaviy ligasi |6 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |6 |1 |- |2012-13 |Nord mintaqaviy ligasi |16 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |16 |1 |- ! colspan="2" |Jami !22 !2 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !22 !2 |- |Hamburger SV |2012-13 |[[Bundesliga]] |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |0 |0 |- | rowspan="7" |Brøndby |2013-14<ref name="Soccerbase1314">{{Soccerbase season|id=66877|season=2013|access-date=28-may 2019-yil}}</ref> |Daniya Superligasi |13 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |13 |0 |- |2014-15 |Daniya Superligasi |21 |3 |3 |1 | colspan="2" |— |1 |0 | colspan="2" |— |26 |4 |- |2015-16 |Daniya Superligasi |16 |0 |4 |0 | colspan="2" |— |4 |0 | colspan="2" |— |25 |0 |- |2016-17 |Daniya Superligasi |31 |4 |4 |1 | colspan="2" |— |8 |0 | colspan="2" |— |27 |5 |- |2017-18 |Daniya Superligasi |34 |1 |4 |1 | colspan="2" |— |3 |0 | colspan="2" |— |41 |2 |- |2018-19<ref name="Soccerbase1819">{{Soccerbase season|id=66877|season=2018|access-date=28-may 2019-yil}}</ref> |Daniya Superligasi |1 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |0 |0 | colspan="2" |— |1 |0 |- ! colspan="2" |Jami !116 !8 !15 !3 ! colspan="2" |— !16 !0 ! colspan="2" |— !147 !11 |- |Fiorentina |2018-19<ref name="Soccerbase1819" /> |[[Serie A|A Seriya]] |6 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |6 |0 |- | rowspan="5" |Brentford |2019-20<ref name="Soccerbase1920">{{Soccerbase season|id=66877|season=2019|access-date=28-may 2019-yil}}</ref> |Chempionat |42 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |3 |0 |45 |0 |- |2020-21 |Chempionat |17 |0 |0 |0 |4 |1 | colspan="2" |— |1 |0 |22 |1 |- |2021-22<ref name="Soccerbase2122">{{Soccerbase season|id=66877|season=2021|access-date=13-avgust 2021-yil}}</ref> |Premer liga |35 |3 |1 |0 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |38 |3 |- |2022-23<ref name="Soccerbase2223">{{Soccerbase season|id=66877|season=2022|access-date=31-iyul 2022-yil}}</ref> |Premer liga |4 |1 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |4 |1 |- ! colspan="2" |Jami !98 !4 !1 !0 !6 !1 ! colspan="2" |— !4 !0 !109 !5 |- ! colspan="3" |Faoliyatida jami !216 !15 !16 !3 !6 !1 !16 !0 !4 !0 !286 !19 |} === Xalqaro === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! Milliy terma jamoa ! Yil ! Oʻyinlar ! Gollar |- | rowspan="3" | Daniya | 2020 | 1 | 0 |- | 2021 | 14 | 1 |- | 2022 | 2 | 0 |- ! colspan="2" | Jami ! 17 ! 1 |} {| class="wikitable sortable" |+Kristian Norgaard tomonidan kiritilgan xalqaro gollar roʻyxati ! scope="col" | Yoʻq. ! scope="col" | Sana ! scope="col" | Joy ! scope="col" | Raqib ! scope="col" | Hisob ! scope="col" | Natija ! scope="col" | Musobaqa |- | align="center" | 1 | 2021-yil 9-oktyabr | „Zimbru“ stadioni, Kishinyov, [[Kishinyov|Moldova]] |{{Fb|MDA}} | align="center" | 3-0 | align="center" | 4-0 | 2022-yilgi FIFA Jahon chempionati saralashi |} == Yutuqlari == '''Brondby''' * Daniya kubogi : 2017-18 '''Brentford''' * EFL chempionati pley-off bosqichi : 2021-yil<ref name="2021playoffs"/> '''Individual''' * Brøndby jamoasida yilning eng yaxshi futbolchisi: 2017<ref name="Hansen"/> * Brentford tarafdorlari orasida yilning eng yaxshi futbolchisi : 2021-22<ref name="POTY"/> * Brentford oʻyinchilari tomonidan yilning eng yaxshi futbolchisi deb topilgan: 2021-22<ref name="POTY" /> == Manbalar == <references group="" responsive="1"></references> {{DEFAULTSORT:Norgaard, Christian}} {{Brentford futbol jamoasi}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] d5d5aj2cnyyc3ozmlc2qx807gqye24c 0 809630 6312602 6292891 2026-10-19T11:55:00Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312602 wikitext text/x-wiki {{Xokkeychi bilgiqutisi | name = | image = Devin Shore (cropped).jpg | image_size = 230px | caption = Shore 2015-yilda [[Texas Stars]] jamoasi bilan | birth_date = {{birth date and age|1994|07|19}} | birth_place = [[Ajax]], [[Ontario]], [[Kanada]] | height_ft = 6 | height_in = 1 | weight_lb = 205 | position = Hujumchi | shoots = Chap qanot | league = [[Milliy Xokkey Ligasi|NHL]] | team = [[Edmonton Oilers]] | prospect_league = [[Amerika Xokkey ligasi|AHL]] | prospect_team = | former_teams = [[Dallas Stars]]<br />[[Anaheim Ducks]]<br />[[Columbus Blue Jackets]] | draft = 61-oʻrin | draft_year = 2012 | draft_team = [[Dallas Stars]] | career_start = 2015 | career_end = }} {{MedalTableTop|name=}} {{MedalSport|[[Muz xokkeyi]]}} {{MedalCountry|{{flagicon|CAN}} [[Kanada erkaklar milliy oʻsmir xokkey jamoasi]]}} {{MedalCompetition|[[Butunjahon xokkey musobaqasi]]}} {{MedalSilver|[[2011-yilgi Butunjahon xokkey musobaqasi]]|}} {{MedalBottom}}'''Devin Shore''' ({{Talaffuz|Devin Shore}}, 1994-yil 19-iyulda tugʻilgan) — [[Kanadaliklar|Kanadalik]] professional xokkeychi, [[Kanada Milliy Xokkey Ligasi|Kanada Milliy Xokkey Ligasining]] (NHL) [[Edmonton Oilers]] jamoasida oʻynagan. U Dallas Stars tomonidan [[2012-yilgi NHL drafti|2012-yilgi NHL draftida]] 61-oʻrinda jamoa tarkibiga tanlangan. == Jamoalardagi faoliyati == Shore dastlab [[Ajax]] Ontariodagi [[Archbishop Denis OʻKonnor]] (DOC) Chargers oʻrta maktab xokkey jamoasida oʻynagan. Keyinchalik u [[Hill Akademiyasi|Hill Akademiyasida]] tahsil olgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nhl.com/news/devin-shore-brett-ritchie-reunited-with-dallas/c-283181718|sarlavha=Devin Shore, Brett Ritchie reunited with Stars|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008090724/https://www.nhl.com/news/devin-shore-brett-ritchie-reunited-with-dallas/c-283181718|arxivsana=2022-10-08|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. Shore moliya sohasida tahsil olgan. Birinchi kurs mavsumida Maine Black Bears jamoasi tarkibida 38 ta oʻyin oʻtkazgan<ref name="goblackbears bio">{{Veb manbasi|sarlavha=Devin Shore|url=https://goblackbears.com/roster.aspx?rp_id=1127|ish=goblackbears.com|kirish sanasi=January 16, 2019}}</ref>. Oʻzining muvaffaqiyatli yilida Shore 35 oʻyin oʻtkazgan. Maine jamoasi tarkibida u 14 ta gol va 29 ta golli uzatma bilan 43 ochko toʻplagan<ref name="goblackbears bio"/>. Shorening ajoyib oʻyini 2013—2014-yilgi Sharqiy xokkey birinchi jamoasiga transfer qilingan<ref name="bangordailynews">{{Veb manbasi|url=http://bangordailynews.com/2014/03/20/sports/umaines-shore-hutton-earn-first-team-all-hockey-east-honors/|sarlavha=UMaine's Shore, Hutton earn first team All-Hockey East honors — Sports — Bangor Daily News — BDN Maine|sana=March 21, 2014|nashriyot=bangordailynews.com|kirish sanasi=2014-04-05}}</ref><ref name="goblackbears bio" />. 2014-yilning 17-martida Shore 2014—2015-yilgi mavsum uchun [[Black Bears]] jamoasi sardori etib tayinlandi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=DEVIN SHORE NAMED 2014-2015 CAPTAIN, STU HIGGINS AND JAKE RUTT TO SERVE AS ALTERNATE CAPTAINS|url=https://goblackbears.com/news/2014/3/17/3_17_2014_2002.aspx?path=mhockey|ish=goblackbears.com|kirish sanasi=January 16, 2019|sana=March 17, 2014|qaralgan sana=2022-10-08|arxivsana=2019-04-16|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190416114902/https://goblackbears.com/news/2014/3/17/3_17_2014_2002.aspx?path=mhockey}}</ref>. 2014-15-yilgi mavsumda Shore Black Bears sardori sifatidagi muvvaffaqiyatli mavsumini yakunlaganidan so‘ng, 2015-yilning 10-martida [[Dallas Stars]] jamoasi bilan uch yillik boshlang‘ich darajadagi shartnomaga rozilik bergan<ref>{{Veb manbasi|url=http://stars.nhl.com/club/news.htm?id=757364|sarlavha=Dallas Stars sign forward Devin Shore|nashriyot=[[Dallas Stars]]|sana=2015-03-10|kirish sanasi=2015-03-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160530172657/http://stars.nhl.com/club/news.htm?id=757364|arxivsana=2016-05-30|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. Shore jamoasi 2016-yil 15-oktyabrda [[Colorado Avalanche|Colorado Avalanchega]] qarshi o‘yinda 6:5 hisobida mag‘lub bo‘lgan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Ajax's Devin Shore, Bowmanville's Mitch Marner both pot first career NHL goals|url=https://www.durhamregion.com/sports-story/6913551-ajax-s-devin-shore-bowmanville-s-mitch-marner-both-pot-first-career-nhl-goals/|ish=durhamregion.com/|kirish sanasi=December 31, 2017|sana=October 16, 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008090726/https://www.durhamregion.com/sports-story/6913551-ajax-s-devin-shore-bowmanville-s-mitch-marner-both-pot-first-career-nhl-goals/|arxivsana=2022-10-08|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. 2018—2019-yilda Stars jamoasidagi uchinchi toʻliq mavsumida 42 oʻyinda 17 ochko jamgʻargan Shore, 2019-yilning 14-yanvarida [[Andrew Cogliano]] evaziga [[Anaheim Ducks]] jamoasiga transfer qilingan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nhl.com/ducks/news/ducks-acquire-shore-from-dallas-in-exchange-for-cogliano/c-303874728|sarlavha=Ducks Acquire Shore from Dallas in Exchange for Cogliano|nashriyot=[[Anaheim Ducks]]|sana=2019-01-14|kirish sanasi=2019-01-14}}</ref>. Shore mavsumni [[Anaheim Ducks]] jamoasi tarkibida 34 oʻyinda 12 ochko bilan yakunlagan. 2020-yil 24-fevralda Shore [[Sonny Milano]] evaziga [[Columbus Blue Jackets|Columbus Blue Jacketsga]] oʻtkazilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nhl.com/bluejackets/news/columbus-blue-jackets-acquire-devin-shore/c-315490054|sarlavha=CBJ acquire Devin Shore from Anaheim Ducks|nashriyot=[[Columbus Blue Jackets]]|sana=February 24, 2020|kirish sanasi=February 24, 2020|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008090729/https://www.nhl.com/bluejackets/news/columbus-blue-jackets-acquire-devin-shore/c-315490054|arxivsana=2022-10-08|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. U [[COVID-19 pandemiyasi]] sababli mavsum toʻxtatilishidan oldin [[Columbus Blue Jackets|Blue Jackets]] jamoasi bilan 6 oʻyinda gol va golli uzatmalarni mohirona amalga oshirdi Blue Jackets jamoasi bilan bir necha mavsumdan soʻng, Shore 2021-yil 14-yanvarda [[Oilers]] jamoasi bilan bir yillik ikki tomonlama shartnoma imzolagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.nhl.com/oilers/news/release-oilers-sign-shore-to-one-year-two-way-contract/c-320232660|sarlavha=Oilers sign Shore to one-year, two-way contract|nashriyot=[[Edmonton Oilers]]|sana=January 14, 2021|kirish sanasi=January 14, 2021|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008090727/https://www.nhl.com/oilers/news/release-oilers-sign-shore-to-one-year-two-way-contract/c-320232660|arxivsana=2022-10-08|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. 2021-yil 9-iyun kuni Shore Oilers bilan ikki yillik shartnomani uzaytirgan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=RELEASE: Oilers sign Shore to two-year extension|url=https://www.nhl.com/oilers/news/release-oilers-sign-shore-to-two-year-extension/c-325275146|ish=NHL.com|kirish sanasi=June 11, 2021|sana=June 9, 2021|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221008090730/https://www.nhl.com/oilers/news/release-oilers-sign-shore-to-two-year-extension/c-325275146|arxivsana=2022-10-08|qaralgan sana=2022-10-08}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == {{Xokkeychi statistikasi}} {| class="wikitable" border="0" cellpadding="1" cellspacing="0" style="text-align:center; width:60em" ! colspan="3" bgcolor="#ffffff" | ! rowspan="99" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Doimiy mavsum ! rowspan="99" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Pley-off |- bgcolor="#e0e0e0" !Mavsum !Jamoa !Liga !GP !G !A !Pts !PIM !GP !G !A !Pts !PIM |- |2009—2010 |Ajax/Pickering Raiders AAA |EHL U16 |68 |40 |48 |88 |35 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2010—2011 |The Hill Academy |HSON |61 |33 |62 |95 |18 |— |— |— |— |— |- |2011—2012 |Whitby Fury |OJHL |41 |29 |29 |58 |26 |23 |7 |25 |32 |10 |- bgcolor="#f0f0f0" |2012—2013 |University of Maine |HE |38 |6 |20 |26 |10 |— |— |— |— |— |- |2013—2014 |University of Maine |HE |35 |14 |29 |43 |38 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2014—2015 |University of Maine |HE |39 |14 |21 |35 |20 |— |— |— |— |— |- |2014—2015 |Texas Stars |AHL |19 |4 |2 |6 |4 |3 |1 |0 |1 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |2015—2016 |Texas Stars |AHL |23 |15 |11 |26 |8 |— |— |— |— |— |- |2015—2016 |Dallas Stars |NHL |3 |0 |0 |0 |0 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2016—2017 |Dallas Stars |NHL |82 |13 |20 |33 |14 |— |— |— |— |— |- |2017—2018 |Dallas Stars |NHL |82 |11 |21 |32 |14 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2018—2019 |Dallas Stars |NHL |42 |5 |12 |17 |7 |— |— |— |— |— |- |2018—2019 |Anaheim Ducks |NHL |34 |5 |7 |12 |6 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2019—2020 |Anaheim Ducks |NHL |39 |4 |6 |10 |8 |— |— |— |— |— |- |2019—2020 |Columbus Blue Jackets |NHL |6 |1 |1 |2 |0 |2 |0 |0 |0 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |2020—2021 |Edmonton Oilers |NHL |38 |5 |4 |9 |6 |2 |0 |1 |1 |0 |- |2021—2022 |Edmonton Oilers |NHL |49 |5 |6 |11 |10 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |NHLdagi umumiy ochklari !375 !49 !77 !126 !65 !4 !0 !1 !1 !0 |} == Mukofot va unvonlari == {| class="wikitable" !Mukofot ! Yil ! |- ! colspan="3" | Xalqaro |- | Mavsumning eng qimmat oʻyinchisi mukofoti | 2011 | |- ! colspan="3" | Kollej |- | Sharqiy xokkey umumakademik jamoasi mukofoti | 2012—2013 | rowspan="2" | <ref name="goblackbears bio"/> |- | Xokkey boʻyicha Sharqiy akademik barcha yulduzlar jamoasi mukofoti | 2012—2013 |- | AHCA Sharqiy Ikkinchi Jamoa All-Amerika | 2013—2014 | <ref name="goblackbears bio" /> |- | Sharqiy xokkey birinchi jamoasi mukofoti | 2013—2014 | <ref>{{Veb manbasi|url=http://www.hockeyeastonline.com/men/pres1314/201403/mar20as.php|nashriyot=HockeyEastOnline.com|sarlavha=League Announces All-Star Teams|sana=2014-04-01|kirish sanasi=2014-04-01|arxivsana=2014-03-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140321054013/http://www.hockeyeastonline.com/men/pres1314/201403/mar20as.php}}</ref> |- | Sharqiy xokkey umumakademik jamoasi mukofoti | 2013—2014 | rowspan="2" | <ref name="goblackbears bio" /> |} == Manbalar == <references group="" responsive="1"></references> {{DEFAULTSORT:Shore, Devin}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kanada xokkeychilari]] g469c0cns83psqb2r15r75i9rf792xe 0 811719 6312390 6274992 2026-10-19T03:30:37Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312390 wikitext text/x-wiki {{Qoʻshiq bilgiqutisi|name=Crying in the Club|cover=Crying In The Club (Official Single Cover) by Camila Cabello.png|alt=|type=single|artist=[[Camila Cabello]]|B-side=[[I Have Questions]]|released=2017 19-may|recorded=2016-yil|studio=|venue=|genre={{hlist|[[Pop musiqa|Pop]]|[[Tropik]]}}|Length={{duration|m=3|s=36}}|label={{hlist|[[Epic Records|Epic]]|[[Syco Music|Syco]]}}|writer={{hlist|[[Camila Cabello]]|[[Benny Blanco|Benjamin Levin]]|Nathan Pérez|[[Sia|Sia Furler]]|[[David Frank (musician)|David Frank]]|[[Steve Kipner]]|[[Pamela Sheyne]]<ref name=Tidal>{{cite web |title=Crying in the Club |url=https://tidal.com/track/74087123 |via=[[Tidal (service)|Tidal]]}}</ref>}}|producer={{hlist|[[Benny Blanco]]|[[Cashmere Cat]]|Happy Perez<ref name=Tidal/>}}|prev_title=[[Hey Ma (Pitbull and J Balvin song)|Hey Ma]]|prev_year=2017-yil|next_title=[[Know No Better (song)|Know No Better]]|next_year=2017-yil|misc={{External music video|{{YouTube|NlrYn_dZdqk&t|"Crying in the Club"}}}}}} „'''Crying in the Club'''“({{tarjima|Klubdagi yig'i}}) — [[Kuba]] va [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika]] davlatlari qoʻshiqchisi [[Camila Cabello]] tomonidan ijro etilgan singl. „Crying in the Club“ singli 2017-yil 19-mayda chiqarilgan. „Crying in the Club“ singlida [[Christina Aguilera|Christina Aguileraning]] 1999-yildagi „Genie in a Bottle“ singlining interpolatsiyasi mavjud. Oʻrta templi tropik [[Pop musiqa|pop]] va raqs treki dastlab C''abelloning „The Hurting.The Healing. The Loving''“ deb nomlangan studiyaviy albomining bosh singli boʻlish uchun moʻljallangan edi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Roth |first=Madeline |date=May 18, 2017 |title=Camila Cabello Is Wet And Moody In The Trailer For Her Debut Solo Single |work=MTV News |url=http://www.mtv.com/news/3013976/camila-cabello-crying-in-the-club-trailer/ |access-date=May 19, 2017 |archive-date=2017-05-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522144616/http://www.mtv.com/news/3013976/camila-cabello-crying-in-the-club-trailer/ |url-status=dead }}</ref>. Keyinchalik u trek roʻyxatidan oʻchirildi va 2017-yil 14-iyulda xuddi shu nomdagi albomning A-tomonida namoyish etildi. „Crying in the Club“ singli Bolgariya chartlarida uchinchi oʻringa, oʻn bir mamlakat chartlarida eng yaxshi qirqtalik roʻyxatiga kiritilgan. „Crying in the Club“ singli [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Qoʻshma Shtatlar]], [[Buyuk Britaniya]], [[Kanada]], [[Avstraliya]] va [[Italiya|Italiyada]] „Platinum“ sertifikatiga ega. „Crying in the Club“ singli Cabelloning Amerikadagi „Fifth Harmony“ guruhidan ketganidan keyin chiqargan birinchi singli edi. == Fon == Cabello avvalroq produserlar Benny Blanco va Cashmere Cat bilan 2016-yil may oyida yozilgan „Love Incredible“ nomli qoʻshigʻida hamkorlik qilgan edi. Cabello „Fifth Harmony“ guruhini tark etganidan soʻng uzoq vaqt ijod bilan shugʻullanmadi, shuning uchun u yangi qoʻshiq yaxshi chiqishi uchun astoyidil harakat qildi. 2016-yil noyabr oyida Blanco yangi qoʻshiq haqida qoʻshiq muallifi Siaga xabar berdi. Sia yangi qoʻshiq matnini yozishni boshlagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Weatherby |first=Taylor |date=May 25, 2017 |title=How Camila Cabello's 'Crying In the Club' Came Together After a Sia Bathroom Break |work=Billboard |url=http://www.billboard.com/articles/news/magazine-feature/7808514/camila-cabello-crying-in-the-club-sia |access-date=June 3, 2017}}</ref>. „Crying in the Club“ singli 2017-yil 19-mayda musiqa do‘konlari va striming xizmatlariga chiqarildi. Keyin singl Cabelloning bir nechta singllari („Machine Gun Kelly“ va „ Bad Things“) bilan birgalikda [[Billboard chartlari|"''Billboard"ning'' bir nechta chartlarida]] „Top 10“ talikka kiritildi. „Crying in the Club“ singli 2017-yil 23-mayda AQShning zamonaviy xitlar radiosida taqdim etildi<ref name="radio">{{Veb manbasi|url=https://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|sarlavha=Top 40/Mainstream > Future Releases|ish=All Access Music Group|nashriyot=[[Epic Records]]|sana=2017-05-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170521201942/https://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|arxivsana=May 21, 2017}}</ref>.  {{multiple image|align=right|image1=Bennyblancostudio.jpg|width1=146|alt1=|caption1=|image2=Sia Furler in concert.jpg|width2=114|alt2=|caption2=|footer=Benny Blanco (chapda) va Sia (o'ngda)}} == Qabul qilinishi == ''[[Billboard|"Billboard"]]'' nashri uchun Joe Lynch „Crying in the Club“ singli haqida quyidagicha yozadi: "Camelloning „Fifty Harmony“ guruhidan keyingi faoliyatida ijro etilgan eng yaxshi qoʻshiq"<ref name="lynch">{{Yangiliklar manbasi |date=May 19, 2017 |title=Best New Music: Camila Cabello, Vince Staples, Linkin Park, Nick Hakim & More |work=Billboard |url=http://www.billboard.com/articles/columns/hip-hop/7800951/camila-cabello-liam-payne-best-new-music |access-date=May 19, 2017}}</ref><ref name="rollingstone">{{Yangiliklar manbasi |last=Reed |first=Ryan |date=May 19, 2017 |title=Hear Camila Cabello's Sweeping Debut Solo Song 'Crying in the Club' |work=Rolling Stone |url=https://www.rollingstone.com/music/news/hear-camila-cabellos-sweeping-debut-crying-in-the-club-w483189 |access-date=May 19, 2017 |archive-date=2017-09-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170910182507/http://www.rollingstone.com/music/news/hear-camila-cabellos-sweeping-debut-crying-in-the-club-w483189 |url-status=dead }}</ref>. ''"Rap-Up"'' muharrirlari „Crying in the Club“ singli haqida „qoʻshiq orol lazzatlarini shiddatli pop tovushlari bilan aralashtirib, uni optimizm uchun raqsga tayyor saundtrekga aylantiradi“ deb yozishgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=May 19, 2017 |title=Video: Camila Cabello - 'Crying in the Club' |work=Rap-Up |url=http://www.rap-up.com/2017/05/19/video-camila-cabello-crying-in-the-club/ |access-date=May 20, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170818044842/http://www.rap-up.com/2017/05/19/video-camila-cabello-crying-in-the-club/ |archive-date=2017-08-18 |url-status=dead}}</ref>. ''"Idolator"'' yozuvchi Mike Wass qoʻshiqni „kayfiyat beradigan, oʻrta templi bop“ deb atadi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Wass|ism=Mike|sarlavha=Camila Cabello Kicks Off Her Solo Career With "Crying In The Club"|url=http://www.idolator.com/7663177/camila-cabello-crying-club-review|ish=idolator|kirish sanasi=May 19, 2017|sana=May 19, 2017}}{{Oʻlikhavola|date=avgust 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. {| class="sortable wikitable" !Nashr ! Mukofot ! Oʻrin ! class="unsortable" | {{Abbr|Mnb.|Manba(lar)}} |- | ''Fact'' | 2017-yilning eng yaxshi 50 ta qoʻshigʻi |{{Center|17}} |{{Center|<ref>{{cite news|last1=Horner|first1=Al|title=The 50 best tracks of 2017|url=http://www.factmag.com/2017/12/15/best-tracks-2017/|accessdate=21 December 2017|work=[[Fact (UK magazine)|Fact]]|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171222162609/http://www.factmag.com/2017/12/15/best-tracks-2017/|archivedate=22 December 2017|df=dmy-all}}</ref>}} |- | Popjustice | 2017-yilning eng yaxshi 45 ta qoʻshiqlari |{{Center|12}} |{{Center|<ref name="Popjustice">{{cite web |url=https://www.popjustice.com/articles/the-top-45-singles-of-2017/ |title=The Top 45 Singles of 2017 |publisher=[[Popjustice]] |date=December 21, 2017 |accessdate=February 11, 2018 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180201204401/https://www.popjustice.com/articles/the-top-45-singles-of-2017/ |archivedate=February 1, 2018}}</ref>}} |} == Musiqa videosi == Rejissyor Emil Nava 2017-yilning 19-mayida „Crying in the Club“ singli uchun klip chiqarildi. Klip videosi oq-qora tasvirlar bilan boshlanadi. Keyin esa Cabelloning gʻisht devori ustida turib raqsga tushishi tasvirlanadi. Musiqa videosi ijobiy baholarga sazovor boʻldi<ref name="thr">{{Yangiliklar manbasi |last=Perez |first=Lexy |date=May 22, 2017 |title=Billboard Awards: Camila Cabello Gives First Solo Performance Since Leaving Fifth Harmony |work=[[The Hollywood Reporter]] |url=http://www.hollywoodreporter.com/news/camila-cabello-billboard-music-awards-2017-performance-i-have-questions-crying-club-1006037 |access-date=May 22, 2017}}</ref>. 2021-yil iyun oyi holatiga ko‘ra, musqa videosi 200 milliondan ortiq ko‘rilgan. == Koverlar == Niall Horan Irlandiyaning Killarney shahrida oʻzining „Flicker World Tour“i uchun „Crying in the Club“ singlining gitaradagi [[Pop rock|pop-rok]] versiyasini ijro etdi. Cabello oʻzining jonli ijrodagi „Crying in the Club“ singlining muxlislari tomonidan suratga olingan versiyasini Twitterga joyladi va muxlislariga oʻz minnatdorchiligini bildirdi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Iasimone|ism=Ashley|sarlavha=Niall Horan Performs Camila Cabello-Approved 'Crying in the Club' Cover|url=https://www.billboard.com/articles/columns/pop/8240358/niall-horan-crying-in-the-club-camila-cabello-video|sana=March 11, 2018}}</ref>. Naill Horan ijrosidagi qoʻshiq koveri 2019-yilda „IHeartRadio Music Awards“ tomonidan „Eng yaxshi kover qoʻshigʻi“ nominatsiyasida nomzod boʻlgan. == Chartlar == === Haftalik chartlar === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2017) ! scope="col"| Peak<br /> position |- {{Singl chart|Australia|39|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=August 5, 2017}} |- {{Singl chart|Austria|49|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=July 12, 2017}} |- {{Singl chart|Flanders|43|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=August 18, 2017}} |- {{Singl chart|Wallonia Tip|15|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=July 14, 2017}} |- ! scope="row"| Bolgariya (PROPHON)<ref>{{cite web|url=https://www.prophon.org/charts/07-jul-2017|title=Архив класации|language=Bulgarian|publisher=PROPHON}}</ref> | 3 |- ! scope="row"| Kanada ([[Canadian Hot 100]])<ref>{{cite web|url=http://www.billboard.com/charts/canadian-hot-100/2017-07-15|title=Canadian Hot 100 July 15, 2017|publisher=[[Billboard (magazine)|Billboard]]|date=July 4, 2017|accessdate=July 5, 2017}}</ref> | 31k |- {{Singl chart|CIS|434|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|songid=82116|rowheader=true|access-date=February 16, 2022}} |- {{Singl chart|Czechdigital|31|year=2017|week=28|rowheader=true|access-date=July 18, 2017}} |- ! scope="row" | Fransiya([[Syndicat National de l'Édition Phonographique|SNEP]])<ref>{{cite web|url=http://www.snepmusique.com/tops-semaine/top-singles-telecharges/?ye=2017&we=21|title=Le Top de la semaine : Top Singles Téléchargés – SNEP (Week 21, 2017)|publisher=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|language=French|accessdate=May 27, 2017}}{{Dead link|date=July 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | 49 |- {{Singl chart|Germany|49|songid=1662473|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=August 11, 2017}} |- {{Singl chart|Hungarysingle|40|year=2017|week=21|rowheader=true|access-date=June 1, 2017}} |- {{Singl chart|Hungarystream|30|year=2017|week=26|rowheader=true|access-date=July 6, 2017}} |- ! scope="row"| Irlandiya ([[Irish Recorded Music Association|IRMA]])<ref>{{cite web|url=http://irma.ie/index.cfm?page=irish-charts&chart=Singles|title=IRMA – Irish Charts|publisher=[[Irish Recorded Music Association]]|accessdate=July 29, 2017}}</ref> | 17 |- ! scope="row"| Italiya ([[Federazione Industria Musicale Italiana|FIMI]])<ref>{{cite web|url=http://www.fimi.it/classifiche#/category:digital/id:2513/page:1|title=Classifica settimanale WK 29|publisher=[[Federazione Industria Musicale Italiana]]|language=Italian|accessdate=July 22, 2017}}</ref> | 62 |- {{Singl chart|Dutch100|54|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=August 11, 2017}} |- ! scope="row"| Yangi Zelandiya ([[Recorded Music NZ|RMNZ]])<ref>{{cite web|url=http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=4366|title=NZ Heatseekers Singles Chart|publisher=[[Recorded Music NZ]]|date=May 29, 2017|accessdate=May 26, 2017|arxivsana=2017-06-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170613153426/http://nztop40.co.nz/chart/singles?chart=4366}}</ref> | 2 |- ! scope="row"| Fillippin ([[Philippine Hot 100]])<ref>{{cite web|url=http://billboard.ph/billboardph-hot-100-august-21/|title=BillboardPH Hot 100|work=[[Billboard Philippines]]|date=August 21, 2017|accessdate=August 21, 2017}}</ref> | 86 |- {{Singl chart|Portugal|13|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=June 9, 2017}} |- {{Singl chart|Scotland|15|date=20170721|rowheader=true|access-date=July 22, 2017}} |- {{Singl chart|Slovakia|71|year=2017|week=26|rowheader=true|access-date=July 4, 2017}} |- {{Singl chart|Slovakdigital|27|year=2017|week=21|rowheader=true|access-date=May 30, 2017}} |- {{Singl chart|Spain|50|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=June 16, 2017}} |- {{Singl chart|Sweden|58|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=June 3, 2017}} |- {{Singl chart|Switzerland|45|artist=Camila Cabello|song=Crying in the Club|rowheader=true|access-date=July 3, 2017}} |- {{Singl chart|UK|12|date=20170728|rowheader=true|access-date=July 29, 2017}} |- {{Singl chart|Billboardhot100|47|artist=Camila Cabello|rowheader=true|access-date=June 10, 2017}} |- {{Singl chart|Billboardadultpopsongs|39|artist=Camila Cabello|rowheader=true|access-date=June 20, 2017}} |- {{Singl chart|Billboardpopsongs|19|artist=Camila Cabello|rowheader=true|access-date=June 27, 2017}} |- {{Singl chart|Billboardrhythmic|33|artist=Camila Cabello|rowheader=true|access-date=June 27, 2017}} |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{YouTube|uHQIPZrJPfA|"Crying In The Club" on ''The Tonight Show Starring Jimmy Fallon''}} [[Turkum:2017-yil qoʻshiqlari]] [[Turkum:Qo'shiqchi]] [[Turkum:Qo'shiqlar]] 3ngkot40bb6cu59iwk6owjg2t8006yy 0 811935 6312061 6092876 2026-10-18T13:34:04Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312061 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik Family Planning asssociation (FPA) nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Havolalar == {{Manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] 430bg3u28r2h392nhqbbwkxjpitromz 6312062 6312061 2026-10-18T13:34:28Z Sherzod11W 273619 6312062 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Havolalar == {{Manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] o3b4lf26yiuq4xu7g9t0777w5h2oyze 6312063 6312062 2026-10-18T13:34:36Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312063 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Havolalar == {{Manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] gio9uadfuda4xm30njga35etfw8ly4u 6312064 6312063 2026-10-18T13:34:54Z Sherzod11W 273619 6312064 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Havolalar == {{Manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] 2ijr6ob0a5vojxl554vxkcd9vs8i1iq 6312065 6312064 2026-10-18T13:35:08Z Sherzod11W 273619 6312065 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Havolalar == {{manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] 91qhxpe8lckgp5caa8f18ekaee7x1ta 6312066 6312065 2026-10-18T13:35:19Z Sherzod11W 273619 6312066 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] ga35kn18c82rjr8twgnhz44gngc1n3b 6312067 6312066 2026-10-18T13:35:26Z Sherzod11W 273619 6312067 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''Chubb'''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] 19vo4nkab0pt9swofuvc4fpsz6093rz 6312068 6312067 2026-10-18T13:35:39Z Sherzod11W 273619 6312068 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''''Chubb'''''; 1893–1966) · [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] 8r9zkypwjbl1mikb8knanzmt4opzrrn 6312069 6312068 2026-10-18T13:35:47Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312069 wikitext text/x-wiki '''Margaret Amy Pyke''' (yoki '''''Chubb'''''; 1893–1966) – [[Buyuk Britaniya oroli|Britaniyalik]] kashshof, oilani rejalashtirish loyihasi faoli. Keyinchalik, ''Family Planning asssociation (FPA)'' nomi bilan tanilgan [[:en:Family_Planning_Association|British National Birth Control Committee]] (NBCC) qoʻmitasining asoschisi boʻlib, 1954-yilda Lady Gertrude Denmanning oʻrniga ushbu tashkilotning raisi etib tayinlandi. Pyke, shuningdek, [[:en:International_Planned_Parenthood_Federation|International Planned Parenthood Federation]] (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etish jarayonida ham ishtirok etgan. U 1963-yilda Order of the British Empire ordeniga nomzod etib tayinlangan<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-21|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. 1969-yilda uning xotirasiga bagʻishlab, Margaret Pyke Trust jamgʻarmasi tashkil etilgan. == Yoshlik davri == Margaret Amy Chubb 1893-yil 8-yanvarda Kentning Sandgate shahri, Darenth House koʻchasida shifokor William Lindsay Chubb (1856–1937) va uning rafiqasi Isabel Margaret Pringle oilasida tug‘ilgan va o‘zining yigirma yillik hayotini shu yerda o‘tkazgan. U 1911-yilgacha Sandgatedagi Conamur School maktabida oʻqigan va bundan doim mamnun boʻlgan. 1912-yilda Margaret Chubb Somerville College da zamonaviy tarix boʻyicha tahsil olish uchun Oksfordga borgan, bu yerdagi davr ham unga juda yoqqan. U Oksfordda koʻplab doʻstlar orttirdi, ulardan ba'zilari umrining oxirigacha u bilan yaqin aloqada boʻlishdi. U 1915-yilda ikkinchi darajali imtiyozli diplom bilan qaytib, Queen Mary's Army Auxilary Corps (QMAAC) korpusiga [[harbiy xizmat]] uchun qoʻshildi. 1916-yildan 1917-yilgacha u harbiy idoraning chaqiruv boʻlimida yuqori darajadagi kotiblik ishlarini olib bordi. 1917-yildan 1919-yilgacha u QMAAC bosh nazoratchisi yordamchisining oʻrinbosari va 1919-yildan 1920-yilgacha [[London]] Society for Women's Service bandlik boʻlimining boshligʻi boʻlib ishlagan. == Oilaviy hayot == 1918-yilda Chubb Lionel Pyke QC ning katta oʻgʻli Geoffrey Nathaniel Pyke (1893-1948) ga turmushga chiqdi. Ularning yagona farzandi David (1926-yilda tugʻilgan) shifokor kasbini tanlab, 27 yil davomida Londondagi Kingʻs College Hospital kasalxonasida maslahatchi shifokor va The Royal College of Physicians kollejida registrator boʻlib ishladi. Geoffrey Pyke 1915-yilda Germaniyadan qochib kelganligi sababli shuhrat qozongan edi. U Germaniyaga ''Daily Chronicle'' muxbiri sifatida yuborilgan, ammo koʻp oʻtmay hibsga olingan va [[Berlin]] tashqarisidagi Ruhleben lageriga. ishlash uchun yuborilgan edi. Bir necha oy oʻtgach, u lagerdan qochib, Gollandiya chegarasigacha piyoda kelgan. Shundan soʻng u vaqtini oʻz tajribasi haqida ma'ruza oʻqish va ''Cambridge Magazine'' jurnalida tanqidiy maqolalar yozish bilan oʻtkazdi. 1923-yilda Pykelar Malting House boshlangʻich maktabini ochish uchun Kembrijga koʻchib oʻtdi. Geoffrey Pyke kichik yoshli bolalarni oʻqitish borasida oʻziga xos gʻoyalarga ega edi. U bolalar imkon qadar kattalarning yordami va koʻrsatmalarisiz mustaqil oʻrganishlari, kattalar esa, ularning savollariga oʻrinli javob berish bilan cheklanishlari kerak, deb hisoblagan. Bu gʻoyalar unda maktabining kadrlar boʻlimi boshligʻi Susan Sutherland Isaacs yozgan ilmiy maqolalar sababli paydo boʻlgan. Margaret Pyke maktabni va erining gʻoyalarini kuchli qoʻllab-quvvatlagan. 1927-yilga kelib, Geoffrey Pyke oʻzining katta umidlariga erishish niyatida maktabning kundalik faoliyatiga aralashaverganligi sababli, Susan Issacs oʻz lavozimidan voz kechdi. Pykening muqarrar bankrotligi The Malting House maktabining yopilishiga olib keldi va Margaret maktabga direktorning kotibi sifatida ishga kirishga majbur boʻldi. Ular alohida yashay boshlashdi, lekin hech qachon ajrashishmadi<ref>Pyke, the Unknown Genius, David Lampe, Evans Brothers, 1959, pp. 35-36, 51-53</ref>. == Professional hayot == Margaret Pyke oilani rejalashtirish boʻyicha kashshof boʻlib, 1966-yilda vafotigacha 36 yil davomida oilani rejalashtirish ijtimoiy harakatida faol boʻlgan. 1930-yilda tugʻilishni nazorat qilish boʻyicha besh jamiyat National Birth Control Council (NBCC) kengashini tashkil qilish uchun birlashganda, Margaret Pyke uning birinchi ma'muri etib tayinlangan edi. NBCC oʻz nomini 1931-yilda National Birth Control Association (Tugʻilishni nazorat qilish milliy assotsiatsiyasi) ga, keyin esa 1939-yilda Family Planning Association (Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasi) ga oʻzgartirdi. 1998-yildan beri kengash koʻpchilikka FPA qisqartmasi bilan ma'lum. 1930-yilda NBCC "Oilali insonlar qashshoqlik va kasalliklarni yengillashtirishni koʻzlagan holda oila qurishlari yoki oila qurishdan cheklanishlari mumkin" degan gʻoyani olgʻa surgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Aaronovitch |first=David |date=2005-03-20 |title=David Aaronovitch: Sexual healing |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/education/2005/mar/20/sexeducation.schools |access-date=2019-05-24 |issn=0261-3077}}</ref>. Margaret Pyke Buyuk Britaniya boʻylab tashkil etilgan kontratseptsiya, nikoh va jinsiy aloqaning barcha jihatlari boʻyicha maslahatlar beruvchi yangi NBCC klinikalarini yaratish va qoʻllab-quvvatlashda uzluksiz harakat qilgan. Filiallarga toʻlaqonli koʻngillilar ishga olingan (shifokorlar bundan mustasno) va ular qarzga olingan binolarda ishlagan. 1954-yilda Margaret Pyke Oilani rejalashtirish assotsiatsiyasining raisi boʻldi va 1955-yilda sogʻliqni saqlash vaziri Iain Macleodning Oilani rejalashtirish uyushmasi idoralari va uning klinikalaridan biriga tashrifini muvofiqlashtirdi. Bu voqea kontrasepsiyaga nisbatan jamoatchilik fikrini oʻzgartirib, uni "oʻrinli vosita" sifatida qabul qilishlariga yordam berganligi alohida e'tirof etiladi. Margaret Pyke, shuningdek, International Planned Prenthood Federation (Ota-onalikni rejalashtirish xalqaro federatsiyasi) ni tashkil etishda ishtirok etgan, 1963-yilda oilani rejalashtirish sektoridagi ishi uchun Order of the British Empire ordeni bilan taqdirlangan. 1966-yil vafot etganidan keyin uning xotirasiga bagʻishlab Margaret Pyke Trust jamgʻarmasiga asos solingan<ref name="auto2">{{Veb manbasi|url=https://margaretpyke.org/about/our-history/|sarlavha=Our history – The Margaret Pyke Trust|til=en-GB|kirish sanasi=2019-05-24|qaralgan sana=2022-10-13|arxivsana=2021-01-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210119232429/https://margaretpyke.org/about/our-history/}}</ref>. == Oʻlim == Margaret Pyke 1966-yil 19-iyunda Shotlandiyada doʻstlari bilan birga Argyllda, Ardchattan Priory bogʻlarida toʻsatdan miyadan qon ketishi oqibatida vafot etdi. Uning jasadi Glazgoda krematsiya qilingan. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1966-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1893-yilda tugʻilganlar]] hc53fiok66lv5ycsi781w6p1dht4j95 0 812709 6312325 6171949 2026-10-18T19:21:32Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312325 wikitext text/x-wiki {{Xalqaro munosabatlar |Nomi = Chexiya — Buyuk Britaniya munosabatlari |Tasvir = United_Kingdom_Czech_Republic_Locator.png |Mamlakat1 = Chexiya |Mamlakat2 = Buyuk Britaniya |Rang1 = green |Rang2 = orange }} '''Chexiya — Buyuk Britaniya munosabatlari''' [[Chexiya]] va [[Birlashgan Qirollik|Buyuk]] Britaniya oʻrtasidagi tashqi aloqalardir. Chexiya Respublikasining [[London|Londonda]] elchixonasi va toʻrtta faxriy konsulligi (Kardiff, [[Edinburgh|Edinburg]], [[Manchester]] va Nyutaunardsda) mavjud. Buyuk Britaniyaning [[Praga|Pragada]] elchixonasi bor. Ikkala davlat ham [[NATO]] aʼzosi. == Tarixi == Buyuk Britaniya va Chexoslovakiya garchi dushman boʻlmasa ham tarixan iliq munosabatlarga ega boʻlgan. Buyuk Britaniyaning [[Fransiya|Fransiyadan]] tashqari kontinental Yevropa siyosatida ishtirok etmasligi Chexoslovakiyaning asosan kapitalistik ittifoqdosh davlatlar va [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqi]] oʻrtasida qolib ketganligi bilan izohlanadi<ref>{{Kitob manbasi|title=In the Shadow of Munich: British Policy towards Czechoslovakia from 1938 to 1942|publisher=[[Karolinum Press]]|date=2008|first=Vít|last=Smetana}}</ref>. Dastlab bu ikki davlat [[Ikkinchi jahon urushi|ittifoqchi]] va savdo hamkorlari<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Treaty Series No.5|url=http://treaties.fco.gov.uk/docs/fullnames/pdf/1926/TS0005%20(1926)%20CMND-2625%201926%201%20FEB,%20FRAGUE%3B%20NOTES%20EXCHANGED%20BETWEEN%20UK%20&%20CZECHOSLOVAKIA%20RELATIVE%20TO%20REDUCED%20RATE%20OF%20CUSTOMS%20DUTY%20TO%20BE%20LEVIED.pdf|nashriyot=[[Foreign and Commonwealth Office]]|sana=1 February 1926|kirish sanasi=1 August 2020|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170709170928/http://treaties.fco.gov.uk/docs/fullnames/pdf/1926/TS0005%20%281926%29%20CMND-2625%201926%201%20FEB%2C%20FRAGUE%3B%20NOTES%20EXCHANGED%20BETWEEN%20UK%20%26%20CZECHOSLOVAKIA%20RELATIVE%20TO%20REDUCED%20RATE%20OF%20CUSTOMS%20DUTY%20TO%20BE%20LEVIED.pdf|arxivsana=9 July 2017}}</ref> boʻlgan. [[Uchinchi reyx|Natsistlar Germaniyasi]] Myunxen kelishuvi (1938) shartlariga koʻra mamlakatning katta qismini anneksiya qilganida, koʻplab [[chexlar]] „Myunxen xiyonati“ deb hisoblashgani tufayli ({{Lang-cs|Mnichovská zrada}}) munosabatlari biroz keskinlashgan edi. 500 dan ortiq chex uchuvchilari, ularning aksariyati fashistlar bosqinidan ittifoqchi mamlakatlarga qochib ketgan, Qirollik havo kuchlarida xizmat qilgan va Britaniya jangida jasorati va mahorati bilan ajralib turishgan. Shunday uchuvchi Jozef Frantishek edi, u „Hurmatli uchish“ medali sohibi va „Ozliklar“ orasida eng yaxshi oʻnta yetakchi eyslar qatoriga kirgan ikki nafar [[Millatlar Hamdoʻstligi|hamdoʻstlik]] fuqarosi boʻlmaganlardan biri. Buyuk Britaniya chexiyalik yahudiy qochqinlar, ayniqsa „Kindertransport“ orqali qochib kelingan bir necha mamlakatlardan biri edi.   [[Category:Pages incorrectly using the Blockquote template]] [[Fayl:Minister_of_Foreign_Affairs_of_the_Czech_Republic_(14110920549).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/17/Minister_of_Foreign_Affairs_of_the_Czech_Republic_%2814110920549%29.jpg/220px-Minister_of_Foreign_Affairs_of_the_Czech_Republic_%2814110920549%29.jpg|thumb| Buyuk Britaniya tashqi ishlar vaziri William Xeyg Londonda Chexiya tashqi ishlar vaziri Lubomir Zaoralek bilan uchrashdi, 2014-yil may.]] [[Sovuq urush|Sovuq urush davrida]] Buyuk Britaniya [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqining]] „dushmanı“ boʻlgan [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Qoʻshma Shtatlarning]] ittifoqchisi boʻlib, Britaniya va Sotsialistik boshqaruvdagi Chexoslovakiyani uyushma orqali „dushman“ qilib qoʻyganligi sababli munosabatlar yana yomonlashgan. Chexoslovakiya parchalanganidan beri iqtisodiy munosabatlar sezilarli darajada normallashdi<ref>{{Kitob manbasi|title=Czechoslovakia and the Czech Republic in World Politics|url=https://archive.org/details/czechoslovakiacz0000caba|chapter=Czechoslovakia in a Divided Europe: The Formation of Czechoslovak Foreign Policy after World War II and Relations with Its Neighbors and the Superpowers during the Cold War|page=[https://archive.org/details/czechoslovakiacz0000caba/page/57 57]|first=Šárka|last=Waisová|editor=Cabada|date=2011|publisher=[[Rowman & Littlefield|Lexington Books]]}}</ref>. == Savdo == 2011-yilda ikki tomonlama savdo hajmi 6,7 milliard funt sterlingni tashkil etdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Increasing business with the Czech Republic|url=https://www.gov.uk/government/priority/increasing-business-with-the-czech-republic|nashriyot=British Embassy Prague|kirish sanasi=2014-07-22}}</ref>. == Migratsiya == 2001-yilgi Buyuk Britaniya aholini roʻyxatga olishda Buyuk Britaniyada istiqomat qiluvchi 12 220 chexiyalik kishi qayd etilgan<ref name="OECD">{{Veb manbasi|url=http://www.oecd.org/dataoecd/18/23/34792376.xls|sarlavha=Country-of-birth database|nashriyot=[[Organisation for Economic Co-operation and Development]]|kirish sanasi=2009-11-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20090617032129/http://www.oecd.org/dataoecd/18/23/34792376.xls|arxivsana=2009-06-17}}</ref>. 2004-yil may oyida Chexiyaning [[Yevropa Ittifoqi|Yevropa Ittifoqiga]] qoʻshilishi bilan chexlar Yevropa Ittifoqining boshqa joylarida yashash va ishlash huquqini qoʻlga kiritdilar va koʻplab odamlar ish uchun Buyuk Britaniyaga koʻchib oʻtadilar, lekin sezilarli darajada qaytish migratsiyasi boʻlgan<ref name="IPPR">{{Veb manbasi|url=http://www.ippr.org/members/download.asp?f=%2Fecomm%2Ffiles%2Ffloodgates%5For%5Fturnstiles%2Epdf|arxivurl=https://web.archive.org/web/20090421131227/http://www.ippr.org/members/download.asp?f=%2Fecomm%2Ffiles%2Ffloodgates_or_turnstiles.pdf|arxivsana=2009-04-21|sarlavha=Floodgates or turnstiles? Post-EU enlargement migration to (and from) the UK|muallif=Pollard|ism=Naomi|sana=April 2008|nashriyot=Institute for Public Policy Research|kirish sanasi=2009-11-07}}</ref>. Milliy statistika boshqarmasining hisob-kitoblariga koʻra, 2010-yil oktyabridan 2011-yil sentyabriga qadar Buyuk Britaniyada 24 000 dan 40 000 gacha chexiyaliklar yashagan<ref name="2009 estimates">{{Veb manbasi|url=http://www.ons.gov.uk/ons/rel/migration1/migration-statistics-quarterly-report/may-2012/population-by-country-of-birth-and-nationality.xls|sarlavha=Estimated population resident in the United Kingdom, by foreign country of birth (Table 1.3)|nashriyot=[[Office for National Statistics]]|sana=12 May 2012|kirish sanasi=13 August 2012}}{{Oʻlikhavola|date=iyun 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Davlat tashriflari == [[Elizabeth II|Qirolicha Yelizaveta II]] 1996-yil mart oyida Chexiya Respublikasiga davlat tashrifi bilan keldi, u [[Praga]] va [[Brno|Brnoga]] tashrif buyurdi va prezident [[Václav Havel|Vatslav Havel]] tomonidan qabul qilindi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=OUTWARD STATE VISITS MADE BY THE QUEEN SINCE 1952|url=http://www.royal.gov.uk/output/page4869.asp|nashriyot=Official web site of the British Monarchy|kirish sanasi=2008-11-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20081021220621/http://www.royal.gov.uk/output/Page4869.asp|arxivsana=2008-10-21|qaralgan sana=2022-10-15}}</ref>. == Manbalar == <references group="" responsive="1"></references> == Havolalar == * [http://www.mzv.cz/wwwo/?zu=london Londondagi Chexiya elchixonasi] * [https://web.archive.org/web/20081029081223/http://www.fco.gov.uk/en/about-the-fco/country-profiles/europe/czech-republic Buyuk Britaniya Tashqi ishlar va Hamdoʻstlik vazirligi Vengriya bilan munosabatlar haqida] * [http://ukinczechrepublic.fco.gov.uk/en Pragadagi Britaniya elchixonasi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20130304130551/http://ukinczechrepublic.fco.gov.uk/en/ |date=2013-03-04 }} * [http://www.britishchamber.cz Britaniya savdo palatasi (Praga)] [[Turkum:Buyuk Britaniyaning ikki tomonlama aloqalari]] [[Turkum:Chexiyaning ikki tomonlama aloqalari]] [[Turkum:Buyuk Britaniyaning tashqi siyosati]] [[Turkum:Chexiyaning tashqi siyosati]] [[Turkum:Xalqaro munosabatlar]] nz7kw0jphyku668d1v1emtkhzsnhxpc 0 815484 6312430 5733866 2026-10-19T06:29:00Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6312430 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Mark Tunis | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1938|06|30}} | toʻliqism = Mark Isakovich Tunis | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Moskva viloyati}}, [[RSFSR]] | pozitsiya = [[Darvozabon (futbol)|Darvozabon]] | joriyklub = | yoshlikyillari1 = 1951—1954 | yoshlikklublari1 = DSSh (Zaraysk) | yillar1 = 1954—1955 | klublar1 = Lokomotiv (Moskva) | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1956—1959 | klublar2 = SKIF | isht2 = KFK | gollar2 = | boshliqyillar1 = 1960—1963 | boshliqklublar1 = Irrigator (Konibodom) | boshliqyillar2 = 1964—1965 | boshliqklublar2 = Kurama | boshliqyillar3 = 1965—1966 | boshliqklublar3 = [[Xatlon (futbol klubi)|Patxakor (Qorgontepa)]] | boshliqyillar4 = 1967—1968 | boshliqklublar4 = Energetik (Dushanbe) | boshliqyillar5 = 1969—1970 | boshliqklublar5 = [[Xatlon (futbol klubi)|Patxakor (Qorgontepa)]] | boshliqyillar6 = 1970—1975 | boshliqklublar6 = [[CSKA Pomir (Dushanbe, futbol klubi)|Pomir]] | boshliqyillar7 = 1976—1977 | boshliqklublar7 = [[Surxon (futbol klubi)|Avtomobilist (Termiz)]] | boshliqyillar8 = 1978 | boshliqklublar8 = [[Xatlon (futbol klubi)|Patxakor (Qorgontepa)]] | boshliqyillar9 = 1978—1981 | boshliqklublar9 = [[CSKA Pomir (Dushanbe, futbol klubi)|Pomir]] | boshliqyillar10 = 1982—1983 | boshliqklublar10 = [[Xatlon (futbol klubi)|Patxakor (Qorgontepa)]] | boshliqyillar11 = 1984 | boshliqklublar11 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi (Fargʻona)]] | boshliqyillar12 = 1985—1986 | boshliqklublar12 = Znamya Truda | boshliqyillar13 = 1987—1990 | boshliqklublar13 = [[Xatlon (futbol klubi)|Vaxsh]] | boshliqyillar14 = 1991—1992 | boshliqklublar14 = [[CSKA Pomir (Dushanbe, futbol klubi)|Pomir]] | boshliqyillar15 = 1992—1994 | boshliqklublar15 = Avangrad (Kolmna) | boshliqyillar16 = 1995—1996 | boshliqklublar16 = Saturn (Ramenskoe) | boshliqyillar17 = 1997—1998 | boshliqklublar17 = Shinnik | boshliqyillar18 = 1999—2002 | boshliqklublar18 = Ironi | boshliqyillar19 = 2002—2007 | boshliqklublar19 = Isroil (futzal) | boshliqyillar20 = | boshliqklublar20 = | boshliqyillar21 = | boshliqklublar21 = | boshliqyillar22 = | boshliqklublar22 = }} '''Mark Isakovich Tunis''' (1938-yil 30-iyunda tugʻilgan) – [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|sovet]] va rossiyali [[futbol]] [[Murabbiy (futbol)|murabbiy]], sobiq professional [[futbolchi]]. Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy. == Futbolchilik faoliyati == Mark voleybol, xokkey bilan shugʻullangan, velosport boʻyicha yoshlar oʻrtasida Moskva viloyati turnirida (14 yosh) chempion boʻlgan. [[Shaxmat]] boʻyicha sport ustaligiga nomzod<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.youtube.com/watch?v=h-b9o_C-9Vw|sarlavha=Марк Тунис в программе «Час интервью»|qaralgan sana=26-oktyabr 2018-yil|arxivsana=11-iyun 2019-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190611143455/https://www.youtube.com/watch?v=h-b9o_C-9Vw&list=PLLmMLj85Wxnm9bSCAsqQ8CVm24HpowgEa&index=134}}</ref>. Futbolchi sifatida Zaraysk sport maktabida darvozabon (1951—1954), [[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|Moskvaning „Lokomotiv“]] (1954—1955), Moskvaning SKIF (1956—1959) klublarining oʻrinbosarlar jamoasida oʻynagan. == Murabbiylik faoliyati == GTSOLIFK Rossiya sport universiteti bitiruvchisi (1956—1960). Murabbiylarni respublikaning chekka hududlari futboldan taʼlim berishi uchun [[Tojikiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Tojikiston]]ga joʻnatilgan va u yerda oʻttiz yil davomida ishladi: „Irrigator“ [[Konibodom|Konibodam]] (1960—1963), „Kurama“ Taboshar (1964—1965), „[[Xatlon (futbol klubi)|Paxtakor]]“ [[Xatlon (viloyat)|Qoʻrgʻontepa]] (1965—1966-yillarda murabbiy, 1969—1970, 1978, 1982—1983-yillarda katta murabbiy), Energetik Dushanbe (1967—1968-yillarda yordamchi murabbiy), [[SSKA Pomir Dushanbe (futbol klubi)|Pomir Dushanbe]] (1970—1975-yillarda jamoa rahbari, 1978 – 1981-yillarda katta murabbiy, 1991—1992-yillarda maslahatchi murabbiy), [[Surxon (futbol klubi)|Termizning „Avtomobilchi“]] (1976—1977-yillarda katta murabbiy), [[Neftchi (futbol klubi)|Fargʻonaning „Neftchi“]] (1984-yil, katta murabbiy), 1985—1986-yillarda Orexovo-Zuyevoning „Znamya Truda“ jamoasida katta murabbiy lavozimlarida ishlagan. 1992—1994-yillarda Rossiya ikkinchi ligasida ishtirok etgan Kolomnaning „Avangard“ klubida bosh murabbiy, Rossiyaning Saturn Ramenskoye (1995—1996), Shinnik Yaroslavl (1997—1998) jamoalarida seleksioner murabbiy boʻlib ishlagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.sport-express.ru/newspaper/1998-03-02/5_2/|sarlavha=Ежедневная спортивная газета СПОРТ-ЭКСПРЕСС (интернет-версия)|qaralgan sana=26-oktyabr 2018-yil|arxivsana=26-oktyabr 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181026182619/https://www.sport-express.ru/newspaper/1998-03-02/5_2/}}</ref>. „Ironi“<ref name="ffttj">{{Veb manbasi|url=http://fft.tj/pozdravlyaem-s-80-letiem-marka-isaevicha-tunisa/|sarlavha=ПОЗДРАВЛЯЕМ С 80-ЛЕТИЕМ МАРКА ИСАЕВИЧА ТУНИСА!|qaralgan sana=26-oktyabr 2018-yil|arxivsana=23-avgust 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180823105925/http://fft.tj/pozdravlyaem-s-80-letiem-marka-isaevicha-tunisa/}}</ref> / „Makkabi-Ironi“ Shlomi<ref>{{Veb manbasi|url=http://footballfacts.ru/staffs/73357|sarlavha=Тунис Марк Исаакович 30.06.1938 — футбол|qaralgan sana=26-oktyabr 2018-yil|arxivsana=26-oktyabr 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181026150202/http://footballfacts.ru/staffs/73357}}</ref> / „Ironi“ Nahariya<ref name="livelib">livelib.ru/author/387084-mark-tunis</ref> (1999—2002) jamoalarida bosh murabbiy boʻlib ishlagan<ref name="ffttj" />. Mark Tunisning taniqli tarbiyalanuvchilari orasida Aleksey Cherednik, [[Edgar Gess]], [[Rashid Rahimov]], [[Muhsin Muhammadiyev]], [[Aleksandr Azimov]], [[Aleksandr Uvarov (futbolchi)|Aleksandr Uvarov]], Valeriy Sarychev bor<ref name="livelib">livelib.ru/author/387084-mark-tunis</ref>. [[Yevropa futzal uyushmasi|Yevropa futzal ittifoqi]] rahbariyatining aʼzosi boʻlgan<ref>[http://www.futsal-salovyfotbal.com/index.php?str_id=12&id_pod=&id_pod2=&id_zpr=827 ::Česká federace sálového fotbalu::]</ref>. 2008-yildan beri [[Kanada|Kanadaning]] [[Toronto]] shahrida yashaydi, Kanada fuqaroligiga ega. „Futbol sirlari“, „Futbolchi psixologiyasi“, „Darvozabon psixologiyasi“, „Futbol faoliyatining psixologik xususiyatlari“ va boshqa kitoblar muallifi<ref>{{Veb manbasi|url=http://news.tj/ru/news/sports/20170622/mark-tunis-uzhasno-skuchal-po-tadzhikistanu|sarlavha=Марк Тунис: «Ужасно скучал по Таджикистану»|qaralgan sana=26-oktyabr 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180908233746/https://www.news.tj/ru/news/sports/20170622/mark-tunis-uzhasno-skuchal-po-tadzhikistanu|arxivsana=2018-09-08}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havoalar == * [https://footballfacts.ru/person/24659 Mark Tunis] Footballfactsru saytida {{Neftchi futbol klubi murabbiylari}} {{Surxon futbol klubi murabbiylari}} {{CSKA Pomir futbol klubi murabbiylari}} {{DEFAULTSORT:Tunis, Mark}} [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:30-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:SSSR futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Neftchi futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Surxon murabbiylari]] [[Turkum:CSKA Pomir futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir futbol murabbiylar]] [[Turkum:Tojikiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiylar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] lon6m6t8yj1f4eh4dpaax4186oq0e2d 0 817158 6312205 6292323 2026-10-18T17:19:15Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312205 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Chad Michael Murray | portret = Chad Michael Murray at Nostalgia Con Anaheim 2026.jpg | tavsif = Murray at the premiere of ''[[Pirates of the Caribbean: At World's End]]'' in [[Disneyland]], 2007 | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|mf=yes|1981|08|24}} | tavallud joyi = [[Buffalo, New York]], U.S. | kasbi = Actor | faoliyat_yillari = 1997–present | turmush oʻrtogʻi = {{ubl| {{Nikoh|[[Sophia Bush]]|April 16, 2005|September 29, 2006|end=divorced}}| {{Nikoh|[[Sarah Roemer]]|January 2015}} }} | bolalari = 2 }} '''Chad Maykl Myurrey''' (1981-yil 24-avgustda tugʻilgan) — amerikalik [[aktyor]]. U WB / [[The CW|CW]] drama serialidagi ''One Tree Hill'' (2003–09, 2012)dagi Lukas Skott rolini, The WB / [[The CW|CW]] serialidagi ''Gilmore Girls'' (2000–01)dagi Tristan Dugray va Charli Todd rolidagi takroriy roli bilan mashhur. The WB seriyasining beshinchi mavsumi ''Dousonʼs Creek'' (2001–02). Myurrey „ ''Freaky Friday'' „ (2003), ''“Zolushka hikoyasi“'' (2004), ''"Mum uyi"'' (2005) va " ''Fruitvale Station'' " (2013) filmlarida ikkinchi darajali rollarni ijro etgan. Myurrey Marvel / [[American Broadcasting Company|ABC]] serialidagi ''Agent Karterda'' (2015–16) yordamchi rollarda koʻrinish berdi. U 2019-yilda ''[[Riverdale|Riverdeylda]]'' Edgar Everever rolini takroran oʻynagan. == Yoshligi == Myurrey [[Buffalo|Nyu-Yorkning Buffalo shahrida]] aviadispetcher Reks Myurrey oilasida tugʻilgan. Uning onasi Marrey 10 yoshida oilani tark etgan<ref name=":0">{{Veb manbasi|sana=5-fevral 2007-yil|sarlavha=Getting to know a little about Chad Michael Murray|url=https://www.seventeen.com/celebrity/interviews/a11473/chad-michael-murray/|kirish sanasi=4-may 2022-yil|ish=Seventeen|til=en-us}}</ref>. Uning uchta akasi, bir opasi, bir oʻgay ukasi, bir oʻgay singlisi va bir oʻgay ukasi bor. U [[Skottlar|shotland]], [[Inglizlar|ingliz]], [[Nemislar|nemis]], [[Shveysariyaliklar|shveysariya-nemis]] va [[Polyaklar|polyak]] millatiga mansub hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|muallif=Fine|ism=Aubrey|sarlavha=Getting to Know: Chad Michael Murray|url=http://www.seventeen.com/entertainment/features/chad-michael-murray|ish=[[Seventeen (American magazine)|Seventeen]]|sana=5-fevral 2007-yil|qaralgan sana=5-avgust 2013-yil}}</ref>. Myurrey Nyu-Yorkning Klarens shahridagi Klarens oʻrta maktabida oʻqiydi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.filmreference.com/film/82/Chad-Michael-Murray.html|sarlavha=Chad Michael Murray profile|ish=filmreference.com|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil}}</ref>. U adabiyotga muxlis boʻlgan va futbol oʻynagan<ref name="Roberts">{{Kitob manbasi|last=Christine Roberts|title=One Tree Hunks: The Unauthorized Biographies of Chad Michael Murray and James Lafferty|publisher=Random House, Inc.|year=2004|pages=73–74|accessdate=3-iyul 2010-yil|url=https://books.google.com/books?id=6xqHdN6re3EC&pg=PA73|isbn=0-345-47952-1}}</ref>. Oʻsmirlik yoshida uning burni sinadi. Bu uning faoliyati davomida burun ishini olgani haqidagi xabarlarga olib keldi. Myurrey 2004-yilda bergan intervyusida shunday dedi: “Men 18 yoshimda [[Burger King|Burger Kingga]] sakrab tushdim va burnimni yuzimning boshqa tomoniga qoʻyishdi. Bu uchta yigit edi - men nima qilishim kerak edi? Shifokorlar rentgen nurlarini oʻtkazishni ham ovora qilishmadi. Ular shunchaki qayta oʻrnatdilar. Ammo bu burun operatsiyasi emas edi - odamlar buni burun operatsiyasi deb aytishlaridan nafratlanaman!". == Hayoti == === 1999–2002: Erta ish === Myurrey [[Orlando (Florida)|Florida shtatining Orlando shahrida]] boʻlib oʻtgan modellashtirish anjumanida qatnashish uchun stipendiya yutib oldi, u yerda agent bilan uchrashdi, u uni bir hafta davomida [[Los-Anjeles|Los-Anjelesga]] borishga va nima boʻlishini koʻrishga undadi<ref name=":0"/>. Keyinchalik u menejerga ega boʻldi va 1999-yilda [[Hollywood|Hollywoodga]] koʻchib oʻtdi<ref name=":0" />. U Skechers, Tommy Hilfiger va [[Gucci]] kabi brendlar uchun modellik qilishni boshlaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Chad Michael Murray|url=https://www.stylebistro.com/The+15+Hottest+Models-Turned-Actors/articles/-c3jv8EjcM1/Chad+Michael+Murray|kirish sanasi=4-may 2022-yil|ish=StyleBistro|til=inglizcha}}{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Keyin u " ''Gilmore Girls'' " filmida boy bola Tristin DuGrey rolini oʻynadi, bu serialning birinchi mavsumida bosh qahramonlardan biri boʻlgan va keyinchalik takrorlanadigan xarakterga aylandi. U bir nechta mehmonda bosh rollarni ijro etgan televizion rollarda, jumladan, " ''Yenilmagan'' " epizodida va " ''Diagnosis: Murder'' " epizodida oʻynaydi. Myurrey 2001-yilda ''Dousonʼs Creek'' muvaffaqiyatli teleserialida Charli Todd rolida oʻynagan. === 2003–2012: ''One Tree Hill'' va filmlari bilan yutuqlari === 2003-yilda u „Keyingi '': Uyga uzoq yoʻl“'' televizion filmida paydo boʻldi. Keyin Myurrey [[Lindsay Lohan|Lindsi Lohan]] va [[Jamie Lee Curtis|Jeymi Li Kertis]] bilan birgalikda [[Walt Disney Pictures|Walt Disney Picturesning]] " ''Freaky Friday'' „ badiiy filmida paydo boʻldi. Film birgina [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Qoʻshma Shtatlarda]] jami 110 222 438 dollar daromad olib, katta prokat boʻldi. Tanqidchilar film haqidagi sharhlarida asosan ijobiy boʻlishdi va film Yahoo! da „B“ bahosini oldi! [[Rotten Tomatoes]] filmlari va 88% „Certified Fresh“ reytingi. Myurrey, shuningdek, ''“Yolgʻiz qoʻriqchi'' " televizion filmida ham oʻynadi, u yerda Luqo Xartman rolini oʻynagan. Keyinchalik 2003-yilda Myurrey WBning " ''One Tree Hill'' " muvaffaqiyatli teleserialida Lukas Skottning bosh rolini qoʻlga kiritdi. Serial qisqa vaqt ichida 4,50 dan ortiq tomosha bilan kanalning eng katta hitiga aylandi&nbsp;birinchi mavsum finalida million tomoshabin tomosha qildi. Serial 2003-yilda birinchi marta efirga uzatilgan va The CW uchun eng yuqori reytinglarni olishni davom ettirganida Jahon bankining eng muvaffaqiyatli va eng yuqori reytingli televizion dasturi boʻlgan. Seriya, shuningdek, Myurreyga koʻplab mukofotlar, jumladan ikkita Teen Choice mukofotini qoʻlga kiritdi va kitoblar seriyasini yaratdi. Myurrey asosiy shon-shuhrat va ommaviy axborot vositalariga taʼsir oʻtkazgandan soʻng, u bir nechta yuqori darajadagi kelishuvlar uchun matbuot kotibi boʻldi. U va uning ''One Tree Hill'' hamkasblari [[MasterCard]] va K-Mart uchun rasmiy tasdiqlovchilar boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.thefreelibrary.com/KMART+GETS+HIP+RETAILER+SWINGS+DEAL+WITH+THE+WB-a0116976805|sarlavha=KMart Gets Hip Retailer Swings Deal with the WB|ism=Brent|muallif=Hopkins|ish=The Free Library|sana=21-may 2004-yil|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil|arxivsana=19-oktabr 2012-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20121019011241/http://www.thefreelibrary.com/KMART+GETS+HIP+RETAILER+SWINGS+DEAL+WITH+THE+WB-a0116976805}}</ref>. Ular Cingular Wireless va [[Chevrolet Cobalt|Chevy Cobaltni]] maʼqulladilar<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.onetreehillweb.net/media/05may.html|sarlavha=One Tree Hill update|ish=One Tree Hill Web|sana=19-may 2005-yil|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil}}</ref>. [[Fayl:Chad_Michael_Murray.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f5/Chad_Michael_Murray.JPG/220px-Chad_Michael_Murray.JPG|thumb| 2007-yil Monte-Karlo televizion festivalida]] Myurreyning „ ''One Tree Hill'' „ filmidagi bosh rolidan soʻng, u ''Rolling Stone'' va ''People'' kabi bir nechta asosiy jurnallarning muqovasida paydo boʻldi. Oʻsha yili u ''People'' jurnalida „TVning eng seksual yigitlari“ roʻyxatiga kiritilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/gallery/0,,785726_7,00.html|sarlavha=TV's Sexiest Guys|ish=People Magazine|sana=24-noyabr 2004-yil|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil}}</ref>. 2004-yilda Myurrey [[Hilary Duff|Hilari Daff]] bilan ''“Zolushka hikoyasi'' „ romantik komediyasida rol oʻynadi. Sharhlar asosan salbiy boʻlsa-da, film 70,1 dollar daromad olib, oʻrtacha kassa muvaffaqiyatiga erishdi.&nbsp;butun dunyo boʻylab million<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=A Cinderella Story Movie Reviews, Pictures|url=http://www.rottentomatoes.com/m/cinderella_story|ish=Rotten Tomatoes|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|ish=Urban Cinefile|sarlavha=Cinderella Story, A|url=http://www.urbancinefile.com.au/home/view.asp?a=9407&s=Reviews|kirish sanasi=25-noyabr 2007-yil|arxivsana=26-dekabr 2007-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20071226042853/http://www.urbancinefile.com.au/home/view.asp?a=9407&s=Reviews}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=A Cinderella Story (2004)|ish=Box Office Mojo|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=cinderellastory.htm|kirish sanasi=17-iyul 2010-yil}}</ref>. Film 2005-yilda Teen Choice mukofotlarini bir nechta nominatsiyalarda gʻoliblikka olib keldi. Oʻsha yilning oxirida Myurrey ''Teen People'' jurnalining muqovasida paydo boʻldi<ref>{{Kitob manbasi|url=https://www.amazon.com/People-Magazine-September-Michael-Murray/dp/images/B0026VZGWI|title=Teen People Magazine September 2005 Issue One Tree Hill Cast/Chad Michael Murray (Single Back Issue)|date=2005-yil sentabr}}</ref>. 2005-yilda Myurrey ''“Mum uyi“'' filmida rol oʻynadi. Film 12 dollar yigʻdi&nbsp;birinchi kunida million. Aksariyat kinotanqidchilar filmga salbiy baho bergan boʻlsalar ham, ''House of Wax'' butun dunyo boʻylab 70 million dollardan ortiq daromad oldi. Film Myurreyga 2005-yilda "Teen Choice Awards " nominatsiyasida „Tanlash kino aktyori: aksiya/sarguzasht/triller“ nominatsiyasida gʻolib boʻlishiga olib keldi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Awards for Chad Michael Murray|url=https://www.imdb.com/name/nm0614877/awards|nashriyot=imdb|kirish sanasi=30-iyul 2013-yil}}</ref>. U 2006-yilda [[Samuel L. Jackson|Samuel L. Jekson]] va [[Jessica Biel|Jessika Bil]] bilan birga [[Iroq urushi]] dramasida „Jasurlar ''uyi“'' da qisqacha rol oʻynagan. 2009-yil may oyida The CW Myurrey oʻzining yettinchi mavsumida ''One Tree Hillga'' qaytmasligini eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tvguide.com/News/Murray-Burton-exit-1006006.aspx|sarlavha=Breaking: Two Stars Exit ''One Tree Hill''|ish=TVGuide.com|ism=Matt|muallif=Mitovich|sana=12-may 2009-yil|qaralgan sana=12-may 2009-yil}}</ref>. Myurreyning videosi yozib olingan, unda u muxlislarga pulni tejashni xohlagani uchun uni qaytarishni xohlamasliklarini aytgan. Biroq, Mark Shvann intervyusida unga shouga qaytish uchun „ajoyib narsalar“ taklif qilinganini aytdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Martin |first=Denise |date=12-may 2009-yil |title=One Tree Hill stars Chad Michael Murray and Hilarie Burton exit |work=Los Angeles Times |url=http://latimesblogs.latimes.com/showtracker/2009/05/one-tree-hill-stars-chad-michael-murray-and-hilarie-burton-exit.html |access-date=2-iyul 2010-yil}}</ref>. 2010-yilda Myurrey oʻzining „ Oʻylab boʻlmaydigan (men tayyor)“ klipida [[Alicia Keys|Alisiya Keysning]] sevgi qiziqishi rolini oʻynadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.imdb.com/news/ni2417150/|sarlavha=Alicia Keys 'Unthinkable' video premiers featuring Chad Michael Murray|ish=IMDb|sana=12-may 2010-yil|qaralgan sana=21-iyun 2010-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://hollywoodcrush.mtv.com/2010/05/13/alicia-keys-unthinkable-video-chad-michael-murray/|sarlavha=Chad Michael Murray Stars in Alicia Keys' "Unthinkable" Video-- We Dissect His Looks!|ish=MTV.com|ism=George|muallif=Loomis|sana=13-may 2010-yil|qaralgan sana=17-iyul 2010-yil|arxivsana=2010-05-16|arxivurl=https://web.archive.org/web/20100516145932/http://hollywoodcrush.mtv.com/2010/05/13/alicia-keys-unthinkable-video-chad-michael-murray/}}</ref>. Keyin u " ''Lies in Plain Sight'' " [[Lifetime|telefilmida]] Ethan McAllister rolini oʻynadi. Myurrey, shuningdek, ''Rojdestvo Cupid'' filmida Eshli Benson va Kristina Milian bilan birga rol oʻynagan<ref name="ashben">{{Veb manbasi|url=https://twitter.com/AshBenzo/status/19605773124|sarlavha=Twitter / Ashley Benson: For those asking...the mov|nashriyot=Twitter.com|sana=26-iyul 2010-yil|qaralgan sana=22-fevral 2012-yil}}</ref>. Film ABC oilaviy filmi boʻlib, „oʻzining Rojdestvo oʻtmishi, hozirgi va kelajagiga tashrif buyurgan komadagi qiz haqida“<ref>{{Veb manbasi|url=http://blog.zap2it.com/frominsidethebox/2010/07/chad-michael-murray-books-abc-familys-ex-mas-carol.html|sarlavha=Chad Michael Murray books ABC Family's 'Ex-Mas Carol' – From Inside the Box – Zap2it|nashriyot=Blog.zap2it.com|qaralgan sana=22-fevral 2012-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120429212830/http://blog.zap2it.com/frominsidethebox/2010/07/chad-michael-murray-books-abc-familys-ex-mas-carol.html|arxivsana=April 29, 2012}}</ref>. 2011-yilda The CW ''One Tree Hillning'' soʻnggi mavsumida Lukas Skott sifatida mehmon sifatida qaytishini eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=CHAD MICHAEL MURRAY RETURNS TO "ONE TREE HILL"|nashriyot=The CW|qaralgan sana=31-avgust 2011-yil|url=http://www.cwtv.com/page/chad-michael-murray-returns.html|sana=August 29, 2011|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110927165344/http://www.cwtv.com/page/chad-michael-murray-returns.html|arxivsana=September 27, 2011}}</ref>. Epizod 2012-yil 22-fevralda namoyish etilgan. === 2013-yildan hozirgi kungacha: Televizion rollari === 2013-yilda Myurrey ''Fruitvale Station'' filmida, [[Bay hududi tezkor tranzit tizimi|BART]] stantsiyasida politsiyachi tomonidan oʻldirilgan Oskar Grantning soʻnggi kuni haqida hikoya qiluvchi filmda paydo boʻldi. Film 2013-yilda Sundans kinofestivalida ikkita asosiy mukofotni qoʻlga kiritdi. 2014-yil avgust oyida u Marvelning " ''Agent Karter'' „ teleserialida agent Jek Tompson rolini oʻynadi va ikkinchi mavsum uchun qaytib keldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://marvel.com/news/tv/2014/8/29/23178/marvels_agent_carter_casts_2_key_roles|sarlavha=Marvel's Agent Carter Casts 2 Key Roles|ish=MARVEL.com|sana=29-avgust 2014-yil|qaralgan sana=5-sentabr 2014-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140901040658/http://marvel.com/news/tv/2014/8/29/23178/marvels_agent_carter_casts_2_key_roles|arxivsana=September 1, 2014}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.news.com.au/entertainment/tv/chad-michael-murray-confirms-hes-on-board-for-agent-carter-season-two/story-e6frfmyi-1227425491177|sarlavha=Chad Michael Murray confirms he's on board for Agent Carter season two|sana=2-iyul 2015-yil|qaralgan sana=12-avgust 2015-yil|ish=news.com.au|arxivsana=4-iyul 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150704193937/http://www.news.com.au/entertainment/tv/chad-michael-murray-confirms-hes-on-board-for-agent-carter-season-two/story-e6frfmyi-1227425491177}}</ref>. 2019-yil 8-fevralda Myurrey The CW dramasi ''[[Riverdale|Riverdaleda]]'' Edgar Everever rolida takrorlanuvchi rolga taklif qilingani eʼlon qilindi<ref>{{Veb manbasi|url=https://tvline.com/2019/02/08/riverdale-chad-michael-murray-season-3-edgar-evernever/|sarlavha=Riverdale Recruits Chad Michael Murray as Sexy Cult Leader Edgar Evernever|muallif=Swift|ism=Andy|nashriyot=TVline|sana=8-fevral 2019-yil|qaralgan sana=8-fevral 2019-yil}}</ref>. U Hallmarkning „Rojdestvo ''uchun beshta karta“'' (2019) filmida Torrey DeVittoga qarshi chiqdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.goodmorningamerica.com/culture/story/chad-michael-murray-tree-hill-stars-upcoming-hallmark-62513741|sarlavha=Former 'One Tree Hill' stars to appear in upcoming Hallmark movie|ish=Good Morning America|til=inglizcha|qaralgan sana=4-may 2019-yil}}</ref>. Film Jessika (DeVitto) atrofida boʻlib, u oʻz hayotiga taʼsir qilgan besh kishiga Rojdestvo kartalarini yuboradi va Marrey Jessikaning xatlaridan birini oluvchining oʻgʻli sifatida paydo boʻladi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.yahoo.com/entertainment/apos-one-tree-hill-apos-170101654.html|sarlavha='One Tree Hill's' Chad Michael Murray and Torrey DeVitto Reunite for Hallmark Christmas Movie (Exclusive)|ish=www.yahoo.com|til=inglizcha|qaralgan sana=4-may 2019-yil|arxivsana=2022-10-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221026080511/https://www.yahoo.com/entertainment/apos-one-tree-hill-apos-170101654.html}}</ref>.2021-yilda u Hotels.com mehmonxonalarni bron qilish veb-saytining reklama roligida Stiv rolini oʻynadi<ref>{{Veb manbasi|sana=13-may 2021-yil|ism=Christine|muallif=Burroni|sarlavha=See Chad Michael Murray Turn a Hotels.com Commercial Into a Classic Rom-com Moment|url=https://www.travelandleisure.com/travel-tips/celebrity-travel/chad-michael-murray-hotels-dot-com-commercial|kirish sanasi=4-may 2022-yil|ish=Travel + Leisure|til=inglizcha}}</ref>. == Yozgan kitoblari == Myurrey 2011-yil sentyabr oyida ''Everlast'' nomli romanini chiqardi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.thechadmichaelmurray.com/everlast-2|sarlavha=Chad Michael Murray &#124; Everlast|nashriyot=Thechadmichaelmurray.com|qaralgan sana=22-fevral 2012-yil}}</ref>. 2017-yilda u romanchi Xizer Grexem bilan hammualliflik qilgan ''American Drifter: An Exhilarating Tale of Love and Murder'' ni nashr etdi. Romantik triller tushidan ilhomlangan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Bernardini |first=Gabrielle |date=10-noyabr 2016-yil |title=Chad Michael Murray Wrote a Romance Novel |publisher=[[US Magazine]] |url=http://www.usmagazine.com/celebrity-news/news/chad-michael-murray-writes-new-romance-novel-w449733}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == [[Fayl:Chad_Michael_Murray_1.JPG|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/ca/Chad_Michael_Murray_1.JPG/170px-Chad_Michael_Murray_1.JPG|thumb| Murray, 2007-yil may]] Myurrey 2004-yil may oyida ''“One Tree Hill'' " filmidagi hamkasbi [[Sophia Bush|Sofiya Bush]] bilan unashtirildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/article/0,,663884,00.html|sarlavha=Chad Michael Murray to Marry Sophia Bush|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=14-iyul 2004-yil|qaralgan sana=20-sentabr 2013-yil|ism=Stephen M.|muallif=Silverman|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160303215000/http://www.people.com/people/article/0,,663884,00.html|arxivsana=2016-03-03}}</ref>. va ular 2005-yil 16-aprelda [[Santa Monica (California)|Santa Monikada (Kaliforniya]]) turmush qurishdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/article/0,,1050868,00.html|sarlavha=Chad Michael Murray Marries Sophia Bush|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=18-aprel 2005-yil|qaralgan sana=20-sentabr 2013-yil|ism=Lycia|muallif=Naff|arxivurl=https://web.archive.org/web/20070103152049/http://www.people.com/people/article/0,,1050868,00.html|arxivsana=2007-01-03}}</ref>. Ular 2005-yil sentyabr oyida ajralishlarini eʼlon qilishdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/article/0,,1109973,00.html|sarlavha=Chad Michael Murray, Sophia Bush Split|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=26-sentabr 2005-yil|qaralgan sana=20-sentabr 2013-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20070103043335/http://www.people.com/people/article/0,,1109973,00.html|arxivsana=2007-01-03}}</ref>. 2006-yil fevral oyida Bush firibgarlik sabab, bekor qilish uchun hujjatlar topshirdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/article/0,,1168676,00.html|sarlavha=Sophia Bush Cites 'Fraud' in Annulment|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=28-fevral 2006-yil|qaralgan sana=20-sentabr 2013-yil|ism=Pamela|muallif=Warrick|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130921055816/http://www.people.com/people/article/0,,1168676,00.html|arxivsana=2013-09-21}}</ref>. Bushning arizasi rad etildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=12-aprel 2007-yil |title=Celebrity Annulments |work=[[Forbes]].com |url=https://www.forbes.com/2007/04/12/celebrity-marriage-annulment-biz-cx_ee_0412annulment.html |access-date=20-sentabr 2013-yil}}</ref> va u va Myurrey oʻrniga 2006-yil dekabr oyida ajrashish huquqiga ega boʻlladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.com/people/article/0,,20005552,00.html|sarlavha=Chad Michael Murray and Sophia Bush's Divorce Is Final|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=29-dekabr 2006-yil|qaralgan sana=20-sentabr 2013-yil|ism=Ken|muallif=Lee|arxivurl=https://web.archive.org/web/20070823213350/http://www.people.com/people/article/0,,20005552,00.html|arxivsana=2007-08-23}}</ref>. Bushdan ajralganidan soʻng, Myurrey Kenzi Dalton bilan<ref name="dalton2006">{{Veb manbasi|url=https://people.com/archive/fast-forward-vol-65-no-16/|sarlavha=Fast Forward His marriage not yet ended, Chad Michael Murray steps out with his new, teen fiancee Kenzie Dalton|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=24-aprel 2006-yil|qaralgan sana=31-mart 2019-yil}}</ref> uchrashishni boshladi, u 2005-yilda Shimoliy Karolinadagi Miss USA oʻsmirlar tanlovida birinchi ikkinchi oʻrinni egallagan Dalton ''One Tree Hillda'' qoʻshimcha boʻlganida tanishgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.eonline.com/ca/news/3482/who-knew-chad-michael-murray-still-engaged|sarlavha=Who Knew? Chad Michael Murray Still Engaged|nashriyot=[[E! Online]]|sana=7-dekabr 2006-yil|qaralgan sana=31-mart 2019-yil|ism=Kristen|muallif=Veitch}}</ref>. Ular 2006-yil aprel oyida unashtirilgan<ref name="dalton2006" />, lekin 2013-yil avgustida ular yetti yillik nikohlarini bekor qilishdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://people.com/celebrity/chad-michael-murray-and-kenzie-dalton-end-engagement/|sarlavha=Chad Michael Murray and Kenzie Dalton End Engagement|ish=[[People (jurnal)|People]]|sana=20-sentabr 2013-yil|qaralgan sana=31-mart 2019-yil}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Barker |first=Olivia |date=20-sentabr 2013-yil |title=Chad Michael Murray splits from fiancee of 7 years |work=USA Today |url=https://www.usatoday.com/story/life/people/2013/09/20/chad-michael-murray-splits-from-one-tree-hill-fiancee/2845109}}</ref>. 2014-yilda Myurrey ''tanlagan'' hamkasbi Sara Roemer bilan uchrashishni boshladi. 2015-yil yanvar oyida u va Roemer turmush qurganliklari va birinchi farzandini kutayotganliklari eʼlon qilindi<ref name="Rotman">{{Veb manbasi|ism=Michael|muallif=Rotman|sarlavha=Chad Michael Murray is Married and Expecting First Child with Sarah Roemer|ish=[[ABC News]]|sana=20-yanvar 2015-yil|qaralgan sana=20-yanvar 2015-yil|url=https://abcnews.go.com/Entertainment/chad-michael-murray-married-expecting-child-sarah-roemer/story?id=28356115}}</ref>. Ular bir oʻgʻli bor, yilda tugʻilgan 2015,va bir qizi tugʻilgan 2017<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Chad Michael Murray and Sarah Roemer Welcome a Son|url=http://celebritybabies.people.com/2015/06/01/chad-michael-murray-welcomes-son-sarah-roemer/|nashriyot=People.com|ism=Wade|muallif=Rouse|sana=June 1, 2015|qaralgan sana=1-iyun 2015-yil|arxivsana=3-iyun 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150603233914/http://celebritybabies.people.com/2015/06/01/chad-michael-murray-welcomes-son-sarah-roemer/}}</ref>. === Film === {| class="wikitable sortable" !Yil ! Sarlavha ! Rol ! class="unsortable" | Izohlar |- | 2001-yil | ''Megiddo: Omega kodi 2'' | Devid Aleksandr - 16 yosh | |- | 2003-yil | ''Qiziqarli juma'' | Jeyk | |- | 2004-yil | ''Zolushka hikoyasi'' | Ostin Eyms | |- | 2005-yil | ''Mum uyi'' | Nik Jons | |- | 2006-yil | ''Jasurlar uyi'' | Jordan Ouens | |- | 2011-yil | ''Tashuvchi'' | Tetcher | Qisqa film |- | 2012-yil | ''Birinchi boʻsa'' | Oʻzi | Qisqa; [[Rachael Leigh Cook|Rachael Leigh Kuk]] bilan (''Qiziq yoki oʻlish'' uchun) |- | 2013-yil | ''Konnektikutdagi hayajon 2: Jorjiya arvohlari'' | Endi Uayrik | |- | 2013-yil | ''Fruitvale stantsiyasi'' | Ofitser Ingram | |- | 2013-yil | ''Gʻor odamlari'' | Jey | |- | 2013-yil | ''Madea Rojdestvosi'' | Tanner Makkoy | |- | 2014-yil | ''Orqada qolmoq'' | Kameron „Bak“ Uilyams | |- | 2014-yil | ''Boshqa odamlarning bolalari'' | PK | |- | 2015-yil | ''Uning qoʻllariga sevgi yozish uchun'' | Jeymi Tvorkovski | 2011-yilda suratga olingan |- | 2016-yil | ''Qonunbuzarlar va farishtalar'' | Genri | |- | 2018 | ''Sovuq Brook lageri'' | Jek | |- | 2020 | ''Maks Uinslou va sirlar uyi'' | Atticus Fazilati | |- | 2020 | ''Kechadan omon qoling'' | Boy | |- | 2021-yil | ''Ted Bundy: Amerikalik Boogeyman'' | Ted Bundy | <ref>{{Veb manbasi|muallif=Miska|ism=Brad|sana=7-may 2021-yil|sarlavha='House of Wax' Star Chad Michael Murray Becomes Ted Bundy, the 'American Boogeyman'|url=https://bloody-disgusting.com/movie/3664134/house-wax-star-chad-michael-murray-becomes-ted-bundy-american-boogeyman/|kirish sanasi=10-may 2021-yil|ish=Bloody Disgusting!|til=inglizcha}}</ref> |- | 2021-yil | ''Oʻyindan omon qoling'' | Erik | |- | 2021-yil | ''Qal'a'' | Frederik Balzari | |- | 2022 | ''Qal'a: Snayperning koʻzi'' | Frederik Balzari | |} === Televizirdagi film va seriallari === {| class="wikitable sortable" !Year !Title !Role ! class="unsortable" |Notes |- |2000 |''Undressed'' |Dan |Episode „2.17“ |- |2000 |''Diagnosis: Murder'' |Ray Santucci |Episode: „The Cradle Will Rock“ |- |2000–2001 |''Gilmore Girls'' |Tristan Dugray |Recurring role {{Small|(Seasons 1 & 2)}} <br /><br />11 episodes |- |2001–2002 |''Dawsonʼs Creek'' |Charlie Todd |Recurring role {{Small|(Season 5)}} <br /><br />12 episodes |- |2002 |''[[CSI: Crime Scene Investigation]]'' |Tom Haviland |Episode: „The Accused Is Entitled“ |- |2003 |''Aftermath: A Long Way Home'' |Sean |Credited as Chad Murray; <br /><br />Television film |- |2003 |''The Lone Ranger'' |Luke Hartman / [[Yolgʻiz qoʻriqchi|Lone Ranger]] |Television film; <br /><br />Intended pilot for a television reboot |- |2003–2009, 2012 |''One Tree Hill'' |Lucas Scott |Main role {{Small|(Seasons 1–6)}} <br /><br />131 episodes <br /><br />Special guest star {{Small|(Episode: "Last Known Surroundings")}} <br /><br />Director {{Small|(1 episode)}} <br /><br />Writer {{Small|(1 episode)}} |- |2010 |''Lies in Plain Sight'' |Ethan McAllister |Television film |- |2010 |''Christmas Cupid'' |Patrick Kerns |Television film |- |2012 |''Scruples'' |Spider Elliott |Unaired television pilot<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Goldberg |first=Lesley |date=12-mart 2012-yil |title=Chad Michael Murray Set as Male Lead in ABC's Natalie Portman-Produced Pilot 'Scruples' |work=[[The Hollywood Reporter]] |url=http://www.hollywoodreporter.com/live-feed/chad-michael-murray-one-tree-hill-scruples-pilot-298663 |access-date=17-mart 2012-yil}}</ref> |- |2013 |''Southland'' |Dave Mendoza |Guest role; 2 episodes |- |2013–2014 |''Chosen'' |Jacob Orr |Main role |- |2015 |''Texas Rising'' |Mirabeau Lamar |Television mini-series |- |2015 |''Scream Queens'' |Brad Radwell |Special guest star <br /><br />Episode: „Thanksgiving“ |- |2015–2016 |''Agent Carter'' |Jack Thompson |Main role; 14 episodes |- |2017 |''Sun Records'' |Sam Phillips |Main role; 8 episodes |- |2018 |''The Beach House'' |Brett Beauchamps |Television film |- |2018–2019 |''Star'' |Xander |Recurring role; 8 episodes |- |2018 |''[https://www.hallmarkchannel.com/road-to-christmas Road to Christmas]'' |Danny Wise |Hallmark Channel TV movie |- |2019 |''[[Riverdale]]'' |Edgar Evernever |Recurring role; 9 episodes |- |2019 |''[https://www.hallmarkchannel.com/write-before-christmas Write Before Christmas]'' |Luke Miller |Hallmark Channel TV movie |- |2020 |''Too Close for Christmas'' |Paul Barnett |[[Lifetime|Lifetime Channel]] TV movie |- |2020 |''Love in Winterland'' |Brett |Hallmark Channel TV movie |- |2021 |''Sand Dollar Cove'' |Brody |Hallmark Channel TV movie |- |2021 |''A Winter Romance'' |Joel |GAC Family TV movie |- |2021 |''Toying With Christmas'' |Kevin |Lifetime Channel TV movie |- |2021 |''Angel Falls Christmas'' |Gabriel |GAC Family TV movie |- |2021 |''Colours of Love'' |Joel Sheehan |Paramount Movies |- |} === Musiqalari va videolari === {| class="wikitable" !Yil ! Sarlavha ! Rassom ! Rol |- | 2010-yil | " Oʻylab boʻlmaydigan (men tayyorman) " | [[Alicia Keys]] | Sevgi qiziqishi |- | 2018 | „Menga kerak boʻlgan hamma narsa“ | [[Brandy Norwood|brendi]] | Sevgi qiziqishi |- | 2019 | " Uning dunyosi yoki meniki " | Maykl Rey | Ota<ref>{{Veb manbasi|muallif=America|ism=Good Morning|sarlavha=Chad Michael Murray stars in Michael Ray's music video for 'Her World or Mine'|url=https://www.goodmorningamerica.com/culture/story/chad-michael-murray-stars-country-singer-michael-rays-66285497|kirish sanasi=4-may 2022-yil|ish=Good Morning America|til=inglizcha}}</ref> |} === Reklamalari === {| class="wikitable" !Yil ! Sarlavha ! Brend ! Rol ! {{abbr|Mnb.|Manba(lar)}} |- | 2016-yil | „Amerikada ishlab chiqarilgan: Amerikada koʻproq ish oʻrinlari“ | [[Walmart]] | Ishlab chiqarish ishchisi | <ref>{{Citation|title=Walmart TV Spot, 'Made in America: More American Jobs' Song by Aerosmith|url=https://www.ispot.tv/ad/ARF2/walmart-made-in-america-more-american-jobs-song-by-aerosmith|language=en|access-date=2022-05-04}}</ref> |- | 2021-yil | „Sindirish; ayrilish; toʻxtatish“ | Hotels.com | Stiv | <ref>{{Citation|title=Hotels.com - Breakup (2021)|url=https://www.youtube.com/watch?v=Ydp2w5PVtJU|language=en|access-date=2022-05-04}}</ref> |} == Mukofotlari va nominatsiyalari == {| class="wikitable sortable" !Yil ! Mukofot ! Turkum ! Ish ! Natija |- | rowspan="3" | 2004-yil | Tanlangan film: Breakout aktyori | rowspan="11" | Teen Choice mukofotlari | ''Zolushka hikoyasi'' | {{Gʻolib}} |- | Tanlangan TV: Breakout aktyori | rowspan="2" | ''Bitta daraxt tepaligi'' | {{Gʻolib}} |- | Tanlangan TV aktyori: Drama | {{Nom}} |- | rowspan="7" | 2005-yil | Tanlangan kino aktyori: aksiya/sarguzasht/triller | rowspan="2" | ''Mum uyi'' | {{Gʻolib}} |- | Tanlangan film: Rumble <small>(Elisha Cuthbert va Brayan Van Holt bilan)</small> | {{Nom}} |- | Tanlangan film: Kimyo <small>([[Hilary Duff|Hilari Daff]] bilan)</small> | rowspan="3" | ''Zolushka hikoyasi'' | {{Nom}} |- | Tanlangan film: Liplock <small>(Hilary Duff bilan)</small> | {{Nom}} |- | Tanlangan film: Sevgi sahnasi <small>(Hilari Daff bilan)</small> | {{Nom}} |- | Tanlangan TV aktyori: Drama | rowspan="5" | ''Bitta daraxt tepaligi'' | {{Nom}} |- | Tanlangan televizor: Kimyo <small>(Jeyms Lafferti bilan)</small> | {{Nom}} |- | rowspan="2" | 2006-yil | Tanlangan TV aktyori: Drama | {{Nom}} |- | Drama serialidagi eng yaxshi spektakl | Prizma mukofoti | {{Nom}} |- | 2008-yil | Tanlangan TV aktyori: Drama | Teen Choice mukofotlari| {{Gʻolib}} |} {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20221026080510/http://www.thechadmichaelmurray.com/ Rasmiy veb-sayt] * {{IMDbda kishi|614877|Chad Michael Murray}} * [https://web.archive.org/web/20200824170249/https://www.tvguide.com/celebrities/chad-michael-murray/bio/143930/ TVGuide.com saytida bio] * [http://www.starpulse.com/Actors/Murray,_Chad_Michael/Biography/ Starpulse.com saytidagi bio] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20151023080716/http://www.starpulse.com/Actors/Murray,_Chad_Michael/Biography/ |date=23-oktabr 2015-yil }} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Myurrey, Chad}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Amerikalik erkak televideniye aktyorlari]] [[Turkum:Amerikalik erkak modellar]] [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Amerikalik erkak aktyorlar]] [[Turkum:Amerikalik aktyorlar]] m2cta2xkoqn5i3pkaex7gylvb03cuqq 0 821414 6312196 6256038 2026-10-18T16:14:00Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312196 wikitext text/x-wiki {| class="infobox biota" style="text-align: left; width: 200px; font-size: 100%" ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |''Catharanthus roseus'' |- | colspan="2" style="text-align: center" |[[Fayl:Catharanthus_roseus24_08_2012_(1).JPG|frameless]] |- style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |- ! colspan="2" style="min-width:15em; text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Ilmiy tasniflash |- | |[[O‘simliklar]] |- | |[[Yuksak oʻsimliklar]] |- | |[[Gulli oʻsimliklar]] |- | |[[Ikki urugʻpallalilar]] |- | |[[Asterids]] |- | |[[Gentianales]] |- | |[[Apocynaceae]] |- | |''[[Catharanthus]]'' |- | |<div class="species" style="display:inline">'''''C.&nbsp;roseus'''''</div> |- ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Binar nomi |- | colspan="2" style="text-align: center" |'''<span class="binomial">''Catharanthus roseus''</span>'''<br /><br /><div style="font-size: 85%;">([[Carl Linnaeus|L.]]) [[George Don|G.Don]]<ref name="WCSP"><cite class="citation web cs1"><span class="cx-segment" data-segmentid="243">[http://wcsp.science.kew.org/namedetail.do?name_id=35719 „''Catharanthus roseus''“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20221102143805/http://wcsp.science.kew.org/namedetail.do?name_id=35719 |date=2022-11-02 }}. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="244">''[[World Checklist of Selected Plant Families]] (WCSP)''. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="246">[[Royal Botanic Gardens, Kew]]<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="248"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">4 August</span> 2019</span>.</span></cite></ref></div> |- style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |- ! colspan="2" style="text-align: center; background-color: rgb (180,250,180)" |Sinonimlar |- | colspan="2" style="text-align: left" | * ''Vinca rosea'' <small> L. </small> * ''Pervinca rosea'' <small> (L.) Gaterau </small> * ''Lochnera rosea'' <small> (L.) Rchb. ex Spach </small> * ''Ammocallis rosea'' <small> (L.) Small </small> (See also [[Catharanthus roseus#Synonyms|Synonyms]] section) |} [[Fayl:A_white_colored,_Catharanthus_Roseus_flower.jpg|right|thumb| Markazi sariq rangli oq ''C. roseus'' gul]] '''''Catharanthus roseus''''' '''chaqnoq koʻzlar''', koʻz oʻsimligi, '''qabriston oʻsimligi''', '''Madagaskar''' oʻsimligi, '''keksa xizmatkor''', '''pushti gulqogʻoz''' nomlari bilan mashhur [[Kendirdoshlar|Apocynaceae]] oilasiga mansub [[Gulli oʻsimliklar|gulli oʻsimlik]] turi. Bu oʻsimlik [[Madagaskar|Madagaskarda]] kelib chiqqan va [[Endemiklar|endemik]] tur hisoblanadi. Ammo boshqa joylarda bezak va [[Dorivor oʻsimliklar|dorivor oʻsimlik]] sifatida oʻstiriladi. Bu oʻsimlikdan saraton kasalligini davolashda ishlatiladigan vinkristin va vinblastin preparatlari olinadi<ref>{{jurnal manbasi|last=Moudi|first1=Maryam|last2=Go|first2=Rusea|last3=Yien|first3=Christina Yong Seok|last4=Nazre|first4=Mohd.|date=4-noyabr 2013-yil|title=Vinca Alkaloids|journal=International Journal of Preventive Medicine|volume=4|issue=11|pages=1231–1235|issn=2008-7802|pmc=3883245|pmid=24404355}}</ref>. Ilgari ''Vinca rosea'' sifatida ''Vinca'' turkumiga kiritilgan. Uning xalq orasida tarqalgan koʻplab nomlari bor, ular orasida ''arivotaombelona'' yoki ''rivotambelona'', ''tonga'', ''tongatse'' yoki ''trongatse'', ''tsimatiririnina'' va ''vonenina mavjud''<ref name="MDME">{{Cite encyclopedia|url=https://en.mondemalgache.org/bins/taxonLists?kingdom=B&order=1&range=C#catharanthusroseus|title=Botanical scientific bames|encyclopedia=Malagasy Dictionary and Malagasy Encyclopedia|language=inglizcha|date=2001|editor-first=Jean-Marie|editor-last=de La Beaujardière|access-date=2022-11-02|archivedate=2022-11-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221101234935/https://en.mondemalgache.org/bins/taxonLists?kingdom=B&order=1&range=C#catharanthusroseus}}</ref>. == Tavsif == ''Catharanthus roseus'' — [[Doim yashil oʻsimliklar|doim yashil]] [[yarim buta]] yoki [[Oʻt|oʻt oʻsimlik]] boʻyi {{Convert|1|m|in|0|abbr=on}} gacha yetadi. Barglari oval choʻzinchoq, uxuuzunligi {{Convert|2.5–9|cm|in|1|abbr=on}}, kengligi {{Convert|1–3.5|cm|in|1|abbr=on}} yaltiroq yashil, tuksiz, qarama-qarshi juftlikda joylashgan<ref name="rhs">Huxley, A., ed. (1992). </ref><ref name="foc">Flora of China: [http://www.efloras.org/florataxon.aspx?flora_id=2&taxon_id=200018366 ''Catharanthus roseus'']</ref><ref name="com">College of Micronesia: [http://www.comfsm.fm/~dleeling/botany/1999/vhp/rosnak01.html ''Catharanthus roseus'']</ref><ref name="jeps">Jepson Flora: [http://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?553,559,560 ''Catharanthus roseus''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220522073918/https://ucjeps.berkeley.edu/cgi-bin/get_JM_treatment.pl?553,559,560 |date=2022-05-22 }}</ref>. == Ekologiya == Yovvoyi tabiatda ''C. roseus'' yoʻqolib ketish xavfi ostida turgan oʻsimlik hisoblanadi. Biroq, u Avstraliya, [[Bangladesh]], Hindiston, [[Malayziya]], [[Pokiston]] va Amerika Qoʻshma Shtatlari kabi dunyoning subtropik va tropik hududlarida keng tarqalgan va tabiiylashtirilgan<ref name="rhs">Huxley, A., ed. (1992). </ref>. U Avstraliyada oʻsishga shunchalik yaxshi moslashganki, [[Gʻarbiy Avstraliya|Gʻarbiy Avstraliya]] va Avstraliya poytaxti hududi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.jcu.edu.au/orpheus-island-research-station/information-for/catharanthus-roseus|sarlavha=Catharanthus roseus|nashriyot=Orpheus Island Research Station – James Cook University|qaralgan sana=2-noyabr 2015-yil}}{{Oʻlikhavola|date=noyabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> va Kvinslendning sharqiy qismlarida zararli [[begona oʻtlar]] roʻyxatiga kiritilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://keyserver.lucidcentral.org/weeds/data/03030800-0b07-490a-8d04-0605030c0f01/media/Html/Catharanthus_roseus.htm|sarlavha=Factsheet – Catharanthus roseus|nashriyot=Queensland Government|qaralgan sana=2-noyabr 2015-yil|arxivsana=2016-03-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160312000251/http://keyserver.lucidcentral.org/weeds/data/03030800-0b07-490a-8d04-0605030c0f01/media/Html/Catharanthus_roseus.htm}}</ref>. [[Fayl:Catharanthus_roseus_105.jpg|alt=|thumb|240x240px| Qizil markazli navli och pushti]] == Kultivatsiya == [[Manzarali oʻsimliklar|Manzarali oʻsimlik]] sifatida u quruq va ozuqaviy jihatdan tanqis sharoitlarda chidamliligi uchun qadrlanad. Toʻliq quyosh va yaxshi quritilgan tuproqni afzal koʻradi. Gul rangining oʻzgarishi (oq, binafsha, shaftoli, qizil va qizil-toʻq sariq), shuningdek, moʻtadil mintaqalarda sovuq oʻsish sharoitlariga chidamliligi uchun koʻplab [[Nav|navlar]] tanlangan. Diqqatga sazovor navlar orasida „Albus“ (oq gullar), „Uzum sovutgichi“ (atirgul-pushti; sovuqqa chidamli), Ocellatus guruhi (turli xil ranglar) va „Yalpiz sovutgichi“ (oʻrtasi qizil; sovuqqa chidamli)<ref name="rhs">Huxley, A., ed. (1992). </ref>. AQShda u koʻpincha „Vinka“ deb nomlanadi, ammo botaniklar uning identifikatsiyasini oʻzgartirgan va koʻpincha janubda yoʻllar boʻylab oʻsib borayotganini koʻrish mumkin. Buyuk Britaniyada u Qirollik [[bogʻdorchilik]] jamiyatining bogʻdagi xizmatlari uchun mukofotiga sazovor boʻldi<ref name="RHSPF">{{Veb manbasi|url=https://www.rhs.org.uk/Plants/98105/i-Catharanthus-roseus-i/Details|sarlavha=RHS Plantfinder - ''Catharanthus roseus''|qaralgan sana=12-yanvar 2018-yil}}</ref>(2017-yilda tasdiqlangan)<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rhs.org.uk/plants/pdfs/agm-lists/agm-ornamentals.pdf|sarlavha=AGM Plants - Ornamental|sana=2017-yil iyul|nashriyot=Royal Horticultural Society|qaralgan sana=24-yanvar 2018-yil}}</ref>. == Foydalanadi == === Anʼanaviy === Bu tur uzoq vaqtdan beri dorivor oʻsimlik sifatida yetishtiriladi<ref>{{jurnal manbasi|last=Nejat|first1=Naghmeh|last2=Valdiani|first2=Alireza|last3=Cahill|first3=David|last4=Tan|first4=Yee-How|last5=Maziah|first5=Mahmood|last6=Abiri|first6=Rambod|date=2015|title=Ornamental Exterior versus Therapeutic Interior of Madagascar Periwinkle (Catharanthus roseus): The Two Faces of a Versatile Herb|journal=The Scientific World Journal|language=inglizcha|volume=2015|page=982412|doi=10.1155/2015/982412|issn=2356-6140|pmc=4312627|pmid=25667940}}</ref>. Ayurvedada (Hind anʼanaviy tibbiyoti) uning ildizlari va kurtaklari ekstrakti zaharli boʻlsa-da, bir qancha kasalliklarga qarshi ishlatiladi. Anʼanaviy xitoy tabobatida undan olingan ekstraktlar [[Qandli diabet|diabet]], [[bezgak]] va [[Limfogranulematoz|Xodgkin limfomasi]] kabi koʻplab kasalliklarga qarshi ishlatilgan<ref name="foc"/>. 1950-yillarda vinka alkaloidlari, jumladan, vinblastin va vinkristin, diabetga qarshi dori-darmonlarni tekshirish paytida ''Catharanthus roseusdan'' ajratib olingan<ref>{{jurnal manbasi|last=Heijden|first1=Robert|last2=Jacobs|first2=Denise|last3=Snoeijer|first3=Wim|last4=Hallard|first4=Didier|last5=Verpoorte|first5=Robert|date=1-mart 2004-yil|title=The Catharanthus Alkaloids:Pharmacognosy and Biotechnology|url=http://dx.doi.org/10.2174/0929867043455846|journal=Current Medicinal Chemistry|volume=11|issue=5|pages=607–628|doi=10.2174/0929867043455846|pmid=15032608|issn=0929-8673}}</ref>. Ushbu tasodifiy kashfiyot vinblastin va vinkristinning kimyoterapevtik taʼsiri boʻyicha tadqiqotlarni kuchaytirishga olib keldi. Gʻarb farmatsevtika kompaniyalari tomonidan 2001-yilda ''C. roseus'' tomonidan ishlab chiqarilgan dori-darmonlarga nisbatan tarixiy mahalliy foydalanish va [[patent]] oʻrtasidagi ziddiyat biopiratlikda ayblanishiga olib keldi<ref name="Karasov">{{jurnal manbasi|last=Karasov|first1=Corliss|year=2001|title=Who Reaps the Benefits of Biodiversity?|journal=[[Environmental Health Perspectives]]|volume=109|issue=12|pages=A582–A587|doi=10.2307/3454734|jstor=3454734|pmc=1240518|pmid=11748021}}</ref>. === Dorivor === Vinblastin va vinkristin, bir nechta saraton turlarini davolash uchun ishlatiladigan kimyoterapiya dori-darmonlari oʻsimlikda mavjud<ref>{{Kitob manbasi|last=Gansäuer|first=Andreas|title=Metal Catalyzed Reductive C—C Bond Formation: A Departure from Preformed Organometallic Reagents|publisher=[[Springer Science & Business Media]]|year=2007|isbn=978-3-540-72879-5|editor=Krische|series=Topics in Current Chemistry|pages=25–52|chapter=Reductive C—C bond formation after epoxide opening via electron transfer|doi=10.1007/128_2007_130|chapterurl=https://books.google.com/books?id=A5xcVmT9iIQC&pg=PA25}}</ref><ref>{{Kitob manbasi|last=Cooper|first=Raymond|title=Botanical Miracles: Chemistry of Plants That Changed the World|publisher=[[CRC Press]]|year=2016|isbn=978-1-4987-0430-4|pages=46–51|chapter=Africa's gift to the world|chapterurl=https://books.google.com/books?id=aXGmCwAAQBAJ&pg=PA46}}</ref><ref name="MoleculesReview">{{jurnal manbasi|last=Keglevich|first1=Péter|last2=Hazai|first2=Laszlo|last3=Kalaus|first3=György|last4=Szántay|first4=Csaba|year=2012|title=Modifications on the basic skeletons of vinblastine and vincristine|journal=[[Molecules (jurnal)|Molecules]]|volume=17|issue=5|pages=5893–5914|doi=10.3390/molecules17055893|pmc=6268133|pmid=22609781}}</ref><ref>{{Kitob manbasi|last=Raviña|first=Enrique|title=The evolution of drug discovery: From traditional medicines to modern drugs|publisher=[[John Wiley & Sons]]|year=2011|isbn=978-3-527-32669-3|pages=157–159|chapter=Vinca alkaloids|chapterurl=https://books.google.com/books?id=iDNy0XxGqT8C&pg=PA157}}</ref> va katarantin va vindolin alkaloidlarining birikmasidan [[Biosintez|biosintezlanadi]]<ref>{{Kitob manbasi|last=Hirata|first=K.|url=https://archive.org/details/medicinalaromati0006unse/page/46|title=Biotechnology in Agriculture and Forestry 26|publisher=[[Springer-Verlag]]|year=1994|isbn=978-3-540-56391-4|editor=Bajaj|series=Medicinal and Aromatic Plants|pages=[https://archive.org/details/medicinalaromati0006unse/page/46 46–55]|chapter=''Catharanthus roseus'' L. (Periwinkle): Production of Vindoline and Catharanthine in Multiple Shoot Cultures|chapterurl=https://books.google.com/books?id=e64hCDBddowC&pg=PA47}}</ref>. Kichik hujayrali oʻpka saratonini davolashda qoʻllaniladigan yangi yarim sintetik kimyoterapevtik vosita vinorelbin<ref name="MoleculesReview" /><ref>{{jurnal manbasi|last=Faller|first1=Bryan A.|last2=Pandi|first2=Trailokya N.|year=2011|title=Safety and efficacy of vinorelbine in the treatment of non-small cell lung cancer|journal=[[Clinical Medicine Insights: Oncology]]|volume=5|pages=131–144|doi=10.4137/CMO.S5074|pmc=3117629|pmid=21695100}}</ref> vindolin va katarantin<ref name="MoleculesReview" /><ref>{{jurnal manbasi|last=Hardouin|first1=Christophe|last2=Doris|first2=Eric|last3=Rousseau|first3=Bernard|last4=Mioskowski|first4=Charles|year=2002|title=Concise synthesis of anhydrovinblastine from leurosine|journal=[[Organic Letters]]|volume=4|issue=7|pages=1151–1153|doi=10.1021/ol025560c|pmid=11922805}}</ref><ref name="anhydro2vinorelbine">{{jurnal manbasi|last=Ngo|first1=Quoc Anh|last2=Roussi|first2=Fanny|last3=Cormier|first3=Anthony|last4=Thoret|first4=Sylviane|last5=Knossow|first5=Marcel|last6=Guénard|first6=Daniel|last7=Guéritte|first7=Françoise|year=2009|title=Synthesis and biological evaluation of ''Vinca alkaloids'' and phomopsin hybrids|journal=[[Journal of Medicinal Chemistry]]|volume=52|issue=1|pages=134–142|doi=10.1021/jm801064y|pmid=19072542}}</ref> yoki ''vinka'' alkaloid leyrozidan tayyorlanishi mumkin<ref>{{jurnal manbasi|last=Hardouin|first1=Christophe|last2=Doris|first2=Eric|last3=Rousseau|first3=Bernard|last4=Mioskowski|first4=Charles|year=2002|title=Concise synthesis of anhydrovinblastine from leurosine|journal=[[Organic Letters]]|volume=4|issue=7|pages=1151–1153|doi=10.1021/ol025560c|pmid=11922805}}</ref>. Oʻsimlikdan insulinni ogohlantiruvchi vinkolin ajratilgan<ref>{{jurnal manbasi|last=Aynilian|first1=GH|last2=Weiss|first2=SG|last3=Cordell|first3=GA|last4=Abraham|first4=DJ|last5=Crane|first5=FA|last6=Farnsworth|first6=NR|year=1974|title=Catharanthus alkaloids. XXIX. Isolation and structure elucidation of vincoline|url=https://archive.org/details/sim_journal-of-pharmaceutical-sciences_1974-04_63_4/page/536|journal=Journal of Pharmaceutical Sciences|volume=63|issue=4|pages=536–8|doi=10.1002/jps.2600630409|pmid=4828700}}</ref><ref>{{jurnal manbasi|last=Yao|first1=XG|last2=Chen|first2=F|last3=Li|first3=P|last4=Quan|first4=L|last5=Chen|first5=J|last6=Yu|first6=L|last7=Ding|first7=H|last8=Li|first8=C|last9=Chen|first9=L|year=2013|title=Natural product vindoline stimulates insulin secretion and efficiently ameliorates glucose homeostasis in diabetic murine models|journal=Journal of Ethnopharmacology|volume=150|issue=1|pages=285–97|doi=10.1016/j.jep.2013.08.043|pmid=24012527}}</ref>. [[Fayl:A_Catharanthus_Roseus_bush_in_Hyderabad,_Pakistan.jpg|right|thumb| Periwinkle butasi]] [[Fayl:Catharanthus_roseus_82.jpg|alt=Dark pink colour|right|thumb|165x165px| Turli xil ranglarda keladi]] == Biologiya == Rosinidin — ''C. roseus'' gullarida topilgan pushti antosiyanidin pigmentidir<ref>{{jurnal manbasi|last=Toki|first1=Kenjiro|last2=Saito|first2=Norio|last3=Irie|first3=Yuki|last4=Tatsuzawa|first4=Fumi|last5=Shigihara|first5=Atsushi|last6=Honda|first6=Toshio|title=7-''O''-Methylated anthocyanidin glycosides from ''Catharanthus roseus''|journal=[[Phytochemistry (jurnal)|Phytochemistry]]|volume=69|issue=5|pages=1215–1219|year=2008|pmid=18164044|doi=10.1016/j.phytochem.2007.11.005}}</ref>. Loxneritsin ildizlar tarkibida uchrovchi alkaloid<ref name="tabersonine_doi">{{Veb manbasi|url=http://www.plantphysiol.org/content/177/4/1473|sarlavha=American Society of Plant Biologists|nashriyot=August 2018}}</ref>. == Toksiklik == ''C. roseus'', agar odamlar tomonidan ogʻiz orqali isteʼmol qilinsa, juda zaharli boʻlishi mumkin. Oʻsimlikning barcha qismlari zaharli hisoblanadi. Isteʼmol qilingandagi simptomlar yengil oshqozon kramplari, yurak asoratlari, gipotenziya, tizimli falajdan iborat boʻlib, natijada oʻlimga olib keladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Is Periwinkle Plant Poisonous or Toxic?|sana=9-iyun 2020-yil|url=https://plantcaretoday.com/periwinkle-plant-poisonous.html}}</ref>. Fransuz botanigi Per Botoning soʻzlariga koʻra, uning zaharli xususiyatlari meksikaliklarga qadimdan maʼlum boʻlgan. Bu gulning nomlaridan biri boʻlgan ''vonenina'', Malagasy tilidan „tavba guli“ degan maʼnoni anglatadi<ref name="Boiteau">{{Cite encyclopedia|url=https://en.mondemalgache.org/bins/teny2/vonenina|title=vonenina|first1=Pierre|last1=Boiteau|encyclopedia=Dictionnaire des noms malgaches de végétaux|language=fransuzcha|date=1999|publisher=Editions Alzieu|volume=IV|access-date=2022-11-02|archivedate=2022-11-01|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221101233210/https://en.mondemalgache.org/bins/teny2/vonenina}}</ref>. == Galereya == <gallery widths="150" heights="150"> Fayl:Madagascar periwinkle bdl8.jpg|Binafsha ''rangli Catharanthus roseus'' Fayl:Catharanthus roseus grown in a balcony.jpg|Bu Bangladeshda uyning balkonidagi gulli vannada manzarali oʻsimlik sifatida oʻstirilgan. Fayl:Madagascar periwinkle bdl2.jpg|Oq rangdagi ''Catharanthus roseus'' Fayl:Madagascar periwinkle bdl1.jpg|Oq ''Catharanthus roseus'' Fayl:Madagascar periwinkle bdl0.jpg|Qizil ''Catharanthus roseus'' Fayl:Catharanthus roseus Madagascar periwinkle White.JPG|Oq qizgʻish periwinkle Fayl:Catharanthus roseus in Kerala.jpeg|Keraladagi Catharanthus roseus Fayl:Madagascar periwinkle bdl.jpg|Binafsha ''rangli Catharanthus roseus'' Fayl:Vinca Catharanthus roseus in Bangladesh.JPG|''Vinka'' Bangladeshning [[Cox's Bazar|Koks-]] bozoridagi bogʻdan Fayl:Rose Periwinkle.jpg|Bangladeshning [[Ishwardi|Ishvardi]] shahrida joylashgan Catharanthus roseus Fayl:Catharanthus roseus flower bud, Burdwan, West Bengal, India 12 09 2012.JPG|[[West Bengal|Gʻarbiy Bengaliyadagi]] gul kurtaklari, Hindiston Fayl:Nithyaklalyani.jpg|Hindiston Fayl:Nayantara.jpg|Hindistonda keng tarqalgan bog 'oʻsimlik Fayl:Catharanthus roseus-1.jpg|Pokistondagi Catharanthus roseus Fayl:Catharanthus roseus Malaysia.jpg|Malayziyada yetishtiriladi Fayl:Nithyakalyani India.jpg|Hindiston ibodatxonalarida oʻstirilgan gulli oʻsimlik Fayl:Catharanthus roseus MHNT.BOT.2005.0962.jpg|Meva va urugʻlar Fayl:Matured seeds of Madagascar Periwinkle.jpg|Madagaskardagi pishgan mevalari Fayl:Immature seeds of Madagascar periwinkle.jpg|Madagaskar periwinkle pishmagan mevalari Fayl:Catharanthus roseus Pacifica Burgundy Halo-Madagascar Periwinkle.JPG|Tinch okeani Burgundiya Halo — Madagaskar Periwinkle Fayl:Catharanthus roseus-Red flowers of Madagascar Periwinkle 2.JPG|Madagaskar qizil gulli nav Fayl:Catharanthus Periwinkle.jpg|[[New Delhi|Yangi Dehlidagi]] qozonli oʻsimlik Fayl:Pollens of Catharanthus roseus.jpg|Anter </gallery> == Manbalar == {{manbalar|30em}} [[Turkum:Madagaskar florasi]] [[Turkum:Uy o‘simliklari]] [[Turkum:Dorivor oʻsimliklar]] ekoiay1a8yn5964vaubt9qmmbhn4sx3 0 821524 6312582 5757352 2026-10-19T10:56:10Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6312582 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Mario Stanić|tasvir=Mario Stanic.jpg|izoh=|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1972|04|10|df=y}}|tavallud_joyi=[[Sarajevo]], [[SR Bosniya va Gersogovina]],<br />[[Socialist Federal Republic of Yugoslavia|SFR Yugoslaviya]]|boʻyi=1.87m|pozitsiya=[[Yarimhimoaychi]]|joriyklub=|klubraqami=|yoshlikyillari1=|yoshlikklublari1=[[FK Željezničar Sarajevo|Željezničar]]|yillar1=1988—1992|klublar1=[[FK Željezničar Sarajevo|Željezničar]]|isht1=63|gollar1=17|yillar2=1992—1993|klublar2=[[NK Croatia Zagreb|Croatia Zagreb]]|isht2=26|gollar2=11|yillar3=1993—1994|klublar3=[[Sporting de Gijón|Sporting Gijón]]|isht3=34|gollar3=7|yillar4=1994—1995|klublar4=[[S.L. Benfica|Benfica]]|isht4=14|gollar4=5|yillar5=1995—1996|klublar5=[[Club Brugge K.V.|Club Brugge]]|isht5=37|gollar5=27|yillar6=1996—2000|klublar6=[[Parma F.C.|Parma]]|isht6=77|gollar6=19|yillar7=2000—2004|klublar7=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|isht7=59|gollar7=7|milliyyillar1=1991|milliyjamoa1=[[Yugoslavia national football team|Yugoslaviya]]|milliyisht1=2|milliygollar1=0|milliyyillar2=1993|milliyjamoa2=[[Croatia national under-21 football team|Xorvatiya U21]]|milliyisht2=2|milliygollar2=1|milliyyillar3=1995—2003|milliyjamoa3=[[Croatia national football team|Xorvatiya]]|milliyisht3=49|milliygollar3=7|medallar=}} '''Mario Stanić''' ({{Talaffuz|Mario Stanich}})(1972-yil 10-aprelda tugʻilgan) — xorvatiyalik sobiq [[Futbol|futbolchi]]. Koʻp qirrali hujumkor oʻyinchi boʻlgani uchun u [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] yoki [[Yarim himoyachi|hujumkor yarim himoyachi]] pozitsiyalarida oʻynagan. == Klubdagi faoliyati == Stanić oʻz faoliyatini Željezničar Sarayevoda boshlagan. U sobiq Yugoslaviyadagi eng iqtidorli yosh futbolchilardan biri sanalardi. 1992-yilda urush boshlangan va Stanić [[Sava (daryo)|Sava daryosi]] boʻylab oʻtayotgan Slavonski Brodga qochib, Xorvatiyaga koʻchib oʻtgan va u yerda Xorvatiya Zagreb jamoasida oʻynagan. Bir mavsumdan soʻng Stanić Ispaniyaning „Sporting de Gijon“ klubiga, oradan bir yil oʻtib esa Portugaliyaning „Benfika“ klubiga oʻtgan. 1995-yilda u [[Brugge Football Club|"Brugge]]" klubiga kelib qoʻshilgan va oʻsha yili 20 ta gol bilan Belgiya birinchi divizionining eng yaxshi toʻpurari boʻlgan. Keyin „Parma“ uni 1996-yil oxirida sotib olgan va u Italiya jamoasi safida toʻrt mavsum oʻtkazgan. === Chelsea === Stanić 2000-yil iyun oyida 5,6 million funt evaziga [[Chelsea F.C.|"Chelsea"ga]] oʻtgan. U Jimmy Floyd Xasselbaink va Eydur Gudyonsendan keyin Chelseaning uchinchi transferi boʻlgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=28-iyun 2000-yil |title=Chelsea sign Croatian star |work=BBC News |publisher=British Broadcasting Corporation |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/sport/football/fa_carling_premiership/809869.stm |access-date=31-mart 2012-yil}}</ref>. Stanić ligadagi debyutini 2000-yil avgust oyida „West Ham United“ ga qarshi uyinda maydonga tushgan va 35 metrdan gol muallifiga aylangan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=20-avgust 2000-yil |title=Stanic brace sinks Hammers |work=BBC Sport |publisher=British Broadcasting Corporation |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/football/eng_prem/887429.stm |access-date=31-mart 2012-yil}}</ref>. Bu gol keyinroq BBCning „ ''Kunning oʻyini“'' dasturida „ ''Mavsumning'' eng yaxshi goli“ nominatsiyasiga daʼvogar boʻlgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=15-may 2001-yil |title=Super Mario arrives |work=BBC Sport |publisher=British Broadcasting Corporation |url=http://news.bbc.co.uk/sport2/hi/tv_and_radio/match_of_the_day/1331984.stm |access-date=31-mart 2012-yil}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == 1991-yilda Yugoslaviya terma jamoasi safida ikki marta maydonga tushganidan soʻng, Stanić 1995/2003-yillar oraligʻida Xorvatiya terma jamoasi safida 49ta xalqaro oʻyinda gʻalaba qozongan va 7ta gol urgan<ref>[http://www.rsssf.com/miscellaneous/dc-stanic-intl.html Mario Stanic — International Appearances] — RSSSF</ref>. 1995-yil sentabrida Estoniyaga qarshi Yevro-1996 saralash oʻyinida xalqaro debyut qilgan. U Xorvatiya terma jamoasi safida Angliyada boʻlib oʻtgan yevro-1996 finalida uchta oʻyin oʻtkazgan va 1998-yilda Fransiyada boʻlib oʻtgan FIFA Jahon chempionati finalida jamoaning yettita oʻyinida qatnashgan va bronza medalini qoʻlga kiritgan. Oxirgi turnirda u Xorvatiya terma jamoasining Yamayka ustidan 3:1 hisobida gʻalaba qozongan oʻyinida birinchi Jahon chempionatidagi golini kiritgan va chorak finalda [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]] ustidan 3:0 hisobida gʻalaba qozonilganda Robert Jarnining birinchi goliga assistentlik qilgan. Stanić, shuningdek, Xorvatiya terma jamoasi bilan 2002-yilgi FIFA Jahon chempionati finalida ikkinchi boʻlimda zahiradan maydonga tushgan. Uning soʻnggi xalqaro oʻyini 2003-yil aprel oyida Shvetsiyaga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida maydonga tushgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://eu-football.info/_player.php?id=19934|sarlavha=Player Database|ish=eu-football.info|qaralgan sana=22-may 2021-yil}}</ref>. U 2003/2004-yilgi liga mavsumida tizzasidan jiddiy jarohat olib, 32 yoshida futbolchilik faoliyatini yakunlashga majbur boʻlgan. == Faoliyat statistikasi == === Klub === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Liga ! colspan="2" |Mamlakat Kubogi ! colspan="2" |Liga Kubogi ! colspan="2" |Qitʼa ! colspan="2" |Jami |- !Divizion !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol |- | rowspan="5" |Željezničar Sarajevo |1988—1989 | rowspan="4" |Yugoslaviya Birinchi Divizioni |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |0 |0 |- |1989—1990 |14 |0 |0 |0 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |14 |0 |- |1990—1991 |28 |1 |1 |0 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |29 |1 |- |1991—1992 |21 |11 |5 |1 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |26 |12 |- ! colspan="2" |Jami !63 !12 !6 !1 !0 !0 !0 !0 !69 !13 |- |Croatia Zagreb |1992—1993 |Prva HNL |26 |11 |9 |8 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |35 |19 |- |Sporting Gijon |1993—1994 |[[La Liga]] |34 |7 |4 |3 | colspan="2" |- | colspan="2" |- |38 |10 |- |Benfica |1994—1995 |Primeira Divisão |13 |5 |1 |0 |1 |0 | colspan="2" |- |15 |5 |- | rowspan="3" |[[Brugge Football Club|Brugge]] |1995—1996 | rowspan="2" |Belgiya Birinchi Divizioni |30 |20 |5 |4 |1 |0 |4 |1 |40 |25 |- |1996—1997 |7 |7 |0 |0 |0 |0 |6 |1 |13 |8 |- ! colspan="2" |Jami !37 !27 !5 !4 !1 !0 !10 !2 !53 !33 |- | rowspan="5" |Parma |1996—1997 | rowspan="4" |[[Serie A]] |13 |3 | colspan="2" |- | colspan="2" |- | colspan="2" |- |13 |3 |- |1997—1998 |23 |4 |5 |1 | colspan="2" |- |4 |0 |32 |5 |- |1998—1999 |18 |7 |7 |0 | colspan="2" |- |6 |0 |31 |7 |- |1999—2000 |24 |6 |1 |0 |0 |0 |9 |4 |34 |10 |- ! colspan="2" |Jami !78 !20 !13 !1 !0 !0 !19 !4 !110 !25 |- | rowspan="5" |[[Chelsea F.C.|Chelsea]] |2000—2001 | rowspan="4" |[[Angliya Premer-ligasi|Premier Liga]] |12 |2 |2 |0 |0 |0 |0 |0 |15 |2 |- |2001—2002 |27 |1 |4 |1 |2 |0 |2 |0 |35 |2 |- |2002—2003 |18 |4 |3 |1 |2 |1 |2 |0 |25 |6 |- |2003—2004 |2 |0 |0 |0 |2 |0 |1 |0 |5 |0 |- ! colspan="2" |Jami !59 !7 !9 !2 !6 !1 !5 !0 !80 !10 |- ! colspan="3" |Karyerada jami !310 !88 !42 !17 !3 !0 !34 !6 !400 !114 |} === Xalqaro maydondagi gollari === {| class="wikitable" style="font-size: 95%;" !# ! Sana ! Joy ! Raqib ! Hisob ! Natija ! Musobaqa |- | 1 | 1996-yil 10-aprel | [[Gradski Vrt Stadium|Gradski vrt]], Osijek |{{Bayroq|Vengriya}} | align="center" | '''4'''&nbsp;— 1 | align="center" | 4&nbsp;— 1 | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|Oʻrtoqlik]] |- | rowspan="2" | 2-3 | rowspan="2" | 1998-yil 22-aprel | rowspan="2" | [[Gradski Vrt Stadium|Gradski vrt]], Osijek | rowspan="2" |{{Fb|POL}} | align="center" | '''2'''&nbsp;— 0 | rowspan="2" align="center" | 4&nbsp;— 1 | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|Oʻrtoqlik]] |- | align="center" | '''3'''&nbsp;— 0 | |- | 4 | 1998-yil 14-iyun | Feliks-Bolaert, Lens |{{Bayroq|Yamayka}} | align="center" | '''1'''&nbsp;— 0 | align="center" | 3&nbsp;— 1 | Jahon chempionati 1998 |- | 5 | 1999-yil 21-avgust | [[Maksimir stadioni|Maksimir]], [[Zagreb]] |{{Bayroq|Malta}} | align="center" | '''1'''&nbsp;— 0 | align="center" | 2&nbsp;— 1 | Yevro-2000 saralashi |- | 6 | 1999-yil 9-oktyabr | [[Maksimir stadioni|Maksimir]], [[Zagreb]] |[[Yugoslaviya]] | align="center" | '''2'''&nbsp;— 2 | align="center" | 2&nbsp;— 2 | Yevro-2000 saralashi |- | 7 | 2000-yil 26-aprel | Ernst Happel, [[Vena (shahar)|Vena]] |{{Bayroq|Avstriya}} | align="center" | '''2'''&nbsp;— 1 | align="center" | 2&nbsp;— 1 | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|Oʻrtoqlik]] |- |} == Yutuqlari == === Klub === '''Xorvatiya Zagreb''' * Prva HNL : 1992—1993 '''Brugge''' * Belgiya birinchi divizioni : 1995—1996 * Belgiya kubogi : 1995—1996 '''Parma''' * [[UEFA Yevropa Ligasi|UEFA kubogi]] : 1998—1999 * Italiya kubogi : 1998—1999 '''Chelsea''' * FA : 2000-yil === Xalqaro === '''Xorvatiya''' * [[FIFA Jahon chempionati]] uchinchi oʻrin: 1998 === Ordenlari === * [[Fayl:Order_of_DH_Franjo_Bučar.jpg|50x50px]] Danica Xrvatska ordeni — 1995<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=ODLUKU KOJOM SE ODLIKUJU REDOM DANICE HRVATSKE S LIKOM FRANJE BUČARA |language=xorvatcha |publisher=hrvatska.poslovniforum.hr |url=http://hrvatska.poslovniforum.hr/nn-arhiva/00025/0256f.asp}}</ref> * [[Fayl:Ribbon_of_an_Order_of_the_Croatian_Trefoil.png|50x50px]]Xorvatiya Trefoil ordeni — 1998<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=PREDSJEDNIK TUDJMAN ODLIKOVAO HRVATSKU NOGOMETNU REPREZENTACIJU |language=xorvatcha |publisher=hrt.hr |url=http://www.hrt.hr/arhiv/98/07/12/h2_hrv.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20161108054336/http://www.hrt.hr/arhiv/98/07/12/h2_hrv.html |archive-date=8-noyabr 2016-yil}}</ref> == Manbalar == {{Manbalar}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Stanic, Mario}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Bosniya va Gersegovinalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Xorvatiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ispaniyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] [[Turkum:La Liga oʻyinchilari]] [[Turkum:Futbol assotsiatsiyasi hujumchilari]] cxs4e8rd2z1bdtwshxzbtn0mvhr5iaz 0 827996 6312538 6053308 2026-10-19T09:21:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312538 wikitext text/x-wiki {{Xokkeychi bilgiqutisi | name = | image = David Nemirovsky.jpg | image_size = 230 px | caption = Nemirovsky [[HC CSKA Moscow|CSKA Moscow]] klubida 2013-yil | birth_date = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1976|8|1|mf=y}} | birth_place = [[Toronto, Ontario]], [[Kanada]] | height_ft = 6 | height_in = 2 | weight_lb = 205 | position = oʻng qanot | shoots = oʻng | played_for = [[Florida Panthers]]<br />[[HV71]]<br />[[Lokomotiv Yaroslavl]]<br />[[Ilves]]<br />[[Jokerit]]<br />[[Khimik Voskresensk]] <br />[[AK Bars Kazan]]<br />[[SKA St. Petersburg]]<br />[[Barys Astana]]<br />[[HC Dinamo Minsk]]<br />[[HC CSKA Moscow|CSKA Moscow]] | ntl_team = <!--Senior IIHF caps--> | draft = 84-oʻrindagi tanlov | draft_year = 1994 | draft_team = [[Florida Panthers]] | career_start = 1996 | career_end = 2011<br />2013—2014 | medaltemplates = {{MedalSport |[[xokkey]] }} {{MedalCountry | {{CAN}} }} {{MedalCompetition|[[Maccabiah Games]]}} {{MedalGold|[[1997 Maccabiah Games|1997 Isroil]]| xokkey}} }} '''David Semenovich Nemirovsky ({{talaffuz|Devid Semenovich Nemirovskiy}})''' ([[Rus tili|ruscha]]: Дeвид Немировски; 1976-yil 1-avgustda tugʻilgan) — [[kanada]]lik sobiq professional xokkey hujumchisi. == Oʻyin faoliyati == David Nemirovsky Kanadaning Toronto shahrida tugʻilgan. Yoshligida u 1990-yilda [[Quebec Xalqaro Pee-Wee xokkey turniri|Quebecdagi Xalqaro Pee-Wee xokkey turnirida]] Torontoning Wexford shahridagi kichik xokkey jamoasi bilan oʻynagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.publicationsports.com/ressources/files/439/Joueurs_Pro.pdf|sarlavha=Pee-Wee players who have reached NHL or WHA|yil=2018|ish=Quebec International Pee-Wee Hockey Tournament|qaralgan sana=31-yanvar 2019-yil|arxivsana=6-mart 2019-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190306085544/https://www.publicationsports.com/ressources/files/439/Joueurs_Pro.pdf}}</ref>. David Nemirovsky [[Milliy xokkey ligasi|Milliy Xokkey Ligasi]] vakili Florida Panthers klubi tomonidan 1994-yilda NHLga kirish loyihasida 84-oʻrin tanlovi bilan tanlangan edi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.hockeydb.com/ihdb/stats/pdisplay.php?pid=18620|sarlavha=David Nemirovsky Hockey Stats and Profile at hockeydb.com|ish=www.hockeydb.com}}</ref>. David Nemirovsky Florida Pathers klubi safida toʻrt mavsumning bir qismini oʻynadi. Bu vaqt ichida u Panthers uchun 91 oʻyin oʻynadi va 16 gol va 22 golli uzatmani amalga oshirdi. Shuningdek, David Nemirovsky klub safida 42 ta penaltining 38 tasini ochkoga aylantirdi. David Nemirovsky 1997-yilda Isroilda boʻlib oʻtgan Maccabiah oʻyinlarida [[Kanada erkaklar milliy xokkey terma jamoasi|Kanada milliy xokkey terma jamoasi]] tarkibida oʻynab, oltin medalni qoʻlga kiritishga yordam bergan<ref>[https://www.maccabicanada.com/1997-maccabiah-delegation „1997 Team Canada Delegation“]</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.jewishindependent.ca/oldsite/archives/dec12/archives12dec07-04.html|sarlavha=Maccabi Team Canada|ish=Jewish Independent|sana=7-dekabr 2012-yil|muallif=Paul Lungen|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180503042110/http://www.jewishindependent.ca/oldsite/archives/dec12/archives12dec07-04.html|arxivsana=2018-05-03|qaralgan sana=2022-11-14}}</ref>. Keyin Nemirovsky Yevropaga koʻchib oʻtishdan oldin Amerika Xokkey Ligasida St. John Maple Leafs klubi bilan uch mavsum oʻtkazdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.hockeydb.com/ihdb/stats/pdisplay.php?pid=18620|sarlavha=David Nemirovsky Hockey Stats and Profile at hockeydb.com|ish=www.hockeydb.com}}</ref>. Shundan keyin, David Nemirovsky Shvetsiya va Rossiyada qisqa muddatli mashgʻulotlardan soʻng Finlandiyada ikki mavsum oʻtkazdi va 2003-yilda Rossiyaga qaytdi. 2010-yilda David Nemirovsky Moskvaning CSKA jamoasida oʻynagan. Keyinroq Nemirovsky nafaqaga chiqdi. Ammo 2013-yilda KHLning SSKA Moskva klubi bilan shartnoma imzolab yana bir mavsum faoliyatini davom ettirdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://cska-hockey.ru/news/CSKA_podpisal_Devida_Nemirovski|sarlavha=David Nemirovski returns to CSKA|nashriyot=[[HC CSKA Moscow|CSKA Moscow]]|sana=7-oktabr 2013-yil|qaralgan sana=7-oktabr 2013-yil}}</ref>. == Ijrochi va murabbiylik faoliyati == 18 yillik xokkeychilik faoliyatini yakunlaganidan soʻng, David Nemirovsky Rossiyada qoldi va 2015-yildan 2018-yilgacha KHLning Admiral Vladivostok xokkey jamoasi uchun 38 yoshida sport direktori lavozimini qabul qilib, xokkey boshqaruviga oʻtdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.hcadmiral.ru/news/1933/|nashriyot=[[Admiral Vladivostok]]|sana=29-iyun 2015-yil|qaralgan sana=29-iyun 2015-yil|sarlavha=David Nemirovsky Sports Director|arxivsana=2019-12-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191222120054/http://hcadmiral.ru/news/1933/}}</ref>. 2018-yil 7-may kuni Nemirovsky Nizhny Novgorodning „Torpedo“ xokkey klubiga 2018—2019-yilgi mavsumdan boshlab bosh murabbiy etib tayinlandi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.hctorpedo.ru/14618-devid-nemirovski-glavnyy-trener-torpedo.html|sarlavha=David Nemirovsky Torpedo head coach|nashriyot=[[Torpedo Nizhny Novgorod]]|sana=7-may 2018-yil|qaralgan sana=7-may 2018-yil|til=ruscha|arxivsana=2022-05-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220519021022/https://www.hctorpedo.ru/14618-devid-nemirovski-glavnyy-trener-torpedo.html}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == {| border="0" cellpadding="1" cellspacing="0" style="text-align:center; width:60em" ! colspan="3" bgcolor="#ffffff" | ! rowspan="99" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Muntazam mavsum ! rowspan="99" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Pley-off oʻyinlari |- bgcolor="#e0e0e0" !Mavsum !Jamoa !Liga !GP !G !A !Pts !PIM !GP !G !A !Pts !PIM |- |1991—1992 |Western Dukes |MetJHL |23 |6 |13 |19 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1991—1992 |Pickering Panthers |MetJHL |14 |3 |10 |13 |5 |— |— |— |— |— |- |1992—1993 |North York Rangers |MetJHL |40 |19 |23 |42 |27 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1993—1994 |Ottawa 67’s |OHL |64 |21 |31 |52 |18 |17 |10 |10 |20 |2 |- |1994—1995 |Ottawa 67’s |OHL |59 |27 |29 |56 |25 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1995—1996 |Sarnia Sting |OHL |28 |18 |27 |45 |14 |10 |8 |8 |16 |6 |- |1995—1996 |Carolina Monarchs |AHL |5 |1 |2 |3 |0 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1995—1996 |Florida Panthers |NHL |9 |0 |2 |2 |2 |— |— |— |— |— |- |1996—1997 |Florida Panthers |NHL |39 |7 |7 |14 |32 |3 |1 |0 |1 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |1996—1997 |Carolina Monarchs |AHL |34 |21 |21 |42 |18 |— |— |— |— |— |- |1997—1998 |Florida Panthers |NHL |41 |9 |12 |21 |8 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1997—1998 |New Haven Beast |AHL |29 |10 |15 |25 |10 |1 |1 |0 |1 |0 |- |1998—1999 |Fort Wayne Komets |IHL |44 |22 |13 |35 |24 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |1998—1999 |Florida Panthers |NHL |2 |0 |1 |1 |0 |— |— |— |— |— |- |1998—1999 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |22 |3 |9 |12 |18 |5 |4 |1 |5 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |1999—2000 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |57 |18 |25 |43 |69 |— |— |— |— |— |- |2000—2001 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |9 |1 |2 |3 |10 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2000—2001 |HV71 |SEL |26 |7 |11 |18 |45 |— |— |— |— |— |- |2001—2002 |[[Lokomotiv (xokkey klubi)|Lokomotiv Yaroslavl]] |RSL |10 |2 |2 |4 |4 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2001—2002 |Ilves |SM-l |20 |12 |18 |30 |34 |3 |1 |0 |1 |8 |- |2002—2003 |Ilves |SM-l |20 |9 |8 |17 |24 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2002—2003 |Jokerit |SM-l |36 |9 |15 |24 |14 |9 |1 |2 |3 |6 |- |2003—2004 |Khimik Voskresensk |RSL |16 |3 |3 |6 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2003—2004 |Ak Bars Kazan |RSL |38 |12 |6 |18 |12 |8 |1 |1 |2 |2 |- |2004—2005 |Ak Bars Kazan |RSL |8 |0 |0 |0 |2 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2004—2005 |SKA Saint Petersburg |RSL |32 |6 |4 |10 |6 |— |— |— |— |— |- |2005—2006 |CSKA Moscow |RSL |45 |9 |9 |18 |42 |7 |3 |1 |4 |8 |- bgcolor="#f0f0f0" |2006—2007 |CSKA Moscow |RSL |47 |14 |14 |28 |32 |12 |2 |1 |3 |6 |- |2007—2008 |SKA Saint Petersburg |RSL |53 |15 |13 |28 |40 |9 |2 |1 |3 |36 |- bgcolor="#f0f0f0" |2008—2009 |SKA Saint Petersburg |[[Kontinental Xokkey Ligasi|KHL]] |43 |13 |14 |27 |30 |3 |1 |0 |1 |4 |- |2009—2010 |Barys Astana |KHL |47 |15 |14 |29 |28 |3 |1 |0 |1 |0 |- bgcolor="#f0f0f0" |2010—2011 |HC Dinamo Minsk |KHL |16 |2 |6 |8 |2 |— |— |— |— |— |- |2010—2011 |CSKA Moscow |KHL |2 |0 |0 |0 |0 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#f0f0f0" |2010—2011 |Mighty Dogs Schweinfurt |Ger.4 |2 |4 |2 |6 |0 |3 |4 |5 |9 |18 |- |2013—2014 |CSKA Moscow |KHL |16 |0 |0 |0 |6 |— |— |— |— |— |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |NHL jami !91 !16 !22 !38 !42 !3 !1 !0 !1 !0 |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |RSL jami !249 !61 !51 !112 !140 !36 !8 !4 !12 !52 |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |KHL jami !124 !30 !34 !64 !66 !6 !2 !0 !2 !4 |} == Yana qarang == * [[Tanlangan yahudiy xokkeychilar roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Nemirovsky, David}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1976-yilda tugʻilganlar]] kkrqqmt16bmy5gplyynvv3ifq1upa85 0 831025 6312287 5231456 2026-10-18T17:50:29Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312287 wikitext text/x-wiki ==<ref>uz.wikipedia.org/wiki/Jiyda</ref><ref>https://agro-ra.ru</ref> Jiyda == '''Jiyda (Elaeagnus L.) — jiydadoshlar oilasiga mansub daraxt yoki buta. Janubiy Yevropa, Markaziy va Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerikada  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} k8wizawtzgcbsqxn9djq1gplt7dmsid 6312288 6312287 2026-10-18T17:50:45Z Sherzod11W 273619 6312288 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (Elaeagnus L.) — jiydadoshlar oilasiga mansub daraxt yoki buta. Janubiy Yevropa, Markaziy va Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerikada  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} pwzsde5l22s8edbu8sx4iz5b3s0saw6 6312289 6312288 2026-10-18T17:50:57Z Sherzod11W 273619 6312289 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — jiydadoshlar oilasiga mansub daraxt yoki buta. Janubiy Yevropa, Markaziy va Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerikada  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} jxwll71ft2qjbvvuu6m4w07p70ryq0c 6312290 6312289 2026-10-18T17:51:15Z Sherzod11W 273619 6312290 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]<nowiki/>ga mansub daraxt yoki buta. Janubiy Yevropa, Markaziy va Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerikada  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} nmjwszbjkugyffijep90sxc75eb6z8m 6312291 6312290 2026-10-18T17:51:34Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312291 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. Janubiy Yevropa, Markaziy va Sharqiy Osiyo, Shimoliy Amerikada  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} sp1lui7da3fn0u1zb61nmzbklbdgv62 6312292 6312291 2026-10-18T17:52:06Z Sherzod11W 273619 6312292 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]<nowiki/>da  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} m2ij9betxh5qmffre0pd7kl2fiww75e 6312293 6312292 2026-10-18T17:52:17Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312293 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da  oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} iq4g7fuqo0s8fnnn7enent9ir0bv4vf 6312294 6312293 2026-10-18T17:52:23Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312294 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. Oʻrta Osiyo, xususan Oʻzbekistonda jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 5y2pupnt746ee3d2cqihv0v8yuyw85h 6312295 6312294 2026-10-18T17:52:41Z Sherzod11W 273619 6312295 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan [[Oʻzbekiston]]<nowiki/>da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} igj5bu41vu52zl2dtv125f4wxi8bodl 6312296 6312295 2026-10-18T17:52:51Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312296 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 8jtxcfviqt63s79c3cvjbutav1uq619 6312297 6312296 2026-10-18T17:53:09Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312297 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 2u9cidne6mfheer4bqfr5qs29klpfd2 6312298 6312297 2026-10-18T17:53:26Z Sherzod11W 273619 6312298 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} biumtgwrlo1wyccwxmvjvfgsv01jln7 6312299 6312298 2026-10-18T17:53:32Z Sherzod11W 273619 6312299 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} k3romws8xf51zblrdjwbn1amzjp098r 6312300 6312299 2026-10-18T17:53:39Z Sherzod11W 273619 6312300 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} kcp6lkbv63msgcenx61vzy8w6fyeafr 6312301 6312300 2026-10-18T17:53:52Z Sherzod11W 273619 6312301 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} j56c4ckn1rkhb1z67sngsrt26n5arqv 6312302 6312301 2026-10-18T17:54:08Z Sherzod11W 273619 6312302 wikitext text/x-wiki '''Jiyda (''Elaeagnus L''.) — [[jiydadoshlar oilasi]]ga mansub daraxt yoki buta. [[Janubiy Yevropa]], [[Markaziy Osiyo|Markaziy]] va [[Sharqiy Osiyo]], [[Shimoliy Amerika]]da oʻsadigan 40 ga yaqin turi bor. [[Oʻrta Osiyo]], xususan, [[Oʻzbekiston]]da jiydaning qargʻa jiyda (E. angustifolia yovvoyi holda oʻsadi)  Sharq jiydasi (E.orientalis), tikanakli jiyda (E. pungens), kumushsimon jiyda (E. argentea), non jiyda (E. edulis) kabi turlari oʻsadi.''' Sharq jiydasi (Elaeagnus orientalis L) mevalari azaldan xalq tabobati obyekti sifatida oʻrganilgan yirik mevali shakllari ajratib olingan va oziq-ovqat va dorivor sifatida foydalanilgan hamda ilmiy jihatdan oʻrganilgan. Ming yillar davomida Sharq jiydasining yirik mevali shakllari yaratilganki, ular nafaqat yirik mevalari, serhosilligi, tez hosilga kirishi hamda turli tuproq va iqlim sharoitlariga moslashib oʻsa olishi bilan ajralib turadi. Jiyda daraxti juda plastik oʻsimlik. Shu sababli ham jiydaning ekologik tabiatini anglash bir buncha murakkab. Sharq jiydasining bargi oddiy, ensiz kumushrang, daraxti 8–10 m, shoxlari siyrak, tikanakli yoki tikansiz, guli 2 jinsli, sariq serasal, xushboʻy efir moyli, mevasi sargʻish, magʻizsiz danakli, eti unsimon, xushxoʻr. Jiydaning mevasi yangiligida yoki quritib isteʼmol qilinadi. Mevasidan spirt va kuchsiz alkogolli ichimliklar tayyorlanadi. Tabobatda oshqozon-ichak kasalliklarini davolashd<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> a ishlatiladi.Yogʻochidan turli xil buyumlar yasaladi, parfumeriya sanoatida, gulidan [[Efir moylari|efir moyi]] olinadi. Jiyda qurgʻoqchilikka chidamli, yer osti suvlari yuzi va shoʻr tuproqlarda ham oʻsaveradi. Danagidan, ildiz bachkisidan va qalamchasidan koʻpayadi. Koʻchati oʻtqazilgach, 3 -5 yilda hosilga kiradi. May- iyun oyida gullaydi, mevasi sentyabr-oktyabrda pishadi. Bir tupi 50 kggacha hosil beradi. Jiyda 60-80 yil yashaydi. Non jiyda mevali daraxt sifatida ekiladi, oʻrta boʻyli daraxt. Sernam joylarda yaxshi oʻsadi. Serhosil, mevasi yirik, mazali, qizgʻish- qoʻngʻir rangli. Oʻzbekiston oʻrmonchilik ilmiy-tadqiqot institutida 20 ga yaqin navi taʼriflangan. Qizil jiyda, Raʼno, Urganch, Xuramoy, Toshkent deserti, Choʻli qandak, Qizil qandak va boshqalar. Hozirgi davrga kelib sanoat ahamiyati maʼlum bir darajaga pasaydi. Oʻzbekiston, Tojikiston va koʻpgina mamlakatlarda ayrim tomorqa  bogʻlarida ekiladi. Tuproqni azot bilan boyitadi. Ozuqaviy quvvati 34kkalni tashkil etadi. Jiyda mevasini uzoq muddat saqlash mumkin. Pishib yetilganida terib  olingach, bir necha oydan soʻng ham oʻzining foydali jihatlarini yoʻqotmaydi. Jiydazorlar tuproq unumdorligini oshiradi, 1 gektarda 60-70 kggacha azot toʻplanishini taʼminlaydi. Jiyda shoʻrxak yerlar  tarkibida 3,5% gacha tuzlar boʻlgan tuproq sharoitlarida, yer osti suvlar yaqin yerlarda ham, toshloq yerlarda ham bemalol oʻsib hosil beradi. Oʻtkazilgan tadqiqotlarga koʻra,  [[Toshkent vohasi]], Xorazm, Fargʻona va Sirdaryo viloyatlarida tabiiy tarqalgan va madaniy oʻsib turgan Sharq jiyda daraxti, turli tuproq-relyef va iqlim sharoitlariga yaxshi moslashganini koʻrsatadi. Sharq jiyda yorugʻsevar, issiqlikka chidamli, +50 C gacha issiqda, -30C gacha boʻlgan suvuqqa bemalol chidaydi. Shu sababli ham jiydani madaniy ekish chegarasi anchagina shimolga surilgan. Moskva, Ifa, Yekaterinburg, Berl shaharlari liniyasigacha boʻlgan hududlarda jiyda sovuqlardan zararlanmasdan bemalol oʻsmoqda, koʻkalamzorlashtirishda, oʻrmon melioratsiyasi sohalarida foydalanishmoqda. Oʻrmonchilik va bogʻdorchilik amaliyotida har bir mevali, manzarali oʻsimlik turlarining oʻz oʻrni hamda  faoliyati bor. Ayniqsa, shoʻr yerlarda oʻsib muhim meliorativ funksiyalarni bajarishga moslashgan Sharq jiyda oʻsimligi nafaqat yerning meliorativ holatini yaxshilash, balkim qimmatli mevalar ham beradi. Markaziy Osiyoda jiydalarning mahalliy shakllari asosan Oʻzbekiston janubidagi qurgʻoqchil suptropik zonada, Turkmaniston va Tojikistonda uchraydi va oʻz vatanida havaskor bogʻbonlar tomonidan yetishtiriladi. Oʻzbekistonda birinchi marta unabi koʻchatlari Samarqandda meva beradi. 1934-yilda payvandlangan unabi yaʼni jiyda koʻchatlari Kaliforniyadan tajriba- naslchilik stansiyasiga yetkazib berildi va mahalliy sharoitda oʻsishni boshladi, koʻp yillik kuzatishlar natijasida  istiqbolli navlarni Oʻzbekistonda yetishtirish uchun tavsiya etishdi. == Jiyda mevasi tibbiyotda == Jiydaning qimmatli xususiyati zamonaviy tibbiyot tomonidan tan olingan, qon bosimini pasaytirish uchun eng ishonchli va tasdiqlangan dorivor oʻsimliklardan biridir. Xitoyda jiyda mevalaridan qon bosimini tushiradigan turli dorivor ekstraktlar va choylar tayyorlanadi. Abu Ali ibn Sino tibbiy amaliyotida yogʻli taomlarga unabi boʻlmagan mevalarni qoʻshishni tavsiya qilgan. Eron shuningdek mevalari Hindistonga dorivor xomashyo sifatida koʻp miqdorda eksport qilinadigan jiyda sanoati yetishtirishni yoʻlga qoʻydi. Tojikistonda jiyda damlamasi inson tanasining ohangini oshirish uchun ishlatiladi. Arab tibbiyoti astmani davolashda ushbu mevadan foydalanishni tavsiya qiladi. Meva tarkibida 40-65% qand, 11% oqsil, klechatka, yogʻ, [[oshlovchi moddalar]], organik kislotalar mavjud. Bundan tashqari jiydaning “goʻshtli” qismida kaliy va fosforli tuzlar, vitaminlar B1, B2,P.P, E lar bor. Xalq tabobatida jiyda mevasi yoki uning damlamasi bolalarda uchraydigan ich ketishiga qarshi yaxshi davo hisoblanadi. Damlama nafas yoʻllari shamollaganda ham tavsiya qilinadi. Bunday qaynatmalar oshqozon-ichak faoliyati uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Jiydadan qaynatma tayyorlash uchun, biror ogʻzi yopiladigan idishga 1,5 litr suv quyib, mevadan 50 gr solinadi va biroz qaynatib, 1 soat mobaynida qoʻyib qoʻyiladi. Soʻngra dokada suziladida, qaynatma sharbatidan kuniga ovqatdan keyin 2-4 mahal 2 qoshiqdan ichiladi. Oʻsimlik mevalari servitamin boʻlgani tufayli ilmiy meditsinada kamqonlikda, teri qazgʻoqlanishida, boʻy oʻsmasligida isteʼmol etish tavsiya qilinadi. Shuningdek, jiyda mevalari organizmda tuz-suv mutanosibligini saqlash uchun, odamni fikrlash qobilyatini oshirish uchun ham isteʼmol qilinishi lozim. Jiyda oziq-ovqat sanoatida ham keng ishlatiladi. == Oʻstirish texnologiyasi<ref>https://ecosystem.ru.</ref> == Jiyda shunday beor oʻsimlik boʻlib, uni danagi, qalamchasi yordamida koʻpaytirish mumkin. Oʻsimlik urugʻlari meva pishganda (sentyabr oxiri oktyabr) tayyorlanadi. Mevalar koʻk rangdagi chivin bilan zararlanmagan, qoʻl bilan bosilganda ezilmaydigan mevalardan tayyorlanadi. Tayyorlangan urugʻlar quruq, soyali va yaxshi joyda saqlanadi. Yangi uzilgan mevalarni  yopiq yoki shunga oʻxshash idishlarda uzoq vaqt saqlash tavsiya etilmaydi. Bu saqlash  bilan urugʻlar qiziydi va unib chiqishini yoʻqotadi. Urugʻlarni qobigʻidan olib tashlashni osonlashtirish uchun mevalar toza suvda kuniga 2-3 kun saqlandi. Shundan soʻng, mevaning qobigʻi soyalanib tozalanadi va quritiladi. Tozalangan urugʻlar oʻrtacha namlikdagi qumda tozalanadi. Agar urugʻlar haddan tashqari quritilgan boʻlsa, 2- 3 kun yoki toza suvda kuniga 2-3 marta almashtiriladi. Tabaqalanish uchun tozalangan qum ishlatiladi, uning tarkibida organik chiqindilar boʻlmasligi kerak, aks holda isitish natijasida urugʻlar mogʻorlanishi va chirishi mumkin. Urugʻlar qutilarga taqsimlanadi va 30-40 sm chuqurlikda yerga koʻmiladi. Urugʻlar soni chuqurning yuqori qismi yer osti suvlarining kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun qaziladi. Urugʻlari oʻsishi uchun iliq harorat kerak. Buning uchun ekishdan 15-20 kun oʻtgach urugʻlar  +20, 25 C haroratga oʻtkaziladi. Urugʻlar ekishni eng yaxshi payti  bahor fasli hisoblanadi. Jiyda ihota sifatida tuproq eroziyasiga qarshi foydalanish mumkin. Uning ildizida azot elementini toʻplovchi tuganak bakteriyalar mavjudligi sababli tuproqni ozuqabop mineral bilan taʼminlashga yordam beradi. Jiyda yuqori moslashuvchan tur sifatida Respublikamizning deyarli barcha viloyatlaridagi tuproq – iqlim sharoitlarda bemalol oʻsadi va hosil beradi. Orol dengizining qurigan tubida barpo etilgan va minerallashgan suv bilan sugʻoriladigan tajriba jiydazori yaxshi oʻsib hosilga kirgan (Qozoqdaryo ovchilik – oʻrmon xoʻjaligi). Jiydani galofit oʻsimliklar toifasiga ham kiritish mumkin, chunki u turli darajada shoʻrlangan tuproqlarda, Xorazm, Qoraqalpogʻiston Respublikasi shahar va qishloqlarida koʻplab oʻstiriladi. Jiydani tanlangan istiqbolli shakllarini qimmatli xoʻjalik–biologik xususiyatlari toʻliq saqlangan koʻchatlarini yetishtirishda faqatgina vegetativ usul orqali erishish mumkin. Vegetativ koʻpaytirishning asosiy mohiyati, uning ona oʻsimlikning barcha xususiyatlari va belgilarini toʻliq saqlash imkonini beruvchi klonlar yetishtirishdir. Jiydada novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qilib, oʻz ildiziga ega koʻchatlar yetishtirish imkoniyati mavjudligi turda genetik mustahkamlangan. Koʻpgina madaniy oʻsimliklarni mavjudligini va hayotini davomiyligini ta’minlash, koʻp hollarda ularni vegetativ koʻpaya olish xususiyatlariga bogʻliqdir. Ch. Darvin (1939) fikricha yuksak oʻsimliklar moslashuvchanlik evolyusiyasi jarayonida turli xil vegetativ koʻpayish usullarida koʻpayishga moslashganlar, bu ularni tabiatda tur sifatida saqlanib qolishga yordam bergan. Evolyusiya jarayonining boshlangʻich bosqichlarida oʻsimliklarda regenerasiya xususiyati paydo boʻlgan va keyinchalik u tobora takomillashgan. Oʻsimliklarni yer ustki qismidagi organlarida ildiz hosil qilish xususiyati filogenetik yosh turlarga xosdir. Umuman olganda oʻsimliklarni vegetativ koʻpayishga qobiliyati turni tarixiy rivojlanish davrida yuzaga kelgan deb hisoblash mumkin. Daraxt–buta turlarini novda va ildiz qalamchalaridan oʻz ildiziga ega yangi yosh oʻsimliklar hosil qilish xususiyati hamda turli noqulay sharoitlarda xilma-xil hayotiy shakllarni yuzaga keltira olishi, ularni yuqori plastikligini belgisidir. Oʻsimlikning yer ustki qismidagi organlaridan yonlama ildiz yuzaga keltirish qobiliyati oʻsimliklarni eng qadimgi koʻpayish usullaridan hisoblanadi, u sernam iqlimli sharoitlarda shakllangan. Jiydaning novda qalamchalaridan yonlama ildizlar hosil qila olish qobiliyati ham aynan sernam sharoitlar bilan bogʻliq holda shakllangan. Jiydaning yirik mevali shakllarini koʻpaytirishda vegetativ usul-aniqrogʻi 1-2 yillik novda qalamchalarini ildiz oldirish yoʻli bilan oʻz ildiziga ega mustaqil yosh oʻsimliklar yetishtirish usuli qoʻllanadi. Ushbu usul ona oʻsimlikdan qimmatli xoʻjalik – biologik belgilariga koʻra farqlanmaydigan genetik bir xil klon-koʻchatlar yetishtirish imkonini beradi. Jiydani yogʻochlashgan novda qalamchalaridan koʻpaytirish ishlab chiqarish nuqtai nazaridan istiqbolli usuldir, unda kam mehnat vositasi sarflab, koʻplab tannarxi past, genetik bir xil koʻchatlar yetishtiriladi. Jiydani qalamchalari 2 muddatda: noyabr oxirlarida (tinim davrida) va bahorda daraxtda shira xarakati boshlanmasdan turib fevral oxirlarida tayyorlandi. Bu davrda qalamchalar tayyorlanadigan novdalarda maksimal plastik moddalar boʻlishi kuzatiladi. Bu davrda ular toʻliq yogʻochlashgan va kurtaklari shakllangan boʻladi. Tajribalarda 15, 20, 25 va 30 sm uzunlikdagi qalamchalar ekib sinab koʻrildi. Qalamchalar ekiladigan maydon kuzda shudgorlandi, bahorda tuproq tayyorlangach, 60 x 60 sm qatorlar olindi. Qalamchalar qatorda bir-biridan 12 sm masofada ekildi. Ushbu tarzda qalamchalarni joylashtirilganda 1 ga maydonda 138944 dona qalamcha sarflanishini ta’minlaydi. Qalamchalarning 2-3 kurtagi tuproq yuzasida qoldirilib ekiladi. Qalamcha ekilgandan soʻng, ular qutblilik holatiga tushadi va yer ustki qismidan barglar, yer ostki qismidan kallus hosil boʻlib, ildizlar rivojlana boshlaydi. Qalamchaning quyi kesilgan qismida (bazal qismi) kambiy faoliyati tufayli boʻrtmalar, ya’ni kallus yuzaga kela boshlaydi. Kallus himoya funksiyasini bajaradi hamda zahiradagi oziq moddalarni vaqtincha saqlovchi va ularni ildiz oʻsib-rivojlanishiga sarflovchi va koʻmaklashuvchi omil sifatida ildiz tizimini yuzaga kelishida muhim rol oʻynaydi. Kallusda asosan kraxmal toʻplanishi kuzatiladi, jiyda ildizlari shakllanishi aynan kallusga chambarchas bogʻliq holda kechadi. Ildizlar novda kambiysida shakllanadi va barg qoʻltigʻi yonidan yoki kallus va poʻstloq oraligʻida poʻstloq ostidan rivojlanib chiqadi. Ilmiy tadqiqotlar davomida koʻchatlarning oʻsish va rivojlanishi vegetasiya oxirida quyidagi koʻrsatkichlarni koʻrsatdi: 15 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 112,7±13,9 sm ni, diametri 6,8±0,73&nbsp;mm ni, saqlanishi 42% ni, 20 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 148,7±12,5 sm ni, diametri 9,9±0,71&nbsp;mm ni, saqlanishi 46% ni, 25 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 175,0±9,2 sm ni, diametri 9,2±0,44&nbsp;mm ni, saqlanishi 72% ni, 30 sm li qalamchalardan yetishtirilgan koʻchatlar balandligi oʻrtacha 179,8±10,09 sm ni, diametri 11,1±0,69&nbsp;mm ni, saqlanishi 88% ni tashkil etdi. Tajribalarda kuzda tayyorlangan uzunligi 25, 30 sm, diametri 1,0-2,0 sm li qalamchalarning koʻkaruvchanligi yuqori ekanligi ma’lum boʻldi. Bahorda tayyorlangan va ekilgan ushbu oʻlchamdagi qalamchalarning ham koʻrsatkichlari vegetasiya oxirida balandligi oʻrtacha 137,7±7,28 sm ni, diametri 8,8±0,48&nbsp;mm ni, saqlanishi 64% ni tashkil etdi. Koʻchatlarning intensiv oʻsishi iyul-avgust oylarida qayd etildi. Tajribalar shuni koʻrsatdiki qalamchalarni uzunligi va koʻchatlarni ildiz olishi hamda vegetasiya oxirida saqlanishi orasida bogʻliqlik mavjud: qalamcha qanchalik uzun boʻlsa, koʻchatlarning ildiz olishi va saqlanishi shunchalik yuqori boʻladi. Eng past koʻrsatgich 15 sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 112,7±13,9 sm ni, diametri esa 6,8±0,73&nbsp;mm ni, vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 42% ni tashkil etdi. Eng yaxshi koʻrsatgich 30-sm li qalamchalarda kuzatildi: koʻchatlarning oʻrtacha balandligi 179,8±10,09 sm ni, diametri esa 11,1±0,69&nbsp;mm vegetasiya oxirida koʻchatlarni saqlanishi 88% ni ni tashkil etdi. Shunday qilib jiydaning 30 sm uzunlikdagi qalamchalarini kuzda tayyorlash, qish mavsumida tuproqqa koʻmilgan holda saqlash va bahorda ekish koʻchatlarni 1 yilda standart koʻchatlar darajasigacha oʻsib-rivojlanishini ta’minlaydi, ular doimiy joylariga koʻchirib oʻtkazish uchun yaroqli hisoblanadilar. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} czxl77gp7yy63xykjf5pdf065tass4a 0 831120 6312573 6226865 2026-10-19T10:46:51Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312573 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Demetrio Albertini | tasvir = Demetrio_Albertini_in_2016.jpg | izoh = Albertini (2016-yil) | toʻliqism = Demetrio Albertini<ref>{{veb manbasi |url=https://www.quirinale.it/onorificenze/insigniti/198389 |title=Albertini Sig. Demetrio |trans-title=Albertini Mr. Demetrio |website=Quirinale |publisher=Presidenza della Repubblica Italiana |access-date=11-dekabr 2020-yil |language=italyancha}}</ref> | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1971|8|23|df=y}} | tavallud_joyi = [[Besana]], [[Italiya]] | boʻyi = 1.80 m | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | joriyklub = | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[A.C. Milan|Milan]] | yillar1 = 1988—2002 | klublar1 = [[A.C. Milan|Milan]] | isht1 = 293 | gollar1 = 21 | yillar2 = 1990—1991 | klublar2 = {{ijara}} [[Calcio Padova|Padova]] | isht2 = 28 | gollar2 = 5 | yillar3 = 2002—2003 | klublar3 = [[Atlético Madrid]] | isht3 = 28 | gollar3 = 2 | yillar4 = 2003—2004 | klublar4 = [[S.S. Lazio|Lazio]] | isht4 = 23 | gollar4 = 2 | yillar5 = 2004—2005 | klublar5 = [[Atalanta B.C.|Atalanta]] | isht5 = 14 | gollar5 = 1 | yillar6 = 2005 | klublar6 = [[FC Barcelona|Barcelona]] | isht6 = 5 | gollar6 = 0 | totalcaps = 393 | totalgoals = 31 | milliyyillar1 = 1989 | milliyjamoa1 = [[Italiya milliy futbol terma jamoasi (18 yoshgacha)|Italiya U18]] | milliyisht1 = 7 | milliygollar1 = 0 | milliyyillar2 = 1990—1992 | milliyjamoa2 = [[Italiya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Italiya U21]] | milliyisht2 = 17 | milliygollar2 = 0 | milliyyillar3 = 1992 | milliyjamoa3 = [[Italiya milliy olimpiya futbol terma jamoasi|Olimpiya terma jamoasi]] | milliyisht3 = 5 | milliygollar3 = 2 | milliyyillar4 = 1991—2002 | milliyjamoa4 = [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] | milliyisht4 = 79 | milliygollar4 = 3 | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|Football]]}} {{Medal|Country|{{flag|Italy}}}} {{Medal|Competition|[[UEFA European Under-21 Championship]]}} {{Medal|Winner|[[1992 UEFA European Under-21 Championship|1992]]|}} {{Medal|Competition|[[FIFA World Cup]]}} {{Medal|RU|[[1994 FIFA World Cup|1994]]|}} {{Medal|Competition|[[UEFA European Championship]]}} {{Medal|RU|[[2000 UEFA European Championship|2000]]|}} }} '''Demetrio Albertini''' ([[1971-yil]] [[23-avgust]]da tugʻilgan) — [[italiyalik]] sobiq professional [[yarim himoyachi]], [[Parma (futbol klubi)|Parma]] klubining sport direktori hamda [[Italiya Futbol Federatsiyasi]] (IFF) vitse-prezidenti. Futbolchi 90-yillarda [[A.C. Milan|Milan]] futbol klubi afsonalaridan biri boʻlib<ref name="espn.co.uk">{{Veb manbasi|url=http://espnfc.com/news/story?id=361831&amp;cc=5739&src=mobile&cc=5739|sarlavha=AC Milan bid farewell to legend Albertini|nashriyot=ESPN FC|qaralgan sana=4-avgust 2013-yil}}</ref>, oʻsha davr [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya terma jamoasining]] asosiy oʻyinchilaridan biridir. Oʻz faoliyatining katta qismini Italiya [[Serie A|A seriyasining]] Milan jamoasida oʻtkazgan va koʻplab sovrinlarni, jumladan, besh karra A seriya va ikki marta [[UEFA Chempionlar Ligasi|UEFA Chempionlar ligasini]] qoʻlga kiritgan. U, shuningdek, oʻzining soʻnggi mavsumini [[FC Barcelona|Barselona]] klubida oʻtkazgan va oʻsha yili, faoliyati tugashidan avval, [[La Liga|Ispaniya La ligasida]] jamoasi bilan gʻolib chiqqan. [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya terma jamoasining]] muhim aʼzosi boʻlgan Albertini [[Futbol boʻyicha 1994-yilgi jahon chempionati|1994]] va 1998-yilgi [[FIFA Jahon chempionati|jahon chempionatlarida]], shuningdek, [[Futbol boʻyicha 1996-yilgi Yevropa chempionati|1996-]] va [[Futbol boʻyicha 2000-yilgi Yevropa chempionati|2000-yilgi]] Yevropa chempionatlarida jamoasi bilan ishtirok etgan. 1994-yilgi [[FIFA Jahon chempionati|jahon chempionati]] va 2000-yilgi [[UEFA Yevropa chempionati|Yevro chempionati]] finaliga qadar yetib borgan [[Fayl:Demetrio_Albertini_Padova.jpg|right|thumb|287x287px| Yosh Albertini (Padovada harakat qilgan paytlari)][Fayl:Maglia_di_demetrio_albertini_indossata_nel_2000,_02.JPG|right|thumb|229x229px| Albertinining Yevro 2000 Italiya libosi Florensiyadagi Futbol muzeyidan oʻrin olgan]] [[Parma FC]] oʻzini bankrot deya eʼlon qilganidan soʻng, Albertini klub boshqaruviga klub maʼmurlari uchun futbol maslahatchisi etib tayinlangan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Albertini explains Parma role|url=http://www.football-italia.net/64698/albertini-explains-parma-role|ish=football-italia.net|nashriyot=Football Italia|qaralgan sana=6-aprel 2015-yil|sana=3-aprel 2015-yil}}</ref>. Albertini [[Football Manager]] nomli harakat simulyatori oʻyin franshizasining tadqiqotchilaridan biri hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=7 things we learned from the Football Manager film|url=http://www.redbull.com/uk/en/games/stories/1331684397299/football-manager-documentary-7-things-we-learned|nashriyot=Redbull UK|qaralgan sana=12-noyabr 2015-yil|sana=13-oktabr 2014-yil}}</ref>. Albertini [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya terma jamoasi]] tarkibida 1991—2002-yillar davomida 79 marotaba maydonga tushib, 3 ta gol kiritgan. U 1991-yil 21-dekabrda Kipr futbol terma jamaosiga qarshi oʻyinda (2:0) debyut qilgan. 1992-yilda [[Barselona]] shahrida boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida milliy terma jamoa harakat qilgan. Xuddi shu yili Italiyaning 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilari bilan 21 yoshgacha boʻlgan terma jamoalar oʻrtasidagi Yevropa chempionatida gʻolib chiqqan. Futbolchi oʻz mamlakati uchun 1994- va 1998-yilgi jahon chempionatlarida, Yevro 1996 va Yvro 2000 turnirlarida toʻp tepgan<ref>{{veb manbasi|url=http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=18&squadra=1|title=Nazionale in cifre: Convocazioni e presenze in campo (Albertini, Demetrio)|website=figc.it|publisher=FIGC|language=italyancha|access-date=9-aprel 2015-yil|arxivsana=2011-07-16|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110716054751/http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=18&squadra=1}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Albertini [[Katolik cherkovi|xristian-katolik]] diniga eʼtiqod qiladi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.avvenire.it/agora/pagine/calcio-bestemmia-sindacato-coni_201003240815181770000|sarlavha=IL CASO. Il calcio dà alla testa: «La bestemmia è un diritto»|sana=24-mart 2010-yil|ish=Avvenire.it|qaralgan sana=7-aprel 2022-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221119190911/https://www.avvenire.it/agora/pagine/calcio-bestemmia-sindacato-coni_201003240815181770000|arxivsana=2022-11-19}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://chiesa.espresso.repubblica.it/articolo/7175.html|sarlavha=Calcio e fede. In nome di Dio, fate gol|ish=Chiesa.espresso.repubblica.it|qaralgan sana=7-aprel 2022-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://crossmagazine.it/albertini-la-partita-che-ricordo-con-piu-affetto-quella-alloratorio/|sarlavha=Albertini. La Partita Che Ricordo Con Più Affetto? Quella All&#039;Oratorio - Crossmagazine|qaralgan sana=9-fevral 2018-yil|arxivsana=9-fevral 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180209122243/http://crossmagazine.it/albertini-la-partita-che-ricordo-con-piu-affetto-quella-alloratorio/}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.adnkronos.com/fatti/cronaca/2015/03/11/lotito-albertini-suoi-valori-validi-anche-nello-sport_ljwMUhyEFhJyBPV1WACQQO.html|sarlavha=Special Pope: Lotito / Albertini, his values also valid in sport|ish=Adnkronos.co|sana=11-mart 2015-yil|qaralgan sana=7-aprel 2022-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://it.aleteia.org/2014/07/01/demetrio-albertini-in-dio-trovo-lancora-di-sostegno/|sarlavha=Demetrio Albertini: in Dio trovo "l'ancora di sostegno"|ish=It.aleteia.org|sana=1-iyul 2014-yil|qaralgan sana=7-aprel 2022-yil}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == === Klublarda === {| class="wikitable" style="text-align: center" |+Klub, mavsum va musobaqalar boʻyicha uchrashuvlar va gollar ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Ligada ! colspan="2" |Kubokda ! colspan="2" |Yevropada ! colspan="2" |Boshqa ! colspan="2" |Umumiy |- !Divizion !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar !Oʻyinlar !Gollar |- |rowspan="15"|[[AC Milan]] |[[1988–89 Serie A|1988–89]] |rowspan="14"|[[Serie A]] |1||0||0||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||1||0 |- |[[1989–90 Serie A|1989–90]] |1||0||0||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||1||0 |- |[[1990–91 Serie A|1990–91]] |0||0||2||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||2||0 |- |[[1991–92 Serie A|1991–92]] ||28||3||5||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||33||3 |- |[[1992–93 Serie A|1992–93]] |29||2||6||0||7||1||1||0||43||3 |- |[[1993–94 Serie A|1993–94]] |26||3||0||0||13||1||2||0||41||4 |- |[[1994–95 Serie A|1994–95]] |30||2||4||0||11||0||2||0||47||2 |- |[[1995–96 Serie A|1995–96]] |30||0||3||0||5||0||colspan="2"|—||38||0 |- |[[1996–97 Serie A|1996–97]] |29||8||2||0||5||1||1||0||37||9 |- |[[1997–98 Serie A|1997–98]] |28||0||9||2||colspan="2"|—||colspan="2"|—||37||2 |- |[[1998–99 Serie A|1998–99]] |29||2||3||0||colspan="2"|—||colspan="2"|—||32||2 |- |[[1999–2000 Serie A|1999–2000]] |26||1||1||0||5||0||1||0||33||1 |- |[[2000–01 Serie A|2000–01]] |12||0||2||0||11||2||colspan="2"|—||25||2 |- |[[2001–02 Serie A|2001–02]] |24||0||4||0||8||0||colspan="2"|—||36||0 |- !colspan="2"|Total !293!!21!!41!!2!!65!!5!!7!!0!!406!!28 |- |[[Calcio Padova|Padova]] (loan) |[[1990–91 Serie B|1990–91]] |[[Serie B]] |28||5||colspan="2"|—||colspan="2"|—||colspan="2"|—||28||5 |- |[[Atlético Madrid]] |[[2002–03 La Liga|2002–03]] |[[La Liga]] |28||2||2||1||colspan="2"|—||colspan="2"|—||30||3 |- |[[SS Lazio|Lazio]] |[[2003–04 Serie A|2003–04]] |Serie A ||23||2||4||0||8||0||colspan="2"|—||35||2 |- |[[Atalanta BC|Atalanta]] |[[2004–05 Serie A|2004–05]] |Serie A ||14||1||2||1||colspan="2"|—||colspan="2"|—||16||2 |- |[[FC Barcelona|Barcelona]] |[[2004–05 La Liga|2004–05]] |La Liga ||5||0||colspan="2"|—||1||0||colspan="2"|—||6||0 |- !colspan="3"|Career total !391!!31!!49!!4!!74!!5!!7!!0!!521!!40 |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} * [http://www.figc.it/nazionali/DettaglioConvocato?codiceConvocato=18&squadra=1 Statistics at FIGC official site] {{in lang|it}} * [https://demetrioalbertini.it Biografia di Demetrio Albertini] {{in lang|it}} {{2000-yilgi UEFA Yevropa chempionati ramziy terma jamoasi}} {{Navboxes | title = Italiya tarkibi | bg = #0066bc | fg = white | list1 = {{Italiya tarkibi 1994-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Italiya tarkibi 1998-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Italiya tarkibi 2000-yilgi UEFA Yevropa chempionati}} {{Italiya tarkibi 1996-yilgi UEFA Yevropa chempionati}} }} {{DEFAULTSORT:Albertini, Demetrio}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:FC Barcelona futbolchilari]] [[Turkum:Atlético Madrid futbolchilari]] [[Turkum:AC Milan futbolchilari]] [[Turkum:Calcio Padova futbolchilari]] [[Turkum:SS Lazio futbolchilari]] [[Turkum:Atalanta BC futbolchilari]] [[Turkum:La Liga oʻyinchilari]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] [[turkum:Italiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ispaniyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:UEFA Chempionlar ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar]] [[Turkum:UEFA Yevro 1996 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2000 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 1994 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 1998 oʻyinchilari]] {{sport-stub}} {{bio-stub}} aeh4kigvccotjenttlxdxkiuxysjwln 0 843307 6312029 5430250 2026-10-18T12:25:29Z Janob Mirzaolim 64438 6312029 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Uxta aeroporti | native_name = | image = Ухта. Аэропорт 01.jpg | image_size = | caption = | IATA = UCT | ICAO = UUYH | type = Fuqarolik | owner = | operator = | area_served = [[Uxta]] | location = [[Uxta]], [[Rossiya]] | elevation-f = 482 | elevation-m = 147 | coordinates = {{Coord|63|34|0|N|53|48|12|E|type:airport|display=inline,title}} | latd = 63 | latm = 34 | lats = 0 | latNS = N | longd = 53 | longm = 48 | longs = 12 | longEW = E | pushpin_map = Rossiya Komi | pushpin_label = '''UCT''' | pushpin_map_caption = Komidagi joylashuvi | website = [https://www.komiaviatrans.ru/airport/index.php?id=2 komiaviatrans.ru] | metric_elev = | metric_rwy = | r1-number = 18/36 | r1-length-f = 8,694 | r1-length-m = 2,650 | r1-surface = [[Asfalt-beton|Asfalt]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Ukhta aeroporti''' ('''Ust Uxta''' deb ham ataladi) {{Airport codes|UCT|UUYH}} — [[Rossiya]]dagi fuqarolik aeroporti [[Uxta]]dan 5 km sharqda, Sosnogorsk shaharchasi yaqinida joylashgan. Oʻrta oʻlchamdagi avialaynerlarga xizmat koʻrsatadi. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> |Severstal Air Company | [[Sheremetyevo (aeroport)|Moskva-Sheremetyevo]], [[Pulkovo aeroporti|Sankt-Peterburg]]<ref>{{cite news|title=Прямой авиарейс свяжет Петербург и Ухту с 19 декабря|url=http://spb.ria.ru/city/20121204/500829009.html|access-date=4 December 2012|newspaper=РИА НОВОСТИ|date=4 December 2012}}</ref> <!-- --> | [[Utair]] | [[Vnukovo xalqaro aeroporti|Moskva-Vnukovo]] }} == Manbalar == {{Manbalar|2}} {{Rossiya aeroportlari}} {{Rossiya-aeroport-stub}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] g7yeetaes30x7qy8jdidrgp6bx3dm2t 0 843647 6312206 4215422 2026-10-18T17:29:32Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312206 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, dotsent. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]<nowiki/>da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} accgxx434h37ueq1lmktl1astzelm3q 6312207 6312206 2026-10-18T17:29:49Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312207 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, dotsent. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 80vsdabyhx4nxllcpodpnrqpesb2lbg 6312208 6312207 2026-10-18T17:30:00Z Sherzod11W 273619 6312208 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, [[dotsent]]. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} tb6vikxz8sxwmjcjgcrps1c2zu9qkkb 6312209 6312208 2026-10-18T17:30:13Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312209 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, [[dotsent]]. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} oplk01z77zf9gjktr3l33cnzvmfw2f1 6312210 6312209 2026-10-18T17:30:25Z Sherzod11W 273619 6312210 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, [[dotsent]]. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 2kglou636ysol8qpa0wierhnkr5p9f5 6312211 6312210 2026-10-18T17:30:31Z Sherzod11W 273619 6312211 wikitext text/x-wiki '''Elbrus Satsayev'''–Sharqshunos-filolog-afgʻonshunos, [[filologiya]] fanlari nomzodi, [[dotsent]]. 1956-yil [[Shimoliy Osetiya Alaniya|Shimoliy Osetiya]] avtonom respublikasining Dongaron qishlogʻida tugʻilgan. ToshDU sharq fakultetining 1980-yil bitiruvchisi. 1978 – 1980-yillar [[Afgʻoniston]]da, 1980 – 1984-yillar [[Toshkent]] Oliy partiya maktabida malaka oshirish uchun kelgan afgʻon tinglovchilariga tarjimon; 1984 – 1990-yillar esa harbiy qismda afgʻon tilidan oʻqituvchi. 1990-yildan ToshDSHI eron-afgʻon filologiyasi kafedrasida oʻqituvchi, 1992-yildan katta oʻqituvchi, 1996-yildan dotsent. 1996-yildan harbiy qismlarda [[fors tili]] oʻqituvchisi va 2006-yildan Shimoliy [[Osetiya meʼmorchiligi|Osetiya]] gumanitar va ijtimoiy tadqiqotlar instituti Folklor va adabiyot boʻlimida katta ilmiy xodim boʻlib ishlamoqda. '''Ilmiy yoʻnalishi –''' sharqshunoslik, afgʻon va forsiy tilshunoslik. 50 dan ortiq ilmiy ishlar muallifi. '''Asosiy ilmiy ishlari:''' Nomz. diss. mavzusi: “Yujnыe dialektы v yazыke pashtu (fonetikomorfologicheskiy i leksiko-semanticheskiy analiz)”. – T., 1994. 1. Sxodnыe syujetnыe motivы v  epose “Shaxname” i ustnom narodnom tvorchestve iranskix narodov // Nasha epoxa. – Osetiya, 1987. 2. Pushtunы Afganistana i Pakistana. (Plemennoye deleniye, rasseleniye, chislennost). -Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 3. Pushtunskaya problema. (Istoriya i sovremennost). – Ordjonikidze: Sev. Osetinskiy gosuniversitet, 1988. 4. Glagol v mangalskom dialekte // Iranskoye yazыkoznaniye: yejegodnik. – M., 1989. 5. Pashto – yedinыy literaturnыy yazыk Afganistana // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. –№ 1. 6. Vliyaniye yujnыx dialektov na formirovaniye yedinogo literaturnogo afganskogo yazыka (pashtu) // Mayak Vostoka. – Tashkent: TashGIV, 1994. – № 1. 7. Foneticheskiye osobennosti yujnыx dialektov afganskogo yazыka // Eronshunoslik. – Toshkent, 1995. – S. 10 – 17. 8. Grant YURRS “Molodej v polikonfessio-nalnoy srede”. 2006. – uchastnik granta. 9. Grant YURRS “Profilaktika  mejetnicheskix konfliktov i likvidatsiya ix posledstviy na Severnom Kavkaze”. 2007. – uchastnik granta. 10. Nartovskiy epos i iranskaya poema “Shaxname” (sxodnыe syujetnыe motivы). Vladikavkaz, 2008. 11. Osetinskiye pisateli. Seriya “Moya Osetiya”. – Vladikavkaz, 2008. 12.Grant RGNF “Iranskiy komponent v etnogeneze narodov Yujnogo Kavkaza”. 2010. – uchastnik granta. 13. Osetinskiy i afganskiy (pushtu) yazыki: sravnitelno-sopostavitelnыy analiz. – Vladikavkaz, 2013. 14. Etnolingvisticheskaya ekspeditsiya po izucheniyu kulturno-yazыkovыx osobennostey jiteley seleniya Djalgan (Yujnыy Dagestan), 2016. – uchastnik ekspeditsii. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} tri234soitv2hzj6q3yx6tl1d2l92hr 0 856797 6312431 5230614 2026-10-19T06:29:38Z AnvarxonM 75105 /* Jamiyat */ 6312431 wikitext text/x-wiki {| class="infobox vcard" ! colspan="2" class="infobox-header" style="background-color:#b0c4de;" |Jami |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |1.300.000 rus tilida soʻzlashuvchilar<ref name="Monthly Bulletin of Statistics2"><cite class="citation web cs1"><span class="cx-segment" data-segmentid="147">[http://www.cbs.gov.il/archive/200701/yarhon/e4_e.htm „Monthly Bulletin of Statistics“]. </span><span class="cx-segment" data-segmentid="148">Cbs.gov.il<span class="reference-accessdate">. </span></span><span class="cx-segment" data-segmentid="149"><span class="reference-accessdate">Retrieved <span class="nowrap">2011-03-22</span></span>.</span></cite></ref> |- ! colspan="2" class="infobox-header" style="background-color:#b0c4de;" |Aholisi katta boʻlgan hududlar |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[Quddus]], Tel-Aviv, Hayfa, Ashkelon, Ashdod, Bat Yam va boshqa koʻplab joylar |- ! colspan="2" class="infobox-header" style="background-color:#b0c4de;" |Tillari |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[Rus tili|Rus]], [[Ivrit tili|ibroniy]] |- ! colspan="2" class="infobox-header" style="background-color:#b0c4de;" |Dini |- | colspan="2" class="infobox-full-data" |[[Yahudiylik]], shuningdek, [[Pravoslav cherkovi|rus pravoslav cherkovi,]] diniy boʻlmagan, dunyoviy iudaizm |} '''[[Isroil]]dagi [[ruslar]]''' yoki '''Rossiya isroilliklari''' [[Isroil]]ga koʻchib kelgan [[Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi|postsovet]] [[Rossiya]] fuqarolari va ularning avlodlari. 2022-yil holatiga koʻra, rus tilida soʻzlashuvchilar taxminan 1,300,000 kishini yoki Isroil aholisining 15 foizini tashkil qiladi.<ref>{{Veb manbasi|muallif=Amanda Borschel-Dan|sarlavha=25 years later, Russian speakers still the ‘other’ in Israel, says MK|url=http://www.timesofisrael.com/25-years-later-russian-speakers-still-the-other-in-israel-says-mk/|qaralgan sana=2022-02-25|ish=www.timesofisrael.com|til=en-US}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Russian-Speaking Israelis Go to the Polls {{!}} Wilson Center|url=https://www.wilsoncenter.org/blog-post/russian-speaking-israelis-go-to-the-polls|qaralgan sana=2022-02-25|ish=www.wilsoncenter.org|til=en}}</ref> Biroq, bu raqam Sovet Ittifoqidan va Rossiyadan tashqari postsovet davlatlaridan kelgan muhojirlarni ham oʻz ichiga oladi.<ref name="Monthly Bulletin of Statistics2"/><ref>[http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4198180,00.html Russian-Israelis vote for next Kremlin leader] by Polina Perlman, Published: 03.04.12, ynetnews</ref> Halachaga koʻra, baʼzi muhojirlar yahudiy hisoblanmaydi, yaʼni yahudiy onasi yoki rasman yahudiylikni qabul qilgan kishidir. Qaytish qonuniga koʻra, kamida bitta yahudiy bobosi boʻlgan har bir kishi Isroil fuqarosi boʻlish huquqiga ega. [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqining]] davlat ateizm siyosati va Rossiyada tarixan koʻp yahudiy aholisi boʻlgani sababli, kommunistik davrda rus yahudiylari va etnik ruslar oʻrtasida aralash nikohlar mavjud edi. Baʼzi rossiyalik isroilliklar faqat nikoh orqali yahudiydir, chunki Qaytish toʻgʻrisidagi qonun yahudiylarning yahudiy boʻlmagan turmush oʻrtoqlariga ham Isroil fuqaroligini olish huquqini beradi. Bir necha rossiyalik isroilliklar oʻrniga oʻtgan asrda Isroilga koʻchib kelgan rus subbotnik oilalaridan kelib chiqqan. Isroildagi aksariyat ruslar Isroil fuqaroligiga ega. Isroillik ruslar mamlakat iqtisodiyotiga barcha darajalarda jalb qilingan. == Jamoalar == === Subbotniklar === Rus Subbotnik oilalari [[Rossiya imperiyasi]]dagi zulmdan qutulish uchun 1880-yillarda Birinchi Aliyaning bir qismi sifatida Usmonli Suriyaga joylashdilar va keyinchalik asosan mahalliy yahudiylar bilan turmush qurishdi. Ularning avlodlari orasida Aleksandr Zaid, Rafael Eytan, Ariel Sharon va general-mayor Alik Ron kabi isroillik yahudiylar bor edi.<ref name="weiss">[http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-3992298,00.html Dr. Ruchama Weiss Rabbi Levi Brackman, „Russiaʼs Subbotnik Jews get rabbi“], Ynet, 9 December 2010, accessed 22 August 2015</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Itamar Eichner |date=March 11, 2014 |title=Subbotnik Jews to resume aliyah |publisher=Israel Jewish Scene |url=http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4497612,00.html |url-status=live |access-date=April 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140409152315/http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4497612,00.html |archive-date=April 9, 2014}}</ref> 2004-yilda Isroilning Sefardiya bosh ravvinlari Shlomo Amar subbotniklar yahudiylar emas, balki pravoslav dinini qabul qilishlari kerak, deb qaror qildi. Ichki ishlar vazirligi Subbotniklarni nasroniy sektasi deb tasnifladi va Isroil uchun aliyaga loyiq emas, chunki ularning ota-bobolari rasman yahudiylikni qabul qilgan yoki yoʻqligini hech kim bilmas edi (va ular buni qabul qilmaganligi haqida koʻplab tarixiy dalillar mavjud).<ref>[http://molokane.org/subbotniki/Israel/Yitav.html Ari Ben Goldberg"'Abandoned' in the Jordan Valley"], ''The Jerusalem Report,'' 19 November 2001, reprinted at Molokane website</ref> Biroq, bu hukm 2014-yilda bekor qilindi, Subbotniklarga Isroildagi yahudiy maqomini saqlab qolishga ruxsat berildi, Ichki ishlar vazirligi tomonidan qolgan Subbotnik oilalariga Isroilga koʻchib oʻtishga ruxsat berishga urinish.<ref>[http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4497612,00.html] Itamar Eichner Published: 03.11.14</ref> == Jamiyat == [[Fayl:Joseph_Dunford_visit_to_Israel,_May_2017_DSC_3504_(34446273302).jpg|thumb| General Jozef F. Dunford va Isroil Bosh vaziri [[Benjamin Netanyahu|Benyamin Netanyaxu]] bilan [[Quddus]]da Isroil-Rossiya Qizil Armiyasi faxriylari bilan uchrashdi.]] Isroildagi rus xalqi fuqarolik maqomiga ega va mamlakat iqtisodiyoti va jamiyatining barcha darajalarida ishtirok etadi. Jamiyatning taniqli aʼzolari orasida ijtimoiy media yulduzi Anna Zak, aktrisa va sobiq MK Anastasiya Michaeli, 2004-yilda fuqarolikka qabul qilingan futbolchi [[Aleksandr Uvarov (futbolchi)|Aleksandr Uvarov]], aktyor Kirill Safonov; shoir va bastakor Yuliy Kim va boshqalar. == Din == Rossiyalik isroilliklarning aksariyati ateistlar yoki boshqa [[Dinsizlik|dinga eʼtiqod qilmaydilar]], garchi yaqinda oʻtkazilgan aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, taxminan 40 000 kishi Rus pravoslav cherkoviga yana 10 000 kishi Masihiy yahudiylikning amaliyotchilaridir, bu boʻsh atama [[Xristianlik|nasroniylik]] elementlarini [[yahudiylik]] elementlari va yahudiy anʼanalari bilan birlashtirganlarga ishora qiladi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.cbs.gov.il/yarhon/c1_e.htm|sarlavha=Monthly Bulletin of Statistics|ish=Cbs.gov.il|qaralgan sana=2011-03-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20071021051424/http://www.cbs.gov.il/yarhon/c1_e.htm|arxivsana=October 21, 2007}}</ref> Rossiyalik isroilliklarning katta qismi ham pravoslav yahudiylikni qabul qilgan.  == Manbalar == {{Manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 1u8qsyte4ycmc5mtgp80ncs8pcx31u8 0 864133 6312586 5765342 2026-10-19T10:58:46Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6312586 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Łukasz Teodorczyk|tasvir=Łukasz Teodorczyk2016 (cropped).jpg|izoh=Teodorczyk [[FC Dynamo Kyiv|Dynamo Kyiv]]da 2016-yilda|toʻliqism=Łukasz Teodorczyk<ref name=FIFA>{{cite web |url=https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=FIFA World Cup Russia 2018: List of players: Polsha |publisher=FIFA |page=22 |date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191206135930/https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |archive-date=6 December 2019}}</ref>|tavallud_sana={{birth date and age|1991|6|3|df=y}}<ref name=FIFA/>|tavallud_joyi=[[Żuromin]], Polsha|boʻyi=1.85 m<ref name=FIFA/>|pozitsiya=Hujumchi|joriyklub=|klubraqami=|yoshlikyillari1=2004—2005|yoshlikklublari1=Agrykola Warsaw|yoshlikyillari2=2005—2006|yoshlikklublari2=[[Polonia Warsaw]]|yillar1=2010—2013|klublar1=[[Polonia Warsaw]]|isht1=30|gollar1=10|yillar2=2013—2014|klublar2=[[Lech Poznań]]|isht2=50|gollar2=24|yillar3=2014—2017|klublar3=[[FC Dynamo Kyiv|Dynamo Kyiv]]|isht3=24|gollar3=10|yillar4=2016—2017|klublar4=→ [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] (ijara)|isht4=28|gollar4=20|yillar5=2017—2018|klublar5=[[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]]|isht5=43|gollar5=17|yillar6=2018—2021|klublar6=[[Udinese Calcio|Udinese]]|isht6=30|gollar6=1|yillar7=2020—2021|klublar7=→ [[R. Charleroi SC|Charleroi]] (ijara)|isht7=15|gollar7=0|yillar8=2022|klublar8=[[L.R. Vicenza|Vicenza]]|isht8=14|gollar8=1|milliyyillar1=2010|milliyjamoa1=[[Polsha national under-20 football team|Polsha U20]]|milliyisht1=3|milliygollar1=2|milliyyillar2=2011—2012|milliyjamoa2=[[Polsha national under-21 football team|Polsha U21]]|milliyisht2=6|milliygollar2=2|milliyyillar3=2013—2018|milliyjamoa3=[[Polsha national football team|Polsha]]|milliyisht3=19|milliygollar3=4|Klub-update=21:35, 6 May 2022 (UTC)}} '''Łukasz Teodorczyk''' ({{Talaffuz|Lukash Teodorchik}}; 1991-yil 3-iyunda tugʻilgan) — polshalik sobiq professional [[Futbol|futbolchi]], [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynagan. == Klublardagi faoliyati == === Ilk faoliyati === 2010-yil yanvar oyida [[Poloniya Varshava|Varshavaning Polonia jamoasiga]] qoʻshilgan<ref name="pw100107">{{Veb manbasi|url=http://www.ksppolonia.pl/web/aktualnosc,1550-lukasz_teodorczyk:_polonia_byla_naj....html|sarlavha=Łukasz Teodorczyk: Polonia była najkonkretniejsza|til=Polish|ish=ksppolonia.pl|sana=7 January 2010}}</ref>. 2010-yil 29-oktyabrda [[Ekstraklasa|Ekstraklasada]] debyut qildi. 2010—2011-yilgi mavsumda Poloniada oltita oʻyinda maydonga tushdi. Młoda Ekstraklasa yoshlar ligasida 21 oʻyinda ishtirok etib, 15 gol urdi. === Lech Poznań === 2014-yil avgust oyida [[Lex Poznan|Lech Poznańga]] qoʻshildi. === Dynamo Kyiv === 2014-yilning 27-avgustida Teodorczyk Ukrainaning [[Dinamo (Kiyev futbol klubi)|Dynamo Kiyev]] klubi bilan 5 yillik shartnoma imzoladi, transfer uchun 4 million yevro to‘landi. 2014-yilning 30-avgustida FC Chornomorets Odesa jamoasiga qarshi kechgan bahsda 85-daqiqada zaxiradan maydonga tushib debyuti qildi. 2014-yilning 13-sentabrida „Dynamo“ safidagi ilk golini [[Zorya Lugansk]] ga qarshi o‘yinda (2:2) kiritdi. Ligada 13 ta oʻyinda 5 ta gol urdi. [[Olimpik Donetsk]]<nowiki/>ga qarshi yarim final uchrashuvida jarohat olib, kubok finalini oʻtkazib yubordi. Jarohat tufayli 2 oy maydonga tusha olmadi. 2015-yil 24-noyabr kuni Teodorczyk [[UEFA Chempionlar Ligasi|UEFA Chempionlar Ligasidagi]] debyutini guruh bosqichining 5-turida Portugaliyaning [[Portu (futbol klubi)|Porto]] klubiga qarshi oʻyinning 87-daqiqasida zaxiradan maydonga tushgan holda debyut qildi. 2015—2016-yilgi mavsum Ligasida 11 ta oʻyinda 5 ta gol urgan<ref name="sporza">{{Yangiliklar manbasi |date=4 August 2016 |title=Lukasz Teodorczyk moet Anderlecht-aanval versterken |language=Dutch |trans-title=Lukasz Teodorczyk said to reinforce Anderlecht |work=[[Sporza]] |url=http://sporza.be/cm/sporza/voetbal/Jupiler_Pro_Liga/1.2729310 |access-date=12 August 2016 }}{{Oʻlikhavola|date=yanvar 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==== Anderlecht (ijara) ==== 2016-yilning 4-avgustida Teodorczyk Belgiyaning [[Anderlext (futbol klubi)|RSC Anderlecht]] klubiga mavsumiy ijaraga berildi<ref name="sporza"/>. 2016-yilning 7-avgustida „Anderlecht“ safida [[KV Kortrijk|K. V. Kortrijk]]<nowiki/>ga qarshi o‘yinda klubdagi ilk golini urgan (5:0)<ref>{{Citation|title=Anderlecht vs. Kortrijk 5 - 1|url=https://int.soccerway.com/matches/2016/08/07/belgium/pro-Liga/royal-sporting-club-anderlecht/kv-kortrijk/2239206/|access-date=1 December 2016}}</ref>. === Anderlecht === 2017-yilning 30-martida Teodorczyk [[Anderlext (futbol klubi)|Anderlecht]] bilan 2020-yilgacha moʻljallangan shartnoma imzoladi. „Anderlecht“ [[Dinamo (Kiyev futbol klubi)|Kiyevning „Dynamo“]] klubiga 4,5 million yevro toʻlagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Minnebo |first=Olivier |date=30 March 2017 |title=Anderlecht licht optie op Teodorczyk, die tekent tot 2020 |language=Dutch |work=[[Het Laatste Nieuws]] |url=http://www.hln.be/hln/nl/1284/Anderlecht/article/detail/3118290/2017/03/30/Anderlecht-licht-optie-op-Teodorczyk-die-tekent-tot-2020.dhtml |access-date=30 March 2017}}</ref>. 22 gol bilan [[2016—2017 Belgiya birinchi divizioni A|Belgiya birinchi divizioni A 2016—2017-yilgi]] mavsumining eng yaxshi toʻpurari boʻldi. === Udinese === 2018-yilning 17-avgustida Teodorczyk [[Udinese]] bilan shartnoma imzoladi. 2021-yil 29-dekabrda, [[2021-22 Udineze Kalsio mavsumi|2021—2022-yilgi mavsumda]] umuman maydonga tushmaganidan soʻng, shartnomasi oʻzaro kelishuvga koʻra bekor qilindi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Nota ufficiale: Teodorczyk|url=https://www.udinese.it/news/squadra/nota-ufficiale-teodorczyk|nashriyot=[[Udinese Calcio|Udinese]]|sana=29 December 2021}}</ref>. ==== Charleroiga ijara ==== 2020-yil 5-oktabrda Belgiyaning Charleroi klubiga ijara asosida o‘tdi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=[[R. Charleroi S.C.|Charleroi]]|url=https://www.sporting-charleroi.be/news/bienvenue-lukasz/|sarlavha=BIENVENUE, LUKASZ !|sana=5 October 2020|til=fr}}</ref>. === Vicenza === 2022-yilning 4-yanvarida Italiya [[B seriya|B seriyasining]] [[LR Vicenza|Vicenza]] klubi bilan 2021—2022-yilgi mavsumning qolgan qismi uchun shartnoma imzoladi (uzaytirish imkoniyati bilan)<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=[[L.R. Vicenza|Vicenza]]|url=https://www.lrvicenza.net/ufficiale-lukasz-teodorczyk-in-biancorosso/|sarlavha=Ufficiale: Lukasz Teodorczyk in biancorosso!|sana=4 January 2022|qaralgan sana=4 January 2022|til=it}}</ref>. Mavsum yakunlangach jamoani tark etdi. === Isteʼfo === 2022-yil 19-noyabr kuni Teodorczyk [[Instagram|Instagram’da]] futboldan ketganini eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Łukasz Teodorczyk zakończył karierę|url=https://weszlo.com/2022/11/19/lukasz-teodorczyk-koniec-kariery|ish=Weszlo.com|til=pl|sana=19 November 2022}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == Polshaning 20 yoshgacha boʻlgan futbol jamoasida 3 ta oʻyinda oʻynagan<ref name="U20">{{Veb manbasi|url=http://www.ksppolonia.pl/web/aktualnosc,3896-u_20:_dwa_gole_lukasza_teodorczyka.html|sarlavha=U-20: Dwa gole Łukasza Teodorczyka|til=Polish|ish=ksppolonia.pl|sana=17 November 2010}}</ref>. Polshaning U21 terma jamoasi bilan Yevropa chempionatiga saralash bosqichidagi birinchi oʻyinida ikkita gol urdi. 2013-yilning 2-fevralida [[Ruminiya milliy futbol terma jamoasi|Ruminiyaga]] qarshi o‘rtoqlik o‘yinida (4:1) dubl qayd etib, milliy terma jamoadagi ilk gollarini kiritdi. 2018-yilning may oyida Polshaning [[2018-yilgi FIFA Jahon chempionati|2018-yilda Rossiyada bo‘lib o‘tadigan futbol bo‘yicha jahon chempionati]] uchun dastlabki 35 kishilik [[Polsha milliy futbol terma jamoasi|tarkibiga]] kiritildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.goal.com/en-gb/news/revealed-every-world-cup-2018-squad-23-man-preliminary-lists/oa0atsduflsv1nsf6oqk576rb|sarlavha=Revealed: Every World Cup 2018 squad - Final 23-man lists|ish=Goal.com|qaralgan sana=15 December 2021}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == === Klub === {{Updated|18-aprel, 2022-yil holatiga koʻra}}<ref name="Łukasz Teodorczyk">{{90minut|16488}}</ref><ref>{{Soccerway|ukasz-teodorczyk/157470}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Liga ! colspan="2" |Kubok ! colspan="2" |[[UEFA|Yevropa]] ! colspan="2" |Other ! colspan="2" |Jami |- !Diviziya !Ishtirok !Gollar !Ishtirok !Gollar !Ishtirok !Gollar !Ishtirok !Gollar !Ishtirok !Gollar |- | rowspan="4" |Polonia Warsaw |2010—2011 |Ekstraklasa |6 |0 |1 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |7 |1 |- |2011—2012 |Ekstraklasa |11 |4 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |11 |4 |- |2012—2013 |Ekstraklasa |13 |6 |1 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |14 |6 |- ! colspan="2" |Jami !30 !10 !2 !1 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !32 !11 |- | rowspan="4" |Lech Poznań |2012—2013 |Ekstraklasa |14 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— | colspan="2" |— |14 |1 |- |2013—2014 |Ekstraklasa |32 |20 |2 |1 |4 |3 | colspan="2" |— |38 |24 |- |2014—2015 |Ekstraklasa |4 |3 |0 |0 |2 |0 | colspan="2" |— |6 |3 |- ! colspan="2" |Jami !50 !24 !2 !1 !6 !3 ! colspan="2" |— !58 !28 |- | rowspan="3" |[[Dinamo (Kiyev futbol klubi)|Dynamo Kyiv]] |2014—2015 |Ukraina Premyer-ligasi |13 |5 |5 |2 |6 |3 | colspan="2" |— |24 |10 |- |2015—2016 |Ukraina Premyer-ligasi |11 |5 |3 |1 |4 |0 | colspan="2" |— |18 |6 |- ! colspan="2" |Jami !24 !10 !8 !3 !10 !3 ! colspan="2" |— !42 !16 |- | rowspan="3" |[[Anderlext (futbol klubi)|Anderlecht]] |2016—2017 |Belgiya birinchi divizioni A |38 |22 |2 |1 |13 |7 | colspan="2" |— |53 |30 |- |2017—2018 |Belgiya birinchi divizioni A |33 |15 |0 |0 |6 |0 |1 |0 |40 |15 |- ! colspan="2" |Jami !71 !37 !2 !1 !19 !7 !1 !0 !93 !45 |- | rowspan="3" |[[Udinese]] |2018—2019 |[[Serie A]] |16 |1 |0 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |16 |1 |- |2019—2020 |Serie A |14 |0 |2 |0 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |16 |0 |- ! colspan="2" |Jami !30 !1 !2 !0 ! colspan="2" |— ! colspan="2" |— !32 !1 |- |Charleroi (ijara) |2020—2021 |Belgiya birinchi divizioni A |15 |0 |2 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |17 |1 |- |Vicenza |2021—2022 |Serie B |14 |1 | colspan="2" |— | colspan="2" |— |0 |0 |14 |1 |- |- ! colspan="3" |Jami faoliyati !234 !83 !18 !7 !35 !13 !1 !0 !288 !103 |} === Xalqaro === {{Updated|28-iyun, 2018-yil holatiga koʻra}}<ref name="Łukasz Teodorczyk"/>. {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan="3" |[[Polsha milliy futbol terma jamoasi|Polsha]] |- ! Yil ! Ishtirok ! Gollar |- | 2013-yil | 4 | 3 |- | 2014-yil | 3 | 0 |- | 2016-yil | 4 | 1 |- | 2017-yil | 3 | 0 |- | 2018 | 5 | 0 |- ! Jami ! 19 ! 4 |} ==== Xalqaro Gollar ==== : ''Ballar va natijalar birinchi boʻlib Lukashning gollari roʻyxatini koʻrsatadi.'' {| class="wikitable" !# ! Sana ! Joy ! Raqib ! Hisob ! Natija ! Musobaqa |- | 1. | rowspan="2" | 2013-yil 2-fevral | rowspan="2" | Estadio Ciudad, Malaga, Ispaniya | rowspan="2" |{{Fb|ROU}} |{{Center|'''2'''—0}} | rowspan="2" style="text-align:center;" | 4—1 | rowspan="2" | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|Oʻrtoqlik]] ([[FIFA]] tomonidan tan olinmagan) |- | 2. |{{Center|'''3'''—0}} |- | 3. | 2013-yil 26-mart | [[Narodovy stadioni|Milliy stadion]], Varshava, Polsha |{{Fb|SMR}} |{{Center|'''4'''—0}} |{{Center|5—0}} | JCH-2014 saralashi |- | 4. | 2016-yil 14-noyabr | Stadion Miejski, Vrotslav, Polsha |{{Fb|SVN}} |{{Center|'''1'''—1}} |{{Center|1—1}} | Doʻstona |} == Yutuqlari == ; Lech Poznań * [[Ekstraklasa]]: 2014—2015 ; Dynamo Kyiv * [[Ukraina Premer-ligasi|Ukraina Premyer-ligasi]]: 2014—2015, 2015—2016 * [[Ukraina kubogi]]: 2014—2015 * [[Ukraina Superkubogi]]: 2016-yil ; Anderlecht * [[Belgiya birinchi divizioni A]]: 2016—2017<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Casert |first=Raf |date=18 May 2017 |title=Anderlecht wins record 34th Liga title |work=[[The Tribune (Seymour)|The Tribune]] |url=http://www.tribtown.com/2017/05/18/soc-champion-anderlecht/ |access-date=18 May 2017 }}{{Oʻlikhavola|date=dekabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * [[Belgiya Superkubogi]]: 2017-yil ; Individual * Belgiya birinchi divizioni eng yaxshi toʻpurar: 2016—2017<ref>{{Veb manbasi|url=https://nationaldailyng.com/onyekuru-scores-20-Liga-goals-in-belgium-eye-top-scorer-award/|sarlavha=Onyekuru scored 20 Liga goals in Belgium, eye top scorer award &#124; National Daily Newspaper|sana=19 May 2017}}{{Oʻlikhavola|date=yanvar 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Teodorczyk, Łukasz}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Polshalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] 1sayp0lj6l0pr1g4br07ad3iwja9r2y 0 869477 6312223 3753336 2026-10-18T17:32:47Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:1|0|0 */ 6312223 wikitext text/x-wiki '''Kinkakuji'''—[[Yaponiya|Yaponiyaning]] Oltin pavilioni hisoblanadi. Oltin bilan qoplangan saroy goʻzallik va hashamat bilan ajralib turadi. Yaponiyadagi boshqa diqqatga sazovor joylarni u bilan taqqoslab boʻlmaydi. Chiroyli saroy 1397-yilda qurilgan. Uning devorlari quyoshda aqlbovar qilmaydigan goʻzallik bilan porlaydi. Kinkakuji maʼbad majmuasining bir qismidir. Rokuonji milliy madaniyatning eng yaxshi namunasi hisoblanadi. == Tarixi == XIV-asrgacha zamonaviy Kinkakuji yerlari aristokratik Fudzivaralar oilasiga tegishli edi. Ular Yaponiya poytaxti Kiotodan shimolda joylashgan edi, shuning uchun ular Kitayama — „Shimoliy togʻlar“ nomini oldilar. 1224-yilda aristokrat Fujivara Kuntsune bu togʻlarda Sayonji monastiri va qishloq mulkini qurdi. Uning avlodlari bir asr davomida ularga egalik qilib, familiyalarini Sayonjiga oʻzgartirdilar. 1335-yilda qabila boshligʻi — Sayonji Kimmmune imperatorga suiqasd uyushtirishda gumon qilinib, qatl etilgan. Shu sababli, ajdodlar mulki musodara qilingan, Kitayama togʻlari qarovsiz qolgan va mulki boʻlgan monastir vayronaga aylangan.1397-yil Muromachi syogunatining uchinchi syoguni Ashikaga Yoshimitsu, viloyatdagi chekka mulklar evaziga imperator sudidan Kitayama yerlarini oldi. U darhol tashlandiq monastir va mulk hududida oʻz [[qarorgoh]]<nowiki/>ini qurishga kirishdi. 1394-yilda Yoshimitsu bu lavozimni oʻgʻli Shogun Yoshimochiga topshirdi, ammo davlat ishlarini boshqarishda davom etdi. U Kitayamskiy qarorgohini oʻsha paytdagi hukumat markaziga aylantirdi. Bu qarorgoh oltin pavilion deb atalgan. == Meʼmorchiligi == Saroy meʼmorchiligi turli xil uslublarni uygʻun ravishda birlashtiradi: Heyyan davri aristokratiyasi, samuraylarning soddaligi va monastirning asketizmi. Bir-biriga bogʻliq boʻlmagan meʼmorchilik yoʻnalishlari saroyning umumiy dizayni bilan eng nozik oltin barglari bilan bogʻlangan. Oltin pavilionning tepasida sof oltindan yasalgan feniks haykalchalari oʻralgan. U qayta tugʻilishni anglatadi. Uch qavatli saroy egri chiziqlar simmetriyasi bilan hayratda qoldiradi va Cara E meʼmoriy uslubiga toʻliq mos keladi. Oltin pavilionning atrofdagi tabiat bilan qanchalik uyg‘unligi, ayniqsa, hayratlanarli. Pastki tayanchlar qoʻshni daraxtlarning tanasi fonida ajoyib koʻrinadi va binoning oʻzi sunʼiy koʻl qirgʻogʻida joylashgan. Vaznsiz va yengil Oltin Saroy Yaponiyaning meʼmoriy diqqatga sazovor joylariga kiritilgan. == Havolalar == Kinkakuji // Yaponiya A dan Z gacha. Ommabop tasvirlangan ensiklopediya. (CD-ROM). — M .: Directmedia nashriyoti, „Bugun Yaponiya“, 2008. — ISBN 978-5-94865-190-3. == Manbalar == {{manbalar}} 6ospqsagd1rkpas5p0etdyl94k0cxv9 6312224 6312223 2026-10-18T17:32:58Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312224 wikitext text/x-wiki '''Kinkakuji''' — [[Yaponiya|Yaponiyaning]] Oltin pavilioni hisoblanadi. Oltin bilan qoplangan saroy goʻzallik va hashamat bilan ajralib turadi. Yaponiyadagi boshqa diqqatga sazovor joylarni u bilan taqqoslab boʻlmaydi. Chiroyli saroy 1397-yilda qurilgan. Uning devorlari quyoshda aqlbovar qilmaydigan goʻzallik bilan porlaydi. Kinkakuji maʼbad majmuasining bir qismidir. Rokuonji milliy madaniyatning eng yaxshi namunasi hisoblanadi. == Tarixi == XIV-asrgacha zamonaviy Kinkakuji yerlari aristokratik Fudzivaralar oilasiga tegishli edi. Ular Yaponiya poytaxti Kiotodan shimolda joylashgan edi, shuning uchun ular Kitayama — „Shimoliy togʻlar“ nomini oldilar. 1224-yilda aristokrat Fujivara Kuntsune bu togʻlarda Sayonji monastiri va qishloq mulkini qurdi. Uning avlodlari bir asr davomida ularga egalik qilib, familiyalarini Sayonjiga oʻzgartirdilar. 1335-yilda qabila boshligʻi — Sayonji Kimmmune imperatorga suiqasd uyushtirishda gumon qilinib, qatl etilgan. Shu sababli, ajdodlar mulki musodara qilingan, Kitayama togʻlari qarovsiz qolgan va mulki boʻlgan monastir vayronaga aylangan.1397-yil Muromachi syogunatining uchinchi syoguni Ashikaga Yoshimitsu, viloyatdagi chekka mulklar evaziga imperator sudidan Kitayama yerlarini oldi. U darhol tashlandiq monastir va mulk hududida oʻz [[qarorgoh]]<nowiki/>ini qurishga kirishdi. 1394-yilda Yoshimitsu bu lavozimni oʻgʻli Shogun Yoshimochiga topshirdi, ammo davlat ishlarini boshqarishda davom etdi. U Kitayamskiy qarorgohini oʻsha paytdagi hukumat markaziga aylantirdi. Bu qarorgoh oltin pavilion deb atalgan. == Meʼmorchiligi == Saroy meʼmorchiligi turli xil uslublarni uygʻun ravishda birlashtiradi: Heyyan davri aristokratiyasi, samuraylarning soddaligi va monastirning asketizmi. Bir-biriga bogʻliq boʻlmagan meʼmorchilik yoʻnalishlari saroyning umumiy dizayni bilan eng nozik oltin barglari bilan bogʻlangan. Oltin pavilionning tepasida sof oltindan yasalgan feniks haykalchalari oʻralgan. U qayta tugʻilishni anglatadi. Uch qavatli saroy egri chiziqlar simmetriyasi bilan hayratda qoldiradi va Cara E meʼmoriy uslubiga toʻliq mos keladi. Oltin pavilionning atrofdagi tabiat bilan qanchalik uyg‘unligi, ayniqsa, hayratlanarli. Pastki tayanchlar qoʻshni daraxtlarning tanasi fonida ajoyib koʻrinadi va binoning oʻzi sunʼiy koʻl qirgʻogʻida joylashgan. Vaznsiz va yengil Oltin Saroy Yaponiyaning meʼmoriy diqqatga sazovor joylariga kiritilgan. == Havolalar == Kinkakuji // Yaponiya A dan Z gacha. Ommabop tasvirlangan ensiklopediya. (CD-ROM). — M .: Directmedia nashriyoti, „Bugun Yaponiya“, 2008. — ISBN 978-5-94865-190-3. == Manbalar == {{manbalar}} jykyph10pfnh4ai6bv33s42ug5dkkmf 6312225 6312224 2026-10-18T17:33:22Z Sherzod11W 273619 6312225 wikitext text/x-wiki '''Kinkakuji''' — [[Yaponiya|Yaponiyaning]] Oltin pavilioni hisoblanadi. Oltin bilan qoplangan [[saroy]] goʻzallik va hashamat bilan ajralib turadi. Yaponiyadagi boshqa diqqatga sazovor joylarni u bilan taqqoslab boʻlmaydi. Chiroyli saroy 1397-yilda qurilgan. Uning devorlari quyoshda ''aqlbovar'' qilmaydigan goʻzallik bilan porlaydi. Kinkakuji maʼbad majmuasining bir qismidir. Rokuonji milliy madaniyatning eng yaxshi namunasi hisoblanadi. == Tarixi == XIV-asrgacha zamonaviy Kinkakuji yerlari aristokratik Fudzivaralar oilasiga tegishli edi. Ular Yaponiya poytaxti Kiotodan shimolda joylashgan edi, shuning uchun ular Kitayama — „Shimoliy togʻlar“ nomini oldilar. 1224-yilda aristokrat Fujivara Kuntsune bu togʻlarda Sayonji monastiri va qishloq mulkini qurdi. Uning avlodlari bir asr davomida ularga egalik qilib, familiyalarini Sayonjiga oʻzgartirdilar. 1335-yilda qabila boshligʻi — Sayonji Kimmmune imperatorga suiqasd uyushtirishda gumon qilinib, qatl etilgan. Shu sababli, ajdodlar mulki musodara qilingan, Kitayama togʻlari qarovsiz qolgan va mulki boʻlgan monastir vayronaga aylangan.1397-yil Muromachi syogunatining uchinchi syoguni Ashikaga Yoshimitsu, viloyatdagi chekka mulklar evaziga imperator sudidan Kitayama yerlarini oldi. U darhol tashlandiq monastir va mulk hududida oʻz [[qarorgoh]]<nowiki/>ini qurishga kirishdi. 1394-yilda Yoshimitsu bu lavozimni oʻgʻli Shogun Yoshimochiga topshirdi, ammo davlat ishlarini boshqarishda davom etdi. U Kitayamskiy qarorgohini oʻsha paytdagi hukumat markaziga aylantirdi. Bu qarorgoh oltin pavilion deb atalgan. == Meʼmorchiligi == Saroy meʼmorchiligi turli xil uslublarni uygʻun ravishda birlashtiradi: Heyyan davri aristokratiyasi, samuraylarning soddaligi va monastirning asketizmi. Bir-biriga bogʻliq boʻlmagan meʼmorchilik yoʻnalishlari saroyning umumiy dizayni bilan eng nozik oltin barglari bilan bogʻlangan. Oltin pavilionning tepasida sof oltindan yasalgan feniks haykalchalari oʻralgan. U qayta tugʻilishni anglatadi. Uch qavatli saroy egri chiziqlar simmetriyasi bilan hayratda qoldiradi va Cara E meʼmoriy uslubiga toʻliq mos keladi. Oltin pavilionning atrofdagi tabiat bilan qanchalik uyg‘unligi, ayniqsa, hayratlanarli. Pastki tayanchlar qoʻshni daraxtlarning tanasi fonida ajoyib koʻrinadi va binoning oʻzi sunʼiy koʻl qirgʻogʻida joylashgan. Vaznsiz va yengil Oltin Saroy Yaponiyaning meʼmoriy diqqatga sazovor joylariga kiritilgan. == Havolalar == Kinkakuji // Yaponiya A dan Z gacha. Ommabop tasvirlangan ensiklopediya. (CD-ROM). — M .: Directmedia nashriyoti, „Bugun Yaponiya“, 2008. — ISBN 978-5-94865-190-3. == Manbalar == {{manbalar}} bzmuttn7zcnrx4e81l475oy77qeu1ej 6312227 6312225 2026-10-18T17:33:35Z Sherzod11W 273619 6312227 wikitext text/x-wiki '''Kinkakuji''' — [[Yaponiya|Yaponiyaning]] Oltin pavilioni hisoblanadi. Oltin bilan qoplangan [[saroy]] goʻzallik va hashamat bilan ajralib turadi. Yaponiyadagi boshqa diqqatga sazovor joylarni u bilan taqqoslab boʻlmaydi. Chiroyli saroy 1397-yilda qurilgan. Uning devorlari quyoshda ''aqlbovar'' qilmaydigan goʻzallik bilan porlaydi. Kinkakuji maʼbad majmuasining bir qismidir. Rokuonji milliy madaniyatning eng yaxshi namunasi hisoblanadi. == Tarixi == XIV-asrgacha zamonaviy Kinkakuji yerlari aristokratik Fudzivaralar oilasiga tegishli edi. Ular Yaponiya poytaxti Kiotodan shimolda joylashgan edi, shuning uchun ular Kitayama — „Shimoliy togʻlar“ nomini oldilar. 1224-yilda aristokrat Fujivara Kuntsune bu togʻlarda Sayonji monastiri va qishloq mulkini qurdi. Uning avlodlari bir asr davomida ularga egalik qilib, familiyalarini Sayonjiga oʻzgartirdilar. 1335-yilda qabila boshligʻi — Sayonji Kimmmune imperatorga suiqasd uyushtirishda gumon qilinib, qatl etilgan. Shu sababli, ajdodlar mulki musodara qilingan, Kitayama togʻlari qarovsiz qolgan va mulki boʻlgan monastir vayronaga aylangan.1397-yil Muromachi syogunatining uchinchi syoguni Ashikaga Yoshimitsu, viloyatdagi chekka mulklar evaziga imperator sudidan Kitayama yerlarini oldi. U darhol tashlandiq monastir va mulk hududida oʻz [[qarorgoh]]<nowiki/>ini qurishga kirishdi. 1394-yilda Yoshimitsu bu lavozimni oʻgʻli Shogun Yoshimochiga topshirdi, ammo davlat ishlarini boshqarishda davom etdi. U Kitayamskiy qarorgohini oʻsha paytdagi hukumat markaziga aylantirdi. Bu qarorgoh oltin pavilion deb atalgan. == Meʼmorchiligi == Saroy meʼmorchiligi turli xil uslublarni uygʻun ravishda birlashtiradi: Heyyan davri aristokratiyasi, samuraylarning soddaligi va monastirning asketizmi. Bir-biriga bogʻliq boʻlmagan meʼmorchilik yoʻnalishlari saroyning umumiy dizayni bilan eng nozik oltin barglari bilan bogʻlangan. Oltin pavilionning tepasida sof oltindan yasalgan feniks haykalchalari oʻralgan. U qayta tugʻilishni anglatadi. Uch qavatli saroy egri chiziqlar simmetriyasi bilan hayratda qoldiradi va Cara E meʼmoriy uslubiga toʻliq mos keladi. Oltin pavilionning atrofdagi tabiat bilan qanchalik uyg‘unligi, ayniqsa, hayratlanarli. Pastki tayanchlar qoʻshni daraxtlarning tanasi fonida ajoyib koʻrinadi va binoning oʻzi sunʼiy koʻl qirgʻogʻida joylashgan. Vaznsiz va yengil Oltin Saroy Yaponiyaning meʼmoriy diqqatga sazovor joylariga kiritilgan. == Havolalar == * Kinkakuji // Yaponiya A dan Z gacha. Ommabop tasvirlangan ensiklopediya. (CD-ROM). — M .: Directmedia nashriyoti, „Bugun Yaponiya“, 2008. — ISBN 978-5-94865-190-3. == Manbalar == {{manbalar}} c8z5tpoysq0js7gop7mm0x3fq0k7gl3 0 869535 6312181 6048070 2026-10-18T15:48:23Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312181 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — siyosatchi, arab siyosatshunosi, iqtisodchisi va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] kfpho5qdwockaq6v1166jscn4bup4lj 6312182 6312181 2026-10-18T15:48:34Z Sherzod11W 273619 6312182 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab siyosatshunosi, iqtisodchisi va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] qzvvsk8d1fdkfk2gkpk2tz13rgfot4r 6312183 6312182 2026-10-18T15:48:56Z Sherzod11W 273619 6312183 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab siyosatshunosi, [[iqtisodchi]]<nowiki/>si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] p5muj92si8syc5zcae7drvpph036ilv 6312184 6312183 2026-10-18T15:49:05Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312184 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab siyosatshunosi, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] pvniga9x0f5do4iaun07xs3cxakxr58 6312185 6312184 2026-10-18T15:49:20Z Sherzod11W 273619 6312185 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[siyosatshunos]]<nowiki/>i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] kktqvflyhtlur9sjw6d055a81cmofxa 6312186 6312185 2026-10-18T15:49:34Z Sherzod11W 273619 6312186 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]<nowiki/>i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] e2vk1h824j0kgve0gf6qwnb27nptxyn 6312187 6312186 2026-10-18T15:49:42Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312187 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] 06oqvy09byv1yskbe520bengf131u8x 6312188 6312187 2026-10-18T15:49:51Z Sherzod11W 273619 6312188 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] 1kxd0skv38eawotyl53e744nrxwbedb 6312189 6312188 2026-10-18T15:49:58Z Sherzod11W 273619 6312189 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87. {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] iavyqbgvqlb87fj0rkabhekfekfui6p 6312190 6312189 2026-10-18T15:50:05Z Sherzod11W 273619 6312190 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267 == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87. {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] tujo89gyid2fkq6e8mwq1fuzv8qazdd 6312191 6312190 2026-10-18T15:50:13Z Sherzod11W 273619 6312191 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267. == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87. {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] 1gmmygdjkv20eoim87jrpos7swyfil1 6312192 6312191 2026-10-18T15:50:33Z Sherzod11W 273619 6312192 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267. == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87. == Manbalar == {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] sr41ir9l0y88vdz0rl3y2w9i2n87xj0 6312193 6312192 2026-10-18T15:50:48Z Sherzod11W 273619 6312193 wikitext text/x-wiki Vladimir Borisovich Averbux (1889, Berezino, [[Minsk viloyati]] — 27.07.1941, [[Moskva]]) — [[siyosatchi]], arab [[Siyosatshunoslik|siyosatshunos]]i, [[iqtisodchi]]si va jurnalisti. [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B0%D1%88%D0%B8%D0%BD,_%D0%90%D0%BB%D0%B5%D0%BA%D1%81%D0%B0%D0%BD%D0%B4%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 A. B. Xashinning] ukasi. == Hayoti == Boy burjua oilasida tugʻilgan. U 1905 yilgi inqilobda faol qatnashgan. Katta akasi Aleksandr Xashin taʼsirida Poaley Sionga qoʻshilgan. [[Birinchi Jahon urushi|Birinchi jahon urushi]] paytida u armiyaga chaqirilgan, Avstriya tomonidan asirga olingan. 1917 yilgi inqilobdan soʻng u 1919-yilda yahudiy Kommunistik partiyasi ([https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9F%D0%BE%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%A6%D0%B8%D0%BE%D0%BD Poaley Sion)] sifatida tashkil etilgan Ukrainadagi Poaley Sionning chap qanotiga rahbarlik qildi. 1922-yildan — Eretz Isroilda. U 1922-yilda oʻz nomini Falastin Kommunistik partiyasiga oʻzgartirgan (1923-1930 yillarda uning bosh kotibi) Ahdut Haavodaning hammuassisi edi. U Shakam va Nosira arablari bilan aloqa oʻrnatgan birinchi yahudiy kommunist rahbari edi. „Abu Sion“ taxallusi ostida kommunistik matbuotda hamkorlik qilgan. Chap spektrdagi arab arboblari bilan aloqalari tufayli u 1929 yildagi yahudiylarga qarshi gʻalayonlarda qatnashmadi. 1930-yilda u faoliyati uchun inglizlar tomonidan Sovet Ittifoqiga surgun qilindi. 1931-1935 yillarda u Falastin va Misr kommunistik partiyalari faoliyatini muvofiqlashtiruvchi ECCI Sharqiy kotibiyati xodimi edi. 1935-1936 yillarda — deputat. U yerda Shimoliy Kavkaz oʻlkasi kasaba uyushmalari viloyat kengashi raisi, [https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%9D%D0%9A%D0%92%D0%94 NKVD] hibsga olingan. 1936-yil 8 iyun hibsga olingan. 1 noyabr 1936-yil SSSR NKVD qoshidagi OSO tomonidan josuslikda ayblanib, 5 yilga mehnat lagerida hukm qilingan. U Solovetskiy qamoqxonasida saqlangan. 1939-yil aprel oyida u Moskvaga koʻchirildi. 1941-yil 6 iyulda SSSR Qurolli Kuchlari VK VMN (josuslik, KRTO) ga hukm qilindi. 1941-yil 27 iyulda otilgan. SSSR Qurolli kuchlari tomonidan 1957-yil 28 mayda reabilitatsiya qilingan. == Nashrlar == * „Falastindagi vaziyat“ // KI. 1924. No 3/4. 411-424-betlar; * „Falastindagi dehqonlarning ahvoli“ // KI. 1924. No 10/12. 86-99-betlar; * „Zamonaviy Falastin va uning ishchi harakati“ // KIP. 1924-yil. № 2/3. 235-239-betlar; * „Falastindagi fashizm“ // KIP. № 4, 390-391-betlar; * „Misr kasaba uyushmalari harakatida milliy masala“ // KIP. 5-son, 463-467-betlar; * „Misrdagi siyosiy inqirozning ijtimoiy-iqtisodiy mazmuni“ // MHiMP. 1927. No 10/11. 105-116-betlar; * „Suriya va Falastindagi agrar masala: Abuzyam va Ali-Tariqning xabarlari“ [sharqiy boʻlimda. xoch kabineti ostidagi mamlakatlar. Xalqaro harakatlar Agr. ichida] // AP. 1927. No 2. S. 193-195; (Abuziam). * „Fellah-badaviylar qoʻzgʻoloni Falastinda“ // NV. 1930. No 28. S. 32-45; (Abuziam). * „Falastindagi qoʻzgʻolon“. M., 1930; (Abuziam). Tahririyatga xat // NV. 1930. No 29. S. 266-267. == Havolalar == * https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%90%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%B1%D1%83%D1%85,_%D0%92%D0%BB%D0%B0%D0%B4%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D1%80_%D0%91%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87. == Manbalar == {{manbalar}} {{no iwiki}} [[Turkum:1899-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1941-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:27-iyulda vafot etganlar]] 5hrjnb2lww1do093k4ni02dpw4fnq3u 0 876843 6312360 4094838 2026-10-19T02:14:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312360 wikitext text/x-wiki {{Shirkat bilgiqutisi | name = Comikaza | logo = [[File:Comikaza.jpg|220px]] | type = [[Privately held company|Private]] | genre = | founded = 2003 | hq_location = [[Dizengoff Center]] | hq_location_city = [[Tel Aviv]] | hq_location_country = [[Israel]] | products = {{unbulleted list|[[Comic book]]s|[[Graphic novel]]s|[[Manga]]}} }} '''Comikaza''' - [[Isroil|Isroildagi]] birinchi g'isht va ohak komikslar do'koni<ref name=":0">{{Veb manbasi|sarlavha=Truth, justice and the Israeli way|url=https://www.jpost.com/arts-and-culture/arts/truth-justice-and-the-israeli-way|qaralgan sana=2020-09-28|ish=The Jerusalem Post {{!}} JPost.com}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Reif|ism=Ido|sana=|sarlavha=Like Thunder on a clear day|url=https://www.haaretz.co.il/literature/1.1004468|arxivurl=|arxivsana=|qaralgan sana=|ish=Haaretz}}</ref>. 2016-yilda u Will Eisner Spirit of Comics Chakana savdosi mukofotiga nomzod bo'ldi<ref>{{Veb manbasi|sana=2016-06-15|sarlavha=2016 Will Eisner Spirit of Comics Retailer Award Nominees!|url=https://www.comic-con.org/toucan/2016-will-eisner-spirit-of-comics-retailer-award-nominees|qaralgan sana=2020-09-28|ish=Comic-Con International: San Diego|arxivsana=2020-11-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201108093123/https://www.comic-con.org/toucan/2016-will-eisner-spirit-of-comics-retailer-award-nominees}}</ref>. == Tarixi == [[Comikaza]]’ning birinchi filiali 2003-yil 15-sentabrda<ref name=":0"/> [[Tel-Aviv|Tel-Avivning]] Ramat-Aviv mahallasida Yossi va Ofra Konijn [[Nikoh|er-xotinlar]] tomonidan ochilgan. [[Gʻisht|G'isht]] va ohak do'koni tashkil etilishidan oldin, ular ''comics-net.com'' domen nomi ostida onlayn forum va chakana sotuvchini boshqargan. Ular talab borligini anglab etgach, jismoniy do'kon ochish g'oyasi shakllana boshladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Peterman |first=Adia |title=סופר-קומיקס |trans-title=Super Comics |work=[[TheMarker]] |url=https://www.themarker.com/smb/1.585988 |access-date=2020-10-12}}</ref>. 2005-yilda do'kon Ramat-Avivdan Tel-Aviv markazidagi Dizengoff Center savdo markaziga ko'chirildi. Ko'p o'tmay, "Otaku" savdo markazida yapon [[manga]], [[anime]] va shunga o'xshash buyumlarni sotishga ixtisoslashgan qo'shimcha do'kon ochildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Shevi |first=Avi |title=לא רק ספיידרמן |trans-title=Not just Spider-Man |work=[[Haaretz]] |url=https://www.haaretz.co.il/gallery/1.1065261 |access-date=2020-10-12}}</ref>. 2013-yilda do'kon vaqtincha yopildi va uni '''Comikaza 2.0''' brendi ostida do'konni boshqarib kelayotgan sobiq mijozlar Jekob Sareli va Ori Ayalon sotib oldi. 2016-yilda do'kon Will Eisner Spirit of Comics Chakana savdosi mukofotiga nomzod bo'ldi. [[Doʻkon|Do'kon]] 2006-yilda komikslar yaratuvchisi Nil Gayman va 2016-yilda Chip Zdarskiy bilan imzolash tadbirlarini o'tkazdi. Har yili may oyida u Bepul Komikslar kunini (FCBD) nishonlaydi va olti soatlik bepul komikslarni taqdim etadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Reich |first=Aaron |title=Excelsior! Free Comic Book Day returns Saturday |work=[[The Jerusalem Post]] |url=https://www.jpost.com/israel-news/excelsior-free-comic-book-day-returns-saturday-588298 |access-date=2020-09-28}}</ref>. FCBD odatda Isroilda<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Steinberg |first=Jessica |title=A day of comic book heaven |work=[[Times of Israel]] |url=http://www.timesofisrael.com/a-day-of-comic-book-heaven/ |access-date=2020-09-28}}</ref> Shabbat tufayli odatdagi shanba kuni emas, balki juma kunlari o'tkaziladi. 2014 - 2019-yillarda doʻkon FCBD boʻyicha ishi uchun The Diamond Retailer Best Practices Awards mukofotiga nomzod boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=The Diamond Retailer Best Practices Awards|url=https://www.diamondcomics.com/Home/1/1/3/597?articleID=152294|ish=www.diamondcomics.com|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201030170202/https://www.diamondcomics.com/Home/1/1/3/597?articleID=152294|arxivsana=2020-10-30|qaralgan sana=2022-12-09}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Diamond Retailer Best Practices Awards: Summer 2019 – Best Free Comic Book Day Event|url=https://bleedingcool.com/comics/diamond-retailer-best-practices-awards-summer-2019-best-free-comic-book-day-event/|ish=bleedingcool.com}}</ref>. Do'kon o'z mijozlari orasida komikslar o'qish kitob klubiga mezbonlik qiladi va geek madaniyatiga oid bir nechta trivia, auktsionlar va stend komediya kechalarini o'tkazdi. 2004-yil 5-avgustda do'kon "Comikaza Press" yorlig'i ostida Devid Chanoch tomonidan tarjima qilingan Brayan Maykl Bendis va Mark Baqli tomonidan ''[[Ultimate Spider-Man|"Ultimate Spider-Man"]]'' ning [[Marvel kinematografiya koinoti filmlari roʻyxati|Marvel]] tomonidan tasdiqlangan rasmiy [[Ivrit tili|ibroniycha]] tarjimasi chiqarilganini e'lon qildi<ref>{{Veb manbasi|sana=2004-08-26|sarlavha=קומיקאזה משיקה את ספיידרמן בעברית|url=http://www.comics-net.com/index.php?act=ST&f=2&t=6324|qaralgan sana=2020-09-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20040826000246/http://www.comics-net.com/index.php?act=ST&f=2&t=6324|arxivsana=2004-08-26}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=Anderman|ism=Nirit|sana=|sarlavha=סדרת חוברות "ספיידרמן" יוצאת בתרגום לעברית|url=https://www.haaretz.co.il/gallery/1.1001942|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201017060610/https://www.haaretz.co.il/gallery/1.1001942|arxivsana=2020-10-17|qaralgan sana=|ish=Haaretz}}</ref>. Comikaza ibroniy tilida jami 7 ta sonni chiqardi va sarlavhaning birinchi hikoyasini to'pladi. [[Oʻrgimchak-odam|O'rgimchak odam]] uchun ibroniycha tarjimani yaratishdan maqsad: "Isroil komikslar sanoatini targ'ib qilish. Bizning maqsadimiz shu kungacha til to‘siqlari tufayli komikslarni o‘qishni istamagan ko‘plab bolalar kitobdan qo‘rqmasdan foydalanishlari va buning natijasida boshqa komikslarga ham qiziqish bildirishlarini ta’minlashdir. Umid qilamizki, bir necha yildan keyin bu yerda asl va tarjimali nomlar ko‘payadi va har bir kitob do‘konida mahalliy tildagi komikslar bo‘limi bilan Yevropa mamlakatlari darajasiga chiqa olamiz” <ref>{{Veb manbasi|muallif=Ross|ism=Alon|sana=|sarlavha="Spider-Man" in Hebrew - An interview with the author of the idea|url=http://isf.nethost.co.il/article.asp?ref=729|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201016135434/http://isf.nethost.co.il/article.asp?ref=729|arxivsana=2020-10-16|qaralgan sana=|ish=ISF}}</ref> . 2018-yilda [[Hayfa]] filiali ochildi, uni mahalliy komikslar rassomi Vladik Sandler boshqaradi. Ushbu filial 2019-yil oxirida yopilgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar{{Portal|Comics}} == * Isroil * {{Twitter}} * {{Facebook}} [[Turkum:Isroil kutubxonasi]] 5qtppza2nn7dvn5s2sqizrwh4einr5w 0 881329 6312228 6294821 2026-10-18T17:33:50Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312228 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} Luksor ibodatxonasi (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy ibodatxonasining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy Luksor shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] 925jkmt9vw2gj1x8fnj6znqok084wv9 6312229 6312228 2026-10-18T17:34:09Z Sherzod11W 273619 6312229 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} Luksor ibodatxonasi (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]<nowiki/>sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy Luksor shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] bfzpizu4kvcd7elrxygowlulbrhzmn6 6312230 6312229 2026-10-18T17:34:16Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312230 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} Luksor ibodatxonasi (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]<nowiki/>sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy Luksor shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] lfsw2in0ctpbith5qgbaasm2ytmipob 6312231 6312230 2026-10-18T17:34:25Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312231 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} Luksor ibodatxonasi (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy Luksor shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] k3orodrcai0xk6xfljtq9yrutd8v5kz 6312233 6312231 2026-10-18T17:34:40Z Sherzod11W 273619 6312233 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} Luksor ibodatxonasi (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] 1kjqww9vd9nepq78ysyrkzyvy8k62vk 6312234 6312233 2026-10-18T17:34:54Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312234 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. Jpt-RST "Amun ziyoratgohi") — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] 44v07cpocthfem4qr71asj6qq2qhazc 6312235 6312234 2026-10-18T17:35:08Z Sherzod11W 273619 6312235 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. ''Jpt-RST "Amun ziyoratgohi")'' — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — Amun va MUTning ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] 5crkp4mjuray2rmz948ioaoiq3wbipc 6312236 6312235 2026-10-18T17:35:28Z Sherzod11W 273619 6312236 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. ''Jpt-RST "Amun ziyoratgohi")'' — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — ''Amun'' va ''MUTning'' ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. [[Turkum:Fiva]] jxnb3jpid7jxhtj4zetv84rmw4xen2a 6312237 6312236 2026-10-18T17:35:43Z Sherzod11W 273619 6312237 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. ''Jpt-RST "Amun ziyoratgohi")'' — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — ''Amun'' va ''MUTning'' ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. == Manbalar == [[Turkum:Fiva]] eoj9hafv0i59qomccvh4r5vuyvb2ftv 6312238 6312237 2026-10-18T17:35:55Z Sherzod11W 273619 6312238 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. ''Jpt-RST "Amun ziyoratgohi")'' — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — ''Amun'' va ''MUTning'' ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Fiva]] 6do197we8zmj1tg1vul9sdvza4nry8i 6312239 6312238 2026-10-18T17:36:05Z Sherzod11W 273619 6312239 wikitext text/x-wiki <hiero> M17 p t O45 M24 N21 Z1 X1 O49 </hiero>{{Diqqatga sazovor joylar|nomi=Luksor ibodatxonasi|mamlakat=https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fe/Flag_of_Egypt.svg/22px-Flag_of_Egypt.svg.png|joylashuv=Luksor|meʼmoriy uslubi=qadimgi Misr uslubi|binokor=Amenxotep III|qurila boshlangan=Miloddan avvalgi 1400 yil|tasvir=Luxor-Tempel_Pylon_08.jpg|vebsayt=Jahon merosi ob'ektlari ro'yxatidagi # 87-002 (en)}} '''Luksor ibodatxonasi''' (egip. ''Jpt-RST "Amun ziyoratgohi")'' — qadimgi [[Misr]] quyosh xudosi [[Amunra|Amun-ra]] Markaziy [[ibodatxona]]sining xarobalari, Nil daryosining o'ng qirg'og'ida, Thebesning Janubiy qismida, zamonaviy [[Luksor]] shahri chegaralarida. Ma'bad 1979 yildan beri YUNESKOning Butunjahon merosi ro'yxatiga kiritilgan (Karnak ibodatxonasi va yaqin atrofdagi theban nekropoli bo'lgan guruhda) . == Ism == Egip bilan Ma'bad nomini noto'g'ri talqin qilish. Jpt-rst Janubiy Haram tarjimasining tarqalishiga olib keldi. Bu tushuncha XIII zalda ilohiy tug'ilishning releflari bilan belgilanadi, shuning uchun ba'zi tadqiqotchilar ma'badni "Amun harami"deb atashgan[3]. Jpt so'zi "Haram" tushunchasi bilan bog'liq emas va mumkin "Ma'bad"deb tarjima qilingan[4], bu Ma'bad ilohiyotiga yaqinroq. == Arxitektura == '''<big>O'rta va yangi qirollikning birinchi tuzilmalari .</big>''' Luksor ibodatxonasi Misrning janubi-g'arbiy qismida joylashgan Gebel el silsila hududidan [[qumtosh]] bilan qurilgan. Ushbu mintaqadagi qumtosh Nubian qumtoshi deb ataladi . U yuqori Misrda yodgorliklar qurish uchun, shuningdek, o'tgan va davom etayotgan restavratsiya ishlari uchun ishlatilgan[5]. Amun xudosiga bag'ishlangan ushbu hududda Ma'bad qurilishi o'rta qirollikning XII sulolasidan beri amalga oshirilgan. Luksorda restavratsiya va qurilish ishlari yangi qirollikning XVIII sulolasi davrida, shu jumladan miloddan avvalgi XV asrda kuchli faoliyat bilan qayta tiklandi.e. ayol Fir'avn Xatshepsut va taniqli fathchi Tutmos III davrida, ammo hozirgi Ma'bad joylashgan joyda ularning ko'pgina inshootlari saqlanib qolmagan va tosh bloklar keyingi binolar uchun ishlatilgan. Opet festivali paytida ushbu binolar Amun-ra quyosh barkasi karnakdan Luksorga tantanali sayohatning so'nggi nuqtasi bo'lib xizmat qildi. Luksorda qurilish faoliyatining eng yuqori cho'qqisi Fir'avn [[Amenxotep III]] (miloddan avvalgi 1388-1351) davrida bo'lgan. Uning qo'l ostida "podshohning barcha asarlari boshlig'i" (oliy me'mor) Amenxotep, Xapuning o'g'li va mohiyat va xori me'morlarining birodarlari rahbarligida bizgacha etib kelgan Luksor ibodatxonasi barpo etildi. '''<big>Amenxotep III dan Ramses II gacha bo'lgan klassik Ma'bad .</big>''' [[Fayl:Plan of Luxor temple.png|left|thumb|490x490px|Luksor ibodatxonasi rejasi.]] Amun, Mut va Xonsu xudolari ibodatxonasi yangi qirollikning (miloddan avvalgi XVI—XI asrlar) me'moriy xususiyatlarining eng to'liq timsolidir, u rejaning ulug'vorligi, tafsilotlarning monumentalligi va tantanaliligi, ko'plab ustunlar bilan ajralib turadi. Ma'bad shimoli-g'arbdan janubi-sharqqa yo'naltirilgan. Karnakning shimolidan yarim soatlik masofada joylashgan ustunlarga mos kelish uchun, u bilan [[Ramses II]] hukmronligidan boshlab, sfenkslarning asfaltlangan xiyoboni bilan bog'langan, uning Shimoliy ustuni umumiy o'qdan bir oz Sharqda joylashgan. Monumental releflar va yozuvlar bilan bezatilgan qo'shni zallari bo'lgan eng qadimgi qism Amenxotep III davrida tashkil etilgan; XVIII va birinchi XIX sulolalarning so'nggi fir'avnlari fir'avnlarning haykallari bilan kesishgan 74 ta papirusga o'xshash ustunlar bilan janubga hovli qo'shdilar. Ularning 14 tasida 100 metrlik kolonna Amarna davridan keyin Tutanxamon va uning vorislari davrida, Axenaten xudolarning an'anaviy kultlarini (birinchi navbatda, oliy theban Amun-ra) siqib chiqarishga harakat qilgan va Luksor ibodatxonasi yaqinida qurilgan. Ramses II balandligi 24 metr bo'lgan Shimoliy peristil va ustunni qo'shib qo'ydi va ikkinchisining tashqi tomonida xetlarga qarshi urushdagi ekspluatatsiyasini tasvirlab berdi. Miloddan avvalgi 13-asr boshlarida Kadesh jangi sharafiga Shimoliy qutbda "Pentaur she'ri"yozilgan[6], Fir'avn Ramses II ni odamlarning keng ommasiga targ'ibot qilish maqsadida maqtagan. Luksor ibodatxonasining Shimoliy kirish qismida to'rtta monolit Kolossus va xuddi shu Ramses II ning ikkita obelisklari joylashgan bo'lib, ulardan biri 1830-yillarda Parijga, Konkord maydoniga ko'chirilgan. Kirish joyidan eng Shimoliy devorgacha bo'lgan strukturaning uzunligi 260 metrni tashkil qiladi. '''<big>Kech va ellinistik davrlarning qo'shilishi .</big>''' Qadimgi Misr tarixining so'nggi davrida XXV shabaka sulolasining kushit fir'avni Luksor ibodatxonasining asosiy eshiklarini tikladi va bu yerda o'z ustunlari va relyef tasvirlarini qoldirdi va uning vorisi Shabataka, shuningdek undan oldin Ramses III va XXI sulolaning oliy ruhoniylaridan biri ma'badning muqaddas joyiga ozgina o'zgarishlar kiritdi. Yana bir nubiyalik Fir'avn Taharka II ustun oldida ustun qurishni tugatdi. Xxx sulolasining asoschisi Nektaneb I Luksor ibodatxonasiga olib boradigan odamning boshlari bilan sfenks xiyobonini tikladi va unga yakuniy ko'rinish berdi. Ellinistik davrning boshlarida, asosiy Ma'bad oldida Ma'bad tubida, Aleksandr Makedonskiyning ziyoratgohi, Amun rook uchun zal qurilgan; asarlar uning nominal vorisi Filipp Arridei davrida ham olib borilgan. '''<big>Ma'bad majmuasining taqdiri va arxeologik topilmalar</big>''' Rim davrida Ma'bad va uning atrofi legionerlar qal'asi va bu hududda Rim noibining qarorgohi bo'lgan. 290-yillarda imperator Diokletian davrida Rim harbiy lagerini (kastrum) qurish uchun XVIII sulola ibodatxonasi devorlarining bloklari geografik matnlar bilan ishlatilgan. Rim davrida dastlab mut ma'budasiga bag'ishlangan Luksor ibodatxonasi ichidagi ibodatxona tetrarxiya ibodatxonasiga, so'ngra cherkovga aylantirildi . Natijada, Luksor hududida ikkita kichik kopt cherkovi va yana bir katta cherkov bor edi. [[Fayl:Abu el-Haggag R01.jpg|thumb|Abu Xaggag Masjidi.]] 640 yilda arablar istilosidan so'ng Luksor ibodatxonasining bir qismi shu kungacha faoliyat yuritib kelayotgan Abu Xaggag masjidiga aylantirildi. Abu Xaggag Masjidi. O'rta asrlardan beri Luksorning musulmon aholisi ma'badda va uning atrofida, tog'ning Janubiy yonbag'rida joylashdilar. Luksor ibodatxonasining tepasida va atrofida joylashgan Luksor aholisi asrlar davomida vayronalarni to'plab, balandligi taxminan 14,5-15 metr bo'lgan sun'iy tepalik hosil qilishgan. 1884 yildan keyin professor Gaston Maspero Luksor ibodatxonasini qazishni boshladi. 2018 yil 6 avgustda Luksorda sfenks xiyobonida odam boshi bilan sher shaklidagi yangi haykal topildi. Bu topilma Buyuk piramidalar yaqinidagi Qohiradagi buyuk sfenksga o'xshaydi . 2013 yilda 14 yoshli xitoylik sayyoh atrofida janjal kelib chiqdi, u Luksor ibodatxonasida "bu yerda din Jinxao bor edi"degan xitoycha belgilar bilan relyef haykalini qoldirdi. O'smirning ota-onasi vandalizm harakati uchun uzr so'radi va XXR tashqi ishlar vazirligi matbuot kotibi mamlakat fuqarolarini qabul qiluvchi davlatlar qonunlariga rioya qilishga chaqirdi. == Marosim == Yangi Qirollik davridan boshlab har yili Opet bayrami — ''Amun'' va ''MUTning'' ramziy nikohi nishonlandi. Bu xudolar va ularning bolalari Xonsu (theban triadasi) tasvirlangan barklar Karnak ibodatxonasidan (ipet-kun) Luksor ga olib borilgan, ularning orasidagi masofa taxminan 2 km. == Adabiyot == # ''Rachel Mairs, Alice Stevenson.'' [https://books.google.ru/books?id=OammAwAAQBAJ&pg=PT49&dq=Jpt-rst+luxor&hl=ru&sa=X&ved=0ahUKEwjR4sLX--DgAhUtw4sKHYuqDs4Q6AEIKDAA#v=onepage&q=Jpt-rst%20luxor&f=false Current Research in Egyptology 2005: Proceedings of the Sixth Annual Symposium.] — Oxbow Books, 2007. — 326 с. — <nowiki>ISBN 9781782974482</nowiki>. Архивная копия от 2 марта 2019 на Wayback Machine # ''UNESCO World Heritage Centre.'' Ancient Thebes with its Necropolis <small>(англ.)</small>. [https://whc.unesco.org/en/list/87/ UNESCO World Heritage Centre]. <small>Дата обращения: 1 марта 2019.</small> <small>Архивировано 14 мая 2011 года.</small> # ''Peter Pamminger.'' Amun und Luxor — Der Widder und das Kultbild. — 1992. — С. 93—140. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Fiva]] ruwuhg7vvj7er79djrcthc1p5ty6zow 0 883323 6312319 4208229 2026-10-18T19:01:30Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312319 wikitext text/x-wiki {{Infobox bayram | holiday_name = Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini bartaraf etishda qatnashganlarni qadrlash kuni | image = | imagesize = | caption = | official_name = | nickname =Likvidator kuni | observedby = | litcolor = | longtype = | significance = | begins = | ends = | date = [[14-dekabr]] | scheduling = <!-- e.g. "same day each year" --> | duration = <!-- e.g. "1 day", "1 week" --> | frequency = <!-- e.g. "Annual", "Every 4 years", "Once" --> <!-- Use next three if holiday is the same day of the same week every year --> | week_ordinal = <!-- "first", "second", "last", etc. --> | weekday = <!-- "Sunday", "Monday", "Friday", etc. --> | month = <!-- "January", "February", "December", etc. --> <!-- Use next four if the date changes in an unusual pattern each year --> | date2021 = <!-- only for days that change each year --> | date2022 = <!-- only for days that change each year --> | date2023 = <!-- only for days that change each year --> | date2024 = <!-- only for days that change each year --> | celebrations = | observances = | relatedto = }} '''Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini bartaraf etishda qatnashganlarni qadrlash kuni —''' [[Ukraina]]da xotira sanasidir. Bayramning ikkinchi nomi - "Likvidator kuni". Har yili [[14-dekabr]]da nishonlanadi. Bu ishlamaydigan kun hisoblanmaydi. == Tarixi va nishonlanishi == [[1986|1986-yil]] [[26-aprel]]da [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqida]] [[Ukraina Sovet Sotsialistik Respublikasi|Ukraina SSR]] hududida joylashgan Chernobil AESda insoniyat tarixidagi eng yirik texnogen halokat ― [[Chernobil fojiasi|Chernobil avariyasi]] sodir bo'ldi. Ko‘pchilik fidoiylar o‘z hayoti va sog‘lig‘ini qurbon qilib bo'lsa-da, avariya oqibatlari tarqalishini to'xtatishga harakat qilishdi. [[1986|1986-yil]] [[30-noyabr]]da vayron qilingan energiya bloki ustida sarkofag qurilishi yakunlandi va ikki hafta o'tgach, 14-dekabrda [[Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi|KPSSning]] bosh gazetasi — "Pravda" va SSSRning boshqa markaziy nashrlari KPSS Markaziy qo'mitasi va Vazirlar Kengashining davlat komissiyasi tomonidan Chernobil AESning to'rtinchi energoblokining himoya inshootlari majmuasi foydalanishga topshirilganligi to'g'risida xabarnoma e'lon qildi. Aynan shu xabar e'lon qilingan sana edi, uni o'qib chiqqandan so'ng, mamlakat tinchgina nafas oldi va "Chernobil avariyasi oqibatlarini bartaraf etishda qatnashganlarni qadrlash kuni" bo'ldi. Yigirma yil o'tgach, [[2006|2006-yil]] [[10-noyabr]]da [[Ukraina prezidenti|Ukraina Prezidenti]] [[Viktor Yushchenko]] Ukrainada ushbu unutilmas sanani belgilash to'g'risida № 945/2006 farmonni imzoladi. Xususan, farmonda shunday deyilgan edi: ''“Ukrainada Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini bartaraf etish ishtirokchilarini qadrlash kuni Chernobil AESning vayron qilingan to'rtinchi energiya bloki ustida sarkofag qurilishi tugagan kuni — 14-dekabr kuni nishonlanishi belgilansin''”<ref>{{Veb manbasi|url=http://redday.ru/winter/12/14.asp|sarlavha=14 Декабря. День чествования участников ликвидации последствий аварии на Чернобыльской АЭС. Праздник каждый день. RedDay.RU<!-- Заголовок добавлен ботом -->|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110104111605/http://redday.ru/winter/12/14.asp|arxivsana=2011-01-04|qaralgan sana=2022-12-13}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=945%2F2006|sarlavha=Про День вшанування учасників ліквідації наслідків аварії на Чорнобильській АЕС}}</ref>. Hisob-kitoblarga ko'ra, tabiiy ofatni bartaraf etishda kamida 90 ming kishi qatnashgan. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ntfu4h6vjjxiikck3qhmtup9aqc3mah 0 883557 6312243 4285892 2026-10-18T17:37:39Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312243 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha'''—(1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) hindistonlik siyosatchi va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . hj8cy1avv1zc4yg5ud6bqxcnccqujpq 6312244 6312243 2026-10-18T17:38:14Z Sherzod11W 273619 6312244 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha'''—(1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) [[hindiston]]<nowiki/>lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . frtev283ri60quthnrg05y5edqx9z6f 6312245 6312244 2026-10-18T17:38:25Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312245 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha'''—(1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) [[hindiston]]<nowiki/>lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . klnfqbj6pvuq80ankvxqpqa4mvnh6ts 6312247 6312245 2026-10-18T17:38:46Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312247 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha'''—(1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . ajpdzj4pjg044ukh2mnnh6swdzw5mno 6312248 6312247 2026-10-18T17:39:06Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312248 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha'''—(1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . qbzcgp12z4ltsv7isuyc9p4h0rzd39p 6312249 6312248 2026-10-18T17:39:23Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312249 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli . su8zjy0hyr2sndbh6epuyg7j9asqmw1 6312250 6312249 2026-10-18T17:39:50Z Sherzod11W 273619 6312250 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. s4pw11534h8urx2mfdmpt4g7rbta0i5 6312251 6312250 2026-10-18T17:39:56Z Sherzod11W 273619 6312251 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. cwldmdaegck0nvhij0638b8l9mr0eul 6312252 6312251 2026-10-18T17:40:25Z Sherzod11W 273619 6312252 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. == Manbalar == tb42w8j0o6tm8g415thfmwdi324vl2c 6312253 6312252 2026-10-18T17:40:44Z Sherzod11W 273619 6312253 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •Mere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi •Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . •Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . •Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. == Manbalar == {{manbalar}} g1hrc44jgaqzpuj7wkcawocyer6oyah 6312254 6312253 2026-10-18T17:41:22Z Sherzod11W 273619 6312254 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •bMere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi • Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . • Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . • Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. == Manbalar == {{manbalar}} pjzcb6vmim7azxnlwjmheh6hshcdiyv 6312255 6312254 2026-10-18T17:41:41Z Sherzod11W 273619 6312255 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . '''Manbalar''' •bMere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi • Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . • Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . • Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. ofxq8bc61o3ijw7ktx0zf8iuh8jfzvw 6312256 6312255 2026-10-18T17:42:06Z Sherzod11W 273619 6312256 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India . == Manbalar == •bMere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi • Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . • Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . • Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. 7kimlu1zb56ylqvje25wlvg5429tl61 6312257 6312256 2026-10-18T17:42:18Z Sherzod11W 273619 6312257 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Satyendra Narayan Sinha | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan_sanasi =1917 yil 12-iyul | tugʻilgan_joyi =Poyvan, Bixar va Orissa provintsiyalari, Britaniya Hindistoni(hozirgi Bihar , Hindiston ) | vafot_sanasi =2006 yil 4 sentyabr (89 yoshda) | vafot_joyi =Patna , Bixar , Hindiston | istiqomat_joylari =Sopan, Patna, Bihar | fuqaroligi =Hindiston Respublikasi | millati =hind | sohasi =Siyosatchi | ish_joylari =Hindiston milliy kongressi (1940–1969, 1984–2006)Hindiston milliy kongressi tashkiloti (1969–1977)Janata partiyasi (1977–1984) | institutlar = | alma_mater =Allohobod universiteti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi =Smt. Kishori Sinha | dini = | vebsayt = }} '''Satyendra Narayan Sinha''' — (1917 yil 12 iyul — 2006 yil 4 sentyabr) – [[hindiston]]lik [[siyosatchi]] va davlat arbobi, Hindiston mustaqillik harakati ishtirokchisi, Favqulodda vaziyat davrida Jaya Prakash Narayanning " toʻliq inqilob " harakatining yetakchi nuri va sobiq boshligʻi boʻlgan. [[Bihar]] vaziri. U Chhote Saheb deb ham atalgan, shuningdek, Aurangobod saylov okrugidan yetti marta parlament aʼzosi, Bixar Qonunchilik Assambleyasining uch marta aʼzosi va bir marta Bixar Qonunchilik Kengashining aʼzosi boʻlgan. Oʻsha paytdagi Hindistonning eng nufuzli mintaqaviy odamlaridan biri boʻlgan, uning obroʻsi qatʼiy intizomli va qattiq ish boshqaruvchisi boʻlish bilan sinonim edi. == Shaxsiy hayoti == Sinha Biharning Aurangobod tumanidagi Poyvan shahrida aristokratik siyosiy oilada tugʻilgan. U rajput kastasiga mansub edi. Uning otasi millatchi lider, doktor Anugrah Narayan Sinha edi, Mahatma Gandiga yaqindan yordam bergan Doktor [[Rajendra Prasad]] bilan birga Champaran Satyagraha harakatida mamlakatdagi birinchi satyagraha harakatida xizmat qilgan. Hindistonning Bihar shtati moliya vaziri va bosh vazirning birinchi oʻrinbosari. U talabalik yillarini Allohobodda Lal Bahodur Shastri qo‘lida o‘tkazdi. Siyosiy muhitda tarbiyalangan SN Sinha bakalavr darajasini Allohobod universitetida tamomlagan va Laknau universitetida huquqshunoslik fakultetida diplom olgan. U Patna Oliy sudida advokatlik bilan shugʻullangan, ammo Hindiston Mustaqillik harakatiga qoʻshilish uchun ishini tashlab, 1942-yilda Hindistonni tark etish harakatida qatnashgan. Mustaqillikdan oldingi kunlarda siyosiy mahkumlarga huquqiy yordam dasturlarini tashkil qilgan. == Siyosiy martaba == '''Muvaqqat parlament'''Mustaqillikka erishgach, 1950 yilda Bihardan vaqtinchalik parlamentga saylangan. U Hindistonning birinchi Bosh vaziri Javoharlal Neru davrida Hindiston Milliy Kongressi partiyasining yosh turk brigadasi tarkibida edi. '''Bihar davlat siyosati'''Satyendra Narayan Sinha taniqli taʼlim mutaxassisi boʻlib, 1961-yildan 1963-yilgacha Bosh vazir Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatda birlashgan. Bihar taʼlim vaziri boʻlib ishlagan va 1963 yildan 1967 yilgacha KB Sahay kabinetida ketma-ket ikki muddat ishlagan. Shuningdek, u mahalliy oʻzini oʻzi boshqarish va qishloq xoʻjaligi kabi qator yoʻnalishlarga ega edi. U Bihar shtatining butun taʼlim tizimini tartibga solishga hissa qoʻshgan. Davlat taʼlim vaziri sifatida u 1962 yilda Bodx Gaya shahrida Magad universitetining tashkil etilishida muhim rol oʻynadi. U Vazirlar Mahkamasida ikkinchi oʻrinni egallagan (ikkinchi darajali) va KB Sahay va Pandit Binodanand Ja boshchiligidagi hukumatlar ostida 1961-1967 yillarda de-fakto Bosh vazir rolini oʻynagan. Patnadagi uyda oʻtirib, assambleyaga saylovda nomzodlarning saylov istiqbollarini aniqlash uchun oʻziga xos siyosiy qobiliyatga ega edi. '''Favqulodda vaziyat''' Bihar bosh vaziri Nitish Kumar Patnadagi Satyendra Narayan Sinha bogʻida SN Sinha haykalini ochdi. [[Indira Gandi]] Kongressdan chiqarib yuborilgandan soʻng u sindikat tarafiga oʻtishga qaror qildi. Hindiston Bosh vaziri Indira Gandi 1975-yil 25-iyunda ichki siyosiy tartibsizliklar tufayli [[favqulodda holat]] eʼlon qildi . Shunga koʻra, Hindiston Konstitutsiyasida mavjud boʻlgan barcha asosiy huquqlar toʻxtatildi. Favqulodda vaziyatga qarshi chiqqan siyosiy dissidentlar, gazeta muxbirlari, muxolifat yetakchilari qamoqqa tashlandi. Chhote Saheb, boshqa taniqli rahbarlar bilan birga, davlat mexanizmlarining bu ochiqchasiga suiisteʼmol qilinishiga qarshi chiqdi. 1977-yilda Hindistondagi favqulodda vaziyat paytida u Bihar Janata partiyasining prezidenti va Davlat saylov qoʻmitasining raisi etib saylandi . " Chhote Saheb, uni xalq orasida shunday atashgan, Biharning muhim siyosiy rahbari, taniqli parlament aʼzosi va oʻz davlati va xalqi manfaatlarini birinchi oʻringa qoʻygan shaxs edi. Oltmish yildan ortiq davom etgan uzoq jamoat hayoti davomida Sinxa Ji Bihar taʼlim tizimini tartibga solishga katta hissa qoʻshgan. U Janata partiyasining Morarji Desai , Chandra Shekhar Singx , Atal Bihari Vajpayee , Lal Krishna Advani , Charan Singx , Jagjivan Ram , Bhairon Singh Shekhawat , Madhu Limaye kabi bosh hamkasblari bilan birga ishlagan . Narain , Jorj Fernandes va Karpuri Thakur va harakat Biharda katta muvaffaqiyatga erishdi. U ragʻbatlantirdi yoshlar va talabalarning siyosatda faol ishtirok etishini taʼminladi, ularning siyosiy ishlarda o‘z vakilligini taʼminladi. 1977-yilgi Bihar qonun chiqaruvchi assambleyasiga saylovlar paytida uning qarorgohida yoshlar yetakchilari va faollaridan iborat katta guruh toʻplandi. Satyendra Narayan Sinxaning yoshlarga siyosiy daldasi Janata partiyasining Raghuvansh Prasad Singx , Nitish Kumar , Ram Vilas Pasvan , Subodh Kant Sahay , Kripanat Pathak, Ram Jatan Sinha, Thakurne Sharma kabi oʻsha paytdagi yoshlar yetakchilarining paydo boʻlishiga olib keldi. Nath Singx, Raghupati Singx va Narendra Singx. 1977-yil 21-martda favqulodda vaziyat bekor qilingandan soʻng, Hindistonda yangi umumiy saylovlar boʻlib oʻtdi. Indira Gandi boshchiligidagi Kongress partiyasi 1977 yilda tashkil etilgan bir necha kichik partiyalarning Janata partiyasi koalitsiyasi qoʻlidan magʻlubiyatga uchradi va alyans hokimiyat tepasiga Morarji Desai boshchiligida keldi, u birinchi boʻlmagan partiya edi. Biharda Janata partiyasi 1977-yilda Jayaprakash Narayan rahbarligida oʻtkazilgan umumiy saylovlarda barcha ellik toʻrtta Lok Sabha oʻrinlarini qoʻlga kiritdi va Bihar majlisida ham hokimiyat tepasiga koʻtarildi. Janata partiyasi tomonidan zarba berdi va muxolifatda boʻlishni afzal koʻrdi. '''Bosh vazirlik''' Bihar bosh vaziri sifatida Chhote Saheb 1989-1990 yillarda toʻrtinchi muddatga taʼlim portfelini ham egalladi. Xuddi shu yili u Hindistonning oʻsha paytdagi Bosh vaziri va Kongress rahbari Rajiv Gandiga Biharning Aurangobod tumanidagi Nabinagarda NTPCning super issiqlik energiyasi loyihasini tashkil etish taklifini oʻylab topdi, ammo boshqa shtat hukumatlari unga amal qilolmagani uchun loyiha noaniq holatga tushib qoldi. 2007-yilda Manmohan Singx hukumati nihoyat uni tasdiqlash muhrini qoʻydi. U Patna shahridagi Indira Gandi Planetarium cum ilmiy markazining tashkil etilishiga ham hissa qoʻshgan. Uning rejimi ostida Biharda Panchayati Raj boshqaruv tizimi joriy qilingan. Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji (shuningdek Hindistonning sobiq prezidenti) ishtirokida chop etilgan Meri Yaadein, Meri Bhoolein oʻzining tarjimai holida u oʻzining davlat hamkasblarini 1989-yilda Bhagalpurdagi zoʻravonlikni uni yomonlash uchun „qoʻllab-quvvatlashda“ aybladi. ayniqsa, uning oʻtmishdoshi va sobiq bosh vazir Bhagvat Ja Azad va sobiq spiker Shivchandra Jani eslatib oʻtgan. U oʻz vazifalarini bajara olmagan oʻsha paytdagi politsiya boshligʻi K. S. Dvivedini boshqa joyga oʻtkazish haqidagi buyrugʻining bekor qilinishiga rozi boʻlmadi. Qaror nafaqat shtat hukumatining konstitutsiyaviy huquqiga tajovuz, balki keskinlikni yumshatish boʻyicha olib borilayotgan saʼy-harakatlarga zarar yetkazuvchi qadam boʻldi. U Bihar bosh vaziri lavozimini tark etgach, uning oʻrniga Jagannat Mishra keldi. U keyinchalik Bosh vazir Rajiv Gandi bilan uchrashganida, unga „baʼzi Kongress rahbarlarining tartibsizliklardagi roli“ haqida maʼlumot bergan. '''Hindiston parlamenti''' SN Sinha 1950-yildan 1961-yilgacha va 1971-1989 yillarda Biharning Aurangobod parlament saylov okrugi vakili boʻlgan Birinchi , Ikkinchi va Beshinchidan Sakkizinchi Lok Sabhalar aʼzosi etib saylangan. U Bihardagi parlament saylovlarida eng koʻp gʻalaba qozonish rekordini saqlab qoladi, faqat marhum Jagjivan Ramdan keyingina. U 1977-1979-yillarda Hisob-kitoblar qoʻmitasining raisi boʻlgan. 1950-1952 yillarda Moliya qoʻmitasining aʼzosi boʻlgan; 1956-yildan 1958-yilgacha va undan keyin 1985-1986 yillarda hisob-kitoblar boʻyicha qoʻmita va 1982-1983 yillarda Davlat korxonalari qoʻmitasi. U taniqli ijtimoiy faol edi va Kasturba Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibining yordamchisi va Gandi Milliy yodgorlik jamgʻarmasining Bixar viloyat qoʻmitasi kotibi boʻlib ishlagan. Shuningdek, u turli lavozimlarda bir qator taʼlim va ijtimoiy muassasalar bilan hamkorlik qilgan. U 1946-1960 yillarda Patna universiteti va 1958-1960 yillarda Bixar universitetining Senati va Sindikati aʼzosi boʻlgan == Xalqaro faoliyat == Koʻp sayohat qiladigan shaxs SN Sinha 1955-yilda Finlyandiyaning Xelsinki shahrida boʻlib oʻtgan Parlamentlararo Ittifoq konferentsiyasida qatnashdi. U 1963 yilda Jasan bayrami munosabati bilan Kobulga kelgan madaniy delegatsiyaga rahbarlik qildi. U Hindiston parlament delegatsiyasiga ham rahbarlik qildi. Parlamentlararo Kengashning 1977-yil bahorgi yigʻilishlari, Kanberra , 1978-yil Lissabondagi yigʻilishi ishtrok etdi. U 1976-yilda Hindistonning sobiq SSSRdagi parlament delegatsiyasi aʼzosi boʻlgan va inson huquqlarini buzish boʻyicha maxsus qoʻmita aʼzosi etib saylangan. U, shuningdek, ushbu qoʻmitaning prezidenti etib saylandi (Ittifoq Vazirlar Mahkamasi vaziri maqomi berilgan) va 1977-yildan 1988-yilgacha uning boshligʻi boʻlib ishlagan. == Adabiyotlar == # „Taʼlim vazirlari“. Taʼlim boʻyicha markaziy maslahat kengashi. 2007 yil 30 sentyabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Lok Sabha bahslari“. 2007 yil 10-iyulda olingan. # „Taʼsis majlisining baʼzi faktlari“ . Parlamentofindia.nic.in . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Aʼzolar bioprofili“ . 164.100.47.132 . 2011 yil 3 iyulda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # 8 dekabr, Lakshmi IyerLakshmi Iyer | Yangilangan; 2007; Ist, 02:53. „Bir necha mps“ . Mumbay oynasi . # AJ Filipp. „Siyosatchilar orasida janob“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 5 sentyabrda olingan . # Prabhu Chavla (1989 yil 31 mart). „Men diktatorlik emas, ishtirokchi demokratiyaga ishonaman: Satyendra Narain Sinha“ . Bugun Hindiston . # Ashwani Kumar (2008). Jamoa jangchilari: Bixardagi davlat, dehqonlar va kasta qoʻshinlari .Madhiya matbuoti. p. 32. ISBN 9781843317098. 2019-yil 6-yanvarda olindi . # „Gandhi Mahatma boʻlganida“ . www.dailypioneer.com . 2017 yil 21 aprelda asl nusxadan arxivlangan . 2022-yil 17-yanvarda olindi . # „Birinchi Satyagraxani eslash: Champaranning 100 yilligi“ . Hindustan Times . 2017 yil 14 aprel. # „Moliya vaziri boʻlgan Bihar Bosh vazirining birinchi oʻrinbosari; Doktor AN Sinha“ . Hindiston pochtasi . rasmiy veb-sayti . 2008 yil 20-mayda olingan . # Kamat. „Tarjimai hol: Anugrah Narayan Sinha“ . Kamatning arxivi . 2006 yil 25 iyunda olingan . # „SN Sinha — talabalik yillarini Lal Bahodur Shastri (boʻlajak Bosh vazir) qoʻl ostida oʻtkazdi“. PATNA DAILY RASMIY SAYTI. 2011 yil 15 iyuldaasl nusxadanarxivlangan. 2011 yil 11 martda olingan. # Janob, 1966-yilda Indira Gandi xonim Bosh vazir boʻlganida, u oʻsha paytdagi nufuzli Bixar taʼlim vaziri Satyendra Narain Singxni Bihar shtatining bosh vaziri qilib tayinlamoqchi boʻlgan va Dinesh Singxni oʻz xohish-istaklarini bildirish uchun yuborgan, biroq marhum #S. N. Singx rad etgani uchun rad etgani rostmi? saylanish va „tanlangan“ emas. Biz Nitish, Ramvilas va Lalu kabi Bixarning bugungi rahbarlarining bunday printsipial pozitsiyasini koʻramizmi? : PRABHUdan soʻrang, Yangiliklar — India Today . India Today .intoday.in (2010 yil 19 oktyabr). 2014-yil 21-mayda olingan. # „SN Sinha — hurmat — PatnaDaily“ . patnadaily.com . # PIB (2011 yil 12 iyul). „Vitse-prezident Satyendra Narayan Sinha xotirasiga bagʻishlangan maʼruza oʻqiydi“ . Vitse-prezident kotibiyati . 2012-yil 29-iyulda olingan . # „Chhote Saheb: Favqulodda vaziyat davri“. Patna kundalik. 2010 yil 30 dekabrdaasl nusxadanarxivlangan. 2006 yil 10 sentyabrda olingan. # „Chhote Saheb“ . Matbuot axborot byurosi . 2011 yil 15 iyulda olingan . # Singx, Santosh (2015 yil 9 oktyabr). Boshqariladigan yoki notoʻgʻri: Biharning hikoyasi va taqdiri . Bloomsbury nashriyoti. ISBN 9789385436420- Google Books orqali. # Gort, Jerald D.; Yansen, Genri; Vroom, HM (2002). Din, ziddiyat va yarashuv: koʻp konfessiyali ideallar va haqiqatlar . Rodopi. p. 246. ISBN 978-90-420-1460-2. # Kesselman, Mark; Kriger, Joel; Uilyam A., Jozef (2009). Qiyosiy siyosatga kirish: siyosiy muammolar va kun tartibini o‘zgartirish (5-nashr). Cengage Learning. p. 298. ISBN 978-0-547-21629-4. # Namboodiripad, EMS (1997 yil 9-22 avgust). „Muxolifat va chap“ . Frontline . Hindiston. 14 . 2002 yil 21 noyabrda asl nusxadan arxivlangan . 2010 yil 9 avgustda olingan . # „Chhote Saheb vafot etdi (U sobiq bosh vazir Chandrashexar bilan kelishmovchiliklar tufayli Janata partiyasini tark etdi)“ . The Times of India . 2006 yil 5 sentyabr . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „Siyosatchilar orasida janob: The Tribune (SN SINHAning Kongressda qaytishi)“ . Tribuna . Hindiston . 2006 yil 4 sentyabrda olingan . # „SN Sinhaning NTPC loyihasi maʼqullandi“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „PM DR MANMOHAN SINGH BIHARDAGI NTPC loyihasini maʼqulladi, oʻsha paytdagi CM SN SINHA tomonidan vaʼda qilingan“ . Hindustan Times . Hindiston. 2011 yil 5 iyunda asl nusxadan arxivlangan . 2007 yil 23 fevralda olindi . # „India Today rasmiy veb-sayti arxivi“ . India Today arxivlari . 31 mart 1989 yil. 2013 yil 24 dekabrda asl nusxadan arxivlangan . 2013-yil 16-noyabrda olingan . # Patnadaily (2016 yil 12 iyul). „Bihar gubernatori, bosh vazir SN Sinha haykalini ochdi“ . Rasmiy veb-sayt Onlayn patnadaily.com Yangiliklar . 2016-yil 16-iyulda olingan . # „Patna Planetarium Bihar, Indira Gandi Planetarium, Patna, Bihar, Hindiston“ . Brandbihar.com . 2013-yil 22-dekabrda olingan . # „Kong shamollatdi olov, jinnilik: Ex-CM“. Indian Express. 2005 yil 25 iyul. 2013-yil 8-fevralda olindi. # Chittorgarh yorligʻi Aurangabad LS saylov okrugiga yopishadi . The Times of India . (2014 yil 16 mart). 2014-yil 21-mayda olingan. # Rasmiy veb-sayt. „Nagaland gubernatori“ . Raj Bhavan . 2015 yil 15 oktyabrda olindi . # „Nikhil Kumar Kerala gubernatori sifatida qasamyod qildi“ . Hindular . 2013 yil 23 mart. # „Meri Yaadein, Meri bhoolein (Mening xotiralarim, xatolarim) Bihar gubernatori Buta Singx tomonidan Mudofaa vaziri Pranab Mukherji ishtirokida eʼlon qilindi“ . Indian Express . #Ekspres Hindiston . 2005 yil 10 dekabrda olingan . # „Kundalik“. The Telegraph. Kalkutta, Hindiston. 2004 yil 8 avgust. # „1989 yil Bhagalpur tartibsizliklari: tergov hisobotida Kongress, politsiya ayblanadi“ . # „bhagalpur-riots-inquiry-report-hisoblash-kongress-police“ . Bugun Hindiston . 2020-yil 8-avgustda olindi . # 11 iyul, TNN | Yangilangan; 2011; Ist, 2:41. „VP ertaga Sinha memorial maʼruzasini boshqaradi — Patna News — Times of India“ . The Times of India . # „VP SN Sinhaning ilk yodgorlik maʼruzasini oʻqiydi“ . Matbuot axborot byurosi, Gov. Hindistonning . 2011 yil 12 iyulda olingan . # „Magadh universiteti Bodh Gaya — Kurslar, Qabullar, Imtihonlar va Natijalar“ . higheducationinindia.com . # „Yangi xotira kartasi, hisobotda yoʻqolgan — Hukumat shuhratparast Ganga yoʻlida jim, xususiy universitet taraqqiyoti“ . The Telegraph . Kolkota. # 7 avgust, Madhuri Kumar | TNN | Yangilangan; 2015; Ist, 2:43. „BJP rahbarlaridan farqli oʻlaroq, mening DNKim qadriyatlarga ega, deydi Nitish — Patna News — Times of India“ . The Times of India. == Manbalar == •bMere Sansmaran, doktor Anugrah Narayan Sinhaning avtobiografiyasi • Anugrah Abhinandan Granth samiti. 1947 yil Anugrah Abhinandan Granth. Bihar . • Anugrah Narayanning 100 yilligini nishonlash qoʻmitasi. 1987. Bihar Bibhuti: Vayakti Aur Kriti , Bihar . • Bimal Prasad (muharrir). 1980. Inqilobiy izlanish: Jayaprakash Narayanning tanlangan yozuvlari. Oksford universiteti matbuoti, Dehli. oy9e4y23fxe7dv2z57cscmgkh7cljdn 0 907557 6312397 6294838 2026-10-19T03:54:04Z ~2026-55919-52 318145 /* */ 6312397 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | nom = Faridaning 2000 qoʻshigʻi | tasvir = | izoh = Film posteri | rejissyor = [[Yolqin Toʻychiyev]] | prodyuser = {{plainlist| Shavkat Rizaev *[[Doniyor A'zamov]] }} | ssenariy_muallifi = Yolqin Toʻychiyev | rollarda = {{plainlist| * Sanobar Haqnazarova * Bahrom Matchanov * Ilmira Rahimjanova * Yulduz Rajabova * Marjona Uljayeva }} | operator = Bahodir Yoʻldashev | montajyor = Hurshid Alihodjaev | studiya = Fox Music Cinema | distribyutor = Fox Music Cinema | premyera = {{premyera sanasi|2020|10|9|[[Busan International Film Festival|Busan]]|df=yes}} | davomiylik = 110 daqiqa | mamlakat = {{UZB}} | til = [[oʻzbekcha]] }} '''''Faridaning ikki ming qoʻshigʻi''''' (yoki '''''Faridaning 2000 ta qoʻshigʻi''''') – rejissyor [[Yolqin Toʻychiev]] tomonidan 2020-yil suratga olingan oʻzbek [[film]]idir. Filmning premyerasi 2020-yil 17-oktabrda Adelaida kinofestivalida boʻlib oʻtdi va bir necha haftadan soʻng 2020-yilgi Pusan xalqaro kinofestivalida namoyish etildi. Film 93-Oskar mukofotlari marosimida Oʻzbekiston nomidan ishtirok etib „Eng yaxshi xalqaro badiiy film“ nominatsiyasi boʻyicha mukofotlandi, biroq filmning formati belgilangan muddatda taqdim etilmagani uchun diskvalifikatsiya qilindi. Shunday boʻlishiga qaramasdanbu film keyingi yil uchun nomizodlikga qayta topshirildi. == Syujeti == Film 1917-yilgi rus inqilobidan keyingi davrda yuz bergan [[fuqarolar urushi]] davrida [[Markaziy Osiyo|Oʻrta Osiyon hududida joylashgan]] Oʻzbekistonning qishloq joylarida yuz beradi [[Oʻrta Osiyoning Rossiya imperiyasi tomonidan bosib olinishi|va bu holat ushbu mintaqadagi Rossiya mustamlakalariga]] tarqaladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Uzbekistan—2000 Songs of Farida|ish=World Film Reviews|sana=20-dekabr 2020-yil|url=https://worldfilmreviews.us/2000-songs-of-farida/|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. 1920-yilga kelib esa bolsheviklar kuchlari respublikani egallashda gʻalabaga yaqinlashayotgan vaziyatda edi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=2000 Songs of Farida (Uzbekistan)|ism=Serge|muallif=Rakhlin|sana=12-yanvar 2021-yil|ish=Golden Globes|url=https://www.goldenglobes.com/articles/2000-songs-farida-uzbekistan|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. Film qishloqda yashovchi yer egasi haqida boʻlib, uning allaqachon uch xotinga uylangan va u toʻrtinchi xotini uning hayotiga kirib kelgach muammolar vujudga kela boshlaydi<ref>{{Veb manbasi|url=https://adelaidefilmfestival.org/event/2000-songs-of-farida-2/|sarlavha=2000 Songs of Farida|ish=[[Adelaide Film Festival]]|qaralgan sana=21-noyabr 2020-yil|arxivsana=2020-11-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201129012232/https://adelaidefilmfestival.org/event/2000-songs-of-farida-2/}}</ref> Uning boshqa xotinlari merosxoʻr dunyoga keltirmaganligi sababli boshqa yoshroq qizga uylandi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=2000 Songs of Farida (Uzbekistan)|ism=Serge|muallif=Rakhlin|sana=12-yanvar 2021-yil|ish=Golden Globes|url=https://www.goldenglobes.com/articles/2000-songs-farida-uzbekistan|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>, shu bilan birgalikda u barcha xotinlariga yomon munosabatda boʻladi. Oradan biroz vaqt o’tib kenja hotin homilador bo’ladi, shu sabab oiladagi vaziatlar keskin tus oladi. Bolsheviklarning hukumat tepasiga kelishi ayollarning jamiyatdagi rolini oʻzgarishini anglatar edi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.filmfestival-goeast.de/en/film/7932/2000%20SONGS%20OF%20FARIDA|ish=[[goEast]]|sarlavha=Faridaning Ikki Ming Qo'shig'i: 2000 Songs Of Farida|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}} [https://www.filmfestival-goeast.de/download/2021/GoEast_Program_2021_web.pdf Festival programme]</ref>. == Aktyorlar == * Komilning rafiqasi sifatida Sanobar Haqnazarova * Komil rolida Bahrom Matchanov * Komilning rafiqasi sifatida [[Ilmira Rahimjonova]] * [[Yulduz Rajabova]] Komilning rafiqasi rolida * Marjona Oʻljayeva Komilning rafiqasi rolida. == Gʻoyasi == Sharhlovchilardan biri bu filmni „patriarxat davrida mahalliy ayollar hayotidagi oʻzgarishlar va ular atrofida kechayotgan urush haqidagi hikoya“ deb taʼriflagan. Filmda bir mahalliy oila misolida oʻtgan asr boshlarida Turkistonda sodir boʻlgan tarixiy voqealar bu hudud aholisi hayotiga qanday taʼsir qilgani tahlil qilinadi"<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=2000 Songs of Farida (Uzbekistan)|ism=Serge|muallif=Rakhlin|sana=12-yanvar 2021-yil|ish=Golden Globes|url=https://www.goldenglobes.com/articles/2000-songs-farida-uzbekistan|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. Rejissyor: "Bu film tarixiy bezak ham, muzey koʻrgazmasi ham emas, balki real hayot, real odamlar, ularning voqeligi, qadr-qimmati va haqiqatini oʻrganish… tarix, mentalitet chegaralaridan oshib ketadi<ref name="gg"/>. World Film Reviews uni „aldamchi darajada aqlli film“ deb atadi va oxirgi 20 daqiqa ayniqsa hayajonli ekanligini aytdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Uzbekistan—2000 Songs of Farida|ish=World Film Reviews|sana=20-dekabr 2020-yil|url=https://worldfilmreviews.us/2000-songs-of-farida/|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. == Ishlab chiqarish == Faridaning 2000 qoʻshigʻi rejissyori 1977-yilda tugʻilgan [[Toshkent|Toshkentda]] tugʻilgan, u ishlagan filmlar avval ham xalqaro [[Film festival|kinofestivallarda ishtirok]] etgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://xabar.uz/ru/mualliflar/anvar-namozov/faridaning-ikki-ming-qoshigi|sarlavha="Faridaning ikki ming qoʻshigʻi"ni koʻrdim, afsus...|ish=Xabar.uz|sana=23-may 2020-yil|qaralgan sana=23-may 2020-yil}}</ref><ref name="gg"/>. [[Oʻzbek tili|Oʻzbek tilida]] ''Faridaning ikki ming qoʻshigʻi'' deb atalgan film nomi ''Faridaning 2000 ta qoʻshigʻi'' sifatida ham tarjima qilingan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.biff.kr/eng/html/program/prog_view.asp?idx=49761&c_idx=347&sp_idx=&QueryStep=2|ish=[[Busan International Film Festival]]|sarlavha=Farida′s 2000 Songs|qaralgan sana=19-dekabr 2020-yil|arxivsana=19-dekabr 2020-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201219104843/https://www.biff.kr/eng/html/program/prog_view.asp?idx=49761&c_idx=347&sp_idx=&QueryStep=2}}</ref>. Filmda barcha voqealar sodir boʻladigan uy atrofidagi quruq va qishloq manzarasi koʻrsatilgan uzoq suratlardan foydalaniladi<ref name="gg">{{Veb manbasi |sarlavha=2000 Songs of Farida (Uzbekistan) |ism=Serge |muallif=Rakhlin |sana=12-yanvar 2021-yil |ish=Golden Globes |url=https://www.goldenglobes.com/articles/2000-songs-farida-uzbekistan |qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. == Premyerasi == Filmning premyerasi 2020-yil 17-oktabrda Adelaida kinofestivalida boʻlib oʻtdi<ref name="aff">{{Veb manbasi|url=https://adelaidefilmfestival.org/event/2000-songs-of-farida-2/|sarlavha=2000 Songs of Farida|ish=[[Adelaide Film Festival]]|qaralgan sana=21-noyabr 2020-yil|arxivsana=2020-11-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201129012232/https://adelaidefilmfestival.org/event/2000-songs-of-farida-2/}}</ref> va 2020-yilgi Pusan xalqaro kinofestivaliga ham tanlab olindi va u yerda bir necha haftadan soʻng namoyish etildi.<ref name="biff">{{Veb manbasi|url=https://www.biff.kr/eng/html/program/prog_view.asp?idx=49761&c_idx=347&sp_idx=&QueryStep=2|ish=[[Busan International Film Festival]]|sarlavha=Farida′s 2000 Songs|qaralgan sana=19-dekabr 2020-yil|arxivsana=19-dekabr 2020-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201219104843/https://www.biff.kr/eng/html/program/prog_view.asp?idx=49761&c_idx=347&sp_idx=&QueryStep=2}}</ref> Uning nemis premyerasi 2021-yil aprel oyida [[Wiesbaden|Visbadenda]] joylashgan GoEast festivalida boʻlib oʻtdi, lekin koʻp qismi onlayn tartibda koʻrildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://online.filmfestival-goeast.de/en/movies/ffc32c66-7134-420e-b9ba-6b1f2c9b8702|ish=goEast|sarlavha=2000 Songs of Farida|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref><ref name="goeast1">{{Veb manbasi|url=https://www.filmfestival-goeast.de/en/film/7932/2000%20SONGS%20OF%20FARIDA|ish=[[goEast]]|sarlavha=Faridaning Ikki Ming Qo'shig'i: 2000 Songs Of Farida|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}} [https://www.filmfestival-goeast.de/download/2021/GoEast_Program_2021_web.pdf Festival programme]</ref> va u janubdagi Yeongnam Alp togʻlarida boʻlib oʻtgan 6- [[Ulju Mountain Film Festival|Ulju togʻ kinofestivalida namoyish etildi]]<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=International Alliance for Mountain Film|ish=International Alliance for Mountain Film|sana=19-mart 2021-yil|url=https://www.mountainfilmalliance.org/members/detail/ulju-mountain-film-festival/|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. Ushbu film festivalda oʻtkazib yuborilmaydigan oʻn ikkita filmning birinchisi sifatida qayd etildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=12 Films you shouldn't miss at the 6th Ulju Mountain Film Festival|ish=Asian Film Festivals|sana=1-aprel 2021-yil|url=https://asianfilmfestivals.com/2021/04/01/films-shouldnt-miss-ulju-mountain-film-festival/|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. == Mukofotlari == Film 2020-yilda " [[Oltin globus]] " mukofotiga taqdim etilgan, biroq nomzod boʻlmagan. Shunday boʻlishiga qaramasdan veb-sayt sharhlovchisi uni noyob film deb atadi:<ref name="gg"/> Film 93-Oscar mukofotining eng yaxshi xalqaro toʻliq metrajli filmi nominatsiyasida Oʻzbekiston nomidan ishtirok etib lauriyat boʻldi<ref>{{Veb manbasi|url=https://uzreport.news/culture/ozbekistondan-oskar-mukofotiga-faridaning-ikki-ming-qoshigi-tavsiya-etildi|sarlavha=Oʻzbekistondan Oscar mukofotiga "Faridaning ikki ming qoʻshigʻi" tavsiya etildi|ish=Uz Report|sana=21-noyabr 2020-yil|qaralgan sana=21-noyabr 2020-yil|til=oʻzbekcha|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201129030523/https://uzreport.news/culture/ozbekistondan-oskar-mukofotiga-faridaning-ikki-ming-qoshigi-tavsiya-etildi|arxivsana=2020-11-29}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://daryo.uz/2020/11/14/ozbekiston-nomidan-oskar-mukofotiga-ilgari-suriladigan-film-nomlari-elon-qilindi/|sarlavha=O'zbekiston nomidan "Oscar" mukofotiga ilgari suriladigan film nomlari e'lon qilindi|ish=Daryo.uz|sana=14-noyabr 2020-yil|qaralgan sana=14-noyabr 2020-yil|til=oʻzbekcha}}</ref>. Oʻzbekiston kinokomissiyasi filmning kerakli formatini Akademiyaga oʻz vaqtida taqdim etmagani sababli<ref name="wfr">{{Veb manbasi|sarlavha=Uzbekistan—2000 Songs of Farida|ish=World Film Reviews|sana=20-dekabr 2020-yil|url=https://worldfilmreviews.us/2000-songs-of-farida/|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Oscar Submissions 2021 - The Films from Asia and the Pacific (18 films)|ish=Foreign Films|sana=9-fevral 2021-yil|url=http://dzong2.blogspot.com/2021/02/oscar-submissions-2021-films-from-asia.html|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref> film diskvalifikatsiya qilindi<ref>{{Veb manbasi|url=https://uzreport.news/culture/faridaning-ikki-ming-qoshigi-oskarda-qatnashmaydi-bunga-sabab-ozbekiston-oskar-qomitasi-fi|sarlavha="Faridaning ikki ming qo'shig'i" "Oskar"da qatnashmaydi|ish=Uzreport|qaralgan sana=11-yanvar 2021-yil}}</ref> U keyingi yil uchun qayta topshirildi<ref name="94th">{{Veb manbasi|url=https://www.thewrap.com/oscars-international-race-2021-complete-list/|sarlavha=Oscars International Race 2021: Complete List of Entries|ish=The Wrap|qaralgan sana=10-noyabr 2021-yil}}</ref>. 2021-yilda [[Los-Anjeles|Los-Anjelesda]] boʻlib oʻtadigan 6-yillik Osiyo Jahon kinofestivalida ''"Faridaning 2000 qoʻshigʻi"'' „Qor qoploni“ tomoshabinlar mukofotiga sazovor boʻldi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=6th Annual Asian World Film Festival Announces Winners|ish=Broadway World|ism=Sarah Jae|muallif=Leiber|sana=17-mart 2021-yil|url=https://www.broadwayworld.com/bwwtv/article/6th-Annual-Asian-World-Film-Festival-Announces-Winners-20210317|qaralgan sana=6-sentabr 2021-yil}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.youtube.com/watch?v=1nKBhX_f9A4| Tizer treyleri] * [https://uzbekkino.uz/| Rasmiy sayti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230202110305/https://uzbekkino.uz/%7C |date=2023-02-02 }} [[Turkum:Oʻzbek tilidagi filmlar]] [[Turkum:2020-yil filmlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston filmlari]] [[Turkum:Dramatik filmlar]] aesjgl067rvtdj0wx2khgewla7dx9wy 14 913422 6312195 3595730 2026-10-18T15:54:35Z ~2026-55836-40 317964 /* Yana qarang */ 6312195 wikitext text/x-wiki {{Turkum mavzusi boʻyicha asosiy maqola}} {{Qisqartma|[[TUR:TASVIR]]}} == peshona suyagi == {{Commons turkum|Images}} *[[Commons:Category:Charts]] *[[Commons:Commons:Map resources]] {{DEFAULTSORT:Tasvirlar}} [[Turkum:Vikipediya]] [[Turkum:Vikipediya:Fayllar|Tasvirlar]] qxo7r0gkmsjfh5ytaw6rgahoyc410xu 0 920559 6312258 4947236 2026-10-18T17:42:42Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312258 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas.   Bir [[hadis]]<nowiki/>da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]]  <nowiki/>[[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] rk0vqr8fmmylsprctiqxz9nq3iuz0bo 6312259 6312258 2026-10-18T17:42:53Z Sherzod11W 273619 6312259 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas.   Bir [[hadis]]<nowiki/>da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]]  <nowiki/>[[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] crsa6uw4ove90t7uth0zrt5ikva7iqk 6312260 6312259 2026-10-18T17:43:09Z Sherzod11W 273619 6312260 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]<nowiki/>da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]]  <nowiki/>[[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] 1djcbuhd9sgh0bzboagrb7actl1e0c0 6312261 6312260 2026-10-18T17:43:27Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312261 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] suqpvdkeh9zvu80c7r4eeo8flegjbmk 6312262 6312261 2026-10-18T17:43:49Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312262 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] rdfackwjltit7pvd1qb47s2qrgwe8dm 6312263 6312262 2026-10-18T17:44:04Z Sherzod11W 273619 6312263 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] 0qt3e1328dx0i8722l5dhu4qhr2ersx 6312264 6312263 2026-10-18T17:44:11Z Sherzod11W 273619 6312264 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]].  [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba] [[Turkum:Buxoro tumani]] 7my1df9lwj7p4eunwg2s05lk3btv3p0 6312265 6312264 2026-10-18T17:44:29Z Sherzod11W 273619 6312265 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]. * [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba]. [[Turkum:Buxoro tumani]] bs8dhb7qbilz8f7ggqmwzi7a679idkn 6312266 6312265 2026-10-18T17:44:46Z Sherzod11W 273619 6312266 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]. * [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba]. == Manbalar == [[Turkum:Buxoro tumani]] t4dxvcxir6vzsx3ku7tor90qi8doujr 6312267 6312266 2026-10-18T17:44:58Z Sherzod11W 273619 6312267 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]. * [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba]. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Buxoro tumani]] paf7z6r1ouo7lum6gt5qvedx9ocbljj 6312268 6312267 2026-10-18T17:45:05Z Sherzod11W 273619 6312268 wikitext text/x-wiki '''Buxoro''' koʼp ismlarga ega ekanligini ''Аhmad ibn Muhammad ibn Nasr'' keltiradi va oʼz kitobida Numijkat degan ismni keltiradi. Manbalarda  Bumiskat, [[Arab tili|arab tilida]] «Madinat us-sufriya», yaʼni «Mis shahar» va yana boshqa bir joyda arab tilida «Madinat ut-tujjor», yaʼni «Savdogarlar shahri» deb yozilgan. Buxoro degan nom u nomlarning hammasidan mashhurroqdir. Xuroson shaharlaridan birontasi ham bunchalik koʼp nomga ega emas. Bir [[hadis]]da Buxoro nomi Foxira boʼlib, kelgan. Xoja imom, zohid, voiz Muhammad ibn Аli Nujva bodiy rahmatli Salmoni Forsiydan bir hadis rivoyat qilgan Salmonning aytishicha paygʼambar,—xudo unga oʼz rahmat va salomini yoʼllasin, — shunday degan: Jabroil— unga xudoning rahmatlari boʼlsin — aytganki, kun chiqish tomonda bir joy bor, uni Xuroson deydilar, uning uchta shaharini qiyomat kuni yoqut va marjon bilan ziynatlab keltiradilar; ulardan nur chiqib turadi; u shaharlarning tevaragida farishtalar koʼp boʼlib, ular tasbih, xamd va takbir aytadilar, kelinni kuyov uyiga olib borgandek u shaharlarni eʼzoz va ikrom bilan mahshargohga olib keladilar. Bu shaharlarning har birida yetmish mingdan bayroq, har bir bayroq tagida yetmish mingtadan shahid (yotgan) boʼladi va har bir shahidning shafoati bilan [[Fors tili|forscha]] soʼzlovchi va xudoni bir deb biluvchi yetmish ming kishi azobdan qutuladi. Qiyomat kuni u shaharlarning har tarafi: oʼng va soʼli, oldi va orqasi oʼn kunlik yoʼl boʼlib, bularning hammasida shahidlar turadi. Hazrat paygʼambar,— xudo unga rahmat va salomini yoʼllasin,— Ey Jabrail! U shaharlarning nomlarini menga ayt, deb soʼradi; Jabroil,— unga xudoning salomi boʼlsin,—shaharlarning birini arab tilida Qosimiy forschada, Yashkard deydilar; ikkinchisini arabchada Samaron, forschada Samarqand deydilar; uchinchisini arabchada Foxira, forschada Buxoro deydilar,— deb javob berdi.  Paygʼambar,— xudo unga oʼz salomi va rahmatini yoʼllasin,— soʼradi: Ey Jabrail! Nega Foxira deb ataydilar? Jabrail: shunnng uchunki, qiyomat kuni Buxoro shahari oʼzida shahidlarning koʼpligi bilan faxr qiladi, deb javob berdi. Paygʼambar,— xudo unga oʼz salom va rahmatini yoʼllasin, — xitob qilib: Ey xudo! Foxiraga barakat bergin, uning xalqlari dillarini taqvo bilan pok etgin, ishlarini pokiza qilgin va ularni mening ummatimga marhamatli qilgin!-dedi. Аna shu maʼni tufayli buxoroliklarning rahmdilliklariga, ularning eʼtiqodlilik va pokliklariga kun chiqish va kun botish guvohlik beradi. == Havolalar == * [[Narshaxiy|Abu Bakr Muhammad ibn Ja'far an-Narshaxiy haqida batafsil ma'lumot]] * [[Taʼrixi Buxoro|Buxoro tarixi asari haqida batafsil ma'lumot]]. * [https://www.academia.edu/43981543/Abu%20Bakr%20Muhammad%20ibn%20Jafar%20al%20Narshaxiy%20TARIX%20I%20BUXORO Narshaxiy-Buxoro tarixi.Yuklab olish uchun manba]. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Buxoro tumani]] p24l73q6d796lyh8jo3rs4fxmh6attm 0 921435 6312213 3743733 2026-10-18T17:30:43Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312213 wikitext text/x-wiki '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va oʻsimliklarning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy atama<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] i6fjldja5grlc61uzbu06b653qa1wgv 6312214 6312213 2026-10-18T17:30:56Z Sherzod11W 273619 6312214 wikitext text/x-wiki '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]<nowiki/>ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy atama<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] 5939bbsocfaej4x1kp7zop8qlxbchh9 6312215 6312214 2026-10-18T17:31:07Z Sherzod11W 273619 6312215 wikitext text/x-wiki '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy atama<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] 4fwick8bx5mi34l6wzcf9tssmr00mi7 6312216 6312215 2026-10-18T17:31:27Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312216 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy atama<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] 43rnypl8pu07v3dcinfcjjpg4qxdfn0 6312217 6312216 2026-10-18T17:31:32Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312217 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy atama<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] fqokcm1yqd5ug1t8pu68s3biufg20fv 6312218 6312217 2026-10-18T17:31:44Z Sherzod11W 273619 6312218 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy [[atama]]<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] dk7hvhroplku7xkze48orhazr18kqgv 6312219 6312218 2026-10-18T17:32:03Z Sherzod11W 273619 6312219 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy [[atama]]<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, ''oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga'' aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] 0644vpgjxzcs5h17pp9ntafeqkpkvsr 6312220 6312219 2026-10-18T17:32:11Z Sherzod11W 273619 6312220 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy [[atama]]<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, ''oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga'' aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} . [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] lt6k1ujh7hshu20anzjavlbvzgef8cr 6312221 6312220 2026-10-18T17:32:19Z Sherzod11W 273619 6312221 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy [[atama]]<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, ''oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga'' aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi]. == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} . [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] 50oo9z42chtn7901wwe4r7ytvp75xed 6312222 6312221 2026-10-18T17:32:31Z Sherzod11W 273619 6312222 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Living root bridges, Nongriat village, Meghalaya.jpg|left|thumb|257x257px|Meghalayada joylashgan tirik daraxt koʻprigi]] '''Baubotanika''' — bu meʼmoriy tuzilmalar texnik boʻgʻinlarining oʻzaro taʼsiri va [[oʻsimliklar]]ning oʻsishi orqali yaratilgan qurilish usulini tavsiflovchi arxitekturaviy [[atama]]<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref><ref name="Living Architecture"> {{Cite journal|last=Thomas Vallas|others=peer reviewer Luc Courard|title=Using nature in architecture Building a living house with mycelium and trees|url=http://www.keaipublishing.com/en/journals/frontiers-of-architectural-research/|journal=Frontiers of Architectural Research|date=25 May 2017}}</ref>. Bu atama ''tirik'' ''oʻsimliklardan'' foydalangan holda inshootlarni loyihalash va qurish amaliyotini oʻz ichiga oladi<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Bu usulda tirik va jonsiz elementlar bir-biriga shunday bogʻlanganki, ular birga oʻsib, ''oʻsimlik-texnik kompozitsion tuzilmalariga'' aylanadi<ref>Ludwig, Ferdinand, et al. „Baubotanik.“ Future Architecture, futurearchitectureplatform.org/projects/537905c7-70ab-4bbb-a4a9-3ef833f1c078/</ref>. Baubotanika usuli tirik daraxtlarning estetik va ekologik sifatlarini, binolarning statik funksiyalari va konstruktiv talablari bilan birlashtiradi va shu bilan bir qatorda sunʼiy qurilish materiallariga boʻlgan ehtiyojni kamaytiradi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Tuzilmalar, har xil hayvon turlarini qulay yashash muhiti bilan taʼminlaydi va ildiz tizimi tufayli anʼanaviy poydevorlarga ehtiyoj boʻlmaydi<ref>Ludwig, F.; Storz, O.; Schwertfeger, H.: Living Systems. Designing Growth in Baubotanik. Architectural Design Journal, 2012, S. 82-87</ref>. Baubotanika usulidan foydalanish yangi ixtiro emas va uni turli tarixiy va madaniy kontekstlarda topish mumkin, bunga Germaniyadagi ''Tanzlinden'' („raqsga tushadigan lima daraxtlari“) daraxti va Shimoliy-Sharqiy Hindistondagi [[:en:Living_root_bridge|living root bridge]] (tirik ildiz koʻprigi) misol boʻladi. Hindistonning [[Meghalaya]] viloyatida keng tarqalgan va Khasi hamda Jaintia tomonidan hsil qilingan koʻpriklar kauchuk anjir daraxtlarining (Ficus elastica) havo ildizlaridan iborat boʻlib, daryolar ustida yurish mumkin boʻlgan koʻpriklarni hosil qilish uchun oʻstiriladi<ref>Ludwig, Ferdinand & Middleton, Wilfrid & Gallenmüller, Friederike & Rogers, Patrick & Speck, Thomas. (2019). Living bridges using aerial roots of ficus elastica — an interdisciplinary perspective. Scientific Reports. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w.</ref>. Jarayon oʻn besh yilgacha davom etishi mumkin boʻlsa-da, koʻpriklar tabiiy materiallar bilan mustahkamlanishi orqali eng kuchli tropik boʻronlarga ham bardosh bera oladi<ref>Sturco, Giulio Di. „Surreal Photos of Indiaʼs Living Root Bridges.“ Pictures of Living Root Bridges in Meghalaya, India, 16 Mar. 2018, www.nationalgeographic.com/travel/destinations/asia/india/living-root-bridges-clean-village-mwalynnong-india/</ref>. Bundan tashqari, ming yillikning boshidan beri har xil eski bogʻ koʻrgazma maydonlarida „tol cherkovlari“ (tol novdalaridan yasalgan va mustahkam tomi yoʻq) qurilgan, ammo ular faqatgina bino vazifasini bajarish bilan cheklangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Tadqiqot == Ushbu tadqiqot sohasidagi ilk nashr 2005-yilda Ferdinand Lyudvigning ''"Baubotanik: Mit lebenden Pflanzen konstruieren'' " („Baubotanik: Tirik oʻsimliklar bilan loyihalash“ deb tarjima qilingan) nomli maqolasi Baumeister jurnalida chop etilgan<ref>Ludwig, Ferdinand & Storz, Oliver. (2005). Baubotanik — Mit lebenden Pflanzen konstruieren. Baumeister. 72 — 75</ref>. „Baubotanika“ atamasi 2007-yilda [[Shtutgart universiteti|Shtuttgart universiteti]]<nowiki/>ning Arxitektura va dizayn nazariyasi institutida (Institut für Grundlagen moderner Architektur und Entwerfenda) taʼriflangan boʻlib, uning konsepsiyasi ilmiy jihatdan yanada rivojlangan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. Tadqiqotlar doirasida oddiy eksperimental binolar, masalan, piyodalar koʻprigi va Baubotanik minorasi qurilgan boʻlib, unda alohida oʻsimliklarni ulash orqali kattaroq Baubotanik inshootlarini yaratish imkoniyatlari tasvirlangan<ref>"Baubotanik Tower." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/baubotanik-tower/articles/baubotanik-tower.html.</ref><ref>Wang, Lucy. „Living Baubotanik Tree Tower Rises in Germany.“ Inhabitat Green Design Innovation Architecture Green Building, 4 Sept. 2016, inhabitat.com/baubotanik-young-trees-are-molded-into-living-breathing-buildings/</ref>. Bundan tashqari, 2007-yil [[Bavariya]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi doirasida [[Waldkirchen]] shahrida ikki qavatli qushlarni kuzatish stantsiyasi oʻrnatildi. Keyinchalik, Nagoldda 2012-yilgi [[Baden-Vyurtemberg|Baden-Württemberg]] davlat bogʻdorchilik koʻrgazmasi uchun uch qavatli chinor kubi yaratildi<ref>"Plane-Tree-Cube Nagold." Ferdinand Ludwig Baubotanik, www.ferdinandludwig.com/plane-tree-cube-nagold/articles/plane-tree-cube-nagold.html.</ref>. 2017-yilda [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]] Landshaft arxitekturasi yashil texnologiyalari kafedrasida Baubotanika tadqiqot yoʻnalishiga asos solingan<ref>"Baubotanik." Baubotanik — Green Technologies in Landscape Architecture, Technical University of Munich, www.ar.tum.de/en/gtla/research/baubotanik/</ref>. == Yana qarang == * '''[[:en:Green_building|Green building]]''' — Atrof-muhitni saqlash uchun * '''[[:en:Living_root_bridge|Living root bridge]]''' — Tirik daraxtlardan yasalgan piyodalar koʻprigi * '''[[:en:Tree_shaping|Tree shaping]]''' — Tuzilmalar va sanʼat yaratish uchun zarar keltirmagan holda daraxtlardan foydalanish * '''[[:en:Green_architecture|Green architecture]]''' — Atrof-muhitga taʼsirni kamaytirish uchun moʻljallangan arxitektura. Qayta yoʻnaltirish maqsadlarining qisqacha tavsiflarini koʻrsatadigan sahifalar * '''[[:en:Green_infrastructure|Green infrastructure]]''' — Infratuzilma turi * '''[[:en:Living_sculpture|Living sculpture]]''' — Haykal turi == Manbalar == {{manbalar}} <references responsive="0"></references> == Adabiyotlar == * Middleton, Wilfrid & Habibi, Amin & Shankar, Sanjeev va Ludwig, Ferdinand. (2020). Tirik ildiz koʻpriklarining regenerativ jihatlarini tavsiflash. Sustainability. 12. 10.3390/su12083267. [https://www.mdpi.com/2071-1050/12/8/3267/html Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Xoʻsh, Friederike va Lyudvig, Ferdinand. (2020). Moviy-yashil arxitektura: Suv va oʻsimliklarning sinergetik taʼsirini hisobga olgan holda amaliy tadqiqotlar tahlili. 9. 191-202. 10.1016/j.foar.2019.11.001. [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2095263519300822 Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Lyudvig, Ferdinand va Middlton, Uilfrid va Gallenmyuller, Friderik va Rojers, Patrik va Spek, Tomas. (2019). Ficus elastica havo ildizlaridan foydalangan holda jonli koʻpriklar — fanlararo istiqbol. Ilmiy hisobotlar. 9. 10.1038/s41598-019-48652-w. [https://www.nature.com/articles/s41598-019-48652-w Ochiq kirish maqolasi havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Schönle, Daniel va Vees, Ute. (2016). Baubotanik — Tabiat bilan bino arxitekturasi. Biotope City xalqaro onlayn jurnali. [https://www.researchgate.net/publication/320058217_Baubotanik_-_Building_Architecture_with_Nature PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi] * Ludwig, Ferdinand va Mihaylov, Boyan va Schwinn, Tobias. (2013). Favqulodda hosil boʻlgan yogʻoch: Baubotanik tuzilmalarining oʻsish jarayonini loyihalash uchun vosita [https://www.researchgate.net/publication/320058050_Emergent_Timber_A_tool_for_designing_the_growth_process_of_Baubotanik_structures PDF yuklab olish va ochiq kirish uchun maqola havolasi]. == Havolalar == * Ferdinand Ludwig, ''TEDxTUM'', [https://www.youtube.com/watch?v=2FsheIHHNPU Daraxtlar bilan yashash binolarini loyihalash] * [[Myunxen Texnologiya Universiteti|Myunxen Texnika Universiteti]], Arxitektura fakulteti, [https://www.ar.tum.de/en/gtla/research/ GTLA tadqiqoti] (peyzaj arxitekturasida yashil texnologiyalar professori) * ''Baubotanik tirik daraxt shoxlarini bino jabhalariga aylantiradi'' [https://www.youtube.com/watch?v=IQdcfiLfgUY Youtube video: Kirsten Dirksen] * ''Baubotanik: Ein Hybrid von Natur und Technik'' [https://www.youtube.com/watch?v=J34Gind1Bjw Youtube video: EGGER Group] * ''ArchDaily: Baubotanik — Tirik binolarni yaratadigan botanikadan ilhomlangan dizayn tizimi'' [https://www.archdaily.com/775884/baubotanik-the-botanically-inspired-design-system-that-creates-living-buildings ArchDaily] * ''Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring'' [https://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html Baubotanik arxitekturasi bilan oʻz binongizni rivojlantiring] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170407023130/http://www.treehugger.com/green-architecture/grow-your-own-building-baubotanik-architecture.html |date=2017-04-07 }} . [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Atrof-muhit injeneriyasi]] [[Turkum:Barqaror bino]] [[Turkum:Arxitekturaviy dizayn]] [[Turkum:Tuzilma va binolar]] [[Turkum:Barqaror arxitektura]] pmmxhwudln2blb9lzlew7o33ovizn6o 0 922225 6312130 3738504 2026-10-18T13:54:15Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312130 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — kino va teatr aktyori. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] 8jdcuhdthtfor7j5yevpya4awun0jkq 6312131 6312130 2026-10-18T13:55:55Z Sherzod11W 273619 6312131 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] aktyori. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] strh2x4oio2z3vo65n0ielwoahte1hh 6312133 6312131 2026-10-18T13:56:36Z Sherzod11W 273619 6312133 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]<nowiki/>i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] f8it0dp4y6ifmwmq38ve2houng0g6k6 6312134 6312133 2026-10-18T13:56:47Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312134 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] 21ssvuy131kikly92hlr73g17g3ah4f 6312135 6312134 2026-10-18T13:57:17Z Sherzod11W 273619 6312135 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi ''Qozoq davlat akademik drama teatri'' aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] bkwcoocth8q0q05vjs28vdmsf6spqun 6312136 6312135 2026-10-18T13:57:40Z Sherzod11W 273619 6312136 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi ''Qozoq davlat akademik drama teatri'' aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} . [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] 8b5b63y86ou2d0qsnqzhchmffqlatwq 6312137 6312136 2026-10-18T13:57:49Z Sherzod11W 273619 6312137 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi ''Qozoq davlat akademik drama teatri'' aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} . [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] ema1duxvxbx1fok8jsw0lo1796bqoxy 6312138 6312137 2026-10-18T13:58:03Z Sherzod11W 273619 6312138 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|nomi=Bolat Abdilmanov|asl_ismi={{lang-kk|Болат Абдилманов}}|tavalludsanaa=1960-yil 12-noyabr|tavalludjoyi=Taldiqoʻrgʻon viloyati Oqsuv tumani Qorakoʻz qishlogʻi|fuqaroligi={{SSSR}}, {{KAZ}}|kasbi=aktyor, teleboshlovchi|mukofotlar=Hurmat ordeni|filmlar=Boysya, vrag, devyatogo syna. Saginish (Qozogʻiston)|faoliyat_yillari=1986-yildan — hozirgacha|turmush oʻrtogʻi=Bazarlinova Aygul|bolalari=Qizlari — Abdilmanova Jamol, Abdilmanova Aqmaral, Bolatkiny Aqerke; Oʻgʻillari — Bolatuli Imangali, Bolatuli Aqnur.}} '''Bolat Mazimboyovich Abdilmanov''' (1960-yil 12-noyabrda Taldiqoʻrgʻon viloyati [[Oqsuv (tuman)|Oqsuv tumani]] Qorakoʻz qishlogʻida tugʻilgan) — [[kino]] va [[teatr]] [[aktyor]]i. Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2001). Muxtor Avezov nomidagi ''Qozoq davlat akademik drama teatri'' aktyori. „[[Hurmat ordeni|Hurmat]]“ ordeni sohibi. == Biografiyasi == Otasi — Abdilmanov Mazimbay, marhum, choʻpon boʻlgan. Onasi — Abdilmanova Sharbanu, marhum, choʻponning yordamchisi. * Olmaota davlat rassomlik va teatr institutining aktyorlik fakultetini tugatgan (1982), drama teatri aktyori. * 1982-yildan Gʻabit Musirepov nomidagi Qozoq davlat akademik bolalar va o‘smirlar teatri aktyori. * 1992-2006-yillarda — M.Avezov nomidagi qozoq akademik drama teatri aktyori. * 1992-yildan 2006-yilgacha — M. O. Avezov nomidagi Qozoq davlat akademik drama teatri artisti „Abay“ spektaklidagi Abay roli uchun „Eng yaxshi teatr aktyori“ deb topildi. Teatrdagi rollari uchun „Tomiris“ spektaklidagi roli uchun „Yordamchi aktyor“ nominatsiyasida, „Oqin… Perishte… Maxabbat“ spektaklidagi roli uchun „Sahna so‘zi ustasi“ nominatsiyasida g‘olib bo‘ldi. …". * 2006-yildan — Shaken Aymanov nomidagi „Qozoqfilm“ kinostudiyasi aktyori. == Oʻynagan rollar == * „Abay“ (Abay), * „Tomiris“ (Mard), * „Ayman — Sholpan“ (Aristan), * „To‘ydan qaytgan qozoqlar“ (Qo‘shqarboy), * „Gerostratni unutish“ (Tissafern), * „Qamar sulu“ (Ospan) spektakllarida oʻynagan. * „Qozoqfilm“ kinostudiyasida suratga olingan: * „Shoir orzusi“ (Toʻraygʻirov), * „Mening shakarimning soʻnggi kuni“ (Qorasartov), * „Zamanai“ (Eset), * „Qulanning azhal“ filmlarida (Iembergen), * „Chigirtka“ (Dastanov) serialida va hokazo. rollarni ijro etgan. == Davlat xizmati == * 2005-yilda Teatr aktyorlari uyushmasi aʼzosi. == Mukofotlari == * 2001-yilda Qozog‘istonda xizmat ko‘rsatgan xodim faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref>{{Cite web |url=http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |title=Указ Президента от 10.12.2001 № 737 * "О НАГРАЖДЕНИИ ГОСУДАРСТВЕННЫМИ НАГРАДАМИ РЕСПУБЛИКИ КАЗАХСТАН" присвоить почётное звание "Казакстанын енбек сінipген кайраткерi" Абдилманову Болату Мазимбаевичу - актёру Казахского государственного академического театра драмы имени М. Ауэзова, город Алматы |accessdate=2018-11-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160120210208/http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsv/dok_oegprz/ |archivedate=2016-01-20 |deadlink=yes }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |title=Президент РК наградил деятелей культуры и СМИ госнаградами и благодарственными письмами 2001 год |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180716165748/https://www.caravan.kz/news/prezident-rk-nagradil-deyatelejj-kultury-i-smi-gosnagradami-i-blagodarstvennymi-pismami-171112/ |deadlink=no }}</ref>. * 2001-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 10 yil“ medali. * 2004-yil — Qozogʻiston Respublikasining madaniyat sohasidagi davlat stipendiyasi. * 2009-yilda „Hurmat“ ordeni<ref>{{Cite web |url=http://nomad.su/?a=19-200912160439 |title=Вручены государственные награды Орденом "Курмет" награждены БДИЛЬМАНОВ Болат Мазимбайулы, актёр АО "Казахфильм" имени Ш.Айманова, г. Алматы |access-date=2018-11-21 |archive-date=2018-07-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180725183731/http://nomad.su/?a=19-200912160439 |deadlink=no }}</ref>. * 2016-yilda „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali. * 2021-yil 2-dekabr — „Parasat“ ordeni; == Oilasi == * Uylangan. Turmush oʻrtogʻi — Bazarlinova Aygul (1972-yilda tugʻilgan). * Qizlari — Abdilmanova Jamol (1983-yilda tugʻilgan), Abdilmanova Aqmaral (1984-yilda tugʻilgan), Bolatkiny Aqerke (2004-yilda tugʻilgan); * oʻgʻillari — Bolatuli Imangali (2000-yilda tugʻilgan), Bolatuli Aqnur (2002-yilda tugʻilgan)<ref>Qazaqstan Respublikasinda kіmnің kіm ekenі. Yekі tomdiq aniqtamaliq. Almati, 2011 jil. ISBN 978-601-278-473-2</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} <references /> == Havolalar == * 1. [http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html ARTIST BOLAT ABDILMANOV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20190911214352/http://www.np.kz/hotnewstop/10300-artist_bolat_abdilmanov.html |date=2019-09-11 }} * 2. [https://brod.kz/persons/_bolat__abdilmanov/ Abdilmanov Bolat Mazimbaevich — aktyor teatra i kino.] * 3. [https://www.auezov-theatre.kz/ru/staff/artists/102 Bolat Abdilmanov, Zaslujenniy deyatel RK]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} . [[Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar]] [[Turkum:12-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1960-yilda tugʻilganlar]] grm3g7pzya1ih2epth68f2k9bqsdfbw 0 922677 6312356 6172397 2026-10-19T01:26:00Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312356 wikitext text/x-wiki {{Taʼlim muassasasi |nomi = Coimbra Universiteti |qisqartma = |asl_nomi = |xalqaronom = '''Coimbra University''' |tasvir = Logo of the University of Coimbra, Portugal.png |tasvir_tagyozuvi = |shior = |asos_yil = 1290-yil |turi = <!-- institut yoki universitet (kichik harflar bilan) [[Davlat universiteti]] teglarisiz kiritilishi kerak. --> |tipi = <!-- tibbiyot/mashinasozlik (kichik harflar bilan) [[]] teglarisiz kiritilishi kerak. --> |sohasi = <!-- stomatologiya/shunga oʻxshash (kichik harflar bilan) [[]] teglarisiz kiritilishi kerak. --> |prezident = |rektor = |talabalar = 25 580 (2021-yil) |fakultet = <!-- kiritilgan maʼlumotdan keyin „ta“ qoʻshiladi. --> |bakalavriat = 9896 (2021-yiil) |magistratura = |aspirantura = 11 180 |doktorantura = 2272 |akademik = <!-- kiritilgan maʼlumotdan keyin „ta“ qoʻshiladi. --> |doktor = <!-- kiritilgan maʼlumotdan keyin „ta“ qoʻshiladi. --> |professor = <!-- kiritilgan maʼlumotdan keyin „ta“ qoʻshiladi. --> |oʻqituvchi = <!-- kiritilgan maʼlumotdan keyin „ta“ qoʻshiladi. --> |kampus = |manzil = <!-- Bu parametr yoki quyidagi uch parametr taʼlim muassasi manzilini kiritish uchun. --> |davlat_nomi = <!-- Bu parametr orqali taʼlim muassasi joylashgan davlat nomi [[]] teglarisiz kiritilishi kerak. Misol: Oʻzbekiston --> |shahar nomi = <!-- Bu parametr orqali taʼlim muassasi joylashgan shahar nomi [[]] teglarisiz kiritilishi kerak. Misol: Toshkent --> |koʻchasi = |vebsayt = {{URL|http://www.uc.pt}} |lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec = |lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec = |CoordAddon = |CoordScale = |mamlakat = [[Portugaliya]] }} '''Koimbra universiteti''' ({{Lang-pt|Universidade de Coimbra}}) — [[Portugaliya]]ning Coimbra shahridagi davlat tadqiqot universiteti hisoblanadi. Birinchi marta 1290-yilda [[Lissabon|Lissabonda]] tashkil etilgan boʻlib, u 1537-yilda Coimbraga doimiy ravishda koʻchib oʻtgunga qadar bir qator joylarda faoliyat yuritgan. Universitet dunyodagi uzluksiz faoliyat yurituvchi eng qadimgi universitetlar qatoriga kiradi, Portugaliyadagi eng qadimgi va portugal tilida soʻzlashuvchi dunyoda [[Oliy taʼlim|oliy taʼlimning]] rivojlanishida alohida hissasiga egadir<ref name=":0">{{Veb manbasi|muallif=|ism=|sarlavha=University of Coimbra – Alta and Sofia|url=https://whc.unesco.org/en/list/1387/|qaralgan sana=2021-03-24|ish=UNESCO World Heritage Centre|nashriyot=UNESCO World Heritage|til=en}}</ref>. 2013-yilda [[UNESCO|YuNESKO]] universitetni [[Jahon merosi|Butunjahon merosi ob’ekti]] deb eʼlon qilgan va uning arxitekturasi, noyob madaniyati va anʼanalari va tarixi oʻziga xos ahamiyatga ega<ref name=":0" />. Zamonaviy universitet sakkizta [[Fakultet|fakultetdan]] tashkil topgan boʻlib, deyarli barcha asosiy yoʻnalishlar boʻyicha [[bakalavr]] (''litsensiado''), [[magistr]] (''mestre'') va doktorantura (''doutor'') darajalarini beradi. U oʻz nomini 1985-yilda tashkil etilgan Yevropa tadqiqot universitetlarining Coimbra guruhiga bergab, guruhda ushbu universitet asoschi aʼzosi hisoblanadi. 20 000 dan ortiq talaba tahsil oladi, ularning 15% dan ortigʻi xalqaro boʻlib, Portugaliyaning eng kosmopolit universitetlaridan biri hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|sana=2021-01-20|sarlavha=University of Coimbra|url=https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/university-coimbra|qaralgan sana=2021-03-24|ish=Times Higher Education (THE)|til=en}}</ref><ref name="ShanghaiRanking-Univiersities">{{Veb manbasi|sarlavha=Shanghai Ranking-Universities|url=https://www.shanghairanking.com/institution/university-of-coimbra|qaralgan sana=2021-07-13|ish=www.shanghairanking.com}}</ref>. Coimbraning asrlar davomida tahsil olgan bitiruvchilari orasida Portugaliya xalq shoiri Luis de Kamoes, matematik Pedro Nunes, ko‘plab davlat arboblari, Portugaliya bosh vazirlari va prezidentlari, [[Fiziologiya va tibbiyot boʻyicha Nobel mukofoti|Nobel mukofoti]] sovrindori [[António Egas Moniz|Antonio Egaz Moniz]]<nowiki/>lar bor. == Tarix == [[Fayl:Dinis-P.jpg|left|thumb| Portugaliya qiroli Deni I 1290-yilda Portugaliyadagi General Studiumni ratifikatsiya qilgan.]] [[Fayl:DinisI-UniCoimbra.jpg|left|thumb|220x220px| Coimbradagi qirol Denis haykali]] Universitet 1290-yilda [[Lissabon|Lissabonda]] Studium Generale (''Estudo Geral'') nomi bilan oʻz faoliyatini boshlagan qirol Dinis tomonidan tashkil etilgan yoki ratifikatsiya qilingan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=topuniversities|url=http://www.topuniversities.com/universities/university-coimbra|nashriyot=UNIVERSITY OF COIMBRA|qaralgan sana=21 August 2013}}</ref>. ''Scientiae thesaurus mirabilis'', universitet institutini eʼlon qiluvchi qirollik nizomi oʻsha yilning 1 martida tasdiqlangan boʻlsa-da, Portugaliyada birinchi universitetni yaratish uchun kamida 1288-yildan beri harakatlar qilingan; shunday qilib, [[Pireney yarim oroli|Pireney yarim orolidagi]] bunday muassasalar orasida ikkinchi eng qadimgisi hisoblanadi. Papaning tasdigʻi 1290-yilda (oʻsha yilning 9-avgustida), Nikolay IV papaligi davrida ham berilgan. Papa buqasiga koʻra, ilohiyotdan tashqari barcha „qonuniy“ fakultetlar tashkil etilishi kutilgan. Shunday qilib, birinchi boʻlib Sanʼat, huquq, qonunchilik va tibbiyot fakultetlari tashkil etilgan. Biroq, Lissabonda uzoq vaqt qolmasligi zarurati tugʻilgan. Bunga sabab qilinib 1308-yilda, ehtimol, cherkovdan ozod boʻlish muammolari (ichki va siyosiy hokimiyat oʻrtasidagi munosabatlar oʻsha paytda biroz keskinlashgan) va shahar aholisi va talabalar oʻrtasidagi nizolar tufayli universitet Coimbraga koʻchib oʻtgan. Yangi makon allaqachon taʼlimning qadimgi anʼanalariga ega boʻlib, bu yerda Santa Kruz monastirining juda muvaffaqiyatli maktabi joylashgan. Oʻshanda universitet „Estudos Velhos“ nomi bilan mashhur boʻlgan joyda tashkil etilgan, bu taxminan oʻsha vaqtdagi bosh kutubxona joylashgan hududga toʻgʻri keladi. [[Fayl:Joao_iii_REI.jpg|right|thumb| Portugaliya qiroli Jon III Coimbrani universitetning aniq joylashuviga nisbatan muammoli vaziyatga barham bergan.]] == Tashkilot == Universitetning boshqaruvi [[rektor]], Senat va Universitet Assambleyasi tomonidan taʼminlanadi, bunda Assambleya rektor va Senatni saylash uchun asosiy mas’ul hisoblanadi. Rektor Senat bilan birgalikda va Maʼmuriy kengash yordami bilan universitetning strategik yo‘nalishi va umumiy boshqaruvi uchun asosiy mas’uliyat yuklangan. [[Fayl:Coimbra_November_2012-7.jpg|left|thumb| Joanine kutubxonasi.]] Universitetda ulkan markaziy kutubxona (Coimbra universiteti umumiy kutubxonasi), botanika bogʻlari (Coimbra universitetining botanika bogʻi), stadionlar va boshqa sport inshootlari (''Estádio Universitário de Coimbra'' sport majmuasi va ''Campo de Santa Cruz'' stadioni), astronomik rasadxona, nashriyot uyi, xususiy ibodatxona (São Miguel Chapel), teatr (Teatro Académico de Gil Vicente) va ovqatlanish zallari va oʻquv xonalari kabi koʻplab yordamchi inshootlar mavjud. Bundan tashqari, universitet bir nechta [[Muzey|muzeylarni]] va boshqa madaniy tashkilotlarni, jumladan, [[Fan|ilmiy]] muzeyni (Koimbra universitetining ilmiy muzeyi), muqaddas sanʼat muzeyini (C''oimbra universitetining muqaddas sanʼat muzeyi'') va akademik muzeyni (C''oimbra universiteti'' a''kademik muzey)'' boshqaradi. [[Fayl:Paços_das_Escolas_-_Mosaico.jpg|right|thumb| Asosiy darvoza oldidagi universitet muhrining mozaikasi.]] Universitetda beshta asosiy kampus va boshqa binolar mavjud: * ''Polo I —'' (asosiy kutubxona va maʼmuriy xizmatlar, shuningdek, huquq, tibbiyot, adabiyot, psixologiya va tabiiy fanlar fakultetlariga ega boʻlgan qadimiy universitetning asosiy markazi — (XVI-asrgacha boʻlgan universitet davridan boshlab, yirik kengayish bilan faol XVIII-asr va 1940-yillardan 1960-yillargacha, Estado Novo davrida) * ''Pólo II'' — (muhandislik, fan va texnologiya — 1990-yil va 2000-yillarda qurilgan) * ''Pólo III —'' (tibbiyot, dorixona va universitet kasalxonasi — 1980-yillarda qurilgan, 2000-yillarda katta kengaytirilgan) * ''Faculdade de Economia —'' (iqtisod, ijtimoiy fanlar — 1970-yillarda tashkil etilgan) * ''Faculdade de Ciências do Desporto e Educação Física'' —(sport fanlari — 1990-yillarning oxirida universitet sport majmuasida tashkil etilgan) [[Fayl:Coimbra_University_robes_burian_5588.jpg|thumb| Coimbra universiteti, xalat kiygan talabalar, darslarning birinchi haftasi (2019-yil)]] == Madaniyat, sport va anʼanalar == Universitetning akademik anʼanalari va institutlari shahar hayotini rang-barang qiladi. Qadimgi baʼzi anʼanaviy bayramlar, xususan, „Queima das Fitas“ (bitiruv tugashini nishonlash, fakultetlar sakkiztasining har birining ranglari bilan lentalarni yoqish bilan ramziy maʼnoda saqlanib qolgan), „Festa das Latas“ (uyga qaytish), anʼanaviy kiyimlardan tez-tez foydalanish, „Fado de Coimbra“ (hozirda anʼanaviy koʻcha serenadalarida emas, balki uyushtirilgan shoularda kuylangan Coimbra fadosi) va akademik marosimlar (xususan, doktorlik ilmiy darajasini berish)ni oʻz ichiga oladi. [[Fayl:Coimbra_Queima_das_Fitas.jpg|right|thumb| Universitetning ''Queima das Fitas'' paradi.]] Coimbra universiteti fakultetlarining rasmiy ranglari: * [[Huquq]] fakulteti: Qizil * [[Tibbiyot]] fakulteti: Sariq * Gumanitar fanlar fakulteti: Toʻq koʻk * [[Fan, texnologiya, muhandislik va matematika|Fanlar va texnologiya]] fakulteti: ochiq koʻk * [[Farmatsiya|Farmatsevtika]] fakulteti: Binafsha rang * [[Iqtisodiyot tushunchasi|Iqtisodiyot]] fakulteti: Qizil va oq * [[Psixologiya]] va [[ta'lim fanlari]] fakulteti: Sabzi rang * Sport fanlari va jismoniy tarbiya fakulteti: Jigarrang [[Fayl:Coimbra_April_2018-19.jpg|left|thumb| Universitetning San-Migel cherkovi.]] [[Fayl:Paços_da_Universidade_ou_Paços_das_Escolas_-_Porta_Férrea.jpg|right|thumb| Universitet saroyi darvozasi.]] AACning sport boʻlimlari Coimbraning sport hayotida muhim rol oʻynaydi, koʻpincha bu sohada shaharning asosiy vakili hisoblanadi. Ularga regbi, gandbol, basketbol, beysbol, jang sanʼati, yengil atletika, gimnastika, suzish va boshqalar kiradi. Madaniyat boʻlimlarida boʻlgani kabi, har bir talaba, shu jumladan professional yoki yarim professional sportchilar ham ular nomidan ishtirokchi boʻlishi mumkin. ===== Voqealar ===== [[Fayl:Coimbra_April_2018-35a.jpg|right|thumb| Universitetni doimiy ravishda Coimbrada asos solgan qirol João III haykali.]]   == Fakultetlar roʻyxati == Universitet 8 ta [[Fakultet|fakultetga]] va har bir fakultet boʻlimlarga boʻlingan: * '''Huquq fakulteti''' [http://www.fd.uc.pt ''(Faculdade de Direito da Universidade de Coimbra)''] [[huquq]] va davlat boshqaruvi boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Tibbiyot fakulteti''' [http://www.fmed.uc.pt ''(Faculdade de Medicina da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20040929085010/http://www.fmed.uc.pt/ |date=2004-09-29 }} [[Tibbiyot]] va [[stomatologiya]] boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Gumanitar fanlar fakulteti''' [http://www.fl.uc.pt ''(Faculdade de Letras da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20080911102701/http://www.fl.uc.pt/ |date=2008-09-11 }} [[Film|kino]], [[musiqa]], [[teatr]], klassik tillar, adabiyot va portugal tili, zamonaviy tillar va adabiyot, [[tarix]], [[sanʼat tarixi]], [[arxeologiya]], [[geografiya]], [[falsafa]], [[Jurnalistika|falsafa]] boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Fanlar va texnologiya fakulteti''' [http://www.fct.uc.pt ''(Faculdade de Ciências e Tecnologia da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110903044639/http://www.fct.uc.pt/ |date=2011-09-03 }} [[antropologiya]], [[Meʼmorlik|arxitektura]], [[biologiya]], [[biokimyo]], [[dizayn]] va [[Multimedia|multimediya]], tabiatni muhofaza qilish va tiklash, atrof- muhit muhandisligi, biotibbiyot muhandisligi, elektronika muhandisligi va elektronika muhandisligi boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Farmatsevtika fakulteti''' [http://www.ff.uc.pt ''(Faculdade de Farmácia da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20200614145722/http://www.ff.uc.pt/ |date=2020-06-14 }} [[Dori|farmatsevtika]] fanlari boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Iqtisodiyot fakulteti''' [http://www.fe.uc.pt ''(Faculdade de Economia da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120121182817/http://www6.fe.uc.pt/ |date=2012-01-21 }} [[Iqtisodiyot tushunchasi|iqtisod]], [[Tadbirkorlik|biznesni]] tashkil etish va [[menejment]], xalqaro munosabatlar va [[sotsiologiya]] bo‘yicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Psixologiya va taʼlim fanlari fakulteti''' [http://www.fpce.uc.pt ''(Faculdade de Psicologia e Ciências da Educação da Universidade de Coimbra)''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120716182645/http://www.fpce.uc.pt/ |date=2012-07-16 }}, [[psixologiya]], [[Ijtimoiy ish|ijtimoiy xizmat]] va [[Taʼlim|taʼlim]] fanlari boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|ilmiy darajalarni]] taklif etadi. * '''Sport fanlari va jismoniy tarbiya fakulteti''' [http://www.fcdef.uc.pt ''(Faculdade de Ciências do Desporto e Educação Física da Universidade de Coimbra)'']{{Oʻlikhavola|date=iyun 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Sport]] fanlari va jismoniy tarbiya boʻyicha barcha darajadagi [[Ilmiy daraja|akademik darajalarni]] taklif etadi. [[Fayl:Coimbra_December_2011-19a.jpg|center|thumb|800x800px| Qadimgi Qirollik saroyining hovlisi universitetga aylandi]] [[Fayl:Coimbra_December_2011-6b.jpg|center|thumb|800x800px| Qadimgi Qirollik saroyining hovlisi universitetga aylandi]] [[Fayl:Panoramic_view_of_Coimbra_from_highest_building.jpg|center|thumb|800x800px| Qadimgi Qirollik saroyining qoʻngʻiroq minorasi tepasidan koʻrinish]] == Tadqiqot boʻlimlari roʻyxati == Coimbra universitetining [[Ilmiy tadqiqot|tadqiqot]] va [[Eksperiment|tadqiqot]] markazlariga quyidagilar kiradi: * [http://www.adai.pt/ Sanoat aerodinamikasini rivojlantirish assotsiatsiyasi] * [http://www.aibili.pt/ AIBILI] (yorugʻlik va tasvir boʻyicha innovatsiyalar va biotibbiyot tadqiqotlari assotsiatsiyasi) * [http://www.ibili.uc.pt/ Yorugʻlik va tasvirdagi biotibbiyot tadqiqotlari instituti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20081107081258/http://www.ibili.uc.pt/ |date=2008-11-07 }} * [https://web.archive.org/web/20050219011726/http://www.uc.pt/histoem/ ''Centro de Histofisiologia, Patologia Experimental and Biologia do Desenvolvimento''] * [http://www.uc.pt/cardiotoracica/ Yurak-torakal jarrohlik markazi] * [https://web.archive.org/web/20051124060513/http://www.ff.uc.pt/cef/ Farmatsevtika tadqiqotlari markazi] * [https://web.archive.org/web/20010630231448/http://centauro.dem.uc.pt/cemuc/ Mashinasozlik markazi] * [http://cfe.uc.pt/ Funktsional ekologiya markazi] * [http://www.cisuc.uc.pt/ Informatika va tizimlar markazi] * [https://web.archive.org/web/20050414173932/http://www.uc.pt/icems/ Fan va muhandislik materiallari va sirtlari instituti] * Strukturaviy muhandislikda barqarorlik va innovatsiyalar instituti * [http://www.inescc.pt/ Koimbradagi Tizim va kompyuter muhandisligi instituti] * [http://www.isr.uc.pt/ Tizimlar va robototexnika instituti] * [https://web.archive.org/web/20070428161518/http://pollux.fis.uc.pt/ Materiallarni oʻrganish uchun rentgen nurlari diffraktsiya markazi (CEMDRX)] * [http://cfc.fis.uc.pt/ Hisoblash fizikasi markazi] * [http://cft.fis.uc.pt/ Nazariy fizika markazi] * [https://web.archive.org/web/19961221100018/http://berta.fis.uc.pt/ Elektronika va asbobsozlik markazi] * [http://c-instr.fis.uc.pt/ Asboblar markazi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20050209185629/http://c-instr.fis.uc.pt/ |date=2005-02-09 }} * [http://www.coimbra.lip.pt/ Asboblar va zarrachalar fizikasi laboratoriyasi — Koimbra] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.mat.uc.pt/~cmuc/index.php Matematika markazi] * [https://web.archive.org/web/20050602085828/http://www.uc.pt/qfm/ Molekulyar kimyo-fizika] * [http://www.uc.pt/imar/ Dengiz tadqiqotlari instituti — Koimbra fanlararo markazi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20071009075337/http://www.uc.pt/imar/ |date=2007-10-09 }} * [https://web.archive.org/web/20050424084541/http://www.uc.pt/iav/ Atrof-muhit va hayot instituti] * [http://www.uc.pt/cgeo/ Geologiya markazi] * [https://web.archive.org/web/20110514000914/http://www.ces.fe.uc.pt/ Ijtimoiy tadqiqotlar markazi] * [http://cias.uc.pt/ Antropologiya va salomatlik tadqiqot markazi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220720092431/https://cias.uc.pt/ |date=2022-07-20 }} * Neyrologiya va hujayra biologiyasi markazi * [https://web.archive.org/web/20041215144612/http://www.uc.pt/ieru/ Shahar va mintaqashunoslik instituti] * [https://web.archive.org/web/20050419201044/http://www.uc.pt/lif/ ''Linguagem, Interpretação va Filosofia''] * [https://web.archive.org/web/20050403234955/http://www.chsc.uc.pt/ Jamiyat va madaniyat tarixi markazi] * [https://web.archive.org/web/20050506203802/http://www.uc.pt/eclassicos/ ''Estudos Clássicos va Humanisticos''] * [http://www.uc.pt/iej/ ''Instituto de Estudos Jornalisticos''] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20071009075842/http://www.uc.pt/iej/ |date=2007-10-09 }} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] [[Turkum:Portugaliyadagi universitetlar]] egze3p3il0g7p0u9vmiyfikxp58afiq 0 924488 6312054 6172503 2026-10-18T13:32:24Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6312054 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' (arab. أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – Muhammad alayhissalomning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] ma60pip946t9d9fjwhrp82yi009f1tv 6312055 6312054 2026-10-18T13:32:51Z Sherzod11W 273619 6312055 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' (arab. أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – [[Muhammad|Muhammad alayhissalom]]<nowiki/>ning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] e84rmcit8dc7q5hk15x7aspzuxkg0ly 6312057 6312055 2026-10-18T13:32:58Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312057 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' (arab. أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – [[Muhammad|Muhammad alayhissalom]]<nowiki/>ning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] 77yh63fn59rhmc59hm54myczdcrvrvz 6312058 6312057 2026-10-18T13:33:10Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312058 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' (arab. أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – [[Muhammad|Muhammad alayhissalom]]ning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] sd5scox5prvvjpfs11wr64iqhj6ex21 6312059 6312058 2026-10-18T13:33:29Z Sherzod11W 273619 6312059 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' (arabcha: أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – [[Muhammad|Muhammad alayhissalom]]ning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] 0jfp26qn9ozivq5dtis9vbmd25gklnk 6312060 6312059 2026-10-18T13:33:47Z Sherzod11W 273619 6312060 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific-prefix = Abu Maymun | name = Jobon | honorific-suffix = Kurdiy | native_name = Jobon Kurdiy | children = Abu Basir | religion = [[Islom]] }} '''Abu Maymun Jobon al-Kurdiy<ref name=":1">Şafak, Yeni (2012-07-25). [https://www.yenisafak.com/yazarlar/mufityuksel/araplar-ve-kurtler-1-33347 "Araplar ve Kürtler-1"]. ''Yeni Şafak'' (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref><ref name=":2">HAZAL, Kadri (2014-01-27). [https://www.risalehaber.com/kurtler-ve-islamiyet-1-15675yy.htm "Kürtler ve İslamiyet (1) - Kadri HAZAL"]. Risale Haber (in Turkish). Retrieved 2020-12-13.</ref>''' ([[arabcha]]: أبو ميمون جابان الكردي), shuningdek, Jobon Sahobiy ([[Arab tili|arabcha]]: جابان صَحَابِيٌّ) – [[Muhammad|Muhammad alayhissalom]]ning sahobalaridan bo‘lgan. Abu Nuaym Isfahoniy “Maʼrifat as-sahoba va fazoilihim” asarida Jobonning ismini tilga olgan<ref>Abu Nu'aym al-Isfahani. ''Ma`rifat al-Sahâba wa Fadâ'ilihim'' (in Arabic), 3073/6.</ref>. Jobonning sahobalik maqomi Ibn al-Asirning “Usdul-g‘oba fi ma’rifat as-sahoba” kitobida ham ikki marta [[zikr]] qilingan<ref>Ibn al-Athir. ''Usd al-ghabah fi marifat al-Saḥabah'' (in Arabic), 304/6, 345/6 [https://shamela.ws/book/1110/672 Read on Shamela].</ref>. Shuningdek, Ibn Hajar Asqaloniyning “al-Isoba fi tamyiz al-sahoba” kitobida uning 10 ta [[hadis]] rivoyat qilgani aytilgan<ref>{{cite book|language=ar|author=Ibn Hajar al-Asqalani|author-link=Ibn Hajar al-Asqalani|title=Al-Isaba fi tamyiz al-Sahaba|url=https://shamela.ws/book/9767/525}} 540/1.</ref>.Ibn Nuqtaning “Takmila al-ikmol” kitobida ham uning nomi uchraydi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Islom| ]] [[Turkum:Sahoba hadis roviylari]] [[Turkum:Arab boʻlmagan sahobalar]] 7g8xq05aq2kcfhtaq5zdimb7bq9w56e 0 935550 6312179 6292228 2026-10-18T15:40:15Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312179 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi|ismi=Cassandra De Pecol|portret=|tavsif=|tugʻilgan paytidagi ismi=|tavallud sanasi={{birth date and age|1989|06|23}}|tavallud joyi=[[Connecticut]], [[AQSh]]|vafot sanasi=<!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (death date then birth date) -->|vafot joyi=|kasbi=Muallif, faol jamoatchi, sayohatchi, notiq, ijtimoiy tarmoqdagi inflyuenser|faoliyat_yillari=2014-yildan hozirga qadar|sayt={{URL|cassiedepecol.com}}}}'''Cassandra De Pecol''' (1989-yil 23-iyunda tugʻilgan) — amerikalik yozuvchi, sayohatchi, faol jamoatchi va notiq<ref name="oslo times 20151112">{{Veb manbasi|url=http://www.theoslotimes.com/article/peace-through-sustainable-tourism-is-possible%3A-world-traveler-cassandra-de-pecol,-tells-the-oslo-times|sarlavha=Peace through sustainable tourism is possible: World Traveler Cassandra De Pecol, tells the Oslo Times|sana=November 12, 2015|nashriyot=The Oslo Times|qaralgan sana=March 11, 2017|arxivsana=2017-03-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170312074244/http://www.theoslotimes.com/article/peace-through-sustainable-tourism-is-possible%3A-world-traveler-cassandra-de-pecol,-tells-the-oslo-times}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2017-02-10 |title=This woman visited every country on Earth |language=en |work=CNN Travel |url=http://www.cnn.com/travel/article/woman-globe-trot-trnd/index.html |access-date=2017-11-20}}</ref>. 2017-yilda u [[Guinness rekordlar kitobi|Guinness rekordlar kitobini]] ikki toifa bo‘yicha o‘rnatgan: „Barcha suveren mamlakatlarga eng qisqa vaqtda tashrif buyurish“ va „Barcha suveren mamlakatlargaeng qisqa vaqtda tashrif buyurish — ayollar orasida“<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2017/3/monday-motivation-around-the-world-in-558-days-467537?fb_comment_id=1266924620092235_1466397036811658|sarlavha=Monday Motivation: Around the world in 558 days|sana=2017-03-31|ish=Guinness World Records|til=en-GB|qaralgan sana=2019-10-26}}</ref>. Oʻshandan beri ikkala rekord ham yangilandi<ref name="guinnessworldrecords.com">{{Veb manbasi|url=https://www.guinnessworldrecords.com/news/2019/6/from-north-korea-to-canada-one-womans-adventure-to-visit-every-country-in-the-w-576793|sarlavha=From Iran to Iceland: One woman's adventure to visit every country in the world in 18 months|sana=2019-06-10|ish=Guinness World Records|til=en-GB|qaralgan sana=2019-10-26}}</ref>. U, shuningdek, ''Naked and Afraid'' (Kiyimsiz va Qoʻrqqan) hayotiy serialida rol oʻynagan. == Dunyo boʻylab sayohatlari == 2015-yil 24-iyuldan 2017-yil 2-fevralgacha De Pecol dunyodagi har bir suveren davlatga sayohat qilgan<ref name="today 20170220">{{Veb manbasi|url=http://www.today.com/money/how-cassie-de-pecol-funded-record-breaking-world-trip-196-t108252|sarlavha=How this woman funded her record-breaking trip to every country in the world|ism=Jordi|muallif=Lippe-McGraw|sana=February 20, 2017|nashriyot=[[Today (U.S. TV program)|Today]]|qaralgan sana=March 11, 2017|arxivsana=2017-03-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170310082641/http://www.today.com/money/how-cassie-de-pecol-funded-record-breaking-world-trip-196-t108252}}</ref>. 2017-yilda De Pecol ikki marta [[Guinness rekordlar kitobi|Guinness rekordlar kitobiga]] kirgan: „Barcha suveren mamlakatlarga eng qisqa vaqtda tashrif buyurish“ va „Barcha suveren mamlakatlarga eng qisqa vaqtda tashrif buyurish — ayollar orasida“<ref name="guiness highlight 20170331">{{Yangiliklar manbasi |last=Stephenson |first=Kristen |date=March 31, 2017 |title=Monday Motivation: Around the world in 558 days |language=en-GB |work=Guinness World Records |url=http://www.guinnessworldrecords.com/news/2017/3/monday-motivation-around-the-world-in-558-days-467537 |access-date=April 4, 2017}}</ref><ref name="fastest">{{Veb manbasi|url=https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/461033-fastest-time-to-visit-all-sovereign-countries-overall|sarlavha=Fastest time to visit all sovereign countries (overall)|ish=Guinness World Records}}</ref><ref name="fastest-female">{{Veb manbasi|url=https://www.guinnessworldrecords.com/world-records/400940-fastest-time-to-visit-all-sovereign-countries-female|sarlavha=Fastest time to visit all sovereign countries (female)|ish=Guinness World Records}}</ref>. Oʻshandan beri ikkala rekord ham Taylor Demonbreun tomonidan yangilangan<ref name="guinnessworldrecords.com"/><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.al.com/news/2019/06/24-year-old-alabama-woman-now-holds-4-guinness-world-records.html|sarlavha=24-year-old Alabama woman now holds 4 Guinness World Records|muallif=Gore|ism=Leada|sana=2019-06-14|ish=al|til=en|qaralgan sana=2019-10-26}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.tuscaloosanews.com/news/20190617/tuscaloosa-native-sets-guinness-records-for-world-travels|sarlavha=Tuscaloosa native sets Guinness records for world travels|muallif=Writer|ism=Drew TaylorStaff|ish=Tuscaloosa News|til=en|qaralgan sana=2019-10-26}}</ref>. Sayohat paytida 40 mamlakatdagi 16 000 dan ortiq universitet talabalari bilan suhbatlashib, Turizm orqali tinchlik xalqaro institutida „tinchlik elchisi“ sifatida ishlagan<ref name="cnn 20170210">{{Veb manbasi|url=http://www.cnn.com/2017/02/10/travel/woman-globe-trot-trnd/|sarlavha=This woman visited every country on Earth in record time|muallif=Del Valle|ism=Lauren|sana=February 10, 2017|nashriyot=[[CNN]]|qaralgan sana=March 11, 2017}}</ref>. De Pecol uglerod oʻrnini qoplash uchun koʻp daraxtlar ekganiga qaramay, koʻp sonli reyslarni amalga oshirgani va har bir mamlakatda ozgina vaqt oʻtkazgani uchun tanqid qilingan<ref name="cnn 20170210" />. Butun dunyo boʻylab sayohat taxminan 111 000 AQSh dollarini tashkil etgan va De Pecol ekspeditsiya davomida qoʻlga kiritgan homiylari tomonidan moliyaviy taʼminlangan<ref name="schwartz 20161105">{{Veb manbasi|url=http://www.news.com.au/travel/travel-advice/travellers-stories/cassie-de-pecol-has-travelled-to-every-country-on-earth-but-we-have-some-questions/news-story/618c87cee38b4ff3ae55b57feecf89e1|sarlavha=Cassie De Pecol traveled to every country in the world, but we have some questions|muallif=Schwarz|ism=Kirrily|sana=November 5, 2016|nashriyot=[[News.com.au]]|qaralgan sana=February 14, 2017}}</ref><ref>{{Cite journal|last=Quezada|first1=Veronica|date=April 13, 2017|title=This 27-Year-Old Is the Fastest Woman to Visit Every Country in the World. Here's How She Paid for It|url=https://money.com/cassie-de-pecol-guinness-world-records-travel-paid/|journal=[[Money.com]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210510190723/https://money.com/cassie-de-pecol-guinness-world-records-travel-paid/|archivedate=May 10, 2021|access-date=2017-11-20}}</ref>. De Pecol hujjatli film yaratish uchun oʻz sayohatlarini suratga olgan<ref name="independent">{{Yangiliklar manbasi |last=Rachel Hosie |date=February 13, 2017 |title=Woman breaks world record for visiting every country in the world in fastest time |work=[[The Independent]] |url=https://www.independent.co.uk/travel/news-and-advice/woman-cassie-de-pecol-connecticut-world-record-visit-every-country-fastest-time-a7577286.html |access-date=March 11, 2017}}</ref>. === Daʼvo === Travellers United (Birlashgan Sayohatchilar) DePecolni sudga berdi. Ular DePecol haqida reklama bilan bogʻliq „adolatsiz va yolgʻon“ daʼvolarni bildirganini aytishgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.independent.co.uk/travel/news-and-advice/influencer-sued-travel-first-woman-country-b2057914.html|sarlavha=Travel influencer sued over claim she is ‘first woman to visit every country’|sana=April 14, 2022|ish=The Independent}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=De Pecol Case Documents|url=https://www.travelersunited.org/de-pecol-case-documents/|qaralgan sana=2022-06-10|ish=Travelers United|til=en-US|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220702232343/https://www.travelersunited.org/de-pecol-case-documents/|arxivsana=2022-07-02}}</ref>. [[Vashington (shahar)|Vashington]] Post muxbiri Taylor Lorenzning yozishicha, Travellers United daʼvo sohada muhim voqea boʻlib, sayohat mazmunini yaratuvchilari daʼvolariga koʻproq javobgarlikni keltirib chiqarishiga umid qilayotganini taʼkidlagan. „Umid qilamizki, boshqa notijorat tashkilotlar ham shunga oʻxshash daʼvolarni qoʻzgʻatish uchun shijoatliroq boʻladilar“, degan Travellers United maslahatchisi Lauren Wolfe<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Lorenz |first=Taylor |date=April 13, 2022 |title=Does traveling to every country count if you don’t post on the Internet? |pages=1 |work=The Washington Post |url=https://www.washingtonpost.com/technology/2022/04/13/travel-influencer-lawsuit-cassie-de-pocol/ |access-date=June 10, 2022}}</ref>. Travellers United tashkiloti De Pekol oʻzini „har bir mamlakatga sayohat qilgan birinchi ayol“ ekani hamda Virgin Galactic tomonidan ilk homiylik qilgan kosmonavt boʻlishi haqidagi gaplarining yolgʻon ekanini aytgan. Virgin Galactic ularning De Pecol bilan hech qanday aloqasi yoʻqligini taʼkidlagan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Travel Influencer Sued for Telling "Increasingly Bold Lies" to Build Her Brand {{!}} Frommer’s|url=https://www.frommers.com/blogs/arthur-frommer-online/blog_posts/travel-influencer-sued-for-telling-increasingly-bold-lies-to-build-her-brand|qaralgan sana=2022-06-10|ish=www.frommers.com|til=en|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220516055623/https://www.frommers.com/blogs/arthur-frommer-online/blog_posts/travel-influencer-sued-for-telling-increasingly-bold-lies-to-build-her-brand|arxivsana=2022-05-16}}</ref><ref>{{Veb manbasi|muallif=GlobalGaz|sana=2022-04-20|sarlavha=Cassie De Pecol Lawsuit|url=https://globalgaz.com/cassie-de-pecol-lawsuit/|qaralgan sana=2022-06-10|ish=GlobalGaz|til=en-US}}</ref>. == Turli qiyofada == 2013-yil 8-dekabrda DePecol [[Naked and Afraid|''Naked and Afraid'']] (Kiyimsiz va Qoʻrqqan) ning „Qoʻshaloq xavf“ deya maxsus nomlangan koʻrsatuvida ishtirok etgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2013-12-01 |title=Cassie DePecol |language=en-US |work=Discovery |url=http://www.discovery.com/tv-shows/naked-and-afraid/bios/cassie-depecol/ |access-date=2017-02-28}}</ref><ref name="Vore2013">{{Yangiliklar manbasi |last=Vorel |first=Jim |title=Naked, afraid and hostile: The Discovery Channel's human drama |language=en |work=Herald-Review.com |url=http://herald-review.com/blogs/decaturade/naked-afraid-and-hostile-the-discovery-channel-s-human-drama/article_eba1aa6e-6451-11e3-874c-001a4bcf887a.html |access-date=2017-02-28}}</ref>. U birinchi mavsumda 21 kunlik tanlovni yakunlagan barcha ishtirokchilar ichidan eng past ballni olgan<ref name="Vore2013" />. == Yana qarang == [[Dorothy Pine]], ehtimol dunyodagi har bir mamlakatga sayohat qilgan amerikalik birinchi ayol boʻlgan. == Manbalar == <references responsive="0"></references> [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1989-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Ayol sayohatchilar]] [[Turkum:Sayohatchilar]] [[Turkum:Dunyo sayohatchilari]] bua6cgvx0ox9kgyb07xthdmd8v7l6ri 0 952695 6312273 6166579 2026-10-18T17:46:57Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6312273 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu neytronlarni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} iu9o2yyipymdtdvl3bj5op36c0epcxu 6312274 6312273 2026-10-18T17:47:18Z Sherzod11W 273619 6312274 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]<nowiki/>larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} plilj3k0g8sg1xtgcglerxy38xobw91 6312275 6312274 2026-10-18T17:47:33Z Sherzod11W 273619 /* */ 6312275 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} dlstumv1g02u66i28fx7p9ta5bcv4rh 6312276 6312275 2026-10-18T17:47:48Z Sherzod11W 273619 /* Katta qurilmalar */ 6312276 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 5p1v1is12l7z0r2ckggesdixr551j1j 6312277 6312276 2026-10-18T17:48:00Z Sherzod11W 273619 6312277 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 0vtmfa65j48wx6bq7vi1sl1ykuiyqg7 6312278 6312277 2026-10-18T17:48:05Z Sherzod11W 273619 6312278 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} mzsbqn70kfefbn355in74b9dk6qdg2c 6312279 6312278 2026-10-18T17:48:13Z Sherzod11W 273619 /* Manbalar */ 6312279 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 85u541ol9yibubi5isu4ng1npe06r1f 6312280 6312279 2026-10-18T17:48:25Z Sherzod11W 273619 6312280 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} s3emaqd0gx0cry3mzibt4t6roogxax9 6312281 6312280 2026-10-18T17:48:31Z Sherzod11W 273619 6312281 wikitext text/x-wiki [[Neytron]] manbalari – bu [[neytron]]larni ishlab chiqarish mexanizmidan qatʼi nazar, neytron chiqaradigan har qanday qurilma. '''Neytron manbalari''' fizika, texnika, tibbiyot, [[yadro quroli]], neftni topish, [[biologiya]], kimyo va yadro energetikasida qoʻllanadi. [[Neytron]] manbalarining oʻzgaruvchilari manba tomonidan chiqariladigan neytronlarning energiyasini, manba tomonidan chiqarilgan neytronlarning tezligini, manba hajmini, manbaga egalik qilish va uni saqlash xarajatlarini va manba bilan bogʻliq hukumat qoidalarini oʻz ichiga oladi. == Kichik qurilmalar == Neytronlar alfa zarralari berilliy, uglerod yoki kislorod izotoplarini oʻz ichiga olgan bir nechta yorugʻlik izotoplaridan biriga urilganda hosil boʻladi. Shunday qilib, radiy, poloniy yoki amerikiy kabi alfa-emitterni past atomli izotop bilan aralashtirish orqali, odatda ikkita materialning kukunlarini aralashtirish orqali neytron manbasini yaratish mumkin. Alfa neytron manbalari odatda soniyada ~ 10⁶–10⁸ neytron ishlab chiqaradi. Alfa-berilliy neytron manbai har 10⁶ alfa zarrachaga taxminan 30 neytron ishlab chiqarishi mumkin. Bunday manbalardan foydalanish muddati radioizotopning yarimparchalanish davriga bogʻliq. Ushbu neytron manbalarining oʻlchami va narxi spontan boʻlinish manbalari bilan taqqoslanadi. Materiallarning odatiy birikmalari plutoniy-berilliy (PuBe), ameritsiy-beriliy (AmBe) yoki ameritsiy-litiy (AmLi) hisoblanadi. == Oʻrta oʻlchamdagi qurilmalar == === Plazma fokus qurilmalari === Zich plazma fokusli neytron manbai zich plazma hosil qilish orqali boshqariladigan yadro sintezini hosil qiladi, uning ichida ionlashtirilgan deyteriy va/yoki tritiy gazini termoyadroviy hosil qilish uchun yetarli haroratgacha qizdiradi. === Yengil ion tezlatgichlari === Vodorod (H), deyteriy (D) yoki tritiy (T) ion manbalari boʻlgan anʼanaviy zarracha tezlatgichlari deyteriy, tritiy, litiy, berilliy va boshqa past Zli materiallardan foydalangan holda neytronlarni ishlab chiqarish uchun ishlatilishi mumkin.[iqtibos keltirish kerak] Odatda. bu tezlatgichlar > 1 MeV diapazonidagi energiya bilan ishlaydi. == Katta qurilmalar == === Yadro boʻlinish reaktorlari === Reaktor ichidagi yadro boʻlinishi koʻplab neytronlarni ishlab chiqaradi va turli maqsadlarda, shu jumladan energiya ishlab chiqarish va tajribalar uchun ishlatilishi mumkin. Tadqiqot reaktorlari koʻpincha material namunalarini yuqori neytron oqimi muhitiga joylashtirish uchun maxsus moʻljallangan. === Termoyadroviy tizimlar === Yadro sintezi, vodorodning ogʻir izotoplarini birlashtirish, shuningdek, koʻp miqdordagi neytronlarni ishlab chiqarish imkoniyatiga ega. Kichik oʻlchamdagi termoyadroviy tizimlar (plazma) tadqiqot maqsadlari uchun butun dunyo boʻylab koʻplab universitetlar va laboratoriyalarda mavjud. Kichik miqdordagi keng koʻlamli termoyadroviy tajribalar ham mavjud, shu jumladan AQShdagi Milliy ateşleme zavodi, Buyuk Britaniyadagi JET va tez orada Fransiyada qurilayotgan ITER tajribasi. Hozircha hech biri neytron manbalari sifatida foydalanilmagan. Inertial chegaralangan sintez spallatsiyaga qaraganda koʻproq neytronlarni ishlab chiqarish potentsialiga ega.[2] Bu neytron rentgenografiyasi uchun foydali boʻlishi mumkin, bu strukturalarda vodorod atomlarini aniqlash, atom termal harakatini hal qilish va yadrolarning kollektiv qoʻzgʻalishini rentgen nurlariga qaraganda samaraliroq oʻrganish uchun ishlatilishi mumkin. == Adabiyotlar == # Taylor, Andrew; Dunne, M; Bennington, S; Ansell, S; Gardner, I; Norreys, P; Broome, T; Findlay, D; Nelmes, R (February 2007). "A Route to the Brightest Possible Neutron Source? # „SUF Spallation Neutron Source (S… | U. S. DOE Office of Science (SC)“. ''science.osti.gov''. 29 April 2022. Retrieved 19 October 2022. == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} cusx0bh5aynpdvty3mjyyoi77prtl1z 0 968953 6312518 3865046 2026-10-19T08:56:07Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312518 wikitext text/x-wiki '''Dastin Cherniawski''' (1981-yil 22-sentyabrda, [[Edmonton]], [[Alberta]] shahrida dunyoga keladi) – Kanada futbol ligasida Saskachevan Roughriders jamoasida sobiq professional [[Kanada futboli]] himoyachisi sifatida oʻynagan. Dastin 2005-yilgi CFL loyihasining 5-raunda 39-oʻrinni egallagan. 2005-yilda umumiy mavsum davomida 17 ta oʻyinda va 1 ta pley-off oʻyinida zaxira himoyachi boʻlgan, jamoasi safida himoyachi sifatida maydonga tushdi va muntazam mavsum davomida 19 ta kuchli jamoalarga qarshi oʻyinaydi.2006-yilda u barcha 18 oʻyinga tushgan va 18 ta jamoalar ustidan gʻalabaga erishgan. U ikkala pley-off oʻyinida, shu jumladan Gʻarbiy yarim finalda Kalgari Stampeders ustidan muvaffaqiyatli gʻalaba qozongan. 2007-yilda Cherniawski BC Lionsga qarshi tizzasidan jarohat oladi va 6 ta oʻyinni oʻtkazib yuborishga majbur boʻladi. 2007-yil 25-noyabrda Cherniawski Torontoda (Ontario) 95-Grey Cup musobaqasida Winnipeg Blue Bombers ustidan 23-19 hisobida gʻalaba qozonadi. 2008-yil 27-mayda u [[Birlashgan Arab Amirliklari|Birlashgan Arab Amirliklarining]] [[Dubay]] shahrida faoliyatini davom ettirish uchun CFLdagi faoliyatini yakunlashini eʼlon qildi. Hozirda esa Amirlik Amerika Futbol Ligasi (EAFL) jamoa egasi va bosh menejeri hisoblanadi. Dastin 2002-2004-yillarda UBC Thunderbirds jamoasida oʻynaydi. 2004-yilda esa Kanada-Gʻarbiy Yulduzlar, 2 chi jamoasini Kanadalik boʻgani uchun tanlandi va Ontario shtatining Vindzor shahrida Sharq va Gʻarb yulduzlari turnerida ishtirok etadi. UBC Universitetni tijorat mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. Universitetdan oldin Dastin 1999-2001-yillarda Kanada oʻsmirlar futbol ligasida Edmonton Huskies jamoasida oʻynagan va bir nechta liga sovrinlarini qoʻlga kiritgan. == Manbalar == * [https://web.archive.org/web/20221001005526/https://www.cfl.ca/index.php?module=roster&func=display&ros_id=452 Dastin Cherniawski № 22], cfl.ca saytida, 2007-yil 5-avgustda olingan [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:British Columbia universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Edmontonlik Kanada futboli odamlari]] 4jb6uv9qvw4sqfuvtxd7hyrkq8u92nk 0 985468 6312491 5479923 2026-10-19T08:02:27Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312491 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi = Danil Sergeyevich Vorobyov | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1975|04|24}} | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Chirchiq}}, [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]] | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | istiqomat_joylari = | fuqaroligi = {{SSSR}} → {{RUS}} | millati = [[Ruslar|rus]] | sohasi = [[Gidrobiologiya]], [[Ixtiologiya]], [[Ekologiya]] | ish_joylari = [[Tomsk davlat universiteti]] ([[Tomsk]]) | institutlar = | alma_mater = [[Tomsk davlat universiteti]] | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi = | dini = | vebsayt = }} '''Danil Sergeyevich Vorobyov''' ({{lang-ru|Данил Сергеевич Воробьёв}}, [[1975|1975-yil]] [[24-aprel]], [[Chirchiq]], [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]]) – [[Ruslar|rus]] [[Biologiya|biologi]], [[Fan doktori|biologiya fanlari doktori]], [[gidrobiologiya]], [[ixtiologiya]], [[ekologiya]] sohasi mutaxassisi. [[Suv havzasi|Suv havzalarini]] [[neft]] va [[plastmassa]] chiqindilaridan kompleks tozalashga ixtisoslashgan „<nowiki>Аэрощул</nowiki>“ ilmiy-texnologik maktabining asoschisi. 125 dan ortiq ilmiy nashrlar, jumladan: 4 ta [[monografiya]], 3 ta darslik muallifi. 30 ta ixtiro muallifi. [[Rossiya]] Taʼlim va fan vazirligi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasining Biologiya fanlari boʻyicha mutaxassis (2022-yil 29-apreldagi 418-son buyruq), Strategik tashabbuslar agentligining Ekologiya guruhidagi mutaxassisi, [[Rossiya fanlar akademiyasi]] mutaxassisi (2021-yil 13-oktyabrdagi 10110-1100-son buyruq). == Tarjimai holi == 1975-yil 24-aprelda [[Toshkent viloyati]]ning [[Chirchiq]] shahrida harbiy xizmatchi oilasida tugʻilgan. Millati rus. Otasi – Sergey Vasilyevich Vorobyov (1951–2009), harbiy xizmatchi, polkovnik, [[Chernobil fojiasi|Chernobil AESidagi avariyaning]] likvidatorlaridan biri. Onasi – Vorobyova Svetlana Ivanovna (1949-yilda tugʻilgan), pianino sinfida musiqa oʻqituvchisi. * 1990-yil – [[Minsk]] shahridagi 2-sonli musiqa maktabining fortepiano sinfini tamomlagan. * 1992-yil – [[Minsk]] shahridagi 173-sonli oʻrta maktabni kumush medal bilan tamomlagan. * 1992–1999-yillar – [[Tomsk davlat universiteti]]da oʻqiydi, biologiya bakalavriyati (1996), biologiya magistri (1999). * 1999–2002-yillar – [[Tomsk davlat universiteti]] aspiranti. * 2003–2007-yillar – „NTO Priborservis“ MChJ ([[Tomsk]]) suv havzalarini tozalash boʻyicha ishlar koordinatori, bu yerda „[[Lukoyl]]“ OAJ va „ROSNEFT“ AJ korxonalarida qoʻllaniladigan suv omborlari tubini neft va neft mahsulotlaridan tozalashning texnologik sxemalari muvaffaqiyatli amalga oshirilgan. * 2007-yil – [[Angliya]]ning PETROFAK International Ltd boshqaruv kompaniyasida Kovikta gaz kondensati koni asosida Irkutsk viloyatini gazlashtirish loyihasi boʻyicha muhandis-ekolog boʻlib ishlagan. * 2008–2013-yillar – „Tomsk neft va gaz ilmiy-tadqiqot loyiha instituti“ OAJda (katta ilmiy xodim, yetakchi ilmiy xodim, boʻlim boshligʻi) ishlagan, u yerda hududlarni ekologik tadqiqotlar boʻyicha ilmiy-tadqiqot ishlariga rahbarlik qilgan. * 2013-yil – Ekologiya ixtisosligi boʻyicha „Neft va neft mahsulotlaridan tub choʻkindilarni tozalashning biologik tamoyillari“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasi himoyasi. Biologiya fanlari doktori ilmiy darajasini olgan. * 2014-yildan hozirgi kunga qadar Biologiya, ekologiya, tuproqshunoslik, qishloq va oʻrmon xoʻjaligi instituti (Tomsk davlat universiteti Biologiya instituti) direktori. Uylangan, uch farzand (Yegor, Nila, Anna). == Mukofotlari va unvonlari == * HI-TECH forumining „Yilning eng yaxshi innovatsion loyihasi va eng yaxshi ilmiy-texnikaviy ishlanmasi“ tanlovida „Rossiya Federatsiyasi daryolari yer usti suvlaridagi mikroplastmassalar tarkibini monitoring qilish tizimi“ loyihasini ishlab chiqish boʻyicha I darajali diplom va oltin medal (mualliflar jamoasi tarkibida Frank Yu. A., Vorobyev D. S., Raxmatullina S., Rednikin A. R., Vorobyov E. D. va boshqalar), [[Sankt-Peterburg]], 2023-y; * „D. I. Mendeleyev“ Tomsk DU medali (2023-yil fevral); * „AEROShChUP“ loyihasi uchun Butunrossiya ixtirochilar va innovatorlar jamiyati birinchi darajali laureati (2022); * „Ishonchli hamkor – Ekologiya“ (2022) „Rossiyaning toza daryolari“ loyihasi uchun eng yaxshi mintaqaviy ekologik tajribalar boʻyicha Butunrossiya tanlovi gʻoliblari; * Tomsk viloyati Ovchilik va baliqchilik departamenti huzuridagi Jamoatchilik kengashi raisi (2022-yil noyabr); * „RosBioTex-2022“ koʻrgazmasining Gran-prisi „AEROShChUP“ loyihasi – suv havzalarini neft va plastmassa chiqindilaridan kompleks tozalash texnologiyasi" (2022-yil aprel); * Gʻarbiy Sibir ilmiy-taʼlim markazi tomonidan tashkil etilgan „QISH 21“ ilmiy-texnik loyihalari tezlatkichlarining kumush medali sohiblari (2021-yil dekabr); * V. I. Vernadskiy nomidagi Jamgʻarmaning Ekologiya boʻyicha milliy mukofoti gʻolibi. (2021-yil dekabr); * Rossiya Federatsiyasi taʼlim sohasining faxriy xodimi (Rossiya Taʼlim va fan vazirligining 2021-yil 22-oktyabrdagi 1526-sonli c/n buyrugʻi); * Tomsk shahar dumasi Faxriy yorligʻi (2020); * Tomsk viloyati maʼmuriyatidan minnatdorchilik (2020); * Tomsk shahri Kirovskiy tumani faxriy yorligʻiga kiritilganligi toʻgʻrisidagi 16-sonli guvohnoma (2019-yil 29-oktabrdagi 1067-son maʼmuriy buyruq); * „Ishonchli hamkor – Ekologiya“ eng yaxshi mintaqaviy ekologik tajribalar boʻyicha Butunrossiya tanlovi gʻolibi (2019); * Tomsk DU faxriy doktorlarining tashakkurnomasi (2019); * V. I. Vernadskiy nomidagi jamgʻarmaning „Ekologik madaniyat. Tinchlik va totuvlik“ mukofoti (2019); * Rossiya geografiya jamiyati mukofoti finalchisi – 2018-yil, „Eng yaxshi ekologik loyiha“ nominatsiyasida „Kollektorlar tubini kontaktsiz flotatsiya texnologiyasidan foydalangan holda neftdan tozalash“ loyihasi uchun (2018); * „Suv havzalarining neft bilan ifloslangan tub choʻkindilarini qidirish, baholash va tozalash texnologiyasi – Aeroprob“ loyihasi uchun II Sibir ekologik forumining kumush medali (2018); * Kumush medali va II darajali diplomi „Yuqori texnologiyalar. Innovatsiya. Investments (Hi-Tech)-2018“ loyihasi boʻyicha „Aeroprob – suv havzalarining tub choʻkindilarini baholash va tozalash boʻyicha mobil kompleks“ (2018) * „Tomsk davlat universitetidagi xizmatlari uchun“ medali (2018); * „RosBioTex-2017“ oltin medali „Aeroprob – tozalash ishlari davomida neft bilan ifloslangan pastki choʻkindilarning sifatini baholash uchun qurilma“ loyihasi uchun (2017); * „RosBioTex-2017“ oltin medali „Suv havzalarini neft va neft mahsulotlaridan kompleks tozalash texnologiyasi va uskunalari“ loyihasi (2017); * „TomskNIPIneft“ OAJ „Eng yaxshi tadqiqotchi“ tanlovining koʻp karra gʻolibi va finalchisi (2008, 2009, 2011); * „Kadrlar zaxirasi – mamlakatning professional jamoasi“ Butunrossiya tanlovi laureati (2008); * „Tabiatni asrash uchun“ medali bilan taqdirlangan (2006); * Fan sohasidagi Tomsk viloyati mukofoti laureati (2006); * Tomsk viloyati Davlat Dumasi mukofoti laureati (2006); * MacArthur Foundation individual grant tanlovi gʻolibi, 2001; * 2001-yilda „Integratsiya“ Federal maqsadli dasturi tanlovlari gʻolibi, 2 ta tanlov; * NK ​​YuKOS, ATB Neftenergobank ilmiy ishlanmalar va mutaxassislar tayyorlash boʻyicha tanlovlarining koʻp karra gʻolibi – 1998, 1999, 2000, 2001. == Monografiyalari, maqolalari va nashrlari == * Frank Y. A., Vorobiev D. S., Vorobiev E. D., Samarinova A. A., Antsiferov D. V., Strezov V. (2023) Ability of benthic oligochaetes to bury microplastics in aquatic bottom sediments // Science of The Total Environment. 2023. Vol. 857, 159687. doi.org/10.1016/j.scitotenv.2022.159687<ref>{{Статья|ссылка=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0048969722067870|автор=Yulia A. Frank, Danil S. Vorobiev, Egor D. Vorobiev, Alisa A. Samarinova, Dmitry V. Antsiferov, Vladimir Strezov|заглавие=Ability of benthic oligochaetes to bury microplastics in aquatic bottom sediments|год=2023-01-20|издание=Science of The Total Environment|том=857|страницы=159687|issn=0048-9697|doi=10.1016/j.scitotenv.2022.159687}}</ref> * Frank Y., Vorobiev D., Mandal A., Lemeshko Y., Rakhmatullina S., Darbha G. K. (2023) Freshwater Fish Siberian Dace Ingest Microplastics in the Remote Yenisei Tributary. Toxics 2023, 11(1), 38. doi.org/10.3390/toxics11010038<ref>{{Статья|ссылка=https://www.mdpi.com/2305-6304/11/1/38|автор=Yulia Frank, Danil Vorobiev, Abhishek Mandal, Yana Lemeshko, Svetlana Rakhmatullina, Gopala Krishna Darbha|заглавие=Freshwater Fish Siberian Dace Ingest Microplastics in the Remote Yenisei Tributary|год=2023-01|язык=en|издание=Toxics|том=11|выпуск=1|страницы=38|issn=2305-6304|doi=10.3390/toxics11010038}}</ref> * Frank, Y. A.; Interesova, E. A.; Solovyev, M. M.; Xu, J.; Vorobiev, D. S. Effect of Microplastics on the Activity of Digestive and Oxidative-Stress-Related Enzymes in Peled Whitefish (Coregonus peled Gmelin) Larvae. Int. J. Mol. Sci. 2023, 24, 10998. doi.org/10.3390/ijms241310998 * Frank Y, Ershova A, Batasheva S, Vorobiev E, Rakhmatullina S, Vorobiev D, Fakhrullin R. (2022) Microplastics in Freshwater: A Focus on the Russian Inland Waters. Water. 2022; 14(23):3909. doi.org/10.3390/w14233909<ref>{{Статья|ссылка=https://www.mdpi.com/2073-4441/14/23/3909|автор=Yulia Frank, Alexandra Ershova, Svetlana Batasheva, Egor Vorobiev, Svetlana Rakhmatullina, Danil Vorobiev, Rawil Fakhrullin|заглавие=Microplastics in Freshwater: A Focus on the Russian Inland Waters|год=2022-01|язык=en|издание=Water|том=14|выпуск=23|страницы=3909|issn=2073-4441|doi=10.3390/w14233909}}</ref> * Frank Yu. A., Vorobev Ye. D., Raxmatullina S. N., Trifonov A. A., Vorobev D. S. (2022) [http://microplasticsiberia.com/wp-content/uploads/2022/09/Frank-YuA-i-dr-EKIP-№ 9-2022.pdf Skrining soderjaniya mikroplastika v poverxnostnix vodax Rossiyskix rek]{{Oʻlikhavola|date=dekabr 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Ekologiya i promishlennost Rossii. 2022; 26 (9): 67-74. DOI:10.18412/1816-0395-2022-9-67-71 * Perminova V., Frank Yu., Vorobev D. (2022) Patentniy obzor i patentologicheskie perspektivi v oblasti rasprostraneniya mikroplastika v okrujayuщey srede i texnologiy ochistki. Ekologiya i promishlennost Rossii. 2022;26(12):52-56.   doi.org/10.18412/1816-0395-2022-12-52-56.   * Frank, Y. A.; Vorobiev, D. S.; Kayler, O. A.; Vorobiev, E. D.; Kulinicheva, K. S.; Trifonov, A. A.; Soliman Hunter, T. Evidence for Microplastics Contamination of the Remote Tributary of the Yenisei River, Siberia – The Pilot Study Results. Water 2021, 13, 3248. https://doi.org/10.3390/w13223248 * Frank, Y. A.; Vorobiev, E. D.; Vorobiev, D. S.; Trifonov, A. A.; Antsiferov, D. V.; Soliman Hunter, T.; Wilson, S. P.; Strezov, V. Preliminary Screening for Microplastic Concentrations in the Surface Water of the Ob and Tom Rivers in Siberia, Russia. ''Sustainability'' 2021, ''13'', 80 * Frank Y. A., Vorobiev E. D., Babkina I. B., Antsiferov D. V., Vorobiev D. S. [https://web.archive.org/web/20250112030809/https://vital.lib.tsu.ru/vital/access/manager/Repository/vtls:000793136 Microplastics in fish gut, first records from the Tom River in West Siberia, Russia] // Vestn. Tom. gos. un-ta. Biologiya. 2020. № 52. S. 130-139. doi: 10.17223/19988591/52/7 * Yulia A. Frank, Danil S. Vorobiev, Oleg E. Merzlyakov, Farid R. Sataev, Andrey A. Trifonov, Evgeny O. Kopylov, Konstantin V. Stryuk, Ekaterina A. Kalinovskaya, Sergey V. Gronskiy, Oleg V. Chibrikov, Vladislava V. Perminova, Yaroslav V. Branevskiy, Sergey P. Kulizhskiy and Tina Soliman Hunter Cleaning of oil-polluted bottom sediments of the boreal lake, Samotlor oil field, North Russia: case report. ''Water Science & Technology'' 2020, 12, 82 * Vorobev D., Perminova V. Metodicheskie aspekti novogo sposoba opredeleniya massi nefti na edinitsu ploщadi donnix otlojeniy vodnix obʼektov. Ekologiya i promishlennost Rossii. 2020; 24(12):28-31. [https://doi.org/10.18412/1816-0395-2020-12-28-31] * Vorobiev D. S., Noskov Y. A., Popkov V. K., Ruzanova A. I. Benthic Invertebrate Community Floodplain-River System Basin Vasyugan (Middle Ob): Consequences of Oil Field Exploration // Riparian Zones: Characteristics, Management Practices and Ecological Impacts. Chapter 13. Editors: Oleg S. Pokrovsky (CNRS, Geoscience and Environment Toulouse, BIO-GEO-CLIM laboratory, Tomsk State University, Russia and Institute of Ecological Problems of the North, RAS, Arkhangelsk, Russia). Series: Environmental Research Advances; 2016; Nova Science Publishers, Inc. P. 311–327. ISBN: 978-1-63484-613-4 * Beznozdreva Ye. A., Vorobev D. S., Yemelyanova L. G., Zemlyagnova O. I., Kargashina M. A., Kasimov D. V., Krivonos Ye. V., Mixeeva A. I., Protopopov N. F., Reznikov I. S., Rukavitsin V. V., Ribkina G. I., Skvorsova Ye. A., Sosnovskix S. L., Sisoeva I. A., Xurshudov A. G., Shaxin D. A., Yakunin S. A. Sbornik innovatsionnix resheniy po soxraneniyu bioraznoobraziya dlya neftedobivayuщego sektora (monografiya) / M.: izd. OOO „RA ILF“, 2015. – 275 s. * Tumanov M.D, Vorobev D. S., Martinov V. G. Sigovie ribi nijnego techeniya reki Usi v usloviyax texnogennogo zagryazneniya / pod red. V. I. Romanova. – Tomsk: Izd-vo Tomsk. un-ta, 2013. – 212 s. * Romanov V. I., Interesova E. A., Dyldin Y. V., Babkina I. B., Karmanova O. G., Vorobiev, D. S. An annotated list and current state of ichthyofauna of the Middle Ob River basin // International Journal of Environmental Studies. – Vol. 74. – Issue 5, 2017. – P. 818–830. DOI: 10.1080/00207233.2017.1288547, [https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00207233.2017.1288547] * Zalozny N. A., Vorobiev D. S. Oligochaetes in the water ecosystems of Western Siberia // International Journal of Environmental Studies, 2017. DOI: 10.1080/00207233.2017.1283952, [https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00207233.2017.1283952] * Noskov Y. A., Vorobiev D. S. Recovery of aquatic invertebrate communities as a result of oil decontamination of bottom sediments // Ukrainian Journal of Ecology, 2017, 7(4), 407–413, doi: 10.15421/2017_125, [https://www.ujecology.com/articles/recovery-of-aquatic-invertebrate-communities-as-a-result-of-oil-decontamination-of-bottom-sediments.pdf] * Kul`kov M. G., Vorob`ev D. S. Identification of Traces of Oil Contamination of Biogenic Sediments by Solid-Phase Extraction Combined with Thin Layer Chromatography //Journal of Analytical Chemistry. 2017. Vol. 72, № 2. P. 217-225, [https://link.springer.com/article/10.1134%2FS1061934817020071] * Rotar O. V., Rotar V. G., Gess T. A., Iskrizhitsky A. A., Vorobiev D. S. Modification of natural petroleum adsorbent sphagnum dill // Petroleum and Coal. – Vol. 58. – Issue 5. – 2016. P. 551–555, [https://www.vurup.sk/na_stiahnutie/modification-natural-petroleum-adsorbent-sphagnum-dill/] * Vorobiev D. S., Frank Y. A., Noskov Y. A., Merzlyakov O. E., Kulizhskiy S. P. Novel technological solution for oil decontamination of bottom sediments // Water Practice & Technology. – Vol. 11. – No. 1. – 2016. P. 139–143. DOI: 10.2166/wpt.2016.017, [http://wpt.iwaponline.com/content/11/1/139] * Vorobiev D. S. & Noskov Y. A. Norm setting for oil and petroleum products in bottom sediments and their quality assessment according to Russian hydro chemical parameters // International Journal of Environmental Studies. – Vol. 72. – Issue 6, 2015. – P. 1028–1036. DOI:10.1080/00207233.2015.1033967. [https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00207233.2015.1033967] * Vorobiev D. S. & Noskov Y. A. Oil Contamination of the Ob Basin // International Journal of Environmental Studies. – Vol. 72. – Issue 3, 2015. – P. 509-515. DOI:10.1080/00207233.2015.1027591, [https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1080/00207233.2015.1027591] * Vorobiev D. S., Merzlyakov O. E., Noskov Y. A. Oil decontamination of bottom sediments: past, present and future // Procedia Chemistry. – № 10, 2014. P. 158–161. DOI:10.1016/j.proche.2014.10.027, [https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1876619614000722] * Vorobiev D. S., Frank Y. A., Lushnikov S. V., Zalozny N. A. The possibility of using Oligochaeta worms for cleaning up of benthic sediments from oil and petroleum hydrocarbons // Geominas (Venezuela). – Vol. 37 – № 50 – 2009. – P. 227–230. * Vorobev D. S., Zalozniy N. A., Frank Yu. A, Lushnikov S. V., Noskov Yu. A. K voprosu o roli tubifitsid v potreblenii kisloroda v donnix otlojeniyax, zagryaznennix neftyu // Izvestiya Samarskogo nauchnogo sentra RAN, 2009. – T. 11. – № 1 (4). – S. 702–706. * Frank Yu. A., Lushnikov S. V., Vorobev D. S., Mongolina T. A., Lukyanseva L. V., Noskov Yu. A. O neobxodimosti kompleksnogo podxoda k obsledovaniyu neftezagryaznennix vodnix obʼektov dlya prinyatiya upravlencheskix i texnologicheskix resheniy po ix ochistke // Vodoochistka. Vodopodgotovka. Vodosnabjenie. – № 3, 2009. – S. 64–71. * Vorobev D. S., Frank Yu. A., Zalozniy N. A., Lushnikov S. V., Sidorskaya S. N. [https://web.archive.org/web/20240131010546/https://vital.lib.tsu.ru/vital/access/manager/Repository/vtls:000471809 Peremeщenie Limnodrilus hoffmeisteri (Oligochaeta, Tubificidae) v neftezagryaznennix ilax] // Vestnik Tomskogo gosudarstvennogo universiteta. Biologiya. – № 1 (2), 2008. – S. 82–89. * Vorobev D. S., Tumanov M. D., Noskov Yu. A., Lushnikov S. V., Frank Yu. A. Ixtioindikatsionnaya otsenka effektivnosti meropriyatiy po ochistke donnix otlojeniy i vodi oz. Щuche ot nefti (Usinskiy rayon, respublika Komi) // Problemi regionalnoy ekologii. – № 1, 2008. – C. 125–130. * Vorobev D. S., Lushnikov S. V., Fadeev V. N., Lushnikov V. S., Frank Yu. A. Opit kompleksnoy ochistki obvodnennix karerov ot nefti // Ekologiya i promishlennost Rossii. – № 4, 2008. – S. 26–28. * Vorobev D. S. Vliyanie nefti i nefteproduktov na makrozoobentos // Izvestiya Tomskogo Politexnicheskogo universiteta, 2006. – T. 309. – № 3. – C. 42–45. * Lushnikov S. V., Vorobev D. S. Ochistka donnix otlojeniy ot nefti: rezultati eksperimentalnix rabot // Ekologiya i promishlennost Rossii. – 2006. – № 10. – S. 11–13. * Lushnikov S. V., Frank Y. A., Vorobyov D. S. Oil Decontamination of Bottom Sediments Experimental Work Results. – Earth Sciences Research Journal. – 2006. – Vol. 10. – No. 1 (Jun. 2006). – P. 35–40, [https://revistas.unal.edu.co/index.php/esrj/article/view/21228] * Vorobev D. S., Popkov V. K. Nefteprodukti v vode i donnix otlojeniyax basseyna reki Vasyugan / Izvestiya Tomskogo Politexnicheskogo universiteta. – Tomsk: Izdatelstvo TPU, 2005. – T. 308. – № 4. – S. 48–50. * Lushnikov S. V., Vorobev D. S., Fadeev V. N. Ochistka donnix otlojeniy: perviy shag sdelan // Ekologiya i promishlennost Rossii. – 2005. – № 9. – S. 30–31. * Popkov V. K., Vorobev D. S., Lukyanseva L. V., Ruzanova A..I. Basseyn reki Vasyugan (srednyaya Ob) kak model poymenno-rechnoy sistemi dlya izucheniya vliyaniya neftyanogo zagryazneniya na vodnie soobщestva // Ekologo-biogeoximicheskie issledovaniya v basseyne Obi. – Tomsk, 2002. – S. 220–245. * Ruzanova A. I., Vorobev D. S. Sostoyanie donnix soobщestv basseyna reki Yagilyax (rayon neftyanix mestorojdeniy) // Ekobiotexnologiya: borba s neftyanim zagryazneniem okrujayuщey sredi. – Puщino: IBFM RAN, 2001. – S.14–16. * Ruzanova A. I., Vorobev D. S. Transformatsiya donnix soobщestv v usloviyax neftyanogo zagryazneniya // Ekologiya poym sibirskix rek i Arktiki / Pod red. V. V. Zueva. – Novosibirsk: Izd-vo SO RAN, 1999. – S.71–78. * Zalozniy N. A., Bocharova T. A., Lukyanseva L. V., Petlina A. P., Ruzanova A. I., Breusov A. V., Vorobev D. S., Gorbunov S. N.. Ekologicheskoe sostoyanie gidrobiotsenozov ozera Firkal (Xakasiya) // Zadachi i problemi razvitiya ribnogo xozyaystva na vnutrennix vodoemax Sibiri. – Tomsk, 1996. – S. 21–22. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Biologiya fanlari doktorlari]] [[Turkum:Tomsk davlat universiteti oʻqituvchilari]] i9qnbptm50h31dpl4409tu6uu8c8xmo 0 994326 6312471 3962569 2026-10-19T06:59:01Z InternetArchiveBot 58913 11 ta manba qutqarildi hamda 2 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312471 wikitext text/x-wiki Bu sahidaga Dakka boʻlimidagi masjidlar roʻyxati berilgan<ref name="Abc">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Mosque_Architecture |sarlavha=Mosque Architecture |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Kishoreganj tumani == * [[Shah Mohammad Mosque|Shoh Muhammad masjidi]]<ref name="aaA">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Shah_Muhammad_Mosque |sarlavha=Shah Muhammad Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241202173257/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Shah_Muhammad_Mosque |arxivsana=2024-12-02}}</ref> == Gazipur tumani == == Gopalganj tumani == == Tangail tumani == * [[Atia masjidi]]<ref name="aaa">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Atiya_Mosque |sarlavha=Atiya Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170922051514/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Atiya_Mosque |arxivsana=2017-09-22}}</ref> * Kadimhamjoniy masjidi * Rajbariy masjidi * Dhanbari masjidi<ref name="Baa">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Dhanbari_Mosque |sarlavha=Dhanbari Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia}}</ref> * Dhalapara jom’e masjidi == Dakka tumani == * [[Baytul Mukarram milliy masjidi]]<ref name="AAc">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Baitul_Mukarram_Mosque |sarlavha=Baitul Mukarram Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221206030805/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Baitul_Mukarram_Mosque |arxivsana=2022-12-06}}</ref> * [[Binat Bibi masjidi]]<ref name="bpedia">{{Kitob manbasi |last=Begum |first=Ayesha |year=2012 |chapter=Bakht Binat's Mosque |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Bakht_Binat%E2%80%99s_Mosque |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]] |archive-date=2023-11-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231117051153/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Bakht_Binat%E2%80%99s_Mosque |access-date=2023-11-17}}</ref> * [[Chavk masjidi]]<ref name="bpa">MA Bari, [http://en.banglapedia.org/index.php?title=Chawk_Mosque,_Dhaka Chawk Mosque (Dhaka)] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20250601203124/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Chawk_Mosque%2C_Dhaka |date=2025-06-01 }}, [[Banglapedia]]: The National Encyclopedia of Bangladesh, [[Asiatic Society]] of Bangladesh, [[Dhaka]], ''Retrieved: 2012-09-18''</ref> * [[Kakrail masjidi]]<ref name="star">{{Yangiliklar manbasi |last=Md. Delwar Hossain |date=10 July 2009 |title=Kakrail Mosque |work=The Daily Star |location=Dhaka |url=http://archive.thedailystar.net/newDesign/print_news.php?nid=96156 |access-date=17 January 2014 |archive-date=2014-10-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141026210120/http://archive.thedailystar.net/newDesign/print_news.php?nid=96156 |url-status=dead }}</ref> * [[Muhammadxon Mridha masjidi]] * [[Sat Gambuj masjidi]]<ref name="AAA">{{Veb manbasi |url=https://www.dhakatribune.com/feature/2019/10/18/sat-gambuj-mosque-in-dhaka |sarlavha=Sat Gambuj mosque in Dhaka |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=dhakatribune}}</ref> * Churihatta masjidi<ref name="Bba">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Churihatta_Mosque,_Dhaka |sarlavha=Churihatta Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241130200810/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Churihatta_Mosque,_Dhaka |arxivsana=2024-11-30}}</ref> * [[Yulduz masjid]]<ref name="bpedia1">{{Kitob manbasi |last=Begum |first=Ayesha |year=2012 |chapter=Star Mosque |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Star_Mosque |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Chester Bangladesh Bennington]]}}</ref> * [[Kartalab Xon masjidi]]<ref name="Bbb">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Kartalab_Khan%E2%80%99s_Mosque |sarlavha=Kartalab Khan Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200611184853/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Kartalab_Khan%E2%80%99s_Mosque |arxivsana=2020-06-11}}</ref> * [[Musoxon masjidi]]<ref name="Banglapedia">{{Kitob manbasi |last=Bari |first=MA |year=2012 |chapter=Musa Khan Mosque |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Musa_Khan_Mosque |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]] |archive-date=2024-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240812185820/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Musa_Khan_Mosque |access-date=2023-11-17}}</ref> * Lalbag Shohi masjidi<ref name="BbA">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Farrukh_Siyar_Mosque |sarlavha=lalbag Mosque |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200617223708/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Farrukh_Siyar_Mosque |arxivsana=2020-06-17}}</ref> * [[Shoistaxon masjidi]]<ref name="bp">{{Veb manbasi |sarlavha=Shaista Khan Mosque |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Shaista_Khan_Mosque |nashriyot=Banglapedia |qaralgan sana=22 June 2011 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210928035744/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Shaista_Khan_Mosque |arxivsana=2021-09-28}}</ref> == Narsingdi tumani == == Narayanganj tumani == * [[Asrafiya jom’e masjidi]] * [[Goaldi masjidi]]<ref name="Banglapedi1">{{Kitob manbasi |last=Ahmed |first=Nazimuddin |year=2012 |chapter=Goaldi Mosque |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Goaldi_Mosque |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]]}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> == Faridpur tumani ==   == Madaripur tumani == == Manikganj tumani == == Munshiganj tumani == * Bobo Odam masjidi<ref name="AaA">{{Veb manbasi |url=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Baba_Adam%E2%80%99s_Mosque_and_Tomb |sarlavha=Baba Adam's Mosque and Tomb |til=en |qaralgan sana=18 June 2020 |nashriyot=banglapedia |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241201195634/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Baba_Adam%E2%80%99s_Mosque_and_Tomb |arxivsana=2024-12-01}}</ref> == Rajbari tumani == * Pangsha hukumat kolleji masjidi * Lakshandiya Baytulloh Jome masjidi * Pangsha Upazila masjidi * Machpara Jame masjidi * Garal Jame masjidi == Shariatpur tumani == == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Bangladeshdagi masjidlar roʻyxati]] 3hkxekcpp6tfobiavt2z6n94j8e9k5a 0 994335 6312310 3976457 2026-10-18T18:27:08Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312310 wikitext text/x-wiki {{Masjid|Koordinatalar={{coord|23.7160|90.3957|region:BD_type:landmark|display=inline,title}}|Mamlakat=Bangladesh|Shahar=Dakka|Asosiy sana=1664-yil|Tasvir=চকবাজার শাহী মসজিদ 0002.jpg|Tasvir imzosi=Yon tomondan koʻrinishi|Asl nomi={{lang-bn|চকবাজার শাহী মসজিদ}}|Minoralar soni=2 ta katta, 8 ta kichkina|Gumbazlar soni=3|Hajmi=10000 kishilik|Meʼmoriy uslub=Boburiylar meʼmorchiligi}} '''Chavkbazar Shohi masjidi''' ({{Lang-bn|চকবাজার শাহী মসজিদ}}) shuningdek, '''Chavk masjidi''' nomi bilan ham tanilgan – [[Bangladesh|Bangladeshning]] [[Dakka]] shahridagi eski shahar Chovk bozori hududida joylashgan masjid<ref name="bpedia">MA Bari, [http://en.banglapedia.org/index.php?title=Chawk_Mosque,_Dhaka Chawk Mosque (Dhaka)] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20250601203124/https://en.banglapedia.org/index.php?title=Chawk_Mosque%2C_Dhaka |date=2025-06-01 }}, [[Banglapedia]]: The National Encyclopedia of Bangladesh, [[Asiatic Society]] of Bangladesh, [[Dhaka]], ''Retrieved: 2012-09-18''</ref>. Masjid 1664-yilda Subahdar Shoistaxon tomonidan qurilgan<ref name="auto">Husain, A. B. (2007). Architecture – A History Through Ages. Dhaka: Asiatic Society of Bangladesh (page 287).</ref>. Masjid Subahdar Shoista Xon tomonidan asos solingani uchun Shohi masjidi nomi bilan mashhur. Masjid baland platforma ustida qurilgan. Platforma ustidagi uchta gumbazli masjid hozirda koʻp qavatli binoga aylantirilgan. U dastlab Buriganga daryosi yaqinida joylashgan Mitford kasalxonasi majmuasidagi Shoista Xonning yana bir uchta gumbazli masjidining nusxasi boʻlgan. Imom va madrasa talabalari uchun bir nechta kvadrat shakldagi xonalar qurilgan. Bugungi kunda asl bino dizayni koʻplab taʼmirlash ishlari va kengaytmalar tufayli oʻzining asl koʻrinishini yoʻqotgan. Masjid kamalak minorasining mavjudligi bilan ajralib turadi. [[Fayl:চকবাজার_শাহী_মসজিদ_001.jpg|thumb|left|2019-yil may oyidagi masjidning ichki qismining holati]] == Interyeri va tashqi dizayni == Uch gumbazli namozxona atrofidagi sayr qilish joyi, oʻqish uchun alohida inshoot boʻlmaganligi sababli, ochiq havoda darslar oʻtkazish uchun foydalanilgan, platforma ostidagi devorlariga kitob javonlari oʻrnatilgan gumbazli xona turar joy uchun moʻljallab qurilgan boʻlishi mumkin. Bu yerda tahsil olgan talabalar shu xonalarda yashashgan. Shu nuqtai nazardan ''Chavk masjidiga'' turar joy [[madrasa]] masjidining birinchi mashhur namunasi sifatida ham qaralishi mumkin. Bu noanʼanaviy ikkita inshoot – madrasa va masjidni bitta binoga joylashtirish usuli, nafaqat joyni, balki katta miqdordagi mablagʻni ham tejagan<ref name="auto">Husain, A. B. (2007). Architecture – A History Through Ages. Dhaka: Asiatic Society of Bangladesh (page 287).</ref>. == Tarixi == Eshik yuqorisida [[Fors tili|fors tilidagi]] yozuvda qayd etilganidek, qurilish 1664-yilda amalga oshirilgan. Yozuvda loyiha Subahdar Shoista Xonga tegishli ekanligi aytilgan. Hozirgacha maʼlum boʻlgan bu masjid Bengaliyadagi musulmon arxitekturasi tarixidagi baland gumbazli platformada qurilgan eng qadimgi masjid hisoblanadi. Uning meʼmoriy dizayni, ehtimol'', [[Tugʻloqiylar|Tugʻloq]] arxitekturasi'' taʼsirida yaratilgan boʻlishi ham mumkin; Xirki masjidi yoki [[Dehli|Dehlidagi]] [[Masjidi Kalon|Kalan masjidi]] ham shunday tarzda bunyod etilgan. Ushbu tuzilma taʼsirida [[Dakka]] va Murshidobodda boshqa masjidlar qurilgan. ==Galereya== <gallery> Fayl:Central_Mihrab_of_the_Chawkbazar_Shahi_Mosque.jpg|Markaziy mehrob Fayl:Persian_Inscription_inside_the_Chawk_Bajar_Shahi_Mosque.jpg|Yozuvda shunday deyilgan: „Toʻgʻri yoʻl-yoʻriqli Amir al-Umaro Shoistaxon – bu masjidni Alloh roziligi uchun qurdirdi / Sanasini soʻragan tolibga – „Allohning amri bajo boʻldi“ dedi / Hijriy 1086-yil (milodiy 1675-1676-yil)“ Taxminlarga koʻra, bu yozuvni Shoistaxonning oʻzi yozgan, chunki uning sheʼriy koʻrinishi „Tolib“ nomi ostida yozilgan<ref>Karim, Abdul. (1992) Corpus of the Arabic and Persian Inscriptions of Bengal. Dhaka: Asiatic Society of Bangladesh (page 469).</ref>. Fayl:Bibi_Mariam_Cannon.jpg|Chovk bozoridagi Shohi masjidi (yuqori chapda) – 1885-yilda Johnston va Hoffman tomonidan olingan fotosurat Fayl:The_three_domes_of_the_Chawkbazar_Shahi_Mosque.jpg|Uch gumbaz </gallery> == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Mamun, M. (1993). Dakka-Smriti Bismritir Nogori. Dakka: Anannya (78-bet) * Husain, AB (2007). Arxitektura – asrlar osha tarix. Dakka: Bangladesh Osiyo jamiyati (287-bet) * Karim, Abdul. (1992) Bengaliya arab va fors yozuvlari korpusi. Dakka: Bangladesh Osiyo jamiyati (469-bet) == Havolalar == * https://web.archive.org/web/20131121010239/http://www.dhakacalling.com/archive/2009/oct/cover_story.php * https://web.archive.org/web/20161220174321/http://www.kaladarshana.com/essays/essay-tughlak.html [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] [[Turkum:Qadimiy Dakka]] [[Turkum:Dakkadagi masjidlar]] pxyx7swwlkdc6ixmtzmmrv2qsdxsulu 0 1000138 6312445 6291329 2026-10-19T06:43:39Z Mukhammadrasul Isakov 215746 /* */ 6312445 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi | Ismi = Dono Boboxonova | Asl ismi = Danisiya Dayanovna Babaxonova | tasvir =Dono Boboxonova.webp | eni = | Imzo = | Tugʻilgan paytidagi ismi = | Tavalludi sanasi = {{Tugʻilgan sanasi|1946|11|20}} | Tavalludi joyi = {{Tavallud joyi|Uygʻur (tuman)}}, [[Olmaota viloyati]]<ref name="hordiq">{{veb manbasi |url=https://hordiq.uz/2024/01/13/qozogistonda-tugilgan-uzbek-sanati-vakillari-foto/ |sarlavha=Қозоғистонда туғилган ўзбек санъати вакиллари (+фото) |familiya= |ism= |sana=13.01.2024 |vebsayt=hordiq.uz |til= |qaralgan sana=12.02.2024 |iqtibos= |arxivsana=2024-01-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240114022512/https://hordiq.uz/2024/01/13/qozogistonda-tugilgan-uzbek-sanati-vakillari-foto/ }}</ref>, [[Qozogʻiston SSR]], [[SSSR]] | Vafoti sanasi = | Fuqaroligi = {{SSSR}} → {{UZB}} | Kasbi = [[aktrisa]] | Faoliyat yillari = 1968-2026 | otasi = | onasi = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | qarindoshlari = | Yoʻnalish = | Mukofotlari ={{Doʻstlik ordeni}} {{Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist}} | imdb_id = | Sayt = |vafot_sana={{vafot sanasi va yoshi|2026|04|15|1946|11|20}}|vafot_joyi={{Vafot etgan joyi|Toshkent}}, [[Oʻzbekiston]]|fuqaroligi={{UZB}}|kasbi=[[aktrisa]]}} '''Dono (Danisiya) Dayanovna Boboxonova''' ([[1946-yil]] [[20-noyabr]], [[Uygʻur (tuman)|Uygʻur tumani]], [[Olmaota viloyati]], [[Qozogʻiston SSR]], [[SSSR]] — [[2026-yil]] [[15-aprel]], [[Toshkent]], [[Oʻzbekiston]]) — oʻzbek va sovet teatr va kino aktrisasi. [[Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist]] (1996). [[Doʻstlik ordeni]] sohibasi (2023). [[Abror Hidoyatov nomidagi oʻzbek davlat drama teatri]]ning yetakchi aktyorlaridan biri. == Biografiyasi == Danisiya Dayanovna Boboxonova 1946-yil 20-noyabrda [[Qozogʻiston SSR]]da tugʻilgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://muzaffar.uz/tabriklar/2838-dono-boboxonovaga-tabrik.html |sarlavha=Доно Бобохонова (Данисия Даяновна Бабаханова)га табрик!|website=Muzaffar.uz |qaralgan sana=27-dekabr 2023-yil}}</ref>. 1970-yil Aleksandr Nikolayevich Ostrovskiy nomidagi Toshkent davlat teatr-rassomlik institutining (hozirda [[Mannon Uygʻur nomidagi Toshkent davlat sanʼat instituti]]) musiqali teatr aktyorligi boʻlimini tamomlagan. Aktyorlik faoliyatini 1968-yilda „Yosh gvardiya“ teatrida (hozirda [[Abror Hidoyatov nomidagi oʻzbek davlat drama teatri]]da) boshlagan<ref name="Kino">{{veb manbasi |url=https://www.kino-teatr.ru/kino/acter/w/post/315691/bio/ |website=Kino-teatr.ru |sarlavha=Дана Бабаханова |qaralgan sana=26-dekabr 2023-yil |language=ru |deadlink=no}}</ref>. 1996-yili „Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist“ faxriy unvoni bilan taqdirlangan<ref name="Lex">{{veb manbasi|url=https://lex.uz/docs/-2379551|website=Lex.uz|sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni, 26.08.1996 yildagi PF-1546-son|sana=1996-yil 16-avgust|qaralgan sana=26-dekabr 2023-yil|deadlink=no}}</ref>. Danisiya Babaxanovaning teatr sahnasida ijro etgan rollari: „Diydor“da Oymomo, „Oʻn sakkiz yoshligim“da Muhabbat, „Birinchi boʻsa“ Charos, „Uchinchi orzu“ Vera, „U odam nima-yu, bu odam nima?“ birinchi guvoh, „Qaytar dunyo“da Xatira, „Checha“da ona, „Soʻnayotgan yulduzlar“ Sonya, „Tinmasin soz“ Rahima, „Assalomu alaykum, qizlar“da Anushaxonim, „Gunohkor avliyo“da Liza, „Otasining qizi“da Hakima, „Yoshlik — beboshlik“da Lazzat, „Qirol Lir“da saroy xonimi, „Maʼmura kampir“da Saltanat, „Buxoroi sharif“da Komiljon, „Alvon gul“da enaga, „Malika“da Farogʻat, „Saratondagi izgʻirin“da Moʻtabar, „Non, qon, inson“da ona, „Hayot baribir goʻzal“da Bahriniso, „Zaharli hayot“da Sora, „Dovyurak Van Lao“da Daxey, „Kurash momo“da Kurash momo, „Ayajonlarim“da Toʻtiniso, „Ayol“ ona, „Baxt eshik qoqqanda“da Barno, „Farrosh kampirning tushlari“ farrosh, „Eski muhabbat“da Raʼnoxon, „Ayollar saltanati“da boshliq, „Bir sevgi rivoyati“da Ildizmomo, „Arosat iztirobi“da Mohiniso, „Besh soʻm“da Salbi, „Togʻa-jiyanlar“da Asalxon, „Tashvishlanmang, onajon“da Daduna, „Romeo va Julyetta“da enaga va yana boshqa oʻnlab obrazlari orqali el suygan sanʼatkorga aylangan va xalqimiz dilidan munosib joy olgan ijodkordir. Kinoda ham oʻziga xos turfa rollarni maromiga yetkazib ijro etgan: „Bozor koʻrmagan yigit“da ona, „Arazlasang, oʻlaman“da qaynona, „Chol va nabira“da Sobira, „Tilim qursin“da sovchi va boshqalar shular jumlasidandir. [[Dono Boboxonova]] 2026-yil 14-aprel kuni [[Oʻzbek davlat drama teatri]] da sahnalashtirilayotgan "Layli va Majnun" spektakli repititsiya jarayonida yurak hurujini boshidan o'tkazgan. Ko'rsatilgan tibbiy yordamlarga qaramasdan 2026-yil 15-aprel kuni 79 yoshida vafot etdi. == Manbalar == {{manbalar|2}} {{stub}} {{tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Dono, Boboxonova}} [[Turkum:Oʻzbekistonlik aktyorlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artistlar]] hlvj8ow9nyyauu3e0799b14q3imke3d 3 1099258 6312042 4286650 2026-10-18T13:12:28Z İmmortalance 111387 İmmortalance [[Foydalanuvchi munozarasi:An iranian gamer]] sahifasini [[Foydalanuvchi munozarasi:Iliya Vahidi]]ga koʻchirdi: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/An iranian gamer|An iranian gamer]]" to "[[Special:CentralAuth/Iliya Vahidi|Iliya Vahidi]]" 4286650 wikitext text/x-wiki {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:35px; padding-left:1em" | [[Fayl:Help-browser.svg|18px|link=Vikipediya:Tez boshlash uchun qoʻllanma]] [[Vikipediya:Tez boshlash uchun qoʻllanma|Tez boshlash uchun qoʻllanma]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" | Vikipediyaga xush kelibsiz, [[Foydalanuvchi:{{BASEPAGENAME}}|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Crystal Clear app ktip.svg|18px|link=Vikipediya:Dars]] [[Vikipediya:Dars|Birinchi qadam]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | [[Vikipediya]] [[VP:Foydalanuvchilar|foydalanuvchilari]] nomidan uning oʻzbek tilidagi boʻlimiga kelganingiz bilan qutlayman. Umid qilamizki, siz loyihada ishtirok etishdan behad mamnun boʻlasiz. Ishtirok etishning asosiy tamoyillariga eʼtibor bering: [[Vikipediya:Bemalol tahrirlang|bemalol tahrirlang]] va [[Vikipediya:Ezgu maqsadni koʻzlang|ezgu maqsadni koʻzlang]]. [[Fayl:Signature button.png|thumb|Munozara sahifalarida tasvirda koʻrsatilgan tugmani bosish orqali imzo qoʻyish mumkin.]] Vikipediyada maqolalar ostiga imzo qoʻyilmaydi (mualliflar roʻyxati avtomatik shakllanib boradi va maqolaning tahrirlar tarixidan olinishi mumkin boʻladi), biroq [[Vikipediya:Forum|forumdagi]] muhokamalarda yoki alohida sahifalarning munozaralarida ishtirok etishni istasangiz — iltimos, toʻrtta tilda (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) belgisi bilan yoki asboblar panelidagi mos tugmachani bosish yoʻli bilan [[Vikipediya:Imzo|imzo cheking]]. Bunda foydalanuvchi nomingizni qoʻlda kiritish talab etilmaydi. [[Foydalanuvchi:{{BASEPAGENAME}}|Foydalanuvchi sahifangizda]] oʻzingiz haqingizdagi ayrim maʼlumotlar haqida xabar berishingiz mumkin — masalan, [[Vikipediya:Bobil|qaysi tillarni bilishingiz]] yoki [[Vikipediya:Andozalar/Ishtirokchilar/Qiziqishlar|qiziqishlaringiz]]. Endi boshlayotganlarning tez-tez qiladigan xatolaridan biri — mualliflik huquqlarini buzishdir. Vikipediyada mualliflik huquqi egasining ruxsatisiz matnlardan nusxa koʻchirish taqiqlanadi. Batafsil maʼlumot uchun [[Vikipediya:Mualliflik huquqlari]] sahifasiga nazar soling. Yozilgan matn imlosini tuzatish kabi koʻp mehnat talab qiladigan amallarni bajarish uchun tahrirlash oynasining tagida joylashgan [[Vikipediya:Vikifikator|Vikifikator]] funksiyasidan foydalanishingiz mumkin. Agar siz bitta tahrir bilan maqola yarata olmasangiz va uni yozishni keyinroq davom ettirmoqchi boʻlsangiz, bu haqda boshqa foydalanuvchilarni xabardor qilish uchun maqola matnining eng boshiga <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> kodini qoldiring. Agar sizda savollar tugʻilib qolsa, [[Vikipediya:Yordam|Yordam sahifasidan]] foydalaning. Agar savollaringizga u yerda javob topa olmagan boʻlsangiz, unda uni loyiha [[Vikipediya:Forum/Yordam|forumida]] yoki {{plainlink|1=https://t.me/uzwikichat|2=Telegram chatda}} bering yoki [[Special:MyTalk|shaxsiy munozara sahifangizni]] tahrirlang: u yerga <code><nowiki>{{yordam kerak}}</nowiki></code> kodini va savolingiz matnini yozing — sizga albatta yordam berishadi. [[Q:Bosh Sahifa|Vikiiqtibos]], [[Wikt:Bosh Sahifa|Vikilugʻat]], [[d:Wikidata:Main Page|Vikimaʼlumotlar]], [[Commons:Main Page|Vikiombor]] kabi Vikipediyaga qardosh boshqa loyihalar ham bor. Ularni boyitishga ham hissa qoʻshishingiz mumkin. Va yana bir marotaba, xush kelibsiz! </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Uzbek Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Uzbek skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Vikipediya:Elchixona|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Crystal128-kanagram.svg|18px|link=Vikipediya:Maqolalarni nomlash]] [[Vikipediya:Maqolalarni nomlash|Maqolalarni nomlash]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:View-refresh.svg|18px|link=Yordam:Maqola qanday yoziladi?]] Maqola qanday yoziladi? Qarang: [[Yordam:Maqola qanday yoziladi?|Maqola ustaxonasi]] / {{plainlink|1=https://www.youtube.com/watch?v=r_L8mF59VXQ&list=PLTiLidqsHkJMY1CSQiUuweKqly5LmYp_L|2=Videodarslar}} |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Vikipediya:Qoida va koʻrsatmalar]] [[Vikipediya:Qoida va koʻrsatmalar|Qoida va koʻrsatmalar]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Vikipediya:Tasvirlar]] [[Vikipediya:Tasvirlar|Tasvirlar bilan bezash]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Green copyright.svg|18px|link=Vikipediya:Mualliflik huquqlari]] [[Vikipediya:Mualliflik huquqlari|Mualliflik huquqlari]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[Fayl:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Vikipediya:Glossariy]] [[Vikipediya:Glossariy|Glossariy]] |} {{#if:| }} [[Foydalanuvchi:Muxriddin Azimov|Muxriddin Azimov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Muxriddin Azimov|munozara]]) 08:32, 29-Aprel 2024 (UTC) jh23mm11fbnse9556opvicz3tzzp4h0 0 1123543 6312333 5317146 2026-10-18T20:07:08Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312333 wikitext text/x-wiki {{Aholi punkti | nomi = | asl nomi = | aholi = | mamlakat = Yaponiya }} [[Fayl:Chiringashima_island.jpg|thumb|Chiringashima]] {{Nixongo|'''Chiringashima'''|知林ヶ島}} – Yaponiyaning [[Kagoshima]] shtatidagi [[Ibusuki]] shahridagi orol<ref>{{Cite web |url=https://japantravel.navitime.com/en/area/jp/spot/02301-1301533/ |title=Chiringashima Island Details |date=16 January 2024 |website=japantravel.navitime.com |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240116092122/https://japantravel.navitime.com/en/area/jp/spot/02301-1301533/ |arxivsana=2024-01-16 |qaralgan sana=2024-06-25}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20100716082429/http://www.city.ibusuki.lg.jp/chirin/main.htm Biling ヶ島ホームページ ⁇ sen ham 島に歩いて渡ってみるか? ⁇] [[Turkum:Yaponiya geografiyasiga oid chala maqolalar]] {{Tashqi havolalar}} lsu2op8c6qsea1dsfewm2mdo6ktt1yl 0 1167892 6312599 5609322 2026-10-19T11:19:12Z Kontributor 2K 104477 6312599 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Mayenne | jadvalda tuman = Mayenne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = 2021 | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | gerb = Blason ville fr Laubrières (Mayenne).svg }} '''Laubrières''' — [[Fransiya]]ning [[Mayenne ]] departamentida joylashgan kommunadir<ref>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/7725600?geo=COM-30353 Populations légales 2021]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} {{Mayenne departamenti kommunalari}} {{Tashqi havolalar}} i9sto9o1mt7chl2ef3gbbh2atd2ua7b 0 1200123 6312451 6292615 2026-10-19T06:47:02Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312451 wikitext text/x-wiki {{Musiqachi bilgiqutisi | ismi = DJ Snake | tasvir = DJ Snake Paris 02.2020.jpg | izoh = DJ Snake 2020-yilda | tavallud_paytidagi_ismi = William Sami Étienne Grigahcine | tavallud_sanasi = {{birth date and age|1986|06|13|df=yes}} | tavallud_joyi = [[Parij]], Fransiya | faoliyat yillari = 2000-yildan hozirgi kungacha | leybl = {{flatlist| * [[Geffen Records|Geffen]] * Premiere Classe * Starsick * [[Columbia Records|Columbia]] * [[Interscope Records|Interscope]] * [[Mad Decent]] * [[Spinnin' Records|Spinnin']] * [[Universal Music]] * [[Polydor Records|Polydor]]<ref>{{Cite web |title=Polydor Records Artists |url=https://www.polydor.co.uk/artists/ |access-date=September 16, 2023 |arxivsana=2023-04-17 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230417093732/https://www.polydor.co.uk/artists/ }}</ref> }} | kasblari = DJ, musiqa prodyuseri, qoʻshiqchi | janr = {{flatlist| * [[Electronic dance music|EDM]] * [[EDM trap music|trep]] * [[mumbaxton]] * [[dabstep]] }} | veb-sayt = {{URL|djsnake.com}} }} '''William Sami Étienne Grigahcine ''' (13-iyun 1986-yilda tugʻilgan) – sahna taxallusi '''DJ Snake''' nomi bilan tanilgan fransuz DJ va musiqa prodyuseri. U 2013-yilda xalqaro miqyosda tanilishga erishdi, bu Lil Jon bilan birgalikda yaratilgan „Turn Down for What“ nomli instrumental yoʻnalishga ega boʻlgan singlni chiqarishi orqali yuz berdi <ref name="Ref4">{{Veb manbasi |url=http://intheredmagazine.com/article-detail.php?id=57 |sarlavha=DJ Snake – 'I want to make the world dance!' |ish=In The Red |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20131009081552/http://intheredmagazine.com/article-detail.php?id=57 |arxivsana=9 October 2013}}</ref> <ref name="Ref7">{{Veb manbasi |url=http://lifeandtimes.com/dj-snake-the-year-of-the-snake |sarlavha=DJ Snake – The Year of the Snake |sana=18 November 2013 |nashriyot=Life and Times |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref> <ref name="Ref17">{{Veb manbasi |url=http://www.timeoutdelhi.net/bars-pubs-clubs/features/right-track-baby |sarlavha=On the right track, baby |nashriyot=Time Out |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140103205236/http://www.timeoutdelhi.net/bars-pubs-clubs/features/right-track-baby |arxivsana=3 January 2014}}</ref>. U 2013-yilda „Bird Machine“ va „Turn Down for What“ singllari bilan xalqaro debyutini amalga oshirdi<ref name="Ref2">{{Veb manbasi |url=http://stoneyroads.com/dj-snake-announces-australian-tour-dates-hype/ |sarlavha=DJ SNAKE ANNOUNCES AUSTRALIAN TOUR DATES |nashriyot=Stoney Roads |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivsana=2014-01-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102200056/http://stoneyroads.com/dj-snake-announces-australian-tour-dates-hype/ }}</ref><ref name="Ref1">{{Veb manbasi |sarlavha=Dj Snake |url=http://www.tomorrowworld.com/artist/dj-snake |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102194132/http://www.tomorrowworld.com/artist/dj-snake |arxivsana=2 January 2014 |ish=TomorrowWorld.com |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref><ref name="Ref5">{{Veb manbasi |url=http://www.eventfinder.co.nz/2013/imperial-ft-dj-snake-motez/auckland |sarlavha=Imperial ft DJ Snake & Motez |ish=Eventfinder.co.nz |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141014113613/http://www.eventfinder.co.nz/2013/imperial-ft-dj-snake-motez/auckland |arxivsana=14 October 2014}}</ref>. „Bird Machine“ – bu boshqa fransuz musiqachisi Alesia bilan hamkorlikdagi asar. Bu singl Mad Decent tomonidan tanlab olingan edi. Mad Decent – bu [[Los-Anjeles|Los-Anjelesda]] joylashgan va Diplo tomonidan boshqariladigan rekord leybli. DJ Snakening Diplo bilan hamkorlikda ish olib borayotgani eʼlon qilingan. Bu loyiha dastlab 2014-yilda chiqishi rejalashtirilgan boʻlsa-da, 2015-yilda MØ va Diploning „Major Lazer“ loyihasi bilan hamkorlikda „Lean On“ singli sifatida chiqarildi<ref name="Ref22">{{Veb manbasi |url=http://www.youredm.com/2013/10/10/dillon-francis-dj-snake-preview-new-track-tomorrowworld/ |sarlavha=Dillon Francis & DJ Snake Preview New Track At TomorrowWorld |ish=YourEDM.com |sana=10 October 2013 |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref><ref name="Ref23">{{Veb manbasi |url=http://doandroidsdance.com/videos/dj-snake-diplo-collaboration-chicago/ |sarlavha=Watch DJ Snake Drop a New Collaboration with Diplo in Chicago |nashriyot=Do Androids Dance? |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivsana=2014-10-16 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141016100018/http://doandroidsdance.com/videos/dj-snake-diplo-collaboration-chicago/ }}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Beauchemin |ism=Molly |sarlavha=Diploʻs Major Lazer Share New Track "Lean On," Featuring MØ and DJ Snake |url=http://pitchfork.com/news/58673-diplos-major-lazer-share-new-track-lean-on-featuring-m-and-dj-snake/ |ish=Pitchfork.com |sana=2 March 2015 |nashriyot=Pitchfork Media |qaralgan sana=25 June 2015}}</ref>.2014-yilda FoxWeekly DJ Snakeni „Artist to Watch“ deb eʼtirof etdi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=#8. DJ Snake [artist to watch.] |url=http://foxweekly.com/2014/04/30/music/8-dj-snake-artist-to-watch.html |nashriyot=Fox Weekly |qaralgan sana=30 April 2014 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140502134328/http://foxweekly.com/2014/04/30/music/8-dj-snake-artist-to-watch.html |arxivsana=2 May 2014}}</ref>. U va Dillon Francis 2014-yilgi yozgi Mothership safarida Skrillex bilan navbatma-navbat qoʻshimcha ijrochilar sifatida chiqishlari eʼlon qilindi<ref name="mothership">{{Veb manbasi |sarlavha=Skrillex Announces Mothership Tour 2014, New Album (Updated) |muallif=Kevin Rutherford |sana=10 March 2014 |url=http://www.billboard.com/articles/columns/code/5930376/skrillex-announces-mothership-tour-2014-new-album-updated |qaralgan sana=20 July 2014 |nashriyot=Billboard}}</ref>. 2018-yil mart oyida ''Billboard'' jurnali DJ Snakeni raqsga tushuvchi musiqachilarning 2018-yilgi reytingida 9-oʻringa qoʻydi. Bu reyting ''Billboard'' Dance 100 deb nomlangan<ref>{{Jurnal manbasi |title=Billboard Dance 100 Artists of 2018: The Complete List |url=https://www.billboard.com/articles/news/dance/8257429/billboard-dance-100-2018 |magazine=Billboard |access-date=23 March 2018}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.wjbdradio.com/music-news/2018/03/22/the-chainsmokers-named-top-djs-in-the-world-by-billboard |sarlavha=The Chainsmokers named top DJs in the world by Billboard |ish=WJBD Radio |qaralgan sana=23 March 2018 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20180322221157/http://www.wjbdradio.com/music-news/2018/03/22/the-chainsmokers-named-top-djs-in-the-world-by-billboard |arxivsana=22 March 2018}}</ref>. == Erta hayoti == Grigasin [[Parij]]<nowiki/>da jazoir millatiga mansub ota-onadan tugʻilgan<ref>{{Tweet manbasi|number=584060516198457345|user=djsnake|title=@Slougha_ my parents from Algeria dude. And they moved to Paris}}</ref> va Ermont shahrida<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.arabnews.com/node/2094331/lifestyle |sarlavha=DJ Snake pays homage to Algerian roots in latest release |sana=3 June 2022 |qaralgan sana=2 September 2022 |iqtibos=The Grammy-nominated producer, whose real name is William Sami Étienne Grigahcine, was born in Paris to Algerian parents and grew up in Ermont, a district outside of the capital.}}</ref>, Parij tashqarisidagi [[banlieue]] tumanida oʻsgan<ref>{{Citation |title=DJ Snake – L'interview exclusive – L'histoire de sa vie {{!}} Konbini |url=https://www.youtube.com/watch?v=un3VmW5biC0 |access-date=31 July 2019 |language=en}}</ref><ref name="forbes">{{Veb manbasi |sarlavha=Behind The Ears Of DJ Snake, Dance Music's Viral Hitmaker |muallif=Ryan Mac |sana=24 August 2015 |url=https://www.forbes.com/sites/ryanmac/2015/08/24/behind-the-ears-of-dj-snake-edms-viral-hitmaker/ |qaralgan sana=16 September 2015 |ish=Forbes}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=DJ Snake, mordu des platines |muallif=Julie Terrasson |sana=9 April 2016 |url=http://tracks.arte.tv/fr/dj-snake-mordu-des-platines |qaralgan sana=14 April 2017 |nashriyot=Arte TV |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170419040339/http://tracks.arte.tv/fr/dj-snake-mordu-des-platines |arxivsana=19 April 2017}}</ref>. U bu joyni ghetto deb taʼriflaydi, garchi Ermont aslida kam taʼminlangan, past daromadli uy-joy loyihalari boʻlgan tumanlardan emas. U ''La Haine'' fransuz filmidagi Cut Killer sahnasini, shuningdek KRS-One va Cypress Hill kabi hip-hop ijrochilarini oʻzining ilk taʼsirlantiruvchilari sifatida tilga oladi. Yoshligida Grigasin [[Graffitlar|graffiti]] sanʼati bilan shugʻullangan va doimo politsiyadan qochib qutulgani uchun „Ilon“ (Snake) laqabini olgan. Oʻz ismi haqida Grigasin shunday deydi: „DJ boʻlib ishlay boshlaganimda, avvalo shahrimdagi hamma meni 'Ilonʼ deb chaqirar edi. Men ham 'DJ Snake, mayli, shunday boʻla qolsinʼ dedim. Ism yomon, lekin endi kech<ref name="forbes" />.“U 14 yoshida DJ sifatida, 19 yoshida esa prodyuser sifatida ishlashni boshlagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.forbes.com/sites/natalierobehmed/2016/01/06/from-tupac-to-daft-punk-30-under-30-dj-snake-on-what-he-leans-on/#794f0c1f4e08 |sarlavha=To Daft Punk, 30 Under 30 DJ Snake On What He Leans On |muallif=Natalie Robehmed |sana=6 January 2016 |ish=Forbes |qaralgan sana=16 March 2016}}</ref>. Karyerasi boshida Grigasin Parijdagi Le Bains Douches kabi klublarda chiqishlar qilgan. 2005-yilda u oʻz menedjeri Stiv Gonsalves bilan tanishgan, u Grigasinni oʻz musiqasini yaratishga undagan<ref name="forbes" />. == Karyerasi == 2011-yilda DJ Snake [[Lady Gaga]]<nowiki/>ning ''Born This Way'' albomini ishlab chiqqan<ref>{{Veb manbasi |url=https://asividal.com |sarlavha=Producer |nashriyot=asividal.com/ |sana=17 April 2018}}</ref>. Bu unga 2012-yil fevralda [[Grammy]] mukofotining „Yilning eng yaxshi albomi“ nominatsiyasida nomzod boʻlish imkonini berdi<ref name="Ref14">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/events/2013/11/make-a-turndownforwhat-vine-or-instavideo-for-the-chance-to-win-2-spots-on-dj-snakes-guest-list-for-his-show-webster-hall-friday-1122/ |sarlavha=DJ Snake |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102190824/http://www.elektrodaily.com/events/2013/11/make-a-turndownforwhat-vine-or-instavideo-for-the-chance-to-win-2-spots-on-dj-snakes-guest-list-for-his-show-webster-hall-friday-1122/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref>. DJ Snake „Government Hooker“ qoʻshigʻining yordamchi prodyuser edi, bu qoʻshiq albom chiqarilgandan soʻng Lady Gaga muxlislari tomonidan eng yaxshi qoʻshiq deb tanlangan<ref name="Ref18">{{Veb manbasi |url=http://www.mtv.com/news/articles/1659254/lady-gaga-government-hooker.jhtml |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110305130318/http://www.mtv.com/news/articles/1659254/lady-gaga-government-hooker.jhtml |arxivsana=5 March 2011 |sarlavha=Lady Gaga Producer Calls 'Government Hooker' A 'Beast' |nashriyot=MTV News |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref>. Bu qoʻshiq yakka tartibdagi qoʻshiq sifatida chiqarilishi kerak boʻlgan, ammo [[Interscope Records]] albom chiqarilgandan soʻng uning marketingini toʻxtatishga qaror qildi. U [[Kanye West]]<nowiki/>ning „New Slaves“, AlunaGeorgening „You Know You Like It“, Duck Saucening „Itʼs You“, Major Lazerning „Bubble Butt“ va Junior Seniorning „Move Your Feet“ qoʻshiqlarining yangi versiyalarini yaratdi<ref name="Ref10">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/alunageorge-you-know-you-like-it-dj-snake-remix/ |sarlavha=Alunageorge "You Know You Like It" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102190821/http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/alunageorge-you-know-you-like-it-dj-snake-remix/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref><ref name="Ref9">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/uncategorized/2013/08/major-lazer-bubble-butt-dj-snake-remix/ |sarlavha=Major Lazer "Bubble Butt" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102190919/http://www.elektrodaily.com/uncategorized/2013/08/major-lazer-bubble-butt-dj-snake-remix/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref><ref name="Ref11">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/duck-sauce-its-you-dj-snake-remix/ |sarlavha=Duck Sauce "It's You" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102190921/http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/duck-sauce-its-you-dj-snake-remix/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref><ref name="Ref12">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/kanye-west-new-slaves-dj-snake-remix/ |sarlavha=Kanye West "New Slaves" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140323014043/http://www.elektrodaily.com/music/2013/07/kanye-west-new-slaves-dj-snake-remix/ |arxivsana=23 March 2014}}</ref><ref name="Ref13">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/music/2013/04/junior-senior-move-your-feet-dj-snake-remix/ |sarlavha=Junior Senior "Move Your Feet" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102191710/http://www.elektrodaily.com/music/2013/04/junior-senior-move-your-feet-dj-snake-remix/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref>. 2013-yilda DJ Snake Pol „DJ White Shadow“ Bler bilan birgalikda Ledi Gaganing ''Artpop'' albomidagi uchta qoʻshiqqa, jumladan „Applause“, „Sexxx Dreams“ va „Do What U Want“ qoʻshiqlariga prodyuserlik qildi<ref name="Ref8">{{Veb manbasi |url=http://www.elektrodaily.com/music/2013/08/lady-gaga-applause-produced-by-dj-snake-dj-white-shadow/ |sarlavha=Lady Gaga "Applause" |nashriyot=Elektro |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102191708/http://www.elektrodaily.com/music/2013/08/lady-gaga-applause-produced-by-dj-snake-dj-white-shadow/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref><ref name="Ref24">{{Veb manbasi |url=http://www.dancingastronaut.com/2013/08/lady-gaga-releases-applause-sets-electronic-tone-of-forthcoming-artpop/ |sarlavha=Lady Gaga releases 'Applause,' sets electronic tone of forthcoming 'Artpop' |sana=12 August 2013 |nashriyot=Dancing Astronaut |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref><ref name="Ref25">{{Veb manbasi |url=http://www.mixjunkies.com/listen-to-the-dj-snake-produced-track-for-lady-gaga-feat-r-kelly-do-what-you-want/ |sarlavha=Listen to the DJ Snake Produced Track for Lady Gaga Feat. R. Kelly 'Do What You Want' |nashriyot=Mixjunkies |qaralgan sana=31 December 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140102192830/http://www.mixjunkies.com/listen-to-the-dj-snake-produced-track-for-lady-gaga-feat-r-kelly-do-what-you-want/ |arxivsana=2 January 2014}}</ref>. DJ Snake va Dillon Francis 2014-yilgi Mothership safarida [[Skrillex]] bilan birga navbatma-navbat qoʻshimcha ijrochilar sifatida qatnashdilar<ref name="mothership"/>.U 2015-yildagi Koachella Musiqa Festivalida chiqish qildi. Bu chiqishda AlunaGeorge va MØ mehmon ijrochi sifatida qatnashdilar. MØ „Lean On“ qoʻshigʻini Major Lazer bilan birgalikda ijro etgan edi."Lean On" qoʻshigʻi hamda DJ Snakening AlunaGeorgening „You Know You Like It“ qoʻshigʻiga qilgan remiksi 2015-yilgi Koachella festivalida [[Shazam]] ilovasida eng koʻp izlangan 10 ta qoʻshiq orasida boʻldi<ref name="coachella">{{Veb manbasi |url=http://www.sbsun.com/events/20150411/coachella-2015-alunageorge-mo-surprise-fans-during-dj-snakes-set |sarlavha=Coachella 2015: AlunaGeorge, MO surprise fans during DJ Snake's set |sana=11 April 2015 |nashriyot=San Bernardino County Sun |qaralgan sana=13 May 2015}}</ref><ref name="shazam">{{Veb manbasi |url=https://news.beatport.com/check-out-the-top-10-shazamed-songs-of-coachella/ |arxivurl=https://web.archive.org/web/20150518090254/https://news.beatport.com/check-out-the-top-10-shazamed-songs-of-coachella/ |arxivsana=18 May 2015 |sarlavha=Coachella 2015: AlunaGeorge, MO surprise fans during DJ Snake's set |nashriyot=San Bernardino County Sun |qaralgan sana=13 May 2015}}</ref>. 2015-yil oktyabr oyida, DJ Snake va boshqa elektron musiqiy prodyuser [[Tchami]] avtohalokatda jarohat oldilar, shu sababli Torontoʻs Monster Mash festivalidagi rejalashtirilgan chiqishlarini oʻtkazib yuborishga majbur boʻldilar<ref>{{Yangiliklar manbasi |date= |title=French producers Tchami and DJ Snake have been involved in a serious car accident |publisher=[[Ministry of Sound]] |url=http://www.ministryofsound.com/magazine/2015/10/28/tchami-dj-snake-car-crash#9LAyf26IITX5oM0K.97 |access-date=7 November 2015}}</ref>. 2016-yil yanvar oyida, [[Forbes]] uni yillik „30 yoshgacha boʻlgan 30 ta eng nufuzli musiqachilar“ roʻyxatiga kiritdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date= |title=Forbes 30 Under 30: Music |work=Forbes |url=https://www.forbes.com/30-under-30-2016/music/#604d1eb47ed5 |access-date=23 January 2016}}</ref>. === Mustaqil singllar (2013–2015) === 2013-yil dekabr oyida, DJ Snake va Lil Jon bilan hamkorlikda ishlangan „Turn Down for What“ qoʻshigʻi Columbia Records tomonidan chiqarildi<ref name="Ref26">{{Veb manbasi |url=http://www.beatport.com/release/turn-down-for-what/1219747 |sarlavha=Turn Down for What |nashriyot=Beatport |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref>. Ushbu qoʻshiq 2013-yil oktyabr oyida efirga uzatilgan Sol Republic DECK, simsiz karnay uchun reklamada ishlatilgan<ref name="Ref27">{{Veb manbasi |url=https://www.youtube.com/watch?v=4zyN48BAgXU |sarlavha=Sol Replic Deck Radio Shack TV Commercial, Feat Lil Wayne and Michael Phelps |nashriyot=Radio Shack |qaralgan sana=31 December 2013}}</ref>. „Turn Down for What“ 2013-yil dekabr oyining oxirida Billboard Dance/Electronic chartining eng yaxshi oʻntaligiga kirdi<ref name="billboard1">{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/5862221/chart-moves-imagine-dragons-awolnation-extend-lengthy-hot-100-stays |sarlavha=Chart Moves: Imagine Dragons, AWOLNATION Extend Lengthy Hot 100 Stays; Beyonce Bounds At R&B/Hip-Hop Radio; DJ Snake, Lil Jon Debut With 'Turn Down For What' |muallif=Gary Trust |nashriyot=Billboard |sana=3 January 2014 |qaralgan sana=30 January 2014 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160930025103/http://www.billboard.com/biz/articles/news/5862221/chart-moves-imagine-dragons-awolnation-extend-lengthy-hot-100-stays |arxivsana=2016-09-30}}</ref>. 2014-yil yanvar oyida bu singl Dance/Electronic chartining eng yaxshi beshtaligiga kirib, [[Billboard Hot 100]] chartida 38-oʻrinni egalladi<ref name="billboard2">{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/5847932/dj-snake-lil-jon-katy-perry-power-up-dance-charts |sarlavha=DJ Snake, Lil Jon, Katy Perry Power Up Dance Charts |muallif=Gordon Murray |nashriyot=Billboard |sana=27 December 2013 |qaralgan sana=30 January 2014}}</ref>. Qoʻshiq 2014-yil fevral oyida oltin, 2014-yil mart oyida platina sertifikatiga ega boʻldi<ref name="riaa">{{Veb manbasi |url=https://www.riaa.com/goldandplatinumdata.php?artist=%22dj%20snake%22 |sarlavha=American certifications: DJ Snake – Gold & Platinum |nashriyot=[[Recording Industry Association of America|RIAA]] |qaralgan sana=10 June 2015}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.youredm.com/2014/02/04/dj-snakes-turn-reaches-gold-status/ |sarlavha=DJ Snake's "Turn Down For What" Reaches Gold Status |muallif=Tyler Trew |nashriyot=Your EDM |sana=4 February 2014 |qaralgan sana=11 February 2014}}</ref>. Qoʻshiq 2014-yil aprel oyida Hot 100 chartining eng yaxshi oʻntaligiga kirdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/biz/articles/news/chart-alert/6032607/pharrell-williams-happy-holds-atop-hot-100-dj-snake-lil-jon |sarlavha=Pharrell Williams' 'Happy' Holds Atop Hot 100, DJ Snake & Lil Jon Hit Top 10 |muallif=Gary Trust |nashriyot=Billboard Biz |sana=2 April 2014 |qaralgan sana=8 April 2014 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20151128202906/http://www.billboard.com/biz/articles/news/chart-alert/6032607/pharrell-williams-happy-holds-atop-hot-100-dj-snake-lil-jon |arxivsana=2015-11-28}}</ref>. Singl uchun klip 2014-yil mart oyida chiqdi<ref>{{Jurnal manbasi |last=Jason Newman |date=12 March 2014 |title=DJ Snake and Lil Jon's 'Turn Down for What' Video Is Perfect Insanity |url=https://www.rollingstone.com/music/videos/dj-snake-and-lil-jons-turn-down-for-what-is-perfect-insanity-20140312 |magazine=[[Rolling Stone]] |access-date=8 April 2014}}</ref>. „Turn Down for What“ [[MTV Video Music Awards]]<nowiki/>da eng yaxshi rejissura, eng yaxshi badiiy rejissura, eng yaxshi vizual effektlar va MTV Clubland mukofotlariga nomzod boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=2014 MTV Video Music Awards Nominations: Get The Full List |muallif=Gil Kaufman |sana=17 July 2014 |url=http://www.mtv.com/news/1870248/2014-video-music-awards-nominations-full-list/ |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140717142334/http://www.mtv.com/news/1870248/2014-video-music-awards-nominations-full-list/ |arxivsana=17 July 2014 |nashriyot=MTV News |qaralgan sana=20 July 2014}}</ref>. 2014-yil fevral oyida, DJ Snake va Dillon Francis „Get Low“ qoʻshigʻini Francisning birinchi studiyaviy albomi „Money Sucks, Friends Rule“dan asosiy singl sifatida rasmiy [[SoundCloud]] va [[YouTube]] sahifalarida chiqardilar. „Get Low“ va „Turn Down for What“ qoʻshiqlari „Furious 7“ kinofilmi saundtrekida namoyish etildi. Dodge va Taco Bell [[Reklama|reklamalari]] orqali qoʻshiqning mashhurligi oshishi bilan bir qatorda, „Get Low“ qoʻshigʻining saundtrekka qoʻshilishi ham unga Billboard Hot Dance/Electronic chartiga qayta kirishga yordam berdi, DJ Snake esa Billboard Artist 100 chartiga qayta kirdi<ref name="getlowbillboard">{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6531504/madeons-adventure-leads-to-no-1-on-top-danceelectronic-albums |sarlavha=Check Out the Top 10 Shazamed Songs of Coachella |nashriyot=SFX Entertainment |qaralgan sana=13 May 2015}}</ref>. 2014-yil dekabr oyida DJ Snake ning AlunaGeorge qoʻshigʻi „You Know You Like It“ uchun remiksi Island Records tomonidan chiqarildi<ref>{{Veb manbasi |muallif= |url=http://www.complex.com/music/2014/12/dj-snake-alunageorge-you-know-you-like-it-2 |sarlavha=DJ Snake & AlunaGeorge – "You Know You Like It" |nashriyot=Complex |sana=30 December 2014 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. „You Know You Like It“ 2015-yil iyun oyida Billboard’s Dance/Mix Show Airplay chartida va Rhythmic Songs chartida birinchi oʻrinni egalladi<ref>{{Veb manbasi |muallif=Gary Trust |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6583139/chart-highlights-taylor-swift-ties-record-as-bad-blood-hits-pop |sarlavha=Chart Highlights: Taylor Swift Ties Record as 'Bad Blood' Hits Pop Songs Top 10 |nashriyot=Billboard |sana=6 January 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Gary Trust |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6613071/chart-highlights-taylor-swift-adds-another-no-1-with-style |sarlavha=Chart Highlights: Taylor Swift Adds Another No. 1, With 'Style' |nashriyot=Billboard |sana=29 June 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. [[Billboard Hot 100]] chartida 13-oʻringa chiqdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/1488413/dj-snake/chart |sarlavha=DJ Snake – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20151206015018/http://www.billboard.com/artist/1488413/dj-snake/chart |arxivsana=2015-12-06}}</ref>. 2015-yil noyabr oyida qoʻshiq [[RIAA tomonidan ikki karra platina sertifikatiga ega boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=http://headlineplanet.com/home/2015/11/30/shawn-mendes-stitches-dj-snake-alunageorges-you-know-you-like-it-certified-2x-platinum/ |sarlavha=Shawn Mendes' "Stitches," DJ Snake & Alunageorge's "You Know You Like It" Certified 2× Platinum |muallif=Cantor |ism=Brian |sana=30 November 2015 |ish=headlineplanet.com |nashriyot=Headline Planet |qaralgan sana=11 December 2015}}</ref>. Remiks uchun DJ Snake Yevropa raqs musiqasi va [[hip hop]] ritmlarini birlashtirdi. Bu qoʻshiqni yozish uchun unga taxminan toʻrt soat vaqt ketdi. Hamkorlik internet orqali amalga oshirildi, vokallar DJ Snakega Parijda ishlash uchun elektron pochta orqali yuborildi<ref>{{Veb manbasi |url=http://radio.com/2015/07/18/dj-snake-you-know-you-like-it-interview/ |sarlavha=DJ Snake On "You Know You Like It," His Collab with Aluna Francis. « |ish=Radio.com |sana=18 July 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. 2015-yil mart oyida, DJ Snake va Major Lazerning MØ ishtirokidagi hamkorlik qoʻshigʻi „Lean On“ Mad Decent tomonidan Major Lazerning uchinchi studiyaviy albomi „Peace Is the Mission“ning asosiy singli sifatida chiqarildi<ref>{{Veb manbasi |url=http://pitchfork.com/news/58673-diplos-major-lazer-share-new-track-lean-on-featuring-m-and-dj-snake/ |sarlavha=Diploʻs Major Lazer Share New Track "Lean On", Featuring MØ and DJ Snake &#124; News |nashriyot=Pitchfork |sana=2 March 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. Bu qoʻshiq Billboardning Rhythmic Songs, Mainstream Top 40, Latin Pop Songs, Dance Club Songs, Hot Dance/Electronic Songs va Adult Top 40 chartlariga kirdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=378 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190130025905/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=378 |arxivsana=2019-01-30}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=381 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190130050324/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=381 |arxivsana=2019-01-30}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=372 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana=5 September 2015 |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190130024319/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=372 |arxivsana=2019-01-30}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=359 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190129220454/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=359 |arxivsana=2019-01-29}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=1234 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190130043610/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=1234 |arxivsana=2019-01-30}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=343 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana=3 October 2015 |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190130051117/https://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=343 |arxivsana=2019-01-30}}</ref>. [[Billboard Hot 100]] chartida 4-oʻrinni egalladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=379 |sarlavha=Major Lazer – Chart history |nashriyot=Billboard |sana= |qaralgan sana=7 December 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20151115204403/http://www.billboard.com/artist/308937/Major+Lazer/chart?f=379 |arxivsana=2015-11-15}}</ref>. Iyun oyida, [[Time jurnlali]] uni „2015-yilning eng yaxshi qoʻshiqlari“ qatoriga kiritdi<ref>{{Jurnal manbasi |date=25 June 2015 |title=Best Songs of 2015 So Far: Time Picks |url=http://time.com/3927166/best-songs-2015-so-far-music/ |magazine=[[Time (magazine)|Time]] |access-date=7 December 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida „Lean On“ Spotifyning global yozgi qoʻshigʻi deb eʼlon qilindi. 2015-yil noyabr oyida qoʻshiq Spotify’da 526 million martadan ortiq ijro etilib, xizmat tarixidagi eng koʻp tinglangan qoʻshiq boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.thefader.com/2015/11/11/major-lazer-lean-on-spotify-most-streamed |sarlavha=Major Lazer And DJ Snake's "Lean On" Named Spotify's Most Streamed Song Of All Time |muallif=Leight |ism=Elias |sana=11 November 2015 |ish=thefader.com |nashriyot=The Fader, Inc |qaralgan sana=11 December 2015}}</ref>. „Lean On“ videosi 2015-yil mart oyida chiqdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.musictimes.com/articles/32769/20150323/major-lazer-dj-snake-mo-lean-music-video-peace-mission-watch.htm |sarlavha=Major Lazer, DJ Snake and MØ Share "Lean On" Music Video From 'Peace Is the Mission' [Watch&#93; : Buzz |nashriyot=Music Times |sana=23 March 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. U [[Hindiston]]<nowiki/>da suratga olingan va Tim Erem rejissyorlik qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.stereogum.com/1788841/major-lazer-dj-snake-lean-on-feat-mo-video-peace-is-the-mission-details/video/ |sarlavha=Major Lazer & DJ Snake – "Lean On" (Feat. MØ) Video + Peace Is The Mission Details |nashriyot=Stereogum |sana=23 March 2015 |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. Amplify jurnali „Lean On“ni „2015-yilning eng yaxshi videolari“dan biri deb atadi<ref>{{Veb manbasi |muallif=Frankie Victoria |url=http://www.ampthemag.com/the-real/the-best-videos-of-2015/ |sarlavha=The best videos of 2015 ‹ Amplify |ish=Amplify |sana= |qaralgan sana=7 December 2015}}</ref>. 2016-yil yanvar oyida „Lean On“ videosi [[YouTube]]<nowiki/>da 1 milliard marta koʻrildi va hozirda 3 milliarddan ortiq koʻrishlarga ega<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Major Lazer's "Lean On" Music Video Now Has Over 1 Billion Views on YouTube |url=http://www.youredm.com/2016/01/08/lean-on-music-video-now-has-1-billion-views-on-youtube/ |access-date=23 January 2016}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Major Lazer, DJ Snake, MO 'Lean On' Hits 1 Billion YouTube Plays |url=http://www.musictimes.com/articles/61097/20160108/major-lazer-dj-snake-mo-lean-on-1-billion-youtube-plays.htm |access-date=23 January 2016}}</ref>. === Qoʻshimcha ijro (2015-2017) === DJ Snake oʻzining keyingi „Middle“ nomli singlini 2015-yil 16-oktabrda chiqardi. Qoʻshiq [[Interscope Records]], Mad Decent va Spinninʼ Records tomonidan chiqarildi. Unda ingliz qoʻshiqchisi Bipolar Sunshine vokallari bor. Qoʻshiqning musiqiy videosi 2016-yil 16-martda DJ Snakening Vevo video saytidagi YouTube hisobida premyera qilindi. 2016-yil 2-iyun kuni „[[Talk]]“ singli chiqarildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.facebook.com/djsnake.fr/photos/a.276730775372.152597.276632445372/10153571047855373/?type=3&theater |sarlavha=DJ SNAKE |ish=www.facebook.com |qaralgan sana=15 June 2016}}</ref>. DJ Snake, singl chiqarilishidan bir necha kun oldin Twitter orqali yangi musiqani chiqarish ehtimoli haqida ishora qilgan edi. Unda 2014-yil dekabr oyida chiqqan George Mapleʼning „Talk Talk“ qoʻshigʻining vokallari mavjud<ref>{{Jurnal manbasi |title=DJ Snake Releases 'Talk' Feat George Maple |url=http://www.billboard.com/articles/news/dance/7393456/dj-snake-talk-feat-george-maple |magazine=Billboard |access-date=15 June 2016}}</ref>. Ushbu trek tropical house ohanglari bilan boyitilgan va Interscope Records tomonidan chiqarilgan, 2016-yil 10-iyun kuni [[iTunes]] platformasida sotuvga qoʻyilgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://classic.beatport.com/label/dj-snake-music-under-exclusive-license-to-interscope-records/52539 |sarlavha=DJ Snake Music, under exclusive license to Interscope Records :: Beatport |muallif=LLC |ism=Beatport |ish=classic.beatport.com |qaralgan sana=15 June 2016 |arxivsana=2019-10-16 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191016022746/http://classic.beatport.com/label/dj-snake-music-under-exclusive-license-to-interscope-records/52539 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://itunes.apple.com/nz/album/talk-feat.-george-maple-single/id1117623343 |sarlavha=Talk (feat. George Maple) – Single by DJ Snake on iTunes |ish=iTunes |qaralgan sana=15 June 2016}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Qoʻshiqning musiqiy videosi 2016-yil 11-iyul kuni DJ Snakeʼning YouTube kanalida chiqarildi. 2016-yil iyul oyida u oʻzining „Encore“ deb nomlangan debyut studiyaviy albomini 2016-yil 5-avgustda chiqarishini eʼlon qildi. „Middle“ va „Talk“ ushbu albomning singllari hisoblanadi. 2016-yil 5-avgustda DJ Snake oʻzining „Encore“ nomli albomini chiqardi va shu albomning uchinchi singli „Let Me Love You“ ni taqdim etdi. Bu qoʻshiqda kanadalik qoʻshiqchi Justin Bieber ham ishtirok etgan.2017-yil 2-yanvarda DJ Snake albomning toʻrtinchi singli „The Half“ ni targʻib qila boshladi. Bu qoʻshiqda Jeremih, Young Thug va Swizz Beatz kabi sanʼatkorlar ham qatnashgan<ref>{{Veb manbasi |muallif= |url=http://www.rap-up.com/2016/08/04/new-music-dj-snake-swizz-beatz-jeremih-young-thug-the-half/ |sarlavha=DJ Snake feat. Swizz Beatz, Jeremih, & Young Thug – 'The Half' |nashriyot=Rap-Up |sana=4 August 2016 |qaralgan sana=3 January 2017 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240721065442/https://www.rap-up.com/2016/08/04/new-music-dj-snake-swizz-beatz-jeremih-young-thug-the-half/ |arxivsana=2024-07-21}}</ref>.2017-yilning kuzida DJ Snake [[Parij]]<nowiki/>ning 2024-yilgi Yozgi Olimpiya oʻyinlariga mezbonlik qilish uchun nomzodligini qoʻllab-quvvatlash maqsadida Triumfal arkada (Arc de Triomphe) konsert berdi. === ''Karta Blanche'' (2018-yildan boshlab) === 2018-yil 23-fevral kuni uning „Magenta Riddim“ singli chiqarildi. 2018-yil avgust oyining oxirida DJ Snake oʻzining ijtimoiy tarmoqlari orqali oʻsha yili yangi qoʻshiqni chiqarishini eʼlon qildi. Keyingi oy u qoʻshiqning „Taki Taki“ deb nomlanishi va [[Selena Gomez]], Kardi B va Ozuna bilan birga boʻlishini tasdiqladi. Bu qoʻshiq 2018-yil 28-sentabrda chiqarilgan. 2019-yil 16-iyulda DJ Snake oʻzining ikkinchi albomi „Carte Blanche“ 2019-yil 26-iyulda chiqishini eʼlon qildi<ref>{{Tweet manbasi|number=1151169559904305159|user=djsnake|title=Carte Blanche ~ July 26th|date=16 July 2019|access-date=17 July 2019}}</ref>. Bu albomga uning „Magenta Riddim“, „Taki Taki“, „Enzo“ (Sheck Wes hamkorligida, Offset, 21 Savage va [[Gucci Mane]] ishtirokida) va „Loco Contigo“ (J Balvin bilan, Tyga ishtirokida) singllari kiritilgan. 2019-yil 10-oktyabrda esa Snake oʻzining yangi singli „Fuego“ni (Sean Paul, Anitta va Tainy ishtirokida) chiqardi<ref>{{Veb manbasi |url=https://music.apple.com/nz/album/carte-blanche/1473654374 |sarlavha=Carte Blanche by DJ Snake |ish=[[Apple Music]] |qaralgan sana=26 July 2019}}</ref>. DJ Snake Las-Vegasdagi Resorts World mehmonxonasida joylashgan Zouk tungi klubi va AYU kunduzgi klubining doimiy DJsi. Aaron Musicaro, Jared Garcia bilan hamkorlikda<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=21 Oct 2022 |title=Jared Garcia artist relations |url=https://celebmagazine.com/jared-garcia-zouk-group-resorts-world/ }}{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, DJ Snakening bu klublar bilan doimiy DJ sifatida hamkorlik qilishini taʼminlash uchun birgalikda ishlashdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=21 Oct 2022 |title=ZOUK |url=https://zoukgrouplv.com/djsnake/}}</ref>. == Boshqa faoliyatlari == [[Fayl:Pardon_My_French.jpg|thumb|"Pardon My French"ning logotipi]] === Pardon My French logotipi === DJ Snake hozirda [[Pardon My French]] jamoasining aʼzosi hisoblanadi. Bu jamoa toʻrtta fransuz DJ-lardan tashkil topgan boʻlib, ularga [[Tchami]], Mercer, Malaa va DJ Snakening oʻzi kiradi. 2016-yil davomida va 2017-yilning boshlarida DJ Snake Tchami va Mercer bilan birga Pardon My French turida ishtirok etgan. 2018-yilda Accor Hotel Arena (Parij)dagi oʻzining maxsus konsertiga DJ Snake oʻzining Pardon My French savdo belgisi va Levi’s jinsi brendini oʻz ichiga olgan eksklyuziv hamkorlikni tashkil etdi. Bu hamkorlik natijasida DJning brendi bilan bezatilgan [[Levi Strauss & Co.|Levi]] brendining ramziy trucker kurtkalari yaratildi. Juda cheklangan miqdordagi bu kolleksiya konsert kuni (2018-yil 24-fevral) Yelisey maydonlaridagi Levi brendining asosiy doʻkonida dunyo boʻyicha eksklyuziv tarzda sotuvga chiqarildi va katta muvaffaqiyatga erishdi. [[Fayl:Premiere_Classe.png|thumb|230x230px|Premiere Classe logotipi]] 2018-yil mart oyida u oʻzining Premiere Classe nomli musiqa studiyasini tashkil etdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=20 March 2018 |title=DJ Snake Announces Inception of His Own Record Label |work=EDM Sauce |url=https://www.edmsauce.com/2018/03/20/dj-snake-announces-inception-of-his-own-record-label/ |access-date=3 January 2019}}</ref>. Premiere Classe tomonidan chiqarilgan treklarning roʻyxati: * 4B & Teez – „Whistle“ * Aazar & Bellecour – „Da Vinci“ * Chace – „Never“ * Masayoshi Iimori – „Flow“ * SAYMYNAME – „Burn“ * [[Gammer]] (Sam King ishtirokida) – „Out with the Old“ * Mercer – „Boss“ * Plastic Toy & DJ Snake – „Try Me“ * [[Malaa]] (Jacknife ishtirokida) – „Revolt“ * SQWAD – „Big Ting Vibe“ <ref>{{Veb manbasi |url=https://music.apple.com/us/album/big-ting-vibe-single/1485701271 |sarlavha=Big Ting Vibe – Single by SQWAD on Apple Music |ish=[[Apple Music]] |qaralgan sana=5 December 2019}}</ref> * Plastik toy – „Escape“<ref>{{Veb manbasi |url=https://music.apple.com/us/album/escape-single/1494877132 |sarlavha=Escape – Single by Plastic Toy on Apple Music |ish=[[Apple Music]] |qaralgan sana=5 December 2019}}</ref> == Shaxsiy hayoti == DJ Snake Fransiyadagi [[Paris Saint-Germain FC|Paris Saint-Germain]] futbol klubining muxlisi hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.ravejungle.com/2016/04/22/djs-and-their-favorite-football-clubs/6/ |sarlavha=DJS and Their Favorite Football Clubs !!! - Page 6 |ish=www.ravejungle.com |qaralgan sana=17 January 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170311122504/http://www.ravejungle.com/2016/04/22/djs-and-their-favorite-football-clubs/6/ |arxivsana=11 March 2017}}</ref>. Uning Jazoir va [[Fransiya]] pasportlari bor<ref>{{Video manbasi |url=https://www.youtube.com/watch?v=81-TcM56xbU |title=Les 10 Essentiels de DJ Snake (lunettes de soleil, baskets blanches et Kinder Bueno) {{!}} GQ |date=2021-05-27 |last=GQ France |access-date=2024-05-31 |via=YouTube}}</ref>. == [[Diskografiya]] ==   === Albomlari === * [[Encore]] (2016) * ''Karta Blanche'' (2019) === [[:en:Billboard_Music_Awards|''Billboard'' Music]] mukofoti === 1991-yildan beri topshirib kelinayotgan „GAFFA“ mukofotlari – bu xuddi shu nomdagi jurnal tomonidan ommabop musiqani taqdirlash uchun beriladigan Daniya mukofotidir. {{Mukofotlar jadvali}} !{{Abbr|Ref.|Reference}} |- | 2015 | Lean On | Best Foreign Song | {{Gʻolib}} | style="text-align:center;" |<ref>{{cite web |title=GAFFA-Prisen – og vinderne er... |url=https://gaffa.dk/nyhed/101913/gaffa-prisen-og-vinderne-er/ |website=[[Gaffa (magazine)|Gaffa]] |accessdate=1 September 2019 |language=Danish}}</ref> |- |} === DJ Jurnali Eng Yaxshi 100 DJlar === {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align:center;" !Yil !Oʻrin !Izohlar !{{Abbr|Ref.|Reference}} |- |2014 |65 |Yangi kirish | rowspan="10" |<ref>{{Veb manbasi |url=https://m.vk.com/topic-4286148_28357370?offset=20 |sarlavha=Top 100 (250) DJ MAG 1997–2019 &#124; Top 100 DJS DJ Music |ish=M.vk.com |qaralgan sana=26 August 2020}}</ref> |- |2015 |32 |33 pogʻonaga koʻtarildi |- |2016 |22 |10 pogʻonaga koʻtarildi |- |2017 |23 |1 pogʻonaga tushdi |- |2018 |24 |1 pogʻonaga tushdi |- |2019 |16 |8 pogʻonaga koʻtarildi |- |2020 |25 |9 pogʻonaga tushdi |- |2021 |33 |8 pogʻonaga tushdi |- |2022 |44 |11 pogʻonaga tushdi |- |2023 |38 |6 pogʻonaga koʻtarildi |} == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|http://www.djsnake.fr/}} * [[Instagram]].com/djsnake//" id="mwBdI" rel="mw:ExtLink nofollow">DJ Snake Instagramda * [[Spotify]].com/artist/540vIaP2JwjQb9dm3aArA4//" id="mwBdU" rel="mw:ExtLink nofollow">DJ Snake Spotify-da * [[Twitter]].com/djsnake//" id="mwBdg" rel="mw:ExtLink nofollow">DJ Snake Twitterda * [[YouTube]].com/c/DJSnake/videos//" id="mwBds" rel="mw:ExtLink nofollow">DJ Snake YouTube-da * [https://web.archive.org/web/20150823112458/http://lci.tf1.fr/sept-a-huit/videos/la-minute-sept-a-huit-la-french-touch-dj-snake-coqueluche-des-americains-8635917.html ''Video: „Sep-a-Huit“ La French touch: DJ Snake, coqueluche des Américains ''] * [https://www.forbes.com/sites/natalierobehmed/2016/01/06/from-tupac-to-daft-punk-30-under-30-dj-snake-on-what-he-leans-on/#507a67164e08/ ''Tupacdan Daft Punkga, 30 yoshdan kichik Dj Snake U tayanadigan narsasiga''] {{Tashqi havolalar}}{{DEFAULTSORT:Snake, DJ}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1986-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Fransiya prodyuserlari]] [[Turkum:Fransiya musiqachilari]] kojaspndwko0t3s60w21yig3fmbw8kb 0 1200485 6312396 5397150 2026-10-19T03:48:07Z VulcanSphere 79302 6312396 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Black Clover (Japanese) logo.svg|class=skin-invert|thumb|Black clover logotipi]] "Black Clover" (Yaponcha: ブラッククローバー) — bu Yūki Tabata tomonidan yozilgan va chizilgan yapon manga seriyasi. Bu anime Shueisha nashriyotining shōnen manga jurnali "Weekly Shōnen Jump"da 2015-yil fevral oyida boshlangan. Anime jurnalning 2023-yil avgust oyiga qadar chop etilgan va o'sha yilning dekabrida "Jump Giga"ga ko'chirilgan. Uning bo'limlari 2024-yil fevral holatiga ko'ra 36 ta jildga to'plangan. Sehr-jodu ishlata olish qobiliyati bilan tug'ilgan odamlar yashaydigan dunyoda, hikoya sehr-jodu kuchiga ega bo'lmagan yosh yigit Asta haqida. Unga anti-sehr qobiliyatini beruvchi noyob grimoire beriladi. Asta, "Qora buqalar" jamoasidagi boshqa sehrgarlar bilan birga, keyingi Sehrgar Qirol bo'lishni rejalashtiradi. == Hikoya == Seriya Asta ismli yosh etimga qaratilgan bo‘lib, u Yuno ismli boshqa bir etim bilan birga yetimxonada tarbiyalanadi. Barchasi sehr-jodu qobiliyati bilan tug‘ilgan bo‘lsa-da, Asta sehrsiz bo‘lib, jismoniy kuchga e'tibor beradi. Yuno esa kuchli sehr kuchi va shamol sehrini boshqarish talantiga ega bo‘lib tug'ilgan. Ikkalasi ham Sehrgarlar Qiroliga aylanishni orzu qilgan holda do‘stona raqobatga kirishadi. Yuno qirollikning birinchi Sehrgarlar Qiroliga tegishli bo‘lgan afsonaviy to‘rt yaproqli grimoirni qo‘lga kiritadi. Asta esa sirli besh yaproqli grimoirni oladi, unda sirli elf qilichlari va Iblis mavjud bo‘lib, noyob anti-sehrdan foydalanadi. Keyinchalik, ular har biri Sehrgar Ritsar jamoasiga qo'shiladi. Asta Yami Sukehiro boshchiligidagi Qora Buqalar jamoasiga, Yuno esa Oltin Tong jamoasiga qo‘shiladi. Hikoya davomida Asta va Yuno "Eye of the Midnight Sun" guruhiga, Yovuz Uchlikka va Iblislarga qarshi urushadilar. ==== Yutuqlar ==== {| class="wikitable plainrowheaders sortable" |+ ! scope="col" |Yil ! scope="col" |Maqsad ! scope="col" |Kategoriya ! class="unsortable" scope="col" |Natija ! scope="col" |Ma'l |- | align="center" |2018 | align="center" |6-BTVA Anime Dub mukofotlari |Eng yaxshi erkaklar qo'shiq ijrochisi| Eng Yaxshi Erkak Vokal Qo'shig'i Ijrosi |Nominatsiya | align="center" |<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=6th Annual BTVA Anime Dub Awards 2017 |url=https://www.behindthevoiceactors.com/btva-anime-awards/2017/television/ |ish=Behind The Voice Actors |sana=September 29, 2018 |qaralgan sana=February 22, 2023 |arxivsana=April 13, 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210413052221/https://www.behindthevoiceactors.com/btva-anime-awards/2017/television/}}</ref> |- | rowspan="2" align="center" |2019 | rowspan="2" align="center" |3-inchi Crunchyroll Anime mukofotlari |Eng Yaxshi Davom Etayotgan Seriya| Eng Yaxshi Jang Sahnasining |Nominatsiya | rowspan="2" align="center" |<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Winners of the 2019 Anime Awards—Updated Live! |url=https://www.crunchyroll.com/anime-news/2019/02/16/winners-of-the-2019-anime-awardsupdated-live |ish=[[Crunchyroll]] |sana=February 16, 2019 |qaralgan sana=January 13, 2023 |arxivsana=August 22, 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210822154822/https://www.crunchyroll.com/anime-news/2019/02/16/winners-of-the-2019-anime-awardsupdated-live}}</ref> |- |Ish bo‘yicha Yil O‘rtasi Sotuv Reytingi| Eng Yaxshi Davom Etayotgan Seriya |Nominatsiya |- | rowspan="3" align="center" |2021 | rowspan="2" align="center" |Oricon 2021 yil grafikasi |Ish bo‘yicha Yillik Sotuv Reytingi| Ish bo‘yicha Yil O‘rtasi Sotuv Reytingi |1-o'rin | align="center" |<ref>{{Veb manbasi |url=https://news.mynavi.jp/article/20210629-1912041/ |ish=Mynavi News |nashriyot=Mynavi Corporation |sana=June 29, 2021 |qaralgan sana=January 13, 2023 |til=ja |arxivsana=October 9, 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221009044407/https://news.mynavi.jp/article/20210629-1912041/ |sarlavha=マイナビニュース}}</ref> |- |Ishlarga koʻra yillik savdolar reytingi| Ish bo‘yicha Yillik Sotuv Reytingi |1-o'rin | align="center" |<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.oricon.co.jp/news/2218557/full/ |nashriyot=[[Oricon|Oricon News]] |sana=December 22, 2021 |qaralgan sana=January 13, 2023 |til=ja |arxivsana=January 13, 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230113123633/https://www.oricon.co.jp/news/2218557/full/ |sarlavha=Oricon Music}}</ref> |- | align="center" |Jahon musiqa mukofoti |Eng Ko‘p Sotilgan Yapon Yakkaxon Qo‘shiq| Eng Ko‘p Sotilgan Yapon Yakkaxon Qo‘shiq |G'alaba | align="center" |<ref>{{Tweet manbasi|number=1473808266010542087|user=worldmusicaward|title=#SnowMan's #Grandeur is the best selling Japanese Single of 2021 and the only Million-selling single this year!💪1️⃣🎶💰🇯🇵2️⃣0️⃣2️⃣1️⃣👑👑👑👑👑👑👑👑👑❤️Snow Man is the 1st Male Japanese Act since #LArcenCiel in 1999 to have 2 consecutive years with Million-selling singles!👏@Johnnys|author=[[World Music Awards]]|date=December 22, 2021}}</ref> |- | rowspan="2" align="center" |2022 | rowspan="2" align="center" |36-sonli Yaponiya oltin disk mukofoti |Eng Yaxshi 5 Yakkaxon Qo‘shiq| Eng Yaxshi 5 Yakkaxon Qo‘shiq |G'alaba | rowspan="2" align="center" |<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.oricon.co.jp/news/2227708/full/ |nashriyot=[[Oricon|Oricon News]] |sana=March 14, 2022 |qaralgan sana=January 13, 2023 |til=ja |arxivsana=November 20, 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221120142207/https://www.oricon.co.jp/news/2227708/full/ |sarlavha=Oricon}}</ref> |- |Yilning Yakkaxon Qo‘shig‘i|Yilning eng yaxshi yakkaxon qo‘shig‘i |G'alaba |} == Manbalar == {{Manbalar|30em}} == Havolalar == * Weekly Shōnen Jump (yaponcha) ning rasmiy manga veb-sayti * {{Rasmiy sayt|http://bclover.jp/#index|Official anime website}} {{In lang|ja}} * {{Rasmiy sayt|https://www.viz.com/black-clover|Official manga website at Viz Media}} * {{Rasmiy sayt|https://mangaplus.shueisha.co.jp/titles/100003|Official manga website at Manga Plus}} * Adult Swimning rasmiy anime veb-saytibilanWayback mashinasi (Arxivda saqlangan 2021-10-28) * Qora chiroyli (mangasi) Anime yangiliklar tarmogʻi" Ensiklopediya " ning [[Turkum:Fentezi janridagi anime va manga]] [[Turkum:Pierrot]] [[Turkum:Anime]] [[Turkum:Yaponiya]] 70h7xlvs582kbby6td0ai609tv4270x 0 1206501 6312132 5894086 2026-10-18T13:56:13Z Mukhammadrasul Isakov 215746 /* */ 6312132 wikitext text/x-wiki {{Sportchi bilgiqutisi | ism = Diyora Keldiyorova | tasvir = {{CSS image crop |Image = Diyora Keldiyorova at the 2024 Summer Olympics 02.jpg |bSize = 520|Location = center |cWidth = 270 |cHeight = 260 |oTop = 1 |oLeft = 120 |oRight = }} |eni= | jins = ayol |tavallud_sanasi={{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1998|7|13}} |tavallud_joyi={{TavalludJoyi|Juma|Juma (shahar)da}}, [[Pastdargʻom tumani]], [[Samarqand viloyati]], [[Oʻzbekiston]] |laqabi=Diya <ref name=":10">{{YouTube|w-MXZn_c7-A|Meet Your Judoka - Diyora Keldiyorova (UZB)|logo=1}}</ref> |fuqaroligi={{UZB}} |boʻyi=150 sm |vazni=52 kg |turmush_oʻrtogʻi=Azamat Matyoqubov |bolalari=1|mukofotlar = {{Oʻzbekiston iftixori sohibi}}{{!}}{{Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sportchi}} {{Kelajak bunyodkori medali}}{{!}}{{Zulfiya nomidagi davlat mukofoti}} |mamlakat={{UZB}} | sport = [[dzyudo]] | klub = | faol_tomon = | murabbiylar = [[Xurshida Xoliqova]]<br />[[Nelli Kiyamova]]<br />[[Marko Spittka]] | medallar = }} {{Medallar |uzunlik = 255px |tasvir = |medallar = {{musobaqa|[[Yozgi Olimpiada oʻyinlari]]}} {{medal|Oltin|[[2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Parij 2024]]|[[Dzyudo 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – ayollar 52 kg|52 kg]]}} {{musobaqa|[[Dzyudo boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]]}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo 2024-yilgi Jahon chempionatida|Abu-Dabi 2024]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo 2023-yilgi Jahon chempionatida|Doʻha 2023]]|52 kg}} {{medal|Bronza|[[Dzyudo 2021-yilgi Jahon chempionatida|Budapesht 2021]]|aralash jamoa}} {{musobaqa|[[Yozgi Osiyo oʻyinlari]]}} {{medal|Oltin|[[2022-yilgi Yozgi Osiyo oʻyinlari|Xanchjou 2023]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[2022-yilgi Yozgi Osiyo oʻyinlari|Xanchjou 2023]]|aralash jamoa}} {{musobaqa|[[Dzyudo boʻyicha Osiyo chempionati|Osiyo chempionati]]}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo 2022-yilgi Osiyo chempionatida|Nursulton 2022]]|52 kg}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo 2019-yilgi Osiyo chempionatida|Fujayra 2019]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo 2021-yilgi Osiyo chempionatida|Bishkek 2021]]|52 kg}} {{medal|Bronza|[[Dzyudo 2024-yilgi Osiyo chempionatida|Hong Kong 2024]]|52 kg}} {{musobaqa|[[Dzyudo boʻyicha Katta dubulgʻa turniri|„Katta dubulgʻa“ turniri]]}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2024-yilgi Katta dubulgʻa turniri|Boku 2024]]|52 kg}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2023-yilgi Katta dubulgʻa turniri (Tbilisi)|Tbilisi 2023]]|52 kg}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2022-yilgi Katta dubulgʻa turniri (Boku)|Boku 2022]]|52 kg}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2022-yilgi Katta dubulgʻa turniri (Ulan-Bator)|Ulan-Bator 2022]]|52 kg}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2021-yilgi Katta dubulgʻa turniri|Antaliya 2021]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo boʻyicha 2022-yilgi Katta dubulgʻa turniri|Abu Dabi 2022]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo boʻyicha 2022-yilgi Katta dubulgʻa turniri (Analiya)|Antaliya 2022]]|52 kg}} {{medal|Bronza|[[Dzyudo boʻyicha 2023-yilgi Katta dubulgʻa turniri|Ulan-Bator 2023]]|52 kg}} {{musobaqa|[[Dzyudo boʻyicha Gran-Pri turniri|„Gran-Pri“ turniri]]}} {{medal|Oltin|[[Dzyudo boʻyicha 2024-yilgi Gran-Pri turniri|Odivelas 2024]]|52 kg}} {{medal|Kumush|[[Dzyudo boʻyicha 2016-yilgi Gran-Pri turniri|Toshkent 2016]]|52 kg}} {{musobaqa|[[Dzyudo Butunjahon Yozgi Universiada oʻyinlarida|Butunjahon Yozgi Universiada oʻyinlari]]}} {{medal|Bronza|[[Dzyudo 2019-yilgi Butunjahon Yozgi Universiadasida|Neapol 2019]]|52 kg}} {{musobaqa|[[Butunjahon harbiy oʻyinlar]]}} {{medal|Bronza|[[Dzyudo 2019-yilgi Butunjahon harbiy oʻyinlarida|Uxan 2019]]|52 kg}} {{musobaqa|[[Islom birdamlik oʻyinlari]]}} {{medal|Oltin|[[2021-yilgi Islom birdamlik o'yinlari|Koʻniya 2022]]|52 kg}} }} '''Diyora Baxtiyor qizi Keldiyorova''' (1998-yil 13-iyul, [[Juma (shahar)|Juma]], [[Pastdargʻom tumani]], [[Samarqand viloyati]], [[Oʻzbekiston]]) – oʻzbekistonlik [[Dzudo|dzyudochi]]. [[Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sportchi]]<ref>{{cite web|url=https://kun.uz/news/2023/08/25/bir-qator-sportchilar-unvon-va-ordenlar-bilan-taqdirlandi|title=Бир қатор спортчилар унвон ва орденлар билан тақдирланди}}</ref>. 52 kg gacha vazn toifasida [[2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|XXXI Yozgi Olimpiada oʻyinlari ishtirokchisi]], ikki karra Osiyo chempioni, Yozgi Osiyo oʻyinlari chempioni, uch karra Jahon chempionati sovrindori. 2024-yil [[Fransiya]]ning [[Parij]] shahrida boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida [[Dzyudo 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – ayollar 52 kg|Dyuzdo sport turining 52 kg vazn toifasida]] oltin medal sohibasi. [[Oʻzbekiston Respublikasi Mudofaa vazirligi]] [[katta leytenant]]i<ref name="qalampir">{{veb manbasi |url=https://qalampir.uz/news/diyera-keldiyerovaga-%D2%B3am-muddatidan-oldin-yangi-%D2%B3arbiy-unvon-berildi-106294 |sarlavha=Диёра Келдиёровага ҳам муддатидан олдин янги ҳарбий унвон берилди |familiya=Komilov |ism=Asadbek |sana=30.08.2024 |vebsayt=qalampir.uz |til= |qaralgan sana=01.09.2024 |iqtibos=}}</ref>. == Hayoti == Diyora Keldiyorova [[1998|1998-yil]] [[13-iyul|13-iyulda]] [[Pastdargʻom tumani]], [[Juma (shahar)|Juma shahrida]] tugʻilgan<ref name=":0">{{Veb manbasi |url=https://zarnews.uz/uz/post/osiyo-va-jahon-chempioni-pastdargomlik-dzyudochi-diyora-keldiyorova-turmush-chiqdi-endi-u-faoliyatini-tugatadimi |sarlavha=Osiyo va jahon chempioni, pastdarg‘omlik dzyudochi Diyora Keldiyorova turmushga chiqdi: Endi u faoliyatini tugatadimi? |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240728181257/https://zarnews.uz/uz/post/osiyo-va-jahon-chempioni-pastdargomlik-dzyudochi-diyora-keldiyorova-turmush-chiqdi-endi-u-faoliyatini-tugatadimi |arxivsana=2024-07-28 |sana=24.08.2022 |qaralgan sana=28.07.2024 |ish=zarnews.uz }}</ref><ref name=":2">{{Veb manbasi |url=https://olamsport.com/oz/news/diyora-keldiyorova-cportga-kirib-kelishimga-buvijonim-sababchi-bolganlar |sarlavha=Диёра Келдиёрова: Cпортга кириб келишимга бувижоним сабабчи бўлганлар |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729160409/https://olamsport.com/oz/news/diyora-keldiyorova-cportga-kirib-kelishimga-buvijonim-sababchi-bolganlar |arxivsana=2024-07-29 |sana=28.09.2020 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=olamsport.com }}</ref>. Keldiyorovani ota-onasi [[Balet|baletga]] berishmoqchi boʻlgan<ref name=":2" />, ammo buvisi Gulsara Quvondiqova<ref name=":4">{{Veb manbasi |url=http://marifat.uz/marifat/yangi/BUVISINING-QIZI-Qaysar-qiz.htm |sarlavha=Buvisining qizi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240802115949/http://marifat.uz/marifat/yangi/BUVISINING-QIZI-Qaysar-qiz.htm |arxivsana=2024-08-02 |sana=29.07.2024 |qaralgan sana=02.08.2024 |muallif=Husan Karvonali |ish=marifat.uz}}</ref> tufayli dzyudo sportiga kirib kelgan<ref name=":10">{{YouTube|w-MXZn_c7-A|Meet Your Judoka - Diyora Keldiyorova (UZB)|logo=1}}</ref><ref name=":2" /><ref name=":1">{{Veb manbasi |url=https://mudofaa.uz/24493/ |sarlavha=Kichik qishloqdan katta arenagacha bosib oʻtilgan mashaqqatli yoʻl |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729045650/https://mudofaa.uz/24493/ |arxivsana=2024-07-29 |sana=27.02.2023 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=mudofaa.uz |muallif=Sherzod Sharipov }}</ref>. 6 yoshidan murabbiy Xurshida Xoliqova qoʻl ostida dzyudo bilan shugʻullana boshlagan<ref name=":0" /><ref name=":1" /><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.judo.uz/newws/666 |sarlavha=Диёра Келдиёрова: Cпортга кириб келишимга бувижоним сабабчи бўлганлар |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729160412/https://www.judo.uz/newws/666 |arxivsana=2024-07-29 |sana=28.09.2020 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=judo.uz }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://marifat.uz/marifat/ruknlar/mvas/DIYORA-KELDIYOROVANING-BIRINCHI-MURABBIYI-XURSHIDA-XOLIQOVA-Diyorani-poytaxtga-yuborgim-kelmagan-lekin.htm |sarlavha=Diyora Keldiyorovaning birinchi murabbiyi Xurshida Xoliqova: Diyorani poytaxtga yuborgim kelmagan, lekin… |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240802115950/http://marifat.uz/marifat/ruknlar/mvas/DIYORA-KELDIYOROVANING-BIRINCHI-MURABBIYI-XURSHIDA-XOLIQOVA-Diyorani-poytaxtga-yuborgim-kelmagan-lekin.htm |arxivsana=2024-08-02 |sana=01.08.2024 |qaralgan sana=02.08.2024 |ish=marifat.uz |muallif=Fayoza Avlayeva }}</ref>. Diyora Keldiyorova Pastdargʻom politexnika kasb-hunar kollejida<ref name=":3" />, soʻngra [[Samarqand davlat universiteti|Samarqand davlat universitetida]] tahsil olgan<ref name=":2" />. === Oilasi === Otasi Baxtiyor Mardonov Juma paxta tozalash zavodi ishchisi<ref name=":4" />, onasi Dilorom Sharipova<ref name=":0" /> tumandagi 19-maktabgacha taʼlim muassasasi tarbiyachisi. Singlisi Gulniso, ukalari Quvondiqbek, Ogʻabek<ref name=":4" />. Turmush oʻrtogʻi dzyudochi [[Azamat Matyoqubov]] ([[1996-yil]] [[19-aprel]])<ref>{{Veb manbasi |url=https://judoinside.com/judoka/86133/Azamat_Matyakubov/judo-career |sarlavha=Azamat Matyakubov |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729035929/https://judoinside.com/judoka/86133/Azamat_Matyakubov/judo-career |arxivsana=2024-07-29 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=judoinside.com |til=ingliz tilida }}</ref>. Ular 2022-yilda turmush qurishgan<ref name=":0" /><ref>{{Veb manbasi |url=https://olamsport.com/oz/news/diyora-keldiyorova-kelinlik-libosida-foto |sarlavha=Diyora Keldiyorova kelinlik libosida |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729035929/https://olamsport.com/oz/news/diyora-keldiyorova-kelinlik-libosida-foto |arxivsana=2024-07-29 |sana=19.08.2022 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=olamsport.com }}</ref>. 2025-yil 22-avgustda qiz farzandli boʻlishgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://vaqt.uz/2025/08/22/olimpiadachi-diyora-keldiyorova-ona-boldi/ |sarlavha=Олимпиадачи Диёра Келдиёрова она бўлди |sana=vaqt.uz |qaralgan sana=22.08.2025 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250822132514/https://vaqt.uz/2025/08/22/olimpiadachi-diyora-keldiyorova-ona-boldi/ |arxivsana=2025-08-22 |muallif=Ruxsora Jovliyeva }}</ref>. == Faoliyati == [[Fayl:Diyora Keldiyorova (UZB) 2024.jpg|thumb|270px |Diyora Keldiyorova 2024-yilgi Jahon chempionatida|left]] Diyora Keldiyorova 2010-yilda ilk marotaba Oʻzbekiston chempioni boʻlgan<ref name=":0" />. 2013-yilda Oʻzbekiston terma janoasiga qabul qilingan<ref name=":0" /><ref>{{Veb manbasi |url=https://olympic.uz/oz/licensees/7238 |sarlavha=Diyora Keldiyorova |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729043639/https://olympic.uz/oz/licensees/7238 |arxivsana=2024-07-29 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=olympic.uz }}</ref> va shu yilda [[Xitoy|Xitoyning]] [[Nankin]] shahrida boʻlib oʻtgan yoshlar oʻrtasidagi Osiyo oʻyinlarida 44 kg gacha vazn toifasida bronza medalini qoʻlga kiritgan. 2016- va 2018-yillarda dzyudo boʻyicha yoshlar oʻrtasidagi Osiyo chempionatida bronza medali sohibi boʻlgan<ref>{{Cite web|url=https://www.ijf.org/athlete/17378/results?results_rank_group=cont_champ&results_place=3|title=Diyora KELDIYOROVA / IJF.org|website=www.ijf.org|access-date=2021-08-15|archive-date=2021-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20210815131400/https://www.ijf.org/athlete/17378/results?results_rank_group=cont_champ&results_place=3|deadlink=no}}</ref>. 2018-yilda [[Indoneziya|Indoneziyaning]] [[Jakarta]] shahrida boʻlib oʻtgan [[2018-yilgi Yozgi Osiyo oʻyinlari|Yozgi Osiyo oʻyinlarida]] 48 kg gacha vazn toifasida ishtirok etib, ikkinchi davrada yaponiyalik Olimpiada sovrindori [[Ami Kondo|Ami Kondoga]] 10:0 hisobida magʻlub boʻlgan. Ami Kondo gʻolib sifatida finalga yetib borgach, Keldiyorova yana bahslarda qatnashib, koreyalik dzyudochi [[Jon Yu Sun|Jon Yu Sunga]] qarshi kuch sinashgan. 1:10 hisobida magʻlub boʻlgach, turnirdagi ishtirokini yakunlaydi<ref>{{Cite web |url=https://id.asiangames2018.id/imgml/image/upload/coq7gp3nnbmyinisyknu.pdf |title=Wayback Machine |website=web.archive.org |date=2018-08-12 |access-date=2021-08-15 |archive-date=2018-08-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180812213031/https://id.asiangames2018.id/imgml/image/upload/coq7gp3nnbmyinisyknu.pdf |deadlink=yes}}</ref>. 2019-yilda [[Birlashgan Arab Amirliklari|BAAning]] [[Fujayra]] shahrida oʻtkazilgan dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida 52 kg gacha boʻlgan vazn toifasida turnir finaliga qadar yetib kelgan. Finalda moʻgʻulistonlik dzyudochi [[Lkhagvasurengiin Sosorbaram|Lkhagvasurengiin Sosorbaramni]] magʻlubiyatga uchratib, oltin medalni qoʻlga kiritgan<ref>{{Cite web |url=https://www.judoinside.com/event/14167/2019_Asian_Pacific_Championships_Fujairah/judo-results |title=JudoInside - Asian Pacific Championships Fujairah Event |website=www.judoinside.com |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210815121011/https://www.judoinside.com/event/14167/2019_Asian_Pacific_Championships_Fujairah/judo-results |deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web |lang=ru |url=http://stv.uz/news/newsamar/10534-diera-keldierova-iz-samarkanda-zavoevala-zoloto.html |title=Диёра Келдиёрова из Самарканда завоевала «золото» |website=Телерадиокомпания СТВ |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210815131402/http://stv.uz/news/newsamar/10534-diera-keldierova-iz-samarkanda-zavoevala-zoloto.html |deadlink=no}}</ref>. Shuningdek, Italiyaning Neapol shahrida boʻlib oʻtgan yozgi Universiadada 52 kg vazn toifasida bronza medali sohibi boʻlgan<ref>{{Cite web |lang=en-US |url=https://www.universiade2019napoli.it/judo-2/ |title=[:it]Judo[:en]JUDO[:] |website=Napoli 2019 |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210815131403/https://www.universiade2019napoli.it/judo-2/ |deadlink=no}}</ref>. Xitoyning Uxan shahrida boʻlib oʻtgan butunjahon harbiy oʻyinlarida bronza medaliga ega chiqqan. Diyora Keldiyorova 2021-yilda Turkiyaning [[Antaliya]] shahrida dzyudo boʻyicha „Katta dubulgʻa“ turkumiga kiruvchi turnir finalida ispaniyalik [[Estrella Lopes|Estrella Lopesni]] magʻlub etgan. Ushbu gʻalaba tufayli Diyora Keldiyorova dzyudo boʻyicha „Katta dubulgʻa“ turkumiga kiruvchi turnirda oltin medalni qoʻlga kiritgan birinchi oʻzbek qiziga aylangan<ref>{{Cite web |lang=ru |url=https://uznews.uz/ru/article/30203/ |title=Диёра Келдиёрова стала первой девушкой из Узбекистана, завоевавшей золото «Большого Шлема» по дзюдо |website=uznews.uz |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210815131402/https://uznews.uz/ru/article/30203/ |deadlink=no}}</ref>. Qirgʻizistonning [[Bishkek]] shahrida dzyudo boʻyicha oʻtkazilgan Osiyo chempionatida 52 kg gacha boʻlgan vazn toifasida finalda koreyalik dzyudochi [[Park Da-Sol|Park Da-Solga]] yutqazib qoʻygan va kumush medalni qoʻlga kiritgan<ref>{{Cite web |url=https://www.ijf.org/competition/2235 |title=Asia-Oceania Senior Championships 2021 / IJF.org |website=www.ijf.org |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709182617/https://www.ijf.org/competition/2235 |deadlink=no}}</ref>. 2021-yil iyul oyida Vengriyaning [[Budapesht]] shahrida dzyudo boʻyicha boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida Keldiyorova jamoaviy chempionatda bronza medalini qoʻlga kiritgan. 52 kg gacha vazn toifasida bronza uchun kurashda [[Isroil|isroillik]] dzyudochi [[Gefen Primo|Gefen Primoga]] 10:0 hisobida yutqazgan<ref>{{Cite web |url=https://78884ca60822a34fb0e6-082b8fd5551e97bc65e327988b444396.ssl.cf3.rackcdn.com/up/2021/05/WJC_Hungary_2021_version_20_Ma-1621521232.pdf |title=Архивированная копия |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-10-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211023195245/https://78884ca60822a34fb0e6-082b8fd5551e97bc65e327988b444396.ssl.cf3.rackcdn.com/up/2021/05/WJC_Hungary_2021_version_20_Ma-1621521232.pdf |deadlink=no}}</ref>. Tokiodagi [[2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Yozgi Olimpiada oʻyinlarida]] Keldiyorova birinchi raundda [[Mongoliya|moʻgʻulistonlik]] dzyudochi Lkhagvasuren Sosorbaramga imkoniyatni boy bergan<ref>{{Cite web |lang=ru |url=https://repost.uz/vsyo-ravno-gordimsya |title=Диёра Келдиёрова проиграла в первой схватке на Олимпийских играх |website=Repost |access-date=2021-08-15 |archive-date=2021-08-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210815131400/https://repost.uz/vsyo-ravno-gordimsya |deadlink=no}}</ref>. 2023-yilning may oyida [[Qatar]] poytaxtida boʻlib oʻtgan Jahon chempionatida 52 kg gacha boʻlgan vazn toifasida oʻzbekistonlik dzyudochi finalda yaponiyalik sportchi Uta Abega yutqazib, kumush medalni qoʻlga kiritgan. 2024-yilning aprel oyida dzyudo boʻyicha Osiyo chempionatida Diyora Keldiyorova bronza medali uchun kurashda [[Koreya Respublikasi|janubiy koreyalik]] Yerin Jungni yengib, bronza medaliga sazovor boʻlgan<ref>{{Cite web |url=http://sports/news/view/diyora-keldiyorova-zavoevala-bronzovuyu-medal-chempionata-azii-20-04-2024 |title=Диёра Келдиёрова завоевала бронзовую медаль чемпионата Азии |lang=uz |last=2024-04-20 17:45:00 |website=sports.uz |date=2024-04-20 |access-date=2024-05-21 }}{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 2024-yilning 20-may kuni Birlashgan Arab Amirliklarida boʻlib oʻtgan Olimpiada oʻyinlari oldidan Jahon chempionatida Diyora finalda italiyalik sportchi [[Odette Giuffrida|Odetta Giuffridaga]] imkoniyatni boy berib, kumush medalga ega chiqdi<ref>{{Cite web |url=https://www.gazeta.uz/ru/2024/05/20/judo/ |title=Диёра Келдиёрова стала двукратной серебряной медалисткой ЧМ |lang=ru |website=Газета.uz |access-date=2024-05-21}}</ref>. [[Fayl:Judo at the 2024 Summer Olympics - Women's 52 kg awarding ceremony 01.jpg|thumb|270px|Diyora Parij 2024da oltin medal bilan taqdirlanish jarayoni.]] === Parij 2024 === Diyora Keldiyorova 2024-yilning 28-iyul kuni Parijdagi [[2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Yozgi Olimpiada oʻyinlarida]] 1/16 finalda [[ippon]] bahosi bilan (10:1) yaponiyalik [[Uta Abe|Uta Abeni]] magʻlub etdi. Finalda Keldiyorova [[Kosovo|kosovolik]] sportchi [[Distriya Krasnichi|Distriya Krasnichini]] magʻlub etib, Olimpiya chempioni boʻldi<ref>[https://olympics.com/en/paris-2024/results/judo/women--52-kg/fnl-000100-- KELDIYOROVA Diyora vs KRASNIQI Distria Results]</ref>. Diyora Keldiyorova [[Dzyudo 2023-yilgi Jahon chempionatida|ayollar oʻrtasida dzyudo boʻyicha jahon chempionatida]] kumush medal<ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2023/05/09/diyora-keldiyorova-ozbekiston-tarixida-jchda-medal-qolga-kiritgan-ilk-ayol-dzyudochi |sarlavha=Diyora Keldiyorova - O‘zbekiston tarixida JChda medal qo‘lga kiritgan ilk ayol dzyudochi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729043646/https://kun.uz/news/2023/05/09/diyora-keldiyorova-ozbekiston-tarixida-jchda-medal-qolga-kiritgan-ilk-ayol-dzyudochi |arxivsana=2024-07-29 |sana=09.05.2023 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=kun.uz }}</ref> hamda [[Dzyudo 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida – ayollar 52 kg|yozgi olimipada oʻyinlarida]] oltin medalni qoʻlga kiritgan ilk oʻzbekistonlik ayol<ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2024/07/28/diyora-keldiyorova-olimpiada-chempioni |sarlavha=Diyora Keldiyorova Olimpiada chempioni! |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240728235747/https://kun.uz/news/2024/07/28/diyora-keldiyorova-olimpiada-chempioni |arxivsana=2024-07-28 |sana=28.07.2024 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=kun.uz }}</ref> hisoblanadi. Diyora Keldiyorova 2024-yilda Oʻzbekiston Raspublikasi Prezidenti huzuridagi Ijtimoiy himoya milliy agentligining Gender tengsizligi va bolalarga nisbatan zoʻravonlikka qarshi kurashish boʻyicha maxsus vakil etib tayinlandi<ref>{{veb manbasi |title=Диёра Келдиёрова масъулиятли лавозимга тайинланди |url=https://olamsport.com/uz/m/news/diyora-keldiyorova-masuliyatli-lavozimga-tayinlandi |website=olamsport.com |accessdate=29-avgust 2024-yil}}</ref>. == Unvon va mukofotlari == Diyora Keldiyorova quyidagi unvon va mukofotlar bilan taqdirlangan: * [[Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sportchi]] faxriy unvoni (2023)<ref>{{Veb manbasi |url=https://president.uz/oz/lists/view/6617 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining „O‘zbekiston Respublikasi mustaqilligining o‘ttiz ikki yilligi munosabati bilan yuqori natijalarga erishgan sportchi va murabbiylardan bir guruhini mukofotlash to‘g‘risidagi“ farmoni |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729231449/https://president.uz/oz/lists/view/6617 |arxivsana=2024-07-29 |sana=25.08.2023 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=prezident.uz }}</ref>; * [[Leytenant]] harbiy unvoni (2022)<ref>{{Veb manbasi |url=https://qalampir.uz/uz/news/davlat-bobonov-va-diyera-keldiyerova-navbatdagi-%D2%B3arbiy-unvon-bilan-tak-dirlandi-73295 |sarlavha=Davlat Bobonov va Diyora Keldiyorova navbatdagi harbiy unvon bilan taqdirlandi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729090842/https://qalampir.uz/uz/news/davlat-bobonov-va-diyera-keldiyerova-navbatdagi-%D2%B3arbiy-unvon-bilan-tak-dirlandi-73295 |arxivsana=2024-07-29 |sana=05.12.2022 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=qalampir.uz }}</ref>; * [[Kelajak bunyodkori medali]] (2021)<ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2021/08/13/sportchi-va-murabbiylarga-davlat-mukofotlari-topshirildi |sarlavha=Sportchi va murabbiylarga davlat mukofotlari topshirildi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729042737/https://kun.uz/news/2021/08/13/sportchi-va-murabbiylarga-davlat-mukofotlari-topshirildi |arxivsana=2024-07-29 |sana=13.08.2021 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=kun.uz }}</ref>; * [[Zulfiya nomidagi davlat mukofoti]] (2016)<ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2016/03/06/14-nafar-qiz-zulfiya-nomidagi-davlat-mukofoti-bilan-taqdirlandi |sarlavha=14 nafar qiz Zulfiya nomidagi Davlat mukofoti bilan taqdirlandi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729042735/https://kun.uz/news/2016/03/06/14-nafar-qiz-zulfiya-nomidagi-davlat-mukofoti-bilan-taqdirlandi |arxivsana=2024-07-29 |sana=06.03.2016 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=kun.uz }}</ref><ref name=":3">{{Veb manbasi |url=https://samarkand.uz/about_region/zulfiya-nomidagi-davlat-mukofoti-sovrindorlari |sarlavha=Samarqand viloyatidan Zulfiya nomidagi davlat mukofoti sovrindorlari toʻgʻrisida maʼlumot |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240729042736/https://samarkand.uz/about_region/zulfiya-nomidagi-davlat-mukofoti-sovrindorlari |arxivsana=2024-07-29 |sana=20.10.2023 |qaralgan sana=29.07.2024 |ish=samarkand.uz }}</ref>. * „[[Oʻzbekiston iftixori]]“ faxriy unvoni (2024)<ref>{{cite web|url=https://daryo.uz/k/2024/08/23/diyora-keldiyorovadan-ulugbek-rashitovgacha-olimpiya-oyinlarida-ishtirok-etgan-bir-guruh-sportchi-va-murabbiylar-mukofotlandi|title=Диёра Келдиёровадан Улуғбек Рашитовгача: Олимпия ўйинларида иштирок этган бир гуруҳ спортчи ва мураббийлар мукофотланди|publisher=[[Daryo.uz]]}}</ref>. * Katta leytenant harbiy unvoni (2024-yil)<ref name="yangiliklar">{{veb manbasi |title=Diyora Keldiyorova muddatidan oldin katta leytenant bo‘ldi, Ulug‘bek Rashitov va Svetlana Osipovaga ham ilk ofitserlik unvonlari berildi |url=https://kun.uz/47331285 |website=kun.uz |accessdate=30-avgust 2024-yil}}</ref> * Toʻmaris koʻkrak nishoni (2024-yil)<ref name="yangiliklar"/>. == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * [https://www.ijf.org/judoka/17378 Diyora Keldiyorova] [[Xalqaro dzyudo federatsiyasi]] saytida * [https://www.judoinside.com/judoka/55574/Diyora_Keldiyorova/judo-career Diyora Keldiyorova] JudoInside.com saytida * [https://www.alljudo.net/judoka-46751.html Diyora Keldiyorova] AllJudo.net saytida * [https://olympics.com/en/athletes/diyora-keldiyorova Diyora Keldiyorova] [[Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi|Olympics.com]] saytida * [https://www.olympedia.org/athletes/147521 Diyora Keldiyorova] Olympedia saytida * [https://www.the-sports.org/t-spf409138.html Diyora Keldiyorova] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20241127090443/https://www.the-sports.org/t-spf409138.html |date=2024-11-27 }} The-Sports.org saytida * {{Instagram | id= diyora_keldiyorova | name= Diyora Keldiyorova }} {{DEFAULTSORT:Keldiyorova, Diyora}} {{Dzyudo boʻyicha ayollar 52 kg vazn toifasida Olimpiada chempionlari}} {{Oʻzbekiston iftixori}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi dzyudochilar]] [[Turkum:2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi dzyudochilar]] [[Turkum:2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida medal sohiblari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik ayol dzyudochilar]] [[Turkum:Oʻzbekistonning Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etgan dzyudochilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonning Olimpiada oʻyinlarida oltin medali olgan sportchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston uchun Osiyo oʻyinlari kumush medali sohiblari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Osiyo oʻyinlari sovrindorlari]] [[Turkum:2022-yilgi Osiyo oʻyinlarida medal sohiblari]] [[Turkum:Oʻzbekistonning FISU Jahon Universiadasida bronza medali olgan sportchilari]] [[Turkum:21-asrda Oʻzbekiston ayol sportchilari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Yozgi Jahon Universiada oʻyinlari sovrindorlari]] [[Turkum:2018-yilgi Osiyo oʻyinlaridagi dzyudochilar]] [[Turkum:2022-yilgi Osiyo oʻyinlaridagi dzyudochilar]] [[Turkum:2019-yilgi yozgi Universiada oʻyinlari sovrindorlari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Islom birdamlik oʻyinlari sovrindorlari]] [[Turkum:2021-yilgi Islom birdamlik oʻyinlarida medal sohiblari]] [[Turkum:Oʻzbekistonning Islom birdamlik oʻyinlarida oltin medali olgan sportchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonning Butunjahon harbiy oʻyinlarida bronza medali olgan sportchilari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Butunjahon harbiy oʻyinlari sovrindorlari]] [[Turkum:Samarqand davlat universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Oʻzbekiston chempionlari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Osiyo oʻyinlari chempionlari]] [[Turkum:Dzyudo boʻyicha Olimpiada chempionlari]] [[Turkum:2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari chempionlari]] [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan sportchilar]] [[Turkum:Kelajak bunyodkori medali sohiblari]] [[Turkum:Zulfiya nomidagi davlat mukofoti sohiblari]] 1fh15zenkqqgbawvigxmr5h4vkvuvyb 0 1207188 6312587 6284563 2026-10-19T10:59:20Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6312587 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi | ism = Deniz Undav | image = Team Germany, Ecuador v Germany at 2026 Fifa World Cup by YantsImages 04 Deniz Undav.jpg | toliqism = Deniz Undav<ref>{{cite web |url=https://www.premierleague.com/news/2786707 |title=2022/23 Premier League squad lists |publisher=Premier League |date=16 September 2022 |access-date=18 September 2022 |archive-date=14 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220914171120/https://www.premierleague.com/news/2786707 |url-status=live }}</ref> | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1996|7|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Quyi Saksoniya]],[[Germaniya]] | boʻyi = 1.79 m<ref>{{cite web | url=https://www.premierleague.com/players/114957/Deniz-Undav/overview | title=Denis Undav: Overview | publisher=Premier League | access-date=11 August 2022 | archive-date=29 April 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20230429164239/https://www.premierleague.com/players/114957/Deniz-Undav/overview | url-status=live }}</ref> | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | joriyklub = [[VfB Stuttgart]] | klubraqami = 26 | yoshlikyillari1 = 2002—2006 | yoshlikklublari1 = TSV Achim | yoshlikyillari2 = 2007—2012 | yoshlikklublari2 = [[SV Werder Bremen|Werder Bremen]] | yoshlikyillari3 = 2012—2014 | yoshlikklublari3 = SC Weyhe | yoshlikyillari4 = 2014—2015 | yoshlikklublari4 = [[TSV Havelse]] | yillar1 = 2015—2017 | klublar1 = [[TSV Havelse]] | isht1 = 67 | gollar1 = 32 | yillar2 = 2017—2018 | klublar2 = [[Eintracht Braunschweig II]] | isht2 = 18 | gollar2 = 9 | yillar3 = 2018—2020 | klublar3 = [[SV Meppen]] | isht3 = 69 | gollar3 = 23 | yillar4 = 2020—2022 | klublar4 = [[Royale Union Saint-Gilloise|Union SG]] | isht4 = 65 | gollar4 = 43 | yillar5 = 2022—2024 | klublar5 = [[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]] | isht5 = 22 | gollar5 = 5 | yillar6 = 2023—2024 | klublar6 = {{ijara}} [[VfB Stuttgart]] | isht6 = 30 | gollar6 = 18 | yillar7 = 2024— | klublar7 = [[VfB Stuttgart]] | isht7 = 56 | gollar7 = 28 | milliyyillar = 2024— | milliyjamoa = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]] | milliyisht1 = 13 | milliygollar = 9 | boshliqyillar1 = | boshliqklublar1 = | izoh = Undav Germaniya tarkibida }} '''Deniz Undav''' ({{Lang-de|Deniz Undav}}; {{Lang-ku|Denîz Ûndew}};) — [[Germaniya|nemis]] [[Futbol|futbolchisi]], Angliyaning „Brighton & Hove Albion“ klubi va [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi]]<nowiki/>da [[Hujumchi (futbol)|hujumchi sifatida oʻynaydi]]. == Karyerasi == Undav „Achim“, „Verder“, „Veyxe“ va „Havelse“ klublari tarbiyalanuvchisi hisoblanadi. 2015-yilning 25-aprelida „Gannover 96“ning oʻrinbosarlar jamoasiga qarshi oʻyinda Germaniya toʻrtinchi ligasida debyut qilgan <ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/02/20/germany/bundesliga/hertha-bsc-berlin/rb-leipzig/3524869/ |sarlavha=Ганновер 96 II VS. Хавелсе 1:2 |nashriyot=soccerway.com |sana=2015-04-25 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2022-08-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220805192236/https://int.soccerway.com/matches/2022/02/20/germany/bundesliga/hertha-bsc-berlin/rb-leipzig/3524869/}}</ref>. 2-avgust kuni Lyubekga qarshi oʻyinda Deniz Xavelse uchun birinchi golini urgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2015/08/02/germany/regionalliga/tsv-havelse/vfb-lubeck/2087863/ |sarlavha=Хавелсе VS. Любек 5:3 |nashriyot=soccerway.com |sana=2015-08-02 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230103203336/https://int.soccerway.com/matches/2015/08/02/germany/regionalliga/tsv-havelse/vfb-lubeck/2087863/}}</ref>. 2017-yilda Undav Braunshveygning „Ayntraxt“ klubiga oʻtgan, ammo oʻrinbosarlar jamoasida oʻynagan. 2018-yilning yozida Undav Meppenga koʻchib oʻtgan. 30-iyul kuni „Sportfreunde“ ga qarshi oʻyinda u Germaniya uchinchi ligasida debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2018/07/30/germany/3-liga/sportfreunde-lotte/sv-meppen-1912/2823733/ |sarlavha=Шпортфройнде Лотте VS. Меппен 0:0 |nashriyot=soccerway.com |sana=2018-07-30 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-04 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230104013127/https://int.soccerway.com/matches/2018/07/30/germany/3-liga/sportfreunde-lotte/sv-meppen-1912/2823733/}}</ref>. 22-sentyabr kuni „Untrhaching“ga qarshi oʻyinda Deniz „Meppen“ uchun birinchi golini urgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2018/09/22/germany/3-liga/sv-meppen-1912/spvgg-unterhaching/2823803/ |sarlavha=Меппен VS. Унтрехахинг 3:3 |nashriyot=soccerway.com |sana=2018-09-22 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230103201836/https://int.soccerway.com/matches/2018/09/22/germany/3-liga/sv-meppen-1912/spvgg-unterhaching/2823803/}}</ref>. 2020-yilning yozida Undav [[Belgiya|Belgiyaning]] „Union“ jamoasiga koʻchib oʻtgan. 21-avgust kuni Deynzega qarshi oʻyinda u Belgiya Challenge Ligasida debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2020/08/21/belgium/second-division/kmsk-deinze/royal-union-st-gilloise/3323821/ |sarlavha=Дейнзе VS. Юнион 0:2 |nashriyot=soccerway.com |sana=2020-08-21 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230103201838/https://int.soccerway.com/matches/2020/08/21/belgium/second-division/kmsk-deinze/royal-union-st-gilloise/3323821/}}</ref>. 25-oktyabr kuni [[Brugge Football Club|"]][[Brugge Football Club]]" jamoasining „ikkinchi tarkibiga“ga qarshi oʻyinda Deniz „dubl“ni amalga oshirgan va „Union“ uchun birinchi gollarini urgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2020/10/25/belgium/second-division/royal-union-st-gilloise/belgium-club-brugge-kv-ii/3323850/ |sarlavha=Юнион VS. Брюгге II 6:0 |nashriyot=soccerway.com |sana=2020-10-25 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-04 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230104013125/https://int.soccerway.com/matches/2020/10/25/belgium/second-division/royal-union-st-gilloise/belgium-club-brugge-kv-ii/3323850/}}</ref>. Mavsum oxirida Deniz klubning elitaga chiqishiga yordam bergan. 2021-yil 25-iyulda [[Anderlecht (futbol klubi)|"]][[Anderlecht (futbol klubi)]]" ga qarshi oʻyinda u Yupil ligasida debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/07/25/belgium/pro-league/royal-sporting-club-anderlecht/royal-union-st-gilloise/3512055/ |sarlavha=Андерлехт VS. Юнион 1:3 |nashriyot=soccerway.com |sana=2021-07-25 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2022-10-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221026084534/https://int.soccerway.com/matches/2021/07/25/belgium/pro-league/royal-sporting-club-anderlecht/royal-union-st-gilloise/3512055/}}</ref>. 21-noyabr kuni Ostendega qarshi duelda Deniz „poker“ qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2021/11/21/belgium/pro-league/kv-oostende/royal-union-st-gilloise/3512188/ |sarlavha=Остенде VS. Юнион 1:7 |nashriyot=soccerway.com |sana=2021-11-21 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230103201841/https://int.soccerway.com/matches/2021/11/21/belgium/pro-league/kv-oostende/royal-union-st-gilloise/3512188/}}</ref>. Mavsum yakunida u klubning kumush medallarni qoʻlga kiritishiga yordam bergan va chempionat toʻpurari boʻlgan. 2022-yil boshida Undav Angliyaning „Brighton & Hove Albion“ klubiga koʻchib oʻtgan, ammo Unionda yana olti oyga ijara asosida qolgan. Transfer summasi 7 million yevroni tashkil qilgan. Oʻsha yilning yozida Deniz Braytonga qaytib kelgan. 7-avgust kuni [[Manchester United F.C.|"]][[Manchester United F.C.]]" ga qarshi oʻyinda u [[Angliya Premyer-ligasi]]<nowiki/>da debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/08/07/england/premier-league/manchester-united-fc/brighton--hove-albion-fc/3799986/ |sarlavha=Манчестер Юнайтед VS. Брайтон энд Хоув Альбион 1:2 |nashriyot=soccerway.com |sana=2022-08-07 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2022-08-07 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220807150256/https://int.soccerway.com/matches/2022/08/07/england/premier-league/manchester-united-fc/brighton--hove-albion-fc/3799986/}}</ref>. 24-avgust kuni Angliya Liga kubogi doirasida „Forest Green Rovers“ ga qarshi oʻyinda Denis „Brighton & Hove Albion“ uchun birinchi golini urgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://int.soccerway.com/matches/2022/08/24/england/league-cup/forest-green-rovers-fc/brighton--hove-albion-fc/3918245/ |sarlavha=Форест Грин Роверс VS. Брайтон энд Хоув Альбион 0:3 |nashriyot=soccerway.com |sana=2022-08-24 |til=en |qaralgan sana=2023-01-03 |arxivsana=2023-01-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230103203336/https://int.soccerway.com/matches/2022/08/24/england/league-cup/forest-green-rovers-fc/brighton--hove-albion-fc/3918245/}}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == 2024-yilning 14-martida u birinchi marta [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi]]<nowiki/>ga [[Fransiya milliy futbol terma jamoasi]] va [[Niderlandiya milliy futbol terma jamoasi]] terma jamoalariga qarshi oʻrtoqlik oʻyinlarida ishtirok etish uchun chaqirilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dfb.de/maenner-nationalmannschaft/news-detail/start-ins-em-jahr-mit-sechs-neulingen-und-sechs-rueckkehrern-259584/ |sarlavha=Start ins EM-Jahr mit sechs Neulingen und sechs Rückkehrern |sana=2024-03-14 |til=de |ish=dfb.de |nashriyot=[[Немецкий футбольный союз]] |qaralgan sana=2024-03-23 |arxivsana=2024-03-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240314132053/https://www.dfb.de/maenner-nationalmannschaft/news-detail/start-ins-em-jahr-mit-sechs-neulingen-und-sechs-rueckkehrern-259584/}}</ref>. U 23-mart kuni Fransiya terma jamoasiga qarshi oʻyinda (2:0) debyut qilgan va oʻyinning 81-daqiqasida [[Kai Havertz]]<nowiki/>ni almashtirgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dfb.de/news/detail/start-nach-mass-ins-em-jahr-259990/ |sarlavha=Traumstart ins EM-Jahr |sana=2024-03-23 |til=de |ish=dfb.de |nashriyot=[[Немецкий футбольный союз]] |qaralgan sana=2024-03-23 |arxivsana=2024-03-23 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240323221825/https://www.dfb.de/news/detail/start-nach-mass-ins-em-jahr-259990/}}</ref>. == Hayoti == [[Germaniya|Germaniyada]] Masaki urugʻiga mansub yazidiy oilasida tugʻilgan. Uning ota-onasi [[Turkiya]] janubi-sharqidagi [[Şanlıurfa (viloyat)|Şanlıurfa viloyat]]<nowiki/>ning Viranshehir shahridan<ref name=":0">{{Veb manbasi |url=https://www.voetbalprimeur.be/nieuws/923765/officieel-corona-houdt-union-niet-tegen-duitse-topschutter-zet-handtekening.html |sarlavha=OFFICIEEL: Union denkt toch al vooruit en trekt topschutter uit Duitsland aan |til=nl-BE |ish=www.voetbalprimeur.be |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231202035513/https://www.voetbalprimeur.be/nieuws/923765/officieel-corona-houdt-union-niet-tegen-duitse-topschutter-zet-handtekening.html |arxivsana=2023-12-02 |qaralgan sana=2023-12-06}}</ref>. == Yutuqlari == == = "Union" == Shtutgart bilan 2024-25 yilgi Germaniya kubogi gʻolibi * Challenger Pro ligasi gʻolibi: 2020/21 === Shaxsiy === * Jupile ligasi toʻpurari (25 gol): 2021/2022 * Jupile ligasining eng yaxshi futbolchisi: 2021/2022 * [[Bundesliga|Bundesligada]] oyning eng yaxshi futbolchisi: 2023-yil noyabr, 2024-yil yanvar == Manbalar == {{manbalar}} {{Navboxes | title = Germaniya tarkibi | bg = white | fg = black | bordercolor = black | list1 = {{Germaniya tarkibi UEFA Yevro 2024}} {{Germaniya tarkibi 2026-yilgi FIFA jahon chempionati}} }} {{Navboxes | title = Mukofotlar | bg = gold | fg = navy | list = {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} }} {{DEFAULTSORT:Undav, Deniz}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Germaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:TSV Havelse futbolchilari]] [[Turkum:Eintracht Braunschweig II futbolchilari]] [[Turkum:SV Meppen futbolchilari]] [[Turkum:Royale Union Saint-Gilloise futbolchilari]] [[Turkum:Brighton & Hove Albion F.C. futbolchilari]] [[Turkum:VfB Stuttgart futbolchilari]] [[Turkum:3. Liga futbolchilari]] [[Turkum:Regionalliga futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Challenger Pro ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Bundesliga futbolchilari]] [[Turkum:Germaniya milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2026 oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevro 2024 oʻyinchilari]] mzygwoktcdhwqf2mq4tou662hz9ofxu 0 1233018 6312366 5403441 2026-10-19T02:48:07Z Ziv 151706 ([[c:GR|GR]]) [[File:Vincent Willem van Gogh 076.jpg]] → [[File:Van Gogh - The Night Café (1888).jpg]] Crit 2: More precise 6312366 wikitext text/x-wiki {{Sanʼat asari bilgiqutisi | nomi = Tungi kafe | tasvir = Van Gogh - The Night Café (1888).jpg | tasvir_oʻlchami = 300px | izoh = | alternativa = | boshqa_til_1 = Fransuzcha | boshqa_nomi_1 = Le Café de nuit | rassom = [[Vinsent van Gog]] | katalog = {{Flatlist}} * F463 * JH1575 {{Endflatlist}} | yil = [[1888-yil]] | material = Moyboʻyoq | mavzu = | height_metric = 72.4 | width_metric = 92.1 | height_imperial = 28.5 | width_imperial = 36.3 | metric_unit = sm | dyuym_birligi = dyuym | shahar = [[New Haven (Connecticut)]] | muzey = [[Yale universiteti]] sanʼat galereyasi | egasi = }} „The Night Café“ (fransuzcha: Le Café de nuit) – [[1888-yil]] [[sentyabr]]da gollandiyalik rassom [[Vinsent van Gog]] tomonidan yaratilgan moyboʻyoqda ishlangan asar. Asar nomi pastki oʻng burchakda imzo ostida yozilgan. Ushbu asar hozirda [[Yale universiteti]]ga tegishli boʻlib, [[Yale universiteti]] sanʼat galereyasida [[New Haven (Connecticut)]]da saqlanadi. „Café de la Gare“ kafesi tasvirlangan. Bu kafeni Joze-Mishel Jinyo va uning rafiqasi Mari boshqarishgan. Ular [[1888-yil]] noyabrda [[Vinsent van Gog]] va [[Paul Gauguin]]ning „Arlésienne“ asari uchun modellar boʻlib turishgan. Keyinroq, Joze Jinyo har ikkala rassom uchun modellar sifatida suratga tushgan. == Tavsif == Asar oʻlchami 30 (Fransuz standarti) boʻlgan. Rasmda kafening ichki qismi tasvirlangan, markaziy orqa tomonda yarim yopiq eshik koʻrsatilgan boʻlib, u ehtimol, xususiy xona yoki joylarga olib boradi. Beshta mijoz devor boʻylab oʻng va chap tomonda joylashgan stollarda oʻtiribdi, Jinyo (xona egasi) esa oʻrtada, biljard stoli yonida turibdi, u tomoshabin tomonga qaragan. Sahnadagi beshta mijoz „uchta mast va tashlandiq odamlar katta umumiy xonada uxlab yoki hushidan ketgan holatda tasvirlangan“ deb taʼriflangan<ref name=mvg>Harris, Nathaniel: ''The Masterworks of Van Gogh'', pp 167-168. Godalming, Surrey, Buyuk Britaniya: Colour Library Direct, 1999.</ref><ref name=yuag>Shestack, Alan, tahrirchi, ''Yale University Art Gallery Selections'', „Vinsent van Gog“, pp 68-69, Antonia Lant („AL“). Nyu-Xeyven: Yale University Art Gallery</ref>. Juda qarama-qarshi va jonli ranglarda tasvirlangan, shift yashil, yuqori devorlar qizil, yorugʻ shiftda lampalar, pol esa asosan sariq rangda. Boʻyoq qalin surtilgan, xonaning koʻplab chiziqlari orqa tomondagi eshik tomon yoʻnaltirilgan <ref name=mvg/>. == Kelib chiqishi == Van Gogning ukasi Teoga yozgan xatida, u shunday hazil qilgan: „Jinyo mendan juda koʻp pul oldi, shuning uchun kafeni chizish orqali undan qasos olishni oʻyladim“<ref name=mvg/> <ref>Letter [ (http://webexhibits.org/vangogh/letter/18/518.htm)http://webexhibits.org/vangogh/letter/18/518.htm 518]</ref>. [[1888-yil]] sentabrining dastlabki kunlarida, Van Gogh uch kun davomida tunda suratni chizib kunduzi esa uxlagan<ref name="webexhibits.org">Letter [ (http://webexhibits.org/vangogh/letter/18/533.htm)http://webexhibits.org/vangogh/letter/18/533.htm 533]</ref>. Van Gogning ''[[Café Terrace at Night]]'' asari, unda koʻcha manzarasi, ochiq stollar va tungi osmon tasvirlangan, taxminan shu vaqt oraligʻida Arlesda chizilgan. Bu kartinada boshqa kafeni tasvirlaydi, u kattaroq va Place du Forumda joylashgan edi<ref name=mvg/>. == Tarixi == Van Gogh rasmni Ginoux bilan qarzlarini toʻlash uchun chizgan, unda Ginouxning tasviri (turib) aks etgan deb aytiladi<ref name=yuag/>. Avvaliga Moskvadagi Ivan Morozov ismli ishbilarmonning kolleksiyasining bir qismi boʻlgan rasm, 1930-yillarda Sovet hukumatlari tomonidan milliylashtirilgan va sotilgan. Rasm oxir-oqibat Stephen Carlton Clark tomonidan xarid qilindi va u rasmni [[Yale universiteti]] sanʼat galereyasiga meros qilib qoldirdi <ref>{{cite web |url=http://www.nbcconnecticut.com/news/local/A-Lawsuits-a-Go-on-a-Valuable-van-Gogh.html |title=Yale: Hands Off the Van Gogh |last1=Drazen |first1=Brad |last2=Gendreau |first2=LeAnne |date=March 26, 2009 |publisher=NBC Connecticut |access-date=2011-05-04 |archive-date=2017-03-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170318024812/http://www.nbcconnecticut.com/news/local/A-Lawsuits-a-Go-on-a-Valuable-van-Gogh.html |url-status=dead }}</ref> <ref>{{cite web |url=http://www.yaledailynews.com/news/2009/oct/27/yale-moves-to-drop-museum-suits/ |title=Yale moves to drop museum suits |author=Caplan-Bricker, Nora |date=Oct 27, 2009 |work=Yale Daily News |access-date=2012-03-04 |arxivsana=2012-02-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120202004625/http://www.yaledailynews.com/news/2009/oct/27/yale-moves-to-drop-museum-suits/ }}</ref> <ref>{{cite web|last1=Stohr|first1=Greg|title=Yale Can Keep Van Gogh Masterpiece as Supreme Court Rejects Appeal|url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2016-03-28/yale-can-keep-van-gogh-masterpiece-as-top-court-rejects-appeal|website=Bloomberg|access-date=24 May 2018|date=28 March 2016}}</ref> <ref name="iinag 2019">{{cite web |title=The Night Café – Indie pop upstarts from Liverpool |url=https://www.indieisnotagenre.com/artist/the-night-cafe/ |website=IINAG |access-date=23 August 2019}}</ref>. [[Turkum:rasmlar]] [[Turkum:Sanʼat asarlari]] [[Turkum:Tasviriy sanʼat]] [[Turkum:kartinalar]] [[Turkum:Van Gogh kartinalari]] == Manbalar == {{manbalar}} ou8n1iz0avv4d5xurctud5xl49l1fyt 0 1234616 6312515 6272348 2026-10-19T08:52:55Z Makenzis 30481 6312515 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Petar Bosančić | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|1996|4|19}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Split}}, [[Xorvatiya]] | boʻyi = {{boʻy|m=1.90}} | position = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | currentclub = [[FK Žalgiris]] | clubnumber = 37 | youthclubs1 = Solin | youthclubs2 = Hajduk Split | youthyears1 = 2006—2011 | youthyears2 = 2012—2014 | yillar1 = 2014—2018 | klublar1 = Hajduk Split | isht1 = 7 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2014—2015 | klublar2 = {{ijara}} Hajduk Split II | isht2 = 34 | gollar2 = 2 | yillar3 = 2015—2016 | klublar3 = {{ijara}} Dugopolje | isht3 = 9 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2016—2017 | klublar4 = {{ijara}} Sesvete | isht4 = 17 | gollar4 = 1 | yillar5 = 2018—2021 | klublar5 = Istra 1961 | isht5 = 73 | gollar5 = 2 | yillar6 = 2021 | klublar6 = Mariupol | isht6 = 5 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2022 | klublar7 = Široki Brijeg | isht7 = 10 | gollar7 = 0 | yillar8 = 2022—2023 | klublar8 = Cherno More | isht8 = 22 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2023—2024 | klublar9 = Riga | isht9 = 24 | gollar9 = 1 | yillar10 = 2024 | klublar10 = Auda | isht10 = 11 | gollar10 = 1 | yillar11 = 2025— | klublar11 = [[FK Žalgiris]] | isht11 = 32 | gollar11 = 1 | milliyyillar1 = 2017—2018 | milliyjamoa1 = [[Xorvatiya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Xorvatiya U21]] | millliyisht1 = 3 | milliygollar1 = 1 | pcupdate = 2026 | ntupdate = }} '''Petar Bosančić''' ({{IPA|hr|pětar bǒsaːtʃitɕ, pê-}};<ref>{{cite web|url=http://hjp.znanje.hr/index.php?show=search_by_id&id=eV5lXBM%3D|title=Pètar|quote=Pètar, Pȅtar|website=Hrvatski jezični portal|accessdate=2018-03-19|language=sh}}</ref><ref>{{cite web|url=http://hjp.znanje.hr/index.php?show=search_by_id&id=f19iXBg%3D&keyword=Bosna|title=Bȍsna|quote=Bòsānčić|website=Hrvatski jezični portal|accessdate=2018-03-19|language=sh}}</ref> 1996-yil 19-aprelda tugʻilgan) xorvatiyalik professional [[futbolchi]], Oliy Ligasining [[FK Žalgiris]] klubida [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida oʻynaydi. == Klub faoliyati == Petar Bosanchich oʻz faoliyatini NK Solin yoshlar akademiyasida faoliyatini boshlagan. 2023-yil mart oyida Bosančić Latviya Oliy ligasi klubi Riga bilan shartnoma imzolagan<ref>{{cite web|url=https://rigafc.lv/en/post/831|title="Riga" Signs Croatian Defender Bosančić|website=rigafc.lv/en|date=6 March 2023|accessdate=9 March 2023}}{{Oʻlikhavola|date=aprel 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. U 2024-yilning iyulida oʻzaro kelishuvga koʻra shartnomasini bekor qilgan holda klubni tark etgan<ref> {{cite web|url=https://rigafc.lv/pec-abpusejas-vienosanas-partraucam-ligumu-ar-bosancicu/|trans-title=By Mutual Agreement, We Are Terminating the Contract With Bosancic|title=PēC Abpusējas Bienošanās Pārtraucam Līgumu Ar Bosančiču|website=rigafc.lv|lang=lv|date=1 July 2024|accessdate=5 July 2024}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Soccerway}} {{DEFAULTSORT:Bosancic, Petar}} [[Turkum:1996-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Erkaklar futbol markaziy himoyachilari]] [[Turkum:Xorvatiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:HNK Hajduk Split futbolchilari]] [[Turkum:NK Dugopolje futbolchilari]] [[Turkum:NK Sesvete futbolchilari]] [[Turkum:NK Istra 1961 futbolchilari]] [[Turkum:FC Mariupol futbolchilari]] [[Turkum:NK Široki Brijeg futbolchilari]] [[Turkum:PFC Cherno More Varna futbolchilari]] [[Turkum:Riga FC futbolchilari]] [[Turkum:Xorvatiya futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Xorvatiya birinchi futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Ukraina Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Bosniya va Gersegovina Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Latviya Oliy ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Xorvatiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ukrainadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ukrainadagi xorvatiyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Bosniya va Gersegovinadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Bosniya va Gersegovinadagi xorvatiyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Bolgariyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Bolgariyadagi xorvatiyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Latviyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Latviyadagi xorvatiyalik muhojir sportchilar]] o9sas6r7nxqt1s9s68tl42sxiippca5 0 1245275 6312386 5893290 2026-10-19T03:21:53Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312386 wikitext text/x-wiki '''Crissy Haslam''' (qizlik familyasi: '''Garrett''', 1958-yil noyabrda tugʻilgan) – amerikalik xayriyachi, bolalar huquqlari himoyachisi. 2011–2019-yillarda [[Tennessee]] shtatining birinchi xonimi boʻlib ishlagan, uning eri [[Bill Haslam]] esa shu davr mobaynida [[Tennessee gubernatori]] lavozimida xizmat qilgan<ref name=":0">{{Cite web |title=Building on experience as Knoxville's mayor, 'optimistic and enthusiastic' Haslam begins leading sta |url=http://www.knoxnews.com/news/local/building-on-experience-as-knoxvilles-mayor-optimistic-and-enthusiastic-haslam-begins-leading-sta-ep--358160581.html |access-date=2023-04-02 |website=knoxnews.com |language=en |arxivsana=2016-09-18 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160918004410/http://www.knoxnews.com/news/local/building-on-experience-as-knoxvilles-mayor-optimistic-and-enthusiastic-haslam-begins-leading-sta-ep--358160581.html }}</ref>. == Yoshligi va taʼlimi == Crissy Garrett 1958-yil noyabr oyida [[Texas]] shtatining [[Houston]] shahrida Chris va Ed Garrett oilasida tugʻilgan<ref>{{Cite web |title=Biography |url=http://crissyhaslam.weebly.com/biography.html |access-date=2023-04-02 |website=Crissy HaslamTENNESSEE BIRINCHI XONIMI}}</ref> Yoshligida oilasi bilan [[Tennessee]] shtatining [[Memfis]] shahriga koʻchib oʻtgan va u yerda Saint Mary’s Episcopal maktabida tahsil olgan. 1980-yilda Emory universitetini moliya va marketing yoʻnalishlari boʻyicha tamomlagan. Keyin [[Knoxville]]ga koʻchib oʻtib, Tennessi universitetida qabul qilish boʻyicha yordamchi direktor boʻlib ishlagan. 1985-yilda taʼlim sohasida magistr darajasini olgan<ref name=":1">{{Cite web |title=Crissy Haslam |url=https://www.nga.org/governor-spouse/crissy-haslam/ |access-date=2023-04-02 |website=National Governors Association}}</ref><ref>{{Cite web |date=2017-04-05 |title=Crissy Haslam Biography - Wife of Governor Bill Haslam |url=https://biographytree.com/biography/crissy-haslam-biography-wife-governor-bill-haslam/ |access-date=2023-04-02 |website=BiographyTree |language=en-US}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Tennessee birinchi xonimi (2011–2019) == 2011-yilda eri Bill Tennessee gubernatori lavozimiga qasamyod qilgach, Crissy shtatning birinchi xonimi boʻlgan. Haslamning birinchi xonim sifatidagi faoliyati bolalarning taʼlimi va oʻqish qobiliyatida ota-onalarning ishtirokini oshirishga qaratilgan edi<ref name=":2">{{Cite web |title=About Crissy |url=https://www.tn.gov/former-firstlady-haslam/about-crissy.html |access-date=2023-04-02 |website=tn.gov |language=en |arxivsana=2023-04-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230402153245/https://www.tn.gov/former-firstlady-haslam/about-crissy.html }}</ref>. 2012-yil 1-iyunda Haslam „Read20 Family Book Club“ loyihasini ishga tushirgan, uning maqsadi bolalar savodxonligini oshirish edi. Dastur ota-onalarga bolalari bilan kuniga kamida 20 daqiqa vaqt oʻqishga sarflashni tavsiya qilgan. Haslam [[Dollywood Foundation|Dolly Partonning Imagination Library]] tashkilotining faol homiysi boʻlib, uning faoliyatini kengaytirishga yordam bergan<ref name=":2" />. „Read20 Book Club“dan tashqari, Haslam „Read20 Book Patrol“ni ham ishga tushirgan. Bu dastur bolalar, oilalar va jamoalar oʻrtasidagi hamkorlikni, shuningdek mahalliy huquqni muhofaza qilish organlari bilan hamkorlikni ragʻbatlantirishga qaratilgan. Loyiha [[Tennessee]]dagi kam taʼminlangan jamoalar uchun kitoblar bilan taʼminlash vazifasini ham oʻtagan<ref name=":2" />. == Shaxsiy hayoti == Crissy Haslam 1981-yilda [[Knoxville]]da Bill Haslamga turmushga chiqqan. Ularning uch farzandi va yetti nabirasi bor<ref name=":0" /><ref name=":2" />. Haslam „Love Kitchen“ kabi jamoat tashkilotlarida koʻngilli boʻlib ishlagan, bu tashkilot [[Knoxville]]dagi qashshoq va uyda qolgan aholiga ovqat yetkazib berish bilan shugʻullanadi<ref name=":1" />. == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Haslam, Crissy}} [[Turkum:1958-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Amerikalik ayol xayriyachilar]] [[Turkum:Amerikalik ayol faollar]] [[Turkum:Tennessidagi faollar]] [[Turkum:Yoshlar huquqlari himoyachilari]] [[Turkum:Savodxonlikni targʻib qiluvchilar]] [[Turkum:Tennessidagi xayriyachilar]] i8y4ewnz0klk6twuq2go726yyasq36y 0 1249931 6312313 6097593 2026-10-18T18:35:35Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312313 wikitext text/x-wiki {{chala}}'''Cheksiz ma'lumot uzatish''', Inc. ([[inglizcha]]: ''Information Broadcast Unlimited'', qisqartma: IBU) — bu [[Filippin]]ning Pampanga viloyatidagi Anxeles shahrida joylashgan [[Xususiy mulk|xususiy]] [[radio]] va [[televideniye]] tarmog‘i. IBU, shuningdek, DZCL-TV nomi bilan ham tanilgan bo‘lib, Pampanga viloyatida Ultra yuqori chastotali (UHF) 38-kanalga biriktirilgan va Filippinning boshqa viloyatlarida ham vaqtincha efirga uzatish huquqiga ega<ref name="ibuntcregion7">{{cite web |url=http://ntc7.net.ph/index.php/regional-profile/radio-and-tv-broadcast-station |title="Radio va teleeshittirish stantsiyasining hududiy profili" |publisher=Milliy telekommunikatsiya komissiyasi (MTK) VII hududi}}</ref>. IBU kompaniyasining rasmiy manzili: 2510 Raffles binosi, Emerald Avenue, Ortigas markazi, Pasig shahri. Efir chastotalarining cheklanganligi sababli, IBU Metro Manilada UHF (ultra yuqori chastota) kanaliga ega emas. U Pampanga viloyatining Anxeles shahrida 105.5 FM radiostansiyasini ishlatgan (ammo bu stansiyaning egalik huquqi ''Reliance Broadcasting Unlimited'' kompaniyasiga o‘tkazilgan)<ref name="fmstationlistph">{{cite web |url=https://www.foi.gov.ph/requests/aglzfmVmb2ktcGhyHQsSB0NvbnRlbnQiEE5UQy01ODg5NDgzNDczNjIM |title=FM stansiyalari roʻyxati (pdf) |publisher=Milliy telekommunikatsiya komissiyasi (eFOI) |arxivurl=https://web.archive.org/web/20181212082345/https://www.foi.gov.ph/requests/aglzfmVmb2ktcGhyHQsSB0NvbnRlbnQiEE5UQy01ODg5NDgzNDczNjIM |arxivsana=2018-12-12 |qaralgan sana=2025-07-16}}</ref>. U Markaziy Luzon hududini keng qamrab oladi va signali Metro [[Manila]]dagi xonadonlargacha yetib boradi. ==Manbalar== {{manbalar}} ccfcysbvaaovu433udvljbehfknyf67 0 1250653 6312584 5491069 2026-10-19T10:57:32Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312584 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Carlos Bacca | image = FWC 2018 - Round of 16 - COL v ENG - Photo 125.jpg | caption = Bacca (2018-yil) | fullname = Carlos Arturo Bacca Ahumada<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://www.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |title=FIFA World Cup Russia 2018: List of Players: Colombia |publisher=FIFA |page=5 |date=15 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190611000407/https://www.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF |archive-date=11 June 2019}}</ref> | birth_date = {{birth date and age|1986|9|8|df=y}} | birth_place = [[Puerto Colombia]], Kolumbiya | height = 1.81 m<ref name="FIFA"/> | position = [[Hujumchi (futbol)#Striker|Striker]] | currentclub = [[Junior F.C.|Atlético Junior]] | clubnumber = 70 | yillar1 = 2007—2011 | klublar1 = [[Junior F.C.|Atlético Junior]] | isht1 = 97 | gollar1 = 50 | yillar2 = 2007 | klublar2 = {{ijara}} [[Barranquilla FC|Barranquilla]] | isht2 = 27 | gollar2 = 12 | yillar3 = 2007—2008 | klublar3 = {{ijara}} [[Minervén Bolívar FC|Minervén]] | isht3 = 29 | gollar3 = 12 | yillar4 = 2008 | klublar4 = {{ijara}} [[Barranquilla FC|Barranquilla]] | isht4 = 19 | gollar4 = 14 | yillar5 = 2011—2013 | klublar5 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | isht5 = 45 | gollar5 = 28 | yillar6 = 2013—2015 | klublar6 = [[Sevilla FC|Sevilla]] | isht6 = 72 | gollar6 = 34 | yillar7 = 2015—2018 | klublar7 = [[A.C. Milan|AC Milan]] | isht7 = 70 | gollar7 = 31 | yillar8 = 2017—2018 | klublar8 = {{ijara}} [[Villarreal CF|Villarreal]] | isht8 = 35 | gollar8 = 15 | yillar9 = 2018—2021 | klublar9 = [[Villarreal CF|Villarreal]] | isht9 = 75 | gollar9 = 28 | yillar10 = 2021–2022 | klublar10 = [[Granada CF|Granada]] | isht10 = 19 | gollar10 = 1 | yillar11 = 2022— | klublar11 = [[Junior F.C.|Atlético Junior]] | isht11 = 125 | gollar11 = 51 | milliyyillar1 = 2010—2018 | milliyjamoa1 = [[Kolumbiya milliy futbol terma jamoasi|Kolumbiya]] | milliyisht1 = 52 | milliygollar1 = 16 | pcupdate = 15 May 2025 }} '''Carlos Arturo Bacca Ahumada''' (1986-yil 8-sentyabrda tugʻilgan) – kolumbiyalik professional [[futbolchi]], Kategoriya Primera A toifasidagi Atletiko Junior klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] pozitsiyasida toʻp tepadi. == Mukofotlar == ;Atletiko Junior * Primera A toifasi: 2010-II, 2011-II, 2023-II ;Sevilya * UEFA Yevropa ligasi: 2013-14, 2014-15 ;Milan * Italiya Superkubogi: 2016-yil ;Vilyarreal * UEFA Yevropa ligasi: 2020-21<ref>{{cite web |url=https://www.theguardian.com/football/2021/may/26/villarreal-manchester-united-europa-league-final-2021-match-report |title=Villarreal beat Manchester United 11-10 on penalties to win Europa League final |work=The Guardian |date=26 May 2021 |access-date=26 May 2021}}</ref> ;Kolumbiya * Amerika kubogi uchinchi oʻrin: 2016-yil === Shaxsiy yutuqlari === * Belgiya birinchi divizionining eng yaxshi toʻpurari: 2012-13 * Belgiya Pro ligasining eng yaxshi futbolchisi: 2012-13 * LaLiganing Janubiy Amerikadagi eng yaxshi futbolchisi: 2013-14<ref>{{cite web |url=http://www.goal.com/en/news/12/spain/2014/10/27/5547701/ronaldo-voted-la-ligas-best-player-at-lfp-awards?ICID=HP_BN_1 |title=Ronaldo voted La Liga's best player at LFP awards |work=Goal.com |date=27 October 2014 |access-date=27 October 2014}}</ref> * UEFA Yevropa ligasining mavsumdagi tarkibi: 2014-15<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/uefaeuropaleague/news/0250-0c5109b21129-db53e4c1b485-1000--uefa-europa-league-squad-of-the-season/ |title=UEFA Europa League squad of the season |publisher=[[UEFA]] |date=3 June 2015 |access-date=3 June 2015}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons category}} * {{BDFutbol}} * {{NFT player}} * {{UEFA player}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Bacca, Carlos}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Kolumbiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Barranquilla F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Atlético Junior futbolchilari]] [[Turkum:Minervén S.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Brugge KV futbolchilari]] [[Turkum:Sevilla FC futbolchilari]] [[Turkum:AC Milan futbolchilari]] [[Turkum:Villarreal CF futbolchilari]] [[Turkum:Granada CF futbolchilari]] [[Turkum:Categoría Primera A futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:La Liga oʻyinchilari]] [[Turkum:Serie A futbolchilari]] [[Turkum:Kolumbiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Venesueladagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ispaniyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2014 oʻyinchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 2018 oʻyinchilari]] [[Turkum:Copa América 2015 oʻyinchilari]] [[Turkum:Copa América Centenario oʻyinchilari]] [[Turkum:UEFA Yevropa Ligasida gʻolib boʻlgan futbolchilar]] nr6hwpd7br4ybe8hvc2o4zv3h9isnc3 0 1252089 6312165 5787883 2026-10-18T14:17:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312165 wikitext text/x-wiki {{Qoʻshiq bilgiqutisi | nomi = Can't Feel My Face | muqova = The Weeknd - Can't Feel My Face.png | turi = singl | artist = [[The Weeknd]] | albom = [[Beauty Behind the Madness]] | b-tomon = „[[The Hills]]“ | chiqarilgan = {{Start date|2015|6|8}} | format = | yozilgan = 2013–2014-yillar | studiya = * MXM (Los-Anjeles, California) * Wolf Cousins (Stokgolm, Shvetsiya)<ref name="Canʻt Feel My Face liner notes">{{cite AV media|date=August 28, 2015|title="Can't Feel My Face liner notes"|url=https://genius.com/album_cover_arts/385249}}</ref> | janr = {{hlist|[[Pop musiqa|Pop]]|[[disko]]|[[fank]]|elektro<ref>{{cite web|first= Andy|last= Gill |title= The Weeknd, Beauty Behind the Madness - album review|website= [[The Independent]]|date= September 4, 2015|url= https://www.independent.co.uk/arts-entertainment/music/reviews/the-weeknd-beauty-behind-the-madness-album-review-10486802.html|quote=The most telling alliance is with hitmaker Max Martin, who brings a more persuasive structure to the electro grooves of “In the Night” and the No 1 hit “Can’t Feel My Face”.}}</ref>}} | davomiyligi = 3:34 | leybl = {{hlist|[[XO (yozuv leybli)|XO]]|[[Republic Records|Republic]]}} | muallif = {{hlist|Ali Payami|Savan Kotecha|Max Martin|[[The Weeknd|Abel Tesfaye]]|Peter Svensson}} | prodyuser = {{hlist|Max Martin|Ali Payami}} | prev_title = [[The Hills]] | prev_year = 2015 | next_title = [[In the Night]] | next_title2 = [[Acquainted]] | next_year = 2015 | tracks = | yana = {{External music video|{{YouTube|KEI4qSrkPAs|„Can't Feel My Face“}}}} }}'''„Can't Feel My Face“''' – [[kanada]]lik [[qoʻshiqchi]] va qoʻshiqlar muallifi [[The Weeknd|The Weekndning]] ikkinchi studiyaviy albomi – ''[[Beauty Behind the Madness]]'' (2015)dan joy olgan qoʻshiqdir. Ushbu qoʻshiq 2015-yil 8-iyunda albomning uchinchi singli sifatida chiqarilgan. Qoʻshiq mualliflari – Max Martin, Peter Svensson, Ali Payami, Savan Kotecha va The Weeknd boʻlib, prodyuserlikni Martin va Payami bajargan<ref>{{cite web |title=I Can't Feel My Face |url=http://www.warnerchappell.com/song-details/WW010488635000 |publisher=Warner/Chappell Music |access-date=}}</ref>. Tanqidchilar „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻini yuqori baholashdi va uning ohangini [[Michael Jackson|Michael Jacksonning]] ijod namunalariga qiyoslashdi; ''Rolling Stone'' jurnali esa uni 2015-yilning eng yaxshi qoʻshigʻi deb eʼlon qildi. Qoʻshiq Grammy mukofotining ikkita nominatsiyasi – „Yil yozuvi“ va „Eng yaxshi yakkaxon pop ijrosi“ uchun nomzod boʻlgan. Tijoriy jihatdan ham katta muvaffaqiyatga erishgan bu singl AQShning [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] hamda Kanadaning [[Canadian Hot 100|Hot 100]] chartlarida birinchi oʻringa chiqqan. Shuningdek, AQShda 10 milliondan ortiq nusxada sotilgani uchun Amerika Ovoz yozish sanoati assotsiatsiyasi (RIAA) tomonidan olmos sertifikatiga loyiq topilgan. Boshqa mamlakatlarda ham „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻi katta muvaffaqiyatga erishdi – Meksika, Yangi Zelandiya, Daniya, Irlandiya va Janubiy Afrikada chartlarda birinchi oʻringa chiqdi; Avstraliya, Niderlandiya, Norvegiya va Buyuk Britaniya kabi hududlarda ham eng yaxshi oʻntalik qatoridan joy oldi. == Tarixi va kompozitsiyasi == „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻi 2015-yil may oyining oxirlarida internetga sizib chiqqan<ref name="spin1">{{cite web |last1=Carley |first1=Brennan |title=The Weeknd and Max Martin Craft Pop Perfection on 'I Can't Feel My Face' |url=http://www.spin.com/2015/05/the-weeknd-i-cant-feel-my-face-max-martin-song-download-stream/ |website=Spin |access-date= |date=May 26, 2015}}</ref>. Rasmiy taqdimoti esa 2015-yil 8-iyun kuni boʻlib oʻtgan boʻlib, aynan shu kuni The Weeknd [[Apple]]'ning [[Worldwide Developers Conference|Butunjahon]] [[Worldwide Developers Conference|dasturchilar anjumanida]] ushbu qoʻshiqni ijro etgan<ref name="RS1">{{cite web |last1=Kreps |first1=Daniel |title=Hear the Weeknd's Funky New Song 'Can't Feel My Face' |url=https://www.rollingstone.com/music/news/hear-the-weeknds-funky-new-song-cant-feel-my-face-20150608 |website=Rolling Stone |access-date= |date=June 8, 2015}}</ref>. Qoʻshiq lya minor tonalligida bastalangan boʻlib, tempi daqiqasiga 108 zarbani tashkil etadi. Vokal diapazoni E₃— E₅ oraligʻida<ref>{{cite web |url=http://www.musicnotes.com/sheetmusic/mtd.asp?ppn=MN0151103 |title=The Weeknd 'Can't Feel My Face' Sheet Music |date=June 12, 2015 |publisher=Musicnotes.com |access-date=}}</ref>. Bir nechta manbalar ushbu qoʻshiqni kokain haqida deb talqin qilgan, jumladan, The Weekndning oʻzi ham „[[Reminder]]“ qoʻshigʻida bu haqda shunday degan<ref name="cocaine">{{cite magazine |last1=Lipshutz |first1=Jason |date= |title=The Weeknd, Lana Del Rey & The Rise of Songs About Drugs on Pop Radio |url=http://www.billboard.com/articles/columns/pop-shop/6663161/weeknd-lana-del-rey-songs-about-drugs-pop-radio-analysis |magazine=Billboard |access-date=}}</ref><ref name="telegraph">{{cite web |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/music/music-news/11780581/Does-Tom-Cruise-realise-I-Cant-Feel-My-Face-is-about-cocaine.html |last1=Vincent |first1=Alice |title=Does Tom Cruise realise I Can't Feel My Face is about cocaine? |website=Telegraph |date=August 3, 2015 |access-date=}}</ref><ref>{{cite news |last1=Helmore |first1=Edward |date=August 2015 |title=With dark tales of sex and drugs, is the Weeknd the next face of R&B? |newspaper=The Observer |url=https://www.theguardian.com/music/2015/aug/01/the-weeknd-next-face-r-and-b-michael-jackson |access-date=}}</ref>: {{Cquote|'''''Asli: '''''I just won a new award for a kids show, Talking 'bout a face numbing off a bag of blow<br/>'''''Tarjimasi: '''''Hozirgina bolalar shousi uchun mukofot oldim, ammo qoʻshigʻimda yuzni uvishib qolish darajasigacha olib boradigan kokain isteʼmoli haqida gap ketadi||4=|5=}} Musiqiy jihatdan, ''[[The Daily Telegraph]]'' nashridan Alice Vincent bu singlni „sintezatorlarga boy, quvnoq pop qoʻshiq“ deb tavsiflagan<ref name="telegraph" />, ''AllMusic''dan Andy Kellman esa uni „retro-zamonaviy disco-fankning mukammal namunasi“ deb atagan<ref name="AllMusic">{{cite web |url=http://www.allmusic.com/album/beauty-behind-the-madness-mw0002860864 |title=Beauty Behind the Madness – The Weeknd |publisher=AllMusic |access-date= |last=Kellman |first=Andy}}</ref>. == Tanqidiy qabul == Qoʻshiq keng eʼtirofga sazovor boʻlib, tanqidchilar tomonidan juda iliq kutib olindi. ''Spin'' jurnalidan Brennan Carley uni „pop musiqaning mukammal namunasi“, „toʻliq shakllangan, hamma narsa jamlangan hit“ deb atagan va bu qoʻshiq „‘Uptown Funk’ darajasidagi mashhurlik va har joyda eshitilish holatiga yetadi“ deb bashorat qilgan. ''Bustle'' nashridan Mallory Carra esa uni „2015-yil yozining rasmiy qoʻshigʻi“ deb atab, quyidagicha yozgan: „Bu qoʻshiq hamma narsasi yetarli, mukammaldir: quvnoq, shoʻx, quloqqa yoqimli va [[Michael Jackson|Michael Jacksonning]] uslubini eslatuvchi“<ref>{{cite web |url=https://www.bustle.com/articles/94925-the-song-of-summer-2015-is-cant-feel-my-face-by-the-weeknd-here-are |title=The Weeknd's "Can't Feel My Face" Owns Summer 2015 |date=July 4, 2015 |publisher=Bustle}}</ref>. ''[[Time (jurnal)|Time]]'' nashrining jurnalisti Esther Zuckerman ushbu qoʻshiqni „Yozning sevimli qoʻshigʻi boʻlishga yangi daʼvogar“ deb atagan va uning naqarotini „yuqumli“ deb taʼriflagan<ref>{{cite magazine |last1=Zuckerman |first1=Esther |date=May 26, 2015 |title=The Weeknd's 'I Can't Feel My Face' Is Your New Favorite Contender for Song of the Summer |url=https://time.com/3896024/the-weeknd-i-cant-feel-my-face/ |magazine=[[Time (jurnal)|Time]] |access-date= |arxiv-sana=2025-05-14 |arxiv-url=https://web.archive.org/web/20250514020121/https://time.com/3896024/the-weeknd-i-cant-feel-my-face/ |url-status=dead }}</ref>. 2015-yil iyun oyida esa ''[[Billboard]]''dan Jason Lipshutz uni „10 Best Songs of 2015 (So Far)“ roʻyxatiga kiritgan<ref>{{cite magazine |last1=Lipshutz |first1=Jason |date=June 22, 2015 |title=The 10 Best Songs of 2015 (So Far) |url=http://www.billboard.com/articles/columns/pop-shop/6605615/best-songs-of-2015-so-far-justin-bieber-rihanna-fetty-wap |magazine=Billboard |access-date=}}</ref>. ''Consequence of Sound'' nashri qoʻshiqning ohangini Michael Jackson uslubiga oʻxshatgan<ref>{{cite web |last1=Geslani |first1=Michelle |title=The Weeknd premieres new song "Can't Feel My Face" — listen |url=http://consequenceofsound.net/2015/06/the-weeknd-premieres-new-song-cant-feel-my-face-listen/ |website=Consequence of Sound |access-date= |date=June 5, 2015}}</ref>. ''Complex'' esa quyidagicha yozgan: „Qoʻshiq klassik pop ruhiga ega. The Weeknd bu yerda Michael Jackson uslubidan ilhom olgan holda, Max Martin tomonidan yaratilgan joʻshqin va energiyaga boy aranjirovka ustida kuylaydi“<ref name="Complex">{{cite web |last1=Frydenlund |first1=Zach |title=Listen to The Weeknd's "Can't Feel My Face" |url=http://www.complex.com/music/2015/06/the-weeknd-new-song-cant-feel-my-face |website=Complex |access-date= |date=June 8, 2015}}</ref>. ''Pitchfork'' sharhlovchisi Renato Pagnani qoʻshiqni Best New Track toifasiga kiritgan<ref>{{cite web |url=https://pitchfork.com/reviews/tracks/17519-the-weeknd-cant-feel-my-face/ |title="Can't Feel My Face" |publisher=Pitchfork}}</ref>. == Chartlardagi koʻrsatkichlar == „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻi AQShning [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] chartida 24-oʻrinda debyut qilgan. Qoʻshiq birinchi haftaning oʻzida 93 000 dona raqamli savdo, 4,2 million strim (AQShda) va 38 million tinglovchilik radiouzatuv auditoriyasi natijasiga erishgan<ref>{{cite magazine |date=June 19, 2015 |title=Hot 100 Chart Moves: The Weeknd Debuts With 'Can't Feel My Face' |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6605311/hot-100-chart-moves-the-weeknd |magazine=[[Billboard]] |access-date=}}</ref>. Qoʻshiq chartdagi uchinchi haftasida 6-oʻringa koʻtarilib, The Weeknd uchun navbatdagi yutuqqa aylandi – bu uning uchinchi Top 10 ga kirgan, yakkaxon ijrodagi esa ikkinchi qoʻshigʻi boʻldi. „Can't Feel My Face“ uch hafta davomida 2-oʻrinda turgach, nihoyat OMIning „Cheerleader“ qoʻshigʻini quvib oʻtib, Hot 100 chartining 1-oʻriniga koʻtarilgan. Bu The Weekndning ushbu chartdagi birinchi raqamli ilk qoʻshigʻi boʻldi. Ushbu qoʻshiq ''Billboard'' Hot 100 chartining choʻqqisida uch hafta davomida, ketma-ket boʻlmagan tarzda uch marta qayta-qayta 1-oʻringa chiqdi. Bu natija bilan „Can't Feel My Face“ bunday yutuqqa erishgan oltinchi qoʻshiq boʻldi va 2011-yilgi [[Bruno Mars|Bruno Marsning]] „Grenade“ qoʻshigʻidan beri bunday muvaffaqiyatga erishgan birinchi qoʻshiq hisoblanadi. „Can't Feel My Face“ chartda uchinchi marta 1-oʻrinni egallab turgan bir paytda, The Weekndning yana bir qoʻshigʻi – „[[The Hills]]“ ''Billboard'' Hot 100 da 2-oʻringa koʻtarildi. Bu bilan u The [[Black Eyed Peas]] dan keyin Hot 100 chartining birinchi ikki pogʻonasini yetakchi ijrochi sifatida egallagan birinchi sanʼatkor boʻldi<ref>{{cite web |url=http://www.billboard.com/articles/columns/chart-beat/6693398/the-weeknd-no-1-2-hot-100-cant-feel-my-face-the-hills |title=The Weeknd at No. 1 and No. 2 on Hot 100 |publisher=Billboard.com}}</ref>. Keyingi haftada esa „The Hills“ 1-oʻringa chiqdi va „Can't Feel My Face“ 3-oʻringa tushdi. Bu bilan The Weeknd [[Taylor Swift|Taylor Swiftdan]] keyin bir qoʻshigʻi boshqa bir qoʻshigʻi bilan 1-oʻrinni almashtirgan birinchi sanʼatkor boʻldi. „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻi chartning kuchli 10 talik qismida 19 hafta davomida saqlanib turgan, va 2015-yil 21-noyabr kuni undan chiqib ketgan. 2016-yil mart oyidagi maʼlumotlarga koʻra, qoʻshiq AQShda 2,413,488 nusxada sotilgan<ref name="us_sales">{{cite web |url=http://hiphopdx.com/news/id.37775/title.hip-hop-single-sales-rihanna-g-eazy-yo-gotti |title=Hip Hop Single Sales: Rihanna, G-Eazy & Yo Gotti |publisher=HipHopDX |last=Mansell |first=Henry |date=March 5, 2016 |access-date= |arxivsana=2016-03-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160309013352/http://hiphopdx.com/news/id.37775/title.hip-hop-single-sales-rihanna-g-eazy-yo-gotti }}</ref>. „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻi Avstraliyada 2015-yil 20-iyun kuni chartga 27-oʻrinda kirib keldi<ref>{{cite web |url=http://ariacharts.com.au/chart/singles/78449 |title=ARIA Australian Top 50 Singles Chart |publisher=Australian Recording Industry Association |date=June 22, 2015 |access-date= |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150629135039/http://ariacharts.com.au/chart/singles/78449 |archive-date=June 29, 2015}}</ref>. Keyinchalik u bu chartda 2-oʻringacha koʻtarildi. [[Yangi Zelandiya|Yangi Zelandiyada]] esa qoʻshiq 2015-yil 22-iyun kuni 12-oʻrinda debyut qilgan va chartda toʻrt hafta davomida, ammo ketma-ket boʻlmagan holda 2-oʻrinda turgan. Nihoyat, toʻqqizinchi haftasida 1-oʻringa koʻtarilgan<ref name="NZ peak">{{cite web |url=https://aotearoamusiccharts.co.nz/archive/singles/2015-09-11 |title=NZ Top 40 Singles Chart |publisher=Recorded Music NZ |date=August 17, 2015 |access-date=}}</ref>. Buyuk Britaniyada esa „Can't Feel My Face“ 34-oʻrinda debyut qilgan, bu „The Hills“ chartga kirganidan ikki hafta keyin sodir boʻlgan. Keyinchalik u 3-oʻringa koʻtarilgan va bu bilan The Weekndning mamlakatdagi ikkinchi top-10 talikdan joy olgan qoʻshigʻiga aylangan (ilgariroq „[[Earned It]]“ yil boshida 4-oʻringa chiqqan edi). Shuningdek, u oʻsha vaqtda The Weekndning Britaniyadagi eng yuqori oʻringa chiqqan qoʻshigʻi boʻlgan. Fransiyada ushbu qoʻshiq chartga 59-oʻrinda kirib kelgan va shu tariqa The Weekndning mamlakatdagi yakkaxon ijrosidagi eng yuqori debyuti boʻlgan. Bir necha hafta oʻtgach, qoʻshiq top-5 qatoriga kirgan va bu uning „Earned It“ qoʻshigʻidan keyingi ikkinchi marta Fransiyada kuchli beshlikka kirishi boʻlgan. „Can't Feel My Face“ French Singles Chartda 43 hafta davomida saqlanib qolgan. Keyinchalik qoʻshiq 75 000 nusxa savdo bilan oltin sertifikat olgan va bu uni Fransiyada „Earned It“dan keyingi ikkinchi sertifikatlangan qoʻshigʻiga aylangan<ref>{{citeweb |url=https://snepmusique.com/les-certifications/?categorie=Tout&interprete=The+Weeknd&titre=Can%27t+Feel+My+Face |title=Can't feel my face - The Weeknd |access-date=}}</ref>. Ushbu qoʻshiq Buyuk Britaniya va Fransiyadan tashqari boshqa bir qator davlatlarda ham kuchli beshlikka kirdi: Janubiy Afrika, Irlandiya, Meksika va Daniyada 1-oʻrinni, [[Chexiya]] va Slovakiyada 2-oʻrinni, Niderlandiyada 3-oʻrinni va Norvegiyada 5-oʻrinni egallagan. Qoʻshiq Shvetsiya, [[Shveysariya]], Polsha, Portugaliya, Rossiya va Italiyada kuchli oʻntalikka kirgan. Belgiya, Finlyandiya, Vengriya, Janubiy Koreya, [[Ispaniya]] va Germaniyada esa top-20 ichidan joy olgan. == Videokliplar == Qoʻshiq uchun suratga olingan videoklip rejissyor Grant Singer tomonidan ishlangan boʻlib, 2015-yil 29-iyul kuni [[Apple Music]] platformasida chiqarilgan. 2025-yil holatiga koʻra, ushbu videoklip [[YouTube]] da salkam 1,5 milliard marta tomosha qilingan va bu natija bilan The Weekndning eng koʻp koʻrilgan toʻrtinchi videosiga aylangan<ref>{{cite web |last1=Minsker |first1=Evan |title=The Weeknd Is on Fire in "Can't Feel My Face" Video |url=http://pitchfork.com/news/60348-the-weeknd-is-on-fire-in-cant-feel-my-face-video/ |website=Pitchfork Media |access-date= |date=July 28, 2015}}</ref>. Videoklipda voqea The Weekndning bir barda qoʻshiq kuylashi bilan boshlanadi – auditoriya unga deyarli eʼtibor bermaydi, faqatgina klipdagi romantik qahramon qiz (model Chanel Iman tomonidan gavdalantirilgan<ref name="idolator1">{{cite web |last1=Gracie |first1=Bianca |title=The Weeknd's "Can't Feel My Face" Video: Watch Him Get Deep Into The Zone |url=http://www.idolator.com/7602213/the-weeknd-cant-feel-my-face-video-watch |website=Idolator |access-date= |date=July 28, 2015 }}{{Oʻlikhavola|date=avgust 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>) bundan istisno. Keyin esa sahnaga bir kishi (avvalroq „The Hills“ klipida ham paydo boʻlgan Rick Wilder ijrosida) kirib keladi va The Weekndni yoqib yuboradi. Shundan soʻng, bardagi butun olomon, shu jumladan qahramon qiz ham, oʻrnidan turib raqsga tushishni boshlaydi. Videoklip The Weeknd bardan yonayotgan holatda yugurib chiqib ketishi bilan yakunlanadi. Qoʻshiq uchun muqobil videoklip 2021-yil 2-sentabr kuni taqdim etilgan<ref>{{cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=ntMD9G9u1rI |title=The Weeknd - Can't Feel My Face (Alternate Video) |date=September 2, 2021 |work=YouTube}}</ref>. == Jonli ijro == The Weeknd „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻini ilk bor jonli ijro etgan chiqishi [[Apple]]<nowiki/>ʼning WWDC 2015 tadbirida, raqamli relizdan bir kun oldin amalga oshgan. 2015-yil 10-iyul kuni [[Taylor Swift]] Abelni 1989 World Tour doirasidagi [[East Rutherford|East Rutherforddagi]] [[MetLife Stadium|MetLife stadionidagi]] konsertiga taklif qilgan<ref>{{cite web |url=http://www.billboard.com/articles/columns/pop-shop/6627235/taylor-swift-1989-tour-the-weeknd-us-womens-soccer-team-new-jersey |title=Taylor Swift 1989 tour: The Weeknd, U.S. Women's Soccer Team Shines & 8 More Enchanting Moments |website=Billboard.com |date=July 11, 2015 |access-date=}}</ref>. Qoʻshiq ilk bor televizorda jonli tarzda 2015-yilgi MTV Video Music Awards marosimida ijro etilgan<ref>{{cite web |url=http://www.mtv.com/news/2231542/the-weeknd-2015-vma-i-cant-feel-my-face/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20150807002931/http://www.mtv.com/news/2231542/the-weeknd-2015-vma-i-cant-feel-my-face/ |url-status=dead |archive-date=August 7, 2015 |title=The Weeknd Will Perform At The 2015 VMAs And We Can't Feel Our Faces |website=MTV.com |date=August 4, 2015 |access-date=}}</ref>. Shuningdek, The Weeknd uni Victoriaʼs Secret Fashion Showda ham kuylagan – bu shou 2015-yil 8-dekabr kuni efirga uzatilgan<ref>{{cite web |title=The Weeknd, Tyga, & Selena Gomez Attend 'Victoria's Secret Fashion Show' |url=http://www.rap-up.com/2015/11/11/victorias-secret-fashion-show-the-weeknd-tyga-selena-gomez/ |website=Rap-Up |access-date= |date=November 11, 2015 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20151113004558/http://www.rap-up.com/2015/11/11/victorias-secret-fashion-show-the-weeknd-tyga-selena-gomez/ |arxivsana=2015-11-13}}</ref>. Bundan tashqari, The Weeknd Super Bowl LV halftime showda ham ushbu qoʻshiqning bir qismini ijro etgan. == Martin Garrix remix == 2015-yil 6-noyabr kuni DJ va prodyuser Martin Garrix tomonidan „Can't Feel My Face“ qoʻshigʻining remiksi chiqarilgan. Ushbu remiks [[XO (yozuv leybli)|XO leybli]] orqali nashr etilgan boʻlib, 4 daqiqa 12 soniya davom etadi. Bu remiks Beauty Behind the Madness albomining Yaponiya nashridan joy olgan<ref>{{Cite web |url=http://www.hmv.co.jp/artist_Weeknd_000000000501474/item_Beauty-Behind-The-Madness-Ltd_6846432 |title=Beauty Behind the Madness}}</ref>. == Treklar roʻyxati == {{Track listing | headline = Raqamli yuklab olish<ref>{{Cite web|url=https://open.spotify.com/track/6RsWqX8zABZLhZydXxEFOm|title = Can't Feel My Face| website=[[Spotify]] }}</ref> | title1 = Canʼt Feel My Face | length1 = 3:27 }} {{Track listing | headline = CD singl<ref>{{Cite web|url=https://www.discogs.com/The-Weeknd-Cant-Feel-My-Face/release/7436240|title = The Weeknd – Can't Feel My Face (2015, CD)| website=[[Discogs]] | date=September 4, 2015 }}</ref> | title1 = Canʼt Feel My Face | length1 = 3:35 | title2 = [[The Hills]] | length2 = 4:02 }} {{Track listing | headline = The Unreal Remixes EP<ref>{{Cite web|url=https://coccus.bandcamp.com/album/cant-feel-my-face-the-unreal-remixes|title = The Weeknd - Can't Feel My Face (The Unreal Remixes) (2022, Digital)}}</ref> | title1 = Canʼt Feel My Face (Liuos Remix) | length1 = 4:38 | title2 = Canʼt Feel My Face (Skurken Remix) | length2 = 4:11 | title3 = Canʼt Feel My Face (Marie Wilhelmine Anders Remix) | length3 = 5:35 | title4 = Canʼt Feel My Face (Klordop Remix) | length4 = 4:13 | title5 = Canʼt Feel My Face (Pyrococcus Remix) | length5 = 5:42 }} == Chartlar == {{col-begin}} {{col-2}} === Haftalik chartlar === {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:center;" |- ! scope="col"| Chart (2015–2021) ! scope="col"| Eng yuqori<br />oʻrin |- {{single chart|Billboardhot100|1|artist=The Weeknd|access-date=August 10, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardadultcontemporary|13|artist=The Weeknd|access-date=August 11, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardadultpopsongs|2|artist=The Weeknd|access-date=August 11, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboarddanceclubplay|20|artist=The Weeknd|access-date=August 25, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboarddanceairplay|2|artist=The Weeknd|access-date=August 11, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardrandbhiphop|1|artist=The Weeknd|access-date=July 14, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardpopsongs|1|artist=The Weeknd|access-date=August 11, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardrandbhiphopairplay|46|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 26, 2022}} |- {{single chart|Billboardrhythmic|1|artist=The Weeknd|access-date=July 21, 2015|rowheader=true}} |- |- ! scope="row"| {{ARG}} ([[Monitor Latino]])<ref>{{cite web|url=http://charts.monitorlatino.com/top20/Argentina/General/20160711|publisher=[[Monitor Latino]]|access-date=May 1, 2017|title=Top 20 Argentina – Del 11 al 18 de Julio, 2016|language=es|date=July 11, 2016}}</ref> | 12 |- {{single chart|Australia|2|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=July 18, 2015|rowheader=true}} |- ! scope="row"| {{AUS}} Urban ([[ARIA Charts|ARIA]])<ref>{{cite web|url=http://ariacharts.com.au/chart/urban-singles |title=ARIA Australian Top 40 Urban Singles Chart |publisher=ARIA Charts |access-date=August 25, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20150823090939/http://www.ariacharts.com.au/chart/urban-singles |archive-date=August 23, 2015 }}</ref> | 1 |- {{single chart|Austria|14|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 27, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Flanders|13|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 28, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Flanders Urban|3|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=October 18, 2015|rowheader=true|refname="Flanders Urban"}} |- {{single chart|Wallonia|24|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=September 11, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|UK|3|date=2015-08-20|access-date=July 31, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|UKrandb|1|date=2015-08-13|access-date=June 21, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Denmark|1|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 15, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardeurodigital|4|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 24, 2022}} |- {{single chart|Finland|11|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=September 7, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|France|5|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=September 30, 2015|rowheader=true}} |- ! scope="row"|{{FRA}} Airplay ([[Syndicat National de l'Edition Phonographique|SNEP]])<ref>{{cite web|title=Top de la semaine|url=https://snepmusique.com/classement-radio/?semaine=42?&annee=2015|access-date=October 19, 2015}}</ref> |style="text-align:center;"|2 |- {{single chart|Germany|14|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|songid=1432530|access-date=February 25, 2019|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardglobal200|81|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 24, 2022}} |- {{single chart|Ireland3|1|artist=The Weeknd|access-date=August 21, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Spain|12|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=October 18, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Israelairplay|1|year=2015|week=33|artist=THE WEEKND|song=Can't Feel My Face|rowheader=true|access-date=August 16, 2015}} |- {{single chart|Italy|9|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=September 25, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|South Africa|1|date=2015-08-11|rowheader=true|access-date=August 27, 2015}} |- ! scope="row"| {{KOR}} International ([[Gaon Chart|Gaon]])<ref>{{cite web|url=http://www.gaonchart.co.kr/main/section/chart/online.gaon?serviceGbn=ALL&termGbn=week&hitYear=2015&targetTime=36&nationGbn=E&year_time=|publisher=[[Gaon Chart]]|title=Gaon Download Chart – Issue date: 2015.08.30 – 2015.09.05|access-date=October 18, 2019}}</ref> | 13 |- {{single chart|Canada|1|artist=The Weeknd|access-date=June 19, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardcanadaac|6|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=May 20, 2020|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardcanadachrtop40|1|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=June 25, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardcanadahotac|1|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=June 25, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardcanadarock|39|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 14, 2017|rowheader=true}} |- ! scope="row"| {{LBN}} ([[The Official Lebanese Top 20|OLT20]])<ref>{{cite web|url=http://www.olt20.com/The_Weeknd|title=The Official Lebanese Top 20|publisher=[[The Official Lebanese Top 20]]|access-date=April 28, 2018}}</ref> | 6 |- ! scope="row"| {{MEX}} ([[Mexico Airplay|''Billboard'' Mexican Airplay]])<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/artist/the-weeknd/chart-history/mex/|title=The Weeknd Chart History (Mexico Airplay)|access-date=July 6, 2021|magazine=[[Billboard (magazine)|Billboard]]}}</ref> | 1 |- ! scope="row"| {{MEX}} Anglo ([[Monitor Latino]])<ref>{{cite web|url=http://charts.monitorlatino.com/top20/Print/Mexico/Anglo/20150907|title=Top 20 Inglés Del 7 al 13 de Septiembre, 2015|date=2015-09-07|work=Monitor Latinoaccessdate=2018-05-02}}</ref> | 1 |- ! scope="row" | {{MEX}} Streaming ([[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|AMPROFON]])<ref>{{cite web|url=http://www.amprofon.com.mx/top-streaming.php|title=Top 20 Streaming (del 6 al 12 de Noviembre)|publisher=[[Asociación Mexicana de Productores de Fonogramas y Videogramas|AMPROFON]]|language=es|date=November 20, 2015|access-date=November 22, 2015|archive-date=August 25, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170825234218/http://www.amprofon.com.mx/top-streaming.php|url-status=dead}}</ref> | 5 |- {{single chart|CIS|6|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=November 29, 2018|rowheader=true|songid=66426}} |- {{single chart|Dutch40|2|year=2015|week=35|access-date=August 14, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Dutch100|3|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 29, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Norway|5|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 27, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Poland|9|year=2015|chartid=1761|access-date=October 5, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Portugal|9|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|rowheader=true|access-date=August 19, 2019}} |- ! scope="row"| {{SVN}} ([[SloTop50]])<ref>{{cite web|url=http://www.slotop50.si/Glasbene-lestvice/Tedenske-lestvice/?year=2015&week=44|title=SloTop50 – Slovenian official singles chart|publisher=slotop50.si|access-date=July 18, 2018|archive-date=July 18, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180718205518/https://www.slotop50.si/Glasbene-lestvice/Tedenske-lestvice/?year=2015&week=44|url-status=dead}}</ref> | 12 |- ! scope="row" | {{VEN}} ([[Record Report]])<ref>{{cite web|archive-url=https://web.archive.org/web/20141007202805/http://www.recordreport.com.ve/publico/top100/ |title=Top 100 – Record Report |url=http://recordreport.com.ve/publico/top100/ |date=August 25, 2015 |archive-date=October 7, 2014 |work=[[Record Report]] |publisher=R.R. Digital C.A. |url-status=dead }}</ref> | 93 |- {{single chart|Hungarydance|24|year=2016|week=3|access-date=August 27, 2020|rowheader=true}} |- {{single chart|Hungaryradio|34|year=2015|week=34|access-date=September 4, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Hungarysingle|11|year=2015|week=42|access-date=October 22, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Hungarystream|6|year=2015|week=40|rowheader=true|access-date=March 24, 2022}} |- {{single chart|New Zealand|1|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 14, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Billboardjapanhot100|45|artist=The Weeknd|access-date=March 26, 2016|rowheader=true}} |- {{single chart|Scotland|7|date=2015-08-14|access-date=August 15, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Sweden|6|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=August 15, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Switzerland|8|artist=The Weeknd|song=Can't Feel My Face|access-date=September 6, 2015|rowheader=true}} |- {{single chart|Czech Republic|47|year=2015|week=31|rowheader=true|access-date=March 24, 2022}} |- {{single chart|Czechdigital|2|year=2015|week=33|rowheader=true|access-date=August 18, 2016}} |} {{col-2}} === Yillik chartlar === {|class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2015) ! scope="col"| Oʻrin |- ! scope="row"| {{US}} ''Billboard'' Hot 100<ref>{{cite magazine|title=Hot 100 Songs Year End 2015|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/hot-100-songs|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Global Media|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 12 |- ! scope="row"| {{US}} Adult Contemporary (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|title=Adult Contemporary Songs Year End 2015|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/adult-contemporary-songs|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Global Media|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 30 |- ! scope="row"| {{US}} Adult Top 40 (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|title=Adult Pop Songs Year End 2015|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/adult-pop-songs|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Media Group|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 14 |- ! scope="row"| {{US}} Hot R&B/Hip-Hop Songs (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/hot-r-and-and-b-hip-hop-songs|title=Year-end - US Hot R&B/Hop-hop Songs|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Media Group|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 5 |- ! scope="row"| {{US}} Mainstream Top 40 (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|title=Pop Songs Year End 2015|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/pop-songs|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Media Group|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 3 |- ! scope="row"| {{US}} Rhythmic (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/year-end/2015/rhythmic-songs|title=Rhythmic Songs – Year-End 2015|magazine=Billboard|access-date=August 22, 2019}}</ref> | 1 |- ! scope="row"| {{AUS}} (ARIA)<ref>{{cite web|url=http://www.aria.com.au/aria-charts-end-of-year-charts-top-100-singles-2015.htm |title=ARIA Charts - End of Year Charts - Top 100 Singles 2015 |publisher=[[Australian Recording Industry Association]] |access-date=January 6, 2016 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160124201045/http://www.aria.com.au/aria-charts-end-of-year-charts-top-100-singles-2015.htm |archive-date=January 24, 2016}}</ref> | 12 |- ! scope="row"| {{AUS}} Urban (ARIA)<ref>{{cite web|url=http://www.ariacharts.com.au/annual-charts/2015/urban-singles-chart|title= ARIA Top 100 Urban Singles 2015|publisher= ARIA|access-date=December 12, 2016}}</ref> | 6 |- ! scope="row"| {{AUT}} (Ö3 Austria Top 40)<ref>{{cite web|url=http://www.austriancharts.at/year.asp?id=2015&cat=s|title=Jahreshitparade Singles 2015|publisher=[[Ö3 Austria Top 40]]|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 54 |- ! scope="row"| {{BEL}} (Ultratop 50 Flanders)<ref>{{cite web|language=nl|url=http://www.ultratop.be/nl/annual.asp?year=2015&cat=s|title=Jaaroverzichten 2015|publisher=Ultratop|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 56 |- ! scope="row"| {{UK}} Singles (OCC)<ref>{{cite web|title=End of Year Singles Chart Top 100 - 2015|website=[[Official Charts Company|Official Charts]] |url=https://www.officialcharts.com/charts/end-of-year-singles-chart/20150104/37501/|access-date= January 4, 2016}}</ref> | 21 |- ! scope="row"| {{DEN}} (Tracklisten)<ref>{{cite web|url=http://hitlisten.nu/top2015.asp?list=Track%20100|title=Track Top-100 2015|publisher=[[Tracklisten]]|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 12 |- ! scope="row"| {{FRA}} (SNEP)<ref>{{cite web|url=https://snepmusique.com/les-tops/le-top-de-lannee/top-singles-annee/?annee=2015|title=Top de l'année Top Singles 2015|publisher=SNEP|language=fr|access-date=July 4, 2020}}</ref> | 43 |- ! scope="row"| {{GER}} (Official German Charts)<ref>{{cite web |url=https://www.offiziellecharts.de/charts/single-jahr/for-date-2015 |title=Top 100 Single-Jahrescharts|language=de |work=[[GfK Entertainment]] |publisher=offiziellecharts.de |access-date=January 6, 2016}}</ref> | 47 |- ! scope="row"| {{ESP}} (PROMUSICAE)<ref name = "SPAYE2015">{{cite web|url=https://www.elportaldemusica.es/lists/top-100-canciones/2015|title=Top 100 Songs Annual 2015|publisher=[[Productores de Música de España]]|language=es|access-date=May 9, 2022}}</ref> | 45 |- ! scope="row"| {{ISR}} (Media Forest)<ref>{{cite web|title=Israel Airplay Year End 2015|url=http://www.mediaforest.biz/Charts/YearlyCharts.aspx|publisher=Media Forest|access-date=January 5, 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20140102192257/http://www.mediaforest.biz/charts/yearlycharts.aspx|archive-date=January 2, 2014|url-status=dead}}</ref> | 6 |- ! scope="row"| {{ITA}} (FIMI)<ref>{{cite web |url=https://www.fimi.it/top-of-the-music/classifiche.kl#/charts/13/2015/0 |title=Classifica annuale 2015|language=it |publisher=[[Federazione Industria Musicale Italiana]]|access-date=January 13, 2016}}</ref> | 35 |- ! scope="row"| {{CAN}} (Canadian Hot 100)<ref>{{cite magazine|title=Canadian Hot 100 Year End 2015|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2015/canadian-hot-100|magazine=Billboard|publisher=Prometheus Global Media|access-date=December 9, 2015}}</ref> | 8 |- ! scope="row"| MDH (Tophit)<ref>{{cite web|url=https://tophit.ru/en/chart/airplay/yearly/2015-01-01/all/all|title=CIS Year-End Radio Hits (2015)|publisher=[[Tophit]]|access-date=August 12, 2019|arxivsana=2019-08-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190812094718/https://tophit.ru/en/chart/airplay/yearly/2015-01-01/all/all}}</ref> | 63 |- ! scope="row"| {{NED}} (Dutch Top 40)<ref>{{cite web|url=https://www.top40.nl/bijzondere-lijsten/top-100-jaaroverzichten/2015|title=Top 100-Jaaroverzicht van 2015|publisher=Dutch Top 40|access-date=November 10, 2019}}</ref> | 10 |- ! scope="row"| {{NED}} (Single Top 100)<ref>{{cite web|language=nl|url=http://dutchcharts.nl/jaaroverzichten.asp?year=2015&cat=s|title=Jaaroverzichten - Single 2015|publisher=[[MegaCharts]]|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 20 |- ! scope="row"| {{RUS}} Airplay (Tophit)<ref>{{cite web|url=https://tophit.ru/en/chart/russia/yearly/2015-01-01/all/all|title=Russian Top Year-End Radio Hits (2015)|publisher=[[Tophit]]|access-date=August 12, 2019|arxivsana=2019-08-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190809085302/https://tophit.ru/en/chart/russia/yearly/2015-01-01/all/all}}</ref> | 61 |- ! scope="row"| {{UKR}} Airplay (Tophit)<ref>{{cite web|url=https://tophit.ru/en/chart/ukraine/yearly/2015-01-01/all/all|title=Ukrainian Top Year-End Radio Hits (2015)|publisher=[[Tophit]]|access-date=August 12, 2019|arxivsana=2019-08-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190812093109/https://tophit.ru/en/chart/ukraine/yearly/2015-01-01/all/all}}</ref> | 148 |- ! scope="row"| {{HUN}} (Single Top 40)<ref>{{cite web|url=http://slagerlistak.hu/archivum/eves-osszesitett-listak/single_db/2015|title=Single Top 100 - eladási darabszám alapján - 2015|access-date=November 10, 2019|publisher=[[Mahasz]]}}</ref> | 60 |- ! scope="row"| {{HUN}} (Stream Top 40)<ref>{{cite web|url=https://slagerlistak.hu/archivum/eves-osszesitett-listak/stream/2015|title=Stream Top 100 - helyezés alapján - 2015|access-date=March 22, 2022|publisher=[[Mahasz]]}}</ref> | 12 |- ! scope="row"| {{NZL}} (Recorded Music NZ)<ref>{{cite web|url=https://aotearoamusiccharts.co.nz/archive/annual-singles/2015-12-31|title=Top Selling Singles of 2015|publisher=[[Recorded Music NZ]]|access-date=December 25, 2015}}</ref> | 13 |- ! scope="row"| {{SWE}} (Sverigetopplistan)<ref>{{cite web|language=sv|url=https://www.sverigetopplistan.se/chart/43?dspy=2015&dspp=1|title=Årslista Singlar – År 2015|publisher=[[Sverigetopplistan]]|access-date=January 6, 2018}}</ref> | 25 |- ! scope="row"| {{SUI}} (Schweizer Hitparade)<ref>{{cite web|url=http://hitparade.ch/charts/jahreshitparade/2015|title=Jahreshitparade 2015|publisher=Hung Medien|access-date=January 12, 2018}}</ref> | 38 |} {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:center" |- ! Chart (2016) ! Oʻrin |- ! scope="row"| {{US}} ''Billboard'' Hot 100<ref>{{cite magazine|title=Hot 100 Songs - Year-End 2016|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2016/hot-100-songs|magazine=Billboard|access-date=December 8, 2016}}</ref> | 72 |- ! scope="row"| {{US}} Hot R&B/Hip-Hop Songs (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|title=Hot R&B/Hip-Hop Songs – Year-End 2016|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2016/hot-r-and-and-b-hip-hop-songs|magazine=Billboard|access-date=August 24, 2019}}</ref> | 47 |- ! scope="row"| {{ARG}} (Monitor Latino)<ref>{{cite web|url=http://charts.monitorlatino.com/top100/anual/Argentina/General|title=Top 100 Anual 2016|access-date=August 21, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170822000556/http://charts.monitorlatino.com/top100/anual/Argentina/General|archive-date=August 22, 2017|publisher=[[Monitor Latino]]}}</ref> | 29 |- ! scope="row"| {{AUS}} Urban (ARIA)<ref>{{cite web|url=http://www.ariacharts.com.au/annual-charts/2016/urban-singles-chart|title=ARIA Top 50 Urban Singles 2016|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|access-date=January 6, 2017|archive-date=January 6, 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170106183020/http://www.ariacharts.com.au/annual-charts/2016/urban-singles-chart|url-status=dead}}</ref> | 20 |- ! scope="row"| {{UK}} Singles (OCC)<ref>{{cite web|url=https://www.officialcharts.com/charts/end-of-year-singles-chart/20160108/37501/|title=End of Year Singles Chart Top 100 – 2016|publisher=[[Official Charts Company]]|access-date=December 31, 2016}}</ref> | 79 |- ! scope="row"| {{FRA}} (SNEP)<ref>{{cite web|language=fr|url=https://snepmusique.com/les-tops/le-top-de-lannee/top-singles-annee/?annee=2016|title=Top de l'année Top Singles 2016|publisher=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|access-date=January 18, 2018}}</ref> | 132 |- ! scope="row"| {{ESP}} (PROMUSICAE)<ref name = "SPAYE2016">{{cite web|url=https://www.elportaldemusica.es/lists/top-100-canciones/2016|title=Top 100 Songs Annual 2016|publisher=[[Productores de Música de España]]|language=es|access-date=May 9, 2022}}</ref> | 87 |- ! scope="row"| {{ISR}} (Media Forest)<ref>{{cite web|title=Israel Airplay Year End 2016|url=http://www.mediaforest.biz/Charts/YearlyCharts.aspx|publisher=Media Forest|access-date=January 6, 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20140102192257/http://www.mediaforest.biz/charts/yearlycharts.aspx|archive-date=January 2, 2014|url-status=dead}}</ref> | 32 |- ! scope="row"| {{CAN}} (Canadian Hot 100)<ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2016/canadian-hot-100|title=Canadian Hot 100 – Year End 2016|magazine=Billboard|access-date=December 9, 2016}}</ref> | 36 |- ! scope="row"| {{HUN}} (Dance Top 40)<ref>{{cite web|url=http://slagerlistak.hu/archivum/eves-osszesitett-listak/dance/2016|title=Dance Top 100 - 2016|access-date=August 27, 2020|publisher=[[Mahasz]]}}</ref> | 96 |- ! scope="row"| {{HUN}} (Stream Top 40)<ref>{{cite web|url=https://slagerlistak.hu/archivum/eves-osszesitett-listak/stream/2016|title=Stream Top 100 - helyezés alapján - 2016|access-date=March 22, 2022|publisher=Mahasz}}</ref> | 85 |- ! scope="row"| {{SUI}} (Schweizer Hitparade)<ref>{{cite web|url=http://hitparade.ch/charts/jahreshitparade/2016|title=Jahreshitparade 2016|publisher=Hung Medien|access-date=January 12, 2018}}</ref> | 97 |} === Dekada chartlari === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2010–2019) ! scope="col"| Oʻrin |- ! scope="row"| {{US}} ''Billboard'' Hot 100<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/hot-100|title=Decade-End Charts: Hot 100 Songs|magazine=Billboard|access-date=November 15, 2019}}</ref> | 63 |- ! scope="row"| {{US}} Hot R&B/Hip-Hop Songs (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/decade-end/hot-r-and-b-hip-hop-songs|title=Decade-End Charts: Hot R&B/Hip-Hop Songs|magazine=Billboard|access-date=January 13, 2020}}</ref> | 29 |- ! scope="row"| {{UK}} Singles (OCC)<ref>{{cite web|url=https://www.officialcharts.com/chart-news/the-uks-official-top-100-biggest-songs-of-the-decade-2010-2019__27936/|title=The UK's Official Top 100 biggest songs of the decade|publisher=Official Charts Company|last=Copsey|first=Rob|date=December 11, 2019|access-date=December 12, 2019}}</ref> | 97 |} === Barcha davrlar chartlari === {|class="wikitable plainrowheaders" |- ! scope="col"| Chart (1958–2018) ! scope="col"| Oʻrin |- ! scope="row"| {{US}} ''Billboard'' Hot 100<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/hot-100-60th-anniversary|title=Billboard Hot 100 60th Anniversary Interactive Chart|magazine=Billboard|access-date=December 10, 2018}}</ref> | 355 |} {{col-end}} == Sertifikatsiya == {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align: center;" |+„Can't Feel My Face“ning sertifikatsiyasi !Hudud !Sertifikatsiya !Sertifikatlangan birliklar/sotuvlar |- ! scope="row" |Avstraliya ([[ARIA Charts|ARIA]]) |11× Platina |770,000 |- ! scope="row" |Belgiya (BRMA) |Platina |20,000 |- ! scope="row" |Braziliya (Pro-Música Brasil) |2× Olmos |500,000 |- ! scope="row" |Kanada (Music Canada) |Olmos |800,000 |- ! scope="row" |Daniya (IFPI Danmark) |3× Platina |270,000 |- ! scope="row" |Fransiya ([[Syndicat National de l'Édition Phonographique|SNEP]]) |Oltin |75,000 |- ! scope="row" |Germaniya (BVMI) |Platina |400,000 |- ! scope="row" |Italiya ([[Federazione Industria Musicale Italiana|FIMI]]) |3× Platina |150,000 |- ! scope="row" |Meksika (AMPROFON) |Olmos+Oltin |330,000 |- ! scope="row" |Yangi Zelandiya (RMNZ) |6× Platina |180,000 |- ! scope="row" |Norvegiya (IFPI) |Platina |40,000 |- ! scope="row" |Polsha (ZPAV) |4× Platina |200,000 |- ! scope="row" |Portugaliya (AFP) |3× Platina |60,000 |- ! scope="row" |Ispaniya (PROMUSICAE) |2× Platina |80,000 |- ! scope="row" |Shvetsiya (GLF) |6× Platina |240,000 |- ! scope="row" |Birlashgan Qirollik (BPI) |4× Platina |2,400,000 |- ! scope="row" |Qoʻshma Shtatlar (RIAA) |Olmos |10,000,000 |} == Manbalar == {{manbalar}} {{The Weeknd qoʻshiqlari}}{{Tashqi havolalar}} [[Turkum:2015-yil qoʻshiqlari]] [[Turkum:2015-yil singllari]] [[Turkum:The Weeknd qoʻshiqlari]] [[Turkum:Elektro qoʻshiqlari]] [[Turkum:The Weeknd tomonidan yozilgan qoʻshiqlar]] [[Turkum:Billboard Hot 100 chartida birinchi oʻrinni egallagan singllar]] [[Turkum:Canadian Hot 100 chartida birinchi oʻrinni egallagan singllar]] [[Turkum:Republic Records singllari]] [[Turkum:XO (yozuv leybli) singllari]] 24nfg4bwhrk4riwf12jd0c9a5b19ywn 0 1253144 6312034 6293751 2026-10-18T12:40:34Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Ermitaj]] olib tashlandi; [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312034 wikitext text/x-wiki [[File:Hermitage cat.jpeg|thumb|260px|Ermitaj mushuklaridan biri]] '''Ermitaj mushuklari''' – [[Ermitaj|Ermitaj muzeyi]]da [[Kalamushlar|kalamush]] va [[Sichqonsimonlar|sichqonlar]]ning [[Koʻpayish|intensiv koʻpayishi]]ni oldini olish maqsadida [[Sankt-Peterburg]] [[Qishki saroy|qishki saroyi]] hududida u qurilganidan beri rasman saqlanadigan mushuklar. Muzey direktori [[Mixail Piotrovskiy|M. B. Piotrovskiy]]ning soʻzlariga koʻra, „mushuklar Ermitaj hayotining afsonasi va uning ajralmas qismidir“ va „mushuklar haqidagi intervyular va suratga olishlar [[Rembrandt]]dan kam emas“<ref name="21 апреля 2012">{{cite web|url=http://www.peterburg.biz/21-aprelya-2012-den-ermitazhnogo-kota.html#ixzz3Y5HLwnbQ|title=21 апреля 2012 — День эрмитажного кота|publisher=Peterburg.biz|accessdate=2015-04-22|archive-date=2019-09-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20190913184244/http://www.peterburg.biz/21-aprelya-2012-den-ermitazhnogo-kota.html#ixzz3Y5HLwnbQ|url-status=live}}</ref><ref name="ЛГ"/>. Ermitaj mushuklarining oʻziga xos zoti haqida afsona mavjud, ammo haqiqatda Ermitaj uchun bunday zot yaratilmagan, balki Ermitaj va Qishki saroyga turli zotli xonaki mushuklar „xizmatga olingan“<ref name="Чирскова2021"/>. == Tarixi == === XVIII asr === Ermitaj mushuklarining yozma tarixi tasvirlangan voqealardan biroz keyin yozilgan va [[Pyotr I]] mushugi haqidagi hujjatli tasdigʻi boʻlmagan afsona mavjud<ref name="Чирскова2021">{{статья|автор=Чирскова |автор имя=И. М. |заглавие=Коты на государевой службе в России ХVIII века |издание=Верхневолжский филологический вестник|год=2021|ссылка=https://cyberleninka.ru/article/n/koty-na-gosudarevoy-sluzhbe-v-rossii-hviii-veka|номер=}}</ref>. Afsonalardan biriga koʻra, imperator Gollandiyadan mushuk olib kelib, uni yogʻoch Qishki saroyga joylashtiradi<ref name="Чирскова2021"/>{{sfn|Смирнов|2012|с=67}}<ref name=tv512>{{cite web|lang=ru|url=http://www.5-tv.ru/news/53648/|title=В Петербурге отмечают День эрмитажного кота|date=2012-04-21|publisher=5 канал|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-06-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20200602050525/https://www.5-tv.ru/news/53648/|url-status=live}}</ref><ref name="Голос Америки"/>. Boshqa bir taxminlarga koʻra, imperator mushukni Vologdada golland savdogaridan sotib olgan va Peterburgga olib kelgan. Aytishlaricha, Petrov mushugining ismi Vasiliy boʻlgan<ref name="Чирскова2021"/><ref name="REGNUM">{{cite web|url=http://www.regnum.ru/news/cultura/1645612.html#ixzz3Y4klZAD5|title=Эрмитажные домовые оставили 1600 записей в «Книге учёта музейных котов»|date=2013-04-07|publisher=ИА REGNUM|accessdate=2015-04-22|archive-date=2020-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20200810225148/https://regnum.ru/news/cultura/1645612.html#ixzz3Y4klZAD5|url-status=live}}</ref><ref name="ТАСС-2016-08-19">{{cite web|url=http://tass.ru/spb-news/3550092|title=Музей кошки в Петербурге восстанавливает родословную кота Петра Великого|date=2016-08-19|publisher=[[ТАСС]]|accessdate=2016-08-20|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213080050/https://tass.ru/spb-news/3550092|url-status=live}}</ref>. Imperatorning farmonida „mushuklarni omborlarda saqlash, ularni himoya qilish va sichqon hamda kalamushlarni qoʻrqitish“ buyurilgan<ref name="Наумов">{{книга|автор=Наумов, В.|заглавие=Повседневная жизнь Петра Великого и его сподвижников|ссылка=http://statehistory.ru/books/Povsednevnaya-zhizn-Petra-Velikogo-i-ego-spodvizhnikov/55|место=М.|издательство=Мол. гвардия|год=2010|серия=Живая история: Повседневная жизнь человечества|страниц=480|isbn=978-5-235-03374-0|тираж=3000|archive-date=2015-04-27|archive-url=https://web.archive.org/web/20150427025248/http://statehistory.ru/books/Povsednevnaya-zhizn-Petra-Velikogo-i-ego-spodvizhnikov/55}}</ref>. XVIII asrda sichqonlar va kalamushlar [[Pyotr I qishki saroyi|Qishki saroy]]da juda ham koʻpayib, devorlardagi teshiklarni kemirib, binoga zarar yetkazadi. Maʼlumotlarga koʻra, [[Qozon mushugi|Qozon mushuklari]] tufayli [[Qozon|Qozon shahri]]da [[Kemiruvchilar|kemiruvchilar]] yoʻq ekanligi haqida xabarlar imperator [[Yelizaveta Petrovna]]ga yetib kelgan<ref name=rusrep08 />. 1745-yilda imperator „Mushuklarni saroyga joʻnatish toʻgʻrisi“da farmon chiqardi, unda shunday deyilgan edi<ref name="Чирскова2021"/><ref name=rusrep08 />: {{quote|...Sichqonlarni tutish uchun qulay bo‘lgan eng yaxshi va eng katta o‘ttizta mushukni Qozondan topib, Sankt-Peterburgga imperator hazrati oliylarining saroyiga yuborilsin... <...> Va agar kimda shunday mushuklar boʻlsa, ularni tezroq joʻnatish uchun viloyat boʻlimiga xabar berishi lozim, farmon eʼlon qilingandan uch kun ichida, kimda borligini xabar bermasa, jarimaga tortiladi...|Imperator Yelizaveta Petrovnaning farmoni<ref>{{статья|автор=|заглавие=Именные указы императрицы Елисаветы Петровны|оригинал=[Из бумаг М. Д. Хмырова]|ссылка=http://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/Russ/XVIII/1740-1760/Elizaveta/Istoriceskij_vestnik/2/text.htm|издание=[[Исторический вестник]]|место=М.|год=1880|номер=|страницы=|isbn=|ref=Именные указы…|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304122543/http://www.vostlit.info/Texts/Dokumenty/Russ/XVIII/1740-1760/Elizaveta/Istoriceskij_vestnik/2/text.htm|archivedate=2016-03-04}}</ref><ref name="museum">{{cite web| lang=ru| date=2012-04-21 | url=http://www.museum.ru/N45730| title=День эрмитажного кота — 2012| publisher=museum.ru| accessdate=2012-07-03| archiveurl=https://web.archive.org/web/20120704100122/http://www.museum.ru/N45730| archivedate=2012-07-04| url-status=dead}}</ref>}}{{Oq|ru|…Сыскав в Казани здешних пород кладеных самых лучших и больших тридцать котов, удобных к ловлению мышей, прислать в С.-Петербург ко двору ея императорскаго величества… <…> И ежели кто имеет у себя таковых кладеных котов, оных бы для скорейшаго отправления, объявили в губернскую канцелярию конечно от публикования в три дни, опасаясь за необъявление, кто оных имеет, а не объявит, штрафа по указам…}} Farmon darhol bajarildi, mushuklar oʻz ishini qilishdi va saroyda deyarli barcha kemiruvchilar yoʻqolishdi. [[Qishki saroy]] qurilgandan soʻng, mushuklarni yangi binoga qoʻyib yuborishdi va ular tezda moshlashib olishdi. Ermitaj asoschisi imperator [[Yekaterina II Alekseyevna|Yekaterina II]] mushuklarni yoqtirmasdi, lekin ularni saroyda qoldirdi va ularga „galereyalarining qoʻriqchilari“ maqomini berib, ikki sinfga – [[hovli]] va xonakiga ajratdi<ref name=tv1erm /><ref name="Музеи России"/><ref name="Голубничая">{{cite web|url=http://gorod-plus.tv/blog/219.html|title=Анна Кондратьева: Эрмитажные коты — это душа Петербурга|author=Голубничая, А.|date=2014-10-22|publisher=Городской информационный портал Город|accessdate=2015-04-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150403062949/http://gorod-plus.tv/blog/219.html|archivedate=2015-04-03|url-status=dead}}</ref>. Ular orasida rus moviy ranglari koʻproq edi<ref name="Зорина">{{статья|ссылка=http://www.xfile.ru/best/xf_13_166/index_0.htm|автор=Зорина, А.|заглавие=«Эрмитажные коты»|год=2008|издание=Секретные материалы 20 века|тип=журнал|номер=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20081112093222/http://www.xfile.ru/best/xf_13_166/index_0.htm|archivedate=2008-11-12}}</ref>. === XIX—XX asrlar === Mushuklar Ermitajda [[Fransiya-Rossiya urushi|Napoleon bilan urush]] paytida va [[Fevral inqilobi|inqilobdan]] keyin Sovet hokimiyati davrida yashagan<ref name="bbcnews07">{{cite news|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/7029370.stm|title=Hermitage palace is cat’s whiskers|author=James Rodgers|date=2007-10-05|publisher=[[BBC]] News|accessdate=2015-04-21|archive-date=2015-07-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20150702181619/http://news.bbc.co.uk/2/hi/7029370.stm|url-status=live}}</ref>. [[Ikkinchi jahon urushi]] davrida [[Leningrad]]ni qamal qilish paytida barcha mushuklar nobud boʻldi va Qishki saroyda kalamushlar koʻpayib ketdi<ref name="Чернышёв">{{статья|автор=Чернышёв, С.|заглавие=Хранители национальных сокровищ: Коты Эрмитажа охраняют культурное наследие России|издание=Российские вести|тип=газета|место=М.|год=2012. — 25—31 июля|номер=}}</ref>. 1941-yilda sanʼat asarlari [[Yekaterinburg|Sverdlovsk]]dagi Uralga evakuatsiya qilindi va muzey yertoʻlalarida 12 ta bombapanoh qurildi<ref>{{cite web|author=|datepublished=|url=http://www.hermitagemuseum.org/html_Ru/05/hm5_1_38.html|title=1941: начало Великой Отечественной войны и эвакуация коллекций на Урал|publisher=// hermitagemuseum.org|accessdate=2012-07-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120111113713/http://www.hermitagemuseum.org/html_Ru/05/hm5_1_38.html|archivedate=2012-01-11|url-status=dead}}</ref>. [[Ulugʻ Vatan urushi|Urushdan]] keyin [[Tyumen]]dan [[Leningrad]]ga besh ming mushuk keltirildi (ularning sharafiga Tyumen shahridagi markaziy maydon [[Sibir mushuklari maydoni|Sibir mushuklari]] nomi bilan atalgan), ularning baʼzilari Ermitajga oʻtkazilgan. Tez orada kalamushlar kamaydi<ref name="Аргументы">{{статья|заглавие=Хвостатые герои. От грызунов блокадный Ленинград спасли кошки|ссылка=http://www.spb.aif.ru/leningrad/1115954|издание=Аргументы и факты|тип=газета|год=2014. — 28 февраля|archivedate=2014-09-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140906021632/http://www.spb.aif.ru/leningrad/1115954}}</ref>. 1960-yillarda mushuklar juda ham koʻpayib ketdi, ular yertoʻlalardan muzey yoʻlaklari va zallariga chiqib, yashash joylarini kengaytirdilar. Shundan keyin mushuklarni isteʼfoga chiqarishdi. Shundan keyin mushuklarni xizmatdan boʻshatishdi. Biroq, kalamushlardan himoya qilishning kimyoviy vositalari oʻzini oqlamadi va tez orada mushuklar oʻz xizmat joyiga qaytarildi<ref name="Зорина"/><ref name="Kulturologia">{{cite web|url=http://www.kulturologia.ru/news/2495/|title=В северной столице отметили День эрмитажного кота|date=2013-04-06|publisher=Kulturologia.ru|accessdate=2015-04-26|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074311/https://kulturologia.ru/news/2495/|url-status=live}}</ref>. Bir nechta Ermitaj mushuklari yashaydigan Vsevolodskdagi [[Mushuklar muzeyi]]da Rossiyadagi mushuklar, shu jumladan Ermitaj mushuklariga bagʻishlangan tarixiy ekspozitsiya taqdim etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.ipetersburg.ru/muzey-koshki/|title=Музей кошки|author=Серебренникова, Н.|publisher=iPetersburg|accessdate=2015-03-23|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074304/http://www.ipetersburg.ru/muzey-koshki/|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://bestspb.ru/ru/muzey-koshki.ru.php|title=Музей кошки|publisher=Лучшее в Санкт-Петербурге|accessdate=2015-03-23|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074305/http://bestspb.ru/ru/muzey-koshki.ru.php|url-status=live}}</ref>. == Hozirgi davr == === XXI asr === Qishki saroyga joylashgan paytdan boshlab, mushuklar doimiy ravishda kemiruvchilardan binolarni tozalash funksiyasini bajardi. Yelizaveta Petrovna tomonidan oʻrnatilgan anʼanaga koʻra, mushuklar [[Sterilizatsiya (mikrobiologiya)|sterilizatsiya]] qilinadi. Har bir mushukning oʻz pasporti, veterinariya kartasi bor va ular muzey yertoʻlalarini kalamushlardan tozalash boʻyicha malakali mutaxassis sifatida rasman roʻyxatga olingan<ref name=rusrep08 /><ref name="Зорина"/>. Mushuklar Ermitaj hududida erkin harakatlanishi mumkin, ammo ularga muzey zallariga kirish taqiqlangan. Mushuklar yashaydigan va ov qiladigan yertoʻlalar tarmogʻi (deyarli yigirma kilometr) „katta mushuk yertoʻlasi“ deb ataladi. Mushuklar uchun qulay yashash sharoitlari yaratilgan – yertoʻlalar har doim quruq va issiq, barcha xonalar erkin harakatlanish uchun kichik yoʻlaklar bilan jihozlangan. Yertoʻlaga kiradigan barcha quvurlar mushuklarning kirib kelishiga yoʻl qoʻymaslik uchun panjara bilan qoplangan. Ermitajning shamollatish tizimi qanday qurilganligi nomaʼlum, chunki chizmalar saqlanib qolmagan. Yozda mushuklar koʻproq vaqtini tashqarida, maysazorlarda, hovlilarda oʻtkazadi<ref name="Голубничая"/><ref name="Зорина"/>. Har bir mushukning oʻz idishi, uxlashi uchun savatchasi bor. Ularning barchasi emlandi, muntazam ravishda veterinariya nazorati oʻtkaziladi. Biroq, hamma mushuklar ham qariguncha yashamaydi. Ularning koʻpchiligi mashina gʻildiraklari ostida nobud boʻladi. Bu, ayniqsa, Ermitajda taʼmirlash ishlari olib borilayotganda tez-tez sodir boʻladi. Shuning uchun hovli hududida „Ehtiyot boʻling, mushuklar!“ maxsus belgilari oʻrnatilgan. Ermitaj mushuklari safi asosan nasl qoldirmaydigan mushuklar bilan toʻldiriladi<ref name="Голубничая"/><ref name="Зорина"/>. Popolnyayutsya ryadi ermitajnix kotov v osnovnom besporodnimi jivotnimi<ref>[[Конокотина, Лана|Lana Konokotina]] [https://tvspb.ru/programs/releases/90870 Koti peterburgskogo Ermitaja]. [[Санкт-Петербург (телеканал)|TV Sankt-Peterburg]]. 10 iyulya 2018, 06:35</ref>. Ermitaj xodimlari muntazam ravishda mushuklar uchun quritilgan ozuqa sotib olishadi. Muzey byudjeti toʻgʻrisidagi nizomda mushuklarni saqlash boʻyicha qoida mavjud emas. Ozuqa tashrif buyuruvchilar, muzey xodimlari, homiylarning (shu jumladan xorijiy homiylarning) xayriyalari hisobiga sotib olinadi<ref name="rusrep08">{{статья|ссылка=https://expert.ru/russian_reporter/2008/36/koty_ermitazha/|автор=[[Соколов-Митрич, Дмитрий Владимирович|Соколов-Митрич, Д.]]|заглавие=«Мяу» особого назначения|год=23 сентября 2008|издание=[[Русский репортёр]]|номер=|archivedate=2023-06-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230621133749/https://expert.ru/russian_reporter/2008/36/koty_ermitazha/}}</ref>. Mushuklarning Ermitaj byudjetida alohida roʻyxatdan oʻtgan xayriya hisobraqami mavjud. Homiylardan tushgan mablagʻlarni faqat hayvonlar ehtiyojlariga sarflash mumkin<ref name="vokrugsveta2015">{{статья|автор=Бобрович, А.|заглавие=Дворцовые стражи|ссылка=http://www.vokrugsveta.ru/article/222833/|издание=[[Вокруг света]]|тип=журнал|место=М.|год=2015|номер=|страницы=|archivedate=2015-03-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150325163900/http://www.vokrugsveta.ru/article/222833/}}</ref>. Ermitajning 250 yilligida muzey direktori Mixail Piotrovskiy 50 ta mushuk limiti belgilanganini, shuning uchun muzey ortiqcha mushuklarni ishonchli qoʻllarga topshirishini eʼlon qildi<ref name="ЛГ">{{статья|автор=Фомина, М., Каралис, Д.|заглавие=«К 250-летию откроем всё»: [Беседа с М. Пиотровским]|ссылка=http://lgz.ru/article/-7-6450-19-02-2014/k-250-letiyu-otkroem-vsye/|издание=Литературная газета|год=2014. — 19 февраля|номер=|archivedate=2015-04-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150403031847/http://lgz.ru/article/-7-6450-19-02-2014/k-250-letiyu-otkroem-vsye/}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.peterburg.ru/news/vozmi-kota-ermitazh-razdaet-svoih|title=Возьми кота: Эрмитаж раздаёт своих легендарных котиков|date=2014-08-07|publisher=Петербург.ру|accessdate=2015-04-23|archive-date=2015-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924071822/http://www.peterburg.ru/news/vozmi-kota-ermitazh-razdaet-svoih|url-status=live}}</ref>. Mushuklarning limitini nazorat qilish uchun muntazam ravishda „Uyga ketmoqchiman!“ („Etaji“ loft-loyihasi) va „Mushuklar respublikasi“ aksiyasi oʻtkaziladi<ref name="Шубина"/>. Mushukni topshirishdan oldin potensial egasi bilan suhbat oʻtkaziladi, uning koordinatalari va pasport maʼlumotlari qayd etiladi. Ustuvorlik oilaviy juftliklarga beriladi. Kommunal va ijaraga olingan kvartiralarga mushuklar berilmaydi<ref name="Голубничая"/><ref name="regnum12">{{cite news|url=http://www.regnum.ru/news/cultura/1523510.html|title=В Санкт-Петербурге отмечают «День эрмитажного кота»|date=2012-04-21|publisher=[[REGNUM]]|accessdate=2015-04-21|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074307/https://regnum.ru/news/cultura/1523510.html|url-status=live}}</ref>. Yangi xoʻjayin koʻrgazma zallariga umrbod bepul tashrif buyurish huquqini beruvchi „Ermitaj mushugi egasi“ sertifikatini oladi<ref name="Голубничая"/><ref>{{cite news|url=http://abcnews.go.com/Travel/International/russias-hermitage-museum-home-artistic-masters-cats/story?id=11218561&page=2|title=St. Petersburg’s Hermitage Museum Home to Masters… and Cats|author=Marquardt, A|date=2010-07-30|publisher=[[ABC News]]|accessdate=2015-04-21|archive-date=2020-10-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20201028005601/https://abcnews.go.com/Travel/International/russias-hermitage-museum-home-artistic-masters-cats/story?id=11218561&page=2|url-status=live}}</ref>. Muzey qoshida Ermitaj mushuklarining doʻstlari klubi mavjud<ref name=bbc08 />. Ermitaj mushuklarining asosiy qoʻriqchisi – Tatyana Danilova. Direktor yordamchisi Mariya Xaltunen ularning tarixini oʻrganadi va matbuot kotibi boʻlib ishlaydi<ref name=tv1erm>{{cite video|title=Эрмитажные коты|url=https://www.1tv.ru/shows/dobroe-utro/syuzhet-dnya/ermitazhnye-koty|date=2012-03-01|publisher=[[Первый канал]]. Доброе утро|access-date=2018-03-19|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074302/https://www.1tv.ru/shows/dobroe-utro/syuzhet-dnya/ermitazhnye-koty|url-status=live}}</ref>. Davolovchi shifokor-veterinar Anna Kondrateva hisoblanadi. U Ermitaj yaqinida, Yakubovich koʻchasi 10-uyda joylashgan „Mushuklar respublikasi“ kafesiga asos solgan<ref name="Голубничая"/><ref name="Шубина">{{Cite web|url = http://www.dp.ru/a/2011/10/26/Kotokafe_kak_v_JAponii/|title = Котокафе как в Японии|author = Шубина, И.|date = 2011-10-26|publisher = Деловой Петербург|access-date = 2015-04-24|archive-date = 2020-02-13|archive-url = https://web.archive.org/web/20200213074315/https://www.dp.ru/a/2011/10/26/Kotokafe_kak_v_JAponii/|url-status = live}}</ref>. Kondratevaning taʼkidlashicha: {{quote|Ermitaj mushuklarida eng muhimi — bu ruh, Peterburgning o‘ziga xos ruhi... Ermitaj mushuklari — bu nasl emas, balki alohida tur<ref name="Голубничая"/>.}}{{Oq|ru|…в Эрмитажных котах самое главное — это душа, своя особенная душа Петербурга… Это не порода, а особый род — Эрмитажные коты}} 2016-yil mart oyida Ermitaj mushuklari Britaniyaning [[The Daily Telegraph|Telegraph]] nashriga koʻra, koʻrish kerak boʻlgan diqqatga sazovor joylar roʻyxatiga kiritilgan<ref>{{cite web|url=http://www.gazeta.ru/lifestyle/news/2016/03/18/n_8388767.shtml|title=Telegraph: Котов из Эрмитажа внесли в список достопримечательностей, которые необходимо увидеть|date=2016-03-18|publisher=[[Gazeta.ru]]|accessdate=2016-03-18|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074311/https://www.gazeta.ru/lifestyle/news/2016/03/18/n_8388767.shtml|url-status=live}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.telegraph.co.uk/travel/activity-and-adventure/most-surprising-places/slide8/|title=Incredible places you probably never knew about|date=2016-03-15|publisher=[[The Telegraph]]|lang=en|accessdate=2016-03-18|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074308/https://www.telegraph.co.uk/travel/activity-and-adventure/most-surprising-places/slide8/|url-status=live}}</ref>. == Sanʼatda == === Kitoblarda === Ermitaj muzey mushuklariga bagʻishlangan nashrlarni chiqaradi. 2007-yilda Nikolay Golya va Mariya Xaltunenning „Koshkin dom v Ermitaje“ kitobi nashr etildi. Kitob bir necha marta qayta nashr etilgan<ref>{{книга|ref=Голь, Халтунен|ссылка=|автор=Голь, Н. М., Халтунен, М. Б.|заглавие=Кошкин дом в Эрмитаже|ответственный=вступ. слово М. Б. Пиотровского|год=2007|место=СПб.|издательство=Арка|страниц=106|isbn=978-5-91208-006-7}} 2-e izd.: SPb., 2009. – ISBN 978-5-91208-032-6; 3-e izd.: SPb., 2012. – ISBN 978-5-91208-117-0.</ref>. 2007-yilda nashr etilgan va 2014-yilda Vashingtonda [[rus tili|rus]] va [[ingliz tili|ingliz til]]larida qayta nashr etilgan Mary Ann Allinning „Anna i koshki, ili priklyuchenie v Ermitaje“ bolalar kitobi mushuklarga bagʻishlangan. Kitob amerikalik yozuvchi Mariya Xaltunen bilan hamkorlikda yozilgan boʻlib, Yantar ismli Ermitaj mushukini chizishni orzu qilgan va uni muzey maydonlarida qidirayotgan qizning sarguzashtlari haqida hikoya qiladi. Kitob qahramonlaridan biri muzey direktori M. B. Piotrovskiydir. Kitob rossiyalik rassomlar Anatoliy Belkin va Marianna Sokolinskaya tomonidan ishlangan. Muallif savdodan tushgan daromadning bir qismini toʻrt oyoqli kitob qahramonlariga dori-darmon va ozuqa olish uchun xayriya qiladi<ref name="Голос Америки">{{cite web|url=http://www.golos-ameriki.ru/content/a-33-2007-07-10-voa8/620409.html|title=«Кошки в Эрмитаже» — новая книга Мэри Энн Аллин|date=2007-07-10|publisher=Голос Америки|accessdate=2015-04-23|archive-date=2016-02-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20160203170106/http://www.golos-ameriki.ru/content/a-33-2007-07-10-voa8/620409.html|url-status=live}}</ref><ref name="РИА Новости">{{cite web|url=http://ria.ru/society/20141007/1027194999.html#ixzz3Y58jeGWc|title=Коты Эрмитажа получат корм за счёт продажи детской книги о них в США|date=2014-10-07|publisher=РИА Новости|accessdate=2015-04-22|archive-date=2018-07-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20180707034745/https://ria.ru/society/20141007/1027194999.html#ixzz3Y58jeGWc|url-status=live}}</ref><ref name="Шашков">{{статья|автор=Шашков, Б.|заглавие=Американская писательница накормит кошек Эрмитажа|ссылка=http://petrogazeta.ru/news/1690/|издание=Петербургская газета|год=2014. — 7 октября|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305074855/http://petrogazeta.ru/news/1690/|archivedate=2016-03-05}}</ref>. [[2008-yil]]da Sankt-Peterburgning „Vita Nova“ nashriyot uyi Aleksey Bobrinskiyning „Sankt-Peterburgliklarning Butunjahon klubi kutubxonasi“ turkumidagi „Ermiti. Peterburgskaya skazka“ kitobini nashr etdi. Ermitaj mushuklari kitobning asosiy qahramonlaridan biri boʻlib, Sankt-Peterburgning aholisi bilan birgalikda shaharni yovuz kuchlar va tabiiy ofatlardan qutqaradi. Zlata Linnikning „Ostorojno, koshki“ hikoyasi Ermitaj mushuklariga bagʻishlangan<ref>{{kitob manbasi |last1=Линник З. В |title=Осторожно, кошки! : рассказ |date=2012 |publisher=Астрель |location=Харвест |isbn=978-5-271-39233-7 |page=294—305 |accessdate=30-iyul 2024-yil}}</ref>. [[2015-yil]]da yozuvchi Pyotr Vlasovning „Ritsar, kot i balerina. Priklyucheniya ermitajnix kotov“ bolalar fantastik kitobi nashr etildi. Kitob Sankt-Peterburgga, Ermitajga, uning asosiy qahramonlaridan biri Ermitaj mushugi Vasiliyga bagʻishlangan<ref name="ГодЛитературы">{{cite web|url=https://godliteratury.ru/projects/rycar-kot-balerina-i-fantaziya|title=Рыцарь, кот, балерина и фантазия|publisher=ГодЛитературы.РФ|accessdate=2016-01-05|archive-date=2019-08-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20190812055444/https://godliteratury.ru/projects/rycar-kot-balerina-i-fantaziya|url-status=live}}</ref>. Ermitaj mushuklari (ermiklar) O. V. Malyshkinaning 2015-yilda nashr etilgan „Neveroyatnie priklyucheniya Brisya v prostranstve i vremeni“ kitobida eslatib oʻtilgan. === Musiqiy asarlar === [[2016-yil]]da amerikalik bastakor Chris Brubeck yozuvchi Mary Ann Allinning „Anna i koshki, ili priklyuchenie v Ermitaje“ qissasi asosida „Ermitaj mushuklari“ musiqiy povestini yaratgan. [[Rossiya milliy orkestri]] ishtirokidagi musiqiy syuitaning premyerasi 2016-yil mart oyida Rossiya Federatsiyasining Nyu-Yorkdagi Bosh konsulxonasida boʻlib oʻtdi<ref name="РМ">{{cite web|url=http://www.russkiymir.ru/news/203469/|title=В посольстве РФ в Нью-Йорке прозвучала сюита из мюзикла «Кошки Эрмитажа»|date=2016-03-02|publisher=Русский мир|accessdate=2016-03-06|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213082819/https://www.russkiymir.ru/news/203469/|url-status=live}}</ref>. === Filmlar === {{External media |align = right |video1 = [https://www.youtube.com/watch?v=Onso3_VuhBI Ermitaj. Koshachi istorii]<br> ''Rej. E. Xlebnikova. 2013'' }} 2005-yilda Jan Hinrik Drevs Ermitaj mushuklari haqida 52 daqiqalik hujjatli film suratga oldi. Filmning nomi „360o GEO-reportaj: Ermitaj – dvorets kotov“ ([[nemis tili|nemischa]]: 360o – Die Geo-Reportage: Eremitage – Palast der Katzen)<ref>[http://www.geo.de/GEO/kultur/geo_tv/4654.html Eremitage – Palast der Katzen] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120118034315/http://www.geo.de/GEO/kultur/geo_tv/4654.html |date=2012-01-18 }} // GEO{{ref-de}}</ref>. Film Yevropa kanallarida namoyish etildi va mushuklarga Yevropadan yordam kela boshladi. Ermitajga tashrif buyurgan baʼzi sayyohlar filmda tasvirlangan Tatyana Danilovaga mushuklar uchun ozuqa yoki pul berish uchun murojaat qila boshladi<ref name=ogonyok>{{статья|автор=Шкуренок, Н.|заглавие=Кошки-мышки в Эрмитаже|ссылка=http://www.ogoniok.com/4989/34/|издание=Огонёк|тип=журнал|место=М.|год=2007. — 26 марта — 1 апреля|номер=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120704053012/http://www.ogoniok.com/4989/34/|archivedate=2012-07-04}}</ref>. 2014-yilda „[[Manifest]]“ biyennalesi doirasida Ermitaj shtab-kvartirasida gollandiyalik rassom Erik van Lieshoutning „Yertoʻlada“ video spektakli boʻlib oʻtdi, unda rassomning chizmalari, mushuklarning fotosuratlari va ular haqida suratga olingan film namoyish etildi<ref name="Сityspb">{{cite web|url=http://www.cityspb.ru/event-737983/0/|title=Эрик ван Лисхаут «В подвале»|publisher=Сityspb.ru|accessdate=2015-04-23|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074312/http://www.cityspb.ru/event-737983/0/|url-status=dead}}</ref>. „Rossiyskaya gazeta“ning yozishicha, „van Lieshout uchun saroy yertoʻlalarida yashovchi Ermitaj mushuklari ijtimoiy tuzilmalarning koʻrinmas qismi, jamiyatning quyi tabaqalari ramziga aylanadi. … Siz eʼtiborsiz qoldirishingiz mumkin boʻlgan dunyo, lekin siz yaxshi tomonga oʻzgartirishingiz mumkin<ref name="Васильева">{{статья|автор=Васильева, Ж.|заглавие=Коты Эрмитажа стали частью искусства|ссылка=http://www.rg.ru/2014/06/29/koti-site.html|издание=Российская газета|место=М.|год=2014. — 29 июня|archivedate=2014-08-02|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140802065134/http://www.rg.ru/2014/06/29/koti-site.html}}</ref>.“ 2014-yilda Ermitajning 250 yilligi munosabati bilan Sankt-Peterburg mintaqaviy televideniyesi rejissyor Yekaterina Bnatovaning „Xvostataya gvardiya Peterburga“ filmini taqdim etdi<ref name="Peterburg2">{{cite web|url=http://peterburg2.ru/events/114248.html|title=День эрмитажного кота 2014|publisher=Peterburg2.ru|accessdate=2015-04-23|archive-date=2016-03-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160304190113/http://peterburg2.ru/events/114248.html|url-status=live}}</ref><ref name="ТКТ">{{cite web|url=http://www.tkt-tv.tv/gorodskie-istorii/khvostataya-gvardiya-peterburga|title=«Хвостатая гвардия Петербурга»|publisher=ТКТ-ТВ|accessdate=2015-04-23|arxivsana=2024-02-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20240221222108/https://tkt-tv.tv/gorodskie-istorii/khvostataya-gvardiya-peterburga}}</ref>. 2023-yilda V.Rovenskiyning "[[Koti Ermitaja (multfilm)|Koti Ermitaja]] " animatsion filmi keng prokatga chiqdi, u 2023-yilda „Eng yaxshi animatsion film“ nominatsiyasida [[Oltin burgut|Oltin burgut mukofoti]]ni qoʻlga kiritdi<ref>{{Cite web |url=https://spbvedomosti.ru/news/culture/lekarstvo-dlya-dushi-o-chem-rasskazyvaet-novyy-animatsionnyy-film-koty-ermitazha-/ |title=Арсеньева З. Лекарство для души. О чем рассказывает новый анимационный фильм «Коты Эрмитажа»? // Санкт-Петербургские ведомости. — 2023. — 20 апр. |access-date=2023-05-03 |archive-date=2023-05-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230503131811/https://spbvedomosti.ru/news/culture/lekarstvo-dlya-dushi-o-chem-rasskazyvaet-novyy-animatsionnyy-film-koty-ermitazha-/ |url-status=live }}</ref>. === Koʻrgazmalar === Zamonaviy rassomlarning mushuklarga bagʻishlangan koʻrgazmalari har yili Ermitajda „Ermitaj mushugi kuni“ doirasida oʻtkaziladi. Muzeydan tashqarida ham koʻrgazmalar oʻtkaziladi<ref>{{cite web|url=http://tass.ru/spb-news/1529822|title=В Петербурге раздают эрмитажных котов «в сапогах»|quote=Фотограф Юрий Молодковец снимал многие объекты Эрмитажа с высоты кошачьего роста, поэтому музей предстает таким, каким его увидели бы коты… И наша выставка показывает эрмитажных котов в полном соответствии с представлениями широкой публики, считающей, что они бегают непосредственно в залах, как дома, хотя в действительности это не так, и эти коты живут лишь в подвалах музея.|date=2014-10-24|publisher=ТАСС (Северо-Запад)|accessdate=2015-04-25|archive-date=2020-02-14|archive-url=https://web.archive.org/web/20200214003552/https://tass.ru/spb-news/1529822|url-status=live}}</ref>. == Boshqa == Sankt-Peterburgda Ermitaj mushuklariga bagʻishlangan suvenirlar ishlab chiqariladi<ref name="Голомолзин">{{книга|автор=Голомолзин, Е. В.|заглавие=Санкт-Петербург. Календарь путешествий|ссылка=https://books.google.ru/books?id=cdSzBgAAQBAJ&pg=PA67&lpg=PA67&dq=эрмитажный+кот+сувенир&source=bl&ots=g5lK88jYzG&sig=fuNts_-1l4i1Q1Art-NVntvazFs&hl=ru&sa=X&ei=W9Q8Vda4OIL4ywO614CADA&ved=0CD8Q6AEwBw#v=onepage&q=эрмитажный%20кот%20сувенир&f=false|место=М.|издательство=ЭКСМО|год=2015|страниц=256|isbn=978-5-699-68231-7|тираж=3000}}</ref>. 2012-yildan beri muzey veb-saytida Ermitaj mushuklari Saveliya va Katyaning kundaliklari nashr etiladi<ref name="Дневники">{{cite web|url=http://www.hermitageline.ru/ru/blog/view/savelii-zheltym-osennim-dnem|title=Дневники эрмитажных котов|publisher=HermitageLine|accessdate=2015-05-26|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074309/http://www.hermitageline.ru/ru/blog/view/savelii-zheltym-osennim-dnem/|url-status=dead}}</ref>. 2015-yil kuzida Ermitaj [[Intellektual mulk federal xizmati|Rospatent]]ga „Ermitaj mushugi“ savdo belgisini roʻyxatdan oʻtkazish uchun ariza topshirdi<ref name="ТЗ">{{cite web|url=http://www.gazeta.ru/culture/news/2015/09/23/n_7624559.shtml|title=Эрмитаж официально регистрирует товарный знак «Эрмитажный кот»|date=2015-09-23|publisher=[[Газета.Ru]]|accessdate=2016-03-06|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074311/https://www.gazeta.ru/culture/news/2015/09/23/n_7624559.shtml|url-status=live}}</ref>. Tovar belgisini roʻyxatdan oʻtkazish mushuklar faoliyatining 270 yilligiga toʻgʻri keladi. Belgi [[Belgilarning xalqaro ro‘yxatga olinishi bo‘yicha Madrid kelishuvi|Madrid kelishuvi]]ga koʻra tovar va xizmatlarning 15 ta sinfi boʻyicha roʻyxatdan oʻtkaziladi: esdalik sovgʻalari, [[uy hayvonlari]] uchun tovarlar, kanselyariya va oʻquv tovarlari, oziq-ovqat mahsulotlari. Shu bilan birga, „Ermitaj mushugi“ konfetlarini ishlab chiqarish rejalashtirilgan<ref name="Бугулова">{{статья|автор=Бугулова И.|заглавие=Коты и конфеты|ссылка=http://rg.ru/2015/11/05/reg-szfo/ermitage.html|издание=Российская газета|год=2015|выпуск=|номер=|archivedate=2016-03-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160307053415/http://rg.ru/2015/11/05/reg-szfo/ermitage.html}}</ref><ref name="Григорьев">{{статья|автор=Григорьев Д.|заглавие=Эрмитажные коты появятся на конфетах|ссылка=http://rg.ru/2015/09/30/reg-szfo/kot-anons.html|издание=Российская газета|год=2015|выпуск=|номер=|archivedate=2016-03-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160307044729/http://rg.ru/2015/09/30/reg-szfo/kot-anons.html}}</ref>. == Ermitaj mushuklari kuni == Ermitaj muzeyida har yili bahorda Ermitaj mushugi kuni oʻtkaziladi (2012-yilgacha bayram Ermitajda mart mushugi kuni deb atalgan)<ref name="Чернышёв"/><ref name="vokrugsveta2015"/>. 2011-yildan beri bayram muzeyning rasmiy bayram va esdalik sanalari taqvimiga kiritilgan. Bayram mushuklarni hurmat qilishdan tashqari bolalarni sanʼat bilan ham tanishtiradi. Odatda bayram aprel yoki may oyining boshlarida oʻtkaziladi<ref name="museum"/><ref name="vokrugsveta2015" />. Ushbu kunda barcha mushuklar tashrif buyuruvchilar ularni koʻrishlari uchun ommaga chiqariladi, mushuklar yashaydigan yertoʻlalar ochiladi. Bayram davomida bolalar va kattalar uchun mushuklar bilan bogʻliq koʻrgazmalar, oʻyinlar, viktorinalar va tanlovlar oʻtkaziladi, Ermitajda saqlanayotgan mashhur rassomlarning mushuklar haqidagi tasvirlari namoyish etiladi<ref name="Ливадней">{{cite web|url=http://www.5-tv.ru/news/68670/|title=Котогвардейцы! В Эрмитаже чествуют хвостатую охрану|author=Ливадней, А.|date=2013-04-06|publisher=5-й канал|accessdate=2015-04-24}}</ref><ref name="rosbalt12">{{cite web|url=http://www.rosbalt.ru/piter/2012/04/21/972615.html|title=В «День Эрмитажного кота» петербуржцам показали 122-метровый шарф|date=2012-04-21|publisher=Росбалт|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074311/https://www.rosbalt.ru/piter/2012/04/21/972615.html|url-status=live}}</ref>. Mushuklar bilan bogʻliq afsona bor, unga koʻra ularga ertakchilar – Ermitlar va Ermitesslar qarashadi. Ular muzeylar va eski uylarda yashaydilar hamda kechalari mushuklar bilan oʻynaydilar, ularni kuzatib boradilar, junlaridan „sehrli sharflar“ toʻqishadi<ref name=rosbalt12 /><ref name="fontanka12">{{cite web|url=http://www.fontanka.ru/2012/04/21/061/|title=В Петербурге отпраздновали День эрмитажного кота|date=2012-04-21|publisher=Фонтанка.ру|accessdate=2015-04-23|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074311/https://www.fontanka.ru/2012/04/21/061/|url-status=live}}</ref>. Muzey xodimlari va muxlislari mushuklarni „Ermiki“ deb atashadi<ref name=rusrep08 /><ref>Dina Gin [https://spbvedomosti.ru/news/gorod/v-ponedelnik-otmechayut-vsemirnyy-den-peterburgskikh-kotov-i-koshek/ V ponedelnik otmechayut Vsemirniy den peterburgskix kotov i koshek] // Sankt-Peterbrugskie Vedomosti, 08.06.2020</ref>. Bayram birinchi marta [[1998-yil]]da tashkil etilgan va [[2005-yil]]dan beri muntazam ravishda oʻtkazib kelinmoqda<ref name="Голубничая"/><ref name="РИА-2011"/>. {{Hidden begin|title=Bayram tadbirlari (2007—2018)|titlebgcolor=#FFEBCD|showhide=left}} * '''2007-yil 30-mart'''. Tadbirlar Moyka koʻchasi 45-uyda joylashgan Ermitaj Yoshlar taʼlim markazining koʻrgazmalar zalida boʻlib oʻtdi. „Muallif bilan rasm chizamiz. Hammasi mushuklar haqida…,“ deb nomlangan tanlov natijalari sarhisob qilingan. Mary Ann Allin va Mariya Xaltunenning kitobi taqdim etildi<ref name="Невское время">{{статья|заглавие=Эрмитаж отметил «День Мартовского кота»|ссылка=http://www.nvspb.ru/stories/yermitazh_otmetil_denmz_martov|издание=Невское время|тип=газета|место=СПб.|год=2007. — 31 марта|archivedate=2016-03-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305052934/http://www.nvspb.ru/stories/yermitazh_otmetil_denmz_martov}}</ref>. * '''2008-yil 28-mart'''. „Mushuklar uchun“ shiori ostida oʻtdi. Butunjahon peterburgliklar klubi 2008-yilda ikkita koʻrgazmani tashkil etdi – „Ermitaj. Mushuklar“ va „Ermitaj mushuklari“<ref name=kp08>{{cite web|author= Дмитриева, О.|datepublished= 2008-03-27|url= http://www.kp.ru/online/news/71327/|title= В Петербурге отмечают «День мартовского кота»|publisher= kp.ru|accessdate= 2012-07-03|archiveurl= https://web.archive.org/web/20131206202233/http://www.kp.ru/online/news/71327/|archivedate= 2013-12-06|url-status= dead}}</ref>. Muzey arxivlarida ermitaj mushuklariga bagʻishlangan bolalar rasmlari saqlanadi. Muzeyning yertoʻlalarida rassomlarning ikkita koʻrgazmasi boʻlib oʻtdi. Ermitaj Yoshlar markazining „Ijodiy fotografiya“ va „Media-art“ seksiyalari aʼzolarining foto va video ishlari hamda Ermitaj Maktab markazi Izostudiyasi oʻquvchilarining ishlari „Mushuklar, mushuklar va mushukchalar“ koʻrgazmasida namoyish etildi. Aleksey Bobrinskiyning „Ermiti. Peterburgskaya skazka“ kitobidagi rasmlar rassomlar Olga Popugayeva va Dmitriy Nepomnyashiy tomonidan ishlangan<ref name=bbc08>{{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/hi/russian/photo_galleries/newsid_7316000/7316092.stm|title=Эрмитажные коты|date=2008-03-28|publisher=[[BBC]]|description=Галерея|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213074301/http://news.bbc.co.uk/hi/russian/photo_galleries/newsid_7316000/7316092.stm|url-status=live}}</ref><ref name=kp08 />. Была представлена книга Алексея Бобринского «Эрмиты. Петербургская сказка», иллюстрации для которой выполнили художники Ольга Попугаева и Дмитрий Непомнящий<ref>{{книга|автор=Бобринский, А.|заглавие=Эрмиты. Петербургская сказка|ответственный=оформл. О. Попугаевой, Д. Непомнящего |место=СПб.|издательство=Вита Нова|год=2008|серия=Библиотека Всемирного клуба петербуржцев|страниц=88|isbn=978-5-93898-183-6|тираж=5000 }}</ref>. * '''2009-yil 28-mart'''. Muzeyning tomida „Mushuklardan yaxshisi faqat… mushuklar boʻlishi mumkin“ shiori ostida „Ermitaj. Mushuklar“ koʻrgazmasida professional rassomlar va Ermitaj yoshlar markazining Talabalar klubi ijodiy boʻlimlarida shugʻullanadigan talabalar ishlari namoyish etildi. „Mening Ermitaj mushugim“ bolalar rasmlari tanlovi boʻlib oʻtdi, rassom Dmitriy Shagin bolalarga sovrinlarni topshirdi. Muzey zallarida „Ermitaj mushugi ortidan sayohat“ oʻyini oʻtkazildi. Nikolay Golya va Mariya Xaltunenning „Koshkin dom v Ermitaje“ kitobi taqdim etilgan<ref>{{статья|автор=Литусова, Е.|заглавие=Эрмитажные коты созданы для красоты!|ссылка=http://www.vppress.ru/stories/3838|издание=[[Вечерний Петербург]]|год=26 марта 2009|номер=|archivedate=2016-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304212511/http://www.vppress.ru/stories/3838}}</ref><ref name="Gazeta-09">{{cite web|url=http://www.gazeta.spb.ru/138777-0/|title=«День мартовского кота» в Эрмитаже|date=2009-03-29|publisher=Gazeta.spb|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213075817/https://gazeta.spb.ru/138777-0/|url-status=dead}}</ref>. * '''2010-yil 27-mart'''. Dmitriy Shagin „Mushuk yerda, suvda va havoda“ aksiyasini oʻtkazdi, unda tashrif buyuruvchilar uchayotgan, poyga qilayotgan yoki suvda suzayotgan mushukni tasvirladilar. Muzey zallarida sanʼat asarlaridan sichqonlar tasvirini izlab topish – „Mushuk-sichqonlar“ oʻyini tashkil etildi. Tomda „Faqat… mushuklar mushuklardan yaxshiroq boʻlishi mumkin“ shiori ostida professional rassomlarning rasmlari, Ermitaj Yoshlar markazi Talabalar klubi ijodiy boʻlimi talabalarining fotosuratlari va maktab oʻquvchilarining ishlari namoyish etilgan koʻrgazmalar tashkil etilgan<ref name="Музеи России-10">{{cite web|url=http://www.museum.ru/N39483|title=День Мартовского Кота в Эрмитаже|date=2010-03-27|publisher=Музеи России|description=Российская сеть культурного наследия|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213085831/http://www.museum.ru/N39483|url-status=live}}</ref>. * '''2011-yil 26-mart'''. „Mushuklar haqidagi Ermitaj ertagi“ bolalar rasmlari tanlovi oʻtkazildi, unda bir qator Sankt-Peterburg maktablari ishtirok etdi. Qishki saroyning Katta hovlisida tanlov gʻoliblarini taqdirlagandan soʻng, Dmitriy Shagin yosh bolalar bilan birga mushuklarning yogʻoch haykallarini rasmini chizdi. Muzey zallarida asar tafsilotlariga koʻra asarning oʻzini topish talab qilinadigan oʻyin tashkil etildi. Oʻyin oxirida ishtirokchilar chordoqqa borishdi, u yerda Yu. Molodkovets va A.Alekseyevning „Ermitlarning sehrli sharfi“ fotoloyihasi koʻrgazmasi tashkil qilindi. Shu yildan boshlab bayram koʻrgazmalarning kalendar rejasiga kiritildi<ref name="vokrugsveta2015" /><ref name="РИА-2011">{{cite web|url=http://ria.ru/kaleidoscope/20110326/357929333.html|title=«День мартовского кота» пройдёт в субботу в Эрмитаже|date=2011-03-26|publisher=РИА Новости|accessdate=2015-04-24|archive-date=2012-09-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20120917125114/http://ria.ru/kaleidoscope/20110326/357929333.html|url-status=live}}</ref><ref name="REGNUM-11">{{cite web|url=http://www.regnum.ru/news/cultura/1388055.html#ixzz3YGnGWUmB|title=Искусство делать праздник: День Мартовского кота в Эрмитаже|date=2011-03-27|publisher=ИА REGNUM|accessdate=2015-04-24|archive-date=2020-08-10|archive-url=https://web.archive.org/web/20200810221150/https://regnum.ru/news/cultura/1388055.html#ixzz3YGnGWUmB|url-status=live}}</ref>. * '''2012-yil 21-aprel'''. Muzeyning yertoʻlasi boʻylab anʼanaviy ekskursiyalar oʻtkazildi. Ermitaj Yoshlar markazining Talabalar klubi ijodiy boʻlimida shugʻullanayotgan talabalarning fotosuratlari va „Mushuklar saltanati“ tanlovida ishtirok etgan maktab oʻquvchilarining ishlari namoyish etildi<ref name=museum />. Rassom Andrey Kuznetsov „Mening ermitaj mushugim“ ochiq tanlovini oʻtkazdi va unga mos obrazni oʻylab topishni taklif qildi. Saroy maydonida „Eng uzun sehrli sharf“ oʻyini boʻlib oʻtdi<ref name=tv512 /><ref name=rosbalt12 />. * 2013-yil 6-aprel. Bayram Ermitaj direktori M. B. Piotrovskiyning nutqi bilan ochildi. „Mening ermitaj mushugim“ tanlovi gʻoliblari sarhisob qilindi va taqdirlandi. „Kniga uchyota ermitajnix kotov“ kitobi taqdim etildi. Birinchi sahifada Yekaterina II ning „mushuklarni hovli va xonakiga ajratish“ haqidagi farmoni keltirilgan<ref name="Соболев">{{статья|автор=Соболев, М.|заглавие=Петербургские домовые пересчитали котов в Эрмитаже|ссылка=http://www.vppress.ru/stories/Peterburgskie-domovye-pereschitali-kotov-v-Ermitazhe-16709|издание=Вечерний Петербург|тип=газета|место=СПб.|год=2013. — 3 апреля|номер=|archivedate=2015-04-19|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150419152539/http://vppress.ru/stories/Peterburgskie-domovye-pereschitali-kotov-v-Ermitazhe-16709}}</ref>. Kitob 1600 dan ortiq qaydlarni oʻz ichiga olgan<ref name="REGNUM"/>. * '''2014-yil 24-may'''. „Ermitaj mushuklari: bizga – 250!“ rasm tanlovi sarhisob qilindi, gʻoliblarning asarlari Qishki saroy Iordaniya galereyasida namoyish etildi. Anʼanaviy „Mening Ermitaj mushugim“ tanlovi, viktorinalar tashkil etildi. Ermitaj Yoshlar markazining „Badiiy ustaxona“ boʻlimi talabalarining ijodiy loyihalari namoyish etildi<ref name="Музеи России">{{cite web|url=http://www.museum.ru/N53841|title=День Эрмитажного кота|date=2014-05-24|publisher=Музеи России|description=Российская сеть культурного наследия|accessdate=2015-04-22|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213075809/http://www.museum.ru/N53841|url-status=live}}</ref>. * '''2015-yil 25-aprel'''. „Ermitaj mushuklari haqidagi afsona va rivoyatlar“ rasm tanlovi gʻoliblari sarhisob qilindi va taqdirlandi. „Orqa oyoqlarda oʻtirgan mushuk haykali“ taqdim etilgan (Xitoy, XVIII asr)<ref name="День Кота-2015">{{cite web|url=http://www.hermitagemuseum.org/wps/portal/hermitage/what-s-on/events/event-item/2015/cat_day/?lng=ru%3Fcategory%3DHermitage%2FEvents%2FType%2FA1%2CHermitage%2FEvents%2FType%2FA2%2CHermitage%2FEvents%2FType%2FA3|title=День Эрмитажного Кота — 2015|publisher=Государственный Эрмитаж|accessdate=2015-04-22|archive-date=2016-03-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160305135308/http://www.hermitagemuseum.org/wps/portal/hermitage/what-s-on/events/event-item/2015/cat_day/?lng=ru%3Fcategory%3DHermitage%2FEvents%2FType%2FA1%2CHermitage%2FEvents%2FType%2FA2%2CHermitage%2FEvents%2FType%2FA3|url-status=live}}</ref><ref name="Музеи России-15">{{cite web|url=http://www.museum.ru/N57713|title=«День Эрмитажного Кота»|date=2015-04-25|publisher=Музеи России|description=Российская сеть культурного наследия|accessdate=2015-04-25|archive-date=2020-02-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20200213075810/http://www.museum.ru/N57713|url-status=live}}</ref>. * '''2016-yil 21-22-may'''. 2016-yilda Ermitaj mushugi kuni ikki kun – 21 va 22-mayda nishonlangan<ref>{{cite web|url=http://piteronline.tv/v-etom-godu-den-ermitazhnykh-kotov-budet-prazdnovatsya-tselykh-dva-dnya#hcq=rOe4HEp|title=В этом году День эрмитажных котов будет праздноваться целых два дня|date=2016-03-04|publisher=Афиша СПб|accessdate=2016-03-06}}</ref>. * '''2017-yil 13-14-may'''. 2017-yilda bayram tadbirlari 13-14-may kunlari boʻlib oʻtdi. * '''2018-yil 12-13-may'''. „Barcha Ermitaj mushuklari mehmonlarni qabul qiladi“ tanlovi natijalari sarhisob qilindi. Muzey zallari boʻylab sayohat, Qishki saroy podvallariga ekskursiya tashkil qilindi, animalistik rasm boʻyicha mahorat darsi oʻtkazildi<ref name="Штраус">{{статья|автор=Штраус О.|заглавие=«День эрмитажного кота» открылся в Зимнем дворце|ссылка=https://rg.ru/2018/05/12/reg-szfo/den-ermitazhnogo-kota.html|издание=Российская газета|год=2018|выпуск=|archivedate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180523182534/https://rg.ru/2018/05/12/reg-szfo/den-ermitazhnogo-kota.html}}</ref><ref name="Николаев">{{статья|автор=Николаев С.|заглавие=Эрмитаж показал своих котов|ссылка=https://www.fontanka.ru/2018/05/12/035/|издание=[[Фонтанка.ру]]|место=СПб.|год=2018|выпуск=|archivedate=2018-05-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180523095939/https://www.fontanka.ru/2018/05/12/035/}}</ref>. {{Hidden end}} == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{статья|автор=Шкуренок, Н.|заглавие=Кошки-мышки в Эрмитаже|ссылка=http://www.ogoniok.com/4989/34/|издание=Огонёк|тип=журнал|место=М.|год=2007. — 26 марта — 1 апреля|номер=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120704053012/http://www.ogoniok.com/4989/34/|archivedate=2012-07-04}} * {{статья|автор=Зорина, А.|заглавие=«Эрмитажные коты»|ссылка=http://www.xfile.ru/best/xf_13_166/index_0.htm|издание=Секретные материалы 20 века|тип=журнал|год=2011|номер=|archivedate=2012-08-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120818104601/http://www.xfile.ru/best/xf_13_166/index_0.htm}} * {{статья|автор= Смирнов, С.|заглавие =Кот казанский на государевой службе|ссылка=http://www.nkj.ru/archive/articles/20505/|издание = Наука и жизнь|тип= журнал|год= 2012|номер= |страницы = |issn= 0028-1263|ref=Смирнов}} * {{статья|автор=Бобрович, А.|заглавие=Дворцовые стражи |ссылка=http://www.vokrugsveta.ru/article/222833/|издание=Вокруг света|тип=журнал|место=М.|год=2015|номер=|страницы = }} * Maslova A. A. Koti Ermitaja. Ofitsialnaya novellizatsiya. – M.: AST, 2023. – 160 s. ISBN 978-5-17-154709-7 == Havolalar == * {{cite web|url=http://hermitagecats.ru/|title=Эрмитажные Коты|publisher=Hermitagecats.ru|accessdate=2015-04-23|ref=Официальный сайт}} * [[Конокотина, Лана|Lana Konokotina]] [https://tvspb.ru/programs/releases/90870 Koti peterburgskogo Ermitaja]. [[Санкт-Петербург (телеканал)|TV Sankt-Peterburg]]. 10 iyulya 2018, 06:35. * {{cite web|url=http://hyperallergic.com/163895/from-hermitage-cats-to-a-chernobyl-safari-anna-jermolaewas-counter-histories/|title=From Hermitage Cats to a Chernobyl Safari, Anna Jermolaewa’s Counter Histories|author=Sutton, B.|date=2014-11-25|publisher=Hyperallergic.com|accessdate=2014-11-27}} * {{cite web|url=http://ntdtv.ru/ntdtv_ru/news/2010-03-22/505349473807.html|title=Эрмитажные коты меняют место жительства|date=2010-03-22|publisher=Телеканал NTD|accessdate=2015-04-24}} * {{cite web|url=http://www.33cats.ru/story/item/585-hermitage-cats.html|title=Коты — легендарные хранители музея Эрмитаж|author=Наумов, М.|date=2010-03-18|publisher=33cats.ru|accessdate=2015-04-24}} * {{cite web|url=http://news.nationalgeographic.com/news/2009/06/090612-cats-video-ap.html|title=Cat «Army»|date=2009-06-12|publisher=National Geographic|lang=en|accessdate=2015-04-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20090614043448/http://news.nationalgeographic.com/news/2009/06/090612-cats-video-ap.html|arxivsana=2009-06-14}} * {{cite web|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/7029370.stm|title=Hermitage palace is cat’s whiskers |author=Rodgers, J.|date=2007-10-05|publisher=[[BBC]]|lang=en|accessdate=2015-04-23}} * {{статья|автор=Liukko, A., Liukko, J.|заглавие=Hermitage Cats: The Guards of the Russian Crown Jewelry|ссылка=http://www.russianlife.com/blog/hermitage-cats/|издание=Russian Life|год=2006. — March 9|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120704145325/http://www.russianlife.com/blog/hermitage-cats/|archivedate=2012-07-04}} {{Ermitaj}} [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] [[Turkum:Sankt-Peterburgda madaniyat]] 9eotfnms2a7yuey1dtbodkd2l3esaw3 10 1253145 6312035 5504115 2026-10-18T12:40:50Z Janob Mirzaolim 64438 6312035 wikitext text/x-wiki {{Navbox | name = Ermitaj | title = [[Ermitaj]] | state = {{{state|autocollapse}}} |listclass = hlist | image = [[Image:Winter Palace Panorama.jpg|300x200px|Ermitage]] |list1 = * [[Katta Ermitaj]] * [[Saroy maydoni]] * [[Qishki saroyning zaxira uyi]] * [[Qishki saroy]] * [[Kichik Ermitaj]] ([[Ermitaj ilmiy kutubxonasi]], [[Kichik Ermitajning osma bog‘i|Osma bogʻ]]) * [[Yangi Ermitaj]] * [[Ermitaj teatri]] * [[Menshikov saroyi (Sankt-Peterburg)|Menshikov saroyi]] * [[Eski shaharcha (Ermitaj)|Eski shaharcha]] * [[Qishki saroyning katta cherkovi]] * [[Sreten cherkovi (Qishki saroy)|Kichik cherkov]] * [[Ermitaj orkestri]] * [[Ermitaj eksponatlari]] * [[Ermitaj zallari ro‘yxati]] * [[Ermitaj Yoshlar markazi|Yoshlar markazi]] * [[Bosh shtab binosi]] * [[Ermitaj 2020—2021]] * [[Amsteldagi Ermitaj|H'Art muzeyi]] * [[Ermitaj-Viborg]] * [[Ermitaj ombori]] * [[Ermitaj mushuklari]] * [[Ermitaj evakuatsiyasi]] }}<noinclude> [[Turkum:Ermitaj muzeyi]] </noinclude> 5vtjsvufippvgly6g71e1t5q2ji8viq 0 1261449 6312246 5780767 2026-10-18T17:38:39Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312246 wikitext text/x-wiki '''Chamberlain Chinedu Ogunedo''' – [[Nigeriya cherkovi|Nigeriya cherkovi]]ning<ref>[https://www.anglicancommunion.org/structures/member-churches/member-church/diocese/position.aspx?church=nigeria&dio=mbaise&pos=bishop-of-mbaise&posID=18913 Anglican Communion]</ref> anglikan [[Yepiskop|yepiskopi]]<ref>[https://www.12hoursnews.com.ng/tag/chamberlain-chinedu-ogunedo/ 12 Hour News]{{Oʻlikhavola|date=noyabr 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20201027040629/https://episcopalchurch.org/anglican-diocese/mbaise |arxivsana=2020-10-27 |sarlavha=Episcopal Church |url=https://episcopalchurch.org/anglican-diocese/mbaise |qaralgan sana=2025-08-29}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} {{Afrika-anglikan-yepiskop-stub}} i0wh3ao31t7c0xdxm35m0xztwfpps07 0 1262221 6312341 5527130 2026-10-18T23:25:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312341 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = {{PAGENAMEBASE}} | kasbi = Yepiskop | dini = {{Plainlist| * [[Xristianlik]] ([[Anglikanlik|anglikanlik]]) * {{flagicon|KEN}} [[Keniya]] }} }} '''Christopher Ruto''' – [[Keniya cherkovi]]ning anglikan [[Yepiskop|yepiskopi]]<ref>[https://www.worldanglican.com/kenya/eldoret/the-anglican-church-of-kenya/the-rt-revd-christopher-ruto World Anglican]</ref>. U Eldoret yeparxiyasida anglikan yepiskopi vazifasida xizmat qilmoqda<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200301182415/https://episcopalchurch.org/anglican-diocese/eldoret |arxivsana=2020-03-01 |sarlavha=Episcopal Church |url=https://episcopalchurch.org/anglican-diocese/eldoret |qaralgan sana=2025-08-31}}</ref><ref>[https://www.ackenya.org/list-of-dioceses/eldoret/ ACK]</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} {{Keniya-anglikan-yepiskop-stub}} jnmb82jkyeqewivrjvxyq9mnkaopq3g 0 1273657 6312540 6092484 2026-10-19T09:23:33Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312540 wikitext text/x-wiki '''David Ramos Nepomuceno''' (1900-yil 9-may — 1939-yil 27-sentyabr) [[Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Yozgi Olimpiada oʻyinlarida]] ishtirok etgan ilk [[Filippinlar|filippinlik]] sportchi. Yengil atletika sportining yugurish turi bilan shugʻullangan va 1924-yil [[Parij|Parijda]] boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida [[Filippin|Filippinning]] yagona vakili sifatida ishtirok etgan. Shuningdek, [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika Qoʻshma Shtatlari]] harbiy-dengiz flotida dengizchi boʻlib xizmat qilgan va xizmat davomida halok boʻlgan. 1925-yilda 100 metr masofani oʻsha davrdagi jahon rekordidan atigi ikki butun oʻndan bir soniyaga ortiqroq vaqt koʻrsatkichi bilan bosib oʻtgan. == Dastlabki faoliyati == Nepomuceno, asosan, 100 metr yugurish bahslarida qatnashgan. U va filippinlik boshqa bir sportchi [[Fortunato Catalon]] 1920-yillarda jahon darajasidagi [[Sprinter|sprinterlar]] hisoblanib, ular Uzoq Sharq musobaqalarida ishtirok etishgan<ref name=":0">{{Veb manbasi |muallif= |ism= |sana=2024-08-02 |sarlavha=David Nepomuceno, Pioneer Filipino Olympian from Oas, Albay |url=https://dateline-ibalon.com/2024/08/david-nepomuceno-pioneer-filipino-olympian-from-oas-albay/ |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=DATELINE IBALON |til=en-US}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sana=2024-08-07 |sarlavha=Nepomuceno, David |url=https://www.philippineolympians.org/oly/1924-olympics-paris-athletics-nepomuceno-david |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Philippine Olympian Association |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240807170633/https://www.philippineolympians.org/oly/1924-olympics-paris-athletics-nepomuceno-david |arxivsana=August 7, 2024}}</ref>. == Olimpiada oʻyinlari == Filippin 1918-yilda [[Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasi|Xalqaro Olimpiya Qoʻmitasiga]] qoʻshilganidan soʻng [[1924-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|1924-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida]] mamlakat sportchilarining ishtirok etishi shart edi<ref>{{Veb manbasi |muallif=Satumbaga-Villar |ism=Kristel |sana=July 24, 2024 |sarlavha=Year 100: Pinoy athletes come full circle in Paris Games |url=https://mb.com.ph/2024/7/24/year-100-pinoy-athletes-come-full-circle-in-paris-games |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Manila Bulletin |til=en}}</ref>. Saralash bahslarida Nepomuceno 100 yard masofani 9.45 soniyada bosib oʻtdi, bu oʻsha paytdagi jahon rekordidan atigi beshdan bir soniyaga sekinroq edi<ref>{{Veb manbasi |sana=May 9, 1924 |sarlavha=Brown and White Vol. 31 no. 54 — 9 May 1924 — The Lehigh Digital Archives |url=https://veridian3.lib.lehigh.edu/?a=d&d=BW19240509-01.2.21&e=-------en-20--1--txt-txIN------- |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=veridian3.lib.lehigh.edu |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240901172238/https://veridian3.lib.lehigh.edu/?a=d&d=BW19240509-01.2.21&e=-------en-20--1--txt-txIN------- |arxivsana=2024-09-01}}</ref>. Sportchida ushbu Yozgi Olimpiada oʻyinlarida ishtirok etgan yagona Filippin vakili boʻlgan, u, shuningdek, Olimpiadada ishtirok etgan ilk filippinlik sportchi ham edi. Nepomucenoga oʻyinlarda Milliy jismoniy tarbiya direktori doktor Regino [[Ylanan]] hamroh boʻlgan, shuningdek, uning murabbiyi sifatida xizmat qilgan<ref>{{Veb manbasi |muallif=Henson |ism=Joaquin M. |muallifhavola=Joaquin Henson |sana=July 29, 2012 |sarlavha=Celebrating the 26 Greatest Filipino Olympians |url=https://www.philstar.com/sports/2012/07/29/832746/celebrating-26-greatest-filipino-olympians |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Philstar.com}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Iñigo |first=Manolo |date=September 7, 2001 |title=Ylanan legacy a tough act to follow |work=[[Philippine Daily Inquirer]] |url=https://news.google.com/newspapers?nid=2479&dat=20010907&id=NKhjAAAAIBAJ&sjid=hiUMAAAAIBAJ&pg=3411,31792265 |access-date=2024-09-01}}</ref>. Olimpiadaga yetib borish uchun Nepomuceno va Ylanan 33 kun davomida [[Manila|Maniladan]] [[Marsel|Marselga]] paroxodda safar qilishgan. Soʻngra poyezdda [[Parij|Parijga]] ochilish marosimidan 1 hafta oldin yetib kelishgan<ref>{{Veb manbasi |muallif=Henson |ism=Joaquin |muallifhavola=Joaquin Henson |sana=May 16, 2024 |sarlavha=No opening parade in Paris |url=https://www.philstar.com/sports/2024/05/16/2355396/no-opening-parade-paris |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Philstar.com}}</ref>. Nepomuceno Filippin jamoasidan yagona sportchi boʻlganligi sababli millatlar paradida bayroqdor ham boʻlgan<ref name=":1">{{Veb manbasi |muallif=Garcia |ism=Alon |sana=2024-08-09 |sarlavha=World-Class Athlete: David Nepomuceno Is The First Filipino Olympian Who Competed In France 100 Years Ago |url=https://lifestyleasia-onemega.com/world-class-athlete-david-nepomuceno-the-first-filipino-olympian/ |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Lifestyle Asia |til=en-US}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFGarcia2024">Garcia, Alon (August 9, 2024). [https://lifestyleasia-onemega.com/world-class-athlete-david-nepomuceno-the-first-filipino-olympian/ „World-Class Athlete: David Nepomuceno Is The First Filipino Olympian Who Competed In France 100 Years Ago“]. ''Lifestyle Asia''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">September 1,</span> 2024</span>.</cite></ref>. Shu vaqtda Filippin hali AQSh koloniyasi boʻlganligi sababli Fransiya Olimpiya Qoʻmitasi unga ikki bayroq koʻtarishi kerakligini aytgan, yuqorida Amerika bayrogʻi, pastda esa Filippin bayrogʻi boʻlish kerak edi<ref name=":2">{{Veb manbasi |sana=July 23, 2024 |sarlavha=PART II: PH athletics stars take turn as Olympic flag-bearers |url=https://www.spin.ph/multisport/olympics/ph-athletics-stars-take-turn-as-olympic-flag-bearers-a2437-20240723 |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Spin.ph |til=en}}</ref>. 24 yoshida Nepomuceno Olimpiada oʻyinlari ochilish marosimida ishtirok etgan ilk Filippin va Janubi-Sharqiy Osiyo vakiliga aylangan<ref name=":0"></ref>. Olimpiadada sportchi 100 metr va 200 metr masofalarga yugurdi, ammo har ikkala musobaqada ham chorak finalga chiqish uchun yetarli koʻrsatkichni qayd eta olmagan<ref name="sports-reference">{{Veb manbasi |sarlavha=David Nepomuceno Olympic Results |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ne/david-nepomuceno-1.html |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200418011724/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ne/david-nepomuceno-1.html |arxivsana=April 18, 2020 |qaralgan sana=October 20, 2012 |ish=sports-reference.com}}</ref>. Uning muvaffaqiyatsizligi bir necha omillarga bogʻliq edi, jumladan, uzoq dengiz safari, qisqa tayyorgarlik va yugurishdan oldin 2 ta ogʻir bayroqni koʻtarish majburiyati<ref name=":0"></ref><ref name=":2"></ref>. Bir jurnaldagi intervyusida Nepomuceno shunday degan edi: „Sana yung mga susunod sa akin ay hindi maranasan ang naranasan ko (Umid qilamanki, mendan keyin keladiganlar men boshimdan kechirgan narsalarni boshdan kechirmaydilar)“<ref>{{Veb manbasi |muallif=Lachica |ism=Rey Virgilio |sana=July 11, 2024 |sarlavha=David Nepomuceno, 1st Filipino Olympian, smiling sweetly from heaven |url=https://mb.com.ph/2024/7/11/david-nepomuceno-1st-filipino-olympian-smiling-sweetly-from-heaven |qaralgan sana=2024-09-01 |ish=Manila Bulletin |til=en}}</ref>. Shu tariqa Nepomuceno oʻzining ilk va soʻnggi Olimpiadasida ishtirok etgan<ref name=":0" />. == Shaxsiy hayoti == Nepomuceno AQSh armiyasining Filippin Skautlari safida xizmat qilgan va keyinchalik Amerika Qoʻshma Shtatlari dengiz floti tarkibiga qoʻshilgan<ref name=":1"></ref><ref>{{Kitob manbasi |last=Ling |first=Huping |date=March 17, 2015 |title=Asian American History and Culture: An Encyclopedia: An Encyclopedia |publisher=Routledge |isbn=978-1-317-47645-0 |page=298}}</ref>. Nepomucenoning Crisogono ismli farzandi boʻlgan<ref name=":0"></ref>. Crisogono yengil atletika sohasida rasmiy shaxs sifatida faoliyat yuritgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=March 5, 1991 |title=Stricken Nepo leaves ICU |work=[[Manila Standard]] |url=https://books.google.com/books?id=Kq8mAAAAIBAJ&dq=david+nepomuceno+olympics&pg=PA48 |access-date=September 1, 2024}}</ref>. Crisogononing Joseph va Da Vinci ismli oʻgʻillari boʻlgan<ref name=":0" />. Nepomuceno 1939-yil 27-sentyabrda 39 yoshida xizmat paytida vafot etgan<ref name=":1"></ref>. == Yana qarang == * [[Fortunato Catalon]] * [[Regino Ylanan]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1939-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1900-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:20-asr filippinlik sportchilar]] [[Turkum:Filippinlik erkak sprinterlar]] [[Turkum:Albaylik sportchilar]] enpwum8lq7fl3hbzf2pa0elb46f7ic4 0 1276315 6312479 5716450 2026-10-19T07:29:15Z Janob Mirzaolim 64438 Maʼlumotlarni yangiladim + ichki havola 6312479 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Saidqahhor Xolxoʻjayev | asl ismi = Saidqahhor Muhammadkarim oʻgʻli Xolxoʻjayev | tasvir = | tartib = | lavozim = [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari | bayroq = Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2 = Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri = 2026-yil 17-oktyabrdan | tugash davri = ''hozirgacha'' | prezident = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir = [[Abdulla Aripov]] | vazir = [[Laziz Qudratov]] | oʻtmishdoshi = | vorisi = | tartib_2 = | lavozim_2 = [[Chilonzor tumani]] hokimi | bayroq_2 = Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_2 = Emblem of Tashkent.svg | boshlanish davri_2 = 2022-yil 22-avgustdan | tugash davri_2 = 2026-yil 17-oktyabrgacha | prezident_2 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_2 = [[Abdulla Aripov]] | hokim_2 = [[Jahongir Ortiqxoʻjayev]] <br> [[Shavkat Umrzoqov]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Shavkat Mavlonov (hokim)|Shavkat Mavlonov]] | vorisi_2 = [[Hayot Inogʻomov]] | tartib_3 = | lavozim_3 = [[Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi|Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining]] birinchi oʻrinbosari | bayroq_3= Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_3= Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri_3 = 2020-yil 21-dekabr | tugash davri_3 = 2022-yil 22-avgust | prezident_3 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_3 = [[Abdulla Aripov]] | vazir_3 = [[Jamshid Qoʻchqorov]] | parlament_3 = | oʻtmishdoshi_3 = [[Akmalxon Ortiqov]] | vorisi_3 = | tartib_4 = | lavozim_4 = [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisi oʻrinbosari | bayroq_4= Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_4= Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri_4 = 2019-yil 7-mart | tugash davri_4 = 2020-yil 21-dekabr | prezident_4 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_4 = [[Abdulla Aripov]] | parlament_4 = [[Tanzila Norboyeva]] | lider_4 = [[Mamarizo Nurmurodov]] | oʻtmishdoshi_4 = [[Adham Islomov]] | vorisi_4 = [[Ayubxon Kamalov]] | tartib_5 = | lavozim_5 = „[[Oʻzagrosugʻurta]]“ AJ Boshqaruv raisi | bayroq_5= | bayroq2_5= | boshlanish davri_5 = 2017-yil 31-avgust | tugash davri_5 = 2019-yil 7-mart | prezident_5 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_5 = [[Abdulla Aripov]] | oʻtmishdoshi_5 = | vorisi_5 = | tavallud_sanasi = 1981-yil | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Oqqoʻrgʻon tumani}}, [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]] | fuqaroligi = {{UZB}} | millati = oʻzbek | partiya = | taʼlim = [[Toshkent moliya instituti]] | kasbi = iqtisodchi, bankir | mukofotlari = }} '''Saidqahhor Muhammadkarim oʻgʻli Xolxoʻjayev''' – oʻzbekistonlik iqtisodchi, bankir. 2026-yil 17-oktyabrdan [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari<ref name="Gazeta.uz-1">{{yangiliklar manbasi |title=Saidqahhor Xolxo‘jayev investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining birinchi o‘rinbosari bo‘ldi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2026/10/17/tayinlov/ |accessdate=19-oktabr 2026-yil |agency=Gazeta News MChJ |publisher=[[Gazeta.uz]] |date=2026-yil 17-oktabr |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref>, [[Toshkent]] shahar [[Chilonzor tumani]] hokimi (2022—2026-yillar)<ref name="Gazeta.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Toshkentning Chilonzor tumaniga yangi hokim tayinlandi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2022/08/22/chilanzar-hokim/#! |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Gazeta News MChJ |publisher=[[Gazeta.uz]] |date=2022-yil 22-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref><ref name="Kun.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Chilonzor tumaniga hokim, prokuror va ichki ishlar boshlig‘i tayinlandi |url=https://kun.uz/11094431 |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert MChJ |publisher=[[Kun.uz]] |date=2022-yil 22-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref><ref name="Daryo.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Chilonzor tumaniga yangi hokim tayinlandi |url=https://daryo.uz/2022/08/22/chilonzor-tumaniga-yangi-hokim-tayinlandi-2%2F/ |accessdate=23-sentabr 2025-yil |publisher=[[Daryo.uz]] |date=2022-yil 23-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref>. == Tarjimai holi == Saidqahhor Xolxoʻjayev 1981-yil [[Toshkent viloyati]]ning [[Oqqoʻrgʻon tumani]]da tugʻilgan. 2002-yil [[Toshkent moliya instituti]]ni bakalavr, 2004-yilda esa magistratura darajasida tamomlagan<ref name="Gazeta.uz" />. Oʻn yetti yil davomida u bank sohasida ishlagan<ref name="Gazeta.uz" />. Mehnat faoliyatini 2002-yilda [[Asakabank]] Shayxontohur filialida boshlab, 2015-yilda shu bank tizimida turli lavozimlarda ishlagan<ref name="Kun.uz" />. 2015—2017-yillarda [[Vazirlar Mahkamasi]] Iqtisodiy rivojlantirish, tarkibiy oʻzgartirishlar, bank va moliya tizimlarini isloh qilish, erkin iqtisodiy va kichik iqtisodiy sanoat zonalari faoliyatini muvofiqlashtirish masalalari yigʻma axborot-tahlil departamenti Bank va moliya tizimlarini isloh qilish shoʻbasining Bank va moliya tizimlarini isloh qilish masalalari boʻyicha bosh mutaxassisi lavozimida ishlagan<ref name="Kun.uz" />. 2017—2019-yillarda „[[Oʻzagrosugʻurta]]“ sugʻurta kompaniyasini boshqargan<ref name="Gazeta.uz" /><ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=“O‘zagrosug‘urta”ga yangi rahbar tayinlandi |url=https://kun.uz/news/2017/08/31/uzagrosugurtaga-angi-rabar-tajinlandi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2017-yil 31-avgust}}</ref>. 2019-yil martida [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisi oʻrinbosari boʻlgan<ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Markaziy Bank raisi o‘rinbosari ishdan bo‘shatildi |url=https://kun.uz/news/2019/03/07/markaziy-bank-raisi-orinbosari-ishdan-boshatildi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2019-yil 7-mart}}</ref>. 2020-yil dekabrda esa [[Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi|Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining]] birinchi oʻrinbosari etib tayinlangan<ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Saidqahhor Xolxo‘jayev MB raisi o‘rinbosarligidan ketdi. U vazirlikka ishga o‘tgan |url=https://kun.uz/news/2020/12/21/saidqahhor-xolxojayev-mb-raisi-orinbosarligidan-ketdi-u-vazirlikka-ishga-otdi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2020-yil 21-dekabr}}</ref>. 2022-yil 22-avgustdagi xalq deputatlari Chilonzor tuman Kengashining navbatdan tashqari 64-sessiyasi qaroriga binoan [[Chilonzor tumani]] hokimi etib tayinlandi<ref name="Gazeta.uz" /> va 2026-yil 17-oktyabrgacha ushbu lavozimda xizmat qildi<ref name="Gazeta.uz-1" />. 2026-yil 17-oktyabrda [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari lavozimiga tayinladi<ref name="Gazeta.uz-1" />. == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Xolxoʻjayev, Saidqahhor}} [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Toshkent moliya instituti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik bankirlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik iqtisodchilar]] [[Turkum:Oʻzbekiston tumanlari hokimlari]] 41u59r89zms112oxjstt388pu1x83qh 6312480 6312479 2026-10-19T07:30:36Z Janob Mirzaolim 64438 6312480 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Saidqahhor Xolxoʻjayev | asl ismi = Saidqahhor Muhammadkarim oʻgʻli Xolxoʻjayev | tasvir = | tartib = | lavozim = [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari | bayroq = Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2 = Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri = 2026-yil 17-oktyabrdan | tugash davri = ''hozirgacha'' | prezident = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir = [[Abdulla Aripov]] | vazir = [[Laziz Qudratov]] | oʻtmishdoshi = [[Nozimjon Xolmurodov]] | vorisi = | tartib_2 = | lavozim_2 = [[Chilonzor tumani]] hokimi | bayroq_2 = Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_2 = Emblem of Tashkent.svg | boshlanish davri_2 = 2022-yil 22-avgustdan | tugash davri_2 = 2026-yil 17-oktyabrgacha | prezident_2 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_2 = [[Abdulla Aripov]] | hokim_2 = [[Jahongir Ortiqxoʻjayev]] <br> [[Shavkat Umrzoqov]] | oʻtmishdoshi_2 = [[Shavkat Mavlonov (hokim)|Shavkat Mavlonov]] | vorisi_2 = [[Hayot Inogʻomov]] | tartib_3 = | lavozim_3 = [[Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi|Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining]] birinchi oʻrinbosari | bayroq_3= Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_3= Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri_3 = 2020-yil 21-dekabr | tugash davri_3 = 2022-yil 22-avgust | prezident_3 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_3 = [[Abdulla Aripov]] | vazir_3 = [[Jamshid Qoʻchqorov]] | parlament_3 = | oʻtmishdoshi_3 = [[Akmalxon Ortiqov]] | vorisi_3 = | tartib_4 = | lavozim_4 = [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisi oʻrinbosari | bayroq_4= Emblem of Uzbekistan.svg | bayroq2_4= Flag of Uzbekistan.svg | boshlanish davri_4 = 2019-yil 7-mart | tugash davri_4 = 2020-yil 21-dekabr | prezident_4 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_4 = [[Abdulla Aripov]] | parlament_4 = [[Tanzila Norboyeva]] | lider_4 = [[Mamarizo Nurmurodov]] | oʻtmishdoshi_4 = [[Adham Islomov]] | vorisi_4 = [[Ayubxon Kamalov]] | tartib_5 = | lavozim_5 = „[[Oʻzagrosugʻurta]]“ AJ Boshqaruv raisi | bayroq_5= | bayroq2_5= | boshlanish davri_5 = 2017-yil 31-avgust | tugash davri_5 = 2019-yil 7-mart | prezident_5 = [[Shavkat Mirziyoyev]] | bosh vazir_5 = [[Abdulla Aripov]] | oʻtmishdoshi_5 = | vorisi_5 = | tavallud_sanasi = 1981-yil | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Oqqoʻrgʻon tumani}}, [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]] | fuqaroligi = {{UZB}} | millati = oʻzbek | partiya = | taʼlim = [[Toshkent moliya instituti]] | kasbi = iqtisodchi, bankir | mukofotlari = }} '''Saidqahhor Muhammadkarim oʻgʻli Xolxoʻjayev''' – oʻzbekistonlik iqtisodchi, bankir. 2026-yil 17-oktyabrdan [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari<ref name="Gazeta.uz-1">{{yangiliklar manbasi |title=Saidqahhor Xolxo‘jayev investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining birinchi o‘rinbosari bo‘ldi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2026/10/17/tayinlov/ |accessdate=19-oktabr 2026-yil |agency=Gazeta News MChJ |publisher=[[Gazeta.uz]] |date=2026-yil 17-oktabr |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref>, [[Toshkent]] shahar [[Chilonzor tumani]] hokimi (2022—2026-yillar)<ref name="Gazeta.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Toshkentning Chilonzor tumaniga yangi hokim tayinlandi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2022/08/22/chilanzar-hokim/#! |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Gazeta News MChJ |publisher=[[Gazeta.uz]] |date=2022-yil 22-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref><ref name="Kun.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Chilonzor tumaniga hokim, prokuror va ichki ishlar boshlig‘i tayinlandi |url=https://kun.uz/11094431 |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert MChJ |publisher=[[Kun.uz]] |date=2022-yil 22-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref><ref name="Daryo.uz">{{yangiliklar manbasi |title=Chilonzor tumaniga yangi hokim tayinlandi |url=https://daryo.uz/2022/08/22/chilonzor-tumaniga-yangi-hokim-tayinlandi-2%2F/ |accessdate=23-sentabr 2025-yil |publisher=[[Daryo.uz]] |date=2022-yil 23-avgust |location=[[Toshkent]] |language=oʻzbekcha}}</ref>. == Tarjimai holi == Saidqahhor Xolxoʻjayev 1981-yil [[Toshkent viloyati]]ning [[Oqqoʻrgʻon tumani]]da tugʻilgan. 2002-yil [[Toshkent moliya instituti]]ni bakalavr, 2004-yilda esa magistratura darajasida tamomlagan<ref name="Gazeta.uz" />. Oʻn yetti yil davomida u bank sohasida ishlagan<ref name="Gazeta.uz" />. Mehnat faoliyatini 2002-yilda [[Asakabank]] Shayxontohur filialida boshlab, 2015-yilda shu bank tizimida turli lavozimlarda ishlagan<ref name="Kun.uz" />. 2015—2017-yillarda [[Vazirlar Mahkamasi]] Iqtisodiy rivojlantirish, tarkibiy oʻzgartirishlar, bank va moliya tizimlarini isloh qilish, erkin iqtisodiy va kichik iqtisodiy sanoat zonalari faoliyatini muvofiqlashtirish masalalari yigʻma axborot-tahlil departamenti Bank va moliya tizimlarini isloh qilish shoʻbasining Bank va moliya tizimlarini isloh qilish masalalari boʻyicha bosh mutaxassisi lavozimida ishlagan<ref name="Kun.uz" />. 2017—2019-yillarda „[[Oʻzagrosugʻurta]]“ sugʻurta kompaniyasini boshqargan<ref name="Gazeta.uz" /><ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=“O‘zagrosug‘urta”ga yangi rahbar tayinlandi |url=https://kun.uz/news/2017/08/31/uzagrosugurtaga-angi-rabar-tajinlandi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2017-yil 31-avgust}}</ref>. 2019-yil martida [[Oʻzbekiston Respublikasi Markaziy banki]] raisi oʻrinbosari boʻlgan<ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Markaziy Bank raisi o‘rinbosari ishdan bo‘shatildi |url=https://kun.uz/news/2019/03/07/markaziy-bank-raisi-orinbosari-ishdan-boshatildi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2019-yil 7-mart}}</ref>. 2020-yil dekabrda esa [[Oʻzbekiston Respublikasi Iqtisodiyot va sanoat vazirligi|Iqtisodiy taraqqiyot va kambagʻallikni qisqartirish vazirining]] birinchi oʻrinbosari etib tayinlangan<ref name="Kun.uz" /><ref>{{yangiliklar manbasi |title=Saidqahhor Xolxo‘jayev MB raisi o‘rinbosarligidan ketdi. U vazirlikka ishga o‘tgan |url=https://kun.uz/news/2020/12/21/saidqahhor-xolxojayev-mb-raisi-orinbosarligidan-ketdi-u-vazirlikka-ishga-otdi |accessdate=23-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2020-yil 21-dekabr}}</ref>. 2022-yil 22-avgustdagi xalq deputatlari Chilonzor tuman Kengashining navbatdan tashqari 64-sessiyasi qaroriga binoan [[Chilonzor tumani]] hokimi etib tayinlandi<ref name="Gazeta.uz" /> va 2026-yil 17-oktyabrgacha ushbu lavozimda xizmat qildi<ref name="Gazeta.uz-1" />. 2026-yil 17-oktyabrda [[Oʻzbekiston Respublikasi investitsiyalar va tashqi savdo vazirligi|Investitsiyalar, sanoat va savdo vazirining]] birinchi oʻrinbosari lavozimiga tayinladi<ref name="Gazeta.uz-1" />. == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Xolxoʻjayev, Saidqahhor}} [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Toshkent moliya instituti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik bankirlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik iqtisodchilar]] [[Turkum:Oʻzbekiston tumanlari hokimlari]] 9j6zrzp6xxw74el1yo5n400vfppsl8g 0 1282080 6312529 5736383 2026-10-19T09:08:45Z Durdona Ne'matova 287984 6312529 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Raqamli texnologiyalar asosida shakllanayotgan zamonaviy iqtisodiyot turi}} {{Asosiy|Raqamli Dunyo}} '''Raqamli iqtisodiyot''' — bu raqamli texnologiyalar, internet, ma’lumotlar bazalari va onlayn platformalar yordamida amalga oshiriladigan iqtisodiy faoliyat tizimi<ref name=":03">{{cite journal |last1=Bukht |first1=Rumana |last2=Heeks |first2=Richard |date=2017-09-03 |title=Defining, Conceptualising and Measuring the Digital Economy |url=https://papers.ssrn.com/abstract=3431732 |journal=Development Informatics Working Paper |language=en |location=Rochester, NY |doi=10.2139/ssrn.3431732 |s2cid=219357944 |ssrn=3431732|url-access=subscription }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Brekke |first1=Jaya Klara |last2=Alsindi |first2=Wassim Zuhair |title=Cryptoeconomics |journal=[[Internet Policy Review]] |date=2021 |volume=10 |issue=2 |doi=10.14763/2021.2.1553 |doi-access=free|hdl=10419/235957 |hdl-access=free }}</ref>. U an’anaviy iqtisodiyotdan farqli ravishda axborot oqimlari, sun’iy intellekt, bulutli texnologiyalar va elektron to‘lov tizimlariga asoslanadi. == Tarix == Raqamli iqtisodiyot atamasi ilk bor 1995-yilda Don Tapscott tomonidan „Digital Economy“ kitobida qo‘llangan. XXI asr boshlaridan boshlab esa internet-savdo, mobil to‘lovlar, elektron bank xizmatlari va kriptovalyutalar keng tarqalib, raqamli iqtisodiyotning asosini shakllantirdi. == Asosiy yo‘nalishlar == Raqamli iqtisodiyot quyidagi yo‘nalishlarni qamrab oladi: * '''Elektron tijorat (e-commerce)''' — onlayn savdo platformalari orqali mahsulot va xizmatlarni sotish; * '''Elektron to‘lov tizimlari''' — raqamli valyutalar, to‘lov ilovalari va fintech xizmatlari; * '''Blokcheyn va kriptovalyutalar''' — markazlashmagan moliyaviy tizimlar; * '''Sun’iy intellekt''' — ma’lumotlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish jarayonlarini avtomatlashtirish; * '''Raqamli marketing''' — onlayn reklama, tahlil va mijozlar bilan raqamli aloqa; * '''Bulutli texnologiyalar''' — ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlash uchun onlayn serverlardan foydalanish. == O‘zbekiston misolida == O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyot 2019-yildan boshlab alohida e’tibor qaratilayotgan soha hisoblanadi. Davlat tomonidan “'''Raqamli O‘zbekiston — 2030'''” strategiyasi qabul qilingan bo‘lib, unda quyidagi maqsadlar belgilangan: * iqtisodiyotning barcha tarmoqlarida raqamli texnologiyalarni joriy etish; * davlat xizmatlarini elektron shaklga o‘tkazish; * IT sohasida malakali kadrlar tayyorlash; * startaplar va innovatsion ekotizimni rivojlantirish. == Afzalliklari == * Ishlab chiqarish samaradorligini oshiradi; * Xarajatlarni kamaytiradi; * Xizmatlarning tezligi va qulayligini yaxshilaydi; * Yangi ish o‘rinlarini yaratadi; * Jahon bozorlariga chiqish imkonini kengaytiradi. == Muammolar == * Raqamli infratuzilmaning yetarli darajada rivojlanmaganligi; * Axborot xavfsizligi va maxfiylik muammolari; * Kadrlar malakasining pastligi; * Raqamli tafovut (shahar va qishloq o‘rtasida). == Yana qarang == * [[Raqamli Dunyo]] * [[Elektron tijorat]] * [[Blokcheyn]] * [[Kriptovalyuta]] * [[Fintex]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://digital.uz/ Raqamli O‘zbekiston – rasmiy portal] * [https://www.worldbank.org/en/topic/digitaldevelopment Jahon banki: Digital Development] * [https://unctad.org/topic/ecommerce-and-digital-economy BMT – Raqamli iqtisodiyot bo‘yicha tahlillar] o22ov5k2mr49kgsrtq1bna2jkctem26 6312530 6312529 2026-10-19T09:10:27Z Durdona Ne'matova 287984 6312530 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Raqamli texnologiyalar asosida shakllanayotgan zamonaviy iqtisodiyot turi}} {{Asosiy|Raqamli Dunyo}} '''Raqamli iqtisodiyot''' — bu raqamli texnologiyalar, internet, ma’lumotlar bazalari va onlayn platformalar yordamida amalga oshiriladigan iqtisodiy faoliyat tizimi<ref name=":03">{{cite journal |last1=Bukht |first1=Rumana |last2=Heeks |first2=Richard |date=2017-09-03 |title=Defining, Conceptualising and Measuring the Digital Economy |url=https://papers.ssrn.com/abstract=3431732 |journal=Development Informatics Working Paper |language=en |location=Rochester, NY |doi=10.2139/ssrn.3431732 |s2cid=219357944 |ssrn=3431732|url-access=subscription }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Brekke |first1=Jaya Klara |last2=Alsindi |first2=Wassim Zuhair |title=Cryptoeconomics |journal=[[Internet Policy Review]] |date=2021 |volume=10 |issue=2 |doi=10.14763/2021.2.1553 |doi-access=free|hdl=10419/235957 |hdl-access=free }}</ref>. U an’anaviy iqtisodiyotdan farqli ravishda axborot oqimlari, [[sun’iy intellekt]], bulutli texnologiyalar va elektron to‘lov tizimlariga asoslanadi. == Tarix == Raqamli iqtisodiyot atamasi ilk bor 1995-yilda Don Tapscott tomonidan „Digital Economy“ kitobida qo‘llangan. XXI asr boshlaridan boshlab esa internet-savdo, mobil to‘lovlar, elektron bank xizmatlari va kriptovalyutalar keng tarqalib, raqamli iqtisodiyotning asosini shakllantirdi. == Asosiy yo‘nalishlar == Raqamli iqtisodiyot quyidagi yo‘nalishlarni qamrab oladi: * '''Elektron tijorat (e-commerce)''' — onlayn savdo platformalari orqali mahsulot va xizmatlarni sotish; * '''Elektron to‘lov tizimlari''' — raqamli valyutalar, to‘lov ilovalari va fintech xizmatlari; * '''Blokcheyn va kriptovalyutalar''' — markazlashmagan moliyaviy tizimlar; * '''Sun’iy intellekt''' — ma’lumotlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish jarayonlarini avtomatlashtirish; * '''Raqamli marketing''' — onlayn reklama, tahlil va mijozlar bilan raqamli aloqa; * '''Bulutli texnologiyalar''' — ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlash uchun onlayn serverlardan foydalanish. == O‘zbekiston misolida == O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyot 2019-yildan boshlab alohida e’tibor qaratilayotgan soha hisoblanadi. Davlat tomonidan “'''Raqamli O‘zbekiston — 2030'''” strategiyasi qabul qilingan bo‘lib, unda quyidagi maqsadlar belgilangan: * iqtisodiyotning barcha tarmoqlarida raqamli texnologiyalarni joriy etish; * davlat xizmatlarini elektron shaklga o‘tkazish; * IT sohasida malakali kadrlar tayyorlash; * startaplar va innovatsion ekotizimni rivojlantirish. == Afzalliklari == * Ishlab chiqarish samaradorligini oshiradi; * Xarajatlarni kamaytiradi; * Xizmatlarning tezligi va qulayligini yaxshilaydi; * Yangi ish o‘rinlarini yaratadi; * Jahon bozorlariga chiqish imkonini kengaytiradi. == Muammolar == * Raqamli infratuzilmaning yetarli darajada rivojlanmaganligi; * Axborot xavfsizligi va maxfiylik muammolari; * Kadrlar malakasining pastligi; * Raqamli tafovut (shahar va qishloq o‘rtasida). == Yana qarang == * [[Raqamli Dunyo]] * [[Elektron tijorat]] * [[Blokcheyn]] * [[Kriptovalyuta]] * [[Fintex]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://digital.uz/ Raqamli O‘zbekiston – rasmiy portal] * [https://www.worldbank.org/en/topic/digitaldevelopment Jahon banki: Digital Development] * [https://unctad.org/topic/ecommerce-and-digital-economy BMT – Raqamli iqtisodiyot bo‘yicha tahlillar] de6u60a0pm038koqrza40m8m1r1tfyy 6312531 6312530 2026-10-19T09:11:19Z Durdona Ne'matova 287984 [[Turkum:Iqtisodiy atamalar]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312531 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Raqamli texnologiyalar asosida shakllanayotgan zamonaviy iqtisodiyot turi}} {{Asosiy|Raqamli Dunyo}} '''Raqamli iqtisodiyot''' — bu raqamli texnologiyalar, internet, ma’lumotlar bazalari va onlayn platformalar yordamida amalga oshiriladigan iqtisodiy faoliyat tizimi<ref name=":03">{{cite journal |last1=Bukht |first1=Rumana |last2=Heeks |first2=Richard |date=2017-09-03 |title=Defining, Conceptualising and Measuring the Digital Economy |url=https://papers.ssrn.com/abstract=3431732 |journal=Development Informatics Working Paper |language=en |location=Rochester, NY |doi=10.2139/ssrn.3431732 |s2cid=219357944 |ssrn=3431732|url-access=subscription }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Brekke |first1=Jaya Klara |last2=Alsindi |first2=Wassim Zuhair |title=Cryptoeconomics |journal=[[Internet Policy Review]] |date=2021 |volume=10 |issue=2 |doi=10.14763/2021.2.1553 |doi-access=free|hdl=10419/235957 |hdl-access=free }}</ref>. U an’anaviy iqtisodiyotdan farqli ravishda axborot oqimlari, [[sun’iy intellekt]], bulutli texnologiyalar va elektron to‘lov tizimlariga asoslanadi. == Tarix == Raqamli iqtisodiyot atamasi ilk bor 1995-yilda Don Tapscott tomonidan „Digital Economy“ kitobida qo‘llangan. XXI asr boshlaridan boshlab esa internet-savdo, mobil to‘lovlar, elektron bank xizmatlari va kriptovalyutalar keng tarqalib, raqamli iqtisodiyotning asosini shakllantirdi. == Asosiy yo‘nalishlar == Raqamli iqtisodiyot quyidagi yo‘nalishlarni qamrab oladi: * '''Elektron tijorat (e-commerce)''' — onlayn savdo platformalari orqali mahsulot va xizmatlarni sotish; * '''Elektron to‘lov tizimlari''' — raqamli valyutalar, to‘lov ilovalari va fintech xizmatlari; * '''Blokcheyn va kriptovalyutalar''' — markazlashmagan moliyaviy tizimlar; * '''Sun’iy intellekt''' — ma’lumotlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish jarayonlarini avtomatlashtirish; * '''Raqamli marketing''' — onlayn reklama, tahlil va mijozlar bilan raqamli aloqa; * '''Bulutli texnologiyalar''' — ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlash uchun onlayn serverlardan foydalanish. == O‘zbekiston misolida == O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyot 2019-yildan boshlab alohida e’tibor qaratilayotgan soha hisoblanadi. Davlat tomonidan “'''Raqamli O‘zbekiston — 2030'''” strategiyasi qabul qilingan bo‘lib, unda quyidagi maqsadlar belgilangan: * iqtisodiyotning barcha tarmoqlarida raqamli texnologiyalarni joriy etish; * davlat xizmatlarini elektron shaklga o‘tkazish; * IT sohasida malakali kadrlar tayyorlash; * startaplar va innovatsion ekotizimni rivojlantirish. == Afzalliklari == * Ishlab chiqarish samaradorligini oshiradi; * Xarajatlarni kamaytiradi; * Xizmatlarning tezligi va qulayligini yaxshilaydi; * Yangi ish o‘rinlarini yaratadi; * Jahon bozorlariga chiqish imkonini kengaytiradi. == Muammolar == * Raqamli infratuzilmaning yetarli darajada rivojlanmaganligi; * Axborot xavfsizligi va maxfiylik muammolari; * Kadrlar malakasining pastligi; * Raqamli tafovut (shahar va qishloq o‘rtasida). == Yana qarang == * [[Raqamli Dunyo]] * [[Elektron tijorat]] * [[Blokcheyn]] * [[Kriptovalyuta]] * [[Fintex]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://digital.uz/ Raqamli O‘zbekiston – rasmiy portal] * [https://www.worldbank.org/en/topic/digitaldevelopment Jahon banki: Digital Development] * [https://unctad.org/topic/ecommerce-and-digital-economy BMT – Raqamli iqtisodiyot bo‘yicha tahlillar] [[Turkum:Iqtisodiy atamalar]] o9p7891b9vmr1h6zlyvc2zpgpuh1dvh 6312532 6312531 2026-10-19T09:12:01Z Durdona Ne'matova 287984 [[Turkum:Iqtisodiyotlar]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312532 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Raqamli texnologiyalar asosida shakllanayotgan zamonaviy iqtisodiyot turi}} {{Asosiy|Raqamli Dunyo}} '''Raqamli iqtisodiyot''' — bu raqamli texnologiyalar, internet, ma’lumotlar bazalari va onlayn platformalar yordamida amalga oshiriladigan iqtisodiy faoliyat tizimi<ref name=":03">{{cite journal |last1=Bukht |first1=Rumana |last2=Heeks |first2=Richard |date=2017-09-03 |title=Defining, Conceptualising and Measuring the Digital Economy |url=https://papers.ssrn.com/abstract=3431732 |journal=Development Informatics Working Paper |language=en |location=Rochester, NY |doi=10.2139/ssrn.3431732 |s2cid=219357944 |ssrn=3431732|url-access=subscription }}</ref><ref>{{cite journal |last1=Brekke |first1=Jaya Klara |last2=Alsindi |first2=Wassim Zuhair |title=Cryptoeconomics |journal=[[Internet Policy Review]] |date=2021 |volume=10 |issue=2 |doi=10.14763/2021.2.1553 |doi-access=free|hdl=10419/235957 |hdl-access=free }}</ref>. U an’anaviy iqtisodiyotdan farqli ravishda axborot oqimlari, [[sun’iy intellekt]], bulutli texnologiyalar va elektron to‘lov tizimlariga asoslanadi. == Tarix == Raqamli iqtisodiyot atamasi ilk bor 1995-yilda Don Tapscott tomonidan „Digital Economy“ kitobida qo‘llangan. XXI asr boshlaridan boshlab esa internet-savdo, mobil to‘lovlar, elektron bank xizmatlari va kriptovalyutalar keng tarqalib, raqamli iqtisodiyotning asosini shakllantirdi. == Asosiy yo‘nalishlar == Raqamli iqtisodiyot quyidagi yo‘nalishlarni qamrab oladi: * '''Elektron tijorat (e-commerce)''' — onlayn savdo platformalari orqali mahsulot va xizmatlarni sotish; * '''Elektron to‘lov tizimlari''' — raqamli valyutalar, to‘lov ilovalari va fintech xizmatlari; * '''Blokcheyn va kriptovalyutalar''' — markazlashmagan moliyaviy tizimlar; * '''Sun’iy intellekt''' — ma’lumotlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish jarayonlarini avtomatlashtirish; * '''Raqamli marketing''' — onlayn reklama, tahlil va mijozlar bilan raqamli aloqa; * '''Bulutli texnologiyalar''' — ma’lumotlarni saqlash va qayta ishlash uchun onlayn serverlardan foydalanish. == O‘zbekiston misolida == O‘zbekistonda raqamli iqtisodiyot 2019-yildan boshlab alohida e’tibor qaratilayotgan soha hisoblanadi. Davlat tomonidan “'''Raqamli O‘zbekiston — 2030'''” strategiyasi qabul qilingan bo‘lib, unda quyidagi maqsadlar belgilangan: * iqtisodiyotning barcha tarmoqlarida raqamli texnologiyalarni joriy etish; * davlat xizmatlarini elektron shaklga o‘tkazish; * IT sohasida malakali kadrlar tayyorlash; * startaplar va innovatsion ekotizimni rivojlantirish. == Afzalliklari == * Ishlab chiqarish samaradorligini oshiradi; * Xarajatlarni kamaytiradi; * Xizmatlarning tezligi va qulayligini yaxshilaydi; * Yangi ish o‘rinlarini yaratadi; * Jahon bozorlariga chiqish imkonini kengaytiradi. == Muammolar == * Raqamli infratuzilmaning yetarli darajada rivojlanmaganligi; * Axborot xavfsizligi va maxfiylik muammolari; * Kadrlar malakasining pastligi; * Raqamli tafovut (shahar va qishloq o‘rtasida). == Yana qarang == * [[Raqamli Dunyo]] * [[Elektron tijorat]] * [[Blokcheyn]] * [[Kriptovalyuta]] * [[Fintex]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://digital.uz/ Raqamli O‘zbekiston – rasmiy portal] * [https://www.worldbank.org/en/topic/digitaldevelopment Jahon banki: Digital Development] * [https://unctad.org/topic/ecommerce-and-digital-economy BMT – Raqamli iqtisodiyot bo‘yicha tahlillar] [[Turkum:Iqtisodiy atamalar]] [[Turkum:Iqtisodiyotlar]] f9pt1rfpf79nzqe4sfcg1lgbcsw4mxq 3 1319997 6312549 5829396 2026-10-19T09:50:23Z Cabayi 43511 Cabayi [[Foydalanuvchi munozarasi:SpeeterL-l]] sahifasini [[Foydalanuvchi munozarasi:QNicewood]]ga koʻchirdi: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/SpeeterL-l|SpeeterL-l]]" to "[[Special:CentralAuth/QNicewood|QNicewood]]" 5829396 wikitext text/x-wiki {{Hello}} 1fgt0bnofjyzit7q9qr4gd2kv9alevl 0 1323887 6312398 5845549 2026-10-19T05:19:34Z ~2026-55912-33 318155 6312398 wikitext text/x-wiki '''Avtonom robot''' – bu inson boshqaruvisiz harakat qiladigan [[robot]]. Uning tarixiy misollariga [[kosmik zondlar]] kiradi. Zamonaviy misollari esa oʻzi harakatlanuvchi [[Robot changyutkich|changyutgichlar]] va [[O‘zi yurar avtomobil|oʻzi yuradigan avtomobillardir]]. Zavodlardagi konveyer liniyalarida ishlaydigan [[Sanoat roboti|sanoat robot]] qoʻllari ham avtonom robotlar hisoblanishi mumkin, ammo ularning avtonomligi yuqori darajada tashkil etilgan muhit va [[Robotlarning harakatlanishi|harakatlanish]] qobiliyatining yoʻqligi tufayli cheklangan. == Robotlar avtonomiyasining tarkibiy qismlari va mezonlari == === Oʻzini zaryadlash === Toʻliq jismoniy avtonomiyaning birinchi sharti robotning oʻzini zaryadlay olish xususiyatidir. Bugungi kunda bozorda mavjud boʻlgan batareyada ishlovchi robotlarning koʻpchiligi zaryadlash stansiyasini topib, unga ulanib zaryad oladi, Sony kompaniyasining [[AIBO|Aibo]] kabi ayrim oʻyinchoq robotlari esa oʻz batareyalarini zaryadlash uchun toʻliq mustaqil ravishda dok stansiyasiga aniq joylashib ulanadigan qobiliyatga ega. Oʻzini zaryadlash „[[propriotsepsiya]]“ga, yaʼni oʻzining ichki holatini sezishga asoslanadi. Batareyani quvvatlash misolida robot propriotseptiv tarzda batareya quvvati kamayganini sezadi va quvvatlagichni izlaydi. Yana bir keng tarqalgan propriotseptiv sensor issiqlikni nazorat qilish uchun moʻljallangan. Robotlar odamlar yaqinida va murakkab sharoitlarda avtonom tarzda ishlashi uchun propriotsepsiyani yanada takomillashtirish zarur. Keng tarqalgan propriotseptiv sensorlarga issiqlik, optik va taktil sezgirlar, shuningdek, [[Xoll effekti]] (elektr) kiradi. === Atrof-muhitni idrok etish === Eksterosepsiya – bu [[Robotlarning sezish tizimi|atrof-muhitni idrok]] etishdir. Avtonom robotlar oʻz vazifalarini bajarish va muammolardan qochish uchun turli xil atrof-muhit sensorlariga ega boʻlishi shart. Avtonom robotlar sensor nosozliklarini aniqlay oladi va bu nosozliklar tufayli yuzaga keladigan ishlash samaradorligiga taʼsirni kamaytirishga qodir<ref>{{Cite journal|last=Ferrell|first=Cynthia|date=March 1994|title=Failure Recognition and Fault Tolerance of an Autonomous Robot|url=http://dx.doi.org/10.1177/105971239400200403|journal=Adaptive Behavior|volume=2|issue=4|pages=375–398|doi=10.1177/105971239400200403|s2cid=17611578|issn=1059-7123|url-access=subscription}}</ref>. * Keng tarqalgan ekstroretseptiv sensorlarga [[elektromagnit spektr]], tovush, teginish, kimyoviy (hid), harorat, turli obyektlargacha boʻlgan masofa va balandlikni oʻlchash vositalari kiradi. Baʼzi robotlashtirilgan oʻt oʻrish mashinalari oʻtning oʻsish tezligini aniqlash orqali oʻz dasturlarini moslashtirib, maysazorni mukammal darajada saqlab turadi. Shuningdek, baʼzi changyutgich robotlarida ifloslik detektorlari mavjud boʻlib, ular qancha ifloslik yigʻilayotganini sezadi va bu maʼlumotdan foydalanib, maʼlum bir joyda uzoqroq tozalash kerakligini belgilaydi. === Vazifani bajarish === Avtonom xatti-harakatning keyingi bosqichi amalda jismoniy vazifani bajarishdir. Tijorat istiqbolini koʻrsatayotgan yangi soha uy-roʻzgʻor robotlari boʻlib, 2002-yilda [[iRobot]] va [[Electrolux]] kompaniyalari tomonidan kichik changyutgich robotlarni ommaviy ishlab chiqarish boshlangan. Bu tizimlardagi intellekt darajasi yuqori boʻlmasa-da, ular kontaktli va kontaktsiz sensorlar yordamida keng maydonlar boʻylab harakatlanadi va uylardagi tor joylarda yoʻnalish oladi. Bu robotlarning ikkalasi ham oddiy tasodifiy harakatlanishdan koʻra qamrovni oshirish uchun maxsus algoritmlardan foydalanadi. Avtonom vazifalarni bajarishning keyingi darajasi robotdan shartli vazifalarni bajarishni talab etadi. Masalan, xavfsizlik robotlari buzgʻunchilarni aniqlash va ularning joylashuviga qarab maʼlum tarzda javob qaytarish uchun dasturlashtirilishi mumkin. Misol uchun, [[Amazon (shirkat)|Amazon kompaniyasi]] 2021-yil sentyabr oyida uyni kuzatish, xavfsizlikni taʼminlash va keksalarga gʻamxoʻrlik qilish uchun oʻzining Astro robotini ishga tushirdi. === Avtonom robototexnikadagi ochiq muammolar === Avtonom robototexnikadagi bir qator ochiq muammolar sunʼiy intellektni rivojlantirishdagi umumiy yoʻnalishga emas, balki sohaning oʻziga xos xususiyatlariga tegishlidir. George A. Bekeyning „Autonomous Robots: From Biological Inspiration to Implementation and Control“ („Avtonom robotlar: biologik ilhomdan amalga oshirish va nazoratgacha“) kitobida taʼkidlanishicha, bu muammolar robotning toʻgʻri ishlashini va mustaqil ravishda toʻsiqlarga duch kelmasligini taʼminlash kabi masalalarni oʻz ichiga oladi. Avtonom robotlarning harakatlanishini nazorat qilish va rejalashtirish uchun, ayniqsa ular guruh boʻlib hamkorlikda ishlayotganda, kuchaytiruvchi oʻrganish usuli qoʻllanilgan<ref name="MBK">{{Cite journal|title=Detection of Static and Mobile Targets by an Autonomous Agent with Deep Q-Learning Abilities|journal=Entropy|year=2022|volume=24|issue=8|page=1168|doi=10.3390/e24081168|pmid=36010832|pmc=9407070|doi-access=free|last1=Matzliach|first1=Barouch|last2=Ben-Gal|first2=Irad|last3=Kagan|first3=Evgeny|bibcode=2022Entrp..24.1168M}}</ref>. ===== Energiya avtonomiyasi va ozuqa izlash ===== Haqiqiy [[Sun’iy hayot|sunʼiy hayotni]] yaratish bilan shugʻullanadigan tadqiqotchilar nafaqat aqlli boshqaruv, balki robotning ozuqa izlash (bu energiya va ehtiyot qismlarni oʻz ichiga oladi) orqali oʻz resurslarini topish qobiliyati bilan ham qiziqadi. Bu masala [[xulq-atvor ekologiyasi]], [[ijtimoiy antropologiya]] va [[inson xulq-atvori ekologiyasi]] fanlaridagi avtonom ozuqa izlash muammosi bilan bogʻliq; shuningdek, [[robototexnika]], [[Sunʼiy intellekt|sunʼiy intellekt]] va [[sun’iy hayot]] sohalariga ham taalluqlidir<ref>{{cite book|author = Kagan E., Ben-Gal, I., (2015)|format = PDF|title = Search and Foraging: Individual Motion and Swarm Dynamics (268 Pages) | date=23 June 2015 |url = https://www.amazon.com/Search-Foraging-Individual-Motion-Dynamics-ebook/dp/B010ACWAXC?ie=UTF8&*Version*=1&*entries*=0|publisher = CRC Press, Taylor and Francis }}</ref>. === Tizimli barqarorlik va real sharoitlardagi moʻrtlik === Avtonom robotlar haqiqiy dunyodagi kutilmagan oʻzgarishlarga hamon juda taʼsirchanligicha qolmoqda. Hattoki quyosh nurining toʻsatdan tushishi natijasida koʻrish tizimlarining ishdan chiqishi yoki kutilmagan joy relyefi notekisliklari kabi kichik oʻzgarishlar ham butun tizimning ishdan chiqishiga olib kelishi mumkin. Bu moʻrtlik robototexnikaning tizimli muammo ekanidan kelib chiqadi, bunda istalgan moduldagi (idrok etish, rejalashtirish, harakatga keltirish) kamchilik butun robotning ishiga putur yetkazishi mumkin<ref name="Brondmo">{{Cite magazine |last=Brondmo |first=Hans Peter |title=Inside Google's 7-Year Mission to Give AI a Robot Body |url=https://www.wired.com/story/inside-google-mission-to-give-ai-robot-body/ |access-date=2025-08-25 |magazine=Wired |language=en-US |issn=1059-1028}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Commons category-inline|Autonomous robots}} {{Authority control}} [[Turkum:Robotlar|-]] 1lala79443pta5n1sv32zyvn0c3jdbr 102 1325777 6312041 6292277 2026-10-18T13:05:32Z Janob Mirzaolim 64438 Natijalarni kiritdim. Loyiha kuratorini kiritdim 6312041 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Vikipediya - mavzuli oylik logosi.png|200px|thumb]] „'''Mavzuli oylik'''“ – Vikipediya koʻngillilarining jahon mamlakatlari haqidagi maqolalar ustida birgalikda ishlashlari boʻyicha loyihalar turkumi. Asosiy maqsad – maqolalarni sifatli va toʻliq yozish (kamida [[Vikipediya:Patrullash#Maqola_talablari|VP:PATM]] talablariga mos keladigan), shakllantirish va mazmun boʻyicha kelishuvlar ishlab chiqish, hamda saʼy-harakatlarni muvofiqlashtirish. == Loyiha doirasida oʻtkazilayotgan mavzuli oyliklar == <div style="max-height: 500px; overflow-y: auto; border: 1px solid #ccc; padding: 0.5em;"> {| class="wikitable sortable" |- bgcolor="#D8BFD8" !№ !class="unsortable"|Nomi !class="unsortable"|Asl tilidagi nomi !class="unsortable"|Muddat !Natija |- <!--| 212 | {{bayroq|??}} | {{lang-??|}} | с по 2025]] | {{sort|?|?}} yaratilgan yoki yaxshilangan maqolalar ? andozalar, ? tasvirlar, ? |- --> | 1 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Turkiya oyligi|Turkiya oyligi]] | | 2026-yil 1-yanvardan 31-yanvargacha | {{sort|131|131}} |- | 2 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Ozarbayjon oyligi|Ozarbayjon oyligi]] | | 2026-yil 1-fevraldan 28-fevralgacha | {{sort|0|130}} |- | 3 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Afgʻoniston oyligi|Afgʻoniston oyligi]] | | 2026-yil 1-martdan 31-martgacha | {{sort|0|106}} |- | 4 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Turkmaniston oyligi|Turkmaniston oyligi]] | | 2026-yil 1-apreldan 30-aprelgacha | {{sort|0|90}} |- | 5 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Avstraliya oyligi|Avstraliya oyligi]] | | 2026-yil 1-maydan 30-maygacha | {{sort|0|47}} |- | 6 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Qozogʻiston oyligi|Qozogʻiston oyligi]] | | 2026-yil 1-iyundan 30-iyungacha | {{sort|0|33}} |- | 7 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Futbol oyligi|Futbol oyligi]] | | 2026-yil 1-iyuldan 31-iyulgacha | {{sort|0|12}} |- | 8 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Germaniya oyligi|Germaniya oyligi]] | | 2026-yil 1-avgustdan 31-avgustgacha | {{sort|0|39}} |- | 9 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/AQSH oyligi|AQSH oyligi]] | | 2026-yil 1-sentyabrdan 30-sentyabrgacha | {{sort|0|32}} |- | 10 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi|Misr oyligi]] | | 2026-yil 1-oktyabrdan 31-oktyabrgacha | {{sort|0|0}} |- | 10 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Hindiston oyligi|Hindiston oyligi]] | | 2026-yil 1-noyabrdan 30-noyabrgacha | {{sort|0|0}} |- | 10 | [[Loyiha:Mavzuli oylik/Xitoy oyligi|Xitoy oyligi]] | | 2026-yil 1-dekabrdan 31-dekabrgacha | {{sort|0|0}} |- |} </div> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |-bgcolor="#c4f4c4" |'''Natija''' — 0. |} <!--[[Fayl:Stat tn.png|450px|thumb|Динамика количества написанных статей]]--> {{manbalar}} == Kelgusi oyliklar va qoidalar == {{Loyiha:Mavzuli oylik/Yangi oyliklarni tanlash/Navigatsion andoza}} Tayyorlangan oylik sahifalarni [[:Turkum:Loyiha:Mavzuli oylik:Tayyorlangan mavzuli oyliklar|ushbu turkum]]dan topishingiz mumkin. Yangi tayyorgarlik reja namunasi '''[[/Kelgusi oyliklar uchun tayyorgarlik|bu yerda]]''' joylashgan. Yangi mavzularni tanlash va muhokama qilish „'''[[Loyiha:Mavzuli oylik/Yangi oyliklarni tanlash|Yangi oyliklarni tanlash]]'''“ sahifasida amalga oshiriladi, loyihaning asosiy qoidalari ham oʻsha yerda mavjud. == Loyiha kuratori == {{Userboxtop | align = left | left = | backgroundcolor = LightSteelBlue | bordercolor = Black | textcolor = DarkBlue | toptext = }} '''{{u|Janob Mirzaolim}}''' {{Userboxbottom}} </div> <div style="min-width: 300px; max-width: 50%; margin-left: auto;"> === Kuratorlar roʻyxati === {| class="wikitable" |- ! № !! Foydalanuvchilar!! Muddat |- | 1|| {{u|Janob Mirzaolim}} || 2026-yil 1-yanvardan 31-yanvargacha |- |} </div> </div> == Loyiha qatnashchilari == <table style="width:max;"><tr> <td>{{tl|Userbox/Mavzuli oylik|nocat=1}}</td> <td> : ''Qoʻshilish uchun quyida imzo cheking'' </td> </tr></table> <div class="references-small" style="-moz-column-count:3; column-count:3; -webkit-column-count:3;"> # [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:40, 2026-yil 5-yanvar (UTC) # [[User:Bekipediya|<span style="font-family:Georgia"><span style="color:#049DFF">BEKIPEDIYA</span></span>]]&nbsp;[[User talk:Bekipediya|<span style="color:#049DFF">^{''<small>#yozishma</small>''}</span>]] 07:40, 2026-yil 5-yanvar (UTC) #[[Foydalanuvchi:Abdulatif Botirsherov|Abdulatif Botirsherov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Abdulatif Botirsherov|munozara]]) 13:50, 2026-yil 30-yanvar (UTC) # [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 16:25, 2026-yil 7-fevral (UTC) </div> == Kerakli asboblar == * [https://translate.google.com/ Google Tarjimon] — dunyoning 133 tilidan tarjima * [https://translate.yandex.ru Yandex Tarjimon] — dunyoning 98 tilidan tarjima == Andozalar == * {{tl|Mavzuli oylik loyihasi|nocat=1}} q0gr4b8lt6khpoylnsqebm8em2fsvgp 0 1336589 6312023 5879537 2026-10-18T12:14:58Z Janob Mirzaolim 64438 Umumiy tahrir + turkum 6312023 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Inta aeroporti | nativename-a = {{lang|kv|Инта Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Инта}} | image = Inta Airport.jpg | image-width = 250 | IATA = INA | ICAO = UUYI | type = Fuqarolik | owner = | operator = Komiaviatrans | city-served = Inta | location = Inta, [[Komi Respublikasi]], [[Rossiya]] | elevation-f = 184 | elevation-m = 56 | coordinates = {{coord|66|03|20|N|60|06|41|E|type:airport|display=inline,title}} | latd = 66 | latm = 03 | lats = 20 | latNS = N | longd = 60 | longm = 06 | longs = 41 | longEW = E | website = | pushpin_map = Rossiya | pushpin_label = '''INA''' | pushpin_map_caption = Inta aeroportining Rossiyadagi joylashuvi | metric-rwy = y | r1-number = 02/20 | r1-length-m = 1450 | r1-surface = Beton }} '''Inta aeroporti''' ({{lang-kv|Инта Аэропорт}}; {{lang-ru|Аэропорт Инта}}) {{Airport codes|INA|UUYI}} – [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]] hududida, [[Inta]] shahridan 2 km shimolda joylashgan aeroport. Aeroport asosan kichik transport samolyotlariga xizmat koʻrsatadi<ref>{{Cite web |date=2010-07-31 |title=Aviapages.ru - Аэропорты - ИНТА / INTA |url=http://www.aviapages.ru/airports/26638801008934975.shtml |access-date=2024-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100731072016/http://www.aviapages.ru/airports/26638801008934975.shtml |archive-date=2010-07-31 }}</ref>. == Tarixi == 2013-yil 8-oktyabrda Inta shahri va respublika poytaxti [[Siktivkar]] o‘rtasidagi aviaqatnov qayta tiklandi<ref>{{Cite web |title=После 25-летнего перерыва возобновилось регулярное авиасообщение с Интой — КомиОнлайн |url=https://komionline.ru/news/42980 |access-date=2024-09-15 |website=КомиОнлайн - Региональное интернет-СМИ КомиОнлайн |language=en}}</ref>. Parvozlar Komiaviatrans tomonidan haftasiga ikki marta (seshanba va shanba kunlari) [[Let L-410 Turbolet]] samolyotida amalga oshiriladi. Aviakompaniya, shuningdek, aeroportdan Inta tumanidagi qishloqlarga (Adzvavom, Kosyuvom, Petrun) hamda [[Nenetslar muxtor okrugi]]dagi qishloqlarga (Xaruta, Xorey-ver) yo‘lovchi tashish xizmatlarini ko‘rsatadi. 2022-yilda Inta aerodromi Rossiya fuqarolik aviatsiyasi aerodromlari reyestridan chiqarildi<ref>{{Cite web |title=Приказ Росавиации от 16.06.2022 N 385-П |url=https://rulaws.ru/acts/Prikaz-Rosaviatsii-ot-16.06.2022-N-385-P/ |access-date=2024-09-15 |website=rulaws.ru}}</ref>. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == {{Aeroport-yoʻnalishlar | Komiaviatrans, {{RUS}} | [[Siktivkar aeroporti|Siktivkar]] }} == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20060617150540/http://www.russianairfields.com/airfield/Inta.htm RussianAirFields.com] {{Rossiya-aeroport-stub}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] cdpetwy0fgjpa206a4f91k17ony382r 0 1336717 6312024 6145983 2026-10-18T12:16:38Z Janob Mirzaolim 64438 6312024 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Ijma aeroporti | nativename-a = {{lang|kv|Ижма Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Ижма}} | image = | caption = | IATA = | ICAO = UUYV | type = Fuqarolik | owner = | operator = Komiavia | city-served = [[Ijma]] | location = [[Ijma]], [[Komi Respublikasi]], [[Rossiya]] | elevation-f = 230 | elevation-m = 70 | coordinates = {{coord|65|01|54|N|53|58|12|E|region:RU-KO|display=inline,title}} | latd = 65 | latm = 01 | lats = 54 | latNS = N | longd = 53 | longm = 58 | longs = 12 | longEW = E | website = | image_map = Map of Russia - Komi Republic (2008-03).svg | image_mapsize = 300 | image_map_caption = [[Komi Respublikasi]] Rossiya tarkibida | pushpin_map = Rossiya | pushpin_mapsize = 300 | pushpin_map_caption = Ijma aeroportining Rossiyadagi joylashuvi | pushpin_label = '''UUYV''' | pushpin_label_position = top | metric-elev = y | metric-rwy = y | r1-number = 17/35 | r1-length-m = 1325 | r1-surface = [[Beton]] | footnotes = }} '''Ijma aeroporti''' ({{lang-kv|Ижма Аэропорт}}; {{lang-ru|Аэропорт Ижма}}) {{Airport codes||UUYV}} — [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]]ning Ijma qishlog‘idan 3&nbsp;km shimoli-sharqda joylashgan sobiq aeroport. Aeroport avvalroq An-2, An-24, L-410, Yak-40 kabi kichik havo kemalariga xizmat ko‘rsatgan, biroq 2003-yilda yo‘lovchi samolyotlari qabul qilishi to‘xtatilgan va hozir faqat [[vertolyot]]lar uchun foydalaniladi<ref name=Komi>{{veb manbasi|url=http://www.bnkomi.ru/data/news/5731/ |script-title=ru:Следствие опечатает самолет в Ижме |publisher=Komi |language=ru |date=7 September 2010 |access-date=8 September 2010}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] {{Rossiya-aeroport-stub}} 673l89unkmnc362cqtq8siyyfvzx4t7 0 1337404 6312025 6303489 2026-10-18T12:18:23Z Janob Mirzaolim 64438 6312025 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Pechora Airport | nativename = | nativename-a = {{lang|kv|Печӧра Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Печора}} | image = Антонов Ан-24 37308510, Печора RP113661.jpg | image-width = | caption = | IATA = PEX | ICAO = UUYP | type = Fuqarolik | owner = | operator = | city-served = | location = Pechora | elevation-f = 197 | elevation-m = 60 | latd = 65 | latm = 7 | lats = 18 | latNS = N | longd = 57 | longm = 7 | longs = 48 | longEW= E | coordinates = {{Coord|65|7|18|N|57|7|48|E|type:airport|display=inline,title}} | website = | metric-elev = | metric-rwy = | r1-number = 16/34 | r1-length-f = 5905 | r1-length-m = 1800 | r1-surface = [[Asfalt-beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Pechora aeroporti''' ({{lang-kv|Печӧра Аэропорт}}; {{lang-ru|Аэропорт Печора}}) {{Airport codes|PEX|UUYP}} – [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]] hududida, [[Pechora]] shahridan 5 km janubi-gʻarbda joylashgan aeroport<ref name=":0">{{Cite web |last=Simon |date=2023-08-20 |title=Pechora Airport in Pechora, Komi Republic, Russia |url=[https://airportlist.net/pechora-airport/](https://airportlist.net/pechora-airport/) |access-date=2024-01-16 |website=Airport List |language=en-US }}{{Oʻlikhavola|date=mart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Asosan kichik yuk va yo‘lovchi samolyotlariga xizmat ko‘rsatadi. Aeroportning dengiz sathidan balandligi 197 fut (60 m)ni tashkil etadi<ref>{{Cite web |title=Pechora Airport (UUYP/PEX) - Russian Federation {{!}} FBO/Ground Handler, Airport Information |url=[https://www.universalweather.com/airports/UUYP-PEX-PECHORA-AIRPORT-KOMI,-RESPUBLIKA-RUSSIAN-FEDERATION-/](https://www.universalweather.com/airports/UUYP-PEX-PECHORA-AIRPORT-KOMI,-RESPUBLIKA-RUSSIAN-FEDERATION-/) |access-date=2024-01-16 |website=Universal Weather and Aviation, Inc. |language=en-US}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == <!-- Please use only independent sources. The airport and airlines itself are not independent sources. --> {{Aeroport-yoʻnalishlar |Komiaviatrans|[[Siktivkar aeroporti|Siktivkar]] }} == Manbalar == {{manbalar}} {{Rossiya-aeroport-stub}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] i66q9fhlo3jbelujd2ziceqe2551rxv 0 1337606 6312030 5901059 2026-10-18T12:26:57Z Janob Mirzaolim 64438 6312030 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Sıktıvkar Janubi-g‘arbiy aerodromi | nativename = | nativename-a = {{lang|kv|Сыктывкар Йӧн-Пельӧн Аэропорт}} | nativename-r = | image = | caption = | IATA = | ICAO = | type = Jamoat | owner = | operator = | city-served = | location = [[Siktivkar]] | elevation-f = 489 | elevation-m = 149 | latd = 61 | latm = 35 | lats = 12 | latNS = N | longd = 50 | longm = 31 | longs = 12 | longEW = E | coordinates = {{Coord|61|35|12|N|50|31|12|E|type:airport|display=inline,title}} | pushpin_map = Rossiya Komi | pushpin_mapsize = | pushpin_map_caption = | pushpin_label = | website = | metric-elev = | metric-rwy = | r1-number = 17/35 | r1-length-f = 9678 | r1-length-m = 2950 | r1-surface = [[Beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Siktivkar janubi-g‘arbiy aeroporti''' ({{lang-kv|Сыктывкар Йӧн-Пельӧн Аэропорт}}) — [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]] hududida, [[Siktivkar]] shahridan 19 km janubi-g‘arbda joylashgan qurilishi tugallanmagan [[aeroport]]. == Manbalar == {{manbalar}} *[https://web.archive.org/web/20070809030508/http://www.russianairfields.com/airfield/Syktyvkar-Southwest.htm RussianAirFields.com] {{Rossiya-aeroport-stub}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] 9gh6or2we7es25ddd4lf0bts9rc2ea4 0 1337853 6312022 5901235 2026-10-18T12:10:09Z Janob Mirzaolim 64438 Umumiy tahrir + turkum 6312022 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Usinsk aeroporti | nativename = | nativename-a = {{lang|kv|Ускар Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Усинск}} | image = Аэропорт Усинск.jpg | caption = | IATA = USK | ICAO = UUYS | type = Fuqarolik | owner = | operator = | city-served = [[Usinsk]] | location = [[Usinsk]], [[Rossiya]] | elevation-f = 262 | elevation-m = 80 | latd = 66 | latm = 0 | lats = 0 | latNS = N | longd = 57 | longm = 22 | longs = 0 | longEW = E | coordinates = {{Coord|66|0|0|N|57|22|0|E|region:RU-KO_type:airport|display=inline,title}} | pushpin_map = Rossiya | pushpin_mapsize = | pushpin_map_caption = Komi Respublikasida aeroportning joylashuvi | pushpin_label = USK | pushpin_label_position = bottom | website = [https://www.komiaviatrans.ru/airport/index.php?id=4 komiaviatrans.ru/airport] | metric-elev = | metric-rwy = | r1-number = 13/31 | r1-length-f = 8209 | r1-length-m = 2502 | r1-surface = [[Asfalt-beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Usinsk aeroporti''' ({{lang-kv|Ускар Аэропорт}}; {{lang-ru|Аэропорт Усинск}}) {{Airport codes|USK|UUYS}} – [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]]da, [[Usinsk]] shahridan 8 km gʻarbda joylashgan aeroport. Aeroport oʻrta sigʻimli yoʻlovchi samolyotlariga xizmat koʻrsatadi<ref>*[https://web.archive.org/web/20070809045728/http://www.russianairfields.com/airfield/Usinsk.htm RussianAirFields.com]</ref>. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == {{Aeroport-yoʻnalishlar | Komiaviatrans, {{RUS}} | [[Siktivkar aeroporti|Siktivkar]] |[[UVT Aero]] | [[Bugulma aeroporti|Bugulma]], [[Vnukovo xalqaro aeroporti|Moskva–Vnukovo]], [[Perm xalqaro aeroporti|Perm]]<ref name="UVT_PEE_24">{{cite web |title=Авиакомпания «ЮВТ АЭРО» соединит Пермь с Казанью, Самарой, Нижним Новгородом и Усинском |url=https://uvtaero.ru/en/news/aviakompaniya-yuvt-aero-soedinit-perm-s-kazanyu-samaroy-nizhnim-novgorodom-i-usinskom-2 |website=uvtaero.ru |publisher=UVT Aero |access-date=25 January 2024 |language=ru}}</ref>, [[Qozon xalqaro aeroporti|Qozon]], [[Kurumoch xalqaro aeroporti|Samara]], [[Ufa xalqaro aeroporti|Ufa]] }} == Manbalar == {{manbalar}} {{Rossiya-aeroport-stub}} {{Rossiya aeroportlari}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] nlrqlzzs4wkyntzv9gtkjzgkrgm99vm 0 1337938 6312021 5901430 2026-10-18T12:06:20Z Janob Mirzaolim 64438 6312021 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Ust-Tsilma aeroporti | nativename = | nativename-a = {{lang|kv|Чилимдін Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Усть-Цильма}} | image = | caption = | IATA = UTS | ICAO = UUYX | type = Jamoat | owner = | operator = | city-served = [[Ust-Tsilma]] | location = [[Ust-Tsilma]] | elevation-f = 262 | elevation-m = 80 | latd = 65 | latm = 26 | lats = 0 | latNS = N | longd = 52 | longm = 11 | longs = 56 | longEW = E | coordinates = {{coord|65|26|0|N|52|11|56|E|region:RU-KO|display=inline,title}} | website = [https://www.komiaviatrans.ru/airport/index.php?id=6 komiaviatrans.ru] | pushpin_map = Rossiya | pushpin_mapsize = 300 | pushpin_map_caption = Komi Respublikasida aeroportning joylashuvi | pushpin_label = UTS | pushpin_label_position = top | r1-number = 15/33 | r1-length-f = 4370 | r1-length-m = 1332 | r1-surface = [[Beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Ust-Tsilma aeroporti''' ({{lang-kv|Чилимдін Аэропорт}}) {{Airport codes|UTS|UUYX}} — [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]] hududidagi aeroport bo‘lib, Ust-Tsilemskiy tuman tarkibidagi Ust-Tsilma qishloq aholi punktidan 2 km sharqda joylashgan<ref>{{Cite web |title=Ust-Tsilma |url=[https://arcticinfrastructure.org/amatiiDB/searcher/airportAction.php?do=view&nr=369](https://arcticinfrastructure.org/amatiiDB/searcher/airportAction.php?do=view&nr=369) |access-date=2024-01-15 |website=arcticinfrastructure.org}}</ref>. Aeroport kichik transport samolyotlariga xizmat ko‘rsatadi. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == {{Aeroport-yoʻnalishlar |[[Komiaviatrans]]|[[Siktivkar aeroporti|Siktivkar]] }} == Manbalar == {{manbalar}} {{Rossiya-aeroport-stub}} {{Rossiya aeroportlari}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] ju4x6cnpos82ojciredefty0adukbvd 0 1338031 6312018 6283088 2026-10-18T12:04:13Z Janob Mirzaolim 64438 Umumiy tahrir + turkum 6312018 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Vorkuta aeroporti | nativename = | nativename-a = {{lang|kv|Вӧркута Аэропорт}} | nativename-r = {{lang|ru|Аэропорт Воркута}} | image = Vorkuta Airport (Canadair CL-600 (VQ-BFB)) (cropped).jpg | image-width = 300 | caption = | IATA = VKT | ICAO = UUYW | type = Jamoat | owner = | operator = | city-served = | location = [[Vorkuta]] | elevation-f = 604 | elevation-m = 184 | latd = 67 | latm = 29 | lats = 18 | latNS = N | longd = 63 | longm = 59 | longs = 24 | longEW = E | coordinates = {{coord|67|29|18|N|063|59|24|E|region:RU-KO|display=inline,title}} | pushpin_map = Rossiya | pushpin_mapsize = 300 | pushpin_map_caption = Komi Respublikasida aeroportning joylashuvi | pushpin_label = VKT | pushpin_label_position = top | website = [https://www.komiaviatrans.ru/airport/index.php?id=5 www.komiaviatrans.ru/airport] | metric-elev = | metric-rwy = | r1-number = 08/26 | r1-length-f = 6217 | r1-length-m = 1900 | r1-surface = [[Asfalt-beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Vorkuta aeroporti''' ({{lang-kv|Вӧркута Аэропорт}}; {{lang-ru|Аэропорт Воркута}}) {{airport codes|VKT|UUYW}} — [[Rossiya]]ning [[Komi Respublikasi]] hududida, [[Vorkuta]] shahridan 3 km g‘arbda joylashgan kichik aeroport<ref>{{Cite web |title=Vorkuta - Russia |url=https://www.world-airport-codes.com/russia/vorkuta-7465.html |access-date=2022-08-16 |website=World Airport Codes |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=Vorkuta Airport, Russian Federation - Wego.ie |url=https://www.wego.ie/airports/vkt/airports-in-vorkuta/vorkuta-airport-vkt |access-date=2022-08-16 |website=www.wego.ie}}</ref>. Aeroport kichik yo‘lovchi samolyotlarini qabul qila oladi. Uchish-qo‘nish yo‘lagining qoplamali qismi 2 200 mni tashkil etadi. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == {{Aeroport-yoʻnalishlar | Komiaviatrans, {{RUS}} | [[Siktivkar aeroporti|Siktivkar]] <!-- --> | RusLine | [[Jukovskiy xalqaro aeroporti|Moskva-Jukovskiy]]<ref>{{cite web |title=Seasonal Schedule |url=https://zia.aero/flights/seasonal-schedule/?direction=from-zhukovskiy&flight-company=%D0%90%D0%9A+%C2%AB%D0%A0%D1%83%D1%81%D0%9B%D0%B0%D0%B9%D0%BD%C2%BB&flight-time=00%3A00%3A00+-+23%3A59%3A59 |website=Zhukovsky International Airport |publisher=JSC "Ramport Aero" |access-date=24 September 2025 |language=en}}</ref> }} == Manbalar == {{manbalar}} *[http://aero.autotp.ru/cgi-bin/db.cgi?db=nav&uid=default&view_records=1&ID=204&ww=on Vorkuta Airport at Russian Airports Database] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20070927001429/http://aero.autotp.ru/cgi-bin/db.cgi?db=nav&uid=default&view_records=1&ID=204&ww=on |date=2007-09-27 }} == Havolalar == * [http://gc.kls2.com/airport/VKT Great Circle Mapper: NOZ / UNYW - Vorkuta, Vorkuta, Russian Federation (Russia)] * ASN [http://aviation-safety.net/database/airport/airport.php?id=vkt Accident history for UNYW] * [https://web.archive.org/web/20120321055053/http://www.tutiempo.net/en/Climate/VORKUTA/232260.htm Historical Weather Records for Vorkuta] {{Rossiya-aeroport-stub}} {{Rossiya aeroportlari}} [[Turkum:Komi Respublikasi aeroportlari]] jxe2v1v960k56b4usm5uav525zc5k9z 2 1343798 6312509 5895028 2026-10-19T08:25:42Z Kabuljanovnaa 240875 6312509 wikitext text/x-wiki {{TDIU talabasi|}} {{Userbox/TDIU Viki klubi aʼzosi}} [[Image:Flag of Uzbekistan.svg|30px]]''''' Xush Kelibsiz''''' / [[Image:Flag of Russia.svg|30px]]''''' Добро пожаловать ''''' / [[Image:Flag of the United Kingdom.svg|30px]]''''' Welcome''''' awcqzdlm9hdnzkw1hqtpwz7hw6b5xr8 2 1346239 6312558 6274961 2026-10-19T10:22:16Z Bobonorova Hulkar 138656 6312558 wikitext text/x-wiki '''Green Street, Cambridge''' [[File:Green Street, Cambridge.jpg|thumb|[[Kembrij]] shahridagi Green Street]] '''Green Street''' — [[Angliya]]ning markaziy qismidagi [[Kembrij]] shahrida joylashgan, doʻkonlari va restoranlari bilan tanilgan koʻcha<ref>[http://www.cambridge.gov.uk/public/pdfs/Green%20Street.pdf Green Street], [[Cambridge City Council]].</ref><ref>[http://www.cambridgeonline.co.uk/streets/Green_Street/ Green Street], [http://www.cambridgeonline.co.uk/ Cambridge Online].</ref>. U gʻarbiy tomonda [[St John’s Street]] va [[Trinity Street]] koʻchalari, sharqiy tomonda esa [[Sidney Street]] koʻchasi bilan tutashadi. Koʻchaning gʻarbiy chekkasi roʻparasida [[Trinity kolleji]], sharqiy chekkasi roʻparasida esa [[Sidney Sussex kolleji]] joylashgan<ref>[http://www.cambridge2000.com/cambridge2000/html/0009/P9112489.html Sidney Sussex College: Sidney Street: gatehouse], [http://www.cambridge2000.com/ Cambridge 2000].</ref>. Koʻcha, ehtimol, unda dastlabki uylar qurilgan davrda yer egasi boʻlgan shaxs nomi bilan atalgan.<ref name="pocketcambridge">[http://www.pocketcambridge.co.uk/pcaapple/greenstreet.html Green Street — One of Cambridgeʼs main shopping lanes], [http://www.pocketcambridge.co.uk/ Pocket Cambridge].</ref>. [[W. Metcalfe and Son]] XIX asr va XX asr boshlarida [[Kembrij]] shahrida faoliyat yuritgan bosmaxona va nashriyot edi. Uning idorasi bir muddat Green Street koʻchasida joylashgan<ref>{{cite book | title = A handy-book about books, for book-lovers, book-buyers, and book-sellers | url = https://archive.org/details/cu31924029541269 | author = John Power | pages = 73 | location = London | publisher = J. Wilson | year = 1870 | oclc = 3382019 }}</ref>. 1854-yilda [[George Bell & Sons]] nashriyoti Deighton kompaniyasining Green Street va Trinity Street koʻchalarida joylashgan idoralarini sotib oldi. == Doʻkonlar == Bu koʻcha [[Kembrij]] shahridagi savdo koʻchalaridan biridir<ref name="pocketcambridge" />. Koʻchadagi doʻkonlarning aksariyati mustaqil doʻkonlar va butiklardan iborat boʻlib, bu yerda taniqli savdo tarmoqlarining doʻkonlari ham mavjud. Koʻchadagi binolarning aksariyati Trinity kollejiga tegishli<ref>[http://www.cambridge2000.com/cambridge2000/html/0004/P4050461.html Trinity College: Sidney Street: Sainsbury’s food store]. [http://www.cambridge2000.com/ Cambridge 2000].</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} gp1w7td9hbmzte3g4hmkwdss1z9oabe 6312559 6312558 2026-10-19T10:23:52Z Bobonorova Hulkar 138656 6312559 wikitext text/x-wiki '''Green Street, Cambridge''' [[File:Green Street, Cambridge.jpg|thumb|[[Kembrij]] shahridagi Green Street]] '''Green Street''' — [[Angliya]]ning markaziy qismidagi [[Kembrij]] shahrida joylashgan, doʻkonlari va restoranlari bilan tanilgan koʻcha<ref>[http://www.cambridge.gov.uk/public/pdfs/Green%20Street.pdf Green Street], [[Cambridge City Council]].</ref><ref>[http://www.cambridgeonline.co.uk/streets/Green_Street/ Green Street], [http://www.cambridgeonline.co.uk/ Cambridge Online]</ref>. U gʻarbiy tomonda [[St John’s Street]] va [[Trinity Street]] koʻchalari, sharqiy tomonda esa [[Sidney Street]] koʻchasi bilan tutashadi. Koʻchaning gʻarbiy chekkasi roʻparasida [[Trinity kolleji]], sharqiy chekkasi roʻparasida esa [[Sidney Sussex kolleji]] joylashgan<ref>[http://www.cambridge2000.com/cambridge2000/html/0009/P9112489.html Sidney Sussex College: Sidney Street: gatehouse], [http://www.cambridge2000.com/ Cambridge 2000]</ref>. Koʻcha, ehtimol, unda dastlabki uylar qurilgan davrda yer egasi boʻlgan shaxs nomi bilan atalgan<ref name="pocketcambridge">[http://www.pocketcambridge.co.uk/pcaapple/greenstreet.html Green Street — One of Cambridgeʼs main shopping lanes], [http://www.pocketcambridge.co.uk/ Pocket Cambridge]</ref>. [[W. Metcalfe and Son]] XIX asr va XX asr boshlarida [[Kembrij]] shahrida faoliyat yuritgan bosmaxona va nashriyot edi. Uning idorasi bir muddat Green Street koʻchasida joylashgan<ref>{{cite book | title = A handy-book about books, for book-lovers, book-buyers, and book-sellers | url = https://archive.org/details/cu31924029541269 | author = John Power | pages = 73 | location = London | publisher = J. Wilson | year = 1870 | oclc = 3382019 }}</ref>. 1854-yilda [[George Bell & Sons]] nashriyoti Deighton kompaniyasining Green Street va Trinity Street koʻchalarida joylashgan idoralarini sotib oldi. == Doʻkonlar == Bu koʻcha [[Kembrij]] shahridagi savdo koʻchalaridan biridir<ref name="pocketcambridge" />. Koʻchadagi doʻkonlarning aksariyati mustaqil doʻkonlar va butiklardan iborat boʻlib, bu yerda taniqli savdo tarmoqlarining doʻkonlari ham mavjud. Koʻchadagi binolarning aksariyati Trinity kollejiga tegishli<ref>[http://www.cambridge2000.com/cambridge2000/html/0004/P4050461.html Trinity College: Sidney Street: Sainsbury’s food store]. [http://www.cambridge2000.com/ Cambridge 2000].</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} 9cuwnq2ee4lc8snxi2ta2bsnvjct0ho 0 1351416 6312513 6274306 2026-10-19T08:44:42Z Makenzis 30481 6312513 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Til Mavretič | height = 1.78 m<ref>{{cite web |title=Til Mavretič |url=https://www.worldfootball.net/person/pe470149/til-mavretic/ |website=worldfootball.net |access-date=25 July 2021 |language=en}}</ref> | birth_date = {{Birth date and age|1997|11|19|df=y}} | birth_place = [[Sloveniya]]<ref>{{cite web |title=Sereď vs. Zemplín Michalovce – 4 May 2019 – Soccerway |url=https://int.soccerway.com/matches/2019/05/04/slovakia/super-liga/skf-sered/mfk-zemplin-michalovce/2996280/ |publisher=Soccerway |access-date=2 February 2021}}</ref> | currentclub = [[FK Transinvest|Transinvest]] | clubnumber = 17 | position = [[Yarim himoyachi]] | youthyears1 = {{0|0000}}–2016 | youthclubs1 = [[NK Bravo|Bravo]] | yillar1 = 2016 | klublar1 = [[NK Bravo|Bravo]] | isht1 = 3 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2016–2018 | klublar2 = [[S.S. Monopoli 1966|Monopoli 1966]] | isht2 = 40 | gollar2 = 4 | yillar3 = 2019 | klublar3 = [[MFK Zemplín Michalovce|Zemplín Michalovce]] | isht3 = 10 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2020–2021 | klublar4 = [[NK Domžale|Domžale]] | isht4 = 16 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2021 | klublar5 = {{ijara}} [[ND Gorica|Gorica]] | isht5 = 15 | gollar5 = 0 | yillar6 = 2021–2022 | klublar6 = [[NK Tabor Sežana|Tabor Sežana]] | isht6 = 29 | gollar6 = 1 | yillar7 = 2022–2026 | klublar7 = [[FCI Levadia Tallinn|Levadia]] | isht7 = 90 | gollar7 = 5 | yillar8 = 2026 | klublar8 = Dinamo Samarqand | isht8 = 9 | gollar8 = 1 | yillar9 = 2026– | klublar9 = [[FK Transinvest|Transinvest]] | isht9 = 5 | gollar9 = 1 }} '''Til Mavretič''' (1997-yil 19-noyabrda tugʻilgan) – sloveniyalik professional [[futbolchi]]. [[FK Transinvest|Transinvest]] klubi. == Karyera == Mavretič professional Slovakiya Superligasidagi debyutini 2019-yil 4-may kuni „Zemplín Michalovce“ safida „iClinic Sereď“ga qarshi oʻyinda oʻtkazdi. 2:2 hisobidagi durang bilan tugagan oʻyinning birinchi boʻlimda sariq kartochka bilan jazolandi. == Manbalar == {{manbalar}} {{footy-bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Mavretic, Til}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:Sloveniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:21-asrdagi sloveniyalik sportchilar]] [[Turkum:NK Bravo futbolchilari]] [[Turkum:SS Monopoli 1966 futbolchilari]] [[Turkum:MFK Zemplín Mihalovce futbolchilari]] [[Turkum:NK Domžale futbolchilari]] [[Turkum:ND Gorica futbolchilari]] [[Turkum:NK Tabor Sežana futbolchilari]] [[Turkum:FCI Levadia Tallinn futbolchilari]] [[Turkum:Serie C futbolchilari]] [[Turkum:Slovakiya birinchi ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Sloveniya PrvaLiga futbolchilari]] [[Turkum:Meistriliiga futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Sloveniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Italiyadagi sloveniyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Slovakiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Slovakiyadagi sloveniyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Estoniyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Estoniyadagi sloveniyalik muhojir sportchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi sloveniyalik muhojir sportchilar]] r5kwzczdfu0lc6bphmyybnxhay9q4k1 0 1403323 6312212 6128835 2026-10-18T17:30:37Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312212 wikitext text/x-wiki {{Bayram bilgiqutisi | holiday_name = Chaharshanbe Suri | type = national | image = Fire-festival-in-Iran.jpg | caption = Charshanbe Suri Eronda. | nickname = Charshambe Suri | observedby = {{flag|Iran|name=Eron}}<br>[[File:Flag of Kurdistan.svg|25px]] [[Iroq Kurdistoni]]<br>{{flag|Afgʻoniston}} (avval nishonlangan)<ref>https://medialatitudes.be/en/the-taliban-have-officially-banned-the-celebration-of-nowruz-in-afghanistan/</ref><ref>https://www.wunc.org/2022-03-21/nowruz-is-banned-in-afghanistan-but-families-continue-to-celebrate</ref><br />{{flag|Iroq}}<br />{{flag|Qozogʻiston}}<br />{{flag|Suriya}}<br />{{flag|Ozarbayjon}}<br/>{{flag|Turkiya}} | litcolor = | longtype = Milliy, etnik, madaniy | significance = | date = Yilning [[Seshanba|seshanba]] va [[Chorshanba|chorshanba]] oralig‘idagi, [[Bahorgi tengkunlik|bahorgi tengkunlik]]dan oldingi so‘nggi oqshom | date2023 = 14-mart | date2024 = 12-mart | date2025 = 18-mart | date2026 = 17-mart | date2027 = 16-mart <!-- | date2028 = 14 March --> <!-- | date2029 = 13 March --> <!-- | date2030 = 12 March --> | scheduling = | frequency = yillik | weekday = Tuesday | month = [[Esfand]] ([[mart]]) | relatedto = [[Navruz]], [[Sizdah Be-dar|Sizdebedar]] }} '''Chaharshanbe Suri''' yoki '''Charshanbe Suri''' yoki '''Chahar-shanbe suri''' ({{Lang-fa|چهارشنبه‌سوری|Čahāršanbe suri, pronounced čahāršambe suri}}<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=SlTJQTwGMK8 |title=How To Pronounce Chaharshanbe Suri چهارشنبه‌سوری |date=2022-03-21 |last=How To Say |access-date=2026-03-16 |via=YouTube}}</ref><ref name="Iranica" /><ref>{{cite encyclopedia |editor-last=Moin|editor-first=Mohammad|editor-link= Mohammad Moin |encyclopedia=[[Moin Encyclopedic Dictionary]]|title=چهارشنبه‌سوری|trans-title=Č.-šanba(-e)-sūrī|language=fa|edition=One-volume edition based on 6-volumes|year=2002|orig-year=1972|publisher=Moeen Publications|location=Tehran|isbn=9789647603072}}</ref><ref>{{cite encyclopedia |editor-last=Mosaheb|editor-first=Gholamhossein |editor-link= Gholamhossein Mosaheb|encyclopedia=[[The Persian Encyclopedia]]|title=چهارشنبه‌سوری|trans-title=Čahār.Šanbe suri|language=fa|edition=2nd|year=2002|orig-year=1966|publisher=[[Amirkabir (publisher)|Amirkabir]]|location=Tehran|isbn=964303044X|page=811|volume=1}}</ref>. {{Soʻzma-soʻz tarjima|Scarlet Wednesday}} yoki, ehtimol, „Chorshanba bayrami“<ref>{{Cite web |title=معنی چارشنبه-سوری {{!}} لغت‌نامه دهخدا {{!}} واژه یاب |url=https://vajehyab.com/dehkhoda/%DA%86%D8%A7%D8%B1%D8%B4%D9%86%D8%A8%D9%87-%D8%B3%D9%88%D8%B1%DB%8C |access-date=2026-03-18 |website=vajehyab.com}}</ref>), qadimiy [[Zardushtiylik|zardushtiylik]]dan kelib chiqqan, yilning oxirgi [[Chorshanba|chorshanbasi]] arafasida nishonlanadigan [[Eroniy xalqlar|eron]]cha olov atrofidagi raqs festivali hisoblanadi<ref name="Iranica"/>. Bu [[Navroʻz]], yaʼni eroniylarning [[Yangi yil|yangi yili]]ning ilk bayramidir<ref>{{cite news |last=Fu |first=Alison |newspaper=The Daily Californian |title=Iranian fire-jumping festival delights Berkeley residents |date=March 13, 2013 |url=http://www.dailycal.org/2013/03/13/persian-fire-jumping-festival-delights-berkeley-residents/}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://surfiran.com/chaharshanbe-suri/|title=Chaharshanbe Suri in Iran - The Festival of Fire|first=Mahboobeh|last=Razavi|date=March 1, 2019|website=SURFIRAN}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=Staff |first=Iqal Analysis |date=2026-03-15 |title=Chaharshanbe Suri: Iran's regime faces a fiery festival |url=https://iqalanalysis.com/chaharshanbe-suri-irans-regime-faces-a-fiery-festival/ |access-date=2026-03-16 |website=Iqal Analysis |language=en-US |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260318151554/https://iqalanalysis.com/chaharshanbe-suri-irans-regime-faces-a-fiery-festival/ |arxivsana=2026-03-18}}</ref>. Bayramning markazida esa [[Qish|qish]]dan [[Bahor|bahor]]ga oʻtishni ifodalovchi poklanish va yangilanish marosimlari turadi. Eng muhim odat — hovlilarda, qishloq maydonlarida, shahar koʻchalarida, tomlarda va tepaliklarda [[gulxan]] yoqishdir. Odamlar alangadan sakrab oʻtib, „sening qizilliging menga, mening oqarib ketganim senga“ mazmunidagi iborani aytadilar. Gʻoya shundan iboratki, olov kasallik, zaiflik va omadsizlikni olib ketib, oʻrniga kuch va quvvat beradi<ref name=":0">{{Cite web |title=Čahāršanba-sūrī |url=https://www.iranicaonline.org/articles/caharsanba-suri/ |access-date=2026-03-15 |website=Encyclopaedia Iranica |language=en-US}}</ref>. Kechqurun boshqa udumlar ham bajariladi. Ulardan biri „qoshiq chalish“ boʻlib, unda odamlar oʻzlarini niqoblab, qoʻshnilarining eshiklarini taqillatib, qoshiq bilan likop yoki kosaga urib, sneklar soʻraydilar. Bu odat [[Xellouin|Halloween]]dagi ''trick-or-treating'' anʼanasiga oʻxshaydi. Yana bir urf — fol ochish boʻlib, u [[Hofiz Sheroziy|Hofiz]]ning sheʼrlar devonini ochib, tasodifiy bir baytni talqin qilishga yoki qogʻoz parchalari asosida fol koʻrishga asoslanadi<ref name=":0" />. Shuningdek, odamlar „ajil“ — quritilgan mevalar va [[yongʻoq]] aralashmasini yeydilar; u omad keltiradi yoki tilaklarning ushalishiga yordam beradi, deb ishoniladi. Kechroq esa odatdagi taomlar, jumladan, ''[[Palov|palov]]'' tortiladi<ref name=":0" />. [[Eron inqilobi|1979-yilda Islom Respublikasi tashkil etilgandan]] beri, Chaharshanbe Suri Eronning siyosiy hayotida ham muhim ahamiyat kasb eta boshladi<ref name=":1">{{Cite web |last=Naseri |first=Leila |date=2026-03-13 |title=Chaharshanbe Suri in the Iranian Soul |url=https://www.spectator.com.au/2026/03/chaharshanbe-suri-in-the-iranian-soul/ |access-date=2026-03-15 |website=The Spectator Australia |language=en-US}}</ref>. Mamlakatning [[Viloyati faqih|teokratik hukumati]] bu bayramni qadimiy eroniy ildizlari tufayli „butparastlik qoldigʻi“ deb atab, uni nishonlashni qoʻllab-quvvatlamaydi<ref name=":2">{{Cite web |date=2022-03-16 |title=Iran's Fire Festival Claims 19 Deaths and 2,800 Injuries |url=https://www.iranintl.com/en/202203166806 |access-date=2025-03-17 |website=www.iranintl.com |language=en}}</ref>. Shu keskinlik tufayli, baʼzida bayram katta ommaviy yigʻinlar orqali tuzumga qarshi namoyishlar oʻtkaziladigan siyosiy tadbirga aylanadi<ref name=":1" />. == Etimologiya == Bayramning [[Fors tili|fors]]cha nomi {{Transl|fa|čahāršanbe}} ({{Lang|fa|[[wikt:چهارشنبه|چهارشنبه]]}}) — forscha [[Chorshanba|chorshanba]] soʻzi va {{Transl|fa|suri}} ({{Lang|fa|[[wikt:سوری|سوری]]}}) qismlaridan iborat boʻlib, bu soʻz ikki maʼnoga ega: u „bayramona, tantanali“<ref name="Iranica">{{cite encyclopedia|title =ČAHĀRŠANBA-SŪRĪ |encyclopedia=[[Encyclopædia Iranica]]|date=December 15, 1990|orig-year=|publisher=Bibliotheca Persica Press|location=New York City|url =http://www.iranicaonline.org/articles/caharsanba-suri|volume= IV|last1=Kasheff |first1=Manouchehr |last2=Saʿīdī Sīrjānī|first2=ʿAlī-Akbar|author-link2=Ali-Akbar Sa'idi Sirjani|editor-last=Yarshater|editor-first=Ehsan|editor-link=Ehsan Yarshater|access-date=March 15, 2016|series=6|pages=630–634}}</ref> degan maʼnoni anglatishi, shuningdek (anʼanaviy fors tilida va Eronning ayrim hozirgi mahalliy lahjalarida) „qip-qizil“ degan maʼnoda qoʻllanishi mumkin. Bu maʼno olovning qizil tusiga bogʻlanadi. Bayramning boshqa tillardagi nomlari qatoriga [[Ozarbayjon turkchasi|ozarbayjon]] tilidagi {{Transl|az|Axır Çərşənbə}} ([[Ardabil|Ardobil]] va [[Tabriz]]da), [[Kurd tili|kurd]] tilidagi {{Transl|ku|Kola Čovāršamba}} va {{Transl|ku|Čovāršama Koli}} ([[Kurdiston]]da), {{Transl|ku|Qara Chuarshanba}} ([[Piranshahr]]da) hamda isfahon lahjasidagi forscha {{Transl|fa|Čāršambe Sorxi}} ([[Isfahon]]da) kiradi<ref name="Iranica" /><ref>{{cite journal |url=http://booksandjournals.brillonline.com/content/journals/10.1163/1573384x-20160306 |first=A. |last=Rodziewicz |title=And the Pearl Became an Egg: The Yezidi Red Wednesday and Its Cosmogonic Background |journal=Iran and the Caucasus |volume=20 |year=2016 |issue=3–4 |pages=347–367|doi=10.1163/1573384x-20160306 |url-access=subscription }}</ref>. Olovning ahamiyati [[Ahamoniylar davlati|Ahamoniylar]] podshohlarining tosh bitiklarida yaqqol koʻrinadi, shuningdek [[Rigveda|Rig Veda]]ning ilk mantrasi ham olov madhiga bagʻishlangan. Chaharshanbe Suri va [[Holi]] qadimiy [[Oriylar|aryan]] dinlaridagi umumiy ildizlarga ega<ref>{{Cite web |last=Dr.Ajam |date=2015-03-16 |title=Newrouz and Chaharshanbe Suri |url=http://parssea.org/?p=5791 |access-date=2022-03-08 |website=Parssea |language=fa, en |archive-url=https://web.archive.org/web/20200627023000/http://parssea.org/?p=5791 |archive-date=27 June 2020 |url-status=dead}}</ref>. [[File:Holi Bonfire Udaipur.jpg|left|thumb|upright|[[Udaypur]], [[Rajaston|Rajastan]], [[Shimoliy Hindiston]], 2010-yildagi Holika gulxani.]] == Marosimlar == === Olovdan sakrash === [[File:ČAHĀRŠANBA-SŪRĪ.jpg|thumb|Olovdan sakrash; Tehron, 2018-yil mart.]] Odamlar bayram boshlanishidan avval ochiq, toʻsiqsiz maydonda buta va shox-shabbalarni yigʻadilar. Quyosh botgach, bir yoki bir nechta gulxan yoqilgach, ular alangadan sakrab oʻtib, {{Transl|fa|sorkhi-ye to az man, zardi-ye man az to}} — soʻzma-soʻz „[boʻlsin] sening qizilliging meniki, mening oqarib ketganim seniki“ mazmunidagi qoʻshiqni, yoki uning mahalliy variantini aytadilar. Bu poklanish amali deb hisoblanadi<ref name="Iranica" />. === Qoshiq chalish === Charshanbe Suri tarkibida ''trick-or-treating''ga oʻxshash „{{Transl|fa|qāšoq-zani}}“ ({{Lang|fa|قاشق‌زنی|rtl=yes}}) deb ataladigan odat ham bor<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=5OSf7KSRPc8C |title=Folklife Center News |volume=13 |author=American Folklife Center |publisher=Library of Congress |page=6 |date=1991}}</ref>, u „qoshiq chalish“ deb tarjima qilinadi. Unda odamlar oʻzlarini [[niqob]]lab, uyma-uy yurib, likop yoki kosalarga qoshiq urishadi va qadoqlangan [[Gazak|gazak]]lar olishadi. == Galereya == <gallery mode="packed"> West Vancouver, Chaharshanbe Suri, 19 mars 2008, 2.jpg|Charshanbe Suri [[Vancouver|Vancouverda]], mart 2008. Charshanbe Suri in Berkeley, California.jpg|Charshanbe Suri [[Berkeley, California]]<nowiki/>da nishonlanishi mart 2013. Chaharshanbe Suri Lozupone NYC 2016 3.png|Charshanbe Suri Nyu York shahrida, mart 2016. Views of fireworks for the Nawroz festival in 2018 in Akre 10.jpg|2018-yilda Charshanbe Suri vaqtida Akreda boʻlgan mushakbozlik </gallery> == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Eron bayramlari]] [[Turkum:Ozarbayjon bayramlari]] [[Turkum:Turkiya bayramlari]] 0gw3mieg42hrrzxb2urkx1xonly7xy8 0 1405797 6312203 6268061 2026-10-18T16:49:44Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312203 wikitext text/x-wiki {{Koʻprik bilgiqutisi | bridge_name = Centenary | image = File:Centenary Bridge, Brisbane, 2020, 01.jpg | caption = Centenary Bridge | official_name = | carries = Motor vehicles, pedestrians and cyclists | crosses = [[Brisbane River]] | locale = [[Brisbane]], [[Queensland]], [[Australia]] | maint = | id = | designer = | design = | material = Concrete | spans = 6 | pierswater = | mainspan = | length = | width = | height = | load = | clearance = | below = | traffic = | begin = | complete = | open = {{start date and age|1964}} | closed = | toll = | map_cue = | map_image = | map_text = | map_width = | coordinates = {{coord|-27.5277|152.9470|type:landmark_region:AU|display=it}} }} '''Centenary Bridge''' — [[Brisben daryosi]]ni kesib oʻtuvchi avtomobil koʻprigi. Brisbenning [[Centenary Motorway]] yoʻlining bir qismi sifatida u asosan transport vositlari tomonidan foydalaniladi, shu bilan birga piyodalar uchun yoʻlkalar ham mavjud. 2023-yilda koʻprikdan kuniga 85 000 ta avtomobil oʻtgan<ref name="rim">{{cite news |last=Moore |first=Tony |date=21 April 2023 |title=RACQ identifies missing link in Brisbane's road network |url=https://www.brisbanetimes.com.au/national/queensland/racq-identifies-missing-link-in-brisbane-s-road-network-20230421-p5d2b0.html |work=Brisbane Times |access-date=22 April 2023}}</ref>. == Tarixi == [[Jindalee, Queensland|Jindalee]], [[Mount Ommaney]] va [[Westlake, Queensland|Westlake]]ning yangi [[Centenary Suburbs]] tumanlarini taʼminlash uchun qurilgan ikki qatorli asl koʻprik 1964-yilda ochilgan<ref name="couriermail">{{cite web |url=http://waywewere.couriermail.com.au/image-detail.php?search_field=%20new%20suburb%20of%20Jindalee&offset=0&return=L3NlYXJjaC1yZXN1bHRzLnBocD9zZWFyY2hfZmllbGQ9K25ldytzdWJ1cmIrb2YrSmluZGFsZWU= |archive-url=https://web.archive.org/web/20110706103211/http://waywewere.couriermail.com.au/image-detail.php?search_field=%20new%20suburb%20of%20Jindalee&offset=0&return=L3NlYXJjaC1yZXN1bHRzLnBocD9zZWFyY2hfZmllbGQ9K25ldytzdWJ1cmIrb2YrSmluZGFsZWU%3D |archive-date=6 July 2011 |url-status=dead |title=The Way We Were – Queensland, 150 Years of Celebration &#124; The Courier-Mail |accessdate=18 October 2015}}</ref><ref name="queenslandplaces">{{cite web |url=http://queenslandplaces.com.au/jindalee |title=Jindalee &#124; Queensland Places |publisher=queenslandplaces.com.au |accessdate=18 October 2015 |archive-date=2 March 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160302185206/http://queenslandplaces.com.au/jindalee |url-status=live}}</ref>. U tumanlar quruvchisi [[LJ Hooker]] tomonidan moliyalashtirilgan<ref>[https://cshsoc.org.au/history-pre-suburban-period/ History Suburban Period (1962 and later)] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20260522193907/https://cshsoc.org.au/history-pre-suburban-period/ |date=2026-05-22 }}. Centenary Suburbs Historical Society Inc. Retrieved 27 November 2017.</ref>. Koʻprik [[Centenary Highway]] va [[Western Freeway, Brisbane|Western Freeway]]ni Mount Coot-tha Road janubida taʼmirlash doirasida har ikki tomonlama ikki qatorli qilib kengaytirilgan. Ishlar [[Russell Hinze]], Bosh yoʻllar vaziri tomonidan 1987-yil 27-martda rasman ochilgan<ref name="wordpress">{{cite web |url=http://cshsoc.files.wordpress.com/2012/03/cbridge-duplication-plaque-2010-cdh-rrpark-010.jpg |date=4 July 2010 |title=Image: cbridge-duplication-plaque-2010-cdh-rrpark-010.jpg, (800 × 600 px) |publisher=cshsoc.files.wordpress.com |accessdate=18 October 2015 |archive-date=22 October 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131022215605/http://cshsoc.files.wordpress.com/2012/03/cbridge-duplication-plaque-2010-cdh-rrpark-010.jpg |url-status=live}}</ref>. [[1974-yil Brisben toshqini|1974-yilgi toshqin]] paytida barja koʻprikning yuqori oqim tomoniga urilib, uni jiddiy shikastlagan<ref>{{Cite web |date=24 October 2024 |title=The January 1974 Flood |url=https://cshsoc.org.au/wp-content/uploads/2012/06/flood-january-19742.pdf |website=Centenary Suburbs Historical Society |page=1 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260522193907/https://cshsoc.org.au/wp-content/uploads/2012/06/flood-january-19742.pdf |arxivsana=2026-05-22 |qaralgan sana=2026-05-22}}</ref>. Barja koʻprik ostidagi toshqin suvlarining oqimini toʻsib qoʻygan va uning qulab tushishi mumkinligi, bu esa ustidagi tomoshabinlarga zarar yetkazishi xavfi tugʻilgan. [[Kvinsland politsiya boshligʻi|Politsiya boshligʻi]] [[Ray Whitrod]] koʻprikni himoya qilish uchun barjani choʻktirish maqsadida dinamit ishlatishni buyurgan<ref>{{Cite news |last=Freudenberg |first=John |date=20 January 2014 |title=Brisbane '74: Long weekend from hell |url=https://www.couriermail.com.au/news/special-features/brisbane-1974-floods-remembered/news-story/470fd90164bccf8a422c1cee2c105144 |access-date=24 October 2024 |work=[[The Courier-Mail]]}}</ref><ref>{{Cite web |title=Centenary Bridge, Jindalee, 1974 |url=https://www.qhatlas.com.au/photograph/centenary-bridge-jindalee-1974 |access-date=2024-10-24 |website=Queensland Historical Atlas |language=en |archive-date=21 April 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250421012801/https://www.qhatlas.com.au/photograph/centenary-bridge-jindalee-1974 |url-status=live}}</ref>. == Koʻprikni kengaytirish == Centenary Bridgeʼni har ikki tomonga uchta qatorga kengaytirish loyihasi, qiymati 298 million dollar boʻlib, 2023-yil 20-aprelda qurilishni boshlagan<ref>{{cite web |url=https://www.tmr.qld.gov.au/projects/centenary-motorway-ellen-grove-toowong-centenary-bridge |title=Centenary Motorway (Ellen Grove – Toowong), Centenary Bridge, duplicate bridge (known as the Centenary Bridge Upgrade) |publisher=Queensland Government |date=19 May 2022 |access-date=2 June 2022 |archive-date=2 June 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220602012217/https://www.tmr.qld.gov.au/projects/centenary-motorway-ellen-grove-toowong-centenary-bridge |url-status=live}}</ref>. Ish ikki bosqichda amalga oshiriladi. Birinchi bosqichda toʻrtta tor qatorli ikkinchi yonma-yon koʻprik quriladi va 2025-yilda ochilishi kutilmoqda. Ikkinchi bosqichda esa mavjud koʻprik taʼmirlanadi. 2027-yilda tugallanishi bilan ikkala koʻprik ham uchta qator transport vositalarini tashiydi<ref>{{Cite news |last=O'Malley |first=Brendan |date=20 April 2023 |title=Works starts on Centenary Bridge, Jindalee duplication |url=https://www.couriermail.com.au/questnews/southwest/works-starts-on-centenary-bridge-jindalee-duplication/news-story/fceffebf4961b7ac0d07880fe7b6dbf5 |access-date=24 October 2024}}</ref><ref>{{Cite web |last=Palaszczuk |first=Annastacia |author-link=Annastacia Palaszczuk |last2=Bailey |first2=Mark |author-link2=Mark Bailey (politician) |date=2023-04-20 |title=Works underway on new Centenary Bridge |url=https://statements.qld.gov.au/statements/97593 |access-date=2024-10-24 |website=Media statements |publisher=Queensland Government |archive-date=22 April 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250422060038/https://statements.qld.gov.au/statements/97593 |url-status=live}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons category|Centenary Bridge}} * [https://web.archive.org/web/20110706103053/http://waywewere.couriermail.com.au/image-detail.php?search_field=35%2FK%2F105%2F3&offset=0&return=L3NlYXJjaC1yZXN1bHRzLnBocD9zZWFyY2hfZmllbGQ9MzUlMkZLJTJGMTA1JTJGMw%3D%3D Photo of the barge collision] [[Turkum:Avstraliya koʻpriklari]] djitz09nj7bfjwy3941iz40lqk78xtg 0 1407160 6312601 6169500 2026-10-19T11:50:32Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Avstraliya geografiyasi]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312601 wikitext text/x-wiki {{Maʼmuriy birlik|Tasvir=|Oʻzbekcha nomi=Avstraliya poytaxt hududi|Asl nomi=Australian Capital Territory|Gerb=Coat of Arms of the Australian Capital Territory.svg|Bayroq=Flag of the Australian Capital Territory.svg|Rang1=Australia|Mamlakat=Avstraliya|Maqomi=Hudud|Tegishli hudud=Kanberra|Yirik shahari=Kanberra|Asos solingan=1911-yil 1-yanvar|Rahbar ismi=Vazir|Rahbari=Andrew Barr|Til=inglizcha|Aholi=454 499|Zichligi=192,75|Maydoni=2358|Yuqori balandligi=892|Maʼmuriy birlik xaritasi=Australian Capital Territory in Australia (special marker).svg|Soat mintaqasi=10|ISO=AU-ACT|Telefon kodi=02|Sayt=http://www.act.gov.au}} '''Avstraliya poytaxt hududi''' ({{lang-en| Australian Capital Territory, ACT}}) — [[Avstraliya Ittifoqi]] tarkibidagi federal hudud, unga [[Kanberra]] shahri, shuningdek kichik qishloq xoʻjaligi hududi hamda [[Namadgi milliy bogʻi]] kiradi. Aholisi — 454 499 kishi (2021)<ref>{{cite web |author= |url=https://www.abs.gov.au/statistics/people/population/population-census/2021 |title=Population: Census |lang=en |website= |publisher=[[Австралийское бюро статистики]] |date=2022-06-28 |access-date=2023-02-25 |archive-date=2022-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221120181506/https://www.abs.gov.au/statistics/people/population/population-census/2021 |url-status=live }}</ref>. Avstraliya poytaxt hududida joylashgan qishloq va aholi punktlari qatoriga [[Williamsdale]], [[Top Naas]], [[Uriarra]], [[Tharwa]], [[Oaks Estate]], [[Pierces Creek]], [[Hall]], shuningdek [[Jervis koʻrfazi]] hududidagi kichik qirgʻoq qismi — [[Jervis Bay hududi]] ham kiradi<ref>{{Cite web|url=http://foundingdocs.gov.au/enlargement-eid-105-pid-95.html#|title=Documenting Democracy|publisher=foundingdocs.gov.au|access-date=2016-12-28|archive-date=2013-04-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20130428091831/http://foundingdocs.gov.au/enlargement-eid-105-pid-95.html%23|url-status=live}}</ref>. == Geografiyasi == Avstraliya poytaxt hududi [[Yangi Janubiy Uels]] hududi ichida joylashgan eksklav. Maydoni — 2358 km² boʻlib, bu koʻrsatkich boʻyicha mamlakat shtatlari va materik hududlari orasida 8-oʻrinda, yaʼni oxirgi oʻrinda turadi. Hududning 46 foizini Namadgi milliy bogʻi egallaydi. Hududdagi eng baland nuqta — [[Bimberi togʻi]]. == Tarixi == Yangi poytaxt hududini tashkil etish loyihasi <nowiki>XIX</nowiki> asr oxirida, Avstraliya Ittifoqining shakllanish jarayonida paydo boʻlgan. 1901-yilda Avstraliya konstitutsiyasi qabul qilinib, unga koʻra [[Yangi Janubiy Uels]] shtati oʻzining janubiy qismidagi kichik hududni yangi federal hukumat ixtiyoriga topshirishi kerak edi. Boʻlajak poytaxt uchun joy [[Sidney]] va [[Melburn]] shaharlari orasidagi betaraf hudud sifatida tanlangan, chunki har ikki shahar ham mamlakat poytaxti boʻlishga daʼvogarlik qilgan. Hudud davlatga 1911-yilda topshirilgan, 1913-yilda esa [[Kanberra]] shahri qurilishi boshlangan. Federal hukumat [[Melburn]]dan Kanberraga faqat 1927-yil 9-may kuni, parlament binosi qurilishi yakunlangach rasman koʻchib oʻtgan. Dastlab ayrim boʻlim va departamentlar Melburnda qolgan, biroq keyinchalik ular ham bosqichma-bosqich yangi poytaxtga koʻchirilgan. Hudud dastlab Federal poytaxt hududi deb atalgan. 1938-yilda unga rasman Avstraliya poytaxt hududi nomi berilgan. 1989-yilda hudud qonunchilik assambleyasiga ilk saylovlar oʻtkazilgan. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20050521002859/http://www.act.gov.au/index.jsp АСТ boshqaruvi] * [http://www.cdscc.nasa.gov/ Canberra Deep Space Communications Complex] * [http://eyeaustralia.ru/?p=8#more-8 Hudud haqida maqola]{{Oʻlikhavola|date=iyun 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Maʼmuriy birliklar]] [[Turkum:Avstraliya geografiyasi]] hsyaetqs3eixv5r026wrdi851olu4xe 0 1407564 6312478 6156029 2026-10-19T07:19:31Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312478 wikitext text/x-wiki {{Musiqachi bilgiqutisi | ismi = Dan Bittman | tasvir = Dan Bittman.jpg | eni = | izoh = Dan Bittman Holograf guruhi bilan birgalikda 2007-yil 7-iyul kuni Buxarest shahridagi Live Earth tadbirida vaqtida. | tavallud_paytidagi_ismi = Dan Bittman | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|1962|3|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Buxarest]], Ruminiya | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | kelib_chiqishi = | fuqaroligi = | guruh = [[Holograf]] | hozirgi_aʼzolar = | faoliyat_yillari =1980–hozirgacha | boʻyi = | leybl = | turmush_oʻrtogʻi = | ota-onasi = | bolalari = | taʼlimi = | kasblari = | janr = | hamkorligi = | imzosi = | mukofotlari = | veb-sayt = }} '''Dan Bittman''' ([[1962-yil]] [[29-mart]]da tugʻilgan) — [[ruminiya]]lik [[xonanda]], qoʻshiq muallifi hamda teleboshlovchi. U [[Ruminiya]]ning [[Holograf]] [[rok]] guruhi yetakchi vokalisti sifatida tanilgan. Bittman [[Ruminiya]] nomidan „[[Eurovision qoʻshiq tanlovi 1994|Eurovision–1994]]“ tanlovida „Dincolo de nori“ qoʻshigʻi bilan ishtirok etgan va 14 ball toʻplagan holda 21-oʻrinni egallagan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman |url=https://eurovision.tv/participant/dan-bittman |website=Eurovision Song Contest |access-date=18 May 2026}}</ref>. == Karyerasi == Bittman musiqiy faoliyatini [[1980-yil]]larning boshlarida boshlagan. U dastlab [[Blitz]] va [[Incognito]] kabi guruhlar tarkibida ijod qilgan. 1984–1985-yillarda [[Ruminiya]]ning [[IRI]]S rok guruhi yetakchi vokalchisi sifatida faoliyat yuritgan. [[1985-yil]]da esa [[Holograf]] jamoasiga qoʻshilgan va guruhning asosiy vokal ijrochisiga aylangan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman |url=https://www.discogs.com/artist/826012-Dan-Bittman |website=Discogs |access-date=18 May 2026}}</ref>. Bittman [[Holograf]] tarkibida faoliyat yuritib, „Holograf 2“ (1987), „Banii vorbesc“ (1992), „Stai în poala mea“ (1995), „Supersonic“ (1998), „Pur și simplu“ (2003), „Taina“ (2006), „Primăvara începe cu tine“ (2009) hamda „Love Affair“ (2012) kabi koʻplab albomlarni taqdim etgan. [[1994-yil]]da Bittman [[Ruminiya]] nomidan „[[Eurovision qoʻshiq tanlovi 1994|Eurovision–1994]]“ tanlovida „Dincolo de nori“ qoʻshigʻi bilan ishtirok etgan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman |url=https://eurovision.tv/participant/dan-bittman |website=Eurovision Song Contest |access-date=18 May 2026}}</ref>. 2004–2012-yillarda u [[TVR 1]] telekanalidagi [[Dănutz SRL]] dasturini olib borgan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman e regizor, finanţator şi producător la noua sa emisiune |url=https://www.libertatea.ro/entertainment/exclusivdan-bittman-e-cam-bandittman-e-regizor-finantator-si-producator-la-noua-sa-emisiune-2076673 |website=Libertatea |date=15 December 2017 |access-date=18 May 2026}}</ref>. [[2008-yil]]da Bittman „The Emperor’s New Groove“ animatsion filmining [[rumin tili]]dagi dublyajida qahramonlardan biriga ovoz bergan<ref>{{cite web |title=20 de ani de magie de la primul film Disney dublat în limba română |url=https://www.cinemagia.ro/stiri/20-de-ani-de-magie-de-la-primul-film-disney-dublat-n-limba-romn-45661/ |website=CineMagia |access-date=18 May 2026}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Bittman uzoq yillar davomida [[Liliana Ștefan]] bilan munosabatda boʻlgan. Ularning Aleksandru, Patrick va Mark ismli uch nafar oʻgʻli bor<ref>{{cite web |title=Dan Bittman și familia sa |url=https://www.viva.ro/vedete-si-evenimente/dan-bittman-copii-liliana-stefan-3219774 |website=Viva! |access-date=18 May 2026}}</ref>. Juftlik koʻp yillar birga yashagan boʻlsa-da, rasman [[nikoh]]dan oʻtmagan. Ommaviy axborot vositalari maʼlumotlariga koʻra, ular [[2020-yil]]larning boshlarida ajralishgan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman și Liliana Ștefan s-au despărțit |url=https://www.libertatea.ro/entertainment/dan-bittman-si-liliana-stefan-s-au-despartit-3776425 |website=Libertatea |access-date=18 May 2026}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. [[2015-yil]]da Bittman ovoz paychalari bilan bogʻliq sogʻliq muammolari sabab jarrohlik amaliyotini boshdan kechirgan. Shu tufayli uning musiqiy faoliyati bir muddatga toʻxtab qolgan<ref>{{cite web |title=Dan Bittman, operat la gât |url=https://adevarul.ro/showbiz/vedete/dan-bittman-operat-la-gat-1667168.html |website=Adevărul |access-date=18 May 2026}}</ref>. Bittman [[yahudiy]] kelib chiqishiga ega<ref>{{cite web |title=Ce personalităţi de origine evreiască au cunoscut afirmarea în România |url=https://adevarul.ro/stiri-locale/constanta/ce-personalitati-de-origine-evreiasca-au-1903670.html |website=Adevărul |access-date=18 May 2026}}</ref>. == Diskografiyasi == === Blitz guruhi bilan === * 1980 — „Clubul de la ora șapte“ dasturidagi konsert chiqishlar === Holograf guruhi bilan === * ''Holograf 2'' (1987) * ''Holograf 3'' (1988) * ''Holograf 4'' (1989) * ''World Full of Lies'' (1990) * ''Banii vorbesc'' (1992) * ''Stai în poala mea'' (1995) * ''Holograf 69% Unplugged'' (1996) * ''Supersonic'' (1998) * ''Undeva departe'' (1999) * ''Holografica'' (2000) * ''Best Of — Dimineață în altă viață'' (2002) * ''Pur și simplu'' (2003) * ''Taina'' (2006) * ''Primăvara începe cu tine'' (2009) * ''Love Affair'' (2012) * ''Life Line'' (2015) === Solo === * ''Dincolo de nori'' (1994) * ''Și îngerii au demonii lor'' (2015) == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Buxarestda tugʻilganlar]] [[Turkum:Ruminiyalik rok qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Eurovision ishtirokchilari]] bwexkgsepdzm6v77qdyvq2j3thdyhtv 0 1419931 6312160 6196344 2026-10-18T14:05:01Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312160 wikitext text/x-wiki {{Kitob bilgiqutisi | nomi = Camera obscura | tasvir = | muallif = Nejc Gazvoda | mamlakat = [[Sloveniya]] | til = [[Sloven tili]] | nashr_etilgan_sana = 2006 | isbn = | oclc = }} '''Camera obscura''' — [[sloveniya]]lik yozuvchi [[Nejc Gazvoda]]ning romani. Ilk bor 2006-yilda nashr etilgan<ref>{{cite journal |last1=Ciglenečki |first1=Jelka |title=Nejc Gazvoda: Camera obscura |journal=[[Sodobnost]] |date=2006 |issue=70 |url=https://www.dlib.si/details/URN:NBN:SI:DOC-F2E9A4SA |access-date=6 March 2026 |publisher=Kulturno-umetniško društvo SODOBNOST INTERNATIONAL |archive-url=https://web.archive.org/web/20141011140952/https://www.dlib.si/details/URN:NBN:SI:DOC-F2E9A4SA |archive-date=11 October 2014}}</ref>. Asar nashr etilgan yili ''Kresnik'' mukofotiga nomzod boʻlgan, ammo mukofotni qoʻlga kirita olmagan<ref>{{cite web |title=Nejc Gazvoda |url=https://teksti.sigledal.org/en/author/129 |website=Slovene Drama in Translation |publisher=Sigledal |access-date=21 April 2026 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260430222506/https://teksti.sigledal.org/en/author/129 |arxivsana=2026-04-30}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Yevropa-roman-stub}} 3c1m1mb4740wascbn7qlcwhr2dqz6ol 0 1433651 6312344 6309200 2026-10-19T00:10:31Z InternetArchiveBot 58913 3 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312344 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti | ensign = | ensign_size = | ensign_alt = | native_name = {{lang|zh-Hans|{{nobold|重庆江北国际机场}}}} | image = Terminal 3 of Chongqing Jiangbei Airport.jpg | image_size = <!-- if less than 220 --> | image_alt = | caption = | image2 = | image2_size = <!-- if less than 220 --> | image2_alt = | caption2 = | IATA = CKG | ICAO = ZUCK | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | type = Fuqarolik | owner_oper = | owner = Chunsin shahar xalq hukumati | operator = Chongqing Airport Group Co., Ltd | area_served = [[Chunsin]] | location = Liangjiang, [[Chunsin]], [[Xitoy]] | opened = {{start date and age|1990|01|22|df=yes}} | closed = <!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --> | passenger_services_ceased = <!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --> | hub = {{ubl|class=nowrap | China Express Airlines | [[China Southern Airlines]]<ref name="cscqhub">{{cite web|title=China Southern Airlines to make Chongqing into aviation hub|url=http://www.china.org.cn/business/2011-05/06/content_22512439.htm|publisher=[[Sinxua]]|date=6 May 2011|access-date=15 October 2011}}</ref> | Chongqing Airlines | Hainan Airlines | Sichuan Airlines | West Air}} | focus_city = {{ubl|class=nowrap | [[Air China]] | Shandong Airlines | Tianjin Airlines | XiamenAir<ref>{{cite web|language=zh-cn|title=zh:厦门航空重庆分公司正式揭牌成立|url=http://news.carnoc.com/list/467/467225.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20181026173038/http://news.carnoc.com/list/467/467225.html|url-status=dead|archive-date=26 October 2018|publisher=CARNOC|date=26 October 2018|title= }}</ref>}} | operating_base = <!-- If more than one airline, use {{Unbulleted list|Airline1|Airline2}} --> | built = <!-- military airports --> | used = <!-- military airports --> | commander = <!-- military airports --> | occupants = <!-- military airports --> | timezone = | utc = | summer = | utcs = | elevation_f = | elevation_m = 416 | metric_elev = yes | coordinates = {{coord|29|43|09|N|106|38|30|E|region:CN-50|display=it}} |latd=29|latm=43|lats=09|latNS=N|longd=106|longm=38|longs=30|longEW=E | website = {{URL|www.cqa.cn}} | image_map = Chongqing Airport CAAC Chart.png | image_mapsize = 250 | image_map_alt = | image_map_caption = CAAC aeroport diagrammasi | mapframe = | pushpin_map = Xitoy Chunsin | pushpin_map_size = | pushpin_alt = | pushpin_caption = Aeroportning Xitoydagi joylashuvi | pushpin_relief = | pushpin_image = | pushpin_label = '''CKG'''/ZUCK | pushpin_mark = | pushpin_mark_size = | r1_number = 02L/20R | r1_length_f = 10,499 | r1_length_m = 3,200 | r1_surface = [[Asfalt-beton|Asfalt]] | r2_number = 02R/20L | r2_length_f = 11,811 | r2_length_m = 3,600 | r2_surface = [[Beton]] | r3_number = 03L/21R | r3_length_f = 12,467 | r3_length_m = 3,800 | r3_surface = Beton | r4_number = 03R/21L | r4_length_f = 11,155 | r4_length_m = 3,400 | r4_surface = Beton | metric_rwy = yes | h1_number = | h1_length_f = | h1_length_m = | h1_surface = <!-- up to h12 --> | stat1_header = Yoʻlovchilar soni | stat1_data = 50 094 770 | stat2_header = Parvozlar soni | stat2_data = 335 919 | stat3_header = Yuk (tonna) | stat3_data = 548 485,3 | stat_year = 2025 | footnotes = Manba: Xitoyning eng gavjum aeroportlari roʻyxati }} '''Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti''' {{airport codes|CKG|ZUCK}} — Janubi-gʻarbiy [[Xitoy]]dagi [[Chunsin]] shahriga xizmat koʻrsatuvchi asosiy xalqaro aeroport. Chunsin shahrining Liangjiang tumanida, Chunsin shahar markazidan taxminan {{convert|19|km|mi}} shimolda joylashgan. Aeroport Xitoyning gʻarbiy qismidagi aviakompaniyalar uchun muhim aviatsiya markazi hisoblanadi. Ular qatoriga China Express, [[China Southern Airlines]] (oʻzining shoʻba korxonasi Chongqing Airlines orqali), Hainan Airlines, Sichuan Airlines va West Air kiradi. Chunsin [[Air China]], Shandong Airlines, Tianjin Airlines va XiamenAir uchun tayanch shaharlardan biridir. Jiangbei aeroporti bir necha bor yirik kengaytirish ishlaridan oʻtkazilgan. Eng soʻnggi kengaytirish ishlari yangi yoʻldosh terminali (3B terminali) va toʻrtinchi uchish-qoʻnish yoʻlagini oʻz ichiga olgan boʻlib, ularning har ikkisi ham 2025-yil holatiga koʻra qurib bitkazilgan<ref name="english.liangjiang.gov.cn">{{Cite web |title=Chongqing Jiangbei International Airport opens new terminal |url=https://english.liangjiang.gov.cn/2025-04/15/c_1085821.htm |access-date=2025-05-04 |website=english.liangjiang.gov.cn}}</ref>. Aeroportning birinchi, ikkinchi va uchinchi bosqichlari mos ravishda 1990-yil yanvar, 2004-yil dekabr va 2010-yil dekabr oylarida foydalanishga topshirilgan. 2-terminal yiliga 15 million yoʻlovchiga, 3A terminali esa yiliga 45 million yoʻlovchiga xizmat koʻrsatish imkoniyatiga ega<ref>{{cite web|url=http://cq.sina.com.cn/news/b/2017-08-29/detail-ifykiqfe2408717.shtml|language=zh-cn|title=zh:江北机场T3今起投用 重庆进入三跑道时代|publisher=Sina Chongqing|access-date=29 August 2017|archive-date=29 August 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170829043110/http://cq.sina.com.cn/news/b/2017-08-29/detail-ifykiqfe2408717.shtml|url-status=dead}}</ref>. 2025-yilda yoʻlovchi tashish hajmi boʻyicha materik Xitoydagi 9-eng gavjum aeroport boʻlgan<ref name="CAAC">{{Cite web |last=中国民航局 |date=2026-02-26 |title=2025年全国民用运输机场生产统计公报 |url=http://www.caac.gov.cn/XXGK/XXGK/TJSJ/202602/P020260226360830390937.xlsx |access-date=2026-03-12 |website=中国民航局}}</ref>. Jiangbei aeroporti Xalqaro aeroportlar kengashi tomonidan 2017-yilda oʻz hajm toifasidagi eng yaxshi aeroport deb topilgan va 2018-yilda ham ushbu mukofotni qayta qoʻlga kiritgan<ref name=":0">{{cite web |date=16 August 2018 |title=zh:重庆机场服务质量保持全球同层级机场领先地位 |url=http://news.carnoc.com/list/458/458313.html |publisher=CARNOC |language=zh-cn}}</ref>. == Tarixi == Chunsinning fuqaro aviatsiyasi tarixi 1920-yillarga borib taqaladi. 1938-yilda Baishiyi aeroporti qurib bitkazilgach, Chunsin Xitoyda faoliyat yuritayotgan aeroportga ega boʻlgan toʻrtta shahardan biriga aylandi. 1950-yilda Tianszin, Chendu, Guanchjou va Kunmindan Chunsinga olib boruvchi toʻrtta havo yoʻnalishi 1949-yilda Xitoy Xalq Respublikasi tashkil etilganidan keyin ochilgan dastlabki yoʻnalishlarga aylandi. 1965-yilda [[Xitoy fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi]] [[Sichuan|Sichuan provinsiyasida]] oʻz ofisini ochdi va Chunsin aeroporti uning tasarrufiga oʻtdi. Shundan soʻng Chunsin fuqaro aviatsiyasining rivojlanishi 1990-yillargacha toʻxtab qoldi<ref>{{cite web|title=zh:重庆珍档:44年前周总理拍板 扩建白市驿机场|url=http://cq.qq.com/a/20100201/000769.htm|publisher=[[QQ]] Chongqing|language=zh-cn|date=21 February 2010|access-date=1 October 2011|archive-date=25 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120425014223/http://cq.qq.com/a/20100201/000769.htm|url-status=dead}}</ref>. 1990-yil 22-yanvarda eski Baishiyi aeroportining tijoriy parvozlar boʻyicha funksiyalarini almashtirish uchun yangi Chunsin Jiangbei aeroporti ochildi. Baishiyi aeroporti esa harbiy aeroport sifatida faoliyatini davom ettirdi<ref>{{Cite web |title=重庆机场变迁：从白市驿到江北 |url=https://ishare.ifeng.com/c/s/7oHHH0gCKkz |access-date=2026-03-14 |website=ishare.ifeng.com |language=zh}}</ref>. Shu tariqa fuqaro aviatsiyasining rivojlanishi qayta tiklandi. 1997-yilda Chunsin hududi Xitoyning 4-toʻgʻridan-toʻgʻri markaziy hukumatga boʻysunuvchi munitsipalitetiga aylangach<ref>{{Cite web |title=第八屆全國人民代表大會第五次會議關於批准設立重慶直轄市的決定 - 維基文庫，自由的圖書館 |url=https://zh.wikisource.org/zh-hant/%E7%AC%AC%E5%85%AB%E5%B1%8A%E5%85%A8%E5%9B%BD%E4%BA%BA%E6%B0%91%E4%BB%A3%E8%A1%A8%E5%A4%A7%E4%BC%9A%E7%AC%AC%E4%BA%94%E6%AC%A1%E4%BC%9A%E8%AE%AE%E5%85%B3%E4%BA%8E%E6%89%B9%E5%87%86%E8%AE%BE%E7%AB%8B%E9%87%8D%E5%BA%86%E7%9B%B4%E8%BE%96%E5%B8%82%E7%9A%84%E5%86%B3%E5%AE%9A |access-date=2026-03-14 |website=zh.wikisource.org |language=zh-Hant}}</ref>, Xitoy fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi oʻsha yilning oʻzida Chunsinda oʻz boʻlinmasini tashkil etdi<ref>{{Cite web |title=重庆民航历史沿革_新浪旅游_新浪网 |url=https://travel.sina.com.cn/air/p/2008-08-18/112816246.shtml |access-date=2026-03-14 |website=travel.sina.com.cn}}</ref>. == Terminallari == Chongqing Jiangbei xalqaro aeroportida uchta terminal mavjud: 1-terminal (hozirda yopiq), 2A va 2B terminallari (ichki reyslar), hamda 3A terminali (ichki va xalqaro reyslar). 1- va 2-terminallar aeroportning gʻarbiy chekkasi boʻylab joylashgan, kattaroq va yangi 3A terminali esa avvalgi ikkitasidan janubi-sharqroqda joylashgan. [[Chunsin metropoliteni]] 10-liniyasi va bepul terminal avtobusi 2 va 3A terminallari oʻrtasida qatnovni taʼminlaydi. * '''1-terminal''' (T1) Jiangbei aeroporti 1990-yilda ilk bor ochilgan paytdagi dastlabki yoʻlovchi terminali binosi boʻlgan. 2017-yil avgust oyida yopilgunga qadar xalqaro reyslarga xizmat koʻrsatgan. * '''2-terminal''' (T2A/T2B) ikkita konkursni oʻz ichiga oladi (shu sababli 2A va 2B deb ataladi). B konkursi 2004-yilda (oʻsha paytda oddiygina T2 deb atalgan), A konkursi esa 2010-yilda ochilgan. Terminalda 30 ta darvoza mavjud boʻlib, yiliga 37 million yoʻlovchiga xizmat koʻrsatish quvvatiga ega. Hozirda u ichki reyslarga xizmat koʻrsatadi. Unga aeroportning Jiangbei aeroporti stansiyasidagi 2-terminalga olib boruvchi konkurs orqali kirish mumkin; ushbu stansiyaga CRTning 3- va 10-liniyalari xizmat koʻrsatadi. * '''3A-terminal''' (T3A) 2017-yil avgust oyida ochilgan. Terminal uchalasining eng kattasi boʻlib, 66 ta darvozaga ega. Uning yillik yoʻlovchi tashish quvvati 45 million kishini tashkil etadi. Hozirda u ichki reyslar va barcha xalqaro reyslarga xizmat koʻrsatadi. Unga aeroportning Jiangbei aeroporti stansiyasidagi 3-terminalga olib boruvchi konkurs orqali kirish mumkin; ushbu stansiyaga CRTning 10-liniyasi xizmat koʻrsatadi. * '''3B-terminal''' (T3B) aeroportni kengaytirish loyihasining beshinchi bosqichi doirasida qurilgan. 2025-yil aprel oyida foydalanishga topshirilgan<ref name="english.liangjiang.gov.cn"/><ref name="cq.gov.cn">{{Cite web |title=@所有人 3月28日起，重庆江北国际机场T3B航站楼试运行3天_重庆市人民政府网 |url=https://cq.gov.cn/ywdt/bmts/202503/t20250327_14451122.html |access-date=2025-05-04 |website=cq.gov.cn |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250504224339/https://cq.gov.cn/ywdt/bmts/202503/t20250327_14451122.html |arxivsana=2025-05-04}}</ref><ref>{{Cite web |title=404 |url=https://www.caacsri.com/404.html |access-date=2025-05-04 |website=www.caacsri.com |archive-date=24 March 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250324012720/https://www.caacsri.com/404.html |url-status=dead }}</ref>. Yoʻldosh terminali sifatida u 3A terminali bilan aeroportning avtomatlashtirilgan yoʻlovchi tashish tizimi sifatida faoliyat yurituvchi yerosti monorels liniyasi orqali bogʻlangan. 3B terminalidan joʻnab ketuvchi yoʻlovchilar 3A terminalida roʻyxatdan oʻtish va xavfsizlik tekshiruvidan oʻtib, soʻng avtomatlashtirilgan yoʻlovchi tashish tizimi orqali 3B terminaliga oʻtadi. 3B terminaliga keluvchi yoʻlovchilar esa yuklarini olish uchun avtomatlashtirilgan yoʻlovchi tashish tizimi orqali 3A terminaliga oʻtadi. 3B terminali faqat ichki reyslarga xizmat koʻrsatadi; xalqaro reyslar 3A terminalida qoladi<ref name="cq.gov.cn"/>. == Rivojlanishi == Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti hozirda yirik kengaytirish ishlarini boshdan kechirmoqda. Uning maqsadi yirik xalqaro aviatsiya markaziga aylanish va 2030-yilgacha Xitoyning gʻarbiy qismidagi eng yirik aeroport boʻlishdir<ref name="cqcb">{{cite web|title=zh:江北国际机场四期扩建工程今年底奠基|url=http://www.liangjiang.gov.cn/ljxw/xw_mtjj/201194/20119494254.htm|publisher=Chongqing Morning Paper|language=zh-hans|date=4 September 2011|access-date=1 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20120406184500/http://www.liangjiang.gov.cn/ljxw/xw_mtjj/201194/20119494254.htm|archive-date=6 April 2012|url-status=dead|title= }}</ref>. Jiangbei aeroporti uchun keng koʻlamli oʻsish rejalari ishlab chiqilgan boʻlib, u Chendu, Kunmin, Uxan va Sian aeroportlari bilan raqobatlashib, Pekin, Shanxay va Guanchjoudagi aviatsiya markazlaridan keyin mamlakatning toʻrtinchi yirik aviatsiya markazi sifatida tan olinishga intilmoqda. 2011-yildan keyin Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportida parvozlar soni tez sur’atlar bilan oshib bormoqda. === Aeroportning kengaytirilishi === III bosqich kengaytirish loyihasi ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi va qoʻshimcha 2A terminalini oʻz ichiga olgan boʻlib, qurilish ishlari 2007-yilda boshlangan va 2010-yilda yakunlangan. Qurilishning asosiy qismlaridan biri mavjud uchish-qoʻnish yoʻlagining sharq tomonida uzunligi {{Convert|3200|m|ftin|sp=us}} boʻlgan ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagini qurish edi. Keyinchalik ushbu yoʻlak [[Boeing 747]] samolyotlarining qoʻnishi va uchishi hamda Hewlett-Packard Development Company, L. P. talablarini qondirish uchun {{Convert|3600|m|ftin|sp=us}} gacha uzaytirildi. Shuningdek, ikkita uchish-qoʻnish yoʻlagi oʻrtasida parallel rul yoʻlagi qurildi va vizual navigatsiya yoritish tizimi oʻrnatildi. Bundan tashqari, {{Convert|86000|m2|sp=us}} maydonga ega ikkinchi terminal binosi (2A), samolyotlar uchun perrondagi 41 ta toʻxtash joyi hamda {{convert|20000|m2|ft2|sp=us}} maydonni egallagan yuk stansiyasi va yordamchi inshootlar qurildi. Loyiha qiymati 3,3 milliard yuanni ($538 mln) tashkil etdi<ref>{{cite web|url=http://www.chinacivilaviation.com/article.asp?id=589|title=China Civil Aviation Report – Chinese Aviation, Airports, and Airplanes|access-date=1 June 2015|archive-date=3 April 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20120403022102/http://www.chinacivilaviation.com/article.asp?id=589|url-status=dead}}</ref>. Jiangbei aeroportining IV bosqichi (Sharqiy kengaytirish deb ataladi) eng yirik bosqich boʻlib, uchinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi va yangi 3A terminalining qurilishini oʻz ichiga oldi. Uning maydoni {{Convert|530000|m2|sp=us}} boʻlib, mavjud 1 va 2A/2B terminallarining umumiy maydonidan ikki barobardan ham kattadir. Loyiha qiymati 27,0 mlrd yuanni ($4 mlrd) tashkil etdi<ref>{{Cite web |title=重庆机场第三跑道年内建成 可起降空客A380[1]- 中国在线 |url=https://www.chinadaily.com.cn/dfpd/cq/2015-01/08/content_19271234.htm |access-date=2026-03-14 |website=www.chinadaily.com.cn}}</ref>. Kengaytirish loyihasining toʻrtinchi bosqichi 2017-yil avgust oyida yakunlandi<ref>{{Cite web |title=机场介绍-重庆机场广告 |url=https://www.cq-airport.com/index/about |access-date=2026-03-14 |website=www.cq-airport.com}}</ref><ref>重庆机场集团有限公司跟踪评级报告. p10. Available at: https://www.lhratings.com/reports/B009624-P09709-GZ2019.pdf</ref>. [[File:Panorama of Chongqing Jiangbei Airport Terminal 3.JPG|thumb|3-terminalning uchib ketish qavati]] Jiangbei aeroportini kengaytirishning beshinchi bosqichi aeroportning eng soʻnggi va yakuniy yirik kengaytirish loyihasidir. U yangi yoʻldosh terminali — 3B, toʻrtinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi, kengaytirilgan masofadagi samolyot toʻxtash joylari va yuk tashish inshootlarini oʻz ichiga oladi. Yoʻldosh terminali Zaha Hadid Architects va CSWADI tomonidan loyihalashtirilgan, keyinchalik uning ichki dizayni Nordic Office of Architecture tomonidan yangilangan. U dunyodagi eng yirik mustaqil yoʻldosh zali va umumiy hisobda ikkinchi yirik yoʻldosh terminalidir. Terminal yerosti, aerodromning xavfsiz hududida joylashgan monorels orqali bogʻlangan boʻlib, ushbu tizim [[Chunsin metropoliteni]] tomonidan boshqariladi va foydalaniladi. Chunsin aeroportini kengaytirish loyihasining beshinchi bosqichi qurilishi 2020-yil noyabr oyida boshlandi. Toʻrt yillik qurilishdan soʻng Chunsin Jiangbei aeroportining toʻrtinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi 2024-yil oxirida rasman foydalanishga topshirildi, yangi terminal binosi esa 2025-yil aprel oyida ishga tushirildi<ref>{{Cite web |last=腾讯网 |date=2026-01-14 |title=2025年，重庆江北险胜昆明长水机场！_腾讯新闻 |url=https://news.qq.com/rain/a/20260114A05VHX00 |access-date=2026-03-14 |website=news.qq.com |language=zh-CN}}</ref>. {| class="wikitable" summary="Chongqing Airport expansion" |+ style="text-align: left;" | Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportini kengaytirish bosqichlari |- ! scope="col" rowspan="2" | Bosqich !! scope="col" rowspan="2" | Ochilgan sana !! scope="col" colspan="2" | Terminallar !! scope="col" rowspan="2" | Uchish-qoʻnish yoʻlaklari (yoʻnalish, mos yozuvlar kodi) !! scope="col" colspan="3" | Stendlar soni !! scope="col" colspan="2" | Yoʻlovchi tashish quvvati |- ! scope=col | Qisqacha nomi || Maydoni (km. kv.) || Teletraplar || Masofaviy* || Jami || Jami || Xalqaro |- ! scope="row" | I | 1990-yil 22-yanvar || T1 || 16,000 || #1 (02/20, 4E) || 6 || 25 || 31 || 1,000,000 || - |- ! scope="row" | II | 2004-yil 12-dekabr || T1, T2B || 104,900 || #1 (02/20, 4E) || 24 || 26 || 50 || 7,000,000 || - |- ! scope="row" | III | 2010-yil 21-dekabr || T1, T2A/T2B || 181,900 || #1 (02L/20R, 4E) #2 (02R/20L, 4E) || 36 || 49 || 85 || 30,000,000 || 2,100,000 |- ! scope="row" | IV | 2017-yil 29-avgust || T1, T2A/T2B, T3A || 718,900 || #1 (02L/20R, 4E) #2 (02R/20L, 4E) #3 (03/21, 4F) || 98 || 81 || 179 || 60,000,000 || 10,000,000 |- ! scope="row" | V | 2022-yilda kutilmoqda || T1, T2A/T2B, T3A/T3B || 1,068,900 || #1 (02L/20R, 4E) #2 (02R/20L, 4E) #3 (03L/21R, 4F) #4 (03R/21L, 4F) || 165 || — || — || 70,000,000 || 14,000,000 |} Izoh: Masofadagi stendlar yuk samolyotlariga xizmat koʻrsatuvchi stendlarni ham oʻz ichiga oladi. === Yuk tashish hajmining keskin oʻsishi === [[File:CKGatNight CathyPCargo.jpg|thumb|Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportidagi Cathay Pacific Cargo kompaniyasining Boeing 747-400F samolyoti]] 2011-yilning dastlabki olti oyida yuk tashish hajmi oʻrtacha 14 foizga oshdi. Bunga xalqaro yuk tashish hajmining jadal oʻsishi sabab boʻldi. 2011-yilning birinchi yarmida xalqaro yuk va pochta joʻnatmalari hajmi 2010-yilga nisbatan 12 baravar oshib, 9 000 tonnadan koʻproqqa yetdi. 2011-yilning ikkinchi yarmida ham ushbu oʻsish sur’ati saqlanib qolishi kutilgan edi. Hewlett-Packard, Asus va boshqa yirik xalqaro IT ishlab chiqaruvchilarining ishlab chiqarish quvvatlari kengayishi ushbu oʻsishni qoʻllab-quvvatlab, butun yil davomida xalqaro yuk tashish hajmining 60 000–80 000 tonnaga yetishiga olib kelishi kutilgan<ref>{{cite web|url=http://www.centreforaviation.com/analysis/chongqing-aims-to-become-chinas-fourth-largest-airport-58458|title=Chongqing aims to become China's fourth largest airport|access-date=1 June 2015}}</ref>. === Yangi xalqaro yoʻnalishlar === 2010-yilgacha Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportining barcha xalqaro yoʻnalishlari Sharqiy va Janubi-sharqiy Osiyoda yakunlangan. Ular qatoriga [[Tokio]] ([[Pekin]] yoki [[Shanxay]]da toʻxtab oʻtish bilan), [[Seul]], [[Singapur]], [[Bangkok]], [[Phuket]], Siem Reap va boshqa yoʻnalishlar kirgan. 2011-yilda [[Qatar Airways]] [[Doha]]ga yangi yoʻnalishni ochdi<ref name="cqdoha">{{cite web|title=QATAR AIRWAYS TO FLY TO CHONGQING IN CHINA|url=http://www.qatarairways.com/global/en/newsroom/archive/PressRelease1_11Aug11.html|publisher=[[Qatar Airways]]|date=11 August 2011|access-date=1 October 2011}}</ref>. Finnair kompaniyasining [[Helsinki]]ga parvozlari keyinchalik, 2012-yilda yoʻlga qoʻyildi<ref>{{Cite AV media |url=https://www.youtube.com/watch?v=gj7ejwqWsw4 |title=Finnair first flight from Helsinki to Chongqing - May 9, 2012 |date=2012-05-10 |last=Finnair |access-date=2025-09-02 |via=YouTube}}</ref>. 2017-yil avgust oyidan boshlab yangi 3A terminalining foydalanishga topshirilishi bilan aeroport<ref>{{cite web|url=http://news.ifeng.com/a/20170501/51029709_0.shtml|title=zh:记者探秘T3航站楼 重庆机场"飞"上新台阶|website=news.ifeng.com|access-date=20 May 2017}}</ref> [[Hitrou aeroporti|London]], [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay]], [[Sidney aeroporti|Sidney]], [[Leonardo da Vinchi–Fiumichino aeroporti|Rim]], [[Milan Malpensa aeroporti|Milan]], [[Sharl de Goll aeroporti|Parij]], [[Budapesht Ferenc Liszt xalqaro aeroporti|Budapesht]] va boshqa shaharlarga toʻgʻridan-toʻgʻri parvozlarni amalga oshiruvchi koʻplab yangi xalqaro yoʻnalishlarga ega boʻldi<ref>{{cite web|url=http://mt.sohu.com/20160713/n459077884.shtml|title=zh:重庆再开8条国际航线 直飞莫斯科、伊斯坦布尔等-搜狐|website=mt.sohu.com|date=13 July 2016 |access-date=27 February 2017}}</ref>. 3A terminali va Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportining uchinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi 2017-yil 29-avgust kuni soat 06:00 da foydalanishga topshirildi. Shu bilan birga, 1-terminal vaqtincha yopildi, 2-terminal faqat Sichuan Airlines, West Airlines, China Express va Spring Airlines tomonidan amalga oshiriladigan ichki reyslarga xizmat koʻrsatadigan boʻldi, qolgan reyslar esa 3A terminaliga koʻchirildi. Bundan tashqari, aeroport 2 va 3A terminallari oʻrtasida 24 soat davomida ishlaydigan bepul transfer avtobus qatnovini yoʻlga qoʻydi<ref>{{cite web |url=http://www.cqa.cn/kgxw/news/2017-8/3_1552.shtml |title=zh:重庆机场T3航站楼8月29日6时启用 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250813090853/https://www.cqa.cn/kgxw/news/2017-8/3_1552.shtml |arxivsana=2025-08-13 |qaralgan sana=2026-08-10}}</ref>. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == === Yoʻlovchi tashish === <!-- For each new route or each end date for a route, provide a source. A firm date must be provided when adding a new route. In addition, add the route and link on the corresponding airportʻs article and the airlineʻs article if it is a new destination. Anything unsourced will be removed. --> {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> | 9 Air, {{CHN}} | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]] <!-- --> | [[Air China]] | [[Budapesht Ferenc Liszt xalqaro aeroporti|Budapesht]], [[Dali Fengyi aeroporti|Dali]], [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay–Xalqaro]], {{Flagicon|China}}Fuzhou, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, [[Hulunbuir Hailar aeroporti|Hailar]]<ref name=HET_S25>{{Cite web |title=‌呼和浩特机场 {{!}} 新航季已启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/ufwaKKKL1gyhUY7E6pa91Q |access-date=12 May 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot, [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|Philippines}}Manila<ref>{{cite web |title=Air China to launch direct flight linking China's Chongqing, Philippine capital |url=https://english.news.cn/asiapacific/20260313/318be847d31f43b1be2d9040720e60e3/c.html |website=Xinhua |access-date=March 14, 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nanchan, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Ningbo, [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]]<ref>{{Cite web |title=冬春航季 {{!}} 向海风许愿，与阳光相见 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/gCWIN5ByBE6Hsx2WDFa0ZQ |access-date=18 November 2024}}</ref>, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]], [[Changi aeroporti|Singapur]]<ref>{{cite web |title=Air China to resume Chongqing-Singapore service from Dec-2023 |url=https://centreforaviation.com/news/air-china-to-resume-chongqing-singapore-service-from-dec-2023-1240316 |website=CAPA |publisher=Informa Markets |date=19 December 2023 |url-access=subscription}}</ref>, Taypey–Songshan ({{TWN}}), [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]], [[Toshkent xalqaro aeroporti|Toshkent]]<ref> {{cite web |title= 国航重庆—乌鲁木齐—塔什干航线顺利通航 Air China successfully inaugurates Chongqing-Urumqi-Tashkent route | url = https://www.airchinagroup.com/cnah/xwzx/zhxw/01/673038.shtml | website=Air China Group | language = Simplified Chinese | date = 15 January 2026 | access-date= 17 February 2026 | archive-url = https://web.archive.org/web/20260217083622/https://www.airchinagroup.com/cnah/xwzx/zhxw/01/673038.shtml | archive-date = 2026-02-17 | url-status = live}}</ref>, {{Flagicon|China}}Tianjin, [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]]<ref>{{cite web|title=Air China 1Q25 China Southwest – Tokyo Service Resumptions|url=https://www.aeroroutes.com/eng/241231-ca1q25nrt|access-date=31 December 2024}}</ref>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|China}}Uxan, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xefey, [[Tan Son Nhat xalqaro aeroporti|Xoshimin]], {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Yinchuan, {{Flagicon|China}}Yuncheng, {{Flagicon|China}}Zhanjiang, {{Flagicon|China}}Zhuhai, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Shenyang<ref>{{Cite web |title=‌【8月2日，运城直飞名古屋盛大开航】日本6天自由行详细攻略来啦！！！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/zNxpdk2LHLsewPtiwvNlnQ |access-date=18 August 2025}}</ref>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Chanchun, {{Flagicon|China}}Changsha, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]] <!-- --> | Air Guilin, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Guilin<ref name=KWLNS24a>{{Cite web |title=【新航线】桂林航空新增桂林—重庆—唐山、桂林—西安航线 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/w5PkRoY3-v0yiPweWfsYgQ |access-date=4 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Tangshan<ref name=KWLNS24a/>, {{Flagicon|China}}Wuhu<ref name=WHA_S26>{{Cite web |title=重磅发布！芜宣机场2026乘机服务政策，福利拉满，畅飞无忧！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/JDfZoce0FBswdfJhK4o22g |access-date=5 June 2026}}</ref> <!-- --> | Air Macau | [[Makao xalqaro aeroporti|Makao]] <!-- --> | [[AirAsia X]] | [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite news|url=https://www.traveldailynews.asia/aviation/airasia-x-resumes-kuala-lumpur-to-chongqing-flights/ |title=AirAsia X resumes Kuala Lumpur to Chongqing flights |last=|first=|work=traveldailynews.asia|publisher=|location=|access-date=2024-08-06}}</ref> <!-- --> | [[Asiana Airlines]] | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | Beijing Capital Airlines, {{CHN}} | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Nankin, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Shenyang <!-- --> | Cambodia Airways | {{Flagicon|Cambodia}}Pnompen<ref>{{cite web |title=Cambodia Airways 1Q24 Mainland China Network Expansion |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240116-kr1q24cn |website=Aeroroutes |access-date=16 January 2024}}</ref> <!-- --> | Cathay Pacific, {{HKG}} | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]] <!-- --> | [[China Airlines]] | Kaohsiung ({{TWN}})<ref>{{cite web|last=Liu|first=Jim|title=China Airlines Plans Kaohsiung – Chongqing NS25 Service Resumption|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250224-cins25khhckg|website=AeroRoutes|date=24 February 2025}}</ref>, [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]] (2026-yil 26-oktyabrdan qayta tiklanadi)<ref>{{cite web|url=https://news.qq.com/rain/a/20260801A04CBQ00|title=加入两岸直航复航潮，预计10月28日起重启桃园直飞重庆 台湾“华航”击穿“台独”人为壁垒|date=1 August 2026}}</ref> <!-- --> | [[China Eastern Airlines]] | {{Flagicon|China}}Baise, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]]<ref name=MU_SichuanChongqing_W24>{{Cite web |title=东航川渝冬春航班计划 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Meiv2QIKfRPJnm4z-5yHXQ |access-date=5 December 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Jinan, {{Flagicon|China}}Kunmin, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Ningbo, [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], [[Sian Syanyan xalqaro aeroporti|Sian]], {{Flagicon|China}}Sindao, {{Flagicon|China}}Tayyuan, {{Flagicon|China}}Uxan, {{Flagicon|China}}Weihai, {{Flagicon|China}}Wuxi, {{Flagicon|China}}Xefey, {{Flagicon|China}}Xinyang, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]]<ref name=MU_SichuanChongqing_W24/>, {{Flagicon|China}}Changzhou <!-- --> | China Express Airlines | {{Flagicon|China}}Baotou<ref>{{Cite web |title=有变化！包头机场2023/4年冬航季来啦→|url=https://mp.weixin.qq.com/s/SeGpgf66jRV5gfCl2xrZOg |access-date=5 December 2023}}</ref>, [[Beihai Fucheng aeroporti|Beihai]]<ref name=G5_W25>{{Cite web |title=‌华夏航空2025冬春换季，冬韵启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/s_wGOgUyGFZ2S2xIbDCTaA |access-date=13 October 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Dongying, {{Flagicon|China}}Dunhuang<ref name=DNH_S25>{{Cite web |title=‌新增航线解锁！敦煌=哈密=库尔勒航线航班首航成功！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/7cknco3Jlbx47aU_9jRlFQ |access-date=5 April 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Ganzhou<ref name=G5_W25/>, [[Hulunbuir Hailar aeroporti|Hailar]]<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Handan, {{Flagicon|China}}Hohhot, {{Flagicon|China}}Jiayuguan, {{Flagicon|China}}Jinchang<ref>{{Cite web |title=‌新航季启航！甘宁区域换季航线新鲜出炉，出行攻略速览 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/PwlM-EK_v29zZX41_GPUQQ |access-date=9 October 2025}}</ref>, [[Jingzhou Shashi aeroporti|Jingzhou]]<ref name=G5NS24>{{Cite web |title=寻龙五千年，华夏航空2024夏秋航季全新启航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/CaRlyf752LfJifFNskNXAQ |access-date=6 June 2024}}</ref>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]], {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Lianyungang<ref name=G5NS24/>, {{Flagicon|China}}Linfen, [[Liuzhou Bailian aeroporti|Liuzhou]], {{Flagicon|China}}Lüliang, {{Flagicon|China}}Mianyang<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Ningbo<ref>{{Cite web |title=新增湘西、巫山、仙女山、营口等航线！宁波机场航班换季时刻表出炉 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/SOVJw_PPZ-sEhrn_sDA0_g |access-date=2024-01-23}}</ref>, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]], {{Flagicon|China}}Ordos, {{Flagicon|China}}Qionghai<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Quanzhou<ref>{{Cite web |title=安徽机场2024/25冬春季航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/G3NVh5c1Kh56Tj3ROcMEtg |access-date=28 January 2025}}</ref>, [[Qumul Yizhou aeroporti|Qumul]], {{Flagicon|China}}Quzhou, {{Flagicon|China}}Sanming, {{Flagicon|China}}Taizhou, {{Flagicon|China}}Tianjin, [[Tongliao aeroporti|Tongliao]]<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Tongren<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Ulanqab<ref>{{Cite web |title=‌巴彦淖尔机场{{!}}夏航季，新航线，超值机票价格就在这里！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/MuUU4McMFhVos3rD6Zw81g |access-date=9 May 2025}}</ref>, {{Flagicon|Laos}}Ventyan<ref>{{cite web|title= Mainland China Carrier NS23 International/Regional Network - 14May23 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230516-cnns23intl |website=AeroRoutes |access-date=16 May 2023}}</ref>, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], [[Weifang aeroporti|Weifang]]<ref name=G5NS24/>, {{Flagicon|China}}Wuhai, {{Flagicon|China}}Xichang<ref name=G5_W25/>, [[Xilinhot aeroporti|Xilinhot]], [[Xingyi Wanfenglin aeroporti|Xingyi]]<ref name=G5NS24/>, {{Flagicon|China}}Xuzhou<ref>{{Cite web |title=徐州机场2023年冬航季航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/TfQuMjUPPpViwOAcS39RFw |access-date=12 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yan'an<ref name=G5NS24/>, {{Flagicon|China}}Yancheng<ref name=YNZ_S25>{{Cite web |title=‌【新航季 新航线 新启程】盐城南洋国际机场2025夏航季新航线首航成功 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/wiGYlsi7XAAgVnHI4mmbIA |access-date=6 June 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yibin<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Yinchuan, {{Flagicon|China}}Zhanjiang, {{Flagicon|China}}Zhoushan<ref>{{Cite web |title=‌飞向更多目的地！舟山普陀山国际机场2025冬春航季来了 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/8oypEX6dCY965fOCBnr3zg |access-date=18 January 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zunyi–Maotai<ref>{{Cite web |title=启动，茅台机场2023年冬航季航班时刻表来了|url=https://mp.weixin.qq.com/s/IWQXr-KwXDYb97XwpxIK7A |access-date=16 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shijiazhuang Zhengding xalqaro aeroporti|Shijiazhuang]], {{Flagicon|China}}Shiyan<ref>{{Cite web |title=‌新航季，泉州晋江国际机场新增、加密多条航线，一波优惠来袭！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/W3hBsDpCaftgPJeoD7ywjg |access-date=2 April 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Changzhi, {{Flagicon|China}}Changzhou<ref name=G5_W25/>, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]]<ref>{{Cite web |title=‌新航季{{!}}湖南航空无锡=延安=西宁首航成功！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/sktOx1ZPqk6uPdQp6ii9Fw |access-date=10 July 2025}}</ref>, [[Chifeng Yulong aeroporti|Chifeng]]<ref>{{Cite web |title=10月29日起，赤峰机场开启执行冬春季航班计划～|url=https://mp.weixin.qq.com/s/b7_-Cbtpzpv7KexItDVH7Q |access-date=5 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Chizhou<ref name=G5_W25/> <!-- --> | [[China Southern Airlines]] | {{Flagicon|China}}Dalian, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Jieyang, {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|China}}Nannin, [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], {{Flagicon|China}}Tianjin, [[Tongliao aeroporti|Tongliao]]<ref>{{Cite web |title=通辽机场航班换季 开启便捷出行新篇章 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Uyno2QOY_gekLqIVrVd5Xg |access-date=12 March 2025}}</ref>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|China}}Uxan, {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Yiwu, {{Flagicon|China}}Zhuhai, {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Chanchun, {{Flagicon|China}}Changsha, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]] <!-- --> | China United Airlines | [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]]<ref>{{Cite web |title=2024夏秋航季开启，航线速览！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/7yUTlRFmGbYxKGC8xasMxg |access-date=29 May 2024}}</ref> <!-- --> | Chongqing Airlines, {{CHN}} | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]]<ref name=OQNSP26> {{cite web |title= Chongqing Airlines Broadens Global Reach With New Flights | author = Natalia Vakhrusheva | url = https://www.ichongqing.info/2026/02/02/chongqing-airlines-broadens-global-reach-with-new-flights/ |website=ichongqing.info| date = 2 February 2026 |access-date= 11 February 2026 | archive-url = https://web.archive.org/web/20260211081317/https://www.ichongqing.info/2026/02/02/chongqing-airlines-broadens-global-reach-with-new-flights/ | archive-date = 2026-02-11 | url-status = live}}</ref>, [[Dali Fengyi aeroporti|Dali]], {{Flagicon|China}}Dalian, [[Diqing Shangri-La aeroporti|Diqing]], [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou<ref name=OQNS24>{{Cite web |title=乘风出发·航班上新 {{!}} 重庆航空将全面执行夏航季航班计划 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/PrJTQvytAGi3Z10y3knNeA |access-date=10 April 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot, [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]]<ref name=OQNSP26></ref>, {{Flagicon|China}}Huizhou, {{Flagicon|China}}Jieyang, [[Bandaranaike xalqaro aeroporti|Kolombo–Bandaranaike]]<ref name="OQ">{{cite web |title=Chongqing Airlines Plans Sri Lanka / Maldives June 2024 Launch |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240415-oqjun24sa |website=Aeroroutes |access-date=15 April 2024}}</ref>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]], {{Flagicon|Malaysia}}Kota Kinabalu<ref>{{cite web |title=Starting March 19, Chongqing Airlines will launch a direct flight route from Chongqing to Kota Kinabalu, with three flights per week (in Chinese). |url=https://mcigroup.my/zh-hans/top-news-zh/3%E6%9C%8819%E6%97%A5%E8%B5%B7%EF%BC%8C%E9%87%8D%E5%BA%86%E8%88%AA%E7%A9%BA%E5%BC%80%E9%80%9A%E9%87%8D%E5%BA%86%E7%9B%B4%E9%A3%9E%E4%BA%9A%E5%BA%87%E8%88%AA%E7%BA%BF%EF%BC%8C%E6%AF%8F%E5%91%A83/ |website=Malaysia-China Insight |access-date=21 January 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin<ref>{{Cite web |title=焕新出发 {{!}} 南航云南冬春换季航班计划推出！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/umZ9WwCp1G80Aq6zustjTQ |access-date=28 November 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lhasa<ref name=OQNS24/>, [[Linyi Qiyang xalqaro aeroporti|Linyi]], [[Velana xalqaro aeroporti|Malé]]<ref name="OQ"/>, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Ningbo, {{Flagicon|China}}Nyingchi, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]], [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], {{Flagicon|Malaysia}}Penang<ref> {{cite web |title=Chongqing Airlines to Boost Southeast Asia and Hong Kong Connections with New Routes |url=https://www.ichongqing.info/2026/01/30/chongqing-airlines-to-boost-southeast-asia-and-hong-kong-connections-with-new-routes/ |website=ichongqing.info|access-date=24 January 2025}}</ref>, [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]], [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], {{Flagicon|China}}Sindao, [[Changi aeroporti|Singapur]], {{Flagicon|China}}Taizhou, [[Tongliao aeroporti|Tongliao]]<ref name=HET_S25/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|China}}Uxan, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], {{Flagicon|China}}Wuhu<ref name=WHA_S26/>, {{Flagicon|China}}Wushan, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], [[Tan Son Nhat xalqaro aeroporti|Xoshimin]]<ref name=OQNSP26></ref>, {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen<ref name=OQNS24/>, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna, {{Flagicon|China}}Yiwu, {{Flagicon|China}}Zhuhai, [[Gʻulja aeroporti|Gʻulja]]<ref>{{Cite web |title=‌3月30日，新疆机场集团伊宁、博乐、那拉提、昭苏机场将迎来航班换季 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/M9wJ-xvJqd92VRVJABmMYg |access-date=1 September 2025}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Chanchun, {{Flagicon|China}}Changsha, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]]<ref name=OQNS24/> <!-- --> | Colorful Guizhou Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Ningbo<ref name=GYNS24>{{Cite web |title=【航季焕新】2024年夏秋航季航班计划揭秘，3月31日开始执行！邀您共赴春日之旅～ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/fMlvu_SerhNZS57N77z_5Q |access-date=26 May 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yiwu<ref name=GYNS24/>, {{Flagicon|China}}Yueyang<ref>{{Cite web |title=‌2025年冬春航季航线一览，多彩贵州航空带您开启更多精彩旅程！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/tvRqLOOMMGP8_JbcNrjXhw |access-date=27 September 2025}}</ref> <!-- --> | Donghai Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Fuzhou<ref name=DZ_W25>{{Cite web |title=‌官宣！东海航空换季启航，冬春航班一览！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/zHq9z3bwbh9Bq5vyy6dgnQ |access-date=22 October 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nantong, {{Flagicon|China}}Quanzhou<ref name=JJN_W24>{{Cite web |title=就晋飞 {{!}} 泉州晋江国际机场2024冬航季航班计划看这里→ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/fGpElBYouVX1cRLUsuPRxg |access-date=30 January 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yueyang<ref name=JJN_W24/>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]]<ref name=DZ_W25/>, {{Flagicon|China}}Shiyan<ref name=DZ_W25/> <!-- --> | Firefly, {{MYS}} | '''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Malaysia}}Johor Bahru<ref>{{cite web |last1=Liu |first1=Jim |title=Firefly Adds Johor Bahru – Chongqing Service in 4Q25 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250818-fynw25jhbckg |website=AeroRoutes |access-date=18 August 2025 |language=en-CA |date=18 August 2025}}</ref><br />'''Charter:''' {{Flagicon|Malaysia}}Penang<ref name="fire sch">{{cite web |title=FIREFLY SCHEDULES CHONGQING CHARTERS FROM JULY 2024 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240710-fyjul24ckg |access-date=9 July 2024}}</ref> <!-- --> | [[FlyArystan]] | [[Olmaota xalqaro aeroporti|Olmaota]] (2026-yil 23-sentyabrdan boshlanadi)<ref>{{cite news |last1=Mergalym |first1=Nariman |title=Almaty to launch direct flights to China's Chongqing |url=https://qazinform.com/news/almaty-to-launch-direct-flights-to-chinas-chongqing-58c9d1 |access-date=20 July 2026 |work=qazinform.com |agency=Kazinform International News Agency |publisher=QazInform |date=20 July 2026}}</ref> <!-- --> | Fuzhou Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Fuzhou <!-- --> | GX Airlines, {{CHN}} | [[Jining Da’an aeroporti|Jining]], [[Yulin Yuyang aeroporti|Yulin (Shaanxi)]] <!-- --> | Hainan Airlines, {{CHN}} | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]]<ref>[https://centreforaviation.com/news/hainan-airlines-to-commence-chongqing-bangkok-service-in-apr-2025-1305482 Hainan Airlines to commence Chongqing-Bangkok service in Apr-2025]</ref>, {{Flagicon|Belgium}}Brussel<ref>{{cite web | title = Hainan Airlines adds Chongqing - Brussels from Late Nov-2025 | language = English | publisher = AeroRoutes | author = Jim Liu | date = 18 September 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250918-hunw25ckgbru }}</ref>, {{Flagicon|China}}Fuzhou, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite web |title=Kuala Lumpur (KULA) to Chongqing(CKG)|url= https://airpaz.link/flCvv1VsAS |website=Airpaz |access-date=24 March 2026}}</ref>, [[Madrid–Barajas aeroporti|Madrid]], [[Milan Malpensa aeroporti|Milan–Malpensa]]<ref>{{cite web |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240131-huns24mxp|title=Hainan Airlines Adds Chongqing - Milan from March 2024 |publisher=AeroRoutes|date=31 January 2024|accessdate=31 January 2024}}</ref>, {{Flagicon|New Zealand}}Oklend<ref>{{cite web | title = Chongqing to launch flights to Auckland, New Zealand, next month 媒体聚焦 - 定了！重庆飞新西兰奥克兰航线下月开通 | language = Simplified Chinese | publisher = Chongqing Airport Group | date = 21 August 2025 |url=https://www.cqa.cn/kgxw/news/2025-8/3_12154.shtml | archive-url = https://web.archive.org/web/20250823045920/https://www.cqa.cn/kgxw/news/2025-8/3_12154.shtml | archive-date = 23 August 2025}}</ref>, [[Kansay xalqaro aeroporti|Osaka–Kansay]]<ref>{{cite web | title = Hainan Airlines Adds Chongqing – Osaka Service in NS25 | date = 20 February 2025 | url = https://www.aeroroutes.com/eng/250220-huns25ckgkix}}</ref>, [[Sharl de Goll aeroporti|Parij–Sharl de Goll]]<ref>{{Cite web | title = Chongqing Airport to resume direct flights to Paris in November | date = 13 October 2023 | url = https://www.ichongqing.info/2023/10/13/chongqing-airport-to-resume-direct-flights-to-paris-in-november/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20231013062705/https://www.ichongqing.info/2023/10/13/chongqing-airport-to-resume-direct-flights-to-paris-in-november/ | archive-date = 2023-10-13 | url-status = live }}</ref>, [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], [[Leonardo da Vinchi–Fiumichino aeroporti|Rim–Fiumichino]], [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], {{Flagicon|USA}}Seattle/Tacoma<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240403-humay24ckgsea|title=Hainan Airlines Adds Chonging - Seattle from Mid-May 2024|publisher=AeroRoutes|date=3 April 2024|accessdate=3 April 2024}}</ref>, [[Sian Syanyan xalqaro aeroporti|Sian]], [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref name=INC_S25>{{Cite web |title=‌【航线动态】 夏航季航线航班时刻表重磅发布！3月30日，宁夏机场2025年夏航季航班正式换班 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/jXsODj08DiDVkDZFZ1PANQ |access-date=21 June 2025}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Changsha <!-- --> | Hebei Airlines, {{CHN}} | [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], [[Qingyang aeroporti|Qingyang]], {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shijiazhuang Zhengding xalqaro aeroporti|Shijiazhuang]] <!-- --> | Himalaya Airlines, {{NPL}} | {{Flagicon|Nepal}}Katmandu<ref>{{Cite web | title = Chongqing Resumes Direct Flights to Kathmandu | date = 3 November 2023 | url = https://www.ichongqing.info/2023/11/03/chongqing-resumes-direct-flights-to-kathmandu/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20231103215047/https://www.ichongqing.info/2023/11/03/chongqing-resumes-direct-flights-to-kathmandu/ | archive-date = 2023-11-03 | url-status = live }}</ref> <!-- --> | Hong Kong Airlines | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]] <!-- --> | Jiangxi Air, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Nanchan <!-- --> | Juneyao Air, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Wuxi<ref>{{Cite web |title=‌江苏多地机场，官宣！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/XPZjBwG4y88hSmpRtgooJg |access-date=14 February 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | Kunming Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Tayyuan, [[Tengchong Tuofeng aeroporti|Tengchong]] <!-- --> | LJ Air, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Xarbin<ref name="INC_S25" />, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref name=INC_S25/> <!-- --> | [[Loong Air]] | {{Flagicon|China}}Heze<ref name=GJNS24/>, {{Flagicon|China}}Ningbo, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], [[Xiangyang Liuji aeroporti|Xiangyang]], {{Flagicon|China}}Chanchun<ref name=GJNS24>{{Cite web |title=长龙航空2024夏航季航线&产品惊喜发布！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/QdbGzu2HhZvPt_zfqDdFZg |access-date=18 May 2024}}</ref> <!-- --> | [[Lucky Air]] | {{Flagicon|China}}Huai'an<ref name=LJGNW23>{{Cite web |title=10月29日起，丽江机场开启2023年冬航季航班计划！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/X-Qawa5YepTynD905AMTQA |access-date=2024-01-29}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin<ref>{{Cite web |title=新航季新出发 {{!}} 夏航季温暖来临 百条航线可选 去浪趁现在 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/3r01WlZz2cfL5MlPbgFIdg |access-date=2 June 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lijiang, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna <!-- --> | Okay Airways, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Haikou<ref name=ACXNS24>{{Cite web |title=收藏！兴义万峰林机场2024年夏秋季航班时刻表来啦～ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/1YK03Yo_IPeAArWTplbKkw |access-date=11 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Jieyang<ref name=BK_W25>{{Cite web |title=‌北国风劲启新程，换季同心向未来 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Zt_3o8NIYc2UqiM43t3Ntg |access-date=16 November 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Tianjin<ref name=BK_W25/>, [[Xingyi Wanfenglin aeroporti|Xingyi]]<ref name=ACXNS24/>, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref name=BK_W25/>, {{Flagicon|China}}Zhanjiang<ref name=BK_W25/>, {{Flagicon|China}}Changsha<ref>{{Cite web |title=‌10月26日起，揭阳潮汕机场冬航季焕新启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/4TnbJ21s6GGaSgEs171zRg |access-date=4 February 2026}}</ref> <!-- --> | [[Qatar Airways]] | [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]]<ref>{{cite web |title=Qatar Airways Resumes Chengdu / Chongqing Service From late-Sep 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230724-qrsep23cn |website=Aeroroutes |access-date=24 July 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=中东航司复航中国航线！ |url=https://news.qq.com/rain/a/20260516A06XTE00|date= 16 May 2026}}</ref> <!-- --> | Qingdao Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Luoyang, {{Flagicon|China}}Shenyang, {{Flagicon|China}}Yantai, {{Flagicon|China}}Chanchun <!-- --> | Ruili Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Mangshi<ref>{{Cite web |title=新航季，芒市机场执飞航线24条，通航城市23个！|url=https://mp.weixin.qq.com/s/PZvO26rzxyClPH0TGMhE-g |access-date=22 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Tayyuan<ref>{{Cite web |title=‌太原机场夏航季航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/26UcnkZrVLxb0CmX24P0Dw |access-date=30 July 2025}}</ref> <!-- --> | Shandong Airlines, {{CHN}}| {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=TNA_W25>{{Cite web |title=‌10月26日起，济南机场将执行2025/26年冬春航季航班计划！航班时刻表→ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/N8HZok2MswqAZW-fFy7HtA |access-date=10 December 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Jinan, {{Flagicon|China}}Mudanjiang<ref>{{Cite web |title=‌济南机场夏秋航季焕新起航 引领出行新体验 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/BPRo5YOt-Vy_uQQwEpFtvg |access-date=13 July 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nankin, [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], {{Flagicon|China}}Sindao, {{Flagicon|China}}Tayyuan, {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Yanji<ref>{{Cite web |title=‌延吉朝阳川国际机场将于3月30日起执行夏航季航班计划！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/gDC_z5dmChK4W5ae4urmYQ |access-date=17 June 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yantai, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, {{Flagicon|China}}Shenyang, {{Flagicon|China}}Chanchun <!-- --> | Shanghai Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<ref name="MU_SichuanChongqing_W24"/> <!-- --> | Shenzhen Airlines, {{CHN}} | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Nanchan, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Nannin, {{Flagicon|China}}Nantong<ref>{{Cite web |title=今起执行！南通机场开启2024年夏秋航季~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Ty2eSdj56VgmLZcvhYBsgw |access-date=15 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Wuxi<ref>{{Cite web |title=航季焕新｜深航无锡24年冬春航班换季新变化！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/7x9akXdFO_zD1uQRrOBVuQ |access-date=28 November 2024}}</ref>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] <!-- --> | Sichuan Airlines, {{CHN}} | [[Beihai Fucheng aeroporti|Beihai]], {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Fuzhou, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Jieyang, {{Flagicon|China}}Jinan, {{Flagicon|Thailand}}Krabi, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite web | title = Sichuan Airlines Introduces Direct Chongqing–Kuala Lumpur Route | language = English | publisher = Business Today | author = Shahrizal | date = 22 December 2025 |url= https://www.businesstoday.com.my/2025/12/22/sichuan-airlines-introduces-direct-chongqing-kuala-lumpur-route/ | archive-url = https://web.archive.org/web/20251228062809/https://www.businesstoday.com.my/2025/12/22/sichuan-airlines-introduces-direct-chongqing-kuala-lumpur-route/ | archive-date = 28 December 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|China}}Lijiang<ref name=LJGNW23/>, {{Flagicon|China}}Nanchan, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Nannin, {{Flagicon|China}}Ningbo, [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], [[Phuket xalqaro aeroporti|Phuket]], [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], [[Sian Syanyan xalqaro aeroporti|Sian]], {{Flagicon|China}}Sindao, Taypey–Songshan ({{TWN}}), {{Flagicon|China}}Tayyuan, {{Flagicon|China}}Tianjin, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|China}}Uxan, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], {{Flagicon|China}}Wuhu, {{Flagicon|China}}Wuxi, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xefey, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=Qinghai_W24>{{Cite web |title=最全冬航季航班时刻表→ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/OElYEg-8xxxhotRPBy6kxQ |access-date=25 December 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna<ref name=TNA_W25/>, {{Flagicon|China}}Yangzhou, {{Flagicon|China}}Yantai, {{Flagicon|China}}Yinchuan, {{Flagicon|China}}Zhongwei, {{Flagicon|China}}Zhoushan, {{Flagicon|China}}Zhuhai, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Shennongjia, {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Changsha, {{Flagicon|China}}Changzhou, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]] <!-- --> | [[Singapore Airlines]] | [[Changi aeroporti|Singapur]] <!-- --> | Spring Airlines, {{CHN}} | [[Ji’an Jinggangshan aeroporti|Jinggangshan]], {{Flagicon|China}}Ningbo, {{Flagicon|China}}Yancheng<ref name=YNZ_S25/>, {{Flagicon|China}}Yangzhou, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], [[Shijiazhuang Zhengding xalqaro aeroporti|Shijiazhuang]] <!-- --> | Suparna Airlines, {{CHN}} | [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<ref>{{Cite web |title=‌织密航线网络 畅联冬春旅程 {{!}} 金鹏航空2025年冬春航季航线焕新启航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/taSMjKICes0aNIciGu94oQ |access-date=13 November 2025}}</ref> <!-- --> | Thai AirAsia | {{Flagicon|Thailand}}Bangkok–Don Mueang <!-- --> | Thai Lion Air | {{Flagicon|Thailand}}Bangkok–Don Mueang<ref>{{cite web |title=Thai Lion Air NW25 China Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250815-slnw25cn |website=Aeroroutes |access-date=15 August 2025}}</ref> <!-- --> | Tianjin Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dunhuang<ref name=DNH_S25/>, {{Flagicon|China}}Hengyang<ref name=GS_W25/>, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=GS_W25/> [[Hitrou aeroporti|London–Hitrou]], [[Sheremetyevo (aeroport)|Moskva–Sheremetyevo]]<ref name=GS_W25/>, [[Oltoy Xuedu aeroporti|Oltoy]]<ref name=GS_W25>{{Cite web |title=‌天津航空冬春航季，邀您悦享万里河山，连通世界精彩 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/RyfEpZwyn3_BlMOY37c1_g |access-date=7 November 2025}}</ref>, [[Sian Syanyan xalqaro aeroporti|Sian]], [[Sidney aeroporti|Sidney]]<ref name=GS_W25/>, {{Flagicon|China}}Tianjin, {{Flagicon|China}}Ulanhot<ref name=GS_W25/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Yanji, [[Yulin Yuyang aeroporti|Yulin (Shaanxi)]]<ref name=GS_W25/>, {{Flagicon|China}}Zhangye<ref name=GS_W25/>, {{Flagicon|China}}Shangrao<ref>{{Cite web |title=‌航季焕新 {{!}} 江西各机场夏航季航班时刻表出炉，快来看看有没有你的心动目的地~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/dghBg_7bM2E_xN0OpeCcpQ |access-date=8 June 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Changsha <!-- --> | Tibet Airlines, {{CHN}} | [[Dali Fengyi aeroporti|Dali]], {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|China}}Nyingchi, [[Pu’er Simao aeroporti|Pu'er]]<ref>{{Cite web |title=新航季、新开始迪庆香格里拉机场2023冬春航季计划时刻表新鲜出炉 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/_yX-UuyR1BBWTXhWXLv7Pg |access-date=2024-01-28}}</ref>, {{Flagicon|China}}Qamdo, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=Qinghai_W24/> <!-- --> | VietJet Air | [[Cam Ranh xalqaro aeroporti|Nha Trang]]<ref>{{cite web |title=重庆⇆芽庄！国际直飞航线再+1 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/hQXVPfEQMEBw3OixDtbs1g |access-date=23 August 2023}}</ref> <!-- --> | West Air, {{CHN}} | [[Beihai Fucheng aeroporti|Beihai]]<ref>{{Cite web |title=换季新航线！全新目的地等你来解锁！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/M8XeCdbHfTHT7mlRVjmn1w |access-date=9 April 2024}}</ref>, [[Dali Fengyi aeroporti|Dali]]<ref name=PN_CKG_W25/>, {{Flagicon|China}}Fuyang<ref>{{Cite web |title=‌阜阳机场2025夏秋航季启幕：畅飞全国，邂逅诗与远方 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/AzVoDPB9r4wwv_MamTCk6Q |access-date=29 March 2025}}</ref>, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Jieyang, {{Flagicon|China}}Jinan, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]], {{Flagicon|Malaysia}}Kota Kinabalu<ref>{{cite web|title=West Air to commence Chongqing-Kota Kinabalu service in Nov-2025|url=https://centreforaviation.com/news/west-air-to-commence-chongqing-kota-kinabalu-service-in-nov-2025-1337219|website=CAPA|access-date=31 October 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|China}}Lijiang<ref>{{Cite web |title=‌叮！您有一条2025年夏航季换季航班信息有待查收！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/DeQy_Ke4c0MSgX2Jfb3jiw |access-date=8 September 2025}}</ref>, [[Makao xalqaro aeroporti|Makao]]<ref> {{cite web |title= Macau airport operator reports 8.5pct revenue decline in 2025 | author = Aries Un | url = https://macaubusiness.com/macau-airport-operator-reports-8-5pct-revenue-decline-in-2025/ |website = Macau Business.com | date = 4 February 2026 | access-date = 11 February 2026}} </ref>, {{Flagicon|China}}Nanchan, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Nyingchi<ref>{{Cite web |title=西藏区内机场2023年冬春航季航班换季来啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/_toYPqXwHLKR2kjnQG4LPw |access-date=1 February 2024}}</ref>, {{Flagicon|Malaysia}}Penang<ref>{{cite web|title=West Air to commence flights from Chongqing to Penang|url=https://centreforaviation.com/news/west-air-to-commence-chongqing-penang-service-in-apr-2026-1348715|website=CAPA|access-date=February 24, 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Qamdo, {{Flagicon|China}}Quanzhou, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], [[Changi aeroporti|Singapur]]<ref>{{cite web |author1=Yashita Vashishth |title=China's West Air Expands Network With New Lhasa-Chongqing-Singapore Route |url=https://www.travelandleisureasia.com/sg/news/singapore-china-flights-west-air-launches-new-route-starting-christmas/ |website=Travel and Leisure Asia |publisher=Burdaluxury |language=en |date=19 December 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Tayyuan, {{Flagicon|China}}Tianjin, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|Laos}}Ventyan<ref>{{cite web|title=Flight from Chongqing to Vientiane|url=https://www.flightconnections.com/id/penerbangan-dari-vte-ke-ckg|website=flightconnections.com|access-date=February 24, 2026}}</ref>, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240507-pn2q24int|title=China West Air May/June 2024 SE Asia Network Additions|publisher=AeroRoutes|date=7 May 2024|accessdate=7 May 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xefey, [[Xoʻtan Kungang aeroporti|Xoʻtan]]<ref name=PN_CKG_W25/>, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna, {{Flagicon|Myanmar}}Yangon<ref name="Yangon">{{cite web |title=West Air Adds Chongqing – Yangon From Dec 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/251113-pndec25rgn |website=Aeroroutes |access-date=12 December 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yichun (Jiangxi)<ref name=PN_CKG_W25/>, {{Flagicon|China}}Zhongwei<ref name=PN_CKG_W25/>, {{Flagicon|China}}Zhoushan<ref>{{Cite web |title=‌翱翔颍淮 航向新程 阜阳机场2026年夏航季"焕新出发" |url=https://mp.weixin.qq.com/s/lVtdp7f1_xXEvPEQsIkvlQ |access-date=16 April 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhuhai, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], [[Shijiazhuang Zhengding xalqaro aeroporti|Shijiazhuang]], {{Flagicon|China}}Changzhou<ref name=PN_CKG_W25>{{Cite web |title=‌新航季重庆出发丨飞向四季的诗与远方！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/qtHgGvOkKeZIjp7FRNd0JA |access-date=2 October 2025}}</ref>, [[Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti|Chenjou]], {{Flagicon|China}}Chenzhou<ref name=PN_CKG_W25/>, {{Flagicon|Thailand}}Chiangmay<ref>{{cite web |title=西部航空3月29日开通 重庆直飞清迈航班|url=http://cq.people.com.cn/n2/2026/0206/c365402-41494680.html}}</ref> <!-- --> | XiamenAir, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dalian<ref name=YCUNS24>{{Cite web |title=【运城机场】2024夏航季航班换季时刻调整！！！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/mHObNuFJijnyH1XJYmnvAw |access-date=14 September 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Fuzhou, {{Flagicon|Indonesia}}Jakarta–Sukarno-Hatta<ref>{{Cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250902-mf4q25cgk|title=Xiamen Airlines 4Q25 Jakarta Network Additions|website=Aeroroutes|access-date=2 September 2025}}</ref>, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]], {{Flagicon|Philippines}}Manila<ref name="xiamenairmnl">{{cite web |last1=Liu |first1=Jim |title=Xiamen Airlines Expands Manila Service From late-May 2026 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/260428-mfmay26mnl |website=AeroRoutes |access-date=28 April 2026}}</ref>, [[Kansay xalqaro aeroporti|Osaka–Kansay]], [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]], {{Flagicon|Cambodia}}Pnompen<ref>{{cite web |title=Phnom Penh Krong Ta Khmau Enters Operation in early-Sep 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250721-ktisep25 |website=Aeroroutes |access-date=22 July 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Quanzhou, {{Flagicon|China}}Tianjin, {{Flagicon|China}}Uxan<ref name=MF_CKG_W24/>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Xining, {{Flagicon|China}}Yancheng<ref>{{Cite web |title=盐城机场3月31日起执行夏秋时刻 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/zszDl-ZYhquCiG4pyxz5mg |access-date=15 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yuncheng<ref name=YCUNS24/>, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, {{Flagicon|China}}Shenyang<ref name=MF_CKG_W24>{{Cite web |title=新航季航班时刻表来啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/7T3PpOPB7Ymp7JlisCYX7w |access-date=2 December 2024}}</ref>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] }} === Yuk tashish === {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> | Air China Cargo | [[Schiphol|Amsterdam]], [[Frankfurt aeroporti|Frankfurt]]<ref>{{cite web |url=http://www.aircargoworld.com/Air-Cargo-News/2013/03/air-china-cargo-introduces-two-new-routes/2513026 |title=Air China Cargo introduces two new routes &#124; Air Cargo World News |access-date=26 March 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130828225301/http://www.aircargoworld.com/Air-Cargo-News/2013/03/air-china-cargo-introduces-two-new-routes/2513026 |archive-date=28 August 2013 |url-status=dead }}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<br />'''Charter:''' {{Flagicon|USA}}Chikago–O'Hare<ref>{{cite web|url=http://news.ifeng.com/mil/air/hkxw/detail_2011_07/02/7397291_0.shtml |title=zh:国货航成功执行重庆第一班至北美货运包机|access-date=1 June 2015}}</ref> <!-- --> | AirZeta, {{KOR}} | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]], [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]] <!-- --> | ASL Airlines Belgium | [[Lyej aeroporti|Lyej]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | Cathay Cargo, {{HKG}} | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | [[China Airlines|China Airlines Cargo]] | [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]]<ref>{{cite web|title=zh:华航11月2日开通"高雄——重庆"直航航线,11月4日起将增辟台北（桃园）——重庆货运航线|url=http://news.carnoc.com/list/204/204473.html|publisher=民航资源网|language=zh-hans|date=2 November 2011|access-date=2 November 2011|arxivsana=2023-01-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230126165619/http://news.carnoc.com/list/204/204473.html}}</ref> <!-- --> | China Cargo Airlines | [[Hazrati Shohjalol xalqaro aeroporti|Dakka]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<ref>http://caac.people.com.cn/GB/114110/8772652.html{{Dead link|date=September 2018 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <!-- --> | [[China Southern Airlines|China Southern Cargo]] | [[Schiphol|Amsterdam]]<ref>{{cite web|title=China Southern Launches the First Regular International Freighter Service of Chongqing|url=http://www.csair.cn/_layouts/GroupPortal2010en/pages/newsdetail.aspx?itemid=75&ListName=News|archive-url=https://web.archive.org/web/20120329135732/http://www.csair.cn/_layouts/GroupPortal2010en/pages/newsdetail.aspx?itemid=75&ListName=News|url-status=dead|archive-date=29 March 2012|publisher=[[China Southern Airlines]]|date=23 September 2011|access-date=15 October 2011}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | Donghai Airlines Cargo, {{CHN}} | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]] <!-- --> | Ethiopian Cargo | Addis-Abeba ({{ETH}}), [[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], {{Flagicon|Ecuador}}Kito, Lagos ({{NGA}}), {{Flagicon|USA}}Mayami, {{Flagicon|Brazil}}San-Paulo–Guarulhos<ref>{{cite web|url=https://www.stattimes.com/news/ethiopian-airlines-puts-chongqing-on-freighter-map-air-cargo/|title=Ethiopian Airlines puts Chongqing on freighter map|publisher=The Stat Trade Times|date=9 July 2019|access-date=10 July 2019}}</ref> <!-- --> | [[Etihad Airways|Etihad Cargo]] | [[Zayd xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]]<ref>{{cite web |url=http://www.etihadcargo.com/documents/etihad%20cargo%20schedule.pdf |title=Etihad cargo schedule |access-date=15 February 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140426044049/http://www.etihadcargo.com/documents/etihad%20cargo%20schedule.pdf |archive-date=26 April 2014 |url-status=dead }}</ref> <!-- --> | [[EVA Air|EVA Air Cargo]] | [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]]<ref>{{cite web |title=Flight Timetable |url=https://www.brcargo.com/NEC_WEB/FileServer/CMS/1859/Cargo_Flights.pdf |website=EVA Air Cargo |access-date=4 January 2022 |archive-date=20 January 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220120192354/https://www.brcargo.com/NEC_WEB/FileServer/CMS/1859/Cargo_Flights.pdf |url-status=dead }}</ref> <!-- --> | Lufthansa Cargo, {{DEU}} | [[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], [[Frankfurt aeroporti|Frankfurt]], [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], [[Krasnoyarsk xalqaro aeroporti|Krasnoyarsk]]<ref>{{cite web|url=http://www.cq.xinhuanet.com/2012-03/29/c_111716269.htm|title=zh:汉莎航空开通法兰克福—重庆全货机航班 – 新华网重庆频道|access-date=1 June 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150923212113/http://www.cq.xinhuanet.com/2012-03/29/c_111716269.htm|archive-date=23 September 2015|url-status=dead|title= }}</ref> <!-- --> | MASkargo, {{MYS}} | [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite web|url=http://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/269969/maskargo-adds-new-china-service-in-nov-2016/|title=MasKargo adds new China service in Nov 2016|publisher=routesonline|access-date=18 November 2016}}</ref> <!-- --> | Qantas Freight<br />Atlas Air boshqaradi | {{Flagicon|USA}}Dallas/Fort Worth, [[Jon F. Kennedi xalqaro aeroporti|Nyu-York–JFK]], [[Sidney aeroporti|Sidney]]<ref>{{cite web |url=http://www.aircargoworld.com/Air-Cargo-News/2012/04/qantas-freight-launches-chongqing-route/196468 |title=Qantas Freight launches Chongqing route &#124; Air Cargo World News |access-date=15 July 2012 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20120730014943/http://www.aircargoworld.com/Air-Cargo-News/2012/04/qantas-freight-launches-chongqing-route/196468 |archive-date=30 July 2012 }}</ref>, {{Flagicon|USA}}Chikago–O'Hare <!-- --> | Sichuan Airlines Cargo, {{CHN}} | [[Kempegovda xalqaro aeroporti|Bangalor]] <!-- --> | Suparna Airlines Cargo, {{CHN}} | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|Luxembourg}}Luksemburg, [[Sheremetyevo (aeroport)|Moskva–Sheremetyevo]], [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> ||}} == Statistika == {| class="wikitable" |- ! scope=col rowspan="2" | Yillar ! scope=col colspan="2" | Yo'lovchilar ! scope=col colspan="2" | PAX reytingi ! scope=col colspan="2" | Yuk ! scope=col colspan="2" | Parvozlar |- ! scope=col | Soni || O'zgarishi, %da || Ichki || Xalqaro || Tonna || O'zgarishi, %da || Soni || O'zgarishi, %da |- style="text-align:right;" | 2000 || {{formatnum:2780359}} || {{increase}} 13.3% || 11 || — || {{formatnum:62214.5}} || {{increase}} 2.2% || {{formatnum:36405}} || {{increase}} 1.4% |- style="text-align:right;" | 2001 || {{formatnum:3192759}} || {{increase}} 14.8% || 11 || — || {{formatnum:64597.1}} || {{increase}} 3.8% || {{formatnum:41192}} || {{increase}} 13.1% |- style="text-align:right;" | 2002 || {{formatnum:3865788}} || {{increase}} 21.1% || 12 || — || {{formatnum:71464.9}} || {{increase}} 10.6% || {{formatnum:49012}} || {{increase}} 19.0% |- style="text-align:right;" | 2003 || {{formatnum:4287505}} || {{increase}} 10.9% || 12 || — || {{formatnum:76921.5}} || {{increase}} 7.6% || {{formatnum:56108}} || {{increase}} 14.5% |- style="text-align:right;" | 2004 || {{formatnum:5233774}} || {{increase}} 22.1% || 12 || — || {{formatnum:87568.0}} || {{increase}} 13.8% || {{formatnum:64750}} || {{increase}} 15.4% |- style="text-align:right;" | 2005 || {{formatnum:6631420}} || {{increase}} 26.7% || 11 || — || {{formatnum:100909.9}} || {{increase}} 15.2% || {{formatnum:72674}} || {{increase}} 12.2% |- style="text-align:right;" | 2006 || {{formatnum:8050007}} || {{increase}} 21.4% || 10 || — || {{formatnum:120178.3}} || {{increase}} 19.1% || {{formatnum:88929}} || {{increase}} 22.4% |- style="text-align:right;" | 2007 || {{formatnum:10355730}} || {{increase}} 28.6% || 10 || — || {{formatnum:143472.4}} || {{increase}} 19.4% || {{formatnum:105092}} || {{increase}} 18.2% |- style="text-align:right;" | 2008 || {{formatnum:11138432}} || {{increase}} 7.6% || 10 || — || {{formatnum:160256.4}} || {{increase}} 11.7% || {{formatnum:112565}} || {{increase}} 7.1% |- style="text-align:right;" | 2009 || {{formatnum:14038045}} || {{increase}} 26.0% || 10 || 91 || {{formatnum:186005.9}} || {{increase}} 16.1% || {{formatnum:132619}} || {{increase}} 17.8% |- style="text-align:right;" | 2010 || {{formatnum:15802334}} || {{increase}} 12.6% || 10 || 90 || {{formatnum:195686.6}} || {{increase}} 5.2% || {{formatnum:145705}} || {{increase}} 9.9% |- style="text-align:right;" | 2011 || {{formatnum:19052706}} || {{increase}} 20.6% || 9 || 76 || {{formatnum:237572.5}} || {{increase}} 21.4% || {{formatnum:166763}} || {{increase}} 14.5% |- style="text-align:right;" | 2012 || {{formatnum:22057003}} || {{increase}} 15.8% || 9 || 70 || {{formatnum:268642.4}} || {{increase}} 13.1% || {{formatnum:195333}} || {{increase}} 17.1% |- style="text-align:right;" | 2013 || {{formatnum:25272039}} || {{increase}} 14.6% || 9 || 62 || {{formatnum:280149.8}} || {{increase}} 4.3% || {{formatnum:214574}} || {{increase}} 9.9% |- style="text-align:right;" | 2014 || {{formatnum:29264363}} || {{increase}} 15.8% || 8 || 57 || {{formatnum:302335.8}} || {{increase}} 7.9% || {{formatnum:238085}} || {{increase}} 11.0% |- style="text-align:right;" | 2015 || {{formatnum:32402196}} || {{increase}} 10.7% || 9 || — || {{formatnum:318781.5}} || {{increase}} 5.4% || {{formatnum:254360}} || {{increase}} 7.4% |- style="text-align:right;" | 2016 || {{formatnum:35888819}} || {{increase}} 10.8% || 9 || 54<ref>{{cite web|url=http://news.sina.com.cn/c/2017-09-28/doc-ifymksyw4455173.shtml|language=zh-cn |title=zh:重庆江北国际机场旅客吞吐量排名全球第54位|publisher=Sina News|access-date=28 September 2017|date=28 September 2017}}</ref> || {{formatnum:361091.0 }} || {{increase}} 13.3% || {{formatnum:276807}} || {{increase}} 8.4% |- style="text-align:right;" | 2017 || {{formatnum:38715210}} || {{increase}} 7.9% || 9 || 51<ref>{{cite web|url=http://news.carnoc.com/list/439/439065.html|language=zh-cn |title=zh:CADAS：2017年全球机场吞吐量TOP50出炉|publisher=Carnoc|access-date=12 March 2018}}</ref> || {{formatnum:366278.3}} || {{increase}} 1.4% || {{formatnum:288598}} || {{increase}} 4.3% |- style="text-align:right;" | 2018 || {{formatnum:41595887}} || {{increase}} 7.4% || 9 || — || {{formatnum:382160.8}} || {{increase}} 4.3% || {{formatnum:300745}} || {{increase}} 4.2% |} Manba: CAAC (Xitoy fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi) '''Mahalliy va xalqaro/mintaqaviy yoʻlovchilar soni (ustunli jadval, 2009–2018)''' {{ #invoke:Chart | bar chart | stack = 1 | group 1 = 220000 : 320000 : 470000 : 860000 : 1290000 : 1680000 : 2099000 : 2556800 : 2689300 : 3240000 | group 2 = 13818045 : 15482334 : 18582706 : 21197003 : 23982039 : 27584363 : 30303196 : 33332000 : 36025900 : 38355887 | colors = orange : blue | group names = Xalqaro/mintaqaviy: Ichki | x legends = 2009 : 2010 : 2011 : 2012 : 2013 : 2014 : 2015 : 2016 : 2017 : 2018 }} Manba: CQA (Chongqing Airport Group Co., Ltd.) == Yer usti transporti == Aeroportning yer usti transporti juda tez rivojlanmoqda. Aeroport atrofidagi toʻrtta avtomobil yoʻli qurilish jarayonida yoki allaqachon foydalanishga topshirilgan boʻlib, bu Chunsinni Xitoyning gʻarbiy qismidagi integratsiyalashgan mintaqaviy transport markaziga aylantirish rejasining bir qismidir<ref>{{cite web|url=http://en.21cbh.com/HTML/2010-4-13/xNMDAwMDE3MjYxNA.html|title=Chongqing to Have Largest Airport in Western China}}{{Dead link|date=April 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 3A terminali asosiy binosi oldida {{convert|300000|sqm|adj=mid|sp=us}} maydonga ega Yer usti transport markazi joylashgan boʻlib, u shaharlararo temir yoʻl, metro, avtobuslar, shaharlararo avtobuslar va taksilarga oʻtish imkonini beradi. Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportidagi integratsiyalashgan transport markazining umumiy rejasi: * Bitta shaharlararo temir yoʻl: Chunsin–Wanzhou shaharlararo temir yoʻlining tarmogʻi * [[Chunsin metropoliteni]]ning ikkita liniyasi: 3-liniyasi va 10-liniyasi * Uchta gorizontal avtomobil yoʻli: (1) tashqi halqa tezyurar yoʻli, (2) koʻchirilgan G319 milliy avtomobil yoʻli va (3) janubiy bogʻlovchi tezyurar yoʻl * Toʻrtta vertikal avtomobil yoʻli: (1) CKG aeroportining birinchi tezyurar yoʻli (G210 milliy avtomobil yoʻli), (2) CKG aeroportining ikkinchi tezyurar yoʻli (qurilish jarayonida), (3) Chunsin–Linshui tezyurar yoʻli va (4) shimoliy bogʻlovchi avtomobil yoʻl. === Avtobuslar === ==== Aeroport ekspress avtobus yoʻnalishlari ==== Aeroport ekspress yoʻnalishlaridan 2- va 3-terminallarda foydalanish qulay. * K01-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Jiazhou (加州) → Damiao (大庙) → Shangqingsi (上清寺) → Chunsin katta zali → Jiefangbei. Aeroportdan shahar markazigacha (Jiefangbei) taxminan 50 daqiqa vaqt ketadi. * K02-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Qixia yoʻli (栖霞路) → Chunsinbei temir yoʻl vokzalining Shimoliy maydoni. Aeroportdan tezyurar temir yoʻl vokzaligacha taxminan 40 daqiqa vaqt ketadi. * K03-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Yangongqiao (Shapingba) * K05-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Sigongli avtobus terminali * K06-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Chunsin Gʻarbiy temir yoʻl vokzali * K07-yoʻnalish: Jiangbei aeroporti → Shapingba temir yoʻl vokzali<ref>{{cite news |url=http://cq.cqnews.net/cqqx/html/2016-11/01/content_39254720.htm |title=zh:机场至两路城区开通公交专线 江北机场步入公交时代 |access-date=5 November 2016 |author1=杨帆 |url-status=dead }}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.chinacqsb.com/html/2016-11/04/content_13899.htm|title=zh:5日起 江北机场到两路城区的公交专线启用|publisher=重庆商报|access-date=5 November 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161105095203/http://www.chinacqsb.com/html/2016-11/04/content_13899.htm|archive-date=5 November 2016|url-status=dead|title= }}</ref> ==== Shaharlararo avtobus qatnovlari ==== 2A va 2B terminallari oʻrtasida shaharlararo avtobuslar uchun transfer markazi mavjud. Undan Sichuan va Guychjou provinsiyalaridagi yaqin shaharlarga, shuningdek, Chunsin munitsipalitetining shahar atrofi hududlariga avtobus qatnovlari amalga oshiriladi. === Tezyurar yoʻllar va avtomobil yoʻllari === Hozirda shahar markazini aeroport bilan bogʻlaydigan bitta aeroport tezyurar yoʻli mavjud, ikkinchisi esa qurilish jarayonida boʻlib, 2016-yil oxirida foydalanishga topshirilishi rejalashtirilgan edi. Aeroport tezyurar yoʻlining uzunligi 23 kilometrni tashkil etadi, biroq tirbandlik sababli shahar markazidan aeroportgacha yetib borish odatda 30 daqiqagacha vaqt oladi. === Avtoturargohlar === Aeroportda toʻrtta avtoturargoh mavjud: * Xalqaro (ochiq) avtoturargoh, 1-terminal oldida joylashgan (2022-yil mart oyidan boshlab uning ayrim qismlari avtomobilda tomosha qilinadigan kinoteatrga aylantirilgan<ref>{{cite web |date=3 March 2022 |title=zh: 走！到重庆江北国际机场“汽车影院”看电影｜website=sina.com |url=https://k.sina.com.cn/article_1664221137_6331ffd1020012npq.html#/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20221230154646/https://k.sina.com.cn/article_1664221137_6331ffd1020012npq.html) |archive-date=30 December 2022 |access-date=30 December 2022 |language=zh-hans}}</ref>) * Ichki (ochiq) avtoturargoh, 2-terminal oldida joylashgan * Yerosti (yopiq) avtoturargoh, 2-terminal ostida joylashgan * Markaziy avtoturargoh, 3-terminal oldidagi Yer usti transport markazi hududida joylashgan. Umuman olganda, aeroport bir vaqtning oʻzida taxminan 7 300 ta avtomobilni qabul qila oladi<ref>{{cite web |title=zh:重庆江北机场-停车场 |url=http://www.cqa.cn/jtzn/23/ |access-date=11 January 2017 |website=www.cqa.cn |arxivurl=https://web.archive.org/web/20251111054704/https://www.cqa.cn/jtzn/23/ |arxivsana=2025-11-11}}</ref><ref>{{cite web |title=zh:江北机场T3航站楼 有5000个地下停车位 |url=http://cq.cqnews.net/sz/2013-12/13/content_29026141.htm |access-date=11 January 2017 |archive-date=13 January 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170113012142/http://cq.cqnews.net/sz/2013-12/13/content_29026141.htm |url-status=dead }}</ref>. === Chunsin metropoliteni (CRT) === {{Asosiy|Chunsin metropoliteni}} [[File:ChongqingMetroLine3 Departing.jpg|thumb|CRT 3-metro liniyasi bu yerda Bijin bekatidan joʻnab ketayotgan holatda, orqa fonda Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti koʻrinmoqda.]] Chunsin metropolitenining 3-liniyasi Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportining 2-terminal bekatidan yoʻlga chiqib, Liangluku bekati orqali shahar markazidan oʻtadi va Yudongdagi yakuniy bekatgacha boradi. Yoʻnalishning umumiy uzunligi {{convert|60|km|mi}} ni tashkil etadi. Shahar markaziga (Liangluku) yetib borish uchun taxminan 50 daqiqa vaqt ketadi<ref>{{cite web|title=zh:重庆轻轨3号线正式通车 山城轨道交通网已现雏形|url=http://cq.people.com.cn/news/2011929/2011929145555.htm|publisher=人民网|language=zh-hans|date=29 September 2011|access-date=1 October 2011|archive-url=https://web.archive.org/web/20111001204119/http://cq.people.com.cn/news/2011929/2011929145555.htm|archive-date=1 October 2011|url-status=dead|title= }}</ref>. 10-liniya Chunsin shahri hududlari bilan aeroportni bogʻlaydigan ikkinchi metro liniyasi hisoblanadi<ref>http://cq.people.com.cn/n2/2017/0828/c365402-30660695.html|{{Dead link|date=July 2020 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Terminal 3 accessible by CRT Line 10(Source in Chinese). Retrieved 18 June 2018</ref>. 10-liniyaning bir bekati 3-terminalda, ikkinchisi esa 2-terminalda joylashgan. Ushbu liniya № 1 (02L/20R) va № 2 (02R/20L) uchish-qoʻnish yoʻlaklari ostidan oʻtib, 2- va 3-terminallarni aeroportning yer usti hududida oʻzaro bogʻlaydi. 10-liniya yangi 3-terminalga kirish imkonini beruvchi yagona metro liniyasidir, 3-liniya esa 3-terminalgacha uzaytirilmaydi. 10-liniya, shuningdek, Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti bilan Chunsinbei temir yoʻl vokzali oʻrtasidagi yoʻl masofasini qisqartiradi, bu esa havo va temir yoʻl transporti oʻrtasida yoʻlovchilar almashinuvini osonlashtiradi. === Milliy temir yoʻl va shaharlararo poyezdlar === ==== China Railway (shaharlararo poyezdlar) ==== 3A terminalida Yer usti transport markazi tarkibida joylashgan katta yerosti temir yoʻl vokzali mavjud. U Chunsin temir yoʻl tranzitining 10-metro liniyasi bekatiga tutash joylashgan. Temir yoʻl vokzali 2022-yil 30-dekabrda ochilgan boʻlib, dastlab Chunsin temir yoʻl transport markazining Sharqiy halqa liniyasi boʻylab joylashgan bekatlarga cheklangan qatnovlarni amalga oshirgan va temir yoʻl liniyasining aeroport tarmogʻini tashkil etgan. U Chunsinga xizmat koʻrsatuvchi yirik temir yoʻl vokzali boʻlgan Chunsin Shimoliy temir yoʻl vokzalidan bir bekat masofada joylashgan<ref>{{cite web|title=zh: 重庆东环铁路开通，串联三大火车站与江北机场，带你打卡沿线站点|url= https://www.cqcb.com/yukuaibao/2022-12-30/5130322_pc.html|publisher=上游新闻|language=zh-hans|date=30 December 2022|access-date=30 December 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221230145512/https://www.cqcb.com/yukuaibao/2022-12-30/5130322_pc.html |archive-date=30 December 2022}}</ref>. Vokzal 300 kilometrgacha uzoqlikdagi shaharlarni bogʻlash uchun loyihalashtirilgan boʻlib, bu Chunsin Jiangbei xalqaro aeroportiga ancha katta aholiga xizmat koʻrsatish imkonini beradi. Poyezdlarning tezligi soatiga 250–300 kilometr etib belgilangan boʻlib, bu Chunsin munitsipalitetining nisbatan uzoq hududlaridan aeroportgacha boʻlgan safarni bir soatdan kam vaqt ichida amalga oshirish imkonini beradi<ref>{{cite news|title=zh:重庆江北机场四期扩建年底奠基|url=http://www.chinadaily.com.cn/dfpd/chongqing/2011-08-30/content_3647422.html|newspaper=[[China Daily]]| language = zh-hans|date=30 August 2011|access-date=1 October 2011|title=China Daily Website - Connecting China Connecting the World }}</ref>. == Boshqa inshootlari == China Express Airlines aviakompaniyasining bosh qarorgohi aeroport hududida joylashgan<ref>{{cite web |url=http://info.chinaexpressair.com/AboutUs/contact.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150814082144/http://info.chinaexpressair.com/AboutUs/contact.html |url-status=dead |archive-date=14 August 2015 |title=zh:联系我们 |publisher=China Express Airlines |date=14 August 2015 |access-date=12 May 2016 |quote={{lang|zh-hans|重庆总部:重庆江北国际机场}}|title= }}</ref>. == Baxtsiz hodisalar va falokatlar == * 2022-yil 12-may kuni Tibet Airlines aviakompaniyasining Airbus A319-100 samolyoti Chunsindan Tibetdagi Nyingchi shahrida joylashgan Nyingchi Mainling aeroportiga amalga oshirilayotgan Tibet Airlines 9833-reysi sifatida parvozni boshlashga uringan. Biroq „anomaliya“ sababli parvoz bekor qilingandan soʻng samolyot uchish-qoʻnish yoʻlagidan chiqib ketdi. Samolyot dvigatellari keyinchalik maysazorga tegib, shikastlandi va yonib ketdi. Samolyotdagi barcha 113 nafar yoʻlovchi va 9 nafar ekipaj aʼzosi xavfsiz evakuatsiya qilindi, biroq ularning 36 nafari yengil jarohat oldi<ref>{{cite news|url=https://www.reuters.com/business/aerospace-defense/chinese-airliner-veers-off-runway-take-off-chongqing-causes-fire-state-media-2022-05-12/|title=Chinese jet aborts takeoff, catches fire, causing minor injuries from evacuation|work=Reuters|date=12 May 2022|access-date=12 May 2022}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.scmp.com/news/china/article/3177404/tibet-airlines-plane-flames-passengers-evacuated-take-western-china|title=Tibet Airlines plane in flames, passengers evacuated before take-off in southwestern China|first=Jack|last=Lau|date=12 May 2022|access-date=12 May 2022|work=South China Morning Post}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20210605091945/https://www.cqa.cn/u/jichang Chongqing Jiangbei International Airport] {{in lang|zh}} {{Xitoy aeroportlari}} {{authority control}} [[Turkum:Xitoy aeroportlari]] [[Turkum:1990-yilda tashkil etilgan aeroportlar]] 6ac1n934cy4mqfzbtlmct06yogv52fn 0 1440111 6312053 6250087 2026-10-18T13:30:39Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312053 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Calamotropha paludella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Crambidae]] | tasvir = }} '''Calamotropha paludella''' — [[Crambidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yevropa]], [[Afrika]], [[Avstraliya]] va [[Osiyo]]ning katta qismida uchraydi. Yaqinda [[AQSH]]ning sharqiy qismiga tasodifan olib kirilgan. == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20120729193857/http://waarneming.nl/soort.php?id=10113 waarneming.nl {{in lang|nl}}] * [http://webh01.ua.ac.be/vve/Checklists/Lepidoptera/Crambidae/Cpaludella.htm Lepidoptera of Belgium] * [https://web.archive.org/web/20260827083429/https://www.ukmoths.org.uk/species/calamotropha-paludella/adult/ ''Calamotropha paludella'' at UKmoths] * [https://www.bugguide.net/node/view/2258283/ ''Calamotropha paludella'' at BugGuide] {{Taxonbar|from=Q2656860}} [[Category:Calamotropha|paludella]] {{Calamotropha-stub}} eizeklqftvlgrruzanhd21c4qlw3n3y 0 1440172 6312340 6250157 2026-10-18T23:25:00Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312340 wikitext text/x-wiki '''Christopher Honywood''' (1599-yilda vafot etgan) — [[Kent]] grafligining Hythe shahridan bo‘lgan [[Angliya parlamenti]] aʼzosi. [[Hythe (saylov okrugi)|Hythe]] saylov okrugidan 1584 va 1597-yillardagi parlamentlarda qatnashgan<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250121051932/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/honywood-christopher-1599 |arxivsana=2025-01-21 |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/honywood-christopher-1599 |qaralgan sana=2026-08-26}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1597-Angliya-MP-stub}} 5eurbwo2gwz7hb8791r6pt97b0b7asy 0 1440194 6312395 6250205 2026-10-19T03:46:40Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312395 wikitext text/x-wiki '''Cuthbert Pepper''' (1608-yilda vafot etgan) — Yorkshire grafligining East Cowton qishlog‘idan bo‘lgan ingliz siyosatchisi<ref name=HoP>{{cite web|url=http://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/pepper-cuthbert-1608|title=PEPPER, Cuthbert (d.1608), of East Cowton, near Richmond, Yorks|publisher=History of Parliament Online|accessdate=7 January 2026|arxivurl=https://web.archive.org/web/20240908041309/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/pepper-cuthbert-1608|arxivsana=2024-09-08}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1597-Angliya-MP-stub}} tjfaawr1isuoyv0saef7syikcxuwszk 0 1440205 6312342 6250230 2026-10-18T23:28:50Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312342 wikitext text/x-wiki '''Christopher Toldervey''' (? — 1613-yil) — Londonlik [[Angliya parlamenti]] aʼzosi va savdogar. [[Hythe (saylov okrugi)|Hythe]] saylov okrugidan 1597, 1601 va 1604-yillardagi parlamentlarda qatnashgan<ref>{{cite web | url=https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/toldervey-christopher-1613 | title=TOLDERVEY, Christopher (D.1613), of Allhallows, Lombard Street, London. &#124; History of Parliament Online | arxivurl=https://web.archive.org/web/20231031192101/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/toldervey-christopher-1613 | arxivsana=2023-10-31 | qaralgan sana=2026-08-26 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1597-Angliya-MP-stub}} h5xe6sizwnaofvnasx14wba9235hmry 0 1441535 6312348 6252930 2026-10-19T00:35:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312348 wikitext text/x-wiki {{Kitob bilgiqutisi | nomi = City of Fire | asl_nomi = | tasvir = | izoh = Birinchi nashr muqovasi | muallif = T. H. Lain | muharrir = | tarjimon = | bezovchi = | muqova_artist = | mamlakat = [[Amerika Qo‘shma Shtatlari]] | til = [[Ingliz tili|ingliz tili]] | seriya = | janr = Fantaziya | nashriyot = [[Wizards of the Coast]] | nashr_etilgan_sana = 2002 | oʻzbek_nashr_sanasi = | betlar = | mukofotlar = | avvalgisi = | keyingisi = | isbn = | oclc = | veb-sayt = | izohlar = Yumshoq muqovadagi nashr }} '''City of Fire''' (2002) — T. H. Lain tomonidan [[Dungeons & Dragons]] oʻyini asosida yozilgan [[fantaziya]] janridagi [[roman]]<ref>{{Cite book |last=T. H. Lain |url=http://archive.org/details/cityoffire00lain |title=City of fire |date=2002 |publisher=Wizards of the Coast |others=Internet Archive |isbn=978-0-7869-2854-5}}</ref>. == Sharhlar == * ''Science Fiction Chronicle''<ref>{{cite web | url=https://archive.org/details/sim_chronicle_february-march-2003_25_2/page/62/mode/2up | title=Chronicle: SF, Fantasy & Horror's Monthly Trade Journal. February-March 2003: Vol 25 Iss 2 | date=February 2003 | publisher=DNA Publications }}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{cite web|title=City of Fire (Dungeons & Dragons)|url=http://www.powells.com/biblio/7-9780786928545-1|arxivurl=https://web.archive.org/web/20250125031150/http://www.powells.com/biblio/7-9780786928545-1|arxivsana=2025-01-25|qaralgan sana=2026-08-28}} * {{cite web|title=City of Fire (Dungeons & Dragons Novel)|url=http://www.goodreads.com/book/show/544617.City_of_Fire}} * {{cite book|last=Lain|first=T.H.|title=City of Fire|year=2002|publisher=Wizards of the Coast|location=United States|isbn=0-7869-2854-9|pages=[https://archive.org/details/cityoffire00lain/page/n195 189]|url-access=registration|url=https://archive.org/details/cityoffire00lain}} {{2000-yillar-fantastik-roman-stub}} lvlaqvbc4vsi0umggmevips9r8suruh 0 1442334 6312351 6254803 2026-10-19T00:59:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312351 wikitext text/x-wiki '''Clement Fisher''' (taxm. 1539-yil — 1619-yil 23-oktabr) — [[Warwickshire]] grafligining Great Packington qishlog‘idan bo‘lgan [[Angliya parlamenti]] aʼzosi. 1584-yilda [[Tamworth (saylov okrugi)|Tamworth]] saylov okrugidan parlamentda qatnashgan<ref>{{Cite web|url=https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/fisher-clement-1539-1619|title=FISHER, Clement (C.1539-1619), of Great Packington, Warws. &#124; History of Parliament Online|arxivurl=https://web.archive.org/web/20241219145126/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/fisher-clement-1539-1619|arxivsana=2024-12-19|qaralgan sana=2026-08-30}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1584-Angliya-MP-stub}} jswxzq0tict0qpb4993hqju29jeqkbt 0 1442452 6312304 6254976 2026-10-18T18:12:14Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312304 wikitext text/x-wiki '''Charles Mathew''' — XVI asrda yashagan ingliz siyosatchisi<ref>{{Cite web |title=Corfe Castle {{!}} History of Parliament Online |url=https://historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/constituencies/corfe-castle |access-date=2024-01-07 |website=historyofparliamentonline.org |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240107224557/https://historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/constituencies/corfe-castle |arxivsana=2024-01-07}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1572-Angliya-MP-stub}} l0lgpfusgafhjil22gabpkd1w73m7zu 0 1442763 6312316 6292399 2026-10-18T18:55:20Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312316 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti | nativename-a = {{lang|zh-cn|{{nobold|郑州新郑国际机场}}}} | ensign = | ensign_size = | ensign_alt = | native_name = | image = | image_size = <!-- if less than 220 --> | image_alt = | caption = | image2 = Terminals of CGO.jpg | image2_size = <!-- if less than 220 --> | image2_alt = | caption2 = | IATA = CGO | ICAO = ZHCC | FAA = | TC = | LID = | GPS = | WMO = | type = Fuqarolik | owner_oper = | owner = | operator = Henan Airport Group | area_served = [[Chenjou]] | location = Xuedian va Mengzhuang, Xinzheng, [[Xenan]], [[Xitoy]] | opened = {{start date and age|1997|08|28|df=yes}} | closed = <!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --> | passenger_services_ceased = <!-- {{end date|YYYY|MM|DD}} --> | hub = {{ubl|class=nowrap | Cargolux<ref name=cargolux/> | [[China Southern Airlines]]}} | focus_city = Shenzhen Airlines <br> [[Lucky Air]] | operating-base = [[Lucky Air]] | built = | used = | commander = | occupants = | timezone = | utc = | summer = | utcs = | elevation-f = 495 | elevation-m = 151 | metric_elev = yes | coordinates = {{coord|34|31|11|N|113|50|27|E|type:airport_region:CN-41|display=it}} |latd=34|latm=31|lats=11|latNS=N|longd=113|longm=50|longs=27|longEW=E | website = {{URL|www.zzairport.com}} | image_map = Zhengzhou Airport Aerodrome Chart.png | image_mapsize = 250 | image_map_alt = | image_map_caption = CAAC aeroport diagrammasi | mapframe = | pushpin_map = Xitoy Xenan | pushpin_map_size = 250 | pushpin_alt = | pushpin_caption = Aeroportning Xenan xaritasidagi joylashuvi | pushpin_relief = | pushpin_image = | pushpin_label = '''CGO'''/ZHCC | pushpin_mark = | pushpin_mark_size = | r1-number = 12R/30L | r1-length-f = | r1-length-m = 3,400 | r1-surface = [[Asfalt-beton|Asfalt]] | r2-number = 12L/30R | r2-length-f = | r2-length-m = 3,600 | r2-surface = [[Beton]] | metric-rwy = yes | h1-number = | h1-length-f = | h1-length-m = | h1-surface = <!-- up to h12 --> | stat1-header = Yoʻlovchilar soni | stat1-data = 29 191 990 {{increase}} 2,4% | stat2-header = Yuk (metr tonna) | stat2-data = 1 033 397,3 {{increase}} 25,2% | stat3-header = Parvozlar soni | stat3-data = 222 362 {{increase}} 1,9% | stat-year = 2025 | footnotes = Manbalar:<ref name="CAAC">{{Cite web |last=中国民航局|date=2026-02-26|title=2025年全国民用运输机场生产统计公报|url=http://www.caac.gov.cn/XXGK/XXGK/TJSJ/202602/P020260226360830390937.xlsx|url-status=live|access-date=2026-03-12|website=中国民航局}}</ref> }} '''Chenjou Xinzheng xalqaro aeroporti''' {{airport codes|CGO|ZHCC}} — Janubiy Markaziy [[Xitoy]]ning [[Xenan]] provinsiyasining poytaxti [[Chenjou]]ga xizmat koʻrsatadigan Henan Airport Group kompaniyasiga tegishli va u tomonidan boshqariladigan xalqaro aeroport<ref>{{Cite web |last=新郑机场 |title=机场简介 |trans-title=Airport Introduction |url=https://www.zhengzhou-airport.com/index/show?id=1 |website=新郑机场}}</ref>. Aeroport Chenjou markazida {{convert|37|km}} janubi-sharqda, Xinzheng shahrida joylashgan. 1997-yil 28-avgustda ochilgan aeroport hozirda buzilgan Dongjiao aeroportini almashtirdi. Aeroport [[Xenan]]dagi eng yirik xalqaro aeroport boʻlib, provinsiya va markaziy tekislik hududi uchun asosiy darvoza vazifasini bajaradi. Aeroport Henan Airport Group tomonidan boshqariladi va Cargolux uchun markaz<ref name=cargolux>[http://www.chinaaviationdaily.com/news/40/40934.html Zhengzhou Becomes Cargolux Hub in China]</ref>, shuningdek, [[China Southern Airlines]], Shenzhen Airlines, West Air, [[Lucky Air]] va Donghai Airlines uchun ikkilamchi havo tuguni hisoblanadi. 2025-yilda Xitoyning materik qismidagi yoʻlovchilar tashish boʻyicha 29 191 990 yoʻlovchi bilan 17-eng gavjum aeroport va butun mamlakat boʻyicha yuk tashish boʻyicha oltinchi eng gavjum aeroport hisoblanadi<ref name="CAAC" />. 2018-yil holatiga koʻra, aeroport Xitoyning markaziy qismidagi yoʻlovchi va yuk tashish boʻyicha eng gavjum aeroport hisoblanadi<ref>{{cite web|url=https://www.sohu.com/a/213738904_361394|title=zh:【货邮突破50万吨】郑州机场首成我国中部机场"双冠王"|website=www.sohu.com|access-date=2018-04-03|language=zh}}</ref>. [[IATA aeroport kodi]] Chenjouning avvalgi [[romanizatsiya]]si ''Chengchow'' shaklidan (hozirgi shakl ''Zhengzhou'') kelib chiqqan. == Tarixi == === Dastlabki rivojlanishi === [[Chenjou]]ning avvalgi xalqaro aeroporti — Chenjou Dongjiao aeroporti 1956-yil qurilgan. 2 400 x 45 metr oʻlchamli uchish-qoʻnish yoʻlagiga ega va Boeing 767 kabi kattalikdagi samolyotlarni qabul qila oladigan aeroport shahar markaziga juda yaqin joylashgan boʻlib, havo va shovqin ifloslanishini, ayniqsa Trident va [[Boeing 737]] kabi reaktiv samolyotlardan kelib chiqadigan shovqin vaziyatni yomonlashtirdi. Hududda koʻplab binolarning qurilishi ogʻir vaziyatni yanada yomonlashtirdi va shu bilan samolyotlar bilan bogʻliq baxtsiz hodisalar xavfini tugʻdirdi. Shuning uchun, shaharni rivojlantirish talablarini qondirish uchun 1992-yilda eski Dongjiao aeroporti oʻrniga Xinzhengning Xuedian shaharchasida yangi aeroport qurish rejasi tasdiqlandi<ref>{{cite web|url = http://www.gov.cn/zhengce/content/2016-07/28/content_5094663.htm|script-title=zh:国务院、中央军委关于同意新建郑州薛店民用机场的批复|access-date = 2018-04-28|language=zh}}</ref>. Yangi aeroport dastlab joylashgan shaharchasi sharafiga ''Chenjou Xuedian aeroporti'' ({{lang-zh|郑州薛店机场}}) deb nomlangan va keyinchalik hozirgi nomga oʻzgartirilgan. Qurilish 1993-yilda boshlangan va yangi aeroport 1997-yil 28-avgustda 45 900 kvadrat metrlik terminal va 3400 m uchish-qoʻnish yoʻlagi (12R/30L uchish-qoʻnish yoʻlagi) bilan ochilgan. Terminalning loyihaviy quvvati yiliga 3,8 million yoʻlovchini tashkil etgan. Dongjiao aeroportining barcha reyslari yangi aeroportga koʻchirilgan. Keyinchalik Dongjiao aeroporti oʻrnida Zhengdong yangi hududiy markazini qurish uchun buzib tashlandi<ref>{{cite web |url=http://news.carnoc.com/list/310/310920.html|script-title=zh:【老照片老故事】郑州东郊机场40年的飞行记忆|access-date=2018-04-16 |date=2015-04-05 |language=zh}}</ref>. 2000-yilda aeroport Davlat kengashi tomonidan Xitoyning 21-xalqaro aeroporti boʻlish uchun tasdiqlandi. 2005-yildan 2007-yilgacha dastlabki terminal katta kengaytirish va taʼmirlash ishlaridan oʻtkazildi. Yangi terminal (hozirgi 1-terminal) 128 000 kvadrat metr maydonga ega va 2007-yil 29-dekabrda ochilgan<ref>{{cite web|url=http://news.ccaonline.cn/hqtx/115742.html|script-title=zh:郑州新郑国际机场改扩建工程竣工并投入运营|access-date=2018-04-16|date=2008-01-04|language=zh|archive-date=12 August 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20190812034505/http://news.ccaonline.cn/hqtx/115742.html}}</ref>. <gallery mode="packed"> CGO original terminal.jpg|2006-yildagi dastlabki terminal (hozirda yangilangan 1-terminal) CGOairport.JPG|Taʼmirlanayotgan 1-terminal, 2007-yil </gallery> === II bosqich kengaytirilishi === 2013-yilda davlat kengashi aeroportning kengaytirish loyihasini maʼqulladi, jumladan, yangi terminal (2-terminal), ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi (12L/30R uchish-qoʻnish yoʻlagi) va birinchi aeroportga asoslangan iqtisodiy zona (Chenjou aeroporti iqtisodiy zonasi) bilan mos keladigan yer usti transport markazi (GTC) qurildi<ref>{{cite web|url=http://www.china.org.cn/china/2013-04/03/content_28438663.htm|title=The State Council Approved the Planning and Development of Zhengzhou Comprehensive Experimental Zone for Airport-based Economy|author=马玉佳|work=china.org.cn}}</ref>. Qurilish 2012-yilda boshlangan va 2015-yilda yakunlangan. 2-terminal GTC bilan birgalikda 2015-yil 19-dekabrda ochilgan va ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi 2016-yil 7-yanvarda ochilgan<ref>{{cite web|url=http://www.henan.gov.cn/zwgk/system/2016/01/07/010612385.shtml|script-title=zh:郑州机场第二跑道启用|access-date=2018-04-16|date=2016-01-07|publisher=Henan People's Government|language=zh|archive-date=16 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180416200935/http://www.henan.gov.cn/zwgk/system/2016/01/07/010612385.shtml}}</ref>, bu aeroportni Xitoyning markaziy qismida ikkita terminal va ikkita uchish-qoʻnish yoʻlagiga ega birinchi aeroportga aylantirdi. === Soʻnggi rivojlanish === 2010-yilda [[Foxconn]] Chenjou (aeroportning shimolida joylashgan [[iPhone]] uchun asosiy ishlab chiqarish bazasi) ishga tushirilgandan soʻng, aeroportning yuk tashishi jadal rivojlanmoqda. 2010—2017-yillar oraligʻida aeroport tomonidan qayta ishlangan yuk hajmi 85 798,1 metr tonnadan<ref>{{cite web|url=http://www.caac.gov.cn/XXGK/XXGK/TJSJ/201511/t20151102_8763.html|script-title=zh:2010年全国机场生产统计公报|access-date=2018-06-15 |date=2011-03-15|publisher=Civil Aviation Administration of China|language=zh}}</ref> 502 714,8 metr tonnagacha<ref name="stat">{{cite web|url=http://www.caac.gov.cn/XXGK/XXGK/TJSJ/201903/t20190305_194972.html|script-title=zh:2018年民航机场生产统计公报|access-date=2019-03-13 |date=2018-03-05|publisher=Civil Aviation Administration of China|language=zh}}</ref> oshdi, bu oʻrtacha yillik hisobda 34 foizga oʻsib, Xitoyda yuk tashish boʻyicha yettinchi eng gavjum aeroportga aylandi<ref name="cargo">{{cite web|url=https://www.henandaily.cn/content/fzhan/2017/0919/66551.html|script-title=zh:城市航空货邮量比拼：郑州领跑中部全国排名第七|access-date=2018-06-15|date=2017-09-19|language=zh|archive-date=15 June 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180615191103/https://www.henandaily.cn/content/fzhan/2017/0919/66551.html}}</ref>. Soʻnggi yillarda aeroportdan uzoq masofali va qitʼalararo yoʻlovchi tashish xizmatlari ham paydo boʻla boshladi. 2015-yil oxirida [[Emirates]] aviakompaniyasining Xitoydagi kengayish rejalari doirasida 2016-yil may oyidan boshlab [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubaydan]] Inchuan orqali Chenjouga xizmat koʻrsatishni boshlashini eʼlon qildi. Bu Chenjouning [[Yaqin Sharq]] bilan birinchi avia aloqasi hisoblanadi<ref name="ek">[http://www.emirates.com/english/about/media-centre/2850628/emirates-expands-network-in-mainland-china „Emirates Expands Network in Mainland China“] (Press release). Dubai: Emirates. 14 December 2015. Retrieved 14 December 2015.</ref>. Xizmat 2016-yil 3-mayda boshlangan<ref name="dxb">[https://web.archive.org/web/20180417022828/http://www.xinhuanet.com/english/2016-05/03/c_135331726.htm „UAEʼs Emirates Airline debuts flights to Chinaʼs Yinchuan, Zhengzhou“]</ref> va 2018-yil noyabr oyidan toʻxtatilgan. 2016-yil 11-noyabrda Sichuan Airlines Vankuverga toʻxtovsiz reyslarni yoʻlga qoʻydi. Bu aeroport uchun birinchi muntazam qitʼalararo yoʻlovchi tashish xizmatidir<ref name="yvr1">{{cite web |url=http://www.ha.xinhuanet.com/news/20161112/3526672_c.html|archive-url=https://web.archive.org/web/20161113180331/http://www.ha.xinhuanet.com/news/20161112/3526672_c.html|archive-date=13 November 2016|script-title=zh:郑州首条洲际直飞航线 郑州至温哥华今日首航|access-date=2018-04-16 |date=2016-11-12|language=zh}}</ref><ref name="yvr2">{{cite web |url=http://www.xinhuanet.com/english/2016-10/12/c_135749234.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20180416200845/http://www.xinhuanet.com/english/2016-10/12/c_135749234.htm|archive-date=16 April 2018|title=Sichuan Airlines to launch direct Zhengzhou-Vancouver service|access-date=2018-04-16 |date=2016-10-12}}</ref>. Melburnga toʻxtovsiz reys xizmati Jetstar tomonidan 2017-yil 6-dekabrda boshlangan<ref name="mel">{{cite web |url=http://www.xinhuanet.com/english/2017-12/06/c_136806259.htm|archive-url=https://web.archive.org/web/20180416200932/http://www.xinhuanet.com/english/2017-12/06/c_136806259.htm|archive-date=16 April 2018|title=Jetstar opens air route between Zhengzhou, Melbourne|access-date=2018-04-16 |date=2017-12-06}}</ref>. Bu aeroportdan Avstraliyaga birinchi havo yoʻnalishi boʻldi. Chenjou shahar markazi va aeroport oʻrtasidagi aeroport temir yoʻl aloqasi xizmatlari 2015-yilda yer usti transport markazi qurib bitkazilgandan soʻng mavjud boʻldi, jumladan, 2015-yil 31-dekabrda ishga tushirilgan va ekspress aloqa sifatida xizmat qilgan Chenjou-Xinzheng aeroporti shaharlararo temir yoʻli<ref>{{cite web|script-title=zh:郑州至机场城际铁路今日开通运营 从郑州市区去机场最快19分钟|url=http://www.henan.gov.cn/jrhn/system/2015/12/31/010610704.shtml|publisher=Henan People's Government|access-date=2018-04-14|language=zh|archive-date=16 April 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180416073749/http://www.henan.gov.cn/jrhn/system/2015/12/31/010610704.shtml}}</ref> va 2017-yil 12-yanvarda ishga tushirilgan [[Zhengzhou metropoliteni|Chenjou metropoliteni]] Chengjiao liniyasi<ref>{{cite web|url = http://www.zhengzhou.gov.cn/html/www/news4/20170111/355201.html|script-title = zh:郑州地铁1号线二期和城郊铁路一期将开通试运营|website = www.zhengzhou.gov.cn|access-date = 2018-04-13|language = zh|archive-date = 14 April 2018|archive-url = https://web.archive.org/web/20180414011346/http://www.zhengzhou.gov.cn/html/www/news4/20170111/355201.html}}</ref>. 2017-yilda aeroport yoʻlovchilar tashish boʻyicha Uxan Tianxe xalqaro aeroporti va Changsha Huanghua xalqaro aeroportini ortda qoldirdi va bu uni Markaziy Xitoydagi yoʻlovchilar va yuk tashish boʻyicha eng gavjum aeroportga aylantirdi<ref>{{cite web |url=https://news.dahe.cn/2018/05-24/313137.html|script-title=zh:2017中国各大机场旅客吞吐量排名 郑州新郑机场登顶中部六省第一|access-date=2018-06-14 |date=2018-05-24 |language=zh}}</ref>. == Infratuzilmasi == === 1-terminal (yopilgan) === Hozirgi 1-terminal 1998-yilda ochilgan eski terminal kengaytirilgan va taʼmirlanganidan soʻng, 2007-yil 29-dekabrda ochilgan. U {{convert|128000|m2|sqft}} maydonni egallaydi va teletrapli 14 ta darvozaga ega. 1-terminalning tomi toʻlqin shaklida. 2-terminal ochilgandan soʻng, u kelajakdagi qoʻriqxona sifatida yopildi va vaqtincha koʻrgazma zaliga aylantirildi<ref>{{cite web |script-title=zh:20周岁到来之际 新郑机场T1航站楼"蝶变"做展馆 |url=http://news.163.com/16/1221/08/C8Q15HG300014AEE.html|access-date=2018-04-26|language=zh}}</ref>. <gallery mode="packed"> 郑州机场侯机楼 - panoramio (1).jpg|1-terminal, 2013-yil CGO T1 INTERIOR.jpg|1-terminalning uchib ketish zali, 2013-yil CGO 01.jpg|2-terminaldan koʻrinib turgan yopilgan 1-terminal va eski havo harakatini boshqarish minorasi </gallery> === 2-terminal === Hozirda faoliyat yuritayotgan yagona terminal binosi boʻlgan 2-terminal 1-terminalning shimoli-sharqida joylashgan. U 2015-yil 19-dekabrda {{convert|485000|m2|sqft}} maydonda ochilgan. 2-terminal yuqoridan koʻrinadigan toʻrtta ustunli X shaklidagi tuzilishga ega boʻlib, bu „dunyoni quchish uchun qoʻllarini ochgan“ degan maʼnoni anglatadi<ref>{{cite web |script-title=zh:新郑机场T2明年竣工 X形寓意张开双臂拥抱世界|url=http://news.carnoc.com/list/296/296147.html|date=2014-10-10|access-date=2018-08-25|language=zh}}</ref>. Shimoli-gʻarbiy ustun xalqaro reyslar uchun, qolganlari esa ichki foydalanish uchun. <gallery mode="packed"> CGO 02.jpg|2-terminalning kirish qismi Zhengzhou Xinzheng International Airport Terminal 2 Departure Concourse.jpg|2-terminalning uchib ketish zali CGO T2.jpg|2-terminalning kutish va chiqish maydoni </gallery> <gallery mode="packed"> Gate 218 of Xinzheng Airport.jpg|2-terminaldagi chiqish darvozasi Baggage Claim Area CGO T2.jpg|2-terminalning yuk qabul qilish maydoni Xinzheng Airport (CGO).jpg|2-terminalning perrondan koʻrinishi </gallery> [[File:Waiting area of Xinzheng Airport.jpg|thumb|Xinzeng aeroporti kutish hududi]] === Yer usti transport markazi === [[File:Zhengzhou Xinzheng International Airport Ground Traffic Center.jpg|thumb|Yer usti transport markazining konkursi]] Yer usti transport markazi (GTC) 2-terminal bilan birgalikda ochildi. U 2-terminalning gʻarbida joylashgan va 2-terminalning uchib kelish zaliga uchta yoʻlak orqali ulangan. GTC aeroport va markaziy tekislik mintaqasidagi shaharlar oʻrtasidagi transport markaziga aylanish uchun moʻljallangan boʻlib, yer osti qavatlarida shaharlararo poyezd stansiyasi va metro stansiyasi mavjud. Yoʻlovchilar bu yerda taksilar, shaharlararo avtobuslar, shaharlararo poyezdlar va [Zhengzhou metropoliteni|Chenjou metro]] poyezdlariga chiqishlari mumkin. === Havo harakatini boshqarish minorasi === [[File:The air-traffic control tower of CGO.jpg|thumb|Havo harakatini boshqarish minorasi]] Yangi havo harakatini boshqarish minorasi 2016-yil 7-yanvarda ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi bilan birgalikda foydalanishga topshirildi<ref>{{cite web|script-title=zh:民航河南新塔台正式启用 郑州机场飞进"双跑道"时代(组图)|url=http://news.163.com/16/0108/08/BCPU456D00014Q4P.html|access-date=2018-05-03|language=zh|date=8 January 2016}}</ref>. Boshqaruv minorasining balandligi {{convert|93.5|m|ft|abbr=on}} va uning shakli [[Xenan]]da topilgan Jiahu Gudi (suyak fleytasi) ga oʻxshaydi. === Uchish-qoʻnish yoʻlaklari === [[File:Aircrafts parking at T2 international concourse.jpg|alt=|thumb|2-terminal xalqaro konkursida samolyotlar toʻxtash joyi]] [[File:Runway 30L at CGO.jpg|thumb|30L uchish-qoʻnish yoʻlagi]] Aeroportda ikkita parallel uchish-qoʻnish yoʻlagi mavjud: * Janubiy uchish-qoʻnish yoʻlagi (uzunligi {{convert|3400|m|ft|abbr=on}} va kengligi {{convert|45|m|ft|abbr=on}}, 1997-yilda ochilgan) * Shimoliy uchish-qoʻnish yoʻlagi (uzunligi {{convert|3600|m|ft|abbr=on}} va kengligi {{convert|60|m|ft|abbr=on}}, 2016-yilda ochilgan) Shimoliy uchish-qoʻnish yoʻlagi II toifali aniqlik yondashuviga ega<ref>{{cite web|url=http://www.zhengzhou.gov.cn/html/www/news1/20170717/467511.html|script-title=zh:郑州机场完成II类标准建设|publisher=Zhengzhou People's Government|access-date=2018-05-03|language=zh-cn|archive-date=3 May 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180503112720/http://www.zhengzhou.gov.cn/html/www/news1/20170717/467511.html}}</ref>. Odatda, shimoliy uchish-qoʻnish yoʻlagi (12L/30R) qoʻnish uchun, janubiy uchish-qoʻnish yoʻlagi (12R/30L) esa uchish uchun foydalaniladi. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == === Yoʻlovchi === 2025-yilda aeroportning yillik yoʻlovchi tashish hajmi birinchi marta 20 milliondan oshdi va bu koʻrsatkich boʻyicha butun mamlakat boʻyicha 17-oʻrinni egalladi<ref name="CAAC2" />. Hozirgi vaqtda aeroportda 40 ta yoʻlovchi aviakompaniyasi faoliyat yuritmoqda, ular 162 ta yoʻlovchi yoʻnalishiga (shu jumladan 25 ta xalqaro va mintaqaviy yoʻnalishlarga) xizmat koʻrsatadi va 86 ta shaharga ulanadi. Ushbu tarmoq Xitoyning yirik shaharlarini, shuningdek, [[Sharqiy Osiyo|Sharqiy]] va [[Janubi-Sharqiy Osiyo]]dagi asosiy yoʻnalishlarni qamrab oluvchi markaz tizimini samarali shakllantirdi<ref>{{Cite web |last=时尚 |date=2026-03-14 |title=郑州机场旅客吞吐量达两千万 有望跻身全国15强 机场而增加1000万人次 |url=https://www.swilderman.com/news/731c6299206.html}} {{Oʻlikhavola|date=sentabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. [[File:B-5067 at CGO 20190406 05.jpg|thumb|[[China Southern Airlines]] Boeing 737-800 12L uchish-qoʻnish yoʻlagida]] [[File:B-18215 at CGO in Oct 2015.jpg|thumb|[[China Airlines]] Boeing 747-400 1-terminalda, 2015-yil]] <!-- Please use independent sources. The airport and the airline itself are not independent sources. --> {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> | 9 Air, {{CHN}} | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]]<ref name=2022AQ>{{Cite web |title=九元航空冬春航线换季开始，快来看看有没有您心仪的航线！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/1qcLDjk5YGu3V4FM3GfzaA |access-date=November 16, 2022}}</ref>, {{Flagicon|China}}Guyyan<ref name=2022AQ/>, {{Flagicon|China}}Haikou<ref>{{Cite web |title=换季上新！2024年夏秋航季新开航线 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Mz3zy-OIaD75zfe8pVyf7A |access-date=14 May 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25>{{Cite web |title=‌呼和浩特机场 {{!}} 新航季已启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/ufwaKKKL1gyhUY7E6pa91Q |access-date=12 May 2025}}</ref>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]] <!-- --> | Air Cambodia | {{Flagicon|Cambodia}}Pnompen<ref>{{cite web |last1=Liu |first1=Jim |title=Cambodia Angkor Air adds Zhengzhou service in Oct 2020 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/293846/cambodia-angkor-air-adds-zhengzhou-service-in-oct-2020/ |website=Routesonline |access-date=22 September 2020}}</ref> <!-- --> | [[Air Changan]] | [[Beihai Fucheng aeroporti|Beihai]]<ref>{{Cite web |title=‌北海机场2025年夏航季进出港航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/D1BhcUX2iCL_Du9Ms61eQg |access-date=15 April 2025}}</ref> <!-- --> | [[Air China]] | [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xiamen, [[Shaoyang Wugang aeroporti|Shaoyang]], [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]], {{Flagicon|China}}Chendu–Shuangliu, [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]] <!-- --> | Air Guilin, {{CHN}} | [[Enshi Xujiaping xalqaro aeroporti|Enshi]]<ref name=ZUH_W24>{{Cite web |title=航班换季 ▏叮咚！珠海机场2024年冬航季航班时刻表，一起看看吧~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/lVt5cHjiEZbOsvrLdFWfag |access-date=19 January 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Guilin, {{Flagicon|China}}Haikou<ref>{{Cite web |title=【新航季】恢复昆明、遵义航线，加密贵阳航线，铜仁凤凰机场2024年冬航季航班计划来啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/9bga6J7lNw4WT32_tN7wsA |access-date=11 February 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhuhai<ref name=ZUH_W24/> <!-- --> | Air Macau | [[Makao xalqaro aeroporti|Makao]] <!-- --> | Air Travel, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Kunmin<ref>{{Cite web |title=2024年夏航季，湖南航空航线合集！赶紧收藏 |work=Weixin Official Accounts Platform |url=https://mp.weixin.qq.com/s/zhU3hi9eNWZJsMJs2Ay-sA |access-date=25 May 2024}}</ref> <!-- --> | [[Batik Air Malaysia]] | [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite web |title=Batik Air Malaysia Resumes Chengdu / Zhengzhou Service in 3Q23 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230420-odjul23 |website=Aeroroutes |access-date=20 April 2023}}</ref> <!-- --> | [[Beijing Capital Airlines]] | {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25/>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]]<ref>{{Cite web |title=航班换季即将开启 {{!}} 库尔勒管理分公司新增、加密、恢复多条航线 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/6wojSAdXuyuqHqUUQXoITw |access-date=30 September 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lijiang, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], {{Flagicon|China}}Sindao<ref name="Hainan"/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xiamen <!-- --> | Cathay Pacific, {{HKG}} | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]] <!-- --> | Chengdu Airlines, {{CHN}} | [[Barkol Dahe aeroporti|Barkol]]<ref name=DHH_S25>{{Cite web |title=‌巴里坤机场2025航班时刻表新鲜出炉！这些宝藏目的地等你来打卡 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/kV5rhH_F1m4nwmTbRd_5NA |access-date=28 August 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Fuzhou<ref>{{Cite web |title=目前唯一一个中国直飞苏梅岛航线复航，成都航空夏秋航季新增加密恢复旅游航线|url=https://mp.weixin.qq.com/s/LGZJ0viB4ClDNY671PorrA |access-date=5 March 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25/>, {{Flagicon|China}}Lhasa, [[Qitai Jiangbulake aeroporti|Qitai]]<ref>{{Cite web |title=奇台江布拉克机场正式通航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/wTOe8gDjsm0DcT_1bLS3DA |access-date=30 September 2024}}</ref>, [[Tumxuk Tangwangcheng aeroporti|Tumxuk]]<ref>{{Cite web |title=‌新航季 {{!}} 成都航空冬春航季即将开启 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/_9vqveeAbJiypuHVukxRxw |access-date=24 November 2025}}</ref>, [[Shaueshek Qianquan aeroporti|Shaueshek]]<ref>{{Cite web |title=塔城机场冬春航季航线时刻表公布！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/m2LoDia4fXKUu4TCg7B7HQ |access-date=14 November 2023}}</ref>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]]<ref name=DHH_S25/> <!-- --> | [[China Eastern Airlines]] | {{Flagicon|China}}Jieyang<ref name=SWA_W25>{{Cite web |title=‌10月26日起，揭阳潮汕机场冬航季焕新启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/4TnbJ21s6GGaSgEs171zRg |access-date=4 February 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Nankin, {{Flagicon|China}}Ningbo, {{Flagicon|China}}Sindao<ref>{{cite web | url=http://www.caacnews.com.cn/1/6/201611/t20161103_1204491.html |script-title=zh:东航山东开通青岛-郑州-银川新航线-中国民航网}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yantai<ref>{{cite web |url=http://www.ceair.com/about/dhxw/t2016623_26384.html |script-title=zh:东航新增烟台—郑州—昆明、烟台—沈阳航线 |publisher=[[China Eastern]] |language=zh-cn |access-date=23 June 2016 |archive-date=25 June 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160625105953/http://www.ceair.com/about/dhxw/t2016623_26384.html }}</ref>, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Xiamen<ref>{{Cite web |title=【收藏】东航甘肃分公司2022年冬春季航班时刻表正式发布 |url=https://mp.weixin.qq.com/s?__biz=MjM5MTMwNDQwMw==&mid=2651718759&idx=1&sn=e899d4770285f5e8a25e58d14b27ca4f&chksm=bd4d3bdb8a3ab2cd6d3a06b236936a586653b0e82b6d937d5614e2370de8751b88b7caadebbe&mpshare=1&scene=24&srcid=1013iME0a2sMnZzLtv5AnGpC&sharer_sharetime=1665762997676&sharer_shareid=275fabed52b93ab9d0c7ba5b0db7a2c6&ascene=14&devicetype=android-30&version=28001cc7&nettype=cmnet&abtest_cookie=AAACAA%3D%3D&lang=zh_CN&exportkey=n_ChQIAhIQOyCTRgdTaEjsHwdX85OMgRLaAQIE97dBBAEAAAAAAC07ExrweGoAAAAOpnltbLcz9gKNyK89dVj0CRJCTiy4IPD09MuRA1J3XmXjd8h%2BG6VNGQNyaQ3WkPvyln6AbSPOzEPlXDTgLzmvZ3lB66AloGV4GDNVLIKKgRctuuDpg1091mZ4XtMwMmxGSq6QvFgk95zvxl64hrfzSBG1acIVX63XrUn6VtOYEsmohmopEVjZorOveiAlJXHoXoI2W70NLF6WKU61dEFC3DWyhTbyHvPt8Q6K2r6afnAeVr1rCzyMch%2BUE5iecRAVfBs1&pass_ticket=filfx8PNog5fEgBD5f2xSyu35zwzhvIWX9Aa4akahX%2FhMz9Paqfcrj6M%2BvvhyQ9T&wx_header=3 |access-date=November 1, 2022}}</ref> <!-- --> | China Express Airlines | {{Flagicon|China}}Anqing<ref name=AOQ_S26>{{Cite web |title=‌安庆机场2026年夏秋航季航班时刻表发布 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/odYX-zwjroJX4oL7gMFu6g |access-date=15 April 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Baotou<ref>{{Cite web |title=寻龙五千年，华夏航空2024夏秋航季全新启航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/CaRlyf752LfJifFNskNXAQ |access-date=6 June 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Dazhou<ref name=DZH_S25>{{Cite web |title=‌【航线开通】7月1日，达州机场贵阳=达州=郑州航线正式开通！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/jCpBDitxZyr9hNeGUkkWzw |access-date=20 August 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Dongying<ref name=G5_W25>{{Cite web |title=‌华夏航空2025冬春换季，冬韵启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/s_wGOgUyGFZ2S2xIbDCTaA |access-date=13 October 2025}}</ref>, [[Guangyuan Panlong aeroporti|Guangyuan]]<ref name=G5_W25/>, {{Flagicon|China}}Guyyan<ref name=DZH_S25/>, {{Flagicon|China}}Quzhou<ref name=JUZNW23>{{Cite web |title=新航季！衢州机场换季后有哪些变化，快来看看~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/EkBDpMCay1cfMfV-2OEIcQ |access-date=February 8, 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yan'an<ref name=JUZNW23/>, {{Flagicon|China}}Zhoushan<ref name=AOQ_S26/>, [[Chifeng Yulong aeroporti|Chifeng]]<ref>{{Cite web |title=10月29日起，赤峰机场开启执行冬春季航班计划～|url=https://mp.weixin.qq.com/s/b7_-Cbtpzpv7KexItDVH7Q |access-date=5 November 2023}}</ref>, [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]]<ref>{{Cite web |title=‌新航季{{!}}湖南航空无锡=延安=西宁首航成功！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/sktOx1ZPqk6uPdQp6ii9Fw |access-date=10 July 2025}}</ref> <!-- --> | [[China Southern Airlines]] | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]], {{Flagicon|China}}Baotou, {{Flagicon|China}}Bayannur<ref>{{Cite web |title=巴彦淖尔机场{{!}}新航季来啦！航班时刻表与机场大巴时刻，记得收藏保存并转发！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Osb3vEdqCkzl-MPem8Bl1w |access-date=8 March 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Fuzhou<ref>{{Cite web |title=南航2024冬航季启幕，乌鲁木齐出发，温暖每一程！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/3sa7RWOxmWqvAkrLtONO3Q |access-date=21 November 2024}}</ref>, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Guilin<ref>{{Cite web |title=【夏秋换季】桂林机场夏秋航班换季，热门城市带你飞 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/-Ctx6TgGhwlbRHrzIPayuQ |access-date=5 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Guyyan, {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Hohhot, {{Flagicon|China}}Huangshan<ref name="NW22b">{{cite web |title=China Southern / Xiamen Airlines NW22 Domestic Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221108-czmfnw22dom |website=Aeroroutes |access-date=8 November 2022}}</ref>, {{Flagicon|China}}Jieyang, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur–Xalqaro]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240507-czjun24cgokul|title=China Southern Resumes Zhengzhou - Kuala Lumpur From Late June 2024|publisher=AeroRoutes|date=7 May 2024|access-date=7 May 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, [[Gatvik aeroporti|London–Gatvik]]<ref>{{cite web | url=https://centreforaviation.com/news/china-southern-airlines-to-commence-zhengzhou-london-gatwick-service-in-dec-2023-1225575 | title=News for Airlines, Airports and the Aviation Industry &#124; CAPA }}</ref>, {{Flagicon|Luxembourg}}Luksemburg<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/231112-czdec23lux|title=China Southern Plans Zhengzhou – Luxembourg Passenger Flight From late-Dec 2023|date=12 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nannin<ref>{{Cite web |title=‌焕新启航｜2025夏秋新航季来啦！南宁机场换季航班资讯一览 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/0yr6nBwSuT-U3q2uJuGMAQ |access-date=17 April 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Ordos, [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]], [[Qumul Yizhou aeroporti|Qumul]], {{Flagicon|China}}Qinhuangdao, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref name=CZTaipeiSeoul>{{Cite web |title=【会员动态】9月26日起南航将恢复郑州直飞台北、首尔等客运航线 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/_domROAOpa7pUaFA |access-date=11 September 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Sindao, [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]]<ref name=CZTaipeiSeoul/>, [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]]<ref>{{cite web |title=China Southern Resumes 2 Tokyo Routes in late-Sep 2024 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240819-czsep24nrt |website=Aeroroutes |access-date=19 August 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Ulanqab<ref>{{Cite web |title=集宁机场2024年冬航季航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/1-T2wC46EmYmJaYWO1-QiQ |access-date=14 March 2025}}</ref>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]]<ref>{{Cite web |title=‌10月26日起，温州机场开启冬春航季！这些航线有变化 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/fv8yuLF81GVD3fCfSGTYhg |access-date=4 January 2026}}</ref>, [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]]<ref>{{cite web |url=https://www.aeroroutes.com/eng/251208-cz1q26cgohan |author=Jim Liu |title=China Southern Adds Zhengzhou – Hanoi Service in 1Q26 |website=AeroRoutes |access-date=2026-02-08 |language=en}}</ref>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=XNN_S25>{{Cite web |title=‌一图读懂2025年夏秋航季西宁机场航班时刻 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/FWxA9bxbYcGZl4D9vdmumg |access-date=29 June 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xinzhou, [[Xoʻtan Kungang aeroporti|Xoʻtan]]<ref name="cz2019s">{{cite web|url=http://news.carnoc.com/list/486/486175.html|script-title=zh:2019年南航河南公司夏秋航季新增多条航线|access-date=2019-03-15|date=2019-03-13|language=zh|sarlavha=arxiv nusxasi|arxivsana=2023-07-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230714073411/http://news.carnoc.com/list/486/486175.html}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yiwu, [[Yulin Yuyang aeroporti|Yulin (Shaanxi)]], {{Flagicon|China}}Zhangjiajie<ref name="cz2019s" />, {{Flagicon|China}}Zhanjiang<ref>{{cite web |url=http://www.dahebao.cn/news/1254298?cid=1254298|script-title=zh:郑州到上海机票低至350元 南航本月底将新开郑州-湛江航线|access-date=2018-10-28|date=2018-10-24 |language=zh}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhuhai, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], {{Flagicon|China}}Changchun, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]]<ref>{{Cite web |title=【新航季】南航在川2024年冬春航季运行时刻发布 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/qEcSUICFZOm0rv3ecwlEHQ |access-date=24 November 2024}}</ref>, [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]] <!-- --> | Chongqing Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Jieyang<ref name=SWA_W25/>, [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]]<ref name=OQNS24>{{Cite web |title=乘风出发·航班上新 {{!}} 重庆航空将全面执行夏航季航班计划 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/PrJTQvytAGi3Z10y3knNeA |access-date=10 April 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xarbin<ref name=OQNS24/> <!-- --> | Colorful Guizhou Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Guyyan<ref name=GY_W25>{{Cite web |title=‌2025年冬春航季航线一览，多彩贵州航空带您开启更多精彩旅程！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/tvRqLOOMMGP8_JbcNrjXhw |access-date=27 September 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xichang<ref name=GY_W25/>, {{Flagicon|China}}Yibin<ref>{{Cite web |title=春运来了！宜宾五粮液机场开通这些新航线！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/P6NgF_K4NiU98R32JqF-9Q |access-date=26 February 2024}}</ref> <!-- --> | Donghai Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Datong<ref>{{Cite web |title=2024年大同机场最新航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/3KnT4cQgfW-cIPh4wJNLLQ |access-date=13 March 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nantong<ref name=DZ_W25>{{Cite web |title=‌官宣！东海航空换季启航，冬春航班一览！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/zHq9z3bwbh9Bq5vyy6dgnQ |access-date=22 October 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhongwei<ref name=DZ_W25/>, {{Flagicon|China}}Shangrao<ref name=DZ_W25/>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] <!-- --> | Eastar Jet, {{KOR}} | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{cite news|url=https://www.yna.co.kr/view/AKR20240821063900003?input=1195m|title=이스타항공, 오는 30일부터 인천∼정저우 주 4회 운항 재개|trans-title=Eastar Jet, resumes 4 weekly schedule to Incheon~Zhengzhou in next month|publisher=[[Yonhap News Agency]]|language=Korean|date=12 August 2024}}</ref><ref>{{cite web |title=Eastar Jet adds Seoul - Zhengzhou service from late-Sep 2024 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240822-zesep24cgo |website=AeroRoutes |access-date=22 August 2024}}</ref> <!-- --> | Fuzhou Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Fuzhou, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]]<ref name=FOC_W24>{{Cite web |title=福州机场冬春航季航线表！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/sSAKtoAsK7-6ogu12s_b4Q |access-date=7 December 2024}}</ref>, [[Qumul Yizhou aeroporti|Qumul]]<ref name=HMINS24>{{Cite web |title=收藏好！哈密机场最新航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/P6rBXli76RmZ0g_hl2w2Jw |access-date=10 July 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25/>, {{Flagicon|China}}Xarbin<ref name=HET_S25/>, {{Flagicon|China}}Xiamen<ref name=HMINS24/> <!-- --> | Hainan Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dalian, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25/>, {{Flagicon|China}}Ningbo<ref name=NGB_W25>{{Cite web |title=‌宁波机场冬春航季时刻表！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/t06iF61bW7JLfPNDc4GF-w |access-date=6 December 2025}}</ref>, [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]]<ref name="Hainan">{{cite web |title=Hainan Airlines / HNA Group Carriers NW22 Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221111-hunw22dom |website=Aeroroutes |access-date=11 November 2022}}</ref>, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]], [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]]<ref>{{Cite web |title=‌航班换季啦！温州机场2025夏秋航季换季时刻表请查收 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/7qv2aBpgw7_41IgxBkc1oQ |access-date=21 September 2025}}</ref>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Zhuhai, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] <!-- --> | Jiangxi Air, {{CHN}}| {{Flagicon|China}}Jiayuguan<ref>{{Cite web |title=航班换季，嘉峪关机场将执行多条新航线！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/4h_dfezgBFLr1NWfFYmpXA |access-date=January 23, 2023}}</ref>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]]<ref name=RY_W25/>, [[Liuzhou Bailian aeroporti|Liuzhou]]<ref>{{Cite web |title=【新航季】 柳州机场最新航班时刻表请收藏！方便出行 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/tbRKPp0HiyBQU4V7BxR6MQ |access-date=7 August 2024}}</ref>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]]<ref name=RY_W25/>, {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen<ref name="NW22b"/>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]]<ref name=RY_W25/>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]]<ref name=RY_W25>{{Cite web |title=‌跟着航线去旅游 {{!}} 江西航空2025年冬航季航班抢先看！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/a2dEp0E8Njv58Qk6jMB_0Q |access-date=15 November 2025}}</ref> <!-- --> | Jin Air, {{CHN}} | {{Flagicon|South Korea}}Cheongju <!-- --> | Juneyao Air, {{CHN}}| {{Flagicon|China}}Bayannur, [[Milan Malpensa aeroporti|Milan–Malpensa]]<ref>{{cite web |url=https://www.malpensa24.it/malpensa-voli-zhengzhou-shenzhen/ |title=Malpensa, doppio debutto cinese. In arrivo Juneyao Air e Hainan Airline |date= 4 July 2023 |website=malpensa24.it |language= Italian|trans-title= Malpensa, double Chinese debut. Juneyao Air and Hainan Airlines arriving.}}</ref>, {{Flagicon|China}}Wuhai<ref name=WHA_W24/>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]]<ref name=WHA_W24>{{Cite web |title=乌海机场｜10月27日正式开启2024-2025年冬春季航班计划 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Qe6pSPKbuUWi6Bo6WVqUCw |access-date=14 March 2025}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | [[Korean Air]] | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | Kunming Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Kunmin <!-- --> | [[Loong Air]] | [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]]<ref name=2022GJ>{{Cite web |title=大美中国 浙里出发 {{!}} 盘点冬航季新变化，点击查看 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/SAtzyDouDE8CDnv6am-tHg |access-date=December 10, 2022}}</ref>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]]<ref name=WNZNW22>{{Cite web |title=温州机场2022年冬春航季航班计划来了！|url=https://mp.weixin.qq.com/s/D3umsPT1DedOSgTkdU66tw |access-date=December 28, 2022}}</ref>, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]]<ref name=GJNS24>{{Cite web |title=长龙航空2024夏航季航线&产品惊喜发布！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/QdbGzu2HhZvPt_zfqDdFZg |access-date=18 May 2024}}</ref> [[Aral Talim aeroporti|Orol]]<ref name=GJNS24/>, [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]]<ref name=2022GJ/>, [[Qoramoy Guhai aeroporti|Qoramoy]]<ref>{{Cite web |title=‌克拉玛依机场2025年夏航季计划来啦 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/AFGnleIpVQ0qDezCy1ayEA |access-date=29 August 2025}}</ref>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]]<ref name=GJNS24/>, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=XNN_S25/> <!-- --> | [[Lucky Air]] | [[Dali Fengyi aeroporti|Dali]]<ref name=DLUNW23>{{Cite web |title=大理机场开始执行2023年冬航季航班|url=https://mp.weixin.qq.com/s/BcCB0GRtRPU5qsHgXbrGSQ |access-date=5 December 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Dalian<ref>{{Cite web |title=‌叮！您有一条2025年夏航季换季航班信息有待查收！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/DeQy_Ke4c0MSgX2Jfb3jiw |access-date=8 September 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Guyyan, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]]<ref name=8LNS24>{{Cite web |title=新航季新出发 {{!}} 夏航季温暖来临 百条航线可选 去浪趁现在 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/3r01WlZz2cfL5MlPbgFIdg |access-date=2 June 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, {{Flagicon|China}}Lhasa<ref name=LXANW23>{{Cite web |title=西藏区内机场2023年冬春航季航班换季来啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/_toYPqXwHLKR2kjnQG4LPw |access-date=1 February 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lijiang, {{Flagicon|China}}Luzhou<ref name=DLUNW23/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]]<ref name=8LNS24/>, {{Flagicon|China}}Xining<ref>{{Cite web |title=最全冬航季航班时刻表→ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/OElYEg-8xxxhotRPBy6kxQ |access-date=25 December 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna<ref name=JHGNW22>{{Cite web |title=西双版纳机场2022年冬航季航点整理|url=https://mp.weixin.qq.com/s/F24PuYjFdw0wccCcoUa7TQ |access-date=February 16, 2023}}</ref>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]] <!-- --> | Nok Air, {{THA}} | {{Flagicon|Thailand}}Bangkok–Don Mueang <!-- --> | Qingdao Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dalian<ref name=QW_W25/>, {{Flagicon|China}}Jieyang<ref name=QW_W24/> [[Kuqa Qiuci aeroporti|Kuqa]]<ref>{{Cite web |title=2023青岛航空夏秋换季航线发布；吉祥航空陆续恢复日本航班 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/DhXyP2KVfHYOWOGBDdfrhQ |access-date=26 March 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Sindao<ref>{{Cite web |title=【回国航班】南航12月航班计划、青岛航空2022-2023冬春航季航线网络|url=https://mp.weixin.qq.com/s/6Cxufd8q-Dx_Q7-plfmGEQ |access-date=December 22, 2022}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna<ref name=QW_W24/>, {{Flagicon|China}}Changchun<ref name=QW_W24>{{Cite web |title=重磅！青岛航空2024冬春航季即将开启 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/ISPu7HjigsljkrkVAX_SDQ |access-date=21 December 2024}}</ref>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]]<ref name=QW_W25>{{Cite web |title=‌2025年青岛航空冬春新航季航班计划发布 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/c9oEaZsS8ggTC4Q0BzcgfQ |access-date=29 October 2025}}</ref> <!-- --> | Scoot, {{SGP}} | [[Changi aeroporti|Singapur]] <!-- --> | Shandong Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Guilin<ref>{{Cite web |title=‌【夏秋换季】2025年桂林机场夏秋航季新增、加密多个航线航班（内附夏秋航季航班时刻表） |url=https://mp.weixin.qq.com/s/YYBin4GP4h-V5YlcHuEXpw |access-date=15 April 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Guyyan, {{Flagicon|China}}Haikou<ref name="NW22a">{{cite web |title=Air China Group/Affiliated Carriers NW22 Domestic Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221108-canw22dom |website=Aeroroutes |access-date=8 November 2022}}</ref>, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]], {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Ningbo<ref>{{Cite web |title=‌月底换季→宁波机场2025夏航季航班计划表来了！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/wrlRvES6-_oCq-0Op9M25g |access-date=18 September 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Ruoqiang<ref name="sc2019">{{cite web |url=http://www.sohu.com/a/311705627_120044119 |script-title=zh:若羌楼兰机场：新增直飞郑州航线_航空 |language=zh-cn |website=[[Sohu]] |access-date=27 May 2019 |archive-date=14 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230714090624/https://www.sohu.com/404.html }}</ref>, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]]<ref>{{Cite web |title=‌航班换季 {{!}} 三亚机场2025年冬春航季航班抢先看 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/42y7MhIxT64GRW62k7a9Jg |access-date=6 January 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Sindao, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]]<ref name="sc2019" />, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref name="NW22a"/>, {{Flagicon|China}}Zhuhai<ref name=ZUH_S25/>, {{Flagicon|China}}Shenyang<ref name=ZUH_S25>{{Cite web |title=‌航班换季 ▏叮咚！珠海机场2025年夏航季航班时刻表来啦，快看看有没有您的心动城市！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/6lnR_5RIfmTRXrRNe43M6A |access-date=10 April 2025}}</ref> <!-- --> | Shanghai Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Guyyan, {{Flagicon|China}}Jieyang<ref name=HSN_W24>{{Cite web |title=2024年冬航季航班时刻表来啦！→ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/68yFUJOjGpF7rcID3MEMpw |access-date=24 January 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]]<ref>{{cite web |title=China Eastern Group/Affiliated Carriers NW22 Domestic Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221108-munw22dom |website=Aeroroutes |access-date=8 November 2022}}</ref>, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]]<ref name=WNZNW22/>, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]]<ref>{{Cite web |title=东航浙江分公司杭州、义乌进出港2024-2025冬春季航班时刻表 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/V0bCjH47_JcHrwjlZR0KIQ |access-date=29 October 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref name=WNZNW22/>, {{Flagicon|China}}Zhoushan<ref name=HSN_W24/>, {{Flagicon|China}}Shanxay–Hongqiao, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Changchun<ref>{{Cite web |title=【航旅天地】2024年夏航季换季专刊 {{!}} 从长春出发，不负春日时光，一起去旅行！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/LU6Q8NtLSkvj_jHycDnfLg |access-date=19 August 2024}}</ref> <!-- --> | Shenzhen Airlines, {{CHN}}| {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Huizhou<ref>{{Cite web |title=惠州机场冬春航季启动！新增这些航线|url=https://mp.weixin.qq.com/s/JwDCMQ2J02EPWR8JRgN8Ow |access-date=December 22, 2022}}</ref>, {{Flagicon|China}}Kunmin, {{Flagicon|China}}Lanchjou<ref>{{Cite web |title=【首发头条】南宁机场2022年冬航季换季特别资讯|url=https://mp.weixin.qq.com/s/zZNI3ifgtElcaR6BBhDUoA |access-date=February 4, 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nannin, {{Flagicon|China}}Quanzhou<ref name=JJN_S26>{{Cite web |title=新增多条直飞航线！泉州晋江机场即将执行夏航季航班时刻表 |url= https://mp.weixin.qq.com/s/ChHDoxGnKyGZIlKzIHquWg |access-date=6 July 2026}}</ref>, [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]]<ref name="NW22a"/>, {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Yinchuan<ref>{{Cite web |title=【首发头条】南宁机场2023年夏航季换季特别资讯|url=https://mp.weixin.qq.com/s/23dkYrmcdl8dXmN3kat1GA |access-date=1 July 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhoushan<ref>{{Cite web |title=舟山普陀山机场客运航班全面恢复！|url=https://mp.weixin.qq.com/s/DN8rFMKNUSvIHlSoKFnZfQ |access-date=February 7, 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Shenyang, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] <!-- --> | Sichuan Airlines, {{CHN}}| {{Flagicon|China}}Kunmin, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xichang<ref>{{Cite web |title=‌重逢的航线，连接更多美好旅程！4月18日恢复西昌=西安航线啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/tkTNJxhn27pa1885mpL6rw |access-date=24 August 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xishuangbanna<ref name=JHGNW22/>, {{Flagicon|China}}Changchun<ref name=CGQ_W24>{{Cite web |title=【航旅天地】新航季，新期待 {{!}} 长春机场2024年冬航季来了，请您查收~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/bsEvxw2lv8EnHtVcM_Q58g |access-date=25 March 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Chendu–Shuangliu<ref>{{Cite web |title=2023年新航季川航最新航线出炉，附国际/地区航线新消息 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/xpmDm6efw1POTGi0R5Nd5A |access-date=16 March 2023}}</ref>, [[Chendu Tianfu xalqaro aeroporti|Chendu–Tianfu]]<ref name=CGQ_W24/>, [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]] <!-- --> | Spring Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dalian<ref>{{cite web |title=Spring Airlines NW22 Domestic Network Additions |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221110-9cnw22cn |website=Aeroroutes |access-date=10 November 2022}}</ref>, [[Ili Gʻulja xalqaro aeroporti|Gʻulja]]<ref name=YIN_NS25>{{Cite web |title=‌3月30日，新疆机场集团伊宁、博乐、那拉提、昭苏机场将迎来航班换季 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/M9wJ-xvJqd92VRVJABmMYg |access-date=1 September 2025}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], {{Flagicon|China}}Changchun<ref>{{Cite web |title=春秋航空新开多条国内航线 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/YNyCjDbUCTJdsC84hNRq3w |access-date=February 28, 2023}}</ref> <!-- --> | Suparna Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Haikou<ref>{{Cite web |title=航班换季 {{!}} 请领取您的飞行攻略 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/VdjK5YKy4VJmNDam_J6ilQ |access-date=9 May 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Nannin<ref name=Y8_W25>{{Cite web |title=‌织密航线网络 畅联冬春旅程 {{!}} 金鹏航空2025年冬春航季航线焕新启航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/taSMjKICes0aNIciGu94oQ |access-date=13 November 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Yulin (Guangxi)<ref name=Y8_W25/>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<ref>{{Cite web |title=今年夏航季呼和浩特机场将运营航线161条|url=https://mp.weixin.qq.com/s/NBOE5kR7OQvPFQcN57AAGw |access-date=25 May 2023}}</ref>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]] <!-- --> | Thai Lion Air | [[Phuket xalqaro aeroporti|Phuket]] <!-- --> | Thai VietJet Air | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]] <!-- --> | Tianjin Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Guyyan<ref name=GSSYD23>{{Cite web |title=天津航空换季航线超前预告来了，天津=郑州=悉尼国际航线3月24日重新启航 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/N6ugnr7Gzm-yXWA0wMlvaA |access-date=February 26, 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Haikou, {{Flagicon|China}}Hailar<ref>{{Cite web |title=‌航班换季抢先看！3月30日起，呼伦贝尔机场开始执行夏航季航班计划~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/4by9Ji4tfpwUGVZwiAQ58A |access-date=10 May 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Hohhot, {{Flagicon|China}}Huizhou<ref>{{Cite web |title=【换季新航线】从惠州机场出发，邂逅众多魅力城市 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/PHNhB9HhE_0hyke_dSjhqA |access-date=6 February 2025}}</ref>, [[Sidney aeroporti|Sidney]]<ref name=GSSYD23/>, {{Flagicon|China}}Tyanszin<ref name=GSSYD/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Yulin Yuyang aeroporti|Yulin (Shaanxi)]]<ref>{{Cite web |title=‌想去哪？赶快转存！榆林机场2025年夏航季航班时刻表及航线网络图 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/tcxAcsuzHeSBRh71zXTyQA |access-date=10 July 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zunyi–Maotai<ref>{{Cite web |title=‌天津航空冬春航季，邀您悦享万里河山，连通世界精彩 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/RyfEpZwyn3_BlMOY37c1_g |access-date=7 November 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zunyi–Xinzhou <!-- --> | Urumqi Air, {{CHN}} | [[Bole Alashankou aeroporti|Bole]]<ref name=YIN_NS25/>, {{Flagicon|China}}Fuzhou<ref name=FOC_S26>{{Cite web |title=3月29日起福州机场航班换季！这些变化你要知道 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/wS85IeTaBfy0HIKUp5ecGA |access-date=11 June 2026}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Ningbo<ref name=NGB_W25/>, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]]<ref name=UQNS24>{{Cite web |title=新开8条航线！乌鲁木齐航空夏航季预告抢先看！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Nxf2GMiHdeltTk1gqSWZMw |access-date=3 May 2024}}</ref>, [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]], {{Flagicon|China}}Quanzhou<ref>{{Cite web |title=‌新航季，泉州晋江国际机场新增、加密多条航线，一波优惠来袭！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/W3hBsDpCaftgPJeoD7ywjg |access-date=2 April 2025}}</ref>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]]<ref>{{cite web | url=https://www.chinanews.com/cj/2019/05-23/8845304.shtml |script-title=zh:乌鲁木齐航空将于6月开通乌鲁木齐-郑州-青岛往返航线-中新网 |website=chinanews.com |date=2019-05-23 |language=zh-cn}}</ref>, [[Xoʻtan Kungang aeroporti|Xoʻtan]]<ref name=UQNS24/>, {{Flagicon|China}}Zhanjiang<ref>{{Cite web |title=湛江机场 {{!}} 冬春航季航班计划抢"鲜"看，票价最低99元，近半航线起售价不高于300元！|url=https://mp.weixin.qq.com/s/fk8jpVf4lLSQcRoOuruvMQ |access-date=28 November 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Zhuhai<ref name=ZUH_S25/>, [[Ili Gʻulja xalqaro aeroporti|Gʻulja]]<ref name=YIN_S25/> <!-- --> | West Air, {{CHN}} | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240507-pn2q24int|title=China West Air May/June 2024 SE Asia Network Additions|publisher=AeroRoutes|date=7 May 2024|access-date=7 May 2024}}</ref>, [[Beihai Fucheng aeroporti|Beihai]]<ref>{{Cite web |title=北海机场2023冬航季航班计划来啦！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/HLyPrgn4ZRsoiPpMNtitSw |access-date= 2023-12-11}}</ref>, {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Ganzhou<ref name=KOW_W24>{{Cite web |title=赣州黄金机场 {{!}} 新航季，再启程 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/Z79wwssAwMJlV6k6WdjJNA |access-date=22 March 2025}}</ref>, [[Golmud aeroporti|Golmud]]<ref name="pn2019">{{cite web|url=http://news.carnoc.com/list/486/486291.html|script-title=zh:西部航空新开多条郑州出港航线|access-date=2019-03-15|date=2018-03-14|language=zh|sarlavha=arxiv nusxasi|arxivsana=2023-02-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230213102244/http://news.carnoc.com/list/486/486291.html}}</ref>, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]]<ref name="pn2019" />, {{Flagicon|China}}Guyyan<ref name=PNNS24>{{Cite web |title=换季新航线！全新目的地等你来解锁！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/M8XeCdbHfTHT7mlRVjmn1w |access-date=9 April 2024}}</ref>, {{Flagicon|China}}Haikou<ref name=PNNS24/>, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=HET_S25/>, {{Flagicon|South Korea}}Jeju, [[Korla Licheng aeroporti|Korla]], {{Flagicon|China}}Kunmin<ref name="westair2018w">{{cite web |url=http://news.cnair.com/c/201810/92808.html|script-title=zh:冬春航班换季 西部航空新开多条热点航线|access-date=2018-10-28 |date=2018-10-10 |language=zh}}</ref>, {{Flagicon|China}}Lhasa, {{Flagicon|China}}Lijiang, {{Flagicon|China}}Nannin, [[Oqsuv Hongqipo aeroporti|Oqsuv]], [[Qashqar Laining xalqaro aeroporti|Qashqar]]<ref name=ZHY_PN_S25>{{Cite web |title=‌郑州=中卫=喀什航班7月1日盛大启航！搭建中西部商旅大通道 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/YdtRDWSZSpOfSZDCjPAulw |access-date=28 June 2025}}</ref>, [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]]<ref name=KOW_W24/>, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Venchjou Longwan xalqaro aeroporti|Venchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin<ref name=PNNS24/>, {{Flagicon|China}}Xiamen<ref name=PNNS24/>, {{Flagicon|China}}Xiangxi<ref>{{Cite web |title=‌解锁新航线！"桂林=湘西=合肥"，跨城快乐无缝衔接 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/cSyZTsrSDAX8RRsiWI0gmw |access-date=7 May 2025}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xining, {{Flagicon|China}}Zhongwei<ref name=ZHY_PN_S25/>, {{Flagicon|China}}Zhuhai, {{Flagicon|China}}Zunyi–Maotai<ref name=WMT_S25>{{Cite web |title=‌航班换季啦丨茅台机场2025年夏航季航班时刻表，请您查收~ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/EDNYRzx5dBba1ZTgzg3dnQ |access-date=21 April 2025}}</ref>, [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], [[Chunsin Jiangbei xalqaro aeroporti|Chunsin]] <!-- --> | XiamenAir, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Dalian, {{Flagicon|China}}Fuzhou, {{Flagicon|China}}Hohhot<ref name=FOC_W24/>, {{Flagicon|China}}Lanchjou, {{Flagicon|China}}Quanzhou, [[Urumchi Tyanshan xalqaro aeroporti|Urumchi]], [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|China}}Xarbin, {{Flagicon|China}}Xiamen, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=FOC_S26/>, {{Flagicon|China}}Yinchuan <!-- --> | Xizang Airlines, {{CHN}} | {{Flagicon|China}}Lhasa<ref name=XNNNW22>{{Cite web |title=青海民航进入冬航季 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/JMsdEe3Q0S6oKcbJqFsNrw |access-date=January 5, 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xining<ref name=LXANW23/> }} === Yuk === Ayni paytda aeroport dunyoning 32 mamlakati va 73 shahrini bogʻlovchi 70 ta toʻliq yuk tashish yoʻnalishlarini ochgan va yillik yuk va pochta joʻnatmalari mamlakatda birinchi oʻrinda turadi<ref>{{Cite web |title=十三载凌空而起 一座航空新城的蜕变与新生 ——郑州航空港经济综合实验区成立13周年发展观察-央媒看港区-郑州航空港经济综合实验区 |url=https://m.zzhkgq.gov.cn/2026/03-07/3632438.html |access-date=2026-03-14 |website=m.zzhkgq.gov.cn}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> | Aerotranscargo, {{MDA}} | [[Al-Maktum xalqaro aeroporti|Dubay–Al-Maktum]]<ref>{{cite press release|title=ATC Inaugural flight to DWC Airport|url=https://www.atc-md.aero/atc-inaugural-flight-to-dwc-airport/|work=[[Aerotranscargo]]|date=20 August 2021|access-date=17 June 2023|language=en}}</ref> <!-- --> | Air Central, {{CHN}} | [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]], {{Flagicon|Philippines}}Manila <!-- --> | [[Air China|Air China Cargo]] | [[Schiphol|Amsterdam]] <!-- --> | AirZeta, {{KOR}} | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | Awesome Cargo, {{US}} | {{Flagicon|USA}}Ankorij, {{Flagicon|Mexico}}Mexiko-AIFA, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | Cargolux, {{LUX}} | {{Flagicon|USA}}Ankorij, {{Flagicon|USA}}Atlanta, {{Flagicon|Canada}}Edmonton<ref>{{cite web | url=http://corporate.flyeia.com/news/chinese-logistics-firm-build-hub-eia-boosting-north-america-china-trade |title = Chinese logistics firm to build hub at EIA, boosting North America-China trade {{pipe}} EIA Corporate|date = 15 November 2018}}</ref>, {{Flagicon|Japan}}Komatsu, {{Flagicon|England}}London–Stansted, {{Flagicon|Luxembourg}}Luksemburg, [[Tolmachevo aeroporti|Novosibirsk]], {{Flagicon|Spain}}Saragosa, {{Flagicon|USA}}Chikago–O'Hare <!-- --> | Cargolux Italia | [[Milan Malpensa aeroporti|Milan-Malpensa]] <!-- --> | Cathay Cargo, {{HKG}} | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | [[China Airlines|China Airlines Cargo]] | {{Flagicon|China}}Nankin, [[Taoyuan xalqaro aeroporti|Taypey–Taoyuan]] <!-- --> | China Cargo Airlines | [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]] <!-- --> | China Postal Airlines | {{Flagicon|China}}Nankin, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]], [[Shijiazhuang Zhengding xalqaro aeroporti|Shijiazhuang]] <!-- --> | [[China Southern Airlines|China Southern Cargo]] | {{Flagicon|USA}}Ankorij, [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]] <!-- --> | Compass Cargo Airlines, {{BGR}} | [[Lyej aeroporti|Lyej]], {{Flagicon|Bulgaria}}Sofiya<ref>{{cite web | url=https://www.ch-aviation.com/news/146517-bulgarias-compass-cargo-airlines-launches-china-ops | title=Bulgaria's Compass Cargo Airlines launches China ops | work=ch-aviation }}</ref> <!-- --> | Geosky, {{GEO}} | [[Turkmanobod xalqaro aeroporti|Turkmanobod]]<ref>[https://turkmenistaninfo.gov.tm/news/2208 Gruziýanyň «Geosky Airlines» awiakompaniýasynyň ýük uçary Türkmenabadyň Halkara howa menziline ilkinji gonuşyny amala aşyrdy]</ref> <!-- --> | Hong Kong Air Cargo | [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], {{Flagicon|China}}Tyanszin <!-- --> | [[Korean Air|Korean Air Cargo]] | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{cite press release|url=https://www.koreanair.com/kr/en/footer/about-us/newsroom/list/230525-korean-air-launches-cargo-services-to-zhengzhou--china|title=Korean Air launches cargo services to Zhengzhou, China|website=Korean Air|date=25 May 2023}}</ref>, [[Sian Syanyan xalqaro aeroporti|Sian]] <!-- --> | Maersk Air Cargo, {{DNK}} | {{Flagicon|USA}}Chikago/Rockford<ref>{{cite web|url=https://www.wrex.com/news/maersk-air-cargo-adjusts-routes-launches-new-china-rockford-il-route-reports-freightwaves/article_10ae3264-2daf-11ef-977c-4701bfd11cef.html|title=Maersk Air Cargo Adjusts Routes, Launches New China-Rockford, IL Route|publisher=WREX|date=June 18, 2024|access-date=June 27, 2024}}</ref> <!-- --> | Mas Air, {{MEX}} | {{Flagicon|Mexico}}Mexiko-AIFA <!-- --> | [[My Freighter]] | [[Lyej aeroporti|Lyej]]<ref name="CGO-LGG_Cargo">{{cite news |last1=Jeffrey |first1=Rebecca |title=My Freighter launches Zhengzhou-Liège route |url=https://www.aircargonews.net/my-freighter-launches-zhengzhou-liege-route/1078332.article |access-date=13 February 2025 |work=Air Cargo News |date=21 October 2024 |language=en}}</ref> <!-- --> | [[Qatar Airways|Qatar Cargo]] | [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]] <!-- --> | SF Airlines, {{CHN}} | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]], {{Flagicon|China}}Uxan, {{Flagicon|China}}Wuxi, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], [[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti|Shenjen]], <!-- --> | [[Silk Way Airlines]] | [[Schiphol|Amsterdam]], [[Haydar Aliyev xalqaro aeroporti|Boku]], {{Flagicon|Netherlands}}Maastrix <!-- --> | Sky Lease Cargo, {{US}} | {{Flagicon|USA}}Ankorij <!-- --> | Suparna Airlines Cargo, {{CHN}} | [[Schiphol|Amsterdam]], {{Flagicon|USA}}Ankorij, {{Flagicon|Germany}}Frankfurt–Hahn, [[Xanchjou Syaoshan xalqaro aeroporti|Xanchjou]], {{Flagicon|USA}}Chikago–O'Hare <!-- --> | Tianjin Air Cargo, {{CHN}} | [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]] <!-- --> | UPS Airlines, {{US}} | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | [[YTO Cargo Airlines]] | [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]]<ref>{{cite news |url=http://www.caacnews.com.cn/1/6/201809/t20180911_1255675.html|title=zh:圆通航空"郑州-东京"定期全货航线首航|access-date=2018-09-11 |date=2018-09-11 |work=[[Civil Aviation Administration of China|CAAC]] News|language=zh-cn}}</ref> }} == Yer usti transporti == === Avtomagistral === [[File:Airport Tollgate in Zhengzhou.jpg|thumb|Aeroport pulli yoʻli]] [[File:View of Xinzheng Airport from Yingbin Elevated Road.jpg|thumb|{{convert|1.48|km|mi}} uzunlikdagi Yingbin estakadasi aeroportni S1 va G4 tezyurar yoʻllari bilan bogʻlaydi.]] * S1 Chenjou aeroporti avtomagistrali * G4 Pekin–Hong Kong va Makao avtomagistrali Ikkala avtomagistral ham aeroportga Yingbin estakadasi orqali ulangan. === Temir yoʻl === Aeroport temir yoʻl aloqasiga Chenjou–Xinzheng aeroporti shaharlararo temir yoʻli va Chenjou metro Chengjiao liniyasi xizmat koʻrsatadi. ==== Shaharlararo temir yoʻl ==== [[File:Xinzheng Airport Railway Station.jpg|thumb|Xinzheng aeroporti temir yoʻl stansiyasi platformasi]] Xinzheng aeroporti temir yoʻl stansiyasi GTCda joylashgan. Kutish zali va chipta kassalari B2 qavatda, platformalar esa B3 qavatda joylashgan. Chenjou, Chenjou Sharq, Jiaozuo va Songchenglu (Kayfeng) ga shaharlararo poyezdlar qatnaydi. ==== Metro ==== [[File:Platform of Xinzheng International Airport Sta., 20180322 103337.jpg|thumb|Xinzheng xalqaro aeroporti bekati ([[Zhengzhou metropoliteni|Chenjou metrosi]])]] [[Zhengzhou metropoliteni|Chenjou metrosining]] Chengjiao liniyasi poyezdlari aeroportni Chenjou shahar markaziga 2-liniya orqali bogʻlaydi. ==== Avtobus ==== ==== Shatll avtobuslari ==== Chenjou shahrida turli yoʻnalishlarga bir nechta aeroport shattl avtobuslari<ref>{{cite web|url=http://www.zzairport.com/c/list.php?tid=166|script-title=zh:机场大巴_空港大巴_空港交通_河南机场|access-date=2018-04-24|language=zh|archive-url=https://web.archive.org/web/20241226080911/http://www.zzairport.com/c/list.php?tid=166|archive-date=2024-12-26}}</ref> yoʻnalishlari mavjud. Avtobus bekati 2-terminalning birinchi qavatida joylashgan. {| class="wikitable" |- ! style="width:70px" colspan="2" | Yoʻnalish ! Chipta narxi |- | colspan="2" | Chenjou markaziy avtobus vokzali | style="text-align:center;" rowspan="5"| ¥20 |- | Fuqaro aviatsiyasi mehmonxonasi |- | Longyuan mehmonxonasi |- | Chenjou sharqiy temir yoʻl vokzali |- | Chenjou temir yoʻl vokzali gʻarbiy plazasi |} ==== Shaharlararo avtobus ==== Aeroport, shuningdek, [[Loyan]], [[Kayfin]], Xuchang, Xinxiang, Nanyang, Anyang, Jiaozuo, Pingdingshan, Shangqiu, Zhoukou, Zhumadian, Heze, Changzhi, va Jincheng kabi markaziy tekislik mintaqasidagi boshqa shaharlarga va ulardan shaharlararo avtobus xizmatlarini taklif etadi. Chenjou yoʻnalishlaridan farqli oʻlaroq, shaharlararo avtobuslar GTCdan joʻnaydi. ==== Shahar avtobusi ==== Chenjou aeroporti iqtisodiy zonasida aeroport va qoʻshni hududlarga xizmat koʻrsatadigan Zhengzhou Bus Communication Corporation tomonidan boshqariladigan bir nechta avtobus yoʻnalishlari mavjud. * 611: Shizu yoʻli avtobus terminaliga qarab * 612: Yongzhou yoʻli va Yuanling yoʻliga qarab * 613: Hangʻan 2 koʻchasi va Jichang 6 yoʻliga qarab * 638: Chenjou bogʻ-ekspo parkining janubiy darvozasiga qarab * Y636: tungi qatnov, Lingkong koʻchasi va Taihu yoʻliga qarab<ref>{{cite web|url=http://www.zzairport.com/c/view.php?aid=15350|title=zh:往返航空港区和郑州机场T2航站楼的夜班公交正式开通|access-date=2018-07-08|date=2018-06-27|language=zh-cn|archive-date=12 June 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210612052619/http://www.zzairport.com/c/view.php?aid=15350}}</ref> == Baxtsiz hodisalar va falokatlar == * 2014-yil 4-fevralda Tayyuan Wusu xalqaro aeroportidan Chenjou Xinzheng xalqaro aeroportiga uchayotgan 7 ekipaj aʼzosi va 37 yoʻlovchini olib ketayotgan Xian MA60 samolyoti Joy Air 1533 reysi Chenjouga qoʻnish paytida qoʻnish moslamasida mexanik nosozlikka uchradi. Burchak mexanizmi qulab tushdi va samolyotning burchak konusi uchish-qoʻnish yoʻlagiga urildi. Hech bir yoʻlovchi yoki ekipaj jarohat olmadi<ref>{{cite news|title=Joy Air's Xian MA60 B-3455 suffers a landing accident at Zhengzhou|url=https://worldairlinenews.com/2014/02/06/joy-airs-xian-ma60-b-3455-suffers-a-landing-accident-at-zhengzhou/|date=6 February 2014|access-date=14 June 2018}}</ref>. * 2014-yil 5-fevralda kuchli qor yogʻishi aeroportni tushdan keyin va kechqurun bir necha soatga yopishga majbur qildi, natijada har yili oʻtkaziladigan [[Xitoy Yangi yili|Yangi yilning]] eng gavjum sayohat kunlaridan birida aeroportda taxminan 2000 yoʻlovchi qolib ketdi. Koʻpchilik aeroport yoki aviakompaniya xodimlari tomonidan taqdim etilgan maʼlumotlarning yetishmasligidan norozi boʻlib, roʻyxatdan oʻtish stollari va parvozlar haqidagi maʼlumotlar displeylariga zarar yetkaza boshladi, baʼzi xodimlarga ham hujum qilishdi. Tartibsizlik va qor yogʻishi aeroportni ertasi kuni yana yopishga majbur qildi. Oxir-oqibat politsiya voqea joyiga yetib keldi va tartibni tikladi<ref name="NYT riot article">{{cite news|last=Feng|first=Bree|title=Stranded Travelers Start 'Riot' at Airport|url=https://sinosphere.blogs.nytimes.com/2014/02/07/stranded-travelers-start-riot-at-airport/|newspaper=[[The New York Times]]|date=7 February 2014|access-date=27 January 2018}}</ref><ref name="Peopleʻs Daily riot article">{{cite news|title=zh:郑州机场否认被打砸：一旅客把矿泉水扔到公示板|trans-title=Zhengzhou Airport denies destruction; claims passenger threw bottle at display board|url=http://travel.people.com.cn/n/2014/0209/c41570-24303956.html|newspaper=[[People's Daily]]|language=zh|date=9 February 2014|access-date=29 January 2018}}</ref>. * 2018-yil 15-aprelda Changsha Huanghua xalqaro aeroportidan [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti]]ga uchayotgan [[Air China]] aviakompaniyasining 1350-reysidagi Airbus A321 samolyoti Chenjou Xinzheng xalqaro aeroportiga favqulodda qoʻnish uchun yoʻnaltirildi. Xabar qilinishicha, styuardessa qoʻlida ruchkasi boʻlgan erkak yoʻlovchi tomonidan garovga olingan. Bu hodisada hech kim jarohat olmagan<ref>{{cite news |title=Passenger takes flight attendant hostage with fountain pen forcing plane to divert |url=https://www.independent.co.uk/news/world/asia/air-china-diverted-fountain-pen-1350-beijing-changsha-zhengzhou-a8306596.html |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20220507/https://www.independent.co.uk/news/world/asia/air-china-diverted-fountain-pen-1350-beijing-changsha-zhengzhou-a8306596.html |archive-date=7 May 2022 |url-access=subscription |url-status=live |website=The Independent |access-date=26 February 2021 |language=en |date=16 April 2018}}{{cbignore}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{commons category|Zhengzhou Xinzheng International Airport}} * [http://www.zzairport.com/ Official website]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130117105819/http://www.zzairport.com/ |date=17 January 2013 }} {{Xitoy aeroportlari}} {{authority control}} [[Turkum:Xitoy aeroportlari]] [[Turkum:1997-yilda tashkil etilgan aeroportlar]] 8we6y78sfrsjnf2tmuipx7boaug0coh 0 1443398 6312305 6268131 2026-10-18T18:21:43Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312305 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Charltona desistalis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Crambidae]] | tasvir = }} '''Charltona desistalis''' — [[Crambidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1863-yilda Francis Walker tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>{{cite web | url=http://www.catalogueoflife.org/col/details/species/id/b765de9858456aa9c87ea27099c603e3 | title=''Charltona desistalis'' Walker, 1863 (accepted name) | publisher=Catalogue of Life | accessdate=17 October 2016 | arxivurl=https://web.archive.org/web/20180724062555/http://www.catalogueoflife.org/col/details/species/id/b765de9858456aa9c87ea27099c603e3 | arxivsana=2018-07-24}}</ref><ref>{{cite web |last=Nuss |first=M. |display-authors=etal |date=2003–2014 |url=http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx |title=GlobIZ search |website=Global Information System on Pyraloidea |accessdate=July 15, 2014 |arxivsana=2014-10-06 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141006084857/http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q13461840}} [[Category:Crambinae]] {{Crambinae-stub}} pvi96508p50zoiayan6alpw2oza4ld4 0 1445143 6312020 6299587 2026-10-18T12:06:16Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312020 wikitext text/x-wiki [[File:Mercier. Bokhara. -- Usbeks (Asie). Auguste Wahlen. Moeurs, usages et costumes de tous les peuples du monde. 1843.jpg|right|thumb|150px|Buxorolik milliy libosda]] Buxoroliklar ({{lang-tt|Бохарлык}}; {{lang-ky|Букарлык}}; {{lang-tg|Buxorӣ}}) — [[Rossiya imperiyasi]] aholisi tarkibidagi etnografik va ijtimoiy-madaniy guruh. Kelib chiqishi [[Buxoro xonligi]]ga borib taqaladi. [[Sibirlar|Sibir]] va [[Astraxan tatarlari]]ning shakllanishiga sezilarli hissa qoʻshgan. Etnik jihatdan buxoroliklar [[oʻzbeklar]], [[tojiklar]], [[uygʻurlar]], turli Kavkaz xalqlari, kamroq darajada [[qozoqlar]], [[qirgʻizlar]] va [[Qoraqalpoqlar|qoraqalpoq]]larning turli davrdagi guruhlarini oʻz ichiga olgan. Anʼanaviy ravishda [[Oʻrta Osiyo]]dan kelib chiqqan deb hisoblangan Buxoro tatarlari, populyatsion genetika boʻyicha mutaxassis [[Yelena Balanovskaya|Ye. V.Balanovskaya]] va boshqa bir qator mualliflarning fikriga koʻra, Gʻarbiy Kavkazdan kelganlarning avlodlari boʻlishi mumkin<ref>https://journals.openedition.org/monderusse/pdf/44 Ethnic processes within the Turkic population of the West Siberian plain (sixteenth-twentieth centuries)</ref><ref>{{Статья|ссылка=http://генофонд.рф/wp-content/uploads/MOL0978.pdf|автор=А. Т. Агджоян, Е. В. Балановская, А. Д. Падюкова, Д. О. Долинина, М. А. Кузнецова, В. В. Запорожченкоa, Р. А. Схаляхо, С. М. Кошель, М. К. Жабагин, Ю. М. Юсупов, Х. Х. Мустафин, М. В. Ульянова, З. А. Тычинских, М. Б. Лавряшина, О. П. Балановский|заглавие=Генофонд сибирских татар: пять субэтносов — пять путей этногенеза|год=2016|издание=Молекулярная биология|том=50|номер=6|страницы=978—991|archivedate=2019-11-08|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191108003413/http://xn--c1acc6aafa1c.xn--p1ai/wp-content/uploads/MOL0978.pdf}}</ref>. Asosiy tillar [[Fors tili|fors]] va [[Chig‘atoy tili|chigʻatoy til]]lari edi. Buxoro savdogarlari xonlik hududidan ancha uzoqlarda ham savdo-sotiq qilgan, shu bois buxoroliklar asosan savdogar xalq sifatida tanilgan. Buxoroliklar deb bugungi kunda [[Isroil]] va [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yashovchi [[Buxoro yahudiylari|buxorolik yahudiylar]]ga ham aytiladi. Ushbu atama ularni [[yahudiylar]]ning etnolingvistik jamoasi sifatida belgilaydi va XIX asrdan beri qoʻllaniladi ([[Quddus]]dagi [[Buxoro mahallasi|Buxoro kvartali]]ga qarang). == Tarix == Rivoyatlarga koʻra, ularning ajdodlari [[Buxoro xonligi]]dan kelgan, biroq genetik tadqiqotlar ularning Gʻarbiy Kavkazdan ekanligini koʻrsatadi<ref name="xn--c1acc6aafa1c.xn--p1ai">{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190330193207/http://xn--c1acc6aafa1c.xn--p1ai/?page_id=15461 |arxivsana=2019-03-30 |sarlavha=Five genofonds of five subethnoses of Siberian Tatars |url=http://xn--c1acc6aafa1c.xn--p1ai/?page_id=15461 |qaralgan sana=2026-09-07}}</ref>. Ular savdogar boʻlib, 1580-yillarda Rossiya Sibirni istilo qila boshlaganidan soʻng, XVII asrda<ref name=":0">Compare: {{cite book |year=1994 |chapter=Bukharan |title=An Ethnohistorical Dictionary of the Russian and Soviet Empires |publisher=Greenwood Publishing Group |location=Westport, CT |isbn=9780313274978 |access-date=2015-10-12 |quote=The Bukharans, who call themselves the Bukharlyks (Pukharlyks) and have also been known as Sarts, are a small group of several thousand people in the former Soviet Union. Russians refer to them as the Bukhartsy. They are primarily located in Tobol'sk, Tara, Tyumen, and Astrakhan today. Their ancestors were Uzbek merchants from Bukhara who established trading colonies in south central Russia and Siberia in the seventeenth century. They are Sunni Muslims in religion. |page=113 |editor1-last=Olson |editor1-first=James Stuart |editor1-link=James Stuart Olson |editor2-last=Pappas |editor2-first=Lee Brigance |editor3-last=Pappas |editor3-first=Nicholas Charles |url=https://books.google.com/books?id=CquTz6ps5YgC |publication-date=1994}}</ref> bu hududga oʻrnasha boshlaganlar. Shunga qaramay, ayrimlari bu yerlarga XV–XVI asrlardayoq kelib joylashgan edi<ref name=":12">{{Cite book |last=Akiner |year=1986 |first=Shirin |title=Islamic Peoples Of The Soviet Union |language=en |publisher=Routledge |pages=98–99 |isbn=978-1-136-14274-1 |url=https://books.google.com/books?id=Gd-3AAAAQBAJ}}</ref>. Ularning etnik guruh sifatidagi „buxoroliklar“ nomi hujjatlarda 1930-yillarning boshlarigacha qayd etilgan. Hozirda bu nom Buxoro shahri aholisiga nisbatan qoʻllanadi. Ruslar ilgari „buxorolik“ atamasini Markaziy Osiyodan kelgan har qanday karvon savdogariga nisbatan ishlatgan, chunki ular janubroqdagi jugʻrofiya va xalqlar haqida doim ham aniq tasavvurga ega boʻlmagan. Sibirda yashovchi musulmon buxoroliklar Rossiya imperiyasi tarkibida huquqiy afzalliklar va imtiyozlarga ega boʻlgani uchun Baraba tatarlari oʻzlarini ularga oʻxshatib koʻrsatgan<ref>{{cite journal|last=Frank|first=Allen J.|date=1 April 2000|title=Varieties of Islamization in Inner Asia The case of the Baraba Tatars, 1740-1917|url=https://monderusse.revues.org/pdf/46|journal=Cahiers du monde russe|publisher=Éditions de l’EHESS|pages=255, 261|doi=10.4000/monderusse.46|issn=1777-5388|isbn=2-7132-1361-4}}</ref>. == Madaniyat == Buxoroliklar Sibir tatarlari bilan tez-tez quda-andachilik qilgani sababli, ularning koʻpchiligi oxir-oqibat tatarlarga singib ketgan va tatar tilini qabul qilgan. Soʻnggi aholi roʻyxatga olishlarida ularning aksariyati tatarlar qatorida qayd etilgan<ref name=":1">{{Cite book |last=Akiner |year=1986 |first=Shirin |title=Islamic Peoples Of The Soviet Union |language=en |publisher=Routledge |pages=98–99 |isbn=978-1-136-14274-1 |url=https://books.google.com/books?id=Gd-3AAAAQBAJ}}</ref>. Shunga qaramay, ayrimlari oʻzining buxorolik kelib chiqishini hamon yodda saqlaydi. Sibir buxoroliklari sunniy musulmonlardir<ref name=":02">Compare: {{cite book |year=1994 |chapter=Bukharan |title=An Ethnohistorical Dictionary of the Russian and Soviet Empires |publisher=Greenwood Publishing Group |location=Westport, CT |isbn=9780313274978 |access-date=2015-10-12 |quote=The Bukharans, who call themselves the Bukharlyks (Pukharlyks) and have also been known as Sarts, are a small group of several thousand people in the former Soviet Union. Russians refer to them as the Bukhartsy. They are primarily located in Tobol'sk, Tara, Tyumen, and Astrakhan today. Their ancestors were Uzbek merchants from Bukhara who established trading colonies in south central Russia and Siberia in the seventeenth century. They are Sunni Muslims in religion. |page=113 |editor1-last=Olson |editor1-first=James Stuart |editor1-link=James Stuart Olson |editor2-last=Pappas |editor2-first=Lee Brigance |editor3-last=Pappas |editor3-first=Nicholas Charles |url=https://books.google.com/books?id=CquTz6ps5YgC |publication-date=1994}}</ref>. == Aholi == Sibir buxoroliklari oʻzligini saqlab qolgan va ancha koʻpchilikni tashkil etgan. 1926-yilda ularning soni 23 700 kishiga yetgan. Ularning asosiy manzilgohlari Tobolsk, Tara va Tyumen shaharlari boʻlgan. Tobolsk guberniyasining turli uyezdlarida bir nechta Buxoro volosti mavjud edi. Tobolsk guberniyasining Tara uyezdida aholisining asosiy qismi buxoroliklardan iborat boʻlgan Buxoro volosti (ruscha: [[:ru:Бухарская волость (Тарский уезд)|Buxarskaya volost]]) XX asr boshlarigacha mavjud boʻlgan. Tyumenda rasman Buxoro slobodasi (ruscha: Buxarskaya sloboda) deb nomlanuvchi tuman bor. Omsk viloyatida ham buxoroliklar tomonidan asos solingan ayrim aholi punktlari mavjud. == Yana qarang == * [[Buxoro volosti]] == Adabiyotlar == * <nowiki>''Клюева В. П.'' Бухарские общины в Сибири (конец XVI — начало XIX вв.) //Проблемы экономической и социально-политической истории дореволюционной России. Тюмень, 2001. С. 77-85. * ''Клюева В. П.'' Использование генеалогических данных при изучении социальной истории (на примере выявления родственных связей сибирских бухарцев кон. XVII — нач. XVIII вв.) //Вторые Тюменские родословные чтения. Материалы и тезисы докладов межрегиональной научно-практической конференции. Тюмень, 2002. С. 103—104. — ISBN 5-88131-210-4</nowiki> * <nowiki>''Клюева В. П.'' Сибирские бухарцы Тобольской губернии (конец XVII—XIX вв.): демографический анализ //Словцовские чтения-2001: тезисы докладов и сообщений научно-практической конференции. Тюмень, 2001. С. 95-96. — ISBN 5-88081-248-0</nowiki> * <nowiki>Материалы по землевладению и экономическому быту оседлых инородцев Тобольской губернии: ''исследование И. А. Андроникова/ при участии чинов Тобольской переселенческой организации В. М. Егорова, К. К. Иванова, М. К. Колпакова, Ф. К. Лискина и А. Р. Шнейдера. Главное управление землеустройства и земледелия. Переселенческое управление Тобольского района. — Тобольск: Губ. тип. , 1911.- X, 395''. * <nowiki>''Осколков М.'' Бухарцы в Тюмени //Лукич. 2001. Ч. 4. С. 184—196.</nowiki> * <nowiki>''А.Т.Агджоян, Е.В.Балановская, А.Д.Падюкова и др.'' А.Т.Агджоян, Е.В.Балановская, А.Д.Падюкова и др.  Генофонд сибирских татар: пять субэтносов – пять путей этногенеза // Молекулярная биология, 2016, т.50, № 6, с. 978-991.// Молекулярная биология, 2016, т.50, № 6, с. 978-991.</nowiki> * {{cite book |last=Wixman |year=1984 |first=Ronald |title=The Peoples of the USSR: An Ethnographic Handbook |url=https://archive.org/details/peoplesofussreth0000wixm |publisher=M. E. Shapre |location=Armonk |isbn=0-87332-506-0 |page=[https://archive.org/details/peoplesofussreth0000wixm/page/32 32]}} == Havolalar == * [http://topos.ru/article/2394 Buxarsi v Zapadnoy Sibiri] {{Wayback|url=http://topos.ru/article/2394 |date=20130604111124 }} * [http://izvestia.asu.ru/2009/4-3/hist/TheNewsOfASU-2009-4-3-hist-21.pdf Zemlevladenie i zemlepolzovanie buxarsev v Sibiri: genealogicheskiy rakurs] {{Wayback|url=http://izvestia.asu.ru/2009/4-3/hist/TheNewsOfASU-2009-4-3-hist-21.pdf |date=20160304130305 }} [[Turkum:Buxoro xonligi]] [[Turkum:Buxoro amirligi]] [[Turkum:Sibir tatarlari]] [[Turkum:Tyumen viloyati xalqlari]] nh8u3t39iz9dn2nxq1yh1az9kh18spj 0 1445746 6312436 6264811 2026-10-19T06:37:25Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312436 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = D'Ro'd Wullmaus | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = 1970 | nashrning toʻxtatilishi = 1973 | narxi = | tegishlilik = | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = Lyuksemburgcha | adadi = | bosh ofisi = | vebsayt = }} '''D’Roʻd Wullmaus''' — 1970–1973-yillarda [[Lyuksemburg]]da nashr etilgan [[gazeta]]<ref>{{cite news|url=https://today.rtl.lu/luxembourg-insider/knowledge-bites/a/2055681.html|title=The school newspaper that scandalised Luxembourg's elites|first=Tom|last=Weber|work=[[RTL Lëtzebuerg]]|date=18 February 2025|access-date=23 November 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250624015818/https://today.rtl.lu/luxembourg-insider/knowledge-bites/a/2055681.html|archive-date=2025-06-24|url-status=dead}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Yevropa-gazeta-stub}} kp8vzksizrwewqsfd7qvjrwlstcztou 0 1445750 6312600 6264840 2026-10-19T11:47:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312600 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Deutsche Zeitung Bessarabiens | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = Karl Liebram | asos solingan = 6-noyabr 1919 | nashrning toʻxtatilishi = 1940 | narxi = | tegishlilik = Karl Liebram | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = [[Nemis tili|nemis]] | adadi = | bosh ofisi = Tarutino (hozirgi [[Bessarabske]]) | vebsayt = }} '''Demokraten''' ({{lang-en|The Democrat}}) — 1873-yil 6-yanvardan 29-dekabrgacha [[Kopengagen]] shahridan nashr etilgan haftalik [[gazeta]]. Uning muharrirlari C. Würtz va W. Rasmussen boʻlgan<ref>(in German) [http://www.bessarabien.de/geschichte.php Bessarabien.de] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20241207091440/https://www.bessarabien.de/geschichte.php |date=2024-12-07 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Yevropa-gazeta-stub}} fwtvjfkds3ohzd5s2xwk848w4fuz941 0 1446334 6312346 6292472 2026-10-19T00:28:33Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312346 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Circobotys elegans | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Crambidae]] | tasvir = }} '''Circobotys elegans''' — [[Crambidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1969-yilda Eugene G. Munroe va Akira Mutuura tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Tayvan]]da uchraydi<ref>{{cite web |last1=Nuss |first1=Matthias |last2=Landry |first2=Bernard |last3=Vegliante |first3=Francesca |last4=Tränkner |first4=Andreas |last5=Mally |first5=Richard |last6=Hayden |first6=James |last7=Bauer |first7=Franziska |last8=Segerer |first8=Andreas |last9=Li |first9=Houhun |last10=Schouten |first10=Rob |last11=Solis |first11=M. Alma |author-link11=Maria Alma Solis |last12=Trofimova |first12=Tatiana |last13=De Prins |first13=Jurate |last14=Speidel |first14=Wolfgang |name-list-style=amp |date=2003–2014 |url=http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx |title=GlobIZ search |website=Global Information System on Pyraloidea |access-date=July 15, 2014 |arxivsana=2014-10-06 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141006084857/http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.boldsystems.org/views/taxbrowser.php?taxid=342279 ''Circobotys elegans'' on www.boldsystems.org] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [https://web.archive.org/web/20160305040435/http://globalspecies.org/ntaxa/1409571 ''Circobotys elegans'' on globalspecies.org] * [http://data.gbif.org/species/1887505/ ''Circobotys elegans'' on data.gbif.org] * [http://eol.org/pages/278862/overview ''Circobotys elegans'' on eol.org] {{Taxonbar |from=Q5121551}} [[Category:Pyraustinae]] {{Pyraustinae-stub}} 92arxvgmepb65ccrnei6j19j5k3sogq 0 1446572 6312204 6267700 2026-10-18T17:03:26Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312204 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 275 m | dam_height = 64 m | dam_type = | dam_width_base = | construction_began = | opening = | cost = | res_capacity_total = 17 200 000 m³ | res_catchment = | res_surface = 107 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|33|21|45|S|19|16|31|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''Ceres Koekedouw toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Western Cape]] provinsiyasidagi [[Ceres]] shahri yaqinida, Koekedouw daryosida joylashgan toshli toʻgʻon. Toʻgʻon asosan sugʻorish uchun foydalaniladi. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} t0mhjgsay2vwpmguv8murwf7pd7s04d 0 1446574 6312384 6267703 2026-10-19T03:07:07Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312384 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | opening = 1963 | cost = | res_capacity_total = 23 070 000 m³ | res_catchment = | res_surface = 207.3 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|29|9|47|S|30|17|2|E|type:landmark|display=inline,title}} | dam_length = 262 m | dam_height = 39.9 m }} '''Craigie Burn toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[KwaZulu-Natal]] provinsiyasidagi Mnyamvubu daryosida joylashgan arkasimon-gruntli toʻgʻon. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the South African [[Department of Water Affairs]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} 6n6kwor7ar5n9xxjcaelk6o81o8b4ff 0 1446576 6312472 6267705 2026-10-19T07:06:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312472 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_height = 35 m | dam_width_base = | construction_began = | opening = 1991 | cost = | res_capacity_total = 11 000 000 m³ | res_catchment = | res_surface = 130 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|22|50|7|S|30|31|22|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''Damani toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Limpopo]] provinsiyasidagi Mbwedi daryosida joylashgan gruntli toʻgʻon. 1991-yilda qurib bitkazilgan. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} nayr1lbab19ymggrvw7sjb6sqasmyez 0 1446577 6312510 6267707 2026-10-19T08:28:30Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312510 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 192 m | dam_height = 23 m | dam_width_base = | construction_began = | opening = 1958 | cost = | res_capacity_total = 1 900 000 m³ | res_catchment = | res_surface = 28 ha | plant_turbines = | plant_capacity = }} '''Dap Naudé toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Limpopo]] provinsiyasidagi [[Broederstroom daryosi]]da joylashgan toʻgʻon. 1958-yilda qurib bitkazilgan. Toʻgʻonga 1895-yilda Janubiy Afrikaning Middelburg shahrida tugʻilgan advokat David Joseph Naudé (Dap Naudé) nomi berilgan. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} dswuckquawc189ut8qxdhqjnl1mtcnu 0 1446579 6312553 6267709 2026-10-19T10:12:47Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312553 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 128 m | dam_height = 21 m | dam_type = | dam_width_base = | construction_began = | opening = 1938 | cost = | res_capacity_total = 16 500 000 m³ | res_catchment = | res_surface = | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|32|27|5|S|24|25|23.6|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''De Hoop toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Eastern Cape]] provinsiyasidagi [[Graaff-Reinet]] shahri yaqinida, Kamdeboo daryosida joylashgan toʻgʻon. 1938-yilda qurib bitkazilgan. Toʻgʻon asosan sugʻorish maqsadida foydalaniladi. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} 4g6300cijzy9n01pnjfy29aor2c476m 0 1446580 6312554 6267710 2026-10-19T10:12:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312554 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = {{Convert|1000|m|ft|abbr=on}} | dam_height = {{Convert|81|m|ft|abbr=on}} | dam_type = | dam_width_base = | construction_began = | opening = 2014 | cost = | res_capacity_total = {{Convert|347600000|m3|acre.ft|abbr=on}} | res_catchment = | res_surface = {{Convert|1690|ha|acre|abbr=on}} | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|24|57|27|S|29|57|23|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''De Hoop toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Limpopo]] provinsiyasidagi [[Steelpoort daryosi]]da joylashgan gravitatsion turdagi toʻgʻon. Qurilishidan maqsad [[Limpopo]] provinsiyasining sharqiy qismidagi boy foydali qazilma konlarini oʻzlashtirish va [[Sekhukhune tumani]]dagi shaharchalar, sanoat korxonalari hamda aholini suv bilan taʼminlashdan iborat<ref name=beeld>{{cite news |last1=Celliers |first1=Heléne |title=De Hoop-dam eers later voltooi |url=http://www.beeld.com/sake/2014-02-16-de-hoop-dam-eers-later-voltooi |accessdate=18 June 2014|agency=Beeld|date=16 February 2014}}</ref>. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} 5lvu28ygp6fdazwm9exquqeji812ha5 0 1446687 6312072 6292124 2026-10-18T13:36:31Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312072 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Callibotys carapina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Crambidae]] | tasvir = }} '''Callibotys carapina''' — [[Crambidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Strand tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Yaponiya]] va [[Tayvan]]da uchraydi<ref>{{cite web |url=http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx |title=GlobIZ search |website=Global Information System on Pyraloidea |accessdate=2014-07-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141006084857/http://globiz.pyraloidea.org/Pages/Reports/TaxonReport.aspx |arxivsana=2014-10-06 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220127140303/http://gaga.biodiv.tw/new23/9411/190.htm |arxivsana=2022-01-27 |sarlavha=gaga.biodiv.tw |url=http://gaga.biodiv.tw/new23/9411/190.htm |qaralgan sana=2026-09-12}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q18391328}} [[Category:Pyraustinae]] {{Pyraustinae-stub}} gndeju66wo5lemzuuhccusj5wo6qhgo 0 1452920 6312514 6281588 2026-10-19T08:45:42Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312514 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452927 6312477 6281595 2026-10-19T07:17:05Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312477 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452928 6312476 6281596 2026-10-19T07:16:50Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312476 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452929 6312475 6283768 2026-10-19T07:16:49Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312475 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan aholi punkti<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Geografiyasi == Aholi punkt Goële platosining bir qismi boʻlgan tepalikda joylashgan. Uni shu departamentdagi kichik [[Dammartin-sur-Tigeaux]] aholi punktidan farqlash uchun ''Dammartin-en-Goële'' deb atashadi. [[Sharl de Goll aeroporti]]dan taxminan {{convert|10|km|mi}} shimoli-sharqda joylashgan. == Demografiyasi == Dammartin-en-Goële aholisi fransuz tilida ''Dammartinois'' deb ataladi. {{Historical populations |source = INSEE<ref name=pophist>[https://www.insee.fr/fr/statistiques/8643952?geo=COM-77153#tableau-POPREF_G1 Population municipale entre 1968 et 2023], INSEE</ref> |percentages = pagr |align = none |graph-pos = right |1968 |2049 |1975 |3476 |1982 |4528 |1990 |6620 |1999 |7805 |2007 |7967 |2012 |8464 |2017 |9920 |2023 |11907 }} == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] nswgmmyez3krs95uyhwnzjtr5dyynrh 0 1452930 6312392 6281598 2026-10-19T03:33:00Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312392 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452931 6312393 6281599 2026-10-19T03:33:01Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312393 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452932 6312391 6281600 2026-10-19T03:32:59Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312391 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452933 6312385 6281601 2026-10-19T03:21:45Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312385 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452934 6312388 6281602 2026-10-19T03:26:37Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312388 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452936 6312389 6281604 2026-10-19T03:28:28Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312389 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452937 6312394 6281605 2026-10-19T03:38:58Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312394 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452938 6312461 6281606 2026-10-19T06:55:03Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312461 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452939 6312474 6281607 2026-10-19T07:16:48Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312474 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452940 6312383 6281608 2026-10-19T03:02:43Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312383 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452941 6312382 6281609 2026-10-19T03:02:42Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312382 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452942 6312381 6281610 2026-10-19T03:02:37Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312381 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452943 6312380 6281611 2026-10-19T03:02:36Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312380 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452944 6312377 6281612 2026-10-19T03:00:34Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312377 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452945 6312376 6281613 2026-10-19T02:59:02Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312376 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452946 6312375 6281614 2026-10-19T02:59:01Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312375 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452947 6312374 6281615 2026-10-19T02:58:53Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312374 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452948 6312373 6281616 2026-10-19T02:58:51Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312373 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452949 6312372 6281617 2026-10-19T02:58:47Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312372 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452950 6312371 6281618 2026-10-19T02:56:42Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312371 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452951 6312370 6281619 2026-10-19T02:56:41Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312370 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452952 6312369 6281620 2026-10-19T02:56:40Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312369 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452953 6312353 6281621 2026-10-19T01:07:46Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312353 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452954 6312355 6281622 2026-10-19T01:17:01Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312355 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452955 6312358 6281623 2026-10-19T02:08:34Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312358 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452956 6312359 6281624 2026-10-19T02:12:46Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312359 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452957 6312361 6281625 2026-10-19T02:17:26Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312361 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452958 6312362 6281626 2026-10-19T02:20:26Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312362 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452959 6312363 6281627 2026-10-19T02:21:32Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312363 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452960 6312364 6281628 2026-10-19T02:21:48Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312364 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452961 6312367 6281629 2026-10-19T02:56:29Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312367 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452962 6312368 6281630 2026-10-19T02:56:36Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312368 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452963 6312350 6281631 2026-10-19T00:57:42Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312350 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452964 6312347 6281632 2026-10-19T00:32:23Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312347 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452965 6312335 6281633 2026-10-18T22:39:21Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312335 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452966 6312324 6281634 2026-10-18T19:15:06Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312324 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452967 6312323 6281635 2026-10-18T19:15:05Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312323 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452968 6312322 6281636 2026-10-18T19:15:04Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312322 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452969 6312321 6281638 2026-10-18T19:13:53Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312321 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452970 6312320 6281639 2026-10-18T19:09:49Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312320 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452971 6312318 6281640 2026-10-18T18:55:27Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312318 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452972 6312317 6281641 2026-10-18T18:55:26Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312317 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452973 6312314 6281642 2026-10-18T18:36:45Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312314 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452974 6312309 6281643 2026-10-18T18:26:48Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312309 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452975 6312306 6281644 2026-10-18T18:24:36Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312306 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1452976 6312307 6281646 2026-10-18T18:24:40Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312307 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Nord | jadvalda tuman = Seine-et-Marne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — Fransiyaning shimoliy qismidagi [[Il-de-Frans]] mintaqasining [[Seine-et-Marne]] departamentida joylashgan kommuna<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.insee.fr/fr/metadonnees/geographie/commune/77001-acheres-la-foret|sarlavha=Commune d'{{PAGENAMEBASE}}|nashriyot=INSEE|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.seine-et-marne.gouv.fr/content/download/1220/8974/file/RAA_n_13_bis_du_29_mars_2012_24_pages.pdf|sarlavha=Recueil des actes administratifs n° 13 bis du 29 mars 2012|nashriyot=Préfecture de Seine-et-Marne|qaralgan sana=23-09-2026|til=fr}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} [[Turkum: Seine-et-Marne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] 3tw2zppjg4ff0j60o114ca50d4vh8u8 0 1459314 6312357 6299445 2026-10-19T01:29:58Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312357 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Kanadalik paralimpiyachi sportchi}} [[Fayl:Colette Bourgonje - Inaugural Order of Sport Honours - Toronto - October 23, 2019 (cropped).jpg|thumb|right|Kolett Burgonye 2019-yilda Order of Sport mukofotini topshirish marosimida.]] '''Kolett Burgonye''' ({{lang-en|Colette Bourgonje}}; 1962-yil 17-yanvarda tugʻilgan) — kanadalik [[Paralimpiya oʻyinlari|Paralimpiya]] [[Changʻi poygasi|changʻi poygachisi]] va yengil atletika sportchisi. Burgonye [[Metislar|metis]] hisoblanadi<ref>{{Cite book|title=The Girl and the Game: A History of Women's Sport in Canada, Second Edition|url=https://archive.org/details/girlgamehistoryo0000hall_w6c2|last=Hall|first=M. Ann|publisher=University of Toronto Press|year=2016|isbn=978-1-4426-3412-1|location=Toronto|pages=[https://archive.org/details/girlgamehistoryo0000hall_w6c2/page/288 288]}}</ref>. U [[Yozgi Paralimpiada oʻyinlari|Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida]] toʻrtta bronza medalini hamda [[Qishki Paralimpiada oʻyinlari|Qishki Paralimpiya oʻyinlarida]] changʻi poygalari boʻyicha medallarni qoʻlga kiritgan<ref>{{Cite web|url=https://indigenoussporthistory.ca/colette-bourgonje|title=Colette Bourgonje|website=Indigenous Sport History|language=en-US|access-date=2019-05-16}}</ref>. Burgonyening [[2010-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlari]]da sit-skida uchish boʻyicha 10&nbsp;km masofada olgan [[kumush medali]] Kanadaning oʻz uyida oʻtgan oʻyinlardagi birinchi medali boʻlgan<ref>[http://www.newswire.ca/en/releases/archive/March2010/14/c9735.html Newswire]</ref><ref>{{Cite news|work=The Canadian Press|title=Today in History - March 14|date=March 1, 2013|id = {{ProQuest|1314339580}}}}</ref>. U oʻrindosh jismoniy tarbiya oʻqituvchisi boʻlib ishlaydi va hozirda [[Prins-Albert (Saskachevan)|Prins-Albert]] shahrida istiqomat qiladi<ref>{{Cite web |url=http://www.vancouver2010.com/paralympic-games/cross-country-skiing/athletes/colette-bourgonje_ath3001432Jd.html |title=Vancouver 2010 Profile |access-date=2010-03-14 |archive-date=2010-04-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100409004422/http://www.vancouver2010.com/paralympic-games/cross-country-skiing/athletes/colette-bourgonje_ath3001432Jd.html |url-status=dead }}</ref><ref name=":2">{{Cite web|url=https://www.spsd.sk.ca/school/colettebourgonje/About/Pages/default.aspx|title=About our school|website=Colette Bourgonje School|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220221035016/https://www.spsd.sk.ca/school/colettebourgonje/About/Pages/default.aspx|arxivsana=2022-02-21|qaralgan sana=2026-10-03}}</ref>. Kolett sharafiga Saskatun shahridagi boshlangʻich maktabga uning nomi berilgan<ref name=":2" /><ref>{{Cite news|title=Posthumous award goes to long-time trustee|last=Adam|first=Betty Ann|date=April 20, 1999|work=Star - Phoenix|id = {{ProQuest|348444928}}}}</ref>. 1997-yilda [[Porkupayn-Pleyin]]da uni muvaffaqiyatli paralimpiyachi sifatidagi xizmatlarini eʼtirof etuvchi yodgorlik oʻrnatilgan<ref name=":7">{{Cite book|title=Moving Forward : The Journey of Paralympian Colette Bourgonje|url=https://archive.org/details/movingforwardjou0000bish|last=Harelkin Bishop|first=Mary|publisher=Driverworks Inc|year=2010|isbn=978-0981039442}}</ref>. 2019-yilda u „[[Order of Sport]]“ ordeni bilan mukofotlanib, [[Kanada sporti shon-sharaf zali]]ga kiritilgan, shuningdek, 2021-yilda Saskachevan sporti shon-sharaf zali aʼzosiga aylangan<ref name=":8">{{Cite web|url=https://thestarphoenix.com/sports/local-sports/sask-paralympian-colette-bourgonje-among-canadas-sports-hall-of-fame-2019-inductees|title=Sask. Paralympian Colette Bourgonje among Canada's Sports Hall of Fame 2019 inductees|publisher=Saskatoon StarPhoenix|date=2019-05-27|language=en|access-date=2019-05-30}}</ref><ref name=":9">{{Citation|title=2021 Saskatchewan Sports Hall of Fame Induction Announcement|url=https://www.youtube.com/watch?v=c5tPJZzFwTU |archive-url=https://ghostarchive.org/varchive/youtube/20211215/c5tPJZzFwTU |archive-date=2021-12-15 |url-status=live|language=en|access-date=2021-05-20}}{{cbignore}}</ref>. == Yoshlik yillari == Burgonye gollandcha familiyaga ega boʻlsa-da, u onasi tomondan Kanada tub xalqlariga mansub [[Shimoli-gʻarbiy hududlar]]dagi [[Batosh]]da metislar hukumatini tuzgan [[Gabriel Dumont]]ga borib taqaladi<ref name=":7" /><ref name=":3">{{Cite news|title=Closing ceremonies end months of excitement|last=Bramham|first=D.|date=March 22, 2010|work=Daily Townsman|id = {{ProQuest|356496581}}}}</ref>. Uning otasi elektrik boʻlib, oʻz biznesiga ega boʻlgan, ammo [[alkogolizm]] sababli uni saqlab qololmagan. Qiyin damlarda Kolett va boshqa farzandlarga onasi Sheila hamda buvisi suyanch boʻlgan.1984-yil Kolett [[bakalavriat]]da tahsil olayotgan davrda, otasi oilani tashlab ketgan<ref name=":7" />. Sportchi bolaligi va oʻsmirligida koʻplab sport turlari bilan shugʻullangan hamda xokkey, futbol va turli yengil atletika musobaqalarida muvaffaqiyat qozongan<ref name=":7" />. == Avtomobil halokati == 1980-yilda, oʻrta maktabni bitirishiga ikki oy qolganda, Burgonye avtomobil halokatiga uchrab, falajlanib qolgan. U bunga qadar [[kross yuguruvchisi]] boʻlgan va koʻplab universitetlardan sport stipendiyasi takliflarini olgan<ref name=":7" /><ref name=":4">{{Cite news|title="This is an amazing woman"; book tells story of enduring, decorated Sask. athlete|last=Pruden|first=J.G.|date=February 22, 2010|work=Star - Phoenix|id = {{ProQuest|349093712}}}}</ref>. Akasi [[Gudzon qoʻltigʻi]]ga borishi kerak boʻlganligi sababli Kolett va uning oʻsha vaqtdagi yigiti uni akasining yangi mashinasida olib borib qoʻyishgan. Qaytish yoʻlida u rulni yigitiga topshirgan, yigiti sirpanchiq yoʻlda boshqaruvni yoʻqotishi natijasida Kolett mashinadan otilib ketgan. Halokat natijasida uning oʻpkasi teshilgan, [[toʻsh suyak]] va orqa umurtqasi singan<ref>{{Cite news|title=Bourgonje moves from medallist to mentor; Sask. star Hudak under wing|last=Zary|first=D.|date=September 30, 2014|work=Star - Phoenix|id = {{ProQuest|1566722819}}}}</ref><ref name=":1">{{Cite news|title=Colette Bourgonje|last=Shoemaker|first=Neil|date=February 8, 1997|work=Star - Phoenix|id = {{ProQuest|348384595}}}}</ref>. Umurtqa pogʻonasining 98 foizi uzilgan va egilishini saqlab qolish uchun orqasiga ikkita [[Harrington rod]] oʻrnatilgan<ref name=":7" />. [[Saskachevan universiteti]] Jismoniy tarbiya kolleji professori Barbara Dorsi kasalxonada Burgonyeni yoqlab kelagan va uni baxtsiz hodisaga qaramay oʻqishga kirish fikridan qaytmaslikka undagan. U Kolett oʻn ikkinchi sinfni tugatgan soʻng universitet uni qabul qilishiga vaʼda bergan<ref name=":7" /> Avariyadan koʻp oʻtmay Saskachevan Nogironlar Sport Assotsiatsiyasi uni paralimpiada sporti bilan tanishtirgan<ref name=":5">{{Cite web|url=https://sirc.ca/news/legendary-paralympic-cross-country-skier-colette-bourgonje-calls-it-career-dual-winter-and|title=Legendary Paralympic Cross-Country Skier Colette Bourgonje Calls it a Career —Dual winter and summer athlete retires with 10 Paralympic medals|last=Dornan|first=Chris|date=June 13, 2014|website=SIRC}}</ref>. U 1980-yilning yozini reabilitatsiyada oʻtkazgan va mahalliy gazetada oʻz jamiyatiga doimiy qoʻllab-quvvatlovi uchun oʻz minnatdorchiligini bildirilgan eʼlon chop etgan<ref name=":7" />. == Sportdagi faoliyati == Burgonye dastlab Saskachevan Nogironlar Sport Assotsiatsiyasi tomonidan para sportga jalb qilingan va 1987-yilda assotsiatsiyaga aʼzo boʻlgan<ref name=":7" /><ref name=":5" />. Dastlab u mustaqil shugʻullanishiga toʻgʻri kelgan, chunki imkoniyati cheklangan sportchilarni tayyorlashni biladigan murabbiylar juda kam boʻlgan. Sportchi oʻz mashgʻulotlarida maktabda olgan bilimlari va jarohatdan oldingi tajribasidan foydalangan. Hamda oʻziga ortiqcha zoʻriqish bermaslikka harakat qilgan<ref name=":7" />. {| class="wikitable" |+ !Medallar !Musobaqa !Oʻyinlar |- |Oltin |800m nogironlar arabachasidagi poyga |[[1990-yilgi Hamdoʻstlik oʻyinlari]] |- |Bronza |100m va 800m nogironlar arabachasidagi poyga |[[1992-yilgi Yozgi Paralimpiada oʻyinlari]] oʻyinlari]] |- |Bronza |100m va 200m nogironlar arabachasidagi poyga |[[1996-yilgi Yozgi Paralimpiada oʻyinlari]] |- |Kumush |2.5&nbsp;km va 5&nbsp;km para-nordik oʻtirgan holda changʻi uchish |[[1998-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlari]] |- |Bronza |5&nbsp;km erkin usul va 10&nbsp;km klassik para-nordik changʻi |[[2006-yilgi Qishki Paralimpiada oʻyinlari]] |- |Kumush |5&nbsp;km va 10&nbsp;km para-nordik oʻtirgan holda changʻi uchish |[[2010-yilgi Qishki Paralimpiya oʻyinlari]] |- |Oltin |10 km oʻtirgan holda changʻi uchish |'''2011-yilgi IPC Biatlon va changʻi poygalari boʻyicha jahon chempionati''' |} <ref name=":1" /><ref>{{Cite news|title=And the awards go to...|date=June 24, 1998|work=Star - Phoenix|id = {{ProQuest|348472786}}}}</ref> Burgonye ham Yozgi, ham Qishki Paralimpiya oʻyinlarida medal qoʻlga kiritgan kam sonli kanadalik sportchilardan biridir<ref name=":3" />. U sit-ski boʻyicha oltita Qishki Paralimpiya oʻyinlarida hamda nogironlar aravachasidagi poygachi sifatida uchta Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida ishtirok etgan<ref>{{Cite news|title=Game finishes 100 metres in Moose Jaw|date=June 10, 2014|work=Prince Albert Daily Herald|id = {{ProQuest|2000911722}}}}</ref>. U [[1998-yilgi Qishki Olimpiada oʻyinlari|1998-yilgi Oʻyinlar]]dagi kumush medallaridan birini Pet Prokopchukka taqdim etgan, chunki u Saskachevanda oʻtirib uchiladigan changʻilarni takomillashtirish tashabbusini ilgari surgan<ref name=":7" />. 2010-yilda Vankuverdagi Olimpiada oʻyinlarida qatnashib, Kanada tuprogʻida birinchi medalni qoʻlga kiritgan. Shundan soʻng uning yoshi haqida savol berilganda, sportchi „yosh hech narsa emas, munosabat hammasini hal qiladi va men bugun shu qoida bilan yashayman“ deb javob bergan<ref>{{Cite web|url=http://www.daniellechartier.ca/speeches/mar_16_2010.html|title=Danielle Chartier - Speeches|website=www.daniellechartier.ca|access-date=2018-11-14}}</ref>. Burgonye shuningdek, 2010-yilda dunyo boʻylab 30 nafar individual sportchining Olimpiya va Paralimpiya oʻyinlariga tayyorgarligini qoʻllab-quvvatlovchi Team [[Visa Inc.]] dasturi aʼzosi boʻlgan<ref>{{Cite news|title=Team Visa athletes Brian McKeever and Colette Bourgonje triumph at the Vancouver 2010 Paralympic winter games|date=March 16, 2010|work=Canada NewsWire|id = {{ProQuest|455084362}}}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1962-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kanadalik sportchilar]] tg11a74l5ht66hdcwtwisucuaanuhql 0 1459550 6312044 6300046 2026-10-18T13:19:13Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312044 wikitext text/x-wiki {{Bino bilgiqutisi | name = Cacabey madrasasi | native_name = {{lang-tr|Cacabey Medresesi}} | image = Cacabey.jpg | location = [[Kırşehir]], [[Turkiya]] | coordinates = {{coord|39.1467|34.1606|type:landmark|display=inline,title}} | groundbreaking_date = | stop_date = 1272 | completion_date = 1273 }} '''Cacabey madrasasi''' ({{Lang-tr|Cacabey Medresesi}}) — [[Turkiya]]ning [[Kırşehir]] shahrida joylashgan [[Saljuqiylar]] davriga oid tarixiy [[madrasa]]. [[Koʻniya sultonligi|Onadoʻli Saljuqiylar sultonligi]] hukmronligi davrida 1272—1273-yillarda qurilgan boʻlib, dastlab [[rasadxona]] va taʼlim muassasasi sifatida faoliyat yuritgan, bugungi kunda esa [[masjid]] sifatida foydalaniladi. Markaziy Onadoʻlining eng mashhur diqqatga sazovor obidalaridan biri. Onadoʻli Saljuqiylar davriga oid madrasalaridan biri boʻlgan Cacabey madrasasi 2014-yilda [[Jahon merosi|UNESCOning Jahon merosi roʻyxati]]ga kiritilgan<ref>{{cite web |title=Cacabey Madrasa |url=https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5907/ |website=UNESCO World Heritage Centre |access-date=2025-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250417193920/https://whc.unesco.org/en/tentativelists/5907/ |archive-date=2025-04-17 |url-status=live }}</ref>. == Tarixi == Cacabey madrasasi Kırşehirning Saljuqiylar davridagi hokimi, ilm-fan va taʼlim homiysi, nufuzli davlat arbobi Nuriddin ibn Jaja tomonidan bunyod ettirilgan. Bino Saljuqiylar davlatida ilmiy va intellektual faoliyat yuksalgan davrda, milodiy 1272—1273-yillarda (hijriy 671-yil) qurilgan. Madrasa faoliyati, ayniqsa, [[astronomiya]] fani boʼyicha taʼlim berishga ixtisoslashtirilgan boʻlib, [[rasadxona]] bilan uygʻunlashtirilgan taʼlim majmuasining [[islom]] olamidagi eng qadimgi namunalaridan biri hisoblanadi<ref name="Goodwin">Goodwin, Godfrey (1999). ''A History of Ottoman Architecture''. Thames & Hudson. p. 55. {{ISBN|978-0500274291}}.</ref>. == Meʼmorchiligi == Madrasa Saljuqiylar meʼmorchiligi asosida bunyod etilgan. Bino toʻgʻri toʻrtburchak shaklidagi hovli, uning atrofida joylashgan dars xonalari hamda talabalar uchun moʼljallangan hujralardan tashkil topgan. Peshtoqi [[muqarnas]] va geometrik oʻymakorlik naqshlari bilan serhasham tarzda bezatilgan. Madrasaning eng oʻziga xos jihatlaridan biri uning [[minora]] va [[Gumbaz|gumbazi]] boʼlib, taxminlarga koʻra, ulardagi maxsus tuynuklar orqali astronomik kuzatuvlar amalga oshirilgan<ref name="Eyice">Eyice, Semavi (1980). „Anadolu’da Selçuklu Medreseleri“. In ''Sanat Tarihi Yıllığı'', Vol. X. İstanbul Üniversitesi Yayınları.</ref>. == Rasadxona == Cacabey madrasasini boshqa koʻplab madrasalardan ajratib turadigan jihat uning meʼmoriy tuzilishida rasadxonaning ham oʼrin egallashidir. Silindrsimon minora va gumbaz kabi ayrim meʼmoriy elementlar binodan osmon jismlarini kuzatish uchun foydalanilganini koʻrsatadi. Astronomiyaga alohida qiziqish bildirgan Saljuqiylar davrining ilmiy izlanishlarga boʻlgan eʼtibori ushbu inshootda ham oʻz aksini topgan<ref name="Sevim">Sevim, Ali (2003). ''Selçuklu Devletleri Tarihi''. Türk Tarih Kurumu Yayınları. {{ISBN|9789751604575}}.</ref>. == Bugungi holati == Keyingi asrlarda madrasa oʻzining taʼlim muassasasi sifatidagi faoliyatini toʻxtatib, [[Masjid|masjidga]] aylantirilgan. Bino bir necha bor, ayniqsa, Respublika davrida restavratsiya qilingan. Hozirgi kunda Cacabey madrasasi masjid sifatida faoliyat yuritadi va madaniy meros obyekti sifatida tashrif buyuruvchilar uchun ochiq. Inshoot [[Turkiya Respublikasi Madaniyat va turizm vazirligi|Turkiya Madaniyat va turizm vazirligi]] tomonidan muhofaza qilinadigan tarixiy yodgorliklar roʻyxatiga kiritilgan<ref name="CultureMinistry">[https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/kirsehir/gezilecekyer/cacabey-camisi Ministry of Culture and Tourism of Turkey — Cacabey Mosque]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum}} * [https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/kirsehir/gezilecekyer/cacabey-camisi Cacabey madrasasining rasmiy turizm sahifasi] * [https://web.archive.org/web/20251007113934/https://www.archnet.org/sites/1617 Archnet — Cacabey madrasasi] {{Turkiya masjidlari}} [[Turkum:Saljuqiylar meʼmorchiligi]] [[Turkum:Turkiyadagi masjidlar]] [[Turkum:Turkiyadagi madrasalar]] jcl1304zwt864rpgv6sgb3g8l63mjvn 0 1459607 6312163 6308067 2026-10-18T14:10:11Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312163 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Camillea tinctor | tasvir = | izoh = | tasvir_2 = | izoh_2 = | olam = Zamburugʻlar | tip = Askomitsetlar | sinf = Sordariomitsetlar | infrasinf = | turkum = Xylariales | kenja_turkum = | oila = Graphostromataceae | kenja_oila = | urugʻ = Camillea | urugʻ_muallif = | turlari = | binar_nomi = Camillea tinctor | muallif = ([[Miles Joseph Berkeley]]) [[Thomas Læssøe]], [[Jack D. Rogers]] & Anthony J. S. Whalley (1989) | xilma-xillik = | sinonimlari_manbasi = | sinonimlari = *''Sphaeria tinctor'' <small>[[Miles Joseph Berkeley]] (1845)</small> *''Diatrype tinctor'' <small>([[Miles Joseph Berkeley]]) [[Pier Andrea Saccardo]] (1882)</small> *''Hypoxylon tinctor'' <small>([[Miles Joseph Berkeley]]) [[Mordecai Cubitt Cooke]] (1883)</small> *''Nummularia tinctor'' <small>([[Miles Joseph Berkeley]]) [[Job Bicknell Ellis]] & [[Benjamin Matlack Everhart]] (1892)</small> *''Valsa tinctor'' <small>([[Miles Joseph Berkeley]]) [[Otto Kuntze]] (1898)</small> *''Numulariola tinctor'' <small>([[Miles Joseph Berkeley]]) P.M.D.Martin (1969)</small> | sarlavha = | sarlavha_matn = | sarlavha1 = | sarlavha_matn1 = | sarlavha2 = | sarlavha_matn2 = | diapazon_xaritasi = | diapazon_xaritasi_izohi = }} '''''Camillea tinctor''''' — [[Graphostromataceae]] oilasiga mansub zamburugʻ turi. U qurib borayotgan yoki zaiflashgan daraxtlarni (masalan, [[chinor]], [[eman]] yoki [[qaragʻay/qayragʻoch|qayragʻoch]]) zararlaydigan oʻsimlik [[Patogen|patogeni]] va [[Saprofit|saprofit]] hisoblanadi. Zamburugʻ yirik shoxlar yoki daraxt tanasida [[Saraton (kasallik)|saraton]] jarohatlarini keltirib chiqaradi. Ushbu zamburugʻning [[askospora|askosporalari]] shamol yoki yomgʻir yordamida tarqalib, daraxtlardagi mavjud jarohatlarni zararlashi mumkin<ref name="USDA">{{cite web |title=A Guide to Major Insects, Diseases, Air Pollution Injury, and Chemical Injury of Sycamore |url=https://bugwoodcloud.org/resource/files/4772.pdf |publisher=USDA Forest Service - Southern Research Station |access-date=29 May 2023}}</ref><ref name="UoAExtension">{{cite web |title=Hypoxylon Canker on Shade Trees |url=https://www.uaex.uada.edu/counties/white/news/horticulture/shade-trees-hypoxylon-canker.aspx |publisher=University of Arkansas Extension |access-date=29 May 2023 |language=en}}</ref><ref>{{cite web |last1=Tartter |first1=Vivien |title=Blotches, Spots, and Bumps on Logs |url=https://newyorkmyc.org/wp/wp-content/uploads/2019/06/NYMS_Spring_2018_email.pdf |pages=6–7 |publisher=New York Mycological Society |access-date=30 May 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230530042240/https://newyorkmyc.org/wp/wp-content/uploads/2019/06/NYMS_Spring_2018_email.pdf |arxivsana=2023-05-30}}</ref>. == Taksonomiya == Zamburugʻ dastlab 1845-yilda mikolog [[Miles Joseph Berkeley]] tomonidan ''Sphaeria tinctor'' sifatida [[Ilmiy tasnif|tasvirlangan]]<ref name="Berkeley 1845"/>. [[Mordecai Cubitt Cooke]] uni 1883-yilda ''[[Hypoxylon]]'' turugʻiga oʻtkazgan<ref name="Cooke 1883"/> va u uzoq vaqt davomida ushbu urugʻ aʼzosi sifatida tanilgan. [[Takson]] 1989-yilda ''[[Camillea]]'' urugʻiga koʻchirilgan<ref name="Laessøe et al. 1989"/>. == Manbalar == {{Manbalar|refs= <ref name="Berkeley 1845">{{cite journal |last1=Berkeley |first1=M.J. |year=1845 |title=Decades of fungi. Decades VIII-X. Australian and North American fungi |journal=London Journal of Botany |volume=4 |pages=298–315 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/773452}}</ref> <ref name="Cooke 1883">{{cite journal |last1=Cooke |first1=M.C. |year=1883 |title=''Hypoxylon'' and its allies |journal=Grevillea |volume=11 |issue=60 |pages=121–140}}</ref> <ref name="Laessøe et al. 1989">{{cite journal |last1=Laessøe |first1=T. |last2=Rogers |first2=J.D. |last3=Whalley |first3=A.J.S. |title=''Camillea'', ''Jongiella'' and light-spored species of ''Hypoxylon'' |url=https://archive.org/details/sim_fungal-biology_mycological-research_1989-09_93_2/page/121 |journal=Mycological Research |volume=93 |issue=2 |year=1989 |doi=10.1016/s0953-7562(89)80111-x |pages=121–155}}</ref> }} {{Taxonbar|from=Q80980176|from2=Q5961544|from3=Q59511979}} [[Turkum:Xylariales]] [[Turkum:Zamburugʻ turlari]] {{fungus-plant-disease-stub}} sdv5ftjabq5w487jevslezktsllftrn 0 1461164 6312485 6302608 2026-10-19T07:38:26Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312485 wikitext text/x-wiki {{Use dmy dates|date=May 2023}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Daniel Almaral | tasvir = | toʻliqism = Daniel Almaral Mendoza | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1983|2|15|df=y}}<ref>{{cite web |title=Daniel Almaral |url=https://www.worldfootball.net/person/pe93648/daniel-almaral/ |website=worldfootball.net |publisher=HEIM:SPIEL Medien GmbH & Co. KG |access-date=2024-yil 3-may |language=en}}</ref> | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Jalisco]], Meksika | joriyklub = | klubraqami = | boʻyi = 1.76 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = 2004–2007 | klublar1 = [[Atlas F.C.|Atlas]] | isht1 = 12 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2005–2006 | klublar2 = {{ijara}} [[Coyotes de Sonora]] | isht2 = 36 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2006–2007 | klublar3 = {{ijara}} [[Académicos de Atlas|Académicos]] | isht3 = 23 | gollar3 = 1 | boshliqyillar1 = 2011–2018 | boshliqklublar1 = [[Atlas F.C.|Atlas Reserves and Academy]] | boshliqyillar2 = 2019–2020 | boshliqklublar2 = [[Atlético San Luis|Atlético San Luis Reserves and Academy]] }} '''Daniel Almaral Mendoza''' ([[1983-yil]] [[15-fevral]]da tugʻilgan) — meksikalik [[Futbol|futbol]] murabbiyi va sobiq futbolchisi. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20261008143949/https://sub15.ligamx.net/cancha/cuerpotecnico/26146/eyJpZENsdWIiOiA3NX0%3D/daniel-almaral-mendoza] {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Almaral, Daniel}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Atlas F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Liga MX futbolchilari]] [[Turkum:Ascenso MX futbolchilari]] [[Turkum:XXI asr Meksika sportchilari]] {{Mexico-footy-defender-1980s-stub}} inja7pqn7uqibckx9i9r6jz9z3rclwx 0 1462033 6312543 6303749 2026-10-19T09:33:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312543 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = David Rojina | tasvir = | toʻliq_ism = David Alejandro Rojina Reyes | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1988|6|16|df=y}} | tavallud_joyi = [[Ciudad Nezahualcóyotl|Nezahualcóyotl]], Meksika | boʻyi = 1.80 m | joriyklub = | pozitsiyasi = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | raqami = | yillar1 = –2008 | klublar1 = CF América U19 | isht1 = 40 | gollar1 = 1 | yillar2 = 2008–2009 | klublar2 = [[Club América Reserves|CF America II]] | isht2 = 23 | gollar2 = 2 | yillar3 = 2009–2010 | klublar3 = [[Bray Wanderers A.F.C.|Bray Wanderers]] | isht3 = 2 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2010 | klublar4 = [[Club Tijuana|Tijuana]] | isht4 = 0 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2010 | klublar5 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] | isht5 = 0 | gollar5 = | yillar6 = 2010–2011 | klublar6 = [[El Tanque Sisley|CDC El Tanque Sisley]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 2014 | klublar7 = [[Club Atlético Zacatepec|Zacatepec]] | isht7 = | gollar7 = }} '''David Alejandro Rojina Reyes''' (shuningdek, '''David Ryes''' nomi bilan ham tanilgan; [[1988-yil]] [[16-iyun]]da [[Ciudad Nezahualcóyotl|Nezahualcóyotl]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi boʻlib, markaziy himoyachi pozitsiyasida toʻp surgan. == Faoliyati == Reyes oʻz faoliyatini Meksikada „[[Socio Águila]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web|url=http://www.femexfut.org.mx/portalv2/default.aspx?s=453&ep=487|title=Tabla de Debutantes|work=[[Mexican Football Federation]] official site|language=Spanish|accessdate=2009-11-11|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110716055430/http://www.femexfut.org.mx/portalv2/(jf4k4w450dnonly2iy4quvq3)/default.aspx?s=453&ep=487|arxivsana=2011-07-16}}</ref>. 2009-yil sentyabr oyida futbolchi [[League of Ireland Premier Division]] turniri vakili boʻlgan „[[Bray Wanderers]]“ klubi bilan shartnoma imzolagan<ref>{{cite web|url=http://www.braywanderers.com/squad.php|title=Squad|work=[[Bray Wanderers A.F.C.]] official site|accessdate=2009-11-11}}</ref>. Rojina ushbu jamoa safida ikkita oʻyinda maydonga tushdi va bitta gol urishga muvaffaq boʻlgan<ref>{{cite web|url=http://soccer-stats.irishtimes.com/?Lang=0&CPID=95&CTID=34&TEID=1987&pStr=Squad_Stats|title=Soccer statistics {{!}} Bray Wanderers Squad Statistics|work=[[The Irish Times]]|accessdate=2009-11-11|archive-url=https://wayback.archive-it.org/10702/20140403034513/http://soccer-stats.irishtimes.com/?Lang=0&CPID=95&CTID=34&TEID=1987&pStr=Squad_Stats|archive-date=2014-04-03|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web | url=https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx/exporto-veracruz-jugadores-a-uruguay | title=Exportó Veracruz jugadores a Uruguay | publisher=mediotiempo.com | date=7 August 2010 | language=es | accessdate=24 November 2020 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Rojina, David}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Liga MX futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:El Tanque Sisley futbolchilari]] [[Turkum:Bray Wanderers F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-1980s-stub}} skhuev1v3adt3aam2o068l5180fpj16 0 1462101 6312056 6303975 2026-10-18T13:32:57Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312056 wikitext text/x-wiki '''Calcot Chambre''' (taxminan 1573-yil — 1635-yil 29-oktabr) — ingliz-irland siyosatchisi. 1626-yilgi [[Angliya parlamenti]]da [[Banbury (saylov okrugi)|Banbury]] saylov okrugi vakili bo‘lgan<ref>{{Cite web |title=Banbury {{!}} History of Parliament Online |url=http://www.histparl.ac.uk/volume/1604-1629/constituencies/banbury |access-date=2023-08-04 |website=www.histparl.ac.uk}}</ref>. Chambre [[Oxfordshire]] grafligining Williamscote qishlog‘ida tug‘ilgan. [[Irlandiya]]ning [[Wicklow (graflik)|Wicklow]] grafligidagi Carnew shahrida vafot etgan va dafn qilingan<ref>{{Cite web |title=CHAMBRE, Calcot (c.1573-1635), of Williamscote, Oxon. and Carnew, co. Wicklow {{!}} History of Parliament Online |url=https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1604-1629/member/chambre-calcot-1573-1635 |access-date=2023-08-04 |website=www.historyofparliamentonline.org |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230804152321/https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1604-1629/member/chambre-calcot-1573-1635 |arxivsana=2023-08-04}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1626-Angliya-MP-stub}} q2zzleiebc5kzbceayjiu16rpi755hm 0 1462672 6312484 6306744 2026-10-19T07:38:01Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312484 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Daniel Acosta | toʻliq_ism = Daniel Acosta García | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1991|6|10|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | tasvir = | boʻyi = 1.75 m | pozitsiyasi = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | raqami = | yoshlar_yillari1 = {{0|0000}}–2012 | yoshlar_klublari1 = [[Club América|América]] | yillar1 = 2012–2014 | klublar1 = [[Club América|América]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2013 | klublar2 = [[Venados F.C.|Mérida]] (ijara) | isht2 = 20 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2014 | klublar3 = → [[Tecos F.C.|Tecos]] (ijara) | isht3 = 12 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2014 | klublar4 = [[Mineros de Zacatecas]] | isht4 = 3 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2015 | klublar5 = [[Tlaxcala F.C.|Tlaxcala]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2015–2016 | klublar6 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | isht6 = 6 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2017 | klublar7 = [[Tlaxcala F.C.|Tlaxcala]] | isht7 = | gollar7 = | pcupdate = | ntupdate = }} '''Daniel Acosta''' ([[1991-yil]] [[10-iyun]]da [[Mexiko]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi boʻlib, oxirgi marta „Tlaxcala“ klubida toʻp surgan<ref>{{Soccerway|daniel-acosta-garcia/247791}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.ascensomx.net/cancha/jugador/71571/eyJpZENsdWIiOiAyfQ==|title=LIGA BBVA Bancomer MX|publisher=ascensomx.net|accessdate=2015-10-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190818093736/http://www.ascensomx.net/cancha/jugador/71571/eyJpZENsdWIiOiAyfQ==|arxivsana=2019-08-18}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Acosta, Daniel}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Venados F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Tecos F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Mineros de Zacatecas futbolchilari]] [[Turkum:Tlaxcala F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Atlante F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-1990s-stub}} dfc007whvnjy6sstljo6ji7s1qeml08 0 1463321 6312387 6307501 2026-10-19T03:23:05Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312387 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Cristian González | toʻliqism = José Cristian González Herrera | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1993|3|22|df=y}} | tavallud_joyi = [[Ario de Rosales]], Meksika | boʻyi = 1.83 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yoshlikyillari1 = 2011–2013 | yoshlikklublari1 = [[Houston Dynamo]] | yillar1 = 2014 | klublar1 = [[Sacramento Republic]] | isht1 = 4 | gollar1 = 0 | club-update = 2014-yil 22-sentyabr }} '''José Christian González''' ([[1993-yil]] [[22-mart]]da [[Ario de Rosales]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Faoliyati == Gonzalez 2011–2013-yillarda „[[Houston Dynamo]]“ akademiyasi aʼzosi boʻlgan, 2014-yil mart oyida [[USL Pro]] ligasining „[[Sacramento Republic]]“ klubi safiga oʻtgan<ref name="sacrepublicfc">{{cite web|url=http://www.sacrepublicfc.com/republic-fc-adds-jack-avesyan-jose-cristian-gonzalez-ivan-mirkovic-and-octavio-guzman-to-roster/#.U2_HGfldXuM|title=Sacramento Republic FC Republic FC Adds Jack Avesyan, Jose "Cristian" Gonzalez, Ivan Mirkovic and Octavio Guzman to Roster. » Sacramento Republic FC|publisher=sacrepublicfc.com|access-date=2014-yil 11-may|archive-url=https://web.archive.org/web/20160925155649/http://www.sacrepublicfc.com/republic-fc-adds-jack-avesyan-jose-cristian-gonzalez-ivan-mirkovic-and-octavio-guzman-to-roster/#.U2_HGfldXuM|archive-date=2016-09-25|url-status=dead}}</ref>. == Sovrinlari == '''Sacramento Republic''' * USL kubogi: 2014 == Manbalar == {{Reflist}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20160925155649/http://www.sacrepublicfc.com/republic-fc-adds-jack-avesyan-jose-cristian-gonzalez-ivan-mirkovic-and-octavio-guzman-to-roster/#.U2_HGfldXuM José Cristian González] {{DEFAULTSORT:Gonzalez, Cristian}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Sacramento Republic FC futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-1990s-stub}} kkkcnhhc69aiv4z6s6xnckdg1c9dg8z 0 1463973 6312308 6309512 2026-10-18T18:26:36Z Shirin Khaydaralieva 130186 /* Mansabdor shaxslar ro‘yxati */ 6312308 wikitext text/x-wiki {{thr}} {{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] --> {{Use dmy dates|date=May 2026}} [[File:Presidential Standard of Egypt.svg|thumb|250px|Misrning amaldagi prezidentlik standarti (1985–hozirgi)]] {{multiple image | align = right | image1 = Presidential Standard of Egypt 1972-1984.svg | width1 = 130 | alt1 = | caption1 = Sobiq Prezident standarti (1972–1984) | image2 = Flag of the President of the Republic of Egypt (1953-1958).svg | width2 = 130 | alt2 = | caption2 = Sobiq Prezident standarti (1953–1958) | footer = }} [[Misr prezidenti]] lavozimi Misrning davlat va hukumat boshligʻi hamda [[Misr Qurolli Kuchlari]]ning Oliy qoʻmondoni hisoblanadi. Prezident [[Misr Konstitutsiyasi]]ga koʻra, xalq ovozi bilan olti yillik muddatga saylanadi. Birinchi prezident [[Muhammad Nagib]] 1953-yil 18-iyunda Respublika eʼlon qilinganidan keyin qasamyod qilgan. Amaldagi prezident [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]] boʻlib, u 2014-yil 8-iyunda oʻz lavozimga kirishgan. == Prezidentlik tarix == Misrning birinchi prezidenti 1952-yilgi [[Iyul inqilobi (Misr)|Misr inqilobi]]ga rahbarlik qilgan „Erkin zobitlar“ harakati yetakchilaridan biri Muhammad Nagib boʻlgan. U 1953-yil 18-iyunda, Misr respublika deb eʼlon qilingan kuni, prezident lavozimiga kirishgan. Shundan buyon ushbu lavozimni yana besh kishi egallagan: [[Jamol Abdul Nosir]], [[Anvar Sadat]], [[Husni Muborak]], [[Muhammad Mursiy]] va [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]]. Bundan tashqari, Anvar Sadatning oʻldirilishi va Husni Muborakning uning vorisi etib saylanishi oraligʻida [[Sufiy Abu Tolib]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. 2013-yilgi davlat toʻntarishi natijasida Muhammad Mursiy hokimiyatdan chetlatilganidan soʻng esa [[Adli Mansur]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. [[Misr inqilobi (2011-2013)|2011-yilgi Misr inqilobi]] davomida Husni Muborak 2011-yil 11-fevralda isteʼfoga chiqqanidan soʻng<ref>{{Cite news|last1=McGreal|first1=Chris|url=https://www.theguardian.com/world/2011/feb/11/hosni-mubarak-resigns-egypt-cairo|title=Hosni Mubarak resigns – and Egypt celebrates a new dawn|date=11 February 2011|work=The Guardian|access-date=26 February 2020|last2=Shenker|first2=Jack|issn=0261-3077}}</ref>, prezidentlik lavozimi boʻsh qoldi. Davlat rahbari va hukumat rahbari vazifalarini Qurolli Kuchlar Oliy kengashi (SCAF) raisi, [[Feldmarshal]] [[Muhammad Husayn Tantoviy]] bajardi<ref>[https://abcnews.go.com/Blotter/egypt-trades-torture-supervisor-mubaraks-poodle/story?id=12895439 Egypt Trades Torture Supervisor for 'Mubarak’s Poodleʼ?] ABC News, 11 February 2011</ref>. [[Muhammad Mursiy|Mursiy]] 2012-yil 23–24-may va 16–17-iyun kunlari boʻlib oʻtgan prezidentlik saylovida gʻalaba qozonganidan soʻng, 2012-yil 30-iyunda prezident lavozimiga kirishdi<ref name="Fox News.com">{{cite web|title=Muslim Brotherhood candidate Morsi wins Egyptian presidential election|url=http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120624193616/http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|url-status=dead|archive-date=24 June 2012|publisher=Fox News.com|access-date=24 June 2012}}</ref>. 2013-yil 3-iyulda uning isteʼfosini talab qilgan ommaviy norozilik namoyishlari ortidan [[Misr Qurolli Kuchlari]] davlat toʻntarishini amalga oshirib, Mursiyni hokimiyatdan chetlatdi. Uning oʻrnini Misr Oliy konstitutsiyaviy sudi raisi Mansur vaqtincha prezident sifatida egalladi<ref>{{cite web |url=https://edition.cnn.com/2013/07/03/world/meast/egypt-protests/index.html?hpt=hp_t1 |title=Coup topples Egypt's Morsy; supporters reportedly rounded up - CNN.com |work=Edition.cnn.com |date=3 July 2013 |accessdate=2013-08-14 }}</ref>. Mansur 2013-yil 4-iyulda Oliy konstitutsiyaviy sud binosida qasamyod qilib, lavozimiga kirishdi<ref name="huffpo">{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/07/04/adly-mansour-sworn-in_n_3545682.html|title=Adly Mansour Sworn in As Egypt's Interim President|website=[[HuffPost]] |agency=Associated Press|date=4 July 2013|access-date=4 July 2013}}</ref>. Amaldagi prezident Abdul Fattoh as-Sisiy 2014-yil 26–28-may kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|prezidentlik saylovida]] gʻalaba qozonganidan soʻng, 2014-yil 8-iyunda lavozimiga kirishdi<ref name=returns>{{cite web|title=El-Sisi wins Egypt's presidential race with 96.91%|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/1/64/102841/Egypt/Politics-/BREAKING-PEC-officially-announces-AbdelFattah-ElSi.aspx|website=English.Ahram.org|publisher=Ahram Online|access-date=3 June 2014}}</ref>. U keyinchalik yana ikki marta qayta saylandi: birinchi marta 2018-yil 26–28-mart kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2018)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|url=https://www.economist.com/news/middle-east-and-africa/21739854-despite-bribes-and-threats-voters-seemed-unenthusiastic-abdel-fattah-al-sisi|title=Abdel-Fattah al-Sisi wins a second term in Egypt|newspaper=The Economist|date=30 March 2018}}</ref>, ikkinchi marta esa 2023-yil 10–12-dekabr kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2023)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|title=El-Sissi wins Egypt's presidential election with 89.6% of the vote and secures third term in office|url=https://www.ctvnews.ca/world/article/el-sissi-wins-egypts-presidential-election-with-896-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office/|work=CTV News|date=18 December 2023|access-date=18 December 2023|archive-date=18 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231218152129/https://www.ctvnews.ca/mobile/world/el-sissi-wins-egypt-s-presidential-election-with-89-6-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office-1.6691855|url-status=live}}</ref>. ==Mansabdor shaxslar ro‘yxati== ;Siyosiy partiyalar {{legend|#CD7F32|Milliy Ittifoq|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#F0001C|Milliy Ittifoq|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#D23438|Arab sotsialistik ittifoqi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#11573B|Milliy demokratik |border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#A7CF40|Ozodlik va adolat|border=1px solid #AAAAAA}} ;Boshqa mansubliklar {{legend|#C3B091|[[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiylar]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#DCDCDC|''Partiyasiz''|border=1px solid #AAAAAA}} ;Maqom {{legend|#E6E6AA|Vaqtincha yoki muvaqqat prezident ekanligini bildiradi}} ;Belgilar {{note label|P|P|P}} Prezidentlik referendumi {{note label|KP|KP|KP}} Konstitutsiyaviy referendum va prezidentlik muddati uzaytirilishi bo‘yicha referendum {{note label|†|†|†}} Lavozimda bo‘lgan paytida vafot etgan {| class="wikitable" style="text-align:center" ! scope=col |{{Abbr|No.|Number}} ! scope=col class=unsortable |Sur'ati ! scope=col |Ismi<br>{{small|(tavallud-vafot)}} ! scope=col colspan=2 | Faoliyat yillari ! scope=col colspan=2 |Partiyasi ! scope=col class=unsortable |Saylov ! scope=col class=unsortable |Vitse-prezidentlar |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt (1922-1958).svg|30px]] '''[[Misr Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (1953–1958).svg|20px]]<br />{{small|(18-iyun 1953 – 22-fevral 1958)}} |- ! rowspan="2" scope=row | 1 | rowspan="2" | [[File:Mohamed Naguib (cropped).jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Naguib]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Muhammad|Nagib}}'''<br />{{lang|ar|محمد نجيب}}<br />{{small|(1901–1984)}}{{efn|[[Jamol Abdul Nosir]] 1954-yil 25-fevral va 1954-yil 27-fevral oralig'ida faoliyat yuritgan.<ref>{{Cite web|url=http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm|title=Biography |archive-url=https://web.archive.org/web/20181021170321/http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm |archive-date=21 October 2018 }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.albawabhnews.com/3212572|title=The Diaries of the "Blessed Movement": "July 23rd" from the memoirs of Mohamed Naguib and broadcaster Fahmy Omar|work= Ahmed Sawan |date=27 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180807155945/http://www.albawabhnews.com/3212572 |archive-date=7 August 2018 }}</ref>}} | rowspan="2" | {{dts|1953|06|18}}<br>–<br>{{dts|1954|11|14}}<br />{{small|(Lavozimidan ozod etilgan)}} | rowspan="2" | {{ayd|1953|6|18|1954|11|14}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | rowspan="2" | — | rowspan="2" | — |- ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodlik Rallisi]] |- ! — | rowspan="3" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="3" | '''{{sortname|Jamol abdul|Nosir}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–1970)}}<br />{{small|1954-yildan 1956-yilgacha Misr inqilobiy qo‘mondonlik kengashi raisi}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1954|11|14}}<br>–<br>{{dts|1956|06|23}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1954|11|14|1956|6|23}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | — | rowspan="3" | — |- ! rowspan="2" | 2 | rowspan="2" | {{dts|1956|06|23}}<br>–<br>{{dts|1958|02|22}} | rowspan="2" | {{ayd|1956|6|23|1958|02|22}} ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodllik Rallisi]]<br />{{small|(1957-yilgacha)}} | rowspan="2" | {{Text|[[Misr Referendumi (1956)|1956]]{{ref label|P|P|P}}}} |- ! style="background:{{party color|Milliy Ittifoq)}}; color:white;" | | Milliy Ittifoq |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of the United Arab Republic.svg|30px]] '''[[Birlashgan Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of United Arab Republic (Syria 1958-61, Egypt 1958-1971).svg|20px]]<br />{{small|(22-fevral 1958 – 11-sentyabr 1971)}} |- ! rowspan="12" | (2) | rowspan="12" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="12" | '''{{sortname|Jamol Abdul|Nosirr}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–[[Death and state funeral of Gamal Abdel Nasser|1970]])}}{{efn|1967-yil 9-iyunda Nosir iste’foga chiqishini va uning vazifasini vitse-prezident [[Zakariyo Mohieddin]] bajarishini e’lon qildi, biroq Mohieddin Nosirning iste’fosini qabul qilishdan bosh tortdi va norozilik namoyishlaridan so‘ng rad etdi; Nosir bir kundan keyin qarorini bekor qildi<ref>"Zakaria Mohieddin". Bibliotheca Alexandrina</ref><ref>Aburish, Said K. (2004), Nasser, the Last Arab, pp. 262, 268–269. New York: St. Martin's Press, ISBN 978-0-312-28683-5</ref><ref>Kandil, Hazem (2012), Soldiers, Spies and Statesmen: Egypt's Road to Revolt, p. 84. Brooklyn: Verso Books, ISBN 978-1-84467-962-1</ref>}} | rowspan="12" | {{dts|1958|02|22}}<br>–<br>{{dts|1970|09|28}}{{ref label|†|†|†}} | rowspan="12" | {{ayd|1958|02|22|1970|9|28}} ! rowspan="9" style="background:{{party color|Milliy Ittifoq (BAR)}}; color:white;"| | rowspan="9" | MIlliy Ittifoq<br />{{small|(until 1962)}} | rowspan="9" | {{Text|1958{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|Sabri al-Asali}} |- | {{Text|Akram al-Hourani}} |- | {{Text|Abdel Latif Boghdadi}} |- | {{Text|Abdel Hakim Amer}} |- | {{Text|Nur al-Din Kahala}} |- | {{Text|Abdul Hamid al-Sarraj}} |- | {{Text|Kamal el-Din Hussein}} |- | {{Text|Zakaria Mohieddin}} |- | {{Text|Hussein el-Shafei}} |- ! rowspan="3" style="background:{{party color|Arab Socialist Union (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="3" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | rowspan="3" | {{Text|1965{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Anvar Sadat]]}} |- | {{Text|Hassan Ibrahim}} |- | {{Text|Ali Sabri}} |- ! rowspan="2" | 3 | rowspan="2" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1970|09|28}}<br>–<br>{{dts|1970|10|15}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1970|9|28|1970|10|15}} ! rowspan="2" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="2" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | — | ''<br>30-oktyabr 1970 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{dts|1970|10|15}}<br>–<br>{{dts|1971|09|11}} | {{ayd|1970|10|15|1971|9|11}} | {{Text|1970{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Ali Sabri]]}} |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt.svg|30px]] '''[[Misr|Misr Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|20px]]<br />{{small|(11-sentyabr 1971 – hozirgacha)}} |- ! rowspan="5" | (3) | rowspan="5" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | rowspan="5" | {{dts|1971|09|11}}<br>–<br>{{dts|1981|10|06}}<br />{{small|(Suiqasd uyushtirilgan)}} | rowspan="5" | {{ayd|1971|9|11|1981|10|6}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="4" |Arab Sotsialistik Ittifoqi<br />{{small|(until 1978)}} | rowspan="5" | {{Text|1976{{ref label|P|P|P}}}} | ''<br>16-yanvar 1972 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmud Favzi]]}} |- | ''<br>18-sentyabr 1974 sanasidan keyin&nbsp;bo‘sh'' |- | rowspan="2" | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik |- |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Sufi Abu Taleb.gif|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Sufi Abu Taleb]] | '''{{sortname|Soʻfi Abu|Tolib}}'''<br />{{lang|ar|صوفى أبو طالب}}<br />{{small|(1925–2008)}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | {{dts|1981|10|06}}<br>–<br>{{dts|1981|10|14}} | {{ayd|1981|10|6|1981|10|14}} ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik | — | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! rowspan="5" | 4 | rowspan="5" | [[File:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Hosni Mubarak]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Husni|Muborak}}'''<br />{{lang|ar|حسنى مبارك}}<br />{{small|(1928–2020)}} | rowspan="5" | {{dts|1981|10|14}}<br>–<br>{{dts|2011|02|11}}<br />{{small|([[Arab bahori|Lavozimidan ag‘darilgan]])}} | rowspan="5" | {{ayd|1981|10|14|2011|2|11}} ! rowspan="5" style="background:{{party color|Misr Milliy Demokatik partiyasi}}; color:white;" | | rowspan="5" | Milliy Demokatik | {{Text|1981{{ref label|P|P|P}}}} | rowspan="4" | ''<br>29-yanvar 2011 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|1987{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1993{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1999{{ref label|P|P|P}}}} |- | 2005 | {{Text|[[Umar Sulaymon]]}} |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|frameless|upright=0.5]] | '''{{sortname|Muhammad|Husayin|Tantaviy}}'''<br />{{lang|ar|محمد حسين طنطاوي}}<br />{{small|(1935–2021)}}<br />{{small|[[Misr Qurolli Kuchlari|Qurolli Kuchlar]] Oliy Kengashi Raisi<br />(''De-fakto'' davlat rahbari)}} | {{dts|2011|02|11}}<br>–<br>{{dts|2012|06|30}} | {{ayd|2011|2|11|2012|6|30}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|harbiy]] | — | ''Bo‘sh prezidentlik'' |- ! rowspan="4" | 5 | rowspan="4" | [[File:Mohamed Morsi-05-2013.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Morsi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Muhammad|Mursiy}}'''<br />{{lang|ar|محمد مرسي}}<br />{{small|(1951–2019)}} | rowspan="4" | {{dts|2012|06|30}}<br>–<br>{{dts|2013|07|03}}<br />{{small|(To‘ntarishda ag‘darilgan)}} | rowspan="4" | {{ayd|2012|6|30|2013|7|3}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Freedom and Justice Party (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="4" | Ozodlik va adolat | rowspan="4" | 2012 | ''<br>12-avgust 2012 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmoud Mekki]]}} |- | ''<br>22-dekabr 2012 sanasidan keyin bo‘sh'' |- | ''<br>26-dekabr 2012 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" ! rowspan="4" | — | rowspan="4" | [[File:Adly Mansour (cropped).JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Adly Mansour]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Adli|Mansur}}'''<br />{{lang|ar|عدلي منصور}}<br />{{small|({{Born in|1945}})}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | rowspan="4" | {{dts|2013|07|04}}<br>–<br>{{dts|2014|06|08}} | rowspan="4" | {{ayd|2013|7|4|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | rowspan="4" | — | ''<br>14-iyul 2014 sanasigacha bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" | {{Text|[[Muhammad Al-Baradei]]}}<br />{{small|(Muvaqqat)}} |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>14-avgust 2013 sanasidan keyin bo'sh'' |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>18-yanvar 2014 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- ! rowspan="4" | 6 | rowspan="4" | [[File:Abd al-Fattah al-Sisi (crop).png|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Abdel Fattah el-Sisi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Abdulfattoh|as-Sisiy}}'''<br />{{lang|ar|عبد الفتاح السيسى}}<br />{{small|({{Tugʻilgan sanasi|1954|11|19}})}} | rowspan="4" | {{dts|2014|06|08}}<br>–<br>''Amaldagi'' | rowspan="4" | {{ayd|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|2014]] | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sansigacha bekor qilingan'' |- | 2018 |- | {{Text|2019{{ref label|CT|CT|CT}}}} | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sanasidan keyin bo'sh'' |- | 2023 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] al67rbc4qxbfy6q4jthajmn4a77q1dr 6312311 6312308 2026-10-18T18:27:19Z Shirin Khaydaralieva 130186 /* Mansabdor shaxslar ro‘yxati */ 6312311 wikitext text/x-wiki {{thr}} {{Short description|none}} <!-- "none" is preferred when the title is sufficiently descriptive; see [[WP:SDNONE]] --> {{Use dmy dates|date=May 2026}} [[File:Presidential Standard of Egypt.svg|thumb|250px|Misrning amaldagi prezidentlik standarti (1985–hozirgi)]] {{multiple image | align = right | image1 = Presidential Standard of Egypt 1972-1984.svg | width1 = 130 | alt1 = | caption1 = Sobiq Prezident standarti (1972–1984) | image2 = Flag of the President of the Republic of Egypt (1953-1958).svg | width2 = 130 | alt2 = | caption2 = Sobiq Prezident standarti (1953–1958) | footer = }} [[Misr prezidenti]] lavozimi Misrning davlat va hukumat boshligʻi hamda [[Misr Qurolli Kuchlari]]ning Oliy qoʻmondoni hisoblanadi. Prezident [[Misr Konstitutsiyasi]]ga koʻra, xalq ovozi bilan olti yillik muddatga saylanadi. Birinchi prezident [[Muhammad Nagib]] 1953-yil 18-iyunda Respublika eʼlon qilinganidan keyin qasamyod qilgan. Amaldagi prezident [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]] boʻlib, u 2014-yil 8-iyunda oʻz lavozimga kirishgan. == Prezidentlik tarix == Misrning birinchi prezidenti 1952-yilgi [[Iyul inqilobi (Misr)|Misr inqilobi]]ga rahbarlik qilgan „Erkin zobitlar“ harakati yetakchilaridan biri Muhammad Nagib boʻlgan. U 1953-yil 18-iyunda, Misr respublika deb eʼlon qilingan kuni, prezident lavozimiga kirishgan. Shundan buyon ushbu lavozimni yana besh kishi egallagan: [[Jamol Abdul Nosir]], [[Anvar Sadat]], [[Husni Muborak]], [[Muhammad Mursiy]] va [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]]. Bundan tashqari, Anvar Sadatning oʻldirilishi va Husni Muborakning uning vorisi etib saylanishi oraligʻida [[Sufiy Abu Tolib]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. 2013-yilgi davlat toʻntarishi natijasida Muhammad Mursiy hokimiyatdan chetlatilganidan soʻng esa [[Adli Mansur]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. [[Misr inqilobi (2011-2013)|2011-yilgi Misr inqilobi]] davomida Husni Muborak 2011-yil 11-fevralda isteʼfoga chiqqanidan soʻng<ref>{{Cite news|last1=McGreal|first1=Chris|url=https://www.theguardian.com/world/2011/feb/11/hosni-mubarak-resigns-egypt-cairo|title=Hosni Mubarak resigns – and Egypt celebrates a new dawn|date=11 February 2011|work=The Guardian|access-date=26 February 2020|last2=Shenker|first2=Jack|issn=0261-3077}}</ref>, prezidentlik lavozimi boʻsh qoldi. Davlat rahbari va hukumat rahbari vazifalarini Qurolli Kuchlar Oliy kengashi (SCAF) raisi, [[Feldmarshal]] [[Muhammad Husayn Tantoviy]] bajardi<ref>[https://abcnews.go.com/Blotter/egypt-trades-torture-supervisor-mubaraks-poodle/story?id=12895439 Egypt Trades Torture Supervisor for 'Mubarak’s Poodleʼ?] ABC News, 11 February 2011</ref>. [[Muhammad Mursiy|Mursiy]] 2012-yil 23–24-may va 16–17-iyun kunlari boʻlib oʻtgan prezidentlik saylovida gʻalaba qozonganidan soʻng, 2012-yil 30-iyunda prezident lavozimiga kirishdi<ref name="Fox News.com">{{cite web|title=Muslim Brotherhood candidate Morsi wins Egyptian presidential election|url=http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120624193616/http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|url-status=dead|archive-date=24 June 2012|publisher=Fox News.com|access-date=24 June 2012}}</ref>. 2013-yil 3-iyulda uning isteʼfosini talab qilgan ommaviy norozilik namoyishlari ortidan [[Misr Qurolli Kuchlari]] davlat toʻntarishini amalga oshirib, Mursiyni hokimiyatdan chetlatdi. Uning oʻrnini Misr Oliy konstitutsiyaviy sudi raisi Mansur vaqtincha prezident sifatida egalladi<ref>{{cite web |url=https://edition.cnn.com/2013/07/03/world/meast/egypt-protests/index.html?hpt=hp_t1 |title=Coup topples Egypt's Morsy; supporters reportedly rounded up - CNN.com |work=Edition.cnn.com |date=3 July 2013 |accessdate=2013-08-14 }}</ref>. Mansur 2013-yil 4-iyulda Oliy konstitutsiyaviy sud binosida qasamyod qilib, lavozimiga kirishdi<ref name="huffpo">{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/07/04/adly-mansour-sworn-in_n_3545682.html|title=Adly Mansour Sworn in As Egypt's Interim President|website=[[HuffPost]] |agency=Associated Press|date=4 July 2013|access-date=4 July 2013}}</ref>. Amaldagi prezident Abdul Fattoh as-Sisiy 2014-yil 26–28-may kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|prezidentlik saylovida]] gʻalaba qozonganidan soʻng, 2014-yil 8-iyunda lavozimiga kirishdi<ref name=returns>{{cite web|title=El-Sisi wins Egypt's presidential race with 96.91%|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/1/64/102841/Egypt/Politics-/BREAKING-PEC-officially-announces-AbdelFattah-ElSi.aspx|website=English.Ahram.org|publisher=Ahram Online|access-date=3 June 2014}}</ref>. U keyinchalik yana ikki marta qayta saylandi: birinchi marta 2018-yil 26–28-mart kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2018)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|url=https://www.economist.com/news/middle-east-and-africa/21739854-despite-bribes-and-threats-voters-seemed-unenthusiastic-abdel-fattah-al-sisi|title=Abdel-Fattah al-Sisi wins a second term in Egypt|newspaper=The Economist|date=30 March 2018}}</ref>, ikkinchi marta esa 2023-yil 10–12-dekabr kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2023)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|title=El-Sissi wins Egypt's presidential election with 89.6% of the vote and secures third term in office|url=https://www.ctvnews.ca/world/article/el-sissi-wins-egypts-presidential-election-with-896-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office/|work=CTV News|date=18 December 2023|access-date=18 December 2023|archive-date=18 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231218152129/https://www.ctvnews.ca/mobile/world/el-sissi-wins-egypt-s-presidential-election-with-89-6-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office-1.6691855|url-status=live}}</ref>. ==Mansabdor shaxslar ro‘yxati== ;Siyosiy partiyalar {{legend|#CD7F32|Ozodlik Rallisi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#F0001C|Milliy Ittifoq|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#D23438|Arab sotsialistik ittifoqi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#11573B|Milliy demokratik |border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#A7CF40|Ozodlik va adolat|border=1px solid #AAAAAA}} ;Boshqa mansubliklar {{legend|#C3B091|[[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiylar]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#DCDCDC|''Partiyasiz''|border=1px solid #AAAAAA}} ;Maqom {{legend|#E6E6AA|Vaqtincha yoki muvaqqat prezident ekanligini bildiradi}} ;Belgilar {{note label|P|P|P}} Prezidentlik referendumi {{note label|KP|KP|KP}} Konstitutsiyaviy referendum va prezidentlik muddati uzaytirilishi bo‘yicha referendum {{note label|†|†|†}} Lavozimda bo‘lgan paytida vafot etgan {| class="wikitable" style="text-align:center" ! scope=col |{{Abbr|No.|Number}} ! scope=col class=unsortable |Sur'ati ! scope=col |Ismi<br>{{small|(tavallud-vafot)}} ! scope=col colspan=2 | Faoliyat yillari ! scope=col colspan=2 |Partiyasi ! scope=col class=unsortable |Saylov ! scope=col class=unsortable |Vitse-prezidentlar |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt (1922-1958).svg|30px]] '''[[Misr Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (1953–1958).svg|20px]]<br />{{small|(18-iyun 1953 – 22-fevral 1958)}} |- ! rowspan="2" scope=row | 1 | rowspan="2" | [[File:Mohamed Naguib (cropped).jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Naguib]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Muhammad|Nagib}}'''<br />{{lang|ar|محمد نجيب}}<br />{{small|(1901–1984)}}{{efn|[[Jamol Abdul Nosir]] 1954-yil 25-fevral va 1954-yil 27-fevral oralig'ida faoliyat yuritgan.<ref>{{Cite web|url=http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm|title=Biography |archive-url=https://web.archive.org/web/20181021170321/http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm |archive-date=21 October 2018 }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.albawabhnews.com/3212572|title=The Diaries of the "Blessed Movement": "July 23rd" from the memoirs of Mohamed Naguib and broadcaster Fahmy Omar|work= Ahmed Sawan |date=27 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180807155945/http://www.albawabhnews.com/3212572 |archive-date=7 August 2018 }}</ref>}} | rowspan="2" | {{dts|1953|06|18}}<br>–<br>{{dts|1954|11|14}}<br />{{small|(Lavozimidan ozod etilgan)}} | rowspan="2" | {{ayd|1953|6|18|1954|11|14}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | rowspan="2" | — | rowspan="2" | — |- ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodlik Rallisi]] |- ! — | rowspan="3" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="3" | '''{{sortname|Jamol abdul|Nosir}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–1970)}}<br />{{small|1954-yildan 1956-yilgacha Misr inqilobiy qo‘mondonlik kengashi raisi}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1954|11|14}}<br>–<br>{{dts|1956|06|23}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1954|11|14|1956|6|23}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | — | rowspan="3" | — |- ! rowspan="2" | 2 | rowspan="2" | {{dts|1956|06|23}}<br>–<br>{{dts|1958|02|22}} | rowspan="2" | {{ayd|1956|6|23|1958|02|22}} ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodllik Rallisi]]<br />{{small|(1957-yilgacha)}} | rowspan="2" | {{Text|[[Misr Referendumi (1956)|1956]]{{ref label|P|P|P}}}} |- ! style="background:{{party color|Milliy Ittifoq)}}; color:white;" | | Milliy Ittifoq |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of the United Arab Republic.svg|30px]] '''[[Birlashgan Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of United Arab Republic (Syria 1958-61, Egypt 1958-1971).svg|20px]]<br />{{small|(22-fevral 1958 – 11-sentyabr 1971)}} |- ! rowspan="12" | (2) | rowspan="12" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="12" | '''{{sortname|Jamol Abdul|Nosirr}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–[[Death and state funeral of Gamal Abdel Nasser|1970]])}}{{efn|1967-yil 9-iyunda Nosir iste’foga chiqishini va uning vazifasini vitse-prezident [[Zakariyo Mohieddin]] bajarishini e’lon qildi, biroq Mohieddin Nosirning iste’fosini qabul qilishdan bosh tortdi va norozilik namoyishlaridan so‘ng rad etdi; Nosir bir kundan keyin qarorini bekor qildi<ref>"Zakaria Mohieddin". Bibliotheca Alexandrina</ref><ref>Aburish, Said K. (2004), Nasser, the Last Arab, pp. 262, 268–269. New York: St. Martin's Press, ISBN 978-0-312-28683-5</ref><ref>Kandil, Hazem (2012), Soldiers, Spies and Statesmen: Egypt's Road to Revolt, p. 84. Brooklyn: Verso Books, ISBN 978-1-84467-962-1</ref>}} | rowspan="12" | {{dts|1958|02|22}}<br>–<br>{{dts|1970|09|28}}{{ref label|†|†|†}} | rowspan="12" | {{ayd|1958|02|22|1970|9|28}} ! rowspan="9" style="background:{{party color|Milliy Ittifoq (BAR)}}; color:white;"| | rowspan="9" | MIlliy Ittifoq<br />{{small|(until 1962)}} | rowspan="9" | {{Text|1958{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|Sabri al-Asali}} |- | {{Text|Akram al-Hourani}} |- | {{Text|Abdel Latif Boghdadi}} |- | {{Text|Abdel Hakim Amer}} |- | {{Text|Nur al-Din Kahala}} |- | {{Text|Abdul Hamid al-Sarraj}} |- | {{Text|Kamal el-Din Hussein}} |- | {{Text|Zakaria Mohieddin}} |- | {{Text|Hussein el-Shafei}} |- ! rowspan="3" style="background:{{party color|Arab Socialist Union (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="3" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | rowspan="3" | {{Text|1965{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Anvar Sadat]]}} |- | {{Text|Hassan Ibrahim}} |- | {{Text|Ali Sabri}} |- ! rowspan="2" | 3 | rowspan="2" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1970|09|28}}<br>–<br>{{dts|1970|10|15}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1970|9|28|1970|10|15}} ! rowspan="2" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="2" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | — | ''<br>30-oktyabr 1970 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{dts|1970|10|15}}<br>–<br>{{dts|1971|09|11}} | {{ayd|1970|10|15|1971|9|11}} | {{Text|1970{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Ali Sabri]]}} |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt.svg|30px]] '''[[Misr|Misr Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|20px]]<br />{{small|(11-sentyabr 1971 – hozirgacha)}} |- ! rowspan="5" | (3) | rowspan="5" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | rowspan="5" | {{dts|1971|09|11}}<br>–<br>{{dts|1981|10|06}}<br />{{small|(Suiqasd uyushtirilgan)}} | rowspan="5" | {{ayd|1971|9|11|1981|10|6}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="4" |Arab Sotsialistik Ittifoqi<br />{{small|(until 1978)}} | rowspan="5" | {{Text|1976{{ref label|P|P|P}}}} | ''<br>16-yanvar 1972 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmud Favzi]]}} |- | ''<br>18-sentyabr 1974 sanasidan keyin&nbsp;bo‘sh'' |- | rowspan="2" | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik |- |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Sufi Abu Taleb.gif|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Sufi Abu Taleb]] | '''{{sortname|Soʻfi Abu|Tolib}}'''<br />{{lang|ar|صوفى أبو طالب}}<br />{{small|(1925–2008)}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | {{dts|1981|10|06}}<br>–<br>{{dts|1981|10|14}} | {{ayd|1981|10|6|1981|10|14}} ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik | — | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! rowspan="5" | 4 | rowspan="5" | [[File:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Hosni Mubarak]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Husni|Muborak}}'''<br />{{lang|ar|حسنى مبارك}}<br />{{small|(1928–2020)}} | rowspan="5" | {{dts|1981|10|14}}<br>–<br>{{dts|2011|02|11}}<br />{{small|([[Arab bahori|Lavozimidan ag‘darilgan]])}} | rowspan="5" | {{ayd|1981|10|14|2011|2|11}} ! rowspan="5" style="background:{{party color|Misr Milliy Demokatik partiyasi}}; color:white;" | | rowspan="5" | Milliy Demokatik | {{Text|1981{{ref label|P|P|P}}}} | rowspan="4" | ''<br>29-yanvar 2011 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|1987{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1993{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1999{{ref label|P|P|P}}}} |- | 2005 | {{Text|[[Umar Sulaymon]]}} |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|frameless|upright=0.5]] | '''{{sortname|Muhammad|Husayin|Tantaviy}}'''<br />{{lang|ar|محمد حسين طنطاوي}}<br />{{small|(1935–2021)}}<br />{{small|[[Misr Qurolli Kuchlari|Qurolli Kuchlar]] Oliy Kengashi Raisi<br />(''De-fakto'' davlat rahbari)}} | {{dts|2011|02|11}}<br>–<br>{{dts|2012|06|30}} | {{ayd|2011|2|11|2012|6|30}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|harbiy]] | — | ''Bo‘sh prezidentlik'' |- ! rowspan="4" | 5 | rowspan="4" | [[File:Mohamed Morsi-05-2013.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Morsi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Muhammad|Mursiy}}'''<br />{{lang|ar|محمد مرسي}}<br />{{small|(1951–2019)}} | rowspan="4" | {{dts|2012|06|30}}<br>–<br>{{dts|2013|07|03}}<br />{{small|(To‘ntarishda ag‘darilgan)}} | rowspan="4" | {{ayd|2012|6|30|2013|7|3}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Freedom and Justice Party (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="4" | Ozodlik va adolat | rowspan="4" | 2012 | ''<br>12-avgust 2012 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmoud Mekki]]}} |- | ''<br>22-dekabr 2012 sanasidan keyin bo‘sh'' |- | ''<br>26-dekabr 2012 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" ! rowspan="4" | — | rowspan="4" | [[File:Adly Mansour (cropped).JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Adly Mansour]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Adli|Mansur}}'''<br />{{lang|ar|عدلي منصور}}<br />{{small|({{Born in|1945}})}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | rowspan="4" | {{dts|2013|07|04}}<br>–<br>{{dts|2014|06|08}} | rowspan="4" | {{ayd|2013|7|4|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | rowspan="4" | — | ''<br>14-iyul 2014 sanasigacha bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" | {{Text|[[Muhammad Al-Baradei]]}}<br />{{small|(Muvaqqat)}} |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>14-avgust 2013 sanasidan keyin bo'sh'' |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>18-yanvar 2014 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- ! rowspan="4" | 6 | rowspan="4" | [[File:Abd al-Fattah al-Sisi (crop).png|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Abdel Fattah el-Sisi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Abdulfattoh|as-Sisiy}}'''<br />{{lang|ar|عبد الفتاح السيسى}}<br />{{small|({{Tugʻilgan sanasi|1954|11|19}})}} | rowspan="4" | {{dts|2014|06|08}}<br>–<br>''Amaldagi'' | rowspan="4" | {{ayd|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|2014]] | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sansigacha bekor qilingan'' |- | 2018 |- | {{Text|2019{{ref label|CT|CT|CT}}}} | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sanasidan keyin bo'sh'' |- | 2023 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] nrj68kf1h4phwm5n26zb5fwn0iq0jn5 6312312 6312311 2026-10-18T18:30:09Z Shirin Khaydaralieva 130186 6312312 wikitext text/x-wiki [[File:Presidential Standard of Egypt.svg|thumb|250px|Misrning amaldagi prezidentlik standarti (1985–hozirgi)]] {{multiple image | align = right | image1 = Presidential Standard of Egypt 1972-1984.svg | width1 = 130 | alt1 = | caption1 = Sobiq Prezident standarti (1972–1984) | image2 = Flag of the President of the Republic of Egypt (1953-1958).svg | width2 = 130 | alt2 = | caption2 = Sobiq Prezident standarti (1953–1958) | footer = }} [[Misr prezidenti]] lavozimi Misrning davlat va hukumat boshligʻi hamda [[Misr Qurolli Kuchlari]]ning Oliy qoʻmondoni hisoblanadi. Prezident [[Misr Konstitutsiyasi]]ga koʻra, xalq ovozi bilan olti yillik muddatga saylanadi. Birinchi prezident [[Muhammad Nagib]] 1953-yil 18-iyunda Respublika eʼlon qilinganidan keyin qasamyod qilgan. Amaldagi prezident [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]] boʻlib, u 2014-yil 8-iyunda oʻz lavozimga kirishgan. == Prezidentlik tarix == Misrning birinchi prezidenti 1952-yilgi [[Iyul inqilobi (Misr)|Misr inqilobi]]ga rahbarlik qilgan „Erkin zobitlar“ harakati yetakchilaridan biri Muhammad Nagib boʻlgan. U 1953-yil 18-iyunda, Misr respublika deb eʼlon qilingan kuni, prezident lavozimiga kirishgan. Shundan buyon ushbu lavozimni yana besh kishi egallagan: [[Jamol Abdul Nosir]], [[Anvar Sadat]], [[Husni Muborak]], [[Muhammad Mursiy]] va [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]]. Bundan tashqari, Anvar Sadatning oʻldirilishi va Husni Muborakning uning vorisi etib saylanishi oraligʻida [[Sufiy Abu Tolib]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. 2013-yilgi davlat toʻntarishi natijasida Muhammad Mursiy hokimiyatdan chetlatilganidan soʻng esa [[Adli Mansur]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. [[Misr inqilobi (2011-2013)|2011-yilgi Misr inqilobi]] davomida Husni Muborak 2011-yil 11-fevralda isteʼfoga chiqqanidan soʻng<ref>{{Cite news|last1=McGreal|first1=Chris|url=https://www.theguardian.com/world/2011/feb/11/hosni-mubarak-resigns-egypt-cairo|title=Hosni Mubarak resigns – and Egypt celebrates a new dawn|date=11 February 2011|work=The Guardian|access-date=26 February 2020|last2=Shenker|first2=Jack|issn=0261-3077}}</ref>, prezidentlik lavozimi boʻsh qoldi. Davlat rahbari va hukumat rahbari vazifalarini Qurolli Kuchlar Oliy kengashi (SCAF) raisi, [[Feldmarshal]] [[Muhammad Husayn Tantoviy]] bajardi<ref>[https://abcnews.go.com/Blotter/egypt-trades-torture-supervisor-mubaraks-poodle/story?id=12895439 Egypt Trades Torture Supervisor for 'Mubarak’s Poodleʼ?] ABC News, 11 February 2011</ref>. [[Muhammad Mursiy|Mursiy]] 2012-yil 23–24-may va 16–17-iyun kunlari boʻlib oʻtgan prezidentlik saylovida gʻalaba qozonganidan soʻng, 2012-yil 30-iyunda prezident lavozimiga kirishdi<ref name="Fox News.com">{{cite web|title=Muslim Brotherhood candidate Morsi wins Egyptian presidential election|url=http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120624193616/http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|url-status=dead|archive-date=24 June 2012|publisher=Fox News.com|access-date=24 June 2012}}</ref>. 2013-yil 3-iyulda uning isteʼfosini talab qilgan ommaviy norozilik namoyishlari ortidan [[Misr Qurolli Kuchlari]] davlat toʻntarishini amalga oshirib, Mursiyni hokimiyatdan chetlatdi. Uning oʻrnini Misr Oliy konstitutsiyaviy sudi raisi Mansur vaqtincha prezident sifatida egalladi<ref>{{cite web |url=https://edition.cnn.com/2013/07/03/world/meast/egypt-protests/index.html?hpt=hp_t1 |title=Coup topples Egypt's Morsy; supporters reportedly rounded up - CNN.com |work=Edition.cnn.com |date=3 July 2013 |accessdate=2013-08-14 }}</ref>. Mansur 2013-yil 4-iyulda Oliy konstitutsiyaviy sud binosida qasamyod qilib, lavozimiga kirishdi<ref name="huffpo">{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/07/04/adly-mansour-sworn-in_n_3545682.html|title=Adly Mansour Sworn in As Egypt's Interim President|website=[[HuffPost]] |agency=Associated Press|date=4 July 2013|access-date=4 July 2013}}</ref>. Amaldagi prezident Abdul Fattoh as-Sisiy 2014-yil 26–28-may kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|prezidentlik saylovida]] gʻalaba qozonganidan soʻng, 2014-yil 8-iyunda lavozimiga kirishdi<ref name=returns>{{cite web|title=El-Sisi wins Egypt's presidential race with 96.91%|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/1/64/102841/Egypt/Politics-/BREAKING-PEC-officially-announces-AbdelFattah-ElSi.aspx|website=English.Ahram.org|publisher=Ahram Online|access-date=3 June 2014}}</ref>. U keyinchalik yana ikki marta qayta saylandi: birinchi marta 2018-yil 26–28-mart kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2018)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|url=https://www.economist.com/news/middle-east-and-africa/21739854-despite-bribes-and-threats-voters-seemed-unenthusiastic-abdel-fattah-al-sisi|title=Abdel-Fattah al-Sisi wins a second term in Egypt|newspaper=The Economist|date=30 March 2018}}</ref>, ikkinchi marta esa 2023-yil 10–12-dekabr kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2023)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|title=El-Sissi wins Egypt's presidential election with 89.6% of the vote and secures third term in office|url=https://www.ctvnews.ca/world/article/el-sissi-wins-egypts-presidential-election-with-896-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office/|work=CTV News|date=18 December 2023|access-date=18 December 2023|archive-date=18 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231218152129/https://www.ctvnews.ca/mobile/world/el-sissi-wins-egypt-s-presidential-election-with-89-6-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office-1.6691855|url-status=live}}</ref>. ==Mansabdor shaxslar ro‘yxati== ;Siyosiy partiyalar {{legend|#CD7F32|Ozodlik Rallisi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#F0001C|Milliy Ittifoq|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#D23438|Arab sotsialistik ittifoqi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#11573B|Milliy demokratik |border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#A7CF40|Ozodlik va adolat|border=1px solid #AAAAAA}} ;Boshqa mansubliklar {{legend|#C3B091|[[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiylar]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#DCDCDC|''Partiyasiz''|border=1px solid #AAAAAA}} ;Maqom {{legend|#E6E6AA|Vaqtincha yoki muvaqqat prezident ekanligini bildiradi}} ;Belgilar {{note label|P|P|P}} Prezidentlik referendumi {{note label|KP|KP|KP}} Konstitutsiyaviy referendum va prezidentlik muddati uzaytirilishi bo‘yicha referendum {{note label|†|†|†}} Lavozimda bo‘lgan paytida vafot etgan {| class="wikitable" style="text-align:center" ! scope=col |{{Abbr|No.|Number}} ! scope=col class=unsortable |Sur'ati ! scope=col |Ismi<br>{{small|(tavallud-vafot)}} ! scope=col colspan=2 | Faoliyat yillari ! scope=col colspan=2 |Partiyasi ! scope=col class=unsortable |Saylov ! scope=col class=unsortable |Vitse-prezidentlar |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt (1922-1958).svg|30px]] '''[[Misr Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (1953–1958).svg|20px]]<br />{{small|(18-iyun 1953 – 22-fevral 1958)}} |- ! rowspan="2" scope=row | 1 | rowspan="2" | [[File:Mohamed Naguib (cropped).jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Naguib]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Muhammad|Nagib}}'''<br />{{lang|ar|محمد نجيب}}<br />{{small|(1901–1984)}}{{efn|[[Jamol Abdul Nosir]] 1954-yil 25-fevral va 1954-yil 27-fevral oralig'ida faoliyat yuritgan.<ref>{{Cite web|url=http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm|title=Biography |archive-url=https://web.archive.org/web/20181021170321/http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm |archive-date=21 October 2018 }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.albawabhnews.com/3212572|title=The Diaries of the "Blessed Movement": "July 23rd" from the memoirs of Mohamed Naguib and broadcaster Fahmy Omar|work= Ahmed Sawan |date=27 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180807155945/http://www.albawabhnews.com/3212572 |archive-date=7 August 2018 }}</ref>}} | rowspan="2" | {{dts|1953|06|18}}<br>–<br>{{dts|1954|11|14}}<br />{{small|(Lavozimidan ozod etilgan)}} | rowspan="2" | {{ayd|1953|6|18|1954|11|14}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | rowspan="2" | — | rowspan="2" | — |- ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodlik Rallisi]] |- ! — | rowspan="3" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="3" | '''{{sortname|Jamol abdul|Nosir}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–1970)}}<br />{{small|1954-yildan 1956-yilgacha Misr inqilobiy qo‘mondonlik kengashi raisi}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1954|11|14}}<br>–<br>{{dts|1956|06|23}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1954|11|14|1956|6|23}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | — | rowspan="3" | — |- ! rowspan="2" | 2 | rowspan="2" | {{dts|1956|06|23}}<br>–<br>{{dts|1958|02|22}} | rowspan="2" | {{ayd|1956|6|23|1958|02|22}} ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodllik Rallisi]]<br />{{small|(1957-yilgacha)}} | rowspan="2" | {{Text|[[Misr Referendumi (1956)|1956]]{{ref label|P|P|P}}}} |- ! style="background:{{party color|Milliy Ittifoq)}}; color:white;" | | Milliy Ittifoq |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of the United Arab Republic.svg|30px]] '''[[Birlashgan Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of United Arab Republic (Syria 1958-61, Egypt 1958-1971).svg|20px]]<br />{{small|(22-fevral 1958 – 11-sentyabr 1971)}} |- ! rowspan="12" | (2) | rowspan="12" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="12" | '''{{sortname|Jamol Abdul|Nosirr}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–[[Death and state funeral of Gamal Abdel Nasser|1970]])}}{{efn|1967-yil 9-iyunda Nosir iste’foga chiqishini va uning vazifasini vitse-prezident [[Zakariyo Mohieddin]] bajarishini e’lon qildi, biroq Mohieddin Nosirning iste’fosini qabul qilishdan bosh tortdi va norozilik namoyishlaridan so‘ng rad etdi; Nosir bir kundan keyin qarorini bekor qildi<ref>"Zakaria Mohieddin". Bibliotheca Alexandrina</ref><ref>Aburish, Said K. (2004), Nasser, the Last Arab, pp. 262, 268–269. New York: St. Martin's Press, ISBN 978-0-312-28683-5</ref><ref>Kandil, Hazem (2012), Soldiers, Spies and Statesmen: Egypt's Road to Revolt, p. 84. Brooklyn: Verso Books, ISBN 978-1-84467-962-1</ref>}} | rowspan="12" | {{dts|1958|02|22}}<br>–<br>{{dts|1970|09|28}}{{ref label|†|†|†}} | rowspan="12" | {{ayd|1958|02|22|1970|9|28}} ! rowspan="9" style="background:{{party color|Milliy Ittifoq (BAR)}}; color:white;"| | rowspan="9" | MIlliy Ittifoq<br />{{small|(until 1962)}} | rowspan="9" | {{Text|1958{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|Sabri al-Asali}} |- | {{Text|Akram al-Hourani}} |- | {{Text|Abdel Latif Boghdadi}} |- | {{Text|Abdel Hakim Amer}} |- | {{Text|Nur al-Din Kahala}} |- | {{Text|Abdul Hamid al-Sarraj}} |- | {{Text|Kamal el-Din Hussein}} |- | {{Text|Zakaria Mohieddin}} |- | {{Text|Hussein el-Shafei}} |- ! rowspan="3" style="background:{{party color|Arab Socialist Union (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="3" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | rowspan="3" | {{Text|1965{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Anvar Sadat]]}} |- | {{Text|Hassan Ibrahim}} |- | {{Text|Ali Sabri}} |- ! rowspan="2" | 3 | rowspan="2" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1970|09|28}}<br>–<br>{{dts|1970|10|15}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1970|9|28|1970|10|15}} ! rowspan="2" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="2" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | — | ''<br>30-oktyabr 1970 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{dts|1970|10|15}}<br>–<br>{{dts|1971|09|11}} | {{ayd|1970|10|15|1971|9|11}} | {{Text|1970{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Ali Sabri]]}} |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt.svg|30px]] '''[[Misr|Misr Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|20px]]<br />{{small|(11-sentyabr 1971 – hozirgacha)}} |- ! rowspan="5" | (3) | rowspan="5" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | rowspan="5" | {{dts|1971|09|11}}<br>–<br>{{dts|1981|10|06}}<br />{{small|(Suiqasd uyushtirilgan)}} | rowspan="5" | {{ayd|1971|9|11|1981|10|6}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="4" |Arab Sotsialistik Ittifoqi<br />{{small|(until 1978)}} | rowspan="5" | {{Text|1976{{ref label|P|P|P}}}} | ''<br>16-yanvar 1972 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmud Favzi]]}} |- | ''<br>18-sentyabr 1974 sanasidan keyin&nbsp;bo‘sh'' |- | rowspan="2" | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik |- |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Sufi Abu Taleb.gif|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Sufi Abu Taleb]] | '''{{sortname|Soʻfi Abu|Tolib}}'''<br />{{lang|ar|صوفى أبو طالب}}<br />{{small|(1925–2008)}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | {{dts|1981|10|06}}<br>–<br>{{dts|1981|10|14}} | {{ayd|1981|10|6|1981|10|14}} ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik | — | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! rowspan="5" | 4 | rowspan="5" | [[File:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Hosni Mubarak]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Husni|Muborak}}'''<br />{{lang|ar|حسنى مبارك}}<br />{{small|(1928–2020)}} | rowspan="5" | {{dts|1981|10|14}}<br>–<br>{{dts|2011|02|11}}<br />{{small|([[Arab bahori|Lavozimidan ag‘darilgan]])}} | rowspan="5" | {{ayd|1981|10|14|2011|2|11}} ! rowspan="5" style="background:{{party color|Misr Milliy Demokatik partiyasi}}; color:white;" | | rowspan="5" | Milliy Demokatik | {{Text|1981{{ref label|P|P|P}}}} | rowspan="4" | ''<br>29-yanvar 2011 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|1987{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1993{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1999{{ref label|P|P|P}}}} |- | 2005 | {{Text|[[Umar Sulaymon]]}} |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|frameless|upright=0.5]] | '''{{sortname|Muhammad|Husayin|Tantaviy}}'''<br />{{lang|ar|محمد حسين طنطاوي}}<br />{{small|(1935–2021)}}<br />{{small|[[Misr Qurolli Kuchlari|Qurolli Kuchlar]] Oliy Kengashi Raisi<br />(''De-fakto'' davlat rahbari)}} | {{dts|2011|02|11}}<br>–<br>{{dts|2012|06|30}} | {{ayd|2011|2|11|2012|6|30}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|harbiy]] | — | ''Bo‘sh prezidentlik'' |- ! rowspan="4" | 5 | rowspan="4" | [[File:Mohamed Morsi-05-2013.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Morsi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Muhammad|Mursiy}}'''<br />{{lang|ar|محمد مرسي}}<br />{{small|(1951–2019)}} | rowspan="4" | {{dts|2012|06|30}}<br>–<br>{{dts|2013|07|03}}<br />{{small|(To‘ntarishda ag‘darilgan)}} | rowspan="4" | {{ayd|2012|6|30|2013|7|3}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Freedom and Justice Party (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="4" | Ozodlik va adolat | rowspan="4" | 2012 | ''<br>12-avgust 2012 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmoud Mekki]]}} |- | ''<br>22-dekabr 2012 sanasidan keyin bo‘sh'' |- | ''<br>26-dekabr 2012 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" ! rowspan="4" | — | rowspan="4" | [[File:Adly Mansour (cropped).JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Adly Mansour]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Adli|Mansur}}'''<br />{{lang|ar|عدلي منصور}}<br />{{small|({{Born in|1945}})}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | rowspan="4" | {{dts|2013|07|04}}<br>–<br>{{dts|2014|06|08}} | rowspan="4" | {{ayd|2013|7|4|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | rowspan="4" | — | ''<br>14-iyul 2014 sanasigacha bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" | {{Text|[[Muhammad Al-Baradei]]}}<br />{{small|(Muvaqqat)}} |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>14-avgust 2013 sanasidan keyin bo'sh'' |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>18-yanvar 2014 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- ! rowspan="4" | 6 | rowspan="4" | [[File:Abd al-Fattah al-Sisi (crop).png|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Abdel Fattah el-Sisi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Abdulfattoh|as-Sisiy}}'''<br />{{lang|ar|عبد الفتاح السيسى}}<br />{{small|({{Tugʻilgan sanasi|1954|11|19}})}} | rowspan="4" | {{dts|2014|06|08}}<br>–<br>''Amaldagi'' | rowspan="4" | {{ayd|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|2014]] | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sansigacha bekor qilingan'' |- | 2018 |- | {{Text|2019{{ref label|CT|CT|CT}}}} | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sanasidan keyin bo'sh'' |- | 2023 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] 4cfp5xn2eduqabbzxnan5db3bpk2bz0 6312315 6312312 2026-10-18T18:36:59Z Shirin Khaydaralieva 130186 /* Mansabdor shaxslar ro‘yxati */ 6312315 wikitext text/x-wiki [[File:Presidential Standard of Egypt.svg|thumb|250px|Misrning amaldagi prezidentlik standarti (1985–hozirgi)]] {{multiple image | align = right | image1 = Presidential Standard of Egypt 1972-1984.svg | width1 = 130 | alt1 = | caption1 = Sobiq Prezident standarti (1972–1984) | image2 = Flag of the President of the Republic of Egypt (1953-1958).svg | width2 = 130 | alt2 = | caption2 = Sobiq Prezident standarti (1953–1958) | footer = }} [[Misr prezidenti]] lavozimi Misrning davlat va hukumat boshligʻi hamda [[Misr Qurolli Kuchlari]]ning Oliy qoʻmondoni hisoblanadi. Prezident [[Misr Konstitutsiyasi]]ga koʻra, xalq ovozi bilan olti yillik muddatga saylanadi. Birinchi prezident [[Muhammad Nagib]] 1953-yil 18-iyunda Respublika eʼlon qilinganidan keyin qasamyod qilgan. Amaldagi prezident [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]] boʻlib, u 2014-yil 8-iyunda oʻz lavozimga kirishgan. == Prezidentlik tarix == Misrning birinchi prezidenti 1952-yilgi [[Iyul inqilobi (Misr)|Misr inqilobi]]ga rahbarlik qilgan „Erkin zobitlar“ harakati yetakchilaridan biri Muhammad Nagib boʻlgan. U 1953-yil 18-iyunda, Misr respublika deb eʼlon qilingan kuni, prezident lavozimiga kirishgan. Shundan buyon ushbu lavozimni yana besh kishi egallagan: [[Jamol Abdul Nosir]], [[Anvar Sadat]], [[Husni Muborak]], [[Muhammad Mursiy]] va [[Abdulfattoh as-Sisiy|Abdul Fattoh as-Sisiy]]. Bundan tashqari, Anvar Sadatning oʻldirilishi va Husni Muborakning uning vorisi etib saylanishi oraligʻida [[Sufiy Abu Tolib]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. 2013-yilgi davlat toʻntarishi natijasida Muhammad Mursiy hokimiyatdan chetlatilganidan soʻng esa [[Adli Mansur]] vaqtincha prezident vazifasini bajargan. [[Misr inqilobi (2011-2013)|2011-yilgi Misr inqilobi]] davomida Husni Muborak 2011-yil 11-fevralda isteʼfoga chiqqanidan soʻng<ref>{{Cite news|last1=McGreal|first1=Chris|url=https://www.theguardian.com/world/2011/feb/11/hosni-mubarak-resigns-egypt-cairo|title=Hosni Mubarak resigns – and Egypt celebrates a new dawn|date=11 February 2011|work=The Guardian|access-date=26 February 2020|last2=Shenker|first2=Jack|issn=0261-3077}}</ref>, prezidentlik lavozimi boʻsh qoldi. Davlat rahbari va hukumat rahbari vazifalarini Qurolli Kuchlar Oliy kengashi (SCAF) raisi, [[Feldmarshal]] [[Muhammad Husayn Tantoviy]] bajardi<ref>[https://abcnews.go.com/Blotter/egypt-trades-torture-supervisor-mubaraks-poodle/story?id=12895439 Egypt Trades Torture Supervisor for 'Mubarak’s Poodleʼ?] ABC News, 11 February 2011</ref>. [[Muhammad Mursiy|Mursiy]] 2012-yil 23–24-may va 16–17-iyun kunlari boʻlib oʻtgan prezidentlik saylovida gʻalaba qozonganidan soʻng, 2012-yil 30-iyunda prezident lavozimiga kirishdi<ref name="Fox News.com">{{cite web|title=Muslim Brotherhood candidate Morsi wins Egyptian presidential election|url=http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|archive-url=https://web.archive.org/web/20120624193616/http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/|url-status=dead|archive-date=24 June 2012|publisher=Fox News.com|access-date=24 June 2012}}</ref>. 2013-yil 3-iyulda uning isteʼfosini talab qilgan ommaviy norozilik namoyishlari ortidan [[Misr Qurolli Kuchlari]] davlat toʻntarishini amalga oshirib, Mursiyni hokimiyatdan chetlatdi. Uning oʻrnini Misr Oliy konstitutsiyaviy sudi raisi Mansur vaqtincha prezident sifatida egalladi<ref>{{cite web |url=https://edition.cnn.com/2013/07/03/world/meast/egypt-protests/index.html?hpt=hp_t1 |title=Coup topples Egypt's Morsy; supporters reportedly rounded up - CNN.com |work=Edition.cnn.com |date=3 July 2013 |accessdate=2013-08-14 }}</ref>. Mansur 2013-yil 4-iyulda Oliy konstitutsiyaviy sud binosida qasamyod qilib, lavozimiga kirishdi<ref name="huffpo">{{cite web|url=http://www.huffingtonpost.com/2013/07/04/adly-mansour-sworn-in_n_3545682.html|title=Adly Mansour Sworn in As Egypt's Interim President|website=[[HuffPost]] |agency=Associated Press|date=4 July 2013|access-date=4 July 2013}}</ref>. Amaldagi prezident Abdul Fattoh as-Sisiy 2014-yil 26–28-may kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|prezidentlik saylovida]] gʻalaba qozonganidan soʻng, 2014-yil 8-iyunda lavozimiga kirishdi<ref name=returns>{{cite web|title=El-Sisi wins Egypt's presidential race with 96.91%|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/1/64/102841/Egypt/Politics-/BREAKING-PEC-officially-announces-AbdelFattah-ElSi.aspx|website=English.Ahram.org|publisher=Ahram Online|access-date=3 June 2014}}</ref>. U keyinchalik yana ikki marta qayta saylandi: birinchi marta 2018-yil 26–28-mart kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2018)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|url=https://www.economist.com/news/middle-east-and-africa/21739854-despite-bribes-and-threats-voters-seemed-unenthusiastic-abdel-fattah-al-sisi|title=Abdel-Fattah al-Sisi wins a second term in Egypt|newspaper=The Economist|date=30 March 2018}}</ref>, ikkinchi marta esa 2023-yil 10–12-dekabr kunlari boʻlib oʻtgan [[Misr prezidentlik saylovi (2023)|prezidentlik saylovi]]da<ref>{{cite news|title=El-Sissi wins Egypt's presidential election with 89.6% of the vote and secures third term in office|url=https://www.ctvnews.ca/world/article/el-sissi-wins-egypts-presidential-election-with-896-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office/|work=CTV News|date=18 December 2023|access-date=18 December 2023|archive-date=18 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231218152129/https://www.ctvnews.ca/mobile/world/el-sissi-wins-egypt-s-presidential-election-with-89-6-of-the-vote-and-secures-third-term-in-office-1.6691855|url-status=live}}</ref>. ==Mansabdor shaxslar ro‘yxati== ;Siyosiy partiyalar {{legend|#CD7F32|Ozodlik Rallisi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#F0001C|Milliy Ittifoq|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#D23438|Arab sotsialistik ittifoqi|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#11573B|Milliy demokratik |border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#A7CF40|Ozodlik va adolat|border=1px solid #AAAAAA}} ;Boshqa mansubliklar {{legend|#C3B091|[[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiylar]]|border=1px solid #AAAAAA}} {{legend|#DCDCDC|''Partiyasiz''|border=1px solid #AAAAAA}} ;Maqom {{legend|#E6E6AA|Vaqtincha yoki muvaqqat prezident ekanligini bildiradi}} ;Belgilar {{note label|P|P|P}} Prezidentlik referendumi {{note label|KP|KP|KP}} Konstitutsiyaviy referendum va prezidentlik muddati uzaytirilishi bo‘yicha referendum {{note label|†|†|†}} Lavozimda bo‘lgan paytida vafot etgan {| class="wikitable" style="text-align:center" ! scope=col |{{Abbr|No.|Number}} ! scope=col class=unsortable |Sur'ati ! scope=col |Ismi<br>{{small|(tavallud-vafot)}} ! scope=col colspan=2 | Faoliyat yillari ! scope=col colspan=2 |Partiyasi ! scope=col class=unsortable |Saylov ! scope=col class=unsortable |Vitse-prezidentlar |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt (1922-1958).svg|30px]] '''[[Misr Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (1953–1958).svg|20px]]<br />{{small|(18-iyun 1953 – 22-fevral 1958)}} |- ! rowspan="2" scope=row | 1 | rowspan="2" | [[File:Mohamed Naguib (cropped).jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Naguib]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Muhammad|Nagib}}'''<br />{{lang|ar|محمد نجيب}}<br />{{small|(1901–1984)}}{{efn|[[Jamol Abdul Nosir]] 1954-yil 25-fevral va 1954-yil 27-fevral oralig'ida faoliyat yuritgan.<ref>{{Cite web|url=http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm|title=Biography |archive-url=https://web.archive.org/web/20181021170321/http://nasser.bibalex.org:80/Common/pictures01-%20sira.htm |archive-date=21 October 2018 }}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.albawabhnews.com/3212572|title=The Diaries of the "Blessed Movement": "July 23rd" from the memoirs of Mohamed Naguib and broadcaster Fahmy Omar|work= Ahmed Sawan |date=27 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180807155945/http://www.albawabhnews.com/3212572 |archive-date=7 August 2018 }}</ref>}} | rowspan="2" | {{dts|1953|06|18}}<br>–<br>{{dts|1954|11|14}}<br />{{small|(Lavozimidan ozod etilgan)}} | rowspan="2" | {{ayd|1953|6|18|1954|11|14}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | rowspan="2" | — | rowspan="2" | — |- ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodlik Rallisi]] |- ! — | rowspan="3" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="3" | '''{{sortname|Jamol abdul|Nosir}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–1970)}}<br />{{small|1954-yildan 1956-yilgacha Misr inqilobiy qo‘mondonlik kengashi raisi}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1954|11|14}}<br>–<br>{{dts|1956|06|23}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1954|11|14|1956|6|23}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|Harbiy]] | — | rowspan="3" | — |- ! rowspan="2" | 2 | rowspan="2" | {{dts|1956|06|23}}<br>–<br>{{dts|1958|02|22}} | rowspan="2" | {{ayd|1956|6|23|1958|02|22}} ! style="background:{{party color|Liberation Rally}}; color:white" | | [[Ozodllik Rallisi]]<br />{{small|(1957-yilgacha)}} | rowspan="2" | {{Text|[[Misr Referendumi (1956)|1956]]{{ref label|P|P|P}}}} |- ! style="background:{{party color|Milliy Ittifoq)}}; color:white;" | | Milliy Ittifoq |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of the United Arab Republic.svg|30px]] '''[[Birlashgan Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of United Arab Republic (Syria 1958-61, Egypt 1958-1971).svg|20px]]<br />{{small|(22-fevral 1958 – 11-sentyabr 1971)}} |- ! rowspan="12" | (2) | rowspan="12" | [[File:Nasser in 1969.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Gamal Abdel Nasser]] | rowspan="12" | '''{{sortname|Jamol Abdul|Nosirr}}'''<br />{{lang|ar|جمال عبد الناصر}}<br />{{small|(1918–[[Death and state funeral of Gamal Abdel Nasser|1970]])}}{{efn|1967-yil 9-iyunda Nosir iste’foga chiqishini va uning vazifasini vitse-prezident [[Zakariyo Mohieddin]] bajarishini e’lon qildi, biroq Mohieddin Nosirning iste’fosini qabul qilishdan bosh tortdi va norozilik namoyishlaridan so‘ng rad etdi; Nosir bir kundan keyin qarorini bekor qildi<ref>"Zakaria Mohieddin". Bibliotheca Alexandrina</ref><ref>Aburish, Said K. (2004), Nasser, the Last Arab, pp. 262, 268–269. New York: St. Martin's Press, ISBN 978-0-312-28683-5</ref><ref>Kandil, Hazem (2012), Soldiers, Spies and Statesmen: Egypt's Road to Revolt, p. 84. Brooklyn: Verso Books, ISBN 978-1-84467-962-1</ref>}} | rowspan="12" | {{dts|1958|02|22}}<br>–<br>{{dts|1970|09|28}}{{ref label|†|†|†}} | rowspan="12" | {{ayd|1958|02|22|1970|9|28}} ! rowspan="9" style="background:{{party color|Milliy Ittifoq (BAR)}}; color:white;"| | rowspan="9" | MIlliy Ittifoq<br />{{small|(until 1962)}} | rowspan="9" | {{Text|1958{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|Sabri al-Asali}} |- | {{Text|Akram al-Hourani}} |- | {{Text|Abdel Latif Boghdadi}} |- | {{Text|Abdel Hakim Amer}} |- | {{Text|Nur al-Din Kahala}} |- | {{Text|Abdul Hamid al-Sarraj}} |- | {{Text|Kamal el-Din Hussein}} |- | {{Text|Zakaria Mohieddin}} |- | {{Text|Hussein el-Shafei}} |- ! rowspan="3" style="background:{{party color|Arab Socialist Union (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="3" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | rowspan="3" | {{Text|1965{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Anvar Sadat]]}} |- | {{Text|Hassan Ibrahim}} |- | {{Text|Ali Sabri}} |- ! rowspan="2" | 3 | rowspan="2" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="2" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | style="background:#E6E6AA" | {{dts|1970|09|28}}<br>–<br>{{dts|1970|10|15}} | style="background:#E6E6AA" | {{ayd|1970|9|28|1970|10|15}} ! rowspan="2" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="2" | Arab Sotsialistik Ittifoqi | — | ''<br>30-oktyabr 1970 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{dts|1970|10|15}}<br>–<br>{{dts|1971|09|11}} | {{ayd|1970|10|15|1971|9|11}} | {{Text|1970{{ref label|P|P|P}}}} | {{Text|[[Ali Sabri]]}} |- bgcolor="lightgrey" | colspan="9" | [[File:Flag of Egypt.svg|30px]] '''[[Misr|Misr Arab Respublikasi]]''' [[File:Coat of arms of Egypt (Official).svg|20px]]<br />{{small|(11-sentyabr 1971 – hozirgacha)}} |- ! rowspan="5" | (3) | rowspan="5" | [[File:Anwar Sadat cropped.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Anwar Sadat]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Anvar|Sadat}}'''<br />{{lang|ar|أنور السادات}}<br />{{small|(1918–1981)}} | rowspan="5" | {{dts|1971|09|11}}<br>–<br>{{dts|1981|10|06}}<br />{{small|(Suiqasd uyushtirilgan)}} | rowspan="5" | {{ayd|1971|9|11|1981|10|6}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Arab Sotsialistik Ittifoqi}}; color:white;" | | rowspan="4" |Arab Sotsialistik Ittifoqi<br />{{small|(until 1978)}} | rowspan="5" | {{Text|1976{{ref label|P|P|P}}}} | ''<br>16-yanvar 1972 Sanasigacha&nbsp;bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmud Favzi]]}} |- | ''<br>18-sentyabr 1974 sanasidan keyin&nbsp;bo‘sh'' |- | rowspan="2" | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik |- |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Sufi Abu Taleb.gif|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Sufi Abu Taleb]] | '''{{sortname|Soʻfi Abu|Tolib}}'''<br />{{lang|ar|صوفى أبو طالب}}<br />{{small|(1925–2008)}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | {{dts|1981|10|06}}<br>–<br>{{dts|1981|10|14}} | {{ayd|1981|10|6|1981|10|14}} ! style="background:{{party color|Milliy demokratik}}; color:white;" | | Milliy demokratik | — | {{Text|[[Husni Muborak]]}} |- ! rowspan="5" | 4 | rowspan="5" | [[File:Hosni Mubarak - Official Photo.JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Hosni Mubarak]] | rowspan="5" | '''{{sortname|Husni|Muborak}}'''<br />{{lang|ar|حسنى مبارك}}<br />{{small|(1928–2020)}} | rowspan="5" | {{dts|1981|10|14}}<br>–<br>{{dts|2011|02|11}}<br />{{small|([[Arab bahori|Lavozimidan ag‘darilgan]])}} | rowspan="5" | {{ayd|1981|10|14|2011|2|11}} ! rowspan="5" style="background:{{party color|Misr Milliy Demokatik partiyasi}}; color:white;" | | rowspan="5" | Milliy Demokatik | {{Text|1981{{ref label|P|P|P}}}} | rowspan="4" | ''<br>29-yanvar 2011 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|1987{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1993{{ref label|P|P|P}}}} |- | {{Text|1999{{ref label|P|P|P}}}} |- | 2005 | {{Text|[[Umar Sulaymon]]}} |- style="background:#E6E6AA" ! — | [[File:Field Marshal Mohamed Hussein Tantawi 2002.jpg|frameless|upright=0.5]] | '''{{sortname|Muhammad|Husayin|Tantaviy}}'''<br />{{lang|ar|محمد حسين طنطاوي}}<br />{{small|(1935–2021)}}<br />{{small|[[Misr Qurolli Kuchlari|Qurolli Kuchlar]] Oliy Kengashi Raisi<br />(''De-fakto'' davlat rahbari)}} | {{dts|2011|02|11}}<br>–<br>{{dts|2012|06|30}} | {{ayd|2011|2|11|2012|6|30}} ! style="background:{{party color|Military rule}}; color:white;" | | [[Misr Qurolli Kuchlari|harbiy]] | — | ''Bo‘sh prezidentlik'' |- ! rowspan="4" | 5 | rowspan="4" | [[File:Mohamed Morsi-05-2013.jpg|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Mohamed Morsi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Muhammad|Mursiy}}'''<br />{{lang|ar|محمد مرسي}}<br />{{small|(1951–2019)}} | rowspan="4" | {{dts|2012|06|30}}<br>–<br>{{dts|2013|07|03}}<br />{{small|(To‘ntarishda ag‘darilgan)}} | rowspan="4" | {{ayd|2012|6|30|2013|7|3}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Freedom and Justice Party (Egypt)}}; color:white;" | | rowspan="4" | Ozodlik va adolat | rowspan="4" | 2012 | ''<br>12-avgust 2012 sanasigacha bo‘sh'' |- | {{Text|[[Mahmoud Mekki]]}} |- | ''<br>22-dekabr 2012 sanasidan keyin bo‘sh'' |- | ''<br>26-dekabr 2012 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" ! rowspan="4" | — | rowspan="4" | [[File:Adly Mansour (cropped).JPG|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Adly Mansour]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Adli|Mansur}}'''<br />{{lang|ar|عدلي منصور}}<br />{{small|({{Born in|1945}})}}<br />{{small|Muvaqqat prezident}} | rowspan="4" | {{dts|2013|07|04}}<br>–<br>{{dts|2014|06|08}} | rowspan="4" | {{ayd|2013|7|4|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | rowspan="4" | — | ''<br>14-iyul 2014 sanasigacha bekor qilingan'' |- style="background:#E6E6AA" | {{Text|[[Muhammad Al-Baradei]]}}<br />{{small|(Muvaqqat)}} |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>14-avgust 2013 sanasidan keyin bo'sh'' |- style="background:#E6E6AA" | ''<br>18-yanvar 2014 sanasidan keyin bekor qilingan'' |- ! rowspan="4" | 6 | rowspan="4" | [[File:Abd al-Fattah al-Sisi (crop).png|frameless|upright=0.5|alt=Photographic portrait of Abdel Fattah el-Sisi]] | rowspan="4" | '''{{sortname|Abdulfattoh|as-Sisiy}}'''<br />{{lang|ar|عبد الفتاح السيسى}}<br />{{small|([[1954]])}} | rowspan="4" | {{dts|2014|06|08}}<br>–<br>''Amaldagi'' | rowspan="4" | {{ayd|2014|6|8}} ! rowspan="4" style="background:{{party color|Mustaqil siyosatchi}}; color:white;" | | rowspan="4" | ''Tayinlanmagan'' | [[Misr prezidentlik saylovi (2014)|2014]] | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sansigacha bekor qilingan'' |- | 2018 |- | {{Text|2019{{ref label|CT|CT|CT}}}} | rowspan="2" | ''<br>23-aprel 2019 sanasidan keyin bo'sh'' |- | 2023 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] fu9nqw17dv1oxffsm9dzzvv0kzv45p1 0 1464077 6312232 6309914 2026-10-18T17:34:35Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi.) #IABot (v2.0.9.6 6312232 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Chaloda | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 22 | lat_min = 48 | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72 | lon_min = 27 | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 382260 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Chaloda''' — [[Hindiston]]ning [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan ma’muriy hudud<ref>{{cite web |url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-03-26/ahmedabad/31239827_1_imfl-rural-local-crime-branch-lcb |title=Rural local crime branch seizes IMFL worth Rs 4Lakh - Times of India |website=[[The Times of India]] |access-date=27 January 2022 |archive-date=7 July 2012 |url-status=dead}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] 5s7sorf2mqcx9pqpd7u3u6ya1ilydhy 0 1464093 6312483 6310565 2026-10-19T07:37:10Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Misrda taʼlim]] olib tashlandi; [[Turkum:Misr madrasalari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312483 wikitext text/x-wiki {{Taʼlim muassasasi bilgiqutisi | nomi = An-Nosir Muhammad madrasasi | asl_nomi = مدرسة الناصر محمد بن قلاوون | asl_nomi_til = ar | tasvir = Madrasa of al-Nasir Muhammad overall front view.jpg | tasvir_eni = | izoh = Madrasaning umumiy ko‘rinishi | xalqaro_nomi = Madrasa of al-Nasir Muhammad | boshqa_nomi = | ilgarigi_nomi = | shiori = | shiori_til = | yuqorigi_belgi = | yuqorigi_matn = | yuqorigi_belgi1 = | yuqorigi_matn1 = | yuqorigi_belgi2 = | yuqorigi_matn2 = | turi = [[Madrasa]] va [[maqbara]] | asos_solingan = {{start date|1295}} | yopilgan = | asoschisi = Al-Odil Kitbugʻa va An-Nosir Muhammad ibn Qalovun | akkreditatsiya = | endaumenti = | byudjeti = | rahbari = | raisi = | kansleri = | prezidenti = | vitse-prezident = | vitse-kansleri = | provosti = | rektori = | direktori = | dekani = | rahbar_turi1 = | rahbari1 = | fakultet = | xodimlar_tarkibi = | talabalari = | bakalavriat = | magistratura = | aspirantura = | doktorantura = | akademiklari = | doktorlari = | professorlari = | oʻqituvchilari = | manzili = Al-Muizz ko'chasi, Bayn al-Qasrayn | shahar = [[Qohira]] | viloyat = Qohira muhofazasi | davlat = [[Misr]] | pochta_indeksi = | koordinatalari = {{koord|30.049750|N|31.261063|E|type:landmark|display=inline,title}} | kampusi = | tili = [[Arab tili]] | belgi = | matn = | belgi1 = | matn1 = | belgi2 = | matn2 = | ranglari = | laqabi = | maskoti = | veb-sayti = | logotip = | logotip_eni = | logotip_alt = | pushpin_map = | pushpin_label_position = left | map_size = | pushpin_map_caption = }} '''An-Nosir Muhammad madrasasi''' — Misrning [[Qohira]] tumanidagi Bayn al-Qasrayn mavzesida, Al-Muizz ko'chasida joylashgan tarixiy [[madrasa]] va [[maqbara]]. U [[Mamluklar davlati|mamluk]] sultoni An-Nosir Muhammad nomi bilan bog‘liq bo‘lib, uning qurilishi 1294–1295-yillarda sulton An-Nosir Muhammadning birinchi va ikkinchi hukmronlik davrlari oralig‘ida taxtga o‘tirgan sulton Al-Odil Kitbugʻa davrida boshlangan<ref name=":0" /><ref name="Book" />. An-Nosir Muhammad 1299-yilda taxtga qaytgach, 1303-yilda qurilish to‘liq yakunlanguniga qadar unga rahbarlik qilgan<ref name="Book" />. Ushbu majmua qadimiyroq [[Qalovun]] majmuasi va keyinroq qurilgan Sulton Barquq madrasasi yaqinida joylashgan. == Tarixiy fon == An-Nosir Muhammad Misrning to‘qqizinchi mamluk sultoni, sulton [[Qalovun]]ning kenja o‘g‘li bo‘lib, 1285–1341-yillarda yashagan. U uch marta — 1293–1294, 1299–1309 va 1309–1341-yillarda sulton sifatida taxtga o‘tirgan. 1293-yil dekabrida An-Nosir Muhammadning katta akasi sulton Al-Ashraf Xalil o‘ldirilgach, taxt 9 yashar An-Nosir Muhammadga qoladi. Uning dastlabki ikki hukmronligi davrida yosh bo‘lgani sababli davlatni amalda noib sultonlar va vazirlar boshqargan. Uchinchi hukmronligiga kelib esa An-Nosir Muhammad 24 yoshga to‘ladi va Mamluklar sultonligini to‘liq o‘z qo‘liga oladi. Bu davr hech qanday yirik ziddiyatlarsiz o‘tib, Misrda mamluklar qudratining eng yuqori cho‘qqisini belgilab berdi. Sulton kanallar, maydonlar, madrasalar va masjidlar kabi ko‘plab jamoat ishoratlarini amalga oshirdi. Mazkur madrasa qurilishini 1294–1296-yillarda hukmronlik qilgan sulton Al-Odil Kitbug‘a boshlab bergan, biroq uning ikkinchi hukmronligi davrida An-Nosir Muhammad uni o‘z nazoratiga olib, oxiriga yetkazgan. Islom tarixchisi An-Novayriyning yozishicha, Al-Odil Kitbug‘a maqbara va namozxona-iyvonni qurdirgan, An-Nosir Muhammad esa binoning qolgan qismini tugatib, [[minora]] qo‘shgan<ref name="Book" />. Shuningdek, yana bir tarixchi Al-Maqriziyning xabar berishicha, Al-Odil Kitbug‘a binoni bitiklar tasmasigacha bo‘lgan qismigacha qurilishini boshqargan, qolgan qismini esa An-Nosir Muhammad bajargan<ref name="Book" />. Inshoot minora qo‘shilgan holda 1303-yilda rasman ochilgan<ref name="Book" /><ref name=":0">{{Cite book |title=Islamic Monuments in Cairo: The Practical Guide |last=Williams |first=Caroline |publisher=The American University in Cairo Press |year=2018 |edition=7th |location=Cairo |pages=225–226}}.</ref> An-Nosir Muhammad o‘z nomi bilan ataluvchi ushbu maqbaraga dafn etilmagan. U o‘limidan keyin amirlar o‘rtasidagi raqobat sababli tartibsizliklar kelib chiqishidan qo‘rqib, otasining maqbarasiga — Sulton Qalavun maqbarasiga maxfiy ravishda dafn qilinishini vasiyat qilgan.<ref name="Book"/> Shunga qaramay, mazkur maqbara uning onasi Bint Sukbay va o‘g‘li Anukning qabri hisoblanadi.<ref name="Archnet">{{cite web|url=http://archnet.org/sites/2227|title=Madrasa wa-Qubbat al-Nasir Muhammad ibn Qalavun|work=ArchNet Digital Library|publisher=Massachusetts Institute of Technology|access-date=8 March 2011|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190709165640/http://archnet.org/sites/2227|arxivsana=2019-07-09}}</ref> == Meʼmorchiligi == [[File:Mausoleum of Al-Nassir Muhammad Ibn Qalawun 001.jpg|left|thumb|Maqbaraning ichki ko‘rinishi]] === Umumiy tavsif === An-Nosir Muhammad madrasasi Bayn al-Qasrayn mavzesida otasi sulton Qalavun va keyingi davr sultonlaridan biri [[Barquq]] maqbaralari majmualari yonida joylashgan. U g‘ishtdan bunyod etilgan bo‘lib, tashqi va ichki devorlari ganch o‘ymakorligi hamda bitiklar bilan bezatilgan. Fasoddagi yozuv An-Nosir Muhammad nomiga bitilgan, biroq oxirida asl poydevor qo‘yilgan sana — 1296-yil ko‘rsatilgan<ref name="Book"/>. Bu shuni ko‘rsatadiki, An-Nosir Muhammad 1299-yilda taxtni qaytarib olgach, yozuvning ikkinchi qismini o‘zgartirmasdan, faqat Al-Odil Kitbug‘a nomini o‘ziga almashtirgan<ref name="Book"/>. [[File:Al-Nasir Muhammad Mihrab.jpg|thumb|right|An-Nosir Muhammad madrasasidagi ''[[mehrob]]'']] Madrasa Qohirada [[sunniylik|sunniy]] mazhablarining to‘rttasini ham o‘z ichiga olgan uchta madrasadan biridir<ref name="Archnet" />. Inshoot Misrdagi so‘nggi ganchdan yasalgan bo‘rtma naqshli va teshikchali bezaklarga ega bo‘lgan o‘ziga xos [[mehrob]]ga ega<ref name="Archnet"/>. Ushbu uslub [[Moʻgʻullar imperiyasi|Mo‘g‘ullar]] davridagi Elxoniylar hukmronligi ostida [[Tabriz]], [[Eron]]da ishlab chiqarilgan ganch o‘ymakorligiga juda o‘xshab ketadi. Tarixchilar uning eronlik yoki tabrizlik ustalar tomonidan yasalganini taxmin qilishgan<ref name="Book" /><ref name=":0" /><ref name=":1">{{Cite book|title=The Mosques of Egypt|last=O'Kane|first=Bernard|publisher=The American University in Cairo Press|year=2016|location=Cairo|pages=66–70}}</ref>. Mehrobdan tashqari, madrasaning ichki bezaklaridan juda oz qismigina saqlanib qolgan<ref name=":0" />. Gumbazli maqbara madrasadan asosiy kirish yo‘lagi orqali ajratilib, unga shu yo‘lakdan kiriladi<ref name="Archnet" />. Asosiy kirish yo‘lagi bo‘ylab madrasa va maqbarani o‘zaro vizual bog‘lab turuvchi derazalar mavjud.<ref name="Archnet" /> Ushbu reja qo‘shni joylashgan sulton Qalavun majmuasining tuzilishiga juda o‘xshaydi. Maqbaraning gumbazi 1870-yilda qulab tushgan va qayta tiklanmagan, hozirda faqat [gumbaz barabani saqlanib qolgan. Gumbaz o‘rnini oddiy yog‘och tom qoplab turibdi. === Kirish qismi (portal) === [[File:Madrasa of Al-Nasir Muahmmad Portal.jpg|thumb|left|Madrasaning [[Akko]] shahridagi cherkovdan keltirilgan gotik uslubdagi portali]] An-Nosir Muhammad madrasasining eng o‘ziga xos jihati — 1291-yilda salibchilarga qarshi kurashda Al-Ashraf Xalil g‘alaba qozongach, Akkra shahridagi cherkovdan keltirilgan gotik uslubdagi marmar portalidir<ref name="Book">{{cite book |author=Behren-Abouseif |first=Doris |title=Cairo of the Mamluks: A History of its Architecture and its Culture |publisher=I. B. Tauris & Co Ltd |year=2007 |pages=152–156}}</ref>. Cherkovning aniq qaysi biri ekanligi bo‘yicha bahslar mavjud: ba'zi manbalar uni Akkradagi Avliyof Andrey cherkovi, boshqalari esa Avliyo Agnes cherkovi yoki Avliyo Ioann cho‘mdiruvchi cherkovi deb ataydi<ref>{{Cite book |last=Sárközi |first=Júlia |chapter-url=https://books.google.com/books?id=o_MPEAAAQBAJ&dq=cairo+acre+church+andrew+madrasa&pg=PA172 |title=Bridge of Civilizations: The Near East and Europe c. 1100–1300 |publisher=Archaeopress Publishing Ltd |year=2020 |isbn=978-1-78969-328-7 |editor-last=Edbury |editor-first=Peter |pages=172 |language=en |chapter=The Impact of the Crusades on the Architecture of Cairo |editor-last2=Pringle |editor-first2=Denys |editor-last3=Major |editor-first3=Balázs}}</ref><ref>{{Cite book |last=Mayer |first=Wolgang |url=https://www.yumpu.com/en/document/read/457387/xiii-the-madrasa-of-sultan-al-nasir-muhammad-the-portal |title=A future for the past: restorations in Islamic Cairo 1973-2004 |publisher=Verlag Philipp Von Zabern |year=2007 |editor-last=Mayer |editor-first=Wolfgang |location=Mainz |pages=95–98 |language=en |chapter=The Madrasa of Sultan al-Nasir Muhammad: the Portal |editor-last2=Speiser |editor-first2=Philipp}}</ref><ref>{{Cite book |last=Jacoby |first=David |chapter-url=https://books.google.com/books?id=syCbCvabeb0C&dq=cairo+acre+church+andrew+madrasa&pg=PA133 |title=France and the Holy Land: Frankish Culture at the End of the Crusades |publisher=JHU Press |year=2004 |isbn=978-0-8018-7823-7 |editor-last=Weiss |editor-first=Daniel H. |pages=133 |language=en |chapter=Society, Culture, and the Arts in Crusader Acre |editor-last2=Mahoney |editor-first2=Lisa}}</ref>. O‘rta asrlar musulmon tarixchisi Al-Maqriziyning yozishicha, jangdan so‘ng Xalil o‘z amiri ‘Alam ad-Din Sanjar ash-Shujo‘iy al-Mansuriyga shahar devorlarini buzish va cherkovlarini vayron qilishni buyurgan<ref name="Maqrizi">{{cite web |work=Al-Maqrizi |title=Madrasa of Al-Nasir Muhammad |translator=Martyn Smith |url=http://maqrizi.com/mosque_pages/m_nasir_muhammad.html |year=2009 |access-date=8 March 2011}}{{Dead link|date=July 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Cite book |last=Steenbergen |first=Jo Van |chapter-url=https://books.google.com/books?id=0WJTAQAAQBAJ&dq=cairo+madrasa+al-nasir+muhammad+portal&pg=PA255 |title=Court Ceremonies and Rituals of Power in Byzantium and the Medieval Mediterranean: Comparative Perspectives |publisher=Brill |year=2013 |isbn=978-90-04-25815-0 |editor-last=Beihammer |editor-first=Alexander |pages=255 |language=en |chapter=Ritual, Politics, and the City in Mamluk Cairo: The Bayn al-Qasrayn as a Mamluk 'lieu de mémoire', 1250-1382 |editor-last2=Constantinou |editor-first2=Stavroula |editor-last3=Parani |editor-first3=Maria}}</ref>. Amir darvoza vazifasini bajaruvchi ushbu portalga duch kelgach, uni to‘liqligicha Qohiraga ko‘chirtirishga qaror qiladi<ref name="Maqrizi"/>. Portal Xalilning hukmronligi davrida ham, An-Nosir Muhammadning birinchi hukmronligi davrida ham amir qo‘lida qolgan, biroq sulton Al-Odil Kitbug‘a tomonidan tortib olinib, ushbu madrasaga o‘rnatilgan<ref name="Maqrizi"/>. Portal "har ikki tomonida uchtadan ingichka ustunlar bo‘lgan uch qavatli chuqurlashtirilgan o‘tkir ravoqdan iborat"<ref name="Book"/>. Kamar tepasiga "Alloh" so‘zi o‘yib yozilgan. Al-Maqrizi ushbu portal mahoratini yuqori baholab, shunday degan: "Uning darvozasi Odam bolalari yaratgan eng ajoyib narsalardan biridir, chunki u shakli jihatidan mukammal va yasalish mahorati yuksak bo‘lgan bir parcha oq marmardan yasalgan".<ref name="Maqrizi"/> Qohiradagi boshqa masjid va madrasalarda ham diqqatga sazovor portallar mavjud bo‘lsa-da, bu darvoza musulmonlarning salibchilar ustidan qozongan g‘alabasining ramziy trofeyi sifatida katta tarixiy ahamiyatga ega. === Minora === [[File:Madrasa_of_Al-Nasir_Muhammad.jpg|thumb|right|An-Nosir Muhammad madrasasining [[minora]]si]] Minoraning pastki to‘g‘ri burchakli qismidagi nafis va bezatilgan ganch naqshlari madrasaga o‘ziga xos ko‘rk bag‘ishlaydi. Bu Qohirada saqlanib qolgan yagona ganch minoralardan biri bo‘lib, medalyonlar, kildasimon kiyimniqoblar (nisha) hamda geometrik va o‘simlik naqshlari bilan bezatilgan<ref name="Book"/>. Medalyonlar Fotimiylar va Ayyubiylar davri bezaklariga o‘xshab ketadi. Quyi dekorativ arkada bo‘ylab [[Kufiy|kufiy yozuvi]], to‘g‘ri burchakli qismning tepasida esa [[Suls|suls yozuvida]] yirik yozuv joylashgan<ref name="Book"/>. Ba'zi tarixchilar ganch ishlarining sifati bu yerda mag‘riblik yoki andaluslik ustalarning ishtirok etganidan darak berishini ta'kidlashgan<ref name=":0" /><ref name=":1" />. Minoraning yana bir g‘ayrioddiy jihati shundaki, u bevosita kirish portali va asosiy kirish yo‘lagi ustiga qurilgan bo‘lib, bu mustahkamlikni ta'minlash uchun minoralarni kirish joyidan alohida tayanch ustunlarga o‘rnatadigan mamluk me'morchiligi uchun kamdan-kam uchraydigan holatdir<ref name="Book" />. Faqatgina pastki to‘g‘ri burchakli qism asl nusxa bo‘lib, uning ikkinchi qavati katta ehtimol bilan [[Burjiylar]] tomonidan qo‘shilgan<ref name="Book"/>. Uning sakkiz qirrali o‘qi va kildasimon ravoqlari atrofiga yashil shisha yoki keramika elementlari o‘rnatilgan<ref name="Book"/>. Yuqori qismi esa katta ehtimol bilan [[Usmoniylar imperiyasi|Usmoniylar davriga]] to‘g‘ri keladi<ref name="Book"/>. == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == {{Commons category-inline|Madrasa of al-Nasir Muhammad}} [[Turkum:Misr madrasalari]] evx1v48kj6ssuc7h1hdtpkab9qwqdkb 0 1464273 6312481 6310252 2026-10-19T07:36:40Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Misr piramidalari]] uchun yangi kalit: "*" ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312481 wikitext text/x-wiki Bu roʻyxat mavjud maʼlumotlarga tayanib, Misr piramidalarining asosiy statistikasini xronologik tartibda taqdim etadi. {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" ! Sana ! Sulola ! Fръon ! Zamonaviy nomi<br>(qadimgi nomi) ! width=70px|Manzil !data-sort-type="number"| Asos uzunligi<br>(m) !data-sort-type="number"| Balandligi<br>(m) !data-sort-type="number"| Hajmi<br>(m³) !data-sort-type="number"| Og'ish burchagi<br>{{char|°}} ! width=150px class="unsortable" | Izohlar<br> ! width=150px|Joylashuvi<br> ! width="150px" class="unsortable" | Rasm |- | | Qadimgi Misr uchinchi sulolasi: 3-sulola 2686–2613 BC | [[Joser]] | Joser piramidasi | Sakkara | 121×109 |60 | 330,400 | | <ref>Piramida majmuasi {{convert|37|acre|ha}} maydonni egallaydi va bir nechta kult binolarini o'z ichiga oladi. Bu Qadimgi Qirollikning eng yaxshi saqlanib qolgan qirollik qabristonlaridan biri bo'lib, yo'laklar va xonalarning bir nechta ulkan yer osti labirintlarini yashiradi.</ref> | {{Coord|29|52|16.56|N|31|12|59.02|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Saqqara Pyramid Djoser.jpg|150px]] |- | | 3-sulola | Sexemxet | Yashiringan piramida | Sakkara | 120 |7 | 33,600 (tugallanmagan) | | <ref>1951-yilda [[Zakaria Goneim]] tomonidan qayta kashf etilgan. O'rnida topilgan va muhrlangan alabatrdan yasalgan sarkofagi bilan mashhur. Ajablanarlisi shundaki, sarkofag bo'sh bo'lgan va ehtimol hech qachon ishlatilmagan.</ref> Tugallanmagan piramida [[mastaba|kvadrat mastabaga]] aylantirilgan. | {{coord|29.866|N|31.213|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Sekhemkhet pyramid at Saqqara.jpg|150px]] |- | | 3-sulola | Xaba (aniq emas) | Qatlamli piramida | Zawyet el'Aryan | 84 |20 | 47,040 (ehtimol tugallanmagan) | | Qirol Xaba bilan bog'liqligi bahsli, chunki yer osti xonalaridan birorta ham qirollik nomi yozilgan buyum topilmagan. | {{coord|29.932820|N|31.161262|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Khaba pyramid at Zawyet el'Aryan.jpg|150px]] |- | c. 2637–2613 BCE | Qadimgi Misr to'rtinchi sulolasi 2613–2498 BCE | Snefru | Meidum piramidasi (Snefru bardoshli) | Meidum | 144 | 65 | 638,733 (ehtimol tugallanmagan) | 51° 50' 35"<ref name=satel>Piramida majmuasi yo'ldosh piramirani o'z ichiga oladi.</ref> | Piramida majmuasi yo'ldosh piramirani o'z ichiga oladi. Meidum piramidasi dastlab Huni uchun qurilgan va Snefru tomonidan davom ettirilgan bo'lishi mumkin. | {{coord|29|23|17|N|31|09|25|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of sneferu Meidum 01.jpg|150px]] |- | c. 2600 BCE | 4-sulola | Snefru | Qiya piramida (Snefru janubda porlaydi) | Dahshur | 188 | 105 | 1,237,040 | 54° 50' 35" /43° 22'<ref name=satel/> | Burchakning o'zgarishi Meidum piramidasining qurilish vaqtida kutilmaganda qulab tushishiga qarshi turg'unlik chorasi sifatida amalga oshirilgan. | {{coord|29|47|25|N|31|12|33|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Snefru's Bent Pyramid in Dahshur.jpg|150px|Snefru's Bent Pyramid in Dahshur]] |- | c. 2575–2563 BCE | 4-sulola | Snefru | [[Qizil piramida]] (Snefru shimolda porlaydi) | Dahshur | 220 | 105 | 1,694,000 | 43° 22' | | {{coord|29|48|30|N|31|12|21|E|type:landmark|display=inline}} | [[File:Egypt.Dashur.RedPyramid.01.jpg|150px]] |- | c. 2600-2574 BCE | 4-sulola | [[Xufu]] | Giza buyuk piramidasi (Xufuning ufqqa chiqishi) | [[Giza]] | 230.3 | 146.6 | 2,583,283 | 51° 50' 40" | <ref name=satel3queens>Piramida majmuasi bitta yo'ldosh piramida va 3 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi.</ref> | {{Coord|29|58|45|N|31|08|03|E|region:EG_type:landmark_scale:2000|display=inline}} | [[File:Kheops-Pyramid.jpg|150px]] |- | c. 2566–2558 BCE | 4-sulola | Djedefre | Djedefre piramidasi (Djedefrening yulduzli osmoni) | Abu Rawash | 106.2 | 67 | 131,043 (ehtimol tugallanmagan) | {{sort|52°|~52°}}<ref name="satel" /><ref name="Lost">{{cite video|url=http://www.history.com/minisites/lostpyramid|title=The Lost Pyramid|date=23 June 2008|people=Vallogia, Michel ([[University of Geneva]]), Joanne Rowlands ([[University of Oxford]]), and Dr [[Zahi Hawass]] (Secretary General of the Egyptian Supreme Council of Antiquities)|publisher=[[History (U.S. TV channel)|History]]|access-date=12 December 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20090320211424/http://www.history.com/minisites/lostpyramid|archive-date=20 March 2009|url-status=dead|medium=Television documentary}}</ref> | | {{Coord|30|01|56|N|31|04|29|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Abu Rawash Pyramid.jpg|150px]] |- | c. 2530 BCE | 4-sulola (aniq emas) |Bikheris? Setka <ref name=JvB>Qiyinchiliklar uchun qarang: Jürgen von Beckerath: ''Chronologie des pharaonischen Ägypten...''</ref> | Zawyet el'Aryanning tugallanmagan shimoliy piramidasi (..?..-Kaning yulduzi) |Zawyet el'Aryan |200 | |(Hech qachon qurilmagan) | |<ref name="RSD">Rainer Stadelmann: ''Die Ägyptischen Pyramiden...'' p. 77, 140–145.</ref><ref>Oltita siyoh yozuvi bir paytlar o'qib bo'lmaydigan kartush nomini o'z ichiga olgan...</ref> | {{coord|29|56|24.44|N|31|9|5.6|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Vue-grande-excavation.jpg|centre|150px]] |- | c. 2570-2532 BCE | 4-sulola | Xafre | Xafre piramidasi (Xafre buyukdir) | Giza | 215.25 | 143.5 | 2,211,096 | 53°10'<ref name=satel/> | | {{coord|29|58|34|N|31|07|51|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Khafre's Pyramid343.jpg|150px]] |- | c. 2532-2504 BCE | 4-sulola | [[Menkaure]] | Menkaure piramidasi (Menkaure ilohiy) | Giza | 103.4 | 65.5 | 235,183 | 51°20′25″ | Piramida majmuasi 3 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|58|21|N|31|07|42|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Menkaures Pyramid Giza Egypt.jpg|150px]] |- | | Qadimgi Misr beshinchi sulolasi 2498–2345 BC | Userkaf | Userkaf piramidasi (Userkafning pok joylari) | Sakkara | 73.3 | 49 | 87,906 | 53°7'48"<ref name=satel/> | | {{coord|29|52|25|N|31|13|08|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:PyramidOfUserkaf.jpg|150px]] |- | | 5-sulola | Sahure | Sahure piramidasi (Sahurening shaxsi (ba) namoyon bo'ladi) | Abusir | 78.75 | 47 | 96,542 | 50°11'40"<ref name=satel/> | | {{coord|29|53|52|N|31|12|12|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:SahurePyramid.jpg|150px]] |- | | 5-sulola | Neferirkare Kakai | Neferirkare piramidasi (Neferirkare shaxsi (ba)) | Abusir | 105 | 54 | 257,250 | 54°30' | Dastlab zinapoyali piramida sifatida qurilgan. | {{coord|29|53|42|N|31|12|09|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Abousir Neferirkare 02.jpg|150px]] |- | | 5-sulola | Neferefre | Neferefre piramidasi (Neferefre qudrati ilohiydir) | Abusir | 65 | | 29,575 (tugallanmagan) | 64°30' (rejalashtirilgan){{sfn|Verner|2001|p=464}} 78° (mastabaga aylantirilgandan keyin) {{sfn|Lehner|2008|p=147}} | Tugallanmagan piramida [[mastaba|kvadrat mastabaga]] aylantirilgan. | {{coord|29|53|38|N|31|12|6|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Abousir Neferefre 01.jpg|150px]] |- | | 5-sulola | Shepseskare | Shimoliy Abusirning tugallanmagan piramidasi (Shepseskare janubda) | Abusir | 100 | | | – | Hech qachon qurilmagan, yer ishlari endi boshlangan | {{coord|29|53|55|N|31|12|6|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | |- | | 5-sulola | Nyuserre Ini | Nyuserre piramidasi (Niuserre o'rindiqlari bardavom bo'ladi) | Abusir | 79.9 | 51.68 | 112,632 | 51° 50' 35" | Piramida majmuasi yo'ldosh piramida va 1 yoki 2 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|53|44|N|31|12|13|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of Niuserre.jpg|150px]] |- | | 5-sulola | Menkauhor Kaiu<ref>Reuters: Jonathan Wright: Eroded pyramid attributed to early pharaoh</ref> | Boshsiz piramida (Menkauhorning ilohiy joylari) | Sakkara | c. 52 | | n.d. | n.d. | | {{coord|29|52|31|N|31|13|25|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | |- | | 5-sulola | Djedkare Isesi | Djedkare-Isesi piramidasi (Djedkare go'zaldir) | Janubiy Sakkara | 78.75 | 52.5 | 107,835 | 52° | Piramida majmuasi bitta yo'ldosh piramida va bitta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|51|04|N|31|13|15|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of Djedkare, Saqqara, 1990ies.png|150px]] |- | | 5-sulola | Unas | Unas piramidasi (Unasning joylari go'zaldir) | Shimoliy Sakkara | 57.75 |43 | 47,390 | 56°<ref name=satel/> | | {{coord|29|52|6|N|31|12|53|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Sakkara C02-29.jpg|150px]] |- | | Qadimgi Misr oltinchi sulolasi 2345–2181 BC | [[Teti]] | Teti piramidasi (Tetining joylari bardavomdir) | Shimoliy Sakkara | 78.5 | 52.5 | 107,835 | 53° 7' 48" | Piramida majmuasi yo'ldosh piramida va 2 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|52|31|N|31|13|18|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:PiramideTeti.jpg|150px]] |- | | 6-sulola | Pepi I | Pepi I piramidasi (Pepining ulug'vorligi bardavom bo'lsin) | Janubiy Sakkara | 78.75 | 52.5 | 107,835 | 53° 7' 48" | Piramida majmuasi yo'ldosh piramida va 5 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|51|16|N|31|13|8|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:021 Pepi I 2.jpg|150px]] |- | | 6-sulola | Merenre Nemtyemsaf I | Merenre piramidasi (Merenre go'zalligi namoyon bo'ladi) | Janubiy Sakkara | 78.75 | 52.5 | 107,835 | 57°7'48" | | {{coord|29.85055556|N|31.215|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of Merenre, Saqqara, 1990ies.jpg|150px]] |- | | 6-sulola | Pepi II | Pepi II piramidasi (Neferkare o'rnatilgan va tirik) | Janubiy Sakkara | 78.75 | 52.5 | 107,835 | 53° 7' 48"<ref name=satel3queens/> | | {{coord|29.8403|31.2133|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:PepiIIPyramid.jpg|150px]] |- | | Qadimgi Misr sakkizinchi sulolasi | Neferkare Neby | Neferkare Neby piramidasi (Neferkare hayoti bardavomdir) | Noma'lum, ehtimol Sakkara | n.d. | | n.d. | n.d. | Arxeologik jihatdan tasdiqlangan, ammo hali aniqlanmagan. | |- | | 8-sulola | Qakare Ibi | Ibi piramidasi | Janubiy Sakkara | 31.5 | 21? | | 53° 7′ | Sakkarada qurilgan oxirgi piramida. | {{coord|29|50|30|N|31|13|4|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Qakare-Ibi-Pyramid.png|150px]] |- | | Birinchi o'tish davri | Khui | Khui piramidasi | Manfalut | 146x136 | | n.d. | n.d. | Zinapoyali piramida yoki ulkan mastaba bo'lgani aniq emas. | {{Coord|27|18|28|N|30|52|18|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Khui-Pyramid.png|100px]] |- | | Qadimgi Misr o'ninchi sulolasi | Merikare | Merikare piramidasi (Merikare maskanlari gullab-yashnamoqda) | Noma'lum, ehtimol Shimoliy Sakkara | n.d. | | n.d. | n.d. | Arxeologik jihatdan tasdiqlangan, ammo hali aniqlanmagan. | |- | | Qadimgi Misr o'n birinchi sulolasi 2060–2009 BC | Mentuhotep II | Mentuhotep II piramidasi (Nebxepetrening joylari o'zgargan) | Deir el-Bahari | n.d. | | n.d. | n.d. | Mentuhotep II dafn ibodatxonasida tosh yoki xom g'ishtdan yasalgan piramida borligi bahsli. Ba'zilar buni qo'llab-quvvatlasa, boshqalar bino mastaba kabi yassi tomga ega bo'lgan deb o'ylashadi. | {{coord|25.7374|N|32.6061|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Temple-montouhotep.jpg|150px]] |- | | 11-sulola |Mentuhotep III |Mentuhotep III piramidasi |Deir el-Bahari |n.d. | |n.d. |n.d. |Ibodatxona va ehtimoliy piramida Mentuhotep vafot etganda tugallanmagan edi. | |[[File:Winlock - Temple of Mentuhotep III b.jpg|150x150px]] |- | | Qadimgi Misr o'n ikkinchi sulolasi 1991–1803 BC | Amenemhat I | Amenemhat I piramidasi (Amenemhat o'z joyida namoyon bo'ladi) | Lisht | 84 | 55 | 129,360 | 54° 27' 44" | | {{coord|29.5749|N|31.2253|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:AmenemhetIPyramid.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Senusret I | Senusret I piramidasi (Senusret ikki erni ko'radi) | Lisht | 105 | 61.25 | 225,093 | 49° 24' | Piramida majmuasi bitta yo'ldosh piramida va 9 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|33|36.04|N|31|13|15.40|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Licht-senwsPyramids 01.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Amenemhat II | Oq piramida (Amenemhat ta'minlangan) | Dahshur | 50 | | | | | {{coord|29|48|20|N|31|13|22|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Complexe-amenemhatII.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Senusret II | Senusret II piramidasi (Senusret namoyon bo'ladi) | El-Lahun | 106 | 48.6 | 185,665 | 42° 35' | Piramida majmuasi yo'ldosh piramida yoki malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|14|N|30|58|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:SenusretIIPyramid.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Senusret III | Senusret III piramidasi (Senusret sokin) | Dahshur | 105 | 78 | 288,488 | 56° 18' 35" | Piramida majmuasi 7 ta malika piramidasini o'z ichiga oladi. | {{coord|29|49|8|N|31|13|32|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of Senusret III 12.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Amenemhat III | Amenemhat III piramidasi (Amenemhat go'zaldir) | Dahshur | 105 | 75 | 274,625 | 56° 18' 35" | | {{coord|29|47|30|N|31|13|25|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:BlackPyramidOfAmenemhetIII.jpg|150px]] |- | | 12-sulola | Amenemhat III | Havara piramidasi (Amenemhat yashaydi) | Hawara | 105 | 58 | 200,158 | 48° 45' | | {{coord|29|16|27|N|30|53|56|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:pyramid of amenemhet hawarra 01.jpg|150px]] |- | | 12- yoki 13-sulola | Amenemhat IV (?) | Janubiy Mazgʻuna piramidasi | Janubiy Mazgʻuna | 52.5 |(tugallanmagan) | n.d. | n.d. | | {{coord|29|45|42|N|31|13|15|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Mazghouna-sud-photo.jpg|150px]] |- | | 12- yoki 13-sulola | Sobekneferu (?) | Shimoliy Mazgʻuna piramidasi | Shimoliy Mazgʻuna | >52.5 |(tugallanmagan) | n.d. | n.d. | | {{coord|29|46|3|N|31|13|15|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Piramide-mazghuna-nord.png|150px]] |- | | Qadimgi Misr o'n uchinchi sulolasi c. 1790 BC | Ameny Qemau | Ameny Qemau piramidasi | Janubiy Sakkara | 52 | 35 | | c 55° | | {{coord|29|46|54|N|31|13|17|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Plan-complexe-ameni-kemaou copie.jpg|150px]] |- | | 13-sulola | Ameny Qemau (ehtimol egallab olingan)<ref>{{cite news | url = http://www.livescience.com/58531-second-pyramid-pharaoh-ameny-qemau-discovered.html |last=Jarus |first=Owen | title = 2nd Pyramid Bearing Pharaoh Ameny Qemau's Name Is Found | publisher = [[Live Science]] | access-date = 8 April 2017 | date = 4 April 2017}}</ref> | n.d. | Dahshur | n.d. | | n.d. | n.d. | | | |- | | 13-sulola c. 1760 BC | Khendjer | Khendjer piramidasi | Janubiy Sakkara | 52.5 | 37.35 | 34,300 | 55° | Piramida majmuasi yo'ldosh piramida va ikkita o'rovchi devorni o'z ichiga oladi. | {{coord|29|49|56|N|31|13|26|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Khendjer-complexe-1.jpg|150px]] |- | | 13-sulola | noma'lum | Janubiy Sakkara janubiy piramidasi | Janubiy Sakkara | 78.75 | (tugallanmagan) | n.d. | n.d. | | {{coord|29|49|50|N|31|13|20|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Plan-anonyme-saqqarah-sud.jpg|150px]] |- | | 13-sulola c. 1740 BC | Ehtimol Neferhotep I | S9 maqbarasi | Abydos | aniq emas | | noma'lum | | Khendjerpiramidasiga o'xshash, lekin ehtimol mastaba bo'lgan piramida | {{coord|26|10|17|N|31|55|30|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:S9 Abydos.png|150px]] |- | | 13-sulola c. 1730 BC | Ehtimol Sobekhotep IV | S10 maqbarasi | Abydos | aniq emas | | noma'lum | | Khendjerpiramidasiga o'xshash, lekin ehtimol mastaba bo'lgan piramida | {{coord|26|10|16|N|31|55|27|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Abydos Tomb S10.png|150px]] |- | | 13-sulola | Merneferre Ay | Merneferre Ay piramidasi | Noma'lum, ehtimol [[Memfis]] | n.d. | | n.d. | n.d. | Arxeologik jihatdan tasdiqlangan, ammo hali aniqlanmagan. | |- | | Qadimgi Misr o'n yettinchi sulolasi c. 1570 BC | Sobekemsaf II | Sobekemsaf II piramidasi | Noma'lum, ehtimol Dra' Abu el-Naga' | n.d. | | n.d. | n.d. | Arxeologik jihatdan tasdiqlangan, ammo hali aniqlanmagan. Abbott va Leopold-Amherst papiruslariga ko'ra, qabr Ramesses IX hukmronligi davrida talangan va yoqib yuborilgan. | | |- | | 17-sulola | Sekhemre-Wepmaat Intef | Sekhemre-Wepmaat Intef piramidasi | Dra' Abu el-Naga | n.d. | | n.d. | n.d. | Arxeologik jihatdan tasdiqlangan, ammo hali aniqlanmagan. | | |- | | 17-sulola | Nubkheperre Intef | Nubkheperre Intef piramidasi | Dra' Abu el-Naga' | 11 | 13 | n.d. | 60° | | {{coord|25|44|13|N|32|37|26|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} |- | | Qadimgi Misr o'n sakkizinchi sulolasi (1550–1292 BC) | Ahmose I | Ahmose piramidasi | Abydose | 52.5 | 10 | n.d. | 60° | [[Kenotaf]] sifatida qurilgan. Bu Abydos, Abydosdagi yagona qirollik piramidasidir. | {{coord|26|10|30|N|31|56|16|E|region:EG_type:landmark|display=inline}} | [[File:Pyramid of Ahmose, Abydos, 1998.png|150px]] |} == Yana qarang == * [[Misr piramidalari]] == Manbalar == {{Reflist}} == Adabiyotlar == * {{cite book|last1=Lehner|first1=Mark |author-link=Mark Lehner |year=2008|title=The Complete Pyramids|location=New York|publisher=Thames & Hudson|isbn=978-0-500-28547-3}} * {{cite book|last1=Verner|first1=Miroslav|title=The Pyramids: The Mystery, Culture and Science of Egypt's Great Monuments|date=2001|publisher=Grove Press|location=New York|isbn=978-0-8021-1703-8|url=https://archive.org/details/pyramidscomplete00vern}} [[Turkum:Misr piramidalari|*]] 56iwlin33fggjlpzqlbm7dhav2sflpy 0 1464700 6312173 6311984 2026-10-18T15:18:38Z Bekipediya 118689 /* Geografik qamrov */ + 6312173 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholash == {{Section-stub}} == Tanqidlar == {{Section-stub}} == Tashkilotning rivojlanishi == {{Section-stub}} == Qabul koʻrsatkichi == {{Section-stub}} == Xayriya mablagʻlari tushumi == {{Section-stub}} == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} q3napzcrtefqfwdz1pw8bxpved2pg3v 6312303 6312173 2026-10-18T18:07:03Z Bekipediya 118689 /* Baholash */ + 6312303 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == {{Section-stub}} == Tashkilotning rivojlanishi == {{Section-stub}} == Qabul koʻrsatkichi == {{Section-stub}} == Xayriya mablagʻlari tushumi == {{Section-stub}} == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} iothc2f3mef57wf5qiablyg2w52ro1q 6312330 6312303 2026-10-18T19:50:30Z Bekipediya 118689 /* Tanqidlar */ + 6312330 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqid == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholash|Baholash]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == {{Section-stub}} == Qabul koʻrsatkichi == {{Section-stub}} == Xayriya mablagʻlari tushumi == {{Section-stub}} == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} 3l6lc7nhy2lbls6e8r17w825ews1ot3 6312331 6312330 2026-10-18T19:52:30Z Bekipediya 118689 /* Tanqid */ 6312331 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == {{Section-stub}} == Qabul koʻrsatkichi == {{Section-stub}} == Xayriya mablagʻlari tushumi == {{Section-stub}} == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} p68grk8yq1ze99ezuhyblazxnjc0pcd 14 1464760 6312011 2026-10-18T11:59:36Z Janob Mirzaolim 64438 „{{Cat main|Komi}} {{Commons cat|Komi}} [[Turkum:Rossiya Federatsiyasi tarkibidagi respublikalar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312011 wikitext text/x-wiki {{Cat main|Komi}} {{Commons cat|Komi}} [[Turkum:Rossiya Federatsiyasi tarkibidagi respublikalar]] p128sgckl4km4ooutqqdnf7dop44b11 0 1464761 6312039 2026-10-18T12:49:04Z Najmiddinbobo 317901 '''Yakkatut''' — Andijon viloyati Izboskan tumanida joylashgan aholi punkti. Hududda Toshloq, Yangi Avlod va To‘raobod mahalla fuqarolar yig‘inlari (MFY) mavjud. Mahalliy ma’lumotlarga ko‘ra, hudud aholisi 9 000 nafardan ortiq. Yakkatutda 3 ta umumta’lim maktabi, 2 ta tibbiyot punkti, 1 ta bozor va 4 ta maktabgacha ta’lim muassasasi faoliyat yuritadi. Yakkatut toponimining kelib chiqishi haqida hozircha aniq ma’lumot mavjud emas. 6312039 wikitext text/x-wiki Yakkatut Qfy 5lt9ri8gewbz95vmrc2s5fn4a0x6r0y 6312040 6312039 2026-10-18T12:49:09Z Quinlan83 62781 Requesting deletion 6312040 wikitext text/x-wiki {{delete|Test page}}Yakkatut Qfy myovkxannzjf079ihivuosn0pivzq66 3 1464762 6312043 2026-10-18T13:12:28Z İmmortalance 111387 İmmortalance [[Foydalanuvchi munozarasi:An iranian gamer]] sahifasini [[Foydalanuvchi munozarasi:Iliya Vahidi]]ga koʻchirdi: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/An iranian gamer|An iranian gamer]]" to "[[Special:CentralAuth/Iliya Vahidi|Iliya Vahidi]]" 6312043 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Foydalanuvchi munozarasi:Iliya Vahidi]] kubryamvyzx3ci4qz37sr9ke9eyznmc 14 1464763 6312164 2026-10-18T14:15:59Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Tojikistondagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari|Panjshir ]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312164 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Tojikistondagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari|Panjshir ]] 8exixj54xi8zn18zo8k2dery9nota2a 14 1464764 6312167 2026-10-18T14:19:13Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Indoneziyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312167 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Indoneziyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ko2gvp1zf86d9njrjrh86dy7aj9qmty 10 1464765 6312174 2026-10-18T15:19:17Z AnvarxonM 75105 „{{football squad|teamname=Buriram United F.C. |bgcolor=#191970|textcolor=white|bordercolor=#191970 |name=Buriram United F.C. tarkibi |list=<div> {{football squad2 player|no=2|name=[[Sasalak Haiprakhon|Sasalak]]}} {{football squad2 player|no=3|name=[[Pansa Hemviboon|Pansa]]}} {{football squad2 player|no=5|name=[[Nathan (footballer, born 1995)|Nathan]]}} {{football squad2 player|no=6|name=[[Curtis Good|Good]]}} {{football squad2 player|no=7|name=Gu...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312174 wikitext text/x-wiki {{football squad|teamname=Buriram United F.C. |bgcolor=#191970|textcolor=white|bordercolor=#191970 |name=Buriram United F.C. tarkibi |list=<div> {{football squad2 player|no=2|name=[[Sasalak Haiprakhon|Sasalak]]}} {{football squad2 player|no=3|name=[[Pansa Hemviboon|Pansa]]}} {{football squad2 player|no=5|name=[[Nathan (footballer, born 1995)|Nathan]]}} {{football squad2 player|no=6|name=[[Curtis Good|Good]]}} {{football squad2 player|no=7|name=[[Guilherme Bissoli|Bissoli]]}} {{football squad2 player|no=8|name=[[Paulinho (footballer, born 1994)|Paulinho]]}} {{football squad2 player|no=9|name=[[Supachai Chaided|Supachai]]}} {{football squad2 player|no=10|name=[[Sebas Moyano|Moyano]]}} <!--{{football squad2 player|no=10|name=[[Lucas Crispim|Crispim]]}}--> {{football squad2 player|no=11|name=[[Anan Yodsangwal|Anan]]}} {{football squad2 player|no=13|name=[[Neil Etheridge|Etheridge]]}} {{football squad2 player|no=15|name=[[Narubadin Weerawatnodom|Narubadin]] ([[sardor (futbol)|c]])}} {{football squad2 player|no=16|name=[[Kenny Dougall|Dougall]]}} {{football squad2 player|no=18|name=[[Vukan Savićević|Savićević]]}} {{football squad2 player|no=19|name=[[Kingsley Schindler|Schindler]]}} {{football squad2 player|no=21|name=[[Iklas Sanron|Iklas]]}} <!--{{football squad2 player|no=22|name=[[Siam Yapp|Yapp]]}}--> {{football squad2 player|no=22|name=[[Marc Navarro|Navarro]]}} {{football squad2 player|no=23|name=[[Goran Čaušić|Čaušić]]}} <!--{{football squad2 player|no=24|name=[[Elias Dolah|Dolah]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=24|name=[[Jonah Duchowny|Duchowny]]}}--> {{football squad2 player|no=26|name=[[Uroš Radaković|Radaković]]}} {{football squad2 player|no=27|name=[[Phitiwat Sukjitthammakul|Phitiwat]]}} {{Football squad2 player|no=28|name=[[Rubén Sánchez (footballer, born 1994)|Sánchez]]}} <!--{{football squad2 player|no=28|name=[[Maxx Creevey|Creevey]]}}--> {{football squad2 player|no=29|name=[[Korraphat Nareechan|Korraphat]]}} {{football squad2 player|no=30|name=[[Stefan Schimmer|Schimmer]]}} {{football squad2 player|no=31|name=[[Caju (footballer, born 1995)|Caju]]}} {{football squad2 player|no=32|name=[[Robert Žulj|Žulj]]}} {{football squad2 player|no=33|name=[[Thanakrit Chotmuangpak|Thanakrit]]}} {{football squad2 player|no=34|name=[[Chatchai Budprom|Chatchai]]}} {{football squad2 player|no=35|name=[[Kittipong Boonmak|Kittipong]]}} {{football squad2 player|no=37|name=[[Darlan (footballer, born 1998)|Darlan]]}} {{football squad2 player|no=39|name=[[Jakkapan Praisuwan|Jakkapan]]}} {{football squad2 player|no=40|name=[[Eduardo Mancha|E. Mancha]]}} <!--{{football squad2 player|no=40|name=[[Jefferson Tabinas|Tabinas]]}}--> {{football squad2 player|no=44|name=[[Peter Žulj|Žulj]]}} <!--{{football squad2 player|no=45|name=[[Martin Boakye|Boakye]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=49|name=[[Piyawat Petra|Piyawat]]}}--> {{football squad2 player|no=54|name=[[Nathakorn Rattanasuwan|Nathakorn]]}} {{football squad2 player|no=55|name=[[Theerathon Bunmathan|Theerathon]]}} <!--{{football squad2 player|no=55|name=[[Juan Ibiza|Ibiza]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=59|name=[[Nopphon Lakhonphon|Nopphon]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=62|name=[[Airfan Doloh|Airfan]]}}--> {{football squad2 player|no=75|name=[[Shinnaphat Leeaoh|Shinnaphat]]}} <!--{{football squad2 player|no=78|name=[[Ronnachart Phuchum|Ronnachart]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=88|name=[[Niran Hansson|Hansson]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=92|name=[[Thanison Paiboonkitjaroen|Thanison]]}}--> <!--{{football squad2 player|no=95|name=[[Seksan Ratree|Seksan]]}}--> {{football squad manager|title=Bosh murabbiy|name=[[Mário Silva (footballer)|Silva]]}} </div>}}<noinclude> [[Turkum:Tailanddagi futbol klublari tarkibiga oid andozalar]][[Turkum:Buriram United F.C.ga oid andozalar|tarkib]] </noinclude> kjkt1hlchgctoizybr58buomyrro6ob 11 1464766 6312175 2026-10-18T15:19:47Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312175 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox 0 1464767 6312201 2026-10-18T16:30:44Z ~2026-55857-72 317977 sababsiz 6312201 wikitext text/x-wiki == Miken hudolari ro'yxati == k0dbnyvn63erbfnp1mqxrfsdbgdlugg 0 1464768 6312328 2026-10-18T19:39:33Z ~2026-55912-85 318035 „{{Film | o'zbekcha nomi = Oqqush malikasi | asli nomi = The Swan Princess | janr = [[animatsion film]], oilaviy, [[fentezi]] | rejissyor = [[Richard Rich]] | produser = | ssenarist = | rollarda = | kompozitor = | operator = | montaj = | kinokompaniya = | distributor = | davomiyligi = 01:25:36 | til = inglizcha | mamlakat = AQSh | yi...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312328 wikitext text/x-wiki {{Film | o'zbekcha nomi = Oqqush malikasi | asli nomi = The Swan Princess | janr = [[animatsion film]], oilaviy, [[fentezi]] | rejissyor = [[Richard Rich]] | produser = | ssenarist = | rollarda = | kompozitor = | operator = | montaj = | kinokompaniya = | distributor = | davomiyligi = 01:25:36 | til = inglizcha | mamlakat = AQSh | yil = 1994 | chiqqan sanasi = | budjet = $21 mln. | kassa yig'imi = $9.7 mln.<ref>{{cite web|url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=swanprincess.htm|title=The Swan Princess (1994)|website=[[Box Office Mojo]]|accessdate=5 iyun 2012|archive-date=6 sentabr 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150906211346/http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=swanprincess.htm}}</ref> | imdb_id = 0111333 | sayt = | oldingi = | keyingi = | rasm = Swanprincessposter.jpg }} '''«Oqqush malikasi»''' (inglizcha: ''The Swan Princess'') — 1994-yilda suratga olingan to'liq metrajli animatsion film. == Siyujet == Yer yuzida sehrli qasrlar, sirli o'rmonlar, fantastik mavjudotlar va yovuz sehrgarlar hukm surgan ertaknamo zamonlarda bu voqea sodir bo'ldi. Bu yovuz sehrgar Rotbart tomonidan oqqushga aylantirilgan go'zal malika Odetta va shahzoda Derek, Oqqush ko'li sohilida yashovchi ajoyib mavjudotlar, ularning muhabbati, do'stligi va yovuzlikka qarshi kurashi haqidagi hikoyadir. == Havolalar == * {{IMDb title|0111333}} == Eslatmalar == {{eslatmalar}} [[Kategoriya:1994-yil animatsion filmlari]] [[Kategoriya:AQSh filmlari]] [[Kategoriya:Ingliz tilidagi filmlar]] [[Kategoriya:Fentezi filmlari]] 1mvt4du6cdoe6yqk8b7gwji3o71hger 3 1464769 6312334 2026-10-18T20:18:28Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Hello}} ~~~~“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312334 wikitext text/x-wiki {{Hello}} [[User:Javoxir Yorqulov|<font face="Harlow Solid Italic"><span style="color:#000000">Javoxir Yorqulov</span></font>]]^{[[User talk:Javoxir Yorqulov|<span style="color:#00721D">(suhbat uchun!)</span>]]} 20:18, 2026-yil 18-oktyabr (UTC) czf1gzdvm6p2tgk72xta0kqc0dspcu6 0 1464770 6312400 2026-10-19T05:35:01Z Oblakulova 111326 „{{Maqbara}} '''Shayx Babi Yoqub maqbarasi''' ({{Lang-az|Şeyx Babı türbəsi}}) — xalqaro miqyosda [[Ozarbayjon]] hududining bir qismi sifatida tan olingan, maqomi bahsli [[Qorabogʻ|Qorabogʻ mintaqasidagi]] [[Fuzuliy tumani]]ning Babi qishlogʻida joylashgan [[maqbara]]. 1272-yilda bunyod etilgan<ref name="Иогансон">{{Cite book | title = Искусство стран и народов мира: краткая художественн...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312400 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Shayx Babi Yoqub maqbarasi''' ({{Lang-az|Şeyx Babı türbəsi}}) — xalqaro miqyosda [[Ozarbayjon]] hududining bir qismi sifatida tan olingan, maqomi bahsli [[Qorabogʻ|Qorabogʻ mintaqasidagi]] [[Fuzuliy tumani]]ning Babi qishlogʻida joylashgan [[maqbara]]. 1272-yilda bunyod etilgan<ref name="Иогансон">{{Cite book | title = Искусство стран и народов мира: краткая художественная енциклопедия : архитектура, живопись, скульптура, графика, декоративное искусство | author = Борис Владимирович Иогансон. | publisher=The Soviet Encyclopedia | year = 1962 | volume = 1 | pages=52 | accessdate= }}</ref>. 2020-yil 29-sentabrda [[Togʻli Qorabogʻdagi qurolli toʻqnashuv (2020)|Ozarbayjon bilan qurolli toʻqnashuvlar]] davomida Armaniston qurolli kuchlari tomonidan jiddiy zarar yetkazilgan<ref>{{cite web |title=Erməni təxribatı nəticəsində Şeyx Babı türbəsinə ciddi ziyan dəyib |url=https://apa.az/az/medeniyyet-siyaseti/Ermni-txribati-nticsind-Seyx-Babi-turbsin-ciddi-ziyan-dyib-607703 |website=apa.az |accessdate=29 September 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200929143728/https://apa.az/az/medeniyyet-siyaseti/Ermni-txribati-nticsind-Seyx-Babi-turbsin-ciddi-ziyan-dyib-607703 |archivedate=29 September 2020 |language=az |date=29 September 2020 }}</ref>. == Tadqiqotlar == A. I. Brozgul majmuani xato ravishda XII asrga oid deb hisoblagan, I. P. Sheblikin esa maqbarani yanglishib „Shoh Babali“ deb atagan. XIX asr oʻrtalarida N. V. Xanikov maqbaradagi kufiy yozuvga eʼtibor qaratgan. U oʻz asarida qishloq nomini „Babili“, albomida esa „Bab“ shaklida qayd etgan. Biroq Xanikov ushbu yozuvni koʻchirishda xatolarga yoʻl qoʻygan va ayrim qismlarini tushirib qoldirgan. Keyinchalik yozuv toʻliq oʻqilib, Ozarbayjondagi arab, fors va ozarbayjon tillaridagi bitiklar toʻplamiga kiritilgan<ref name="Академия ">{{Cite book | title = Известия Академии наук Азербайджанской ССР | author = Академия наук Азербайджанской ССР. | publisher=Publishing house of Academy of Sciences of the Azerbaijan SSR | year = 1988 | volume = 1 | pages=109 | accessdate= }}</ref>. 2011-yil yozida [[Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi|Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat va turizm vazirligi]] topshirigʻiga binoan maqbarada arxeologik qazishma ishlari boshlangan. Ekspeditsiya rahbari Xagani Almammadovning maʼlum qilishicha, maqbara yaqinidan Shayx Bobo [[xonaqoh]]ining xarobalari ham topilgan. Dastlab [[karvonsaroy]] sifatida foydalanilgan ushbu inshoot keyinchalik [[masjid]]ga aylantirilgan. Uning soʻzlariga koʻra, qazishmalar davomida jangchilarga tegishli boʻlishi mumkin boʻlgan oltita tosh qabr aniqlangan. Qabrlardan birida boshsiz skelet, boshqasida esa skelet va oʻq uchlari topilgan. Qazishma ishlari yakunlanganidan soʻng majmuada restavratsiya ishlarini olib borish rejalashtirilgan<ref>{{Cite web |url=http://www.vesti.az/news.php?id=84971 |title=В.Мамедов. На территории Физулинского района Азербайджана начались археологические раскопки гробницы XIV века |access-date=2012-05-16 |archive-date=2011-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111130144906/http://vesti.az/news.php?id=84971 |url-status=dead }}</ref>. == Meʼmorchiligi == Maqbara sakkiz burchak shaklida boʻlib, har bir tomonining uzunligi 3 metrni tashkil etadi. Uning usti yupqa tosh plitalardan ishlangan, sakkiz qirrali [[gumbaz]] bilan yopilgan. Qurilish materiali sifatida yoʻnilgan ohaktoshdan foydalanilgan<ref name="Иогансон"/>. == Galereya == <gallery caption="Shayx Babi Yoqub maqbarasi" class="center" widths="200px" heights="250px"> File:Şeyx Babı türbəsinin planı və en kəsiyi-001.jpg File:Şeyx babı türbəsinin planı.jpg </gallery> == Yana qarang == * [[Ahmadalilar maqbarasi]] * [[Sayid Yahyo Bakuviy maqbarasi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Brozgul A. I. Mavzoley v sele Babi. — M.: PAEN, 1947. {{Coord|39.409821|N|47.327278|E|type:landmark_scale:100000_source:ruwiki|display=title}} [[Turkum:1272-yilda qurib bitkazilgan binolar va inshootlar]] [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Fuzuliy tumani]] [[Turkum:Islom maqbaralari]] jcq3t9twm2xr87xl6dj4nnt9qhtgkr9 6312401 6312400 2026-10-19T05:43:41Z Oblakulova 111326 6312401 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Oʻzbekcha nomi=Shayx Babi maqbarasi|Asl nomi={{lang-az|Şeyx Babı türbəsi}}|Mamlakat=Ozarbayjon|Joylashuvi=[[Fuzuliy tumani]] <br> Babi qishlogʻi|Qurila boshladi=1272-yil|Qurilib bitkazildi=1272-yil}} '''Shayx Babi Yoqub maqbarasi''' ({{Lang-az|Şeyx Babı türbəsi}}) — xalqaro miqyosda [[Ozarbayjon]] hududining bir qismi sifatida tan olingan bahsli [[Qorabogʻ|Qorabogʻ mintaqasi]] [[Fuzuliy tumani]] Babi qishlogʻida joylashgan [[maqbara]]. 1272-yilda bunyod etilgan<ref name="Иогансон">{{Cite book | title = Искусство стран и народов мира: краткая художественная енциклопедия : архитектура, живопись, скульптура, графика, декоративное искусство | author = Борис Владимирович Иогансон. | publisher=The Soviet Encyclopedia | year = 1962 | volume = 1 | pages=52 | accessdate= }}</ref>. 2020-yil 29-sentyabrda [[Togʻli Qorabogʻdagi qurolli toʻqnashuv (2020)|Ozarbayjon bilan qurolli toʻqnashuvlar]] davomida Armaniston qurolli kuchlari tomonidan jiddiy zarar yetkazilgan<ref>{{cite web |title=Erməni təxribatı nəticəsində Şeyx Babı türbəsinə ciddi ziyan dəyib |url=https://apa.az/az/medeniyyet-siyaseti/Ermni-txribati-nticsind-Seyx-Babi-turbsin-ciddi-ziyan-dyib-607703 |website=apa.az |accessdate=29 September 2020 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200929143728/https://apa.az/az/medeniyyet-siyaseti/Ermni-txribati-nticsind-Seyx-Babi-turbsin-ciddi-ziyan-dyib-607703 |archivedate=29 September 2020 |language=az |date=29 September 2020 }}</ref>. == Tadqiqotlar == A. I. Brozgul majmuani xato ravishda XII asrga oid deb hisoblagan, I. P. Sheblikin esa maqbarani yanglishib „Shoh Babali“ deb atagan. XIX asr oʻrtalarida N. V. Xanikov maqbaradagi [[kufiy]] yozuvga eʼtibor qaratgan. U oʻz asarida qishloq nomini „Babili“, albomida esa „Bab“ shaklida qayd etgan. Biroq Xanikov ushbu yozuvni koʻchirishda xatolarga yoʻl qoʻygan va ayrim qismlarini tushirib qoldirgan. Keyinchalik yozuv toʻliq oʻqilib, Ozarbayjondagi [[Arab tili|arab]], [[Fors tili|fors]] va [[Ozarbayjon tili|ozarbayjon tillaridagi]] bitiklar toʻplamiga kiritilgan<ref name="Академия ">{{Cite book | title = Известия Академии наук Азербайджанской ССР | author = Академия наук Азербайджанской ССР. | publisher=Publishing house of Academy of Sciences of the Azerbaijan SSR | year = 1988 | volume = 1 | pages=109 | accessdate= }}</ref>. 2011-yil yozida [[Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi|Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat va turizm vazirligi]] topshirigʻiga binoan maqbarada arxeologik qazishma ishlari boshlangan. Ekspeditsiya rahbari Xagani Almammadovning maʼlum qilishicha, maqbara yaqinidan Shayx Bobo [[xonaqoh]]ining xarobalari ham topilgan. Dastlab [[karvonsaroy]] sifatida foydalanilgan ushbu inshoot keyinchalik [[masjid]]ga aylantirilgan. Uning soʻzlariga koʻra, qazishmalar davomida jangchilarga tegishli boʻlishi mumkin boʻlgan oltita tosh qabr aniqlangan. Qabrlardan birida boshsiz skelet, boshqasida esa skelet va oʻq uchlari topilgan. Qazishma ishlari yakunlanganidan soʻng majmuada restavratsiya ishlarini olib borish rejalashtirilgan<ref>{{Cite web |url=http://www.vesti.az/news.php?id=84971 |title=В.Мамедов. На территории Физулинского района Азербайджана начались археологические раскопки гробницы XIV века |access-date=2012-05-16 |archive-date=2011-11-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20111130144906/http://vesti.az/news.php?id=84971 |url-status=dead }}</ref>. == Meʼmorchiligi == Maqbara sakkiz burchak shaklida boʻlib, har bir tomonining uzunligi 3 metrni tashkil etadi. Uning usti yupqa tosh plitalardan ishlangan sakkiz qirrali [[gumbaz]] bilan yopilgan. Qurilish materiali sifatida yoʻnilgan ohaktoshdan foydalanilgan<ref name="Иогансон"/>. == Galereya == <gallery caption="Shayx Babi Yoqub maqbarasi" class="center" widths="200px" heights="250px"> File:Şeyx Babı türbəsinin planı və en kəsiyi-001.jpg File:Şeyx babı türbəsinin planı.jpg </gallery> == Yana qarang == * [[Ahmadalilar maqbarasi]] * [[Sayid Yahyo Bakuviy maqbarasi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Brozgul A. I. Mavzoley v sele Babi. — M.: PAEN, 1947. {{Coord|39.409821|N|47.327278|E|type:landmark_scale:100000_source:ruwiki|display=title}} [[Turkum:1272-yilda qurib bitkazilgan binolar va inshootlar]] [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Fuzuliy tumani]] [[Turkum:Islom maqbaralari]] tlusxdsxe2faszxqkzyppre14xf9skk 1 1464771 6312402 2026-10-19T05:46:56Z Oblakulova 111326 „{{Islom loyihasi}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312402 wikitext text/x-wiki {{Islom loyihasi}} n7r8yypldbg8ydz2gcx99ky2f4cvika 0 1464772 6312403 2026-10-19T05:51:33Z Asena Asna 310202 „{{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi =...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312403 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) — misrlik islom faylasufi<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Ilk hayoti == U Abu Jirjda, [[Minyo muhofazasi|Minya muhофazasi]]da tugʻilgan. == Faoliyati == Abd ar-Roziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azharning katta imomi|al-Azhar rektori]] boʻldi. Uning tayinlanishi qarshilikka uchradi, chunki u Oliy [[Ulamo|ulamolar]] kengashi aʼzosi emas edi: [[Foruq I|qirol Faruq]] unga lavozimni egallash imkonini berish uchun qonunni oʻzgartirish maqsadida bosim oʻtkazdi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Favoz Gerges]] oʻz davrida ar-Roziqni “al-Azhar isyonkor aʼzosi” deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abduh]]ning izdoshi sifatida Abd ar-Roziq “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ni istagan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abd ar-Roziq]] islomshunos misrlik olim, diniy qozi va hukumat vaziri bo‘lgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. U 20-asr boshlaridagi Misrda taʼsirli siyosiy partiya bo‘lgan [[Hizb al-Umma (1907–1925, Misr)|Hizb al-Umma]] (1907–1925) bilan bogʻliq faoliyat yuritgan<ref name=":0" />. U [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]] gazetasi boʻlgan ''[[Al Siyosa|as-Siyosa]]''ga hissa qoʻshganlar qatorida edi<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabrida Roziq [[Husayn Sirriy|Husayn Sirriy posho]] boshchiligidagi [[Sirri poshoning birinchi hukumati|hukumat kabineti]]da [[Vaqf|vaqf]] vaziri etib tayinlandi<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] jwoyy0z7vprkpv0tep9vvi5s8fu87ys 6312405 6312403 2026-10-19T06:01:10Z Asena Asna 310202 6312405 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Ilk hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Abd ar-Roziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azharning katta imomi|al-Azhar rektori]] boʻldi. Uning tayinlanishi qarshilikka uchradi, chunki u Oliy [[Ulamo|ulamolar]] kengashi aʼzosi emas edi: [[Foruq I|qirol Faruq]] unga lavozimni egallash imkonini berish uchun qonunni oʻzgartirish maqsadida bosim oʻtkazdi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Favoz Gerges]] oʻz davrida ar-Roziqni “al-Azhar isyonkor aʼzosi” deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abduh]]ning izdoshi sifatida Abd ar-Roziq “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ni istagan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abd ar-Roziq]] islomshunos misrlik olim, diniy qozi va hukumat vaziri bo‘lgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. U 20-asr boshlaridagi Misrda taʼsirli siyosiy partiya bo‘lgan [[Hizb al-Umma (1907–1925, Misr)|Hizb al-Umma]] (1907–1925) bilan bogʻliq faoliyat yuritgan<ref name=":0" />. U [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]] gazetasi boʻlgan ''[[Al Siyosa|as-Siyosa]]''ga hissa qoʻshganlar qatorida edi<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabrida Roziq [[Husayn Sirriy|Husayn Sirriy posho]] boshchiligidagi [[Sirri poshoning birinchi hukumati|hukumat kabineti]]da [[Vaqf|vaqf]] vaziri etib tayinlandi<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] 9r6iq6bt2mb76pdpdkhek5m6ld2o9zx 6312406 6312405 2026-10-19T06:01:37Z Asena Asna 310202 6312406 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Abd ar-Roziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azharning katta imomi|al-Azhar rektori]] boʻldi. Uning tayinlanishi qarshilikka uchradi, chunki u Oliy [[Ulamo|ulamolar]] kengashi aʼzosi emas edi: [[Foruq I|qirol Faruq]] unga lavozimni egallash imkonini berish uchun qonunni oʻzgartirish maqsadida bosim oʻtkazdi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Favoz Gerges]] oʻz davrida ar-Roziqni “al-Azhar isyonkor aʼzosi” deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abduh]]ning izdoshi sifatida Abd ar-Roziq “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ni istagan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abd ar-Roziq]] islomshunos misrlik olim, diniy qozi va hukumat vaziri bo‘lgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. U 20-asr boshlaridagi Misrda taʼsirli siyosiy partiya bo‘lgan [[Hizb al-Umma (1907–1925, Misr)|Hizb al-Umma]] (1907–1925) bilan bogʻliq faoliyat yuritgan<ref name=":0" />. U [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]] gazetasi boʻlgan ''[[Al Siyosa|as-Siyosa]]''ga hissa qoʻshganlar qatorida edi<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabrida Roziq [[Husayn Sirriy|Husayn Sirriy posho]] boshchiligidagi [[Sirri poshoning birinchi hukumati|hukumat kabineti]]da [[Vaqf|vaqf]] vaziri etib tayinlandi<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] e1x3w1dx684ptgcb2zxmj4mx7obnlx7 6312417 6312406 2026-10-19T06:20:42Z Asena Asna 310202 /* Faoliyati */ 6312417 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi.<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abduh]]ning izdoshi sifatida Abd ar-Roziq “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ni istagan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abd ar-Roziq]] islomshunos misrlik olim, diniy qozi va hukumat vaziri bo‘lgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. U 20-asr boshlaridagi Misrda taʼsirli siyosiy partiya bo‘lgan [[Hizb al-Umma (1907–1925, Misr)|Hizb al-Umma]] (1907–1925) bilan bogʻliq faoliyat yuritgan<ref name=":0" />. U [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]] gazetasi boʻlgan ''[[Al Siyosa|as-Siyosa]]''ga hissa qoʻshganlar qatorida edi<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabrida Roziq [[Husayn Sirriy|Husayn Sirriy posho]] boshchiligidagi [[Sirri poshoning birinchi hukumati|hukumat kabineti]]da [[Vaqf|vaqf]] vaziri etib tayinlandi<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] 7rmnh376z5gs1rbueve9r1xj84ja9iu 6312419 6312417 2026-10-19T06:21:05Z Asena Asna 310202 /* Faoliyati */ 6312419 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abduh]]ning izdoshi sifatida Abd ar-Roziq “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ni istagan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abd ar-Roziq]] islomshunos misrlik olim, diniy qozi va hukumat vaziri bo‘lgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. U 20-asr boshlaridagi Misrda taʼsirli siyosiy partiya bo‘lgan [[Hizb al-Umma (1907–1925, Misr)|Hizb al-Umma]] (1907–1925) bilan bogʻliq faoliyat yuritgan<ref name=":0" />. U [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]] gazetasi boʻlgan ''[[Al Siyosa|as-Siyosa]]''ga hissa qoʻshganlar qatorida edi<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabrida Roziq [[Husayn Sirriy|Husayn Sirriy posho]] boshchiligidagi [[Sirri poshoning birinchi hukumati|hukumat kabineti]]da [[Vaqf|vaqf]] vaziri etib tayinlandi<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] d7ddczlzcrciosms68c0pzmiggw8ywz 6312460 6312419 2026-10-19T06:54:02Z Asena Asna 310202 /* Faoliyati */ 6312460 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. Mustafo Abduroziq [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abdu]]ning izdoshi sifatida “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ga intilgan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abduroziq]] ham islomshunos olim, qozi va hukumat vaziri boʻlgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. Mustafo Abduroziq XX asr boshlarida [[Misr]]agi nufuzli siyosiy partiyalardan biri boʻlmish „Hizb al-Umma“ (1907–1925) faoliyatida ishtirok etgan<ref name=":0" />. Shuningdek, [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]]ning „Al Siyasa“ gazetasida maqolalar chop etib turgan<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabr oyida [[Misr bosh vaziri|bosh vazir]] [[Hussein Sirri Posho]] boshchiligidagi hukumat kabinetida [[Vaqf|vaqf ishlari vaziri]] etib tayinlangan<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflari]] [[Turkum:al-Azharning buyuk imomlari]] [[Turkum:Minya muhofazasidan odamlar]] [[Turkum:Misrning vaqflar vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] tsejbbeimk38unwyjthh2o3g5302htq 6312463 6312460 2026-10-19T06:55:12Z Asena Asna 310202 /* Adabiyotlar */ 6312463 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' – ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. Mustafo Abduroziq [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abdu]]ning izdoshi sifatida “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ga intilgan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abduroziq]] ham islomshunos olim, qozi va hukumat vaziri boʻlgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. Mustafo Abduroziq XX asr boshlarida [[Misr]]agi nufuzli siyosiy partiyalardan biri boʻlmish „Hizb al-Umma“ (1907–1925) faoliyatida ishtirok etgan<ref name=":0" />. Shuningdek, [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]]ning „Al Siyasa“ gazetasida maqolalar chop etib turgan<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabr oyida [[Misr bosh vaziri|bosh vazir]] [[Hussein Sirri Posho]] boshchiligidagi hukumat kabinetida [[Vaqf|vaqf ishlari vaziri]] etib tayinlangan<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflar]] [[Turkum:Misrning Vaqf ishlari vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] jilknpec5hbvspm3u1q86bt8xdny5yx 6312465 6312463 2026-10-19T06:55:50Z Asena Asna 310202 6312465 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] [[islom]] mutafakkiri va faylasuf olim<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. Mustafo Abduroziq [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abdu]]ning izdoshi sifatida “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ga intilgan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abduroziq]] ham islomshunos olim, qozi va hukumat vaziri boʻlgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. Mustafo Abduroziq XX asr boshlarida [[Misr]]agi nufuzli siyosiy partiyalardan biri boʻlmish „Hizb al-Umma“ (1907–1925) faoliyatida ishtirok etgan<ref name=":0" />. Shuningdek, [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]]ning „Al Siyasa“ gazetasida maqolalar chop etib turgan<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabr oyida [[Misr bosh vaziri|bosh vazir]] [[Hussein Sirri Posho]] boshchiligidagi hukumat kabinetida [[Vaqf|vaqf ishlari vaziri]] etib tayinlangan<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflar]] [[Turkum:Misrning Vaqf ishlari vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] fmcqltp0b0gr30equosdnxfpq8js1iq 6312469 6312465 2026-10-19T06:57:35Z Asena Asna 310202 6312469 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mustafo Abduroziq | tasvir = Moustafa AbdelRazek.png | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = مصطفى عبد الرازق | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1885-yil | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = 15-fevral, 1947-yil | vafot_joyi = | fuqaroligi = | taʼlimi = | kasbi = | dini = | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = | onasi = | qarindoshlari = | mukofotlari = | veb-sayt = <!-- {{URL|sayt havolasi}}--> | imzosi = }} Shayx '''Mustafo Abduroziq''' ({{Lang-ar|مصطفى عبد الرازق}}) (1885-yilda tugʻilgan; 1947-yil 15-fevralda vafot etgan) – [[misrlik]] ulamo va faylasuf<ref name="Goldschmidt2000">{{cite book|last=Goldschmidt|first=Arthur Jr.|title=Biographical Dictionary of Modern Egypt|url=https://books.google.com/books?id=p3J6IS8t74QC&pg=PA8|accessdate=26 March 2013|year=2000|publisher=Lynne Rienner Publishers|isbn=978-1-55587-229-8|page=8}}</ref>. == Hayoti == U [[Misr]]ning [[Minyo muhofazasi]]dagi Abu Jirj qishlogʻida tugʻilgan. == Faoliyati == Mustafo Abduroziq [[Mustafo al-Marogʻiy]]dan keyin [[Al-Azhar bosh imomi|Al-Azharning bosh imomi]] etib tayinlanadi. Biroq u [[ulamo|katta ulamolar]] kengashi aʼzosi boʻlmagani sababli, bu tayinlovga boshqalar qarshilik koʻrsatishadi. [[Misr]] qiroli [[Foruq I]] unga lavozimni saqlab qolish imkonini berish maqsadida qonunga oʻzgartirish kiritilishiga erishadi<ref>{{cite book |author=Brünner |first=Rainer |url=https://books.google.com/books?id=jH5PyxCkeUkC&pg=PA131 |title=Islamic Ecumenism in the 20th Century: The Azhar and Shiism Between Rapprochement and Restraint |publisher=BRILL |year=2004 |isbn=978-90-04-12548-3 |page=131}}</ref>. Tarixchi [[Fawaz Gerges]] Abdulroziqni oʻz davridagi „al-Azharning isyonkor aʼzosi“ deb taʼriflagan<ref name=":0">{{Cite book |author=Gerges |first=Fawaz A. |title=Making the Arab World: Nasser, Qutb, and the Clash that Shaped the Middle East |date=2018 |isbn=978-1-4008-9007-1 |location=Princeton, NJ |pages=46–7 |oclc=1022845920}}</ref>. Mustafo Abduroziq [[Muhammad Abdu (ilohiyotchi)|Muhammad Abdu]]ning izdoshi sifatida “[[Islom falsafasi|anʼanaviy islom falsafasi]]ning zamonaviy tafakkur ratsionalizmi bilan mos kelishini isbotlash”ga intilgan<ref>{{cite book |author=Ibrahim M. Abu-Rabi' |editor=Seyyed Hossein Nasr|editor2=Oliver Leaman|title=Routledge History of World Philosophies: History of Islamic philosophy. Vol. 1|chapter-url=https://books.google.com/books?id=dQQOAAAAQAAJ&pg=PA1088 |year=2001|publisher=Routledge|isbn=978-0-415-05667-0|pages=1088–1092|chapter=The Arab World}}</ref>. Uning akasi [[Ali Abduroziq]] ham islomshunos olim, qozi va hukumat vaziri boʻlgan<ref name=dict2010>Marshall Cavendish Reference. Illustrated Dictionary of the Muslim World Muslim World. Marshall Cavendish, 2010 {{ISBN|9780761479291}} p.79.</ref>. Mustafo Abduroziq XX asr boshlarida [[Misr]]agi nufuzli siyosiy partiyalardan biri boʻlmish „Hizb al-Umma“ (1907–1925) faoliyatida ishtirok etgan<ref name=":0" />. Shuningdek, [[Liberal Konstitutsiyaviy partiya (Misr)|Liberal Konstitutsiyaviy partiya]]ning „Al Siyasa“ gazetasida maqolalar chop etib turgan<ref>{{cite book |author=Arthur Goldschmidt Jr.|title=Historical Dictionary of Egypt|publisher=Scarecrow Press|year=2013|isbn=978-0-8108-8025-2|edition=4th |location=Lanham, MD|url=https://books.google.com/books?id=QQNSAQAAQBAJ&pg=PA388|page=388}}</ref>. 1940-yil noyabr oyida [[Misr bosh vaziri|bosh vazir]] [[Hussein Sirri Posho]] boshchiligidagi hukumat kabinetida [[Vaqf|vaqf ishlari vaziri]] etib tayinlangan<ref>{{cite news |title=The New Cairo Cabinet|url=https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7ctxTI--------------1|access-date=26 February 2022|work=The Palestine Post⁩⁩|date=18 November 1940 |location=Cairo|archive-date=26 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220226122724/https://www.nli.org.il/en/newspapers/pls/1940/11/18/01/article/10/?e=-------en-20--1--img-txIN%7CtxTI--------------1}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * I. M. Abu Rabi', 'Al-Azhar and rationalism in modern Egypt: the philosophical contributions of Shaykhs Mustafa 'Abd ar-Raziq and 'Abd al-Halim Mahmud', ''Islamic Studies'', vol. 27, no. 2 (Summer 1988), pp.&nbsp;129–50 * G. C. Anawati and M. Borrmans, 'Le cheikh Mustafa 'Abd ar-Raziq et son ecole', in ''Tendances et courants de l'Islam arabe contemporaine'', München, 1982, pp.&nbsp;30–35 * Taha Hussein, 'Le cheikh Mostafa 'Abd el-Razeq tel que je l'ai connu', ''Mélanges'', vol. 4 (1957), pp.&nbsp;249–53 {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:1885-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1947-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:20-asr misrlik faylasuflar]] [[Turkum:Misrning Vaqf ishlari vazirlari]] [[Turkum:Qohiradagi Arab tili akademiyasi aʼzolari]] [[Turkum:20-asr islom faylasuflari]] 0vyol1233a0jh3v9ndwovgv1vavhdt4 1 1464773 6312404 2026-10-19T05:51:52Z Asena Asna 310202 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312404 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry 0 1464776 6312409 2026-10-19T06:09:16Z Tilkobles 92150 yangi 6312409 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Iordaniyalik ulamoi}} {{Use dmy dates|date=2025-yil aprel}} {{Dindor biografiyasi bilgiqutisi |religion = [[Islom]] |honorific_prefix = [[Shayx]] |name = Nuh al-Qudo |title = Iordaniyaning [[Bosh muftiy|bosh muftiysi]] |birth_date = 1939-yil |birth_place = Ayn Jana, [[Ajlun]], [[Transiordaniya amirligi|Transiordaniya]] |death_date = 2010-yil 19-dekabr {{Death year and age|2010|1939}} |denomination = [[Ahl as-Sunna val-Jamoa|sunniy islom]] |jurisprudence = [[Shofiʼiylik|shofi’iy]] |creed = [[Ashʼariylar|ash’ariy]] |notable_works = ''[[Javharat at-tavhid]]''ga sharh |education = [[Damashq universiteti]], [[Al-Azhar universiteti]], [[Imom Muhammad Ibn Saud Islom universiteti]] |influenced = [[Said Abd al-Latif Foda|Saʼid Fuda]] }} '''Nuh Ali Salmon al-Qudah''' (1939-yilda tugʻilgan; 2010-yil 19-dekabrda vafot etgan) — iordaniyalik ulamosi, 2007–2010-yillarda Iordaniyaning [[Bosh muftiy|bosh muftiysi]]. == Faoliyati == Qudah 1939-yilda [[Ajlun]]dagi Ayn Jana qishlogʻida tugʻilgan{{Manba kerak|date=2018-yil may}}. U 1954-yilda islomiy maktablarda oʻqish uchun Suriya tomon yoʻl olgan va 1965-yilda [[Damashq universiteti]] qoshidagi Shariat kollejini tamomlagan. Iordaniyaga qaytgach, [[Iordaniya Qurolli Kuchlari]] safiga qoʻshilgan va 1972-yilda ushbu tuzilmaning muftiysi boʻlgan. U Misrda ham tahsilini davom ettirib, 1980-yilda Qohiradagi [[Al-Azhar universiteti]]dan magistrlik darajasini olgan{{Manba kerak|date=2018-yil may}}. Saudiya Arabistonining [[Ar-Riyod]] shahridagi [[Imom Muhammad Ibn Saud Islom universiteti]]da 1986-yilda doktorlik darajasini olgan<ref name=ammonnews>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11202#.UoOfi_l0n7U |title=Former Mufti of the Kingdom passes away |publisher=Ammonnews |date=19 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Diniy vazifalaridan tashqari, u 1996–2001-yillarda Iordaniyaning Erondagi elchisi ham boʻlib ishlagan<ref name=ammonnews/>. Qudah 2007-yil 28-fevralda qirollik farmoni bilan Iordaniya Qirolligining bosh muftiysi etib tayinlangan<ref name=ammonnews/>. 2007-yil oktyabrida u musulmon va nasroniy jamoalari oʻrtasida tinchlikka chaqirgan nasroniy yetakchilarga yoʻllangan ochiq maktub — [[Biz va siz oʻrtasidagi umumiy soʻz|"Biz va siz oʻrtasidagi umumiy soʻz"]]ni imzolagan 138 nafar musulmon imzo chekkanlardan biri boʻlgan<ref>{{cite web|url=http://www.acommonword.com/138-muslim-scholars-issue-open-letter-to-christian-religious-leaders/ |title=138 Muslim scholars issue open letter to Christian religious leaders |publisher=A Common World |date= 11 October 2007|accessdate=17 November 2013}}</ref>. U 2010-yil 23-fevralda isteʼfoga chiqqan va uning oʻrnini [[Abdul Karim Xasavna]] egallagan<ref>{{cite web|url=http://www.kingabdullah.jo/index.php/en_US/news/view/id/8137/videoDisplay/1.html |title=Royal Decree appoints Abdul Karim Khasawneh as Kingdom's grand mufti |publisher=kingabdullah.jo |date=23 February 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. == Vafoti == 2010-yil 19-dekabrda Qudah vafot etgan va oʻsha kunning oʻzida dafn qilingan<ref name=ammonnews/>. Uning [[Ajloun gubernatorligi|Ajlun muhofazasining]]dagi [[Ras Munif]]dagi dafn marosimida minglab odamlar qatnashgani xabar qilingan, bir qator siyosatchilar va yetakchilar Qudah qabilasiga hamdardlik bildirish uchun kelgan. Tashrif buyurganlar orasida [[Gʻoziy ibn Muhammad|shahzoda Gʻoziy ibn Muhammad]], bosh vazir [[Samir Rifai]], Vakillar palatasi spikeri [[Faysal al-Fayiz]], ichki ishlar vaziri [[Saad Xoyil Srur]] hamda Birlashgan shtab boshliqlari qoʻmitasining sobiq raisi [[Mashal Muhammad az-Zabin]] boʻlgan<ref>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11219#.UoQKoPl0n7U |title=Prince Ghazi, Mired Condole the passing of Sheikh Noah Qudah |publisher=Ammonnews |date=20 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Uning vafotidan koʻp oʻtmay Ammandagi [[Jahon islom fanlari va taʼlim universiteti]]ning shariat va huquq fakulteti uning nomi bilan qayta nomlangan<ref>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11239#.UoQKmfl0n7U |title=WISE names Shariah Faculty after late Sheikh Qudah |publisher=Ammonnews |date=21 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Qudahning vafotidan soʻng uning oʻgʻli, sobiq vazir [[Muhammad Qudah]] Nuh Qudah tarafdorlari bilan birga Shayx Nuh Rifoda jamiyatini tashkil qilgan. Tashkilot Iordaniyada qashshoqlikni kamaytirishni maqsad qiladi<ref>{{cite web|author=Dana Al Emam |url=http://jordantimes.com/late-grand-muftis-dream-lives-on-in-legacy-of-giving |title=Late grand mufti's dream lives on in legacy of giving |work=The Jordan Times|date=22 August 2012 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. == Yana qarang == * [[Said Abd al-Latif Foda|Saʼid Fuda]] * [[Ashʼariylar va moturidiylar roʻyxati]] == Manbalar == {{Manbalar}} {{Start box}} {{Succession box | title = [[Iordaniya bosh muftiy|Iordaniya bosh muftiysi]] | years = 2007-yil 28-fevral – 2010-yil 23-fevral | before = ? | after = [[Abdul Karim Xasavna]] }} {{S-end}} {{Portal bar|Biografiya|Islom|Iordaniya}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Ashʼariylar]] [[Turkum:Shofiʼiylar]] [[Turkum:Ajlunliklar]] [[Turkum:Iordaniya bosh muftiylari]] [[Turkum:Damashq universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Al-Azhar universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Imom Muhammad ibn Saud Islom universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Iordaniya harbiy xizmatchilari]] [[Turkum:Iordaniyaning Erondagi elchilari]] [[Turkum:21-asr islom diniy yetakchilari]] [[Turkum:1939-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2010-yilda vafot etganlar]] twhvnvkto8csbjowq83uu5sq6d3epzu 6312411 6312409 2026-10-19T06:09:48Z Tilkobles 92150 6312411 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Iordaniyalik ulamoi}} {{Use dmy dates|date=2025-yil aprel}} {{Dindor biografiyasi bilgiqutisi |religion = [[Islom]] |honorific_prefix = [[Shayx]] |name = Nuh al-Qudo |title = Iordaniyaning [[Bosh muftiy|bosh muftiysi]] |birth_date = 1939-yil |birth_place = Ayn Jana, [[Ajlun]], [[Transiordaniya amirligi|Transiordaniya]] |death_date = 2010-yil 19-dekabr {{Death year and age|2010|1939}} |denomination = [[Ahl as-Sunna val-Jamoa|sunniy islom]] |jurisprudence = [[Shofiʼiylik|shofi’iy]] |creed = [[Ashʼariylar|ash’ariy]] |notable_works = ''[[Javharat at-tavhid]]''ga sharh |education = [[Damashq universiteti]], [[Al-Azhar universiteti]], [[Imom Muhammad Ibn Saud Islom universiteti]] |influenced = [[Said Abd al-Latif Foda|Saʼid Fuda]] }} '''Nuh Ali Salmon al-Qudah''' (1939-yil — 2010-yil 19-dekabr) — iordaniyalik ulamo, 2007–2010-yillarda Iordaniyaning [[Bosh muftiy|bosh muftiysi]]. == Faoliyati == Qudah 1939-yilda [[Ajlun]]dagi Ayn Jana qishlogʻida tugʻilgan{{Manba kerak|date=2018-yil may}}. U 1954-yilda islomiy maktablarda oʻqish uchun Suriya tomon yoʻl olgan va 1965-yilda [[Damashq universiteti]] qoshidagi Shariat kollejini tamomlagan. Iordaniyaga qaytgach, [[Iordaniya Qurolli Kuchlari]] safiga qoʻshilgan va 1972-yilda ushbu tuzilmaning muftiysi boʻlgan. U Misrda ham tahsilini davom ettirib, 1980-yilda Qohiradagi [[Al-Azhar universiteti]]dan magistrlik darajasini olgan{{Manba kerak|date=2018-yil may}}. Saudiya Arabistonining [[Ar-Riyod]] shahridagi [[Imom Muhammad Ibn Saud Islom universiteti]]da 1986-yilda doktorlik darajasini olgan<ref name=ammonnews>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11202#.UoOfi_l0n7U |title=Former Mufti of the Kingdom passes away |publisher=Ammonnews |date=19 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Diniy vazifalaridan tashqari, u 1996–2001-yillarda Iordaniyaning Erondagi elchisi ham boʻlib ishlagan<ref name=ammonnews/>. Qudah 2007-yil 28-fevralda qirollik farmoni bilan Iordaniya Qirolligining bosh muftiysi etib tayinlangan<ref name=ammonnews/>. 2007-yil oktyabrida u musulmon va nasroniy jamoalari oʻrtasida tinchlikka chaqirgan nasroniy yetakchilarga yoʻllangan ochiq maktub — [[Biz va siz oʻrtasidagi umumiy soʻz|"Biz va siz oʻrtasidagi umumiy soʻz"]]ni imzolagan 138 nafar musulmon imzo chekkanlardan biri boʻlgan<ref>{{cite web|url=http://www.acommonword.com/138-muslim-scholars-issue-open-letter-to-christian-religious-leaders/ |title=138 Muslim scholars issue open letter to Christian religious leaders |publisher=A Common World |date= 11 October 2007|accessdate=17 November 2013}}</ref>. U 2010-yil 23-fevralda isteʼfoga chiqqan va uning oʻrnini [[Abdul Karim Xasavna]] egallagan<ref>{{cite web|url=http://www.kingabdullah.jo/index.php/en_US/news/view/id/8137/videoDisplay/1.html |title=Royal Decree appoints Abdul Karim Khasawneh as Kingdom's grand mufti |publisher=kingabdullah.jo |date=23 February 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. == Vafoti == 2010-yil 19-dekabrda Qudah vafot etgan va oʻsha kunning oʻzida dafn qilingan<ref name=ammonnews/>. Uning [[Ajloun gubernatorligi|Ajlun muhofazasining]]dagi [[Ras Munif]]dagi dafn marosimida minglab odamlar qatnashgani xabar qilingan, bir qator siyosatchilar va yetakchilar Qudah qabilasiga hamdardlik bildirish uchun kelgan. Tashrif buyurganlar orasida [[Gʻoziy ibn Muhammad|shahzoda Gʻoziy ibn Muhammad]], bosh vazir [[Samir Rifai]], Vakillar palatasi spikeri [[Faysal al-Fayiz]], ichki ishlar vaziri [[Saad Xoyil Srur]] hamda Birlashgan shtab boshliqlari qoʻmitasining sobiq raisi [[Mashal Muhammad az-Zabin]] boʻlgan<ref>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11219#.UoQKoPl0n7U |title=Prince Ghazi, Mired Condole the passing of Sheikh Noah Qudah |publisher=Ammonnews |date=20 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Uning vafotidan koʻp oʻtmay Ammandagi [[Jahon islom fanlari va taʼlim universiteti]]ning shariat va huquq fakulteti uning nomi bilan qayta nomlangan<ref>{{cite web|url=http://en.ammonnews.net/article.aspx?articleno=11239#.UoQKmfl0n7U |title=WISE names Shariah Faculty after late Sheikh Qudah |publisher=Ammonnews |date=21 December 2010 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. Qudahning vafotidan soʻng uning oʻgʻli, sobiq vazir [[Muhammad Qudah]] Nuh Qudah tarafdorlari bilan birga Shayx Nuh Rifoda jamiyatini tashkil qilgan. Tashkilot Iordaniyada qashshoqlikni kamaytirishni maqsad qiladi<ref>{{cite web|author=Dana Al Emam |url=http://jordantimes.com/late-grand-muftis-dream-lives-on-in-legacy-of-giving |title=Late grand mufti's dream lives on in legacy of giving |work=The Jordan Times|date=22 August 2012 |accessdate=14 November 2013}}</ref>. == Yana qarang == * [[Said Abd al-Latif Foda|Saʼid Fuda]] * [[Ashʼariylar va moturidiylar roʻyxati]] == Manbalar == {{Manbalar}} {{Start box}} {{Succession box | title = [[Iordaniya bosh muftiy|Iordaniya bosh muftiysi]] | years = 2007-yil 28-fevral – 2010-yil 23-fevral | before = ? | after = [[Abdul Karim Xasavna]] }} {{S-end}} {{Portal bar|Biografiya|Islom|Iordaniya}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Ashʼariylar]] [[Turkum:Shofiʼiylar]] [[Turkum:Ajlunliklar]] [[Turkum:Iordaniya bosh muftiylari]] [[Turkum:Damashq universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Al-Azhar universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Imom Muhammad ibn Saud Islom universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Iordaniya harbiy xizmatchilari]] [[Turkum:Iordaniyaning Erondagi elchilari]] [[Turkum:21-asr islom diniy yetakchilari]] [[Turkum:1939-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2010-yilda vafot etganlar]] mglkya5j4uh151invctrxdcgfz6nfye 0 1464777 6312410 2026-10-19T06:09:42Z ~2026-56064-63 318162 ism:orifjon familya:sultonov yosh:18 yonalish:kompyuter sohasi 6312410 wikitext text/x-wiki ism:orifjon familya:sultonov yosh:18 yonalish:kompyuter sohasi lcpcw1ucpxsdwt45bwcohi7c9qwskjp 0 1464778 6312412 2026-10-19T06:10:14Z ~2026-56064-63 318162 ism:orifjon familya:sultonov yosh:18 yonalish:kompyuter sohasi 6312412 wikitext text/x-wiki ism:orifjon familya:sultonov yosh:18 yonalish:kompyuter sohasi lcpcw1ucpxsdwt45bwcohi7c9qwskjp 0 1464779 6312413 2026-10-19T06:13:39Z Xumoshox Ismoilova 111327 „'''Abdulmajid Ludhiyanviy''' (5-iyun 1934 — 1-fevral 2015; [[Urdu|urducha:]] مولانا عبدالمجید لدھیانوی) pokistonlik ulamo va yozuvchi boʻlib, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri va [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] ijroiya qoʻmitasining katta aʼzosi boʻlib xizmat qilgan<ref name="dawn">{{cite news|url=https://www.dawn.com/news/1160917|pub...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312413 wikitext text/x-wiki '''Abdulmajid Ludhiyanviy''' (5-iyun 1934 — 1-fevral 2015; [[Urdu|urducha:]] مولانا عبدالمجید لدھیانوی) pokistonlik ulamo va yozuvchi boʻlib, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri va [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] ijroiya qoʻmitasining katta aʼzosi boʻlib xizmat qilgan<ref name="dawn">{{cite news|url=https://www.dawn.com/news/1160917|publisher=dawn.com|author=|title=Maulana Abdul Majeed Ludhyanvi passes away|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |last3=Rehman |first3=Abdur |date=2020 |title=Contemporary Social Issues and Urdu Tafāsīr: A Study of Mawlānā Abdul Majeed Ludhiānvī's "Tibyān al-Furqān" |url=https://alqamarjournal.com/index.php/alqamar/article/view/326 |journal=Al-Qamar |language=ar |volume=3 |issue=2 |pages=183–192 |issn=2664-4398}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |date=2021 |title=Social issues and Their Solutions in the Light of Tabian Al-Furqan (Maulana Abdul Majeed Ludhianvi) |url=https://journals.uom.edu.pk/murjis/article/view/152 |journal=Malakand University Research Journal of Islamic Studies |language=ur |volume=3 |issue=1 |pages=89–103 |issn=2708-6577}}</ref>. == Hayoti va taʼlimi == Ludhiyanviy 1934-yilda [[Ludhiana tumani]]dagi Jagraon shahrida Hofiz Muhammad Yusufning oilasida tugʻilgan. Uning otasi taqvodor, oʻrta hol dehqon va yer egasi edi. U dastlabki taʼlimni Salempurdagi hukumat oʻrta maktabida oldi. Sakkizinchi sinfda oʻqib yurgan paytida Hindistonning boʻlinishi masalasi hal qilinayotgan edi. U ota-onasi bilan Pokistonga koʻchib oʻtdi va [[Shorkot]]da istiqomat qildi hamda bu yerda oʻrta maktab imtihonini topshirdi. Shundan soʻng, 1949-yilda diniy taʼlim olish uchun [[Toba Tek Singh]]dagi Jomiya Dorul Ulum Rabboniyaga oʻqishga kirdi. Ikki yildan soʻng u Faisaloboddagi Madrasa Ashraf ar-Rashidga oʻqishga kirdi. Shu orada u [[Kamalia]]da yashovchi oila qiziga uylangan. Keyin u Jomiya Qosim-ul-Ulum Multonga oʻqishga kirdi va 1956-yilda [[Darsi Nizomiy|Dars-i Nizomi]]ni tamomladi. Abdulmajid [[Imom al-Buxoriy|Buxoriy]] va [[Termiziy Abu Iso|Termiziy]]ni [[Mahmud Hasan Deobandi|Mahmud Hasan Deobandiy]]ning shogirdi boʻlgan mavlono Abdulxoliqdan, [[Sahihi Muslim|Sahih Muslim]]ni esa [[Mufti Mahmud]]dan oʻrgandi. Shuningdek, u [[Zakariyya Kandhlaviy]], [[Muhammad Idris Kandhlaviy]] va [[Muhammad Yusuf Banuriy]]dan hadis rivoyat qilish uchun ijozat olgan<ref name="banuri">{{cite news|url=https://www.banuri.edu.pk/bayyinat-detail/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF-%D9%84%D8%AF%DA%BE%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%85%DB%83-%D8%A7%D9%84%D9%84%DB%81-%D8%B9%D9%84%DB%8C%DB%81-%DA%A9%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%AA|publisher=[[Jamia Uloom-ul-Islamia]]|author=مولانا محمد اعجاز مصطفی|title=حضرت مولانا عبدالمجید لدھیانوی رحمۃ اللہ علیہ کی رحلت|date=|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Faoliyati == Xoja Xon Muhammad 2010-yilda vafot etganidan keyin, u [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning amiri etib saylandi<ref name="banuri"/>. Shuningdek, u Iqro Rozatul Atfol Trustning 4-prezidenti sifatida ham xizmat qilgan<ref name="iqratrust">{{cite news|url=https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|publisher=iqratrust.edu.pk/en|author=|title=SCHOOL LEADERSHIP|date=|access-date=28 April 2021|archive-date=28 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428064919/https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|url-status=dead}}</ref>. == Asarlari == * Tibyan ul Furqon (6 jild) * Xutbot-e Hakim al-Asar (12 jild) == Vafoti == Abdulmajid 2015-yil 1-fevral kuni Multonda boʻlib oʻtgan [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] seminarida yurak xurujidan vafot etgan<ref name="dailypakistan">{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/02-Feb-2015/189748|publisher=dailypakistan.com.pk|author=|title=مولانا عبدالمجید لدھیانوی ملتان میں وفاق المدارس کے سیمینار کے دوران انتقال کر گئے|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. Uning janoza namozini [[Salimullohxon]] boshqargan<ref name="banuri"/>. [[Navoz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir)<ref name="pmo">{{cite news|url=https://pmo.gov.pk/news_details.php?news_id=319|publisher=Prime Minister's Office|author=|title=PM expresses grief over the demise of Abdul Majeed Ludhianvi|date=1 February 2015|access-date=28 April 2021}}</ref>, [[Shahboz Sharif|Shahbaz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir oʻrinbosari) va [[Mavlono Fazlur Rahmon]] uning vafoti munosabati bilan taʼziya bildirgan<ref name="nation">{{cite news|url=https://nation.com.pk/02-Feb-2015/maulana-majeed-ludhianvi-dies-during-wafaq-s-seminar|publisher=nation.com.pk|author=|title=Maulana Majeed Ludhianvi dies during Wafaq's seminar|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} o0w8vxjp13qvaxytzfd34y5jx1x885n 6312416 6312413 2026-10-19T06:18:01Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312416 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific_prefix = Mavlono | name = Abdulmajid Ludhiyanviy | image = | honorific_suffix = | native_name = {{Nastaliq|مولانا عبدالمجید لدھیانوی}} | native_name_lang = Ur | alt = | caption = | religion = [[Islom]] | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | tariqa = | ordained = | school = | lineage = | sect = | subsect = | temple = | order = | institute = | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | political_party = | church = <!-- or: |churches = --> | founder = | philosophy = | known_for = | education = [[Jamiya Qosim Ul Ulum]] | other_names = <!-- or: | other_name = --> | dharma_name = <!-- or: | dharma_name = --> | monastic_name = | pen_name = | posthumous_name = | flourished = | home_town = | birth_name = | birth_date = {{birth date|1934|06|05|df=y}} | birth_place = Salempur, Pamjob provinsiyasi, [[Britaniya Raji|Britaniya Hindistoni]] | death_date = {{death date and age|2015|02|01|1934|06|05|df=y}} | death_place = [[Moʻlton]], [[Panjob (viloyat)|Panjob]], Pokistan | death_cause = [[Miokard infarkti|yurak xuruji]] | resting_place = | resting_place_coordinates = <!-- {{coord|latitude|longitude|type:landmark|display=inline,title}} --> | spouse = | partner = | children = | parents = | mother = | father = Hofiz Muhammad Yusuf | location = | title = | period = | consecration = | predecessor = | successor = | reason = | rank = | teacher = [[Mufti Mahmud]]<br>[[Sayed Nafis al-Hussayniy]] | reincarnation_of = | students = <!-- or | disciples = --> | initiated = | notable_works = <!-- or | literary_works = --> | ordination = | initiation = | initiation_date = | initiation_place = | initiator = | profession = [[ulamo]], [[yozuvchi]] | previous_post = | present_post = | post = | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | signature = | background = <!-- optional header background color --> | modul = {{Infobox officeholder | embed = yes | office = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri | term_start = 2010 | term_end = 1-fevral 2015 | predecessor = [[Khawaja Khan Muhammad]] | successor = [[Abdur Razzaq Iskander]] | office2 = 4th president of Iqra Rozatul Atfal Trust | term_start2 = | term_end2 = | predecessor2 = [[Sayed Nafees al-Hussaini]] | successor2 = [[Abdur Razzaq Iskander]] }} }} '''Abdulmajid Ludhiyanviy''' (5-iyun 1934 — 1-fevral 2015; [[Urdu|urducha:]] مولانا عبدالمجید لدھیانوی) pokistonlik ulamo va yozuvchi boʻlib, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri va [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] ijroiya qoʻmitasining katta aʼzosi boʻlib xizmat qilgan<ref name="dawn">{{cite news|url=https://www.dawn.com/news/1160917|publisher=dawn.com|author=|title=Maulana Abdul Majeed Ludhyanvi passes away|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |last3=Rehman |first3=Abdur |date=2020 |title=Contemporary Social Issues and Urdu Tafāsīr: A Study of Mawlānā Abdul Majeed Ludhiānvī's "Tibyān al-Furqān" |url=https://alqamarjournal.com/index.php/alqamar/article/view/326 |journal=Al-Qamar |language=ar |volume=3 |issue=2 |pages=183–192 |issn=2664-4398}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |date=2021 |title=Social issues and Their Solutions in the Light of Tabian Al-Furqan (Maulana Abdul Majeed Ludhianvi) |url=https://journals.uom.edu.pk/murjis/article/view/152 |journal=Malakand University Research Journal of Islamic Studies |language=ur |volume=3 |issue=1 |pages=89–103 |issn=2708-6577}}</ref>. == Hayoti va taʼlimi == Ludhiyanviy 1934-yilda [[Ludhiana tumani]]dagi Jagraon shahrida Hofiz Muhammad Yusufning oilasida tugʻilgan. Uning otasi taqvodor, oʻrta hol dehqon va yer egasi edi. U dastlabki taʼlimni Salempurdagi hukumat oʻrta maktabida oldi. Sakkizinchi sinfda oʻqib yurgan paytida Hindistonning boʻlinishi masalasi hal qilinayotgan edi. U ota-onasi bilan Pokistonga koʻchib oʻtdi va [[Shorkot]]da istiqomat qildi hamda bu yerda oʻrta maktab imtihonini topshirdi. Shundan soʻng, 1949-yilda diniy taʼlim olish uchun [[Toba Tek Singh]]dagi Jomiya Dorul Ulum Rabboniyaga oʻqishga kirdi. Ikki yildan soʻng u Faisaloboddagi Madrasa Ashraf ar-Rashidga oʻqishga kirdi. Shu orada u [[Kamalia]]da yashovchi oila qiziga uylangan. Keyin u Jomiya Qosim-ul-Ulum Multonga oʻqishga kirdi va 1956-yilda [[Darsi Nizomiy|Dars-i Nizomi]]ni tamomladi. Abdulmajid [[Imom al-Buxoriy|Buxoriy]] va [[Termiziy Abu Iso|Termiziy]]ni [[Mahmud Hasan Deobandi|Mahmud Hasan Deobandiy]]ning shogirdi boʻlgan mavlono Abdulxoliqdan, [[Sahihi Muslim|Sahih Muslim]]ni esa [[Mufti Mahmud]]dan oʻrgandi. Shuningdek, u [[Zakariyya Kandhlaviy]], [[Muhammad Idris Kandhlaviy]] va [[Muhammad Yusuf Banuriy]]dan hadis rivoyat qilish uchun ijozat olgan<ref name="banuri">{{cite news|url=https://www.banuri.edu.pk/bayyinat-detail/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF-%D9%84%D8%AF%DA%BE%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%85%DB%83-%D8%A7%D9%84%D9%84%DB%81-%D8%B9%D9%84%DB%8C%DB%81-%DA%A9%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%AA|publisher=[[Jamia Uloom-ul-Islamia]]|author=مولانا محمد اعجاز مصطفی|title=حضرت مولانا عبدالمجید لدھیانوی رحمۃ اللہ علیہ کی رحلت|date=|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Faoliyati == Xoja Xon Muhammad 2010-yilda vafot etganidan keyin, u [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning amiri etib saylandi<ref name="banuri"/>. Shuningdek, u Iqro Rozatul Atfol Trustning 4-prezidenti sifatida ham xizmat qilgan<ref name="iqratrust">{{cite news|url=https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|publisher=iqratrust.edu.pk/en|author=|title=SCHOOL LEADERSHIP|date=|access-date=28 April 2021|archive-date=28 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428064919/https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|url-status=dead}}</ref>. == Asarlari == * Tibyan ul Furqon (6 jild) * Xutbot-e Hakim al-Asar (12 jild) == Vafoti == Abdulmajid 2015-yil 1-fevral kuni Multonda boʻlib oʻtgan [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] seminarida yurak xurujidan vafot etgan<ref name="dailypakistan">{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/02-Feb-2015/189748|publisher=dailypakistan.com.pk|author=|title=مولانا عبدالمجید لدھیانوی ملتان میں وفاق المدارس کے سیمینار کے دوران انتقال کر گئے|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. Uning janoza namozini [[Salimullohxon]] boshqargan<ref name="banuri"/>. [[Navoz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir)<ref name="pmo">{{cite news|url=https://pmo.gov.pk/news_details.php?news_id=319|publisher=Prime Minister's Office|author=|title=PM expresses grief over the demise of Abdul Majeed Ludhianvi|date=1 February 2015|access-date=28 April 2021}}</ref>, [[Shahboz Sharif|Shahbaz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir oʻrinbosari) va [[Mavlono Fazlur Rahmon]] uning vafoti munosabati bilan taʼziya bildirgan<ref name="nation">{{cite news|url=https://nation.com.pk/02-Feb-2015/maulana-majeed-ludhianvi-dies-during-wafaq-s-seminar|publisher=nation.com.pk|author=|title=Maulana Majeed Ludhianvi dies during Wafaq's seminar|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} 4r279b6ycym03u7ui9ewr6dzfjwa777 6312426 6312416 2026-10-19T06:25:21Z Xumoshox Ismoilova 111327 [[Turkum:Deobandiylar]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312426 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific_prefix = Mavlono | name = Abdulmajid Ludhiyanviy | image = | honorific_suffix = | native_name = {{Nastaliq|مولانا عبدالمجید لدھیانوی}} | native_name_lang = Ur | alt = | caption = | religion = [[Islom]] | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | tariqa = | ordained = | school = | lineage = | sect = | subsect = | temple = | order = | institute = | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | political_party = | church = <!-- or: |churches = --> | founder = | philosophy = | known_for = | education = [[Jamiya Qosim Ul Ulum]] | other_names = <!-- or: | other_name = --> | dharma_name = <!-- or: | dharma_name = --> | monastic_name = | pen_name = | posthumous_name = | flourished = | home_town = | birth_name = | birth_date = {{birth date|1934|06|05|df=y}} | birth_place = Salempur, Pamjob provinsiyasi, [[Britaniya Raji|Britaniya Hindistoni]] | death_date = {{death date and age|2015|02|01|1934|06|05|df=y}} | death_place = [[Moʻlton]], [[Panjob (viloyat)|Panjob]], Pokistan | death_cause = [[Miokard infarkti|yurak xuruji]] | resting_place = | resting_place_coordinates = <!-- {{coord|latitude|longitude|type:landmark|display=inline,title}} --> | spouse = | partner = | children = | parents = | mother = | father = Hofiz Muhammad Yusuf | location = | title = | period = | consecration = | predecessor = | successor = | reason = | rank = | teacher = [[Mufti Mahmud]]<br>[[Sayed Nafis al-Hussayniy]] | reincarnation_of = | students = <!-- or | disciples = --> | initiated = | notable_works = <!-- or | literary_works = --> | ordination = | initiation = | initiation_date = | initiation_place = | initiator = | profession = [[ulamo]], [[yozuvchi]] | previous_post = | present_post = | post = | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | signature = | background = <!-- optional header background color --> | modul = {{Infobox officeholder | embed = yes | office = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri | term_start = 2010 | term_end = 1-fevral 2015 | predecessor = [[Khawaja Khan Muhammad]] | successor = [[Abdur Razzaq Iskander]] | office2 = 4th president of Iqra Rozatul Atfal Trust | term_start2 = | term_end2 = | predecessor2 = [[Sayed Nafees al-Hussaini]] | successor2 = [[Abdur Razzaq Iskander]] }} }} '''Abdulmajid Ludhiyanviy''' (5-iyun 1934 — 1-fevral 2015; [[Urdu|urducha:]] مولانا عبدالمجید لدھیانوی) pokistonlik ulamo va yozuvchi boʻlib, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri va [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] ijroiya qoʻmitasining katta aʼzosi boʻlib xizmat qilgan<ref name="dawn">{{cite news|url=https://www.dawn.com/news/1160917|publisher=dawn.com|author=|title=Maulana Abdul Majeed Ludhyanvi passes away|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |last3=Rehman |first3=Abdur |date=2020 |title=Contemporary Social Issues and Urdu Tafāsīr: A Study of Mawlānā Abdul Majeed Ludhiānvī's "Tibyān al-Furqān" |url=https://alqamarjournal.com/index.php/alqamar/article/view/326 |journal=Al-Qamar |language=ar |volume=3 |issue=2 |pages=183–192 |issn=2664-4398}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |date=2021 |title=Social issues and Their Solutions in the Light of Tabian Al-Furqan (Maulana Abdul Majeed Ludhianvi) |url=https://journals.uom.edu.pk/murjis/article/view/152 |journal=Malakand University Research Journal of Islamic Studies |language=ur |volume=3 |issue=1 |pages=89–103 |issn=2708-6577}}</ref>. == Hayoti va taʼlimi == Ludhiyanviy 1934-yilda [[Ludhiana tumani]]dagi Jagraon shahrida Hofiz Muhammad Yusufning oilasida tugʻilgan. Uning otasi taqvodor, oʻrta hol dehqon va yer egasi edi. U dastlabki taʼlimni Salempurdagi hukumat oʻrta maktabida oldi. Sakkizinchi sinfda oʻqib yurgan paytida Hindistonning boʻlinishi masalasi hal qilinayotgan edi. U ota-onasi bilan Pokistonga koʻchib oʻtdi va [[Shorkot]]da istiqomat qildi hamda bu yerda oʻrta maktab imtihonini topshirdi. Shundan soʻng, 1949-yilda diniy taʼlim olish uchun [[Toba Tek Singh]]dagi Jomiya Dorul Ulum Rabboniyaga oʻqishga kirdi. Ikki yildan soʻng u Faisaloboddagi Madrasa Ashraf ar-Rashidga oʻqishga kirdi. Shu orada u [[Kamalia]]da yashovchi oila qiziga uylangan. Keyin u Jomiya Qosim-ul-Ulum Multonga oʻqishga kirdi va 1956-yilda [[Darsi Nizomiy|Dars-i Nizomi]]ni tamomladi. Abdulmajid [[Imom al-Buxoriy|Buxoriy]] va [[Termiziy Abu Iso|Termiziy]]ni [[Mahmud Hasan Deobandi|Mahmud Hasan Deobandiy]]ning shogirdi boʻlgan mavlono Abdulxoliqdan, [[Sahihi Muslim|Sahih Muslim]]ni esa [[Mufti Mahmud]]dan oʻrgandi. Shuningdek, u [[Zakariyya Kandhlaviy]], [[Muhammad Idris Kandhlaviy]] va [[Muhammad Yusuf Banuriy]]dan hadis rivoyat qilish uchun ijozat olgan<ref name="banuri">{{cite news|url=https://www.banuri.edu.pk/bayyinat-detail/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF-%D9%84%D8%AF%DA%BE%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%85%DB%83-%D8%A7%D9%84%D9%84%DB%81-%D8%B9%D9%84%DB%8C%DB%81-%DA%A9%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%AA|publisher=[[Jamia Uloom-ul-Islamia]]|author=مولانا محمد اعجاز مصطفی|title=حضرت مولانا عبدالمجید لدھیانوی رحمۃ اللہ علیہ کی رحلت|date=|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Faoliyati == Xoja Xon Muhammad 2010-yilda vafot etganidan keyin, u [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning amiri etib saylandi<ref name="banuri"/>. Shuningdek, u Iqro Rozatul Atfol Trustning 4-prezidenti sifatida ham xizmat qilgan<ref name="iqratrust">{{cite news|url=https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|publisher=iqratrust.edu.pk/en|author=|title=SCHOOL LEADERSHIP|date=|access-date=28 April 2021|archive-date=28 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428064919/https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|url-status=dead}}</ref>. == Asarlari == * Tibyan ul Furqon (6 jild) * Xutbot-e Hakim al-Asar (12 jild) == Vafoti == Abdulmajid 2015-yil 1-fevral kuni Multonda boʻlib oʻtgan [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] seminarida yurak xurujidan vafot etgan<ref name="dailypakistan">{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/02-Feb-2015/189748|publisher=dailypakistan.com.pk|author=|title=مولانا عبدالمجید لدھیانوی ملتان میں وفاق المدارس کے سیمینار کے دوران انتقال کر گئے|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. Uning janoza namozini [[Salimullohxon]] boshqargan<ref name="banuri"/>. [[Navoz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir)<ref name="pmo">{{cite news|url=https://pmo.gov.pk/news_details.php?news_id=319|publisher=Prime Minister's Office|author=|title=PM expresses grief over the demise of Abdul Majeed Ludhianvi|date=1 February 2015|access-date=28 April 2021}}</ref>, [[Shahboz Sharif|Shahbaz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir oʻrinbosari) va [[Mavlono Fazlur Rahmon]] uning vafoti munosabati bilan taʼziya bildirgan<ref name="nation">{{cite news|url=https://nation.com.pk/02-Feb-2015/maulana-majeed-ludhianvi-dies-during-wafaq-s-seminar|publisher=nation.com.pk|author=|title=Maulana Majeed Ludhianvi dies during Wafaq's seminar|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Deobandiylar]] axptm4hziwodf5xm74n08egdg4dkx8v 6312446 6312426 2026-10-19T06:43:49Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312446 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | honorific_prefix = Mavlono | name = Abdulmajid Ludhiyanviy | image = | honorific_suffix = | native_name = {{Nastaliq|مولانا عبدالمجید لدھیانوی}} | native_name_lang = Ur | alt = | caption = | religion = [[Islom]] | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | tariqa = | ordained = | school = | lineage = | sect = | subsect = | temple = | order = | institute = | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | political_party = | church = <!-- or: |churches = --> | founder = | philosophy = | known_for = | education = [[Jamiya Qosim ul-Ulum]] | other_names = <!-- or: | other_name = --> | dharma_name = <!-- or: | dharma_name = --> | monastic_name = | pen_name = | posthumous_name = | flourished = | home_town = | birth_name = | birth_date = {{birth date|1934|06|05|df=y}} | birth_place = Salempur, Pamjob provinsiyasi, [[Britaniya Raji|Britaniya Hindistoni]] | death_date = {{death date and age|2015|02|01|1934|06|05|df=y}} | death_place = [[Moʻlton]], [[Panjob (viloyat)|Panjob]], Pokistan | death_cause = [[Miokard infarkti|yurak xuruji]] | resting_place = | resting_place_coordinates = <!-- {{coord|latitude|longitude|type:landmark|display=inline,title}} --> | spouse = | partner = | children = | parents = | mother = | father = Hofiz Muhammad Yusuf | location = | title = | period = | consecration = | predecessor = | successor = | reason = | rank = | teacher = [[Mufti Mahmud]]<br>[[Sayed Nafis al-Hussayniy]] | reincarnation_of = | students = <!-- or | disciples = --> | initiated = | notable_works = <!-- or | literary_works = --> | ordination = | initiation = | initiation_date = | initiation_place = | initiator = | profession = [[ulamo]], [[yozuvchi]] | previous_post = | present_post = | post = | website = <!-- {{URL|example.com}} --> | signature = | background = <!-- optional header background color --> | modul = {{Infobox officeholder | embed = yes | office = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri | term_start = 2010 | term_end = 1-fevral 2015 | predecessor = [[Khawaja Khan Muhammad]] | successor = [[Abdur Razzaq Iskander]] | office2 = 4th president of Iqra Rozatul Atfal Trust | term_start2 = | term_end2 = | predecessor2 = [[Sayed Nafees al-Hussaini]] | successor2 = [[Abdur Razzaq Iskander]] }} }} '''Abdulmajid Ludhiyanviy''' (5-iyun 1934 — 1-fevral 2015; [[Urdu|urducha:]] مولانا عبدالمجید لدھیانوی) pokistonlik ulamo va yozuvchi boʻlib, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning 7-amiri va [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] ijroiya qoʻmitasining katta aʼzosi boʻlib xizmat qilgan<ref name="dawn">{{cite news|url=https://www.dawn.com/news/1160917|publisher=dawn.com|author=|title=Maulana Abdul Majeed Ludhyanvi passes away|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |last3=Rehman |first3=Abdur |date=2020 |title=Contemporary Social Issues and Urdu Tafāsīr: A Study of Mawlānā Abdul Majeed Ludhiānvī's "Tibyān al-Furqān" |url=https://alqamarjournal.com/index.php/alqamar/article/view/326 |journal=Al-Qamar |language=ar |volume=3 |issue=2 |pages=183–192 |issn=2664-4398}}</ref><ref>* {{Cite journal |last1=Siddiqui |first1=Khawaja Saif-Ur-Rehman |last2=Hureri |first2=Muhammad Akram |date=2021 |title=Social issues and Their Solutions in the Light of Tabian Al-Furqan (Maulana Abdul Majeed Ludhianvi) |url=https://journals.uom.edu.pk/murjis/article/view/152 |journal=Malakand University Research Journal of Islamic Studies |language=ur |volume=3 |issue=1 |pages=89–103 |issn=2708-6577}}</ref>. == Hayoti va taʼlimi == Ludhiyanviy 1934-yilda [[Ludhiana tumani]]dagi Jagraon shahrida Hofiz Muhammad Yusufning oilasida tugʻilgan. Uning otasi taqvodor, oʻrta hol dehqon va yer egasi edi. U dastlabki taʼlimni Salempurdagi hukumat oʻrta maktabida oldi. Sakkizinchi sinfda oʻqib yurgan paytida Hindistonning boʻlinishi masalasi hal qilinayotgan edi. U ota-onasi bilan Pokistonga koʻchib oʻtdi va [[Shorkot]]da istiqomat qildi hamda bu yerda oʻrta maktab imtihonini topshirdi. Shundan soʻng, 1949-yilda diniy taʼlim olish uchun [[Toba Tek Singh]]dagi Jomiya Dorul Ulum Rabboniyaga oʻqishga kirdi. Ikki yildan soʻng u Faisaloboddagi Madrasa Ashraf ar-Rashidga oʻqishga kirdi. Shu orada u [[Kamalia]]da yashovchi oila qiziga uylangan. Keyin u Jomiya Qosim-ul-Ulum Multonga oʻqishga kirdi va 1956-yilda [[Darsi Nizomiy|Dars-i Nizomi]]ni tamomladi. Abdulmajid [[Imom al-Buxoriy|Buxoriy]] va [[Termiziy Abu Iso|Termiziy]]ni [[Mahmud Hasan Deobandi|Mahmud Hasan Deobandiy]]ning shogirdi boʻlgan mavlono Abdulxoliqdan, [[Sahihi Muslim|Sahih Muslim]]ni esa [[Mufti Mahmud]]dan oʻrgandi. Shuningdek, u [[Zakariyya Kandhlaviy]], [[Muhammad Idris Kandhlaviy]] va [[Muhammad Yusuf Banuriy]]dan hadis rivoyat qilish uchun ijozat olgan<ref name="banuri">{{cite news|url=https://www.banuri.edu.pk/bayyinat-detail/%D8%AD%D8%B6%D8%B1%D8%AA-%D9%85%D9%88%D9%84%D8%A7%D9%86%D8%A7-%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%AC%DB%8C%D8%AF-%D9%84%D8%AF%DA%BE%DB%8C%D8%A7%D9%86%D9%88%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%85%DB%83-%D8%A7%D9%84%D9%84%DB%81-%D8%B9%D9%84%DB%8C%DB%81-%DA%A9%DB%8C-%D8%B1%D8%AD%D9%84%D8%AA|publisher=[[Jamia Uloom-ul-Islamia]]|author=مولانا محمد اعجاز مصطفی|title=حضرت مولانا عبدالمجید لدھیانوی رحمۃ اللہ علیہ کی رحلت|date=|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Faoliyati == Xoja Xon Muhammad 2010-yilda vafot etganidan keyin, u [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]]ning amiri etib saylandi<ref name="banuri"/>. Shuningdek, u Iqro Rozatul Atfol Trustning 4-prezidenti sifatida ham xizmat qilgan<ref name="iqratrust">{{cite news|url=https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|publisher=iqratrust.edu.pk/en|author=|title=SCHOOL LEADERSHIP|date=|access-date=28 April 2021|archive-date=28 April 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210428064919/https://www.iqratrust.edu.pk/en/school-leadership/|url-status=dead}}</ref>. == Asarlari == * Tibyan ul Furqon (6 jild) * Xutbot-e Hakim al-Asar (12 jild) == Vafoti == Abdulmajid 2015-yil 1-fevral kuni Multonda boʻlib oʻtgan [[Vifaq-ul-Madaris al-Arabiya|Vifaq ul Madaris Al-Arabiya]] seminarida yurak xurujidan vafot etgan<ref name="dailypakistan">{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/02-Feb-2015/189748|publisher=dailypakistan.com.pk|author=|title=مولانا عبدالمجید لدھیانوی ملتان میں وفاق المدارس کے سیمینار کے دوران انتقال کر گئے|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. Uning janoza namozini [[Salimullohxon]] boshqargan<ref name="banuri"/>. [[Navoz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir)<ref name="pmo">{{cite news|url=https://pmo.gov.pk/news_details.php?news_id=319|publisher=Prime Minister's Office|author=|title=PM expresses grief over the demise of Abdul Majeed Ludhianvi|date=1 February 2015|access-date=28 April 2021}}</ref>, [[Shahboz Sharif|Shahbaz Sharif]] (oʻsha paytdagi bosh vazir oʻrinbosari) va [[Mavlono Fazlur Rahmon]] uning vafoti munosabati bilan taʼziya bildirgan<ref name="nation">{{cite news|url=https://nation.com.pk/02-Feb-2015/maulana-majeed-ludhianvi-dies-during-wafaq-s-seminar|publisher=nation.com.pk|author=|title=Maulana Majeed Ludhianvi dies during Wafaq's seminar|date=2 February 2015|access-date=27 April 2021}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Deobandiylar]] 74elioo3b0u0np788ae6bsnxvl5thj0 0 1464780 6312414 2026-10-19T06:13:58Z Oblakulova 111326 „{{Maqbara}} '''Shokir ogʻa maqbarasi''' ({{Lang-az|'''Şakirağa türbəsi'''}}) - XV asrga oid tarixiy yodgorlik. [[Ozarbayjon]]ning [[Boku]] shahri [[Balaxanı]] qishlogʻida joylashgan<ref name="sabunchu"/>. == Tarixi == Shokir og‘a maqbarasi Balaxani qabristonida joylashgan bo‘lib, 1427–1428-yillarda qurilgan<ref name="sabunchu">{{cite web|title= Ölkə və yerli əhəmiyyətli Memarlıq və Arxeoloji abidələr|url= http://sabunchu-ih....“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312414 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Shokir ogʻa maqbarasi''' ({{Lang-az|'''Şakirağa türbəsi'''}}) - XV asrga oid tarixiy yodgorlik. [[Ozarbayjon]]ning [[Boku]] shahri [[Balaxanı]] qishlogʻida joylashgan<ref name="sabunchu"/>. == Tarixi == Shokir og‘a maqbarasi Balaxani qabristonida joylashgan bo‘lib, 1427–1428-yillarda qurilgan<ref name="sabunchu">{{cite web|title= Ölkə və yerli əhəmiyyətli Memarlıq və Arxeoloji abidələr|url= http://sabunchu-ih.gov.az/page/120.html|publisher= sabunchu-ih.gov.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. 1385–1386-yillarda qurilgan Hoji Shahlo masjididan 6 metr uzoqlikda joylashgan. Yodgorlik haqida ma’lumotlar cheklangan. Bir vaqtlar sovet hokimiyati tomonidan diniy yodgorlik sifatida vayron qilingan<ref name="gomap"/>. 1976-yilda olib borilgan qazishmalar davomida maqbara poydevoridan oltin topilgan. O‘sha davrda yodgorliklarni kelajakda ta’mirlash uchun ularning poydevoriga oltin bilan to‘ldirilgan katta sopol ko‘zalar ko‘milgan. Topilgan oltinning ozgina qismidan maqbarani ta’mirlashda foydalanilgan<ref name="gomap">{{cite web|title= Hacı Şakir türbəsi|url= https://kataloq.gomap.az/az/all-poi/culture/cemetery/8ea7ee12d56611e0ad4900226424597d|publisher= kataloq.gomap.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. [[Ravoq]] shaklidagi kirish eshigi ustida [[arab tili]]da ikki qatorli bitik mavjud: {{Cquote|„Marhum Murtazoning o‘g‘li, xalq va din arboblaridan biri Miriraxur Shokir og‘aning buyrug‘i bilan ushbu yodgorlik qurildi. 831-yil (1427–1428-yillar)“.}} Boshqa bir manbaga ko‘ra, Shokir og‘a maqbarasi 1427-yilda Shirvon hukmdori [[Ibrohim I Darbandiy]]ning vaziri tomonidan o‘g‘lining xotirasiga bag'ishlab qurilgan. Mazkur manbada inshoot ''qasr'' deb ham ataladi<ref name="gomap"/>. == Meʼmoriy xususiyatlari == Maqbara zalining ustki qismi [[gumbaz]] bilan qoplangan. Yodgorlik Absheron me’morchiligiga xos oq toshdan qurilgan<ref name="gomap"/>. Maqbara tarhi xochsimon shaklda ishlangan. [[Apsheron yarim oroli]]da ichki tuzilishi xochsimon shaklga ega bo‘lgan boshqa me’moriy yodgorliklar ham mavjud. Ular jumlasiga Nardarandagi Xon bog‘i ayvoni va Shirvons h ahol saroyi majmuasidagi maqbara kiradi. Maqbaraga kirish shimoldagi [[Portal (architecture)|portal]] orqali amalga oshiriladi. Portalning ichki qismida ikki tomonda ham oʻq uchiga oʻxshash kamon bilan yakunlangan sakkiz qirrali prizma shaklidagi tokchalar joylashtirilgan. Maqbara ichida ham turli oʻlchamdagi toʻrtburchak shaklli 8 ta tokcha bor. Kirish past, oʻq uchiga oʻxshash kamon bilan yakunlangan eshik orqali. Eshikdagi kamon bitta butun toshdan oʻyib ishlangan. Tosh sathi oʻsimliksimon naqsh bilan bezatilgan. Shuningdek, kirishning kamon toshining ustiga yana bir tosh qoʻyilgan boʻlib, unda epik yozuvning ikki qatori oʻyib tushirilgan. Kirish va yozuvli tosh profilli yirik tosh bloklar bilan hoshiyalangan. == Yana qarang == * [[Hoji Shahlo masjidi]] ==Manbalar== {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Ozarbayjonda 15-asr meʼmorchiligi]] [[Turkum:Bokudagi diqqatga sazovor joylar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] hmwemexz7kua2qy14y2lktmm8lel3ig 6312420 6312414 2026-10-19T06:22:22Z Oblakulova 111326 /* Meʼmoriy xususiyatlari */ 6312420 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Shokir ogʻa maqbarasi''' ({{Lang-az|'''Şakirağa türbəsi'''}}) - XV asrga oid tarixiy yodgorlik. [[Ozarbayjon]]ning [[Boku]] shahri [[Balaxanı]] qishlogʻida joylashgan<ref name="sabunchu"/>. == Tarixi == Shokir og‘a maqbarasi Balaxani qabristonida joylashgan bo‘lib, 1427–1428-yillarda qurilgan<ref name="sabunchu">{{cite web|title= Ölkə və yerli əhəmiyyətli Memarlıq və Arxeoloji abidələr|url= http://sabunchu-ih.gov.az/page/120.html|publisher= sabunchu-ih.gov.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. 1385–1386-yillarda qurilgan Hoji Shahlo masjididan 6 metr uzoqlikda joylashgan. Yodgorlik haqida ma’lumotlar cheklangan. Bir vaqtlar sovet hokimiyati tomonidan diniy yodgorlik sifatida vayron qilingan<ref name="gomap"/>. 1976-yilda olib borilgan qazishmalar davomida maqbara poydevoridan oltin topilgan. O‘sha davrda yodgorliklarni kelajakda ta’mirlash uchun ularning poydevoriga oltin bilan to‘ldirilgan katta sopol ko‘zalar ko‘milgan. Topilgan oltinning ozgina qismidan maqbarani ta’mirlashda foydalanilgan<ref name="gomap">{{cite web|title= Hacı Şakir türbəsi|url= https://kataloq.gomap.az/az/all-poi/culture/cemetery/8ea7ee12d56611e0ad4900226424597d|publisher= kataloq.gomap.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. [[Ravoq]] shaklidagi kirish eshigi ustida [[arab tili]]da ikki qatorli bitik mavjud: {{Cquote|„Marhum Murtazoning o‘g‘li, xalq va din arboblaridan biri Miriraxur Shokir og‘aning buyrug‘i bilan ushbu yodgorlik qurildi. 831-yil (1427–1428-yillar)“.}} Boshqa bir manbaga ko‘ra, Shokir og‘a maqbarasi 1427-yilda Shirvon hukmdori [[Ibrohim I Darbandiy]]ning vaziri tomonidan o‘g‘lining xotirasiga bag'ishlab qurilgan. Mazkur manbada inshoot ''qasr'' deb ham ataladi<ref name="gomap"/>. == Meʼmoriy xususiyatlari == Maqbara zalining ustki qismi [[gumbaz]] bilan qoplangan. Yodgorlik Absheron me’morchiligiga xos oq toshdan qurilgan<ref name="gomap"/>. Maqbara tarhi xochsimon shaklda ishlangan. [[Apsheron yarim oroli]]da ichki tuzilishi xochsimon shaklga ega bo‘lgan boshqa me’moriy yodgorliklar ham mavjud. Ular jumlasiga Nardarandagi Xon bog‘i ayvoni va [[Shirvonshohlar saroyi]] majmuasidagi maqbara kiradi. Biroq Shokir og‘a maqbarasi Ozarbayjonda ichki va tashqi tuzilishi birdek xochsimon shaklda bo‘lgan yagona yodgorlik hisoblanadi. Maqbaraga shimoliy tomondagi portal orqali kiriladi. Maqbaraning ichki devorlarida o‘lchamlari turlicha bo‘lgan sakkizta to‘rtburchak tokcha mavjud. == Yana qarang == * [[Hoji Shahlo masjidi]] ==Manbalar== {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Ozarbayjonda 15-asr meʼmorchiligi]] [[Turkum:Bokudagi diqqatga sazovor joylar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] c7eeaylu3pjclfaar2bo4zf65ha4jp9 6312423 6312420 2026-10-19T06:23:37Z Oblakulova 111326 6312423 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Shokir ogʻa maqbarasi''' ({{Lang-az|'''Şakirağa türbəsi'''}}) — XV asrga oid tarixiy yodgorlik. [[Ozarbayjon]]ning [[Boku]] shahri [[Balaxanı]] qishlogʻida joylashgan<ref name="sabunchu"/>. == Tarixi == Shokir ogʻa maqbarasi Balaxani qabristonida joylashgan boʻlib, 1427–1428-yillarda qurilgan<ref name="sabunchu">{{cite web|title= Ölkə və yerli əhəmiyyətli Memarlıq və Arxeoloji abidələr|url= http://sabunchu-ih.gov.az/page/120.html|publisher= sabunchu-ih.gov.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. 1385–1386-yillarda qurilgan Hoji Shahlo masjididan 6 metr uzoqlikda joylashgan. Yodgorlik haqida maʼlumotlar cheklangan. Bir vaqtlar sovet hokimiyati tomonidan diniy yodgorlik sifatida vayron qilingan<ref name="gomap"/>. 1976-yilda olib borilgan qazishmalar davomida maqbara poydevoridan oltin topilgan. Oʻsha davrda yodgorliklarni kelajakda taʼmirlash uchun ularning poydevoriga oltin bilan toʻldirilgan katta sopol koʻzalar koʻmilgan. Topilgan oltinning ozgina qismidan maqbarani taʼmirlashda foydalanilgan<ref name="gomap">{{cite web|title= Hacı Şakir türbəsi|url= https://kataloq.gomap.az/az/all-poi/culture/cemetery/8ea7ee12d56611e0ad4900226424597d|publisher= kataloq.gomap.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. [[Ravoq]] shaklidagi kirish eshigi ustida [[arab tili]]da ikki qatorli bitik mavjud: {{Cquote|„Marhum Murtazoning o‘g‘li, xalq va din arboblaridan biri Miriraxur Shokir og‘aning buyrug‘i bilan ushbu yodgorlik qurildi. 831-yil (1427–1428-yillar)“.}} Boshqa bir manbaga koʻra, Shokir ogʻa maqbarasi 1427-yilda Shirvon hukmdori [[Ibrohim I Darbandiy]]ning vaziri tomonidan oʻgʻlining xotirasiga bagʻishlab qurilgan. Mazkur manbada inshoot ''qasr'' deb ham ataladi<ref name="gomap"/>. == Meʼmoriy xususiyatlari == Maqbara zalining ustki qismi [[gumbaz]] bilan qoplangan. Yodgorlik Absheron meʼmorchiligiga xos oq toshdan qurilgan<ref name="gomap"/>. Maqbara tarhi xochsimon shaklda ishlangan. [[Apsheron yarim oroli]]da ichki tuzilishi xochsimon shaklga ega boʻlgan boshqa meʼmoriy yodgorliklar ham mavjud. Ular jumlasiga Nardarandagi Xon bogʻi ayvoni va [[Shirvonshohlar saroyi]] majmuasidagi maqbara kiradi. Biroq Shokir ogʻa maqbarasi Ozarbayjonda ichki va tashqi tuzilishi birdek xochsimon shaklda boʻlgan yagona yodgorlik hisoblanadi. Maqbaraga shimoliy tomondagi portal orqali kiriladi. Maqbaraning ichki devorlarida oʻlchamlari turlicha boʻlgan sakkizta toʻrtburchak tokcha mavjud. == Yana qarang == * [[Hoji Shahlo masjidi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Ozarbayjonda 15-asr meʼmorchiligi]] [[Turkum:Bokudagi diqqatga sazovor joylar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] nr3hu85fxp6j5igc60rda4aets5oyae 6312429 6312423 2026-10-19T06:28:02Z Oblakulova 111326 6312429 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Asl nomi={{lang-az|Şakirağa türbəsi}}|Oʻzbekcha nomi=Shokir ogʻa maqbarasi|Tasvir=Shakiragha-Tomb.jpg|Mamlakat=Ozarbayjon|Shahar=Boku|Joylashuvi=Balaxanı qishlogʻi|Koordinatalar={{coord|40.463719|N|49.920087|E}}|Qurila boshladi=1427-yil|Qurilib bitkazildi=1428-yil}} '''Shokir ogʻa maqbarasi''' ({{Lang-az|'''Şakirağa türbəsi'''}}) — XV asrga oid tarixiy yodgorlik. [[Ozarbayjon]]ning [[Boku]] shahri [[Balaxanı]] qishlogʻida joylashgan<ref name="sabunchu"/>. == Tarixi == Shokir ogʻa maqbarasi Balaxani qabristonida joylashgan boʻlib, 1427–1428-yillarda qurilgan<ref name="sabunchu">{{cite web|title= Ölkə və yerli əhəmiyyətli Memarlıq və Arxeoloji abidələr|url= http://sabunchu-ih.gov.az/page/120.html|publisher= sabunchu-ih.gov.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. 1385–1386-yillarda qurilgan Hoji Shahlo masjididan 6 metr uzoqlikda joylashgan. Yodgorlik haqida maʼlumotlar cheklangan. Bir vaqtlar sovet hokimiyati tomonidan diniy yodgorlik sifatida vayron qilingan<ref name="gomap"/>. 1976-yilda olib borilgan qazishmalar davomida maqbara poydevoridan [[oltin]] topilgan. Oʻsha davrda yodgorliklarni kelajakda taʼmirlash uchun ularning poydevoriga oltin bilan toʻldirilgan katta sopol koʻzalar koʻmilgan. Topilgan oltinning ozgina qismidan maqbarani taʼmirlashda foydalanilgan<ref name="gomap">{{cite web|title= Hacı Şakir türbəsi|url= https://kataloq.gomap.az/az/all-poi/culture/cemetery/8ea7ee12d56611e0ad4900226424597d|publisher= kataloq.gomap.az|language= az|accessdate=13 March 2018}}</ref>. [[Ravoq]] shaklidagi kirish eshigi ustida [[arab tili]]da ikki qatorli bitik mavjud: {{Cquote|„Marhum Murtazoning o‘g‘li, xalq va din arboblaridan biri Miriraxur Shokir og‘aning buyrug‘i bilan ushbu yodgorlik qurildi. 831-yil (1427–1428-yillar)“.}} Boshqa bir manbaga koʻra, Shokir ogʻa maqbarasi 1427-yilda Shirvon hukmdori [[Ibrohim I Darbandiy]]ning vaziri tomonidan oʻgʻlining xotirasiga bagʻishlab qurilgan. Mazkur manbada inshoot ''qasr'' deb ham ataladi<ref name="gomap"/>. == Meʼmoriy xususiyatlari == Maqbara zalining ustki qismi [[gumbaz]] bilan qoplangan. Yodgorlik Absheron meʼmorchiligiga xos oq toshdan qurilgan<ref name="gomap"/>. Maqbara tarhi xochsimon shaklda ishlangan. [[Apsheron yarim oroli|Absheron yarim oroli]]da ichki tuzilishi xochsimon shaklga ega boʻlgan boshqa meʼmoriy yodgorliklar ham mavjud. Ular jumlasiga Nardarandagi Xon bogʻi ayvoni va [[Shirvonshohlar saroyi]] majmuasidagi maqbara kiradi. Biroq Shokir ogʻa maqbarasi Ozarbayjonda ichki va tashqi tuzilishi birdek xochsimon shaklda boʻlgan yagona yodgorlik hisoblanadi. Maqbaraga shimoliy tomondagi portal orqali kiriladi. Maqbaraning ichki devorlarida oʻlchamlari turlicha boʻlgan sakkizta toʻrtburchak tokcha mavjud. == Yana qarang == * [[Hoji Shahlo masjidi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Ozarbayjonda 15-asr meʼmorchiligi]] [[Turkum:Bokudagi diqqatga sazovor joylar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] t8dcxk8khsowtyecfcihfymon2pep24 0 1464781 6312415 2026-10-19T06:14:32Z AnvarxonM 75105 „{{Futbolchi bilgiqutisi | name = Aleksandr Uvarov<br>Александр Уваров | image = | fullname = Aleksandr Viktorovich Uvarov | birth_date = {{Birth date and age|1960|01|13|df=y}} | birth_place = [[Orekhovo-Zuyevo]], [[Russian SFSR]] | height = {{height|m=1.90|precision=0}} | position = [[Goalkeeper (association football)|Goalkeeper]] | currentclub = | clubnumber = | youthyears1 = | youthclubs1 = | years1 = 1981–1991 | years2 = 1991...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312415 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Aleksandr Uvarov<br>Александр Уваров | image = | fullname = Aleksandr Viktorovich Uvarov | birth_date = {{Birth date and age|1960|01|13|df=y}} | birth_place = [[Orekhovo-Zuyevo]], [[Russian SFSR]] | height = {{height|m=1.90|precision=0}} | position = [[Goalkeeper (association football)|Goalkeeper]] | currentclub = | clubnumber = | youthyears1 = | youthclubs1 = | years1 = 1981–1991 | years2 = 1991–2000 | clubs1 = [[FC Dynamo Moscow|Dynamo Moscow]] | clubs2 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] | caps1 = 105 | caps2 = 220 | goals1 = 0 | goals2 = 0 | totalcaps = 325 | totalgoals = 0 | nationalyears1 = 1990–1991 | nationalteam1 = [[USSR national football team|USSR]] | nationalcaps1 = 11 | nationalgoals1 = 0 | manageryears1 = 2000–2018 | managerclubs1 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] (goalkeeping coach) | manageryears2 = 2000–2012 | managerclubs2 = [[Israel national football team|Israel]] (goalkeeping coach) | manageryears3 = 2018– | managerclubs3 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv U19]] (goalkeeping coach) | pcupdate = | ntupdate = }} '''Aleksandr Viktorovich Uvarov''' ({{Lang-ru|Александр Викторович Уваров}}; 1960-yil 13-yanvarda tugʻilgan) — rossiyalik va isroillik (2003-yildan beri) sobiq futbolchi. U hozirda Tel-Avivning „Makkabi“ klubida darvozabonlar murabbiyi hisoblanadi. == Faoliyati == Klubdagi faoliyati davomida u Moskvaning „Dinamo“ va Tel-Avivning „Makkabi“ jamoalarida toʻp surgan. Shuningdek, u SSSR terma jamoasi safida 11 ta oʻyin oʻtkazib, 1990-yilgi FIFA Jahon chempionatida Argentina hamda Kamerunga qarshi bahslarda ishtirok etgan. 2021-yilning may oyida uning rafiqasi Moskvaga (Rossiya) — oʻz oilasini koʻrgani borganida, tibbiy asoratlar tufayli vafot etdi. Hozirda u Tel-Avivning „Makkabi“ klubida yoshlar murabbiyi sifatida faoliyat yuritadi va ikki farzandi bilan Isroilda istiqomat qiladi. == Yutuqlar == === Oʻyinchi sifatida === ;Dinamo Moskva * SSSR kubogi (1): 1984 ;Makkabi Tel-Aviv * Isroil Premyer-ligasi (3): 1991/92, 1994/95, 1995/96 * Isroil kubogi (2): 1993/94, 1995/96 * Toto kubogi (2): 1992/93, 1998/99 == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200629170355/http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html |date=29 June 2020 }} * [http://www.rg.ru/2007/11/15/uvarov.html] * [https://web.archive.org/web/20080115125509/http://www.championat.ru/football/article-17524.html] {{Sovet Ittifoqi tarkibi 1990-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Uvarov, Aleksandr}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Sovet Ittifoqilik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 1990 oʻyinchilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Moskvalik futbolchilar]] [[Turkum:SSSR Oliy ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Isroil Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Moskva klubi futbolchilari]] [[Turkum:Maccabi Tel Aviv F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Rossiyalik muhojir erkak futbolchilari]] [[Turkum:Isroildagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Isroillik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Isroilning mahalliylashtirilgan fuqarolari]] [[Turkum:Futbol darvozabonlari murabbiylari]] dt3d28onscuo5mkf02uuofnikgd6amp 6312427 6312415 2026-10-19T06:27:43Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312427 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Aleksandr Uvarov<br>Александр Уваров | image = | fullname = Aleksandr Viktorovich Uvarov | birth_date = {{Birth date and age|1960|01|13|df=y}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Orexovo-zuyevo}}, [[RSFSR]] | height = {{height|m=1.90|precision=0}} | position = [[Darvozabon (futbol)|Darvozabon]] | currentclub = | clubnumber = | youthyears1 = | youthclubs1 = | yillar1 = 1981—1991 | klublar1 = [[Dinamo (futbol klubi, Moskva)|Dinamo Moskva]] | isht1 = 105 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1991—2000 | klublar2 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] | isht2 = 220 | gollar2 = 0 | totalcaps = 325 | totalgoals = 0 | milliyyillar1 = 1990—1991 | milliyjamoa1 = [[Sovet Ittifoqi milliy futbol terma jamoasi|SSSR]] | milliyisht1 = 11 | milliygollar1 = 0 | boshliqyillar1 = 2000—2018 | boshliqklublar1 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] (dr murabbiy) | boshliqyillar2 = 2000—2012 | boshliqklublar2 = [[Isroil milliy futbol terma jamoasi|Isroil]] (dr murabbiy) | boshliqyillar3 = 2018— | boshliqklublar3 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv U19]] (dr murabbiy) | pcupdate = | ntupdate = }} '''Aleksandr Viktorovich Uvarov''' ({{Lang-ru|Александр Викторович Уваров}}; 1960-yil 13-yanvarda tugʻilgan) — rossiyalik va isroillik (2003-yildan beri) sobiq [[futbolchi]]. U hozirda [[Tel-Aviv]]ning „[[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi]]“ klubida darvozabonlar murabbiyi hisoblanadi. == Futbolchilik faoliyati == Klubdagi faoliyati davomida u [[Moskva]]ning „[[Dinamo (futbol klubi, Moskva)|Dinamo]]“ va [[Tel-Aviv]]ning „Makkabi“ jamoalarida toʻp surgan. Shuningdek, u [[Sovet Ittifoqi milliy futbol terma jamoasi|SSSR terma jamoasi]] safida 11 ta oʻyin oʻtkazib, [[Futbol boʻyicha 1990-yilgi jahon chempionati|1990-yilgi]] [[Futbol boʻyicha jahon chempionati|FIFA Jahon chempionati]]da [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina]] hamda [[Kamerun milliy futbol terma jamoasi|Kamerun]]ga qarshi bahslarda ishtirok etgan. 2021-yilning may oyida uning rafiqasi [[Moskva]]ga oʻz oilasini koʻrgani borganida, tibbiy asoratlar tufayli vafot etgan<ref>[https://www.sport-express.ru/fridays/reviews/aleksandr-uvarov-byshovec-edinstvennyy-trener-kotorogo-nenavizhu-2463438/ Александр Уваров: «Бышовец — единственный тренер, которого ненавижу»]</ref>. Hozirda u Tel-Avivning „Makkabi“ klubida yoshlar murabbiyi sifatida faoliyat yuritadi<ref>[http://9tv.co.il/news/2018/06/11/258563.html Последний голкипер сборной СССР по футболу покинул пост тренера вратарей "Маккаби"] {{Wayback|url=http://9tv.co.il/news/2018/06/11/258563.html |date=20190527104107 }} {{ref|ru}}</ref> va ikki farzandi bilan Isroilda istiqomat qiladi. == Yutuqlar == === Oʻyinchi sifatida === ;Dinamo Moskva * SSSR kubogi (1): 1984 ;Makkabi Tel-Aviv * Isroil Premyer-ligasi (3): 1991/92, 1994/95, 1995/96 * Isroil kubogi (2): 1993/94, 1995/96 * Toto kubogi (2): 1992/93, 1998/99 == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html Aleksandr Uvarov] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200629170355/http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html |date=29 June 2020 }} * [http://www.rg.ru/2007/11/15/uvarov.html Aleksandr Uvarov] * [https://web.archive.org/web/20080115125509/http://www.championat.ru/football/article-17524.html Aleksandr Uvarov] {{Sovet Ittifoqi tarkibi 1990-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Uvarov, Aleksandr}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Sovet Ittifoqilik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 1990 oʻyinchilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Moskvalik futbolchilar]] [[Turkum:SSSR Oliy ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Isroil Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Moskva klubi futbolchilari]] [[Turkum:Maccabi Tel Aviv F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Rossiyalik muhojir erkak futbolchilari]] [[Turkum:Isroildagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Isroillik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Isroilning mahalliylashtirilgan fuqarolari]] [[Turkum:Futbol darvozabonlari murabbiylari]] g9k84dxs8mjplu1hacjo4dgaaitmua2 6312433 6312427 2026-10-19T06:31:56Z AnvarxonM 75105 6312433 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Aleksandr Uvarov<br>Александр Уваров | image = | fullname = Aleksandr Viktorovich Uvarov | birth_date = {{Birth date and age|1960|01|13|df=y}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Orexovo-zuyevo}}, [[RSFSR]] | height = {{height|m=1.90|precision=0}} | position = [[Darvozabon (futbol)|Darvozabon]] | currentclub = | clubnumber = | youthyears1 = | youthclubs1 = | yillar1 = 1981—1991 | klublar1 = [[Dinamo (futbol klubi, Moskva)|Dinamo Moskva]] | isht1 = 105 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1991—2000 | klublar2 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] | isht2 = 220 | gollar2 = 0 | totalcaps = 325 | totalgoals = 0 | milliyyillar1 = 1990—1991 | milliyjamoa1 = [[Sovet Ittifoqi milliy futbol terma jamoasi|SSSR]] | milliyisht1 = 11 | milliygollar1 = 0 | boshliqyillar1 = 2000—2018 | boshliqklublar1 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]] (dr murabbiy) | boshliqyillar2 = 2000—2012 | boshliqklublar2 = [[Isroil milliy futbol terma jamoasi|Isroil]] (dr murabbiy) | boshliqyillar3 = 2018— | boshliqklublar3 = [[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv U19]] (dr murabbiy) | pcupdate = | ntupdate = }} '''Aleksandr Viktorovich Uvarov''' ({{Lang-ru|Александр Викторович Уваров}}; 1960-yil 13-yanvarda tugʻilgan) — rossiyalik va isroillik (2003-yildan beri) sobiq [[futbolchi]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/news/sssr-terma-jamoasining-sobiq-darvozaboni-ittifoq-davrida-kelishilgan-oyinlar-qanday-tashkil-etilganini-aytdi?utm_source=telegram&utm_medium=championatasia |sarlavha=SSSR terma jamoasining sobiq darvozaboni ittifoq davrida kelishilgan o'yinlar qanday tashkil etilganini aytdi. |sana=17 oct 2026}}</ref>. U hozirda [[Tel-Aviv]]ning „[[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi]]“ klubida darvozabonlar murabbiyi hisoblanadi. == Futbolchilik faoliyati == Klubdagi faoliyati davomida u [[Moskva]]ning „[[Dinamo (futbol klubi, Moskva)|Dinamo]]“ va [[Tel-Aviv]]ning „Makkabi“ jamoalarida toʻp surgan. Shuningdek, u [[Sovet Ittifoqi milliy futbol terma jamoasi|SSSR terma jamoasi]] safida 11 ta oʻyin oʻtkazib, [[Futbol boʻyicha 1990-yilgi jahon chempionati|1990-yilgi]] [[Futbol boʻyicha jahon chempionati|FIFA Jahon chempionati]]da [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina]] hamda [[Kamerun milliy futbol terma jamoasi|Kamerun]]ga qarshi bahslarda ishtirok etgan. 2021-yilning may oyida uning rafiqasi [[Moskva]]ga oʻz oilasini koʻrgani borganida, tibbiy asoratlar tufayli vafot etgan<ref>[https://www.sport-express.ru/fridays/reviews/aleksandr-uvarov-byshovec-edinstvennyy-trener-kotorogo-nenavizhu-2463438/ Александр Уваров: «Бышовец — единственный тренер, которого ненавижу»]</ref>. Hozirda u Tel-Avivning „Makkabi“ klubida yoshlar murabbiyi sifatida faoliyat yuritadi<ref>[http://9tv.co.il/news/2018/06/11/258563.html Последний голкипер сборной СССР по футболу покинул пост тренера вратарей "Маккаби"] {{Wayback|url=http://9tv.co.il/news/2018/06/11/258563.html |date=20190527104107 }} {{ref|ru}}</ref> va ikki farzandi bilan Isroilda istiqomat qiladi. == Yutuqlar == === Oʻyinchi sifatida === ;Dinamo Moskva * SSSR kubogi (1): 1984 ;Makkabi Tel-Aviv * Isroil Premyer-ligasi (3): 1991/92, 1994/95, 1995/96 * Isroil kubogi (2): 1993/94, 1995/96 * Toto kubogi (2): 1992/93, 1998/99 == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html Aleksandr Uvarov] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200629170355/http://www.rusteam.permian.ru/players/uvarov.html |date=29 June 2020 }} * [http://www.rg.ru/2007/11/15/uvarov.html Aleksandr Uvarov] * [https://web.archive.org/web/20080115125509/http://www.championat.ru/football/article-17524.html Aleksandr Uvarov] {{Sovet Ittifoqi tarkibi 1990-yilgi FIFA jahon chempionati}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Uvarov, Aleksandr}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Sovet Ittifoqilik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:SSSR milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:FIFA Jahon chempionati 1990 oʻyinchilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Moskvalik futbolchilar]] [[Turkum:SSSR Oliy ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Isroil Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Moskva klubi futbolchilari]] [[Turkum:Maccabi Tel Aviv F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Rossiyalik muhojir erkak futbolchilari]] [[Turkum:Isroildagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Isroillik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Isroilning mahalliylashtirilgan fuqarolari]] [[Turkum:Futbol darvozabonlari murabbiylari]] r8oq8ic9yi1qm4num8jueeuhenf25re 0 1464782 6312418 2026-10-19T06:20:52Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Shardanagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.010920 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.553248 | lon_min = | l...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312418 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Shardanagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.010920 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.553248 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 380007 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Shardanagar''' — [[Hindiston]]ning [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan maʼmuriy hudud<ref>{{Cite web |url=http://indiapincode.in/shardanagar |title=Archived copy |access-date=21 April 2012 |archive-date=26 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180926124410/http://indiapincode.in/shardanagar |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] c1mnuhfpxzv8tgres225z4ixr76zx4d 0 1464783 6312421 2026-10-19T06:22:22Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Shastrinagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.010702 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.637283 | lon_min = |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312421 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Shastrinagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.010702 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.637283 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 380013 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Shastrinagar''' — [[Hindiston]]ning [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan maʼmuriy hudud<ref name="Urban open spaces as civic nodes: Ahmedabad">{{cite book|title=Urban open spaces as civic nodes: Ahmedabad|url=https://books.google.com/books?id=YnnaAAAAMAAJ|access-date=24 March 2012|year=2002|publisher=Vastu Shilpa Foundation for Studies and Research in Environmental Design}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] [[Turkum:Lal Bahadur Shastri yodgorliklari]] q6j71n3swirhfmzo1fxjht4gnpmufb5 6312422 6312421 2026-10-19T06:22:41Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Lal Bahadur Shastri yodgorliklari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312422 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Shastrinagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.010702 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.637283 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 380013 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Shastrinagar''' — [[Hindiston]]ning [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan maʼmuriy hudud<ref name="Urban open spaces as civic nodes: Ahmedabad">{{cite book|title=Urban open spaces as civic nodes: Ahmedabad|url=https://books.google.com/books?id=YnnaAAAAMAAJ|access-date=24 March 2012|year=2002|publisher=Vastu Shilpa Foundation for Studies and Research in Environmental Design}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] kimi8r7r0orn5anjd1b05wj7e6uy485 0 1464784 6312424 2026-10-19T06:23:48Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shaharcha | nomi = Singarva | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23 | lat_min = 01 | lat_sec = 28 | lon_dir = E | lon_deg = 72 | lon_min = 41 | lon_sec...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312424 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shaharcha | nomi = Singarva | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23 | lat_min = 01 | lat_sec = 28 | lon_dir = E | lon_deg = 72 | lon_min = 41 | lon_sec = 23 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = 9 884 | sanalgan yil = 2001 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Singarva''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da joylashgan shaharcha va maʼmuriy hudud. == Aholisi == 2001-yilgi Hindiston aholisini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archiveurl=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archivedate=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|accessdate=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref>, Singarva aholisi 9 884 kishini tashkil qilgan. Aholining 52 foizini erkaklar, 48 foizini esa ayollar tashkil etadi. Singarvada oʻrtacha savodxonlik darajasi 59 foizni tashkil etib, bu milliy oʻrtacha koʻrsatkich 59,5 foizdan pastdir: erkaklar savodxonligi 69 foiz, ayollar savodxonligi esa 49 foiz. Singarva aholisining 16 foizi 6 yoshgacha boʻlgan bolalardan iborat. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod tumani shaharlari]] ge713tlaz5ga512rk0hcs8x0cij9da9 0 1464785 6312425 2026-10-19T06:25:12Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Thakkar Bapanagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.040561 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.642963 | lon_min...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312425 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Thakkar Bapanagar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.040561 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.642963 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 382350 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Thakkar Bapanagar''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan maʼmuriy hudud<ref>{{Cite web |title=Thakkarbapa Nagar, Ahmedabad {{!}} Thakkarbapa Nagar Map, Pros & Cons, Photos, Reviews and Property Insights |url=https://housing.com/thakkarbapa-nagar-ahmedabad-overview-P2q2idakzdocvkq86 |access-date=2024-10-20 |website=Housing |language=en}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] niw1zh8ku72g7f1kokdjj723zse4d09 1 1464786 6312428 2026-10-19T06:28:01Z AnvarxonM 75105 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312428 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry 1 1464787 6312432 2026-10-19T06:30:31Z Oblakulova 111326 „{{Islom loyihasi}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312432 wikitext text/x-wiki {{Islom loyihasi}} n7r8yypldbg8ydz2gcx99ky2f4cvika 0 1464788 6312434 2026-10-19T06:34:02Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shahar atrofi hududi | nomi = Usmanpura | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.045 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.571 | lon_min...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312434 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shahar atrofi hududi | nomi = Usmanpura | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 23.045 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.571 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Usmanpura''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod]] shahri tarkibiga kiruvchi shahar atrofi hududi. Bu hududda [[Mahatma Gandi]] tomonidan asos solingan [[Gujarat Vidyapith|Gujarot Vidyapith]] universiteti joylashgan<ref name="gg">{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=EL4IAAAAQAAJ&pg=PA286 |title=Gazetteer of the Bombay Presidency: Ahmedabad |publisher=Government Central Press |year=1879 |page=284}}</ref><ref name="Times2011">{{cite news |date=25 February 2011 |title=AHMEDABADS OTHER ROZAS |url=http://lite.epaper.timesofindia.com/mobile.aspx?article=yes&pageid=2&edlabel=TOIA&mydateHid=25-02-2011&pubname=&edname=&articleid=Ar00202&format=&publabel=TOI |accessdate=7 December 2014 |publisher=Times of India Publications}}</ref><ref name="Commissariat19802">{{cite book |last=Commissariat |first=M. S. |url=https://archive.org/details/bk585 |title=History of Gujarat |publisher=Longman, Greens & Co. |year=1938 |volume=I |pages=158–159}}</ref><ref>{{Cite book |last1=Yagnik |first1=Achyut |url=https://books.google.com/books?id=ivMAUx6Hdl8C&q=usmanpura%20suburb |title=Ahmedabad: From Royal City to Megacity |last2=Sheth |first2=Suchitra |publisher=Penguin Books |year=2011}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] 2cr0xrgrgcu6f9t9vzw1u3bphii8tsl 0 1464789 6312435 2026-10-19T06:36:46Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shahar | nomi = Vastral | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 22.99684 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.67127 | lon_min = | lon_sec...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312435 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Shahar | nomi = Vastral | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 22.99684 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.67127 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = 52 956 | sanalgan yil = 2001 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = | pochta indekslari = 382418 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Vastral''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da va Ahmadobod shahri atrofida joylashgan shahar atrofi hududi hamda munitsipalitet. == Aholisi == 2001-yilgi Hindiston aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra<ref>{{cite web|url=http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archiveurl=https://web.archive.org/web/20040616075334/http://www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999|archivedate=2004-06-16|title= Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns (Provisional)|accessdate=2008-11-01|publisher= Census Commission of India}}</ref>, Vastral aholisi 41 925 kishini tashkil qilgan. Aholining 55 foizini erkaklar, 45 foizini esa ayollar tashkil etadi. Vastralda oʻrtacha savodxonlik darajasi 76 foizni tashkil etib, bu milliy oʻrtacha koʻrsatkich 59,5 foizdan yuqoridir: erkaklar savodxonligi 81 foiz, ayollar savodxonligi esa 70 foiz. Vastral aholisining 13 foizi 6 yoshgacha boʻlgan bolalardan iborat. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod tumani shaharlari]] [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] r3gppvn98bqjive6ocuypcy10e3ohgr 0 1464790 6312437 2026-10-19T06:38:39Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Taluka | nomi = Viramgam | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312437 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Taluka | nomi = Viramgam | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 800 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-02715 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ 1, 27 | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Viramgam''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da joylashgan taluka (maʼmuriy hudud)<ref>{{cite web|title=My Taluka|url=http://ahmedabaddp.gujarat.gov.in/ahmedabad/english/my-village.htm|publisher=[[Government of Gujarat]]|accessdate=3 May 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod tumani]] [[Turkum:Gujarot talukalari]] f2ym4pk0iqfhprib44sx2trkorj5fg7 6312438 6312437 2026-10-19T06:38:45Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Gujarot talukalari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312438 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Taluka | nomi = Viramgam | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 800 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-02715 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ 1, 27 | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Viramgam''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da joylashgan taluka (maʼmuriy hudud)<ref>{{cite web|title=My Taluka|url=http://ahmedabaddp.gujarat.gov.in/ahmedabad/english/my-village.htm|publisher=[[Government of Gujarat]]|accessdate=3 May 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod tumani]] ezpt7u9qfqlctxwhgpotf3jzuqwee9b 6312439 6312438 2026-10-19T06:38:50Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Ahmadobod tumani]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312439 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Taluka | nomi = Viramgam | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 800 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-02715 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ 1, 27 | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Viramgam''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da joylashgan taluka (maʼmuriy hudud)<ref>{{cite web|title=My Taluka|url=http://ahmedabaddp.gujarat.gov.in/ahmedabad/english/my-village.htm|publisher=[[Government of Gujarat]]|accessdate=3 May 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ahmedabad-geo-stub}} ilc07ny1bwadei2s3ilz65ph3rfhqdr 6312440 6312439 2026-10-19T06:39:00Z Javoxir Yorqulov 130047 6312440 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Taluka | nomi = Viramgam | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod tumani | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 800 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-02715 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = GJ 1, 27 | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Viramgam''' — [[Hindiston]]ning [[Gujarot]] shtatidagi [[Ahmadobod tumani]]da joylashgan maʼmuriy hudud<ref>{{cite web|title=My Taluka|url=http://ahmedabaddp.gujarat.gov.in/ahmedabad/english/my-village.htm|publisher=[[Government of Gujarat]]|accessdate=3 May 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ahmedabad-geo-stub}} k4szewzjta3btm4s94j2chks5as3p1u 14 1464791 6312441 2026-10-19T06:40:07Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[TUrkum:Hindiston aholi punktlari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312441 wikitext text/x-wiki [[TUrkum:Hindiston aholi punktlari]] ijuienb96ovvy4qymhb3f91dzldqx2x 0 1464792 6312442 2026-10-19T06:41:24Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312442 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Mario Costa (rejissyor)|Mario Costa]] | producer = [[Alberto Attili]] | writer = {{ubl|[[Anton Giulio Majano]]|[[Fulvio Palmieri]]|[[Piero Ghione]]|[[Lamberto Giovagnoli]]|Mario Costa}} | narrator = | starring = {{ubl|[[Cesare Danova]]|[[Carla Del Poggio]]|[[Vittorio Sanipoli]]|[[Camillo Pilotto]]}} | music = [[Alessandro Cicognini]] | cinematography = [[Rodolfo Lombardi]] | editing = [[Othello Colangeli]] | studio = Vulcania Film | distributor = | released = {{Film date|1950|04|21|df=yes}} | runtime = 90 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Cavalcata d'eroi''' – 1950-yilda rejissyor [[Mario Costa]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] tarixiy melodramasi. Bosh rollarni [[Cesare Danova]], [[Carla Del Poggio]] va [[Vittorio Sanipoli]] ijro etgan<ref>Moliterno p.273</ref><ref>{{Cite web |title=Cavalcata d'eroi |url=https://www.cinematografo.it/film/cavalcata-deroi-eze18e66 |access-date=8 August 2026 |website=Cinematografo |language=it}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{Cite book |last=Moliterno |first=Gino |url=https://books.google.com/books/about/Historical_Dictionary_of_Italian_Cinema.html?id=l0dUgcYI8B0C |title=Historical Dictionary of Italian Cinema |date=2008-09-29 |publisher=Scarecrow Press, Bloomsbury Publishing PLC |isbn=978-0-8108-6254-8 |language=en}} == Havolalar == *{{IMDb title|id = 0041234|title = Cavalcade of Heroes}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} suxr0kufscblkf76vdajcdl5356onbk 0 1464793 6312443 2026-10-19T06:42:18Z Azizxon Muzaffarov 61732 „{{Infobox fictional location | name = Mirage | first = ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' (original)<br>''[[Counter-Strike: Global Offensive]]'' (Valve remake) | creator = Michael "BubkeZ" Hüll | tasvir = <!-- Mirage (Counter-Strike 2).jpg--> | caption = <!-- The A Site in ''Counter-Strike 2'' (de_mirage)--> | genre = Birinchi shaxs otishma oʻyini | series = [[Counter-Strike]] }} '''„de_mirage“''' fayl nomi bilan ham tanilgan...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312443 wikitext text/x-wiki {{Infobox fictional location | name = Mirage | first = ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' (original)<br>''[[Counter-Strike: Global Offensive]]'' (Valve remake) | creator = Michael "BubkeZ" Hüll | tasvir = <!-- Mirage (Counter-Strike 2).jpg--> | caption = <!-- The A Site in ''Counter-Strike 2'' (de_mirage)--> | genre = Birinchi shaxs otishma oʻyini | series = [[Counter-Strike]] }} '''„de_mirage“''' fayl nomi bilan ham tanilgan '''„Mirage“''' — ''[[Counter-Strike]]'' birinchi shaxs otishma oʻyinlari seriyasidagi videooʻyin xaritasi. Oʻyin dasturchisi boʻlmish [[Valve Corporation]] kompaniyasi tomonidan 2013-yilda rasman chiqarilgan ushbu xarita original ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' va ''[[Counter-Strike: Source]]'' oʻyinlaridagi Michael „BubkeZ“ Hüll tomonidan yaratilgan<ref>{{Cite web |last=Ostler |first=Anne-Marie|date=2024-02-09 |title=The maker of one of Counter-Strike's most iconic maps says he regrets selling it to Valve |url=https://www.gamesradar.com/the-maker-of-one-of-counter-strikes-most-iconic-maps-says-he-regrets-selling-it-to-valve/ |access-date=2024-05-28 |website=Gamesradar |language=en}}</ref> „de_cpl_strike“ xaritasining kengaytirilgan varianti hisoblanadi<ref>{{Cite web |title=de_cpl_strike - CS 1.6 map |url=https://maps.cs-bg.info/maps/cs/104/ |access-date=2023-07-21 |website=Maps.cs-bg.info |language=en}}</ref>. ''Counter-Strike''ning eng ommabop xaritalaridan biri boʻlgan Mirage oʻzining balanslashtirilgan darajadagi dizayni hamda oʻyinchilarga taktik va jamoaviy muvofiqlik mahoratini namoyish etish uchun keng imkoniyatlar yaratishi sababli koʻplab [[kibersport]] turnirlari va Major chempionatlarida qoʻllanib kelinmoqda. Vaqt oʻtishi bilan xarita sifatini oshirish va taktik balansni muvozanatlashtirish maqsadida Valve tomonidan bir qancha oʻzgartirish va yangilanishlar kiritilgan. == Dizayni == Mirage dizayni [[Dust II]], Cache va [[Inferno (Counter-Strike)|Inferno]] kabi ''Counter-Strike'' xaritalarining anʼanaviy toʻrtburchak (square design) tuzilishiga ega<ref>{{Cite thesis |last=Karakurt |first=Edin |title=Competitive Level Design A study on Counter-Strike: Global Offensive Level Design |date=2020 |degree=BA |publisher=Uppsala University |url=https://www.diva-portal.org/smash/get/diva2:1453749/FULLTEXT01.pdf |language=en |first2=Jeppe |last2=Willatzen}}</ref><ref>{{Cite news |last=Richardson |first=Emily |date=2015-07-03 |title=How Do You Make A Professional Counter-Strike Map? |language=en |work=Rock, Paper, Shotgun |url=https://www.rockpapershotgun.com/how-do-you-make-a-cs-go-map |access-date=2023-05-13}}</ref>. U Yaqin Sharq uslubidagi shaharcha atrofida barpo etilgan boʻlib, u yerda turar joy binolari, qalʼalar, doʻkonlar va hovlilar kabi bir qator har xil bino va inshootlar joylashgan. Mirage xaritasi boshqa bombani zararsizlantirish (bomb defusal) xaritalari (masalan, Dust II) kabi tuzilgan boʻlib, har bir spawn tomondan ikkitadan asosiy kirish yoʻliga ega ikkita bombsite (A va B nuqtalari) hamda ularni oʻzaro bogʻlovchi yoʻlaklarga ega "mid" (markaziy) hududni oʻz ichiga oladi. == Tarixi == Mirage dastlab Michael "BubkeZ" Hüll tomonidan yaratilgan va de_cpl_strike nomi bilan tanilgan ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' hamjamiyat xaritasi sifatida paydo boʻlgan. 2013-yilda Valve uni de_mirage nomi bilan qayta ishlab chiqdi va 2013-yil 12-iyunda oʻyinga rasman qoʻshdi<ref>{{Cite web |date=13 June 2013 |title=Valve adds de_mirage in new update |url=https://www.hltv.org/news/10808/valve-adds-de-mirage-in-new-update |access-date=21 July 2023 |website=[[HLTV]]}}</ref>. U raqobatli (competitive) oʻyinlar hamda matchmakingʼda eng koʻp qoʻllaniladigan uchta xaritadan biriga aylandi<ref>{{Cite web |last=Miter |first=Mateusz |date=2023-05-12 |title=CS:GO pros have been avoiding one map at BLAST Paris Major |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/csgo-pros-have-been-avoiding-one-map-at-blast-paris-major |access-date=2023-05-13 |website=Dot Esports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Miter |first=Mateusz |date=2022-07-26 |title=Mirage, Inferno, and Dust 2 among most popular CS:GO maps in matchmaking this year |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/mirage-inferno-dust-2-most-popular-csgo-maps |access-date=2023-05-13 |website=Dot Esports |language=en-US}}</ref>. Yangi xarita dizayni hamjamiyat mulohazalari asosida ishlab chiqilgan boʻlib, oʻyinchilarning koʻrish imkoniyatini oshirish maqsadida takomillashtirilgan teksturalar va yoritish tizimini, shuningdek, xaritaning muhiti va uslubini avvalgi hamjamiyat tomonidan yaratilgan Mirage versiyasi hamda oʻtmishdagi oʻyinlarning de_cpl_strike xaritalaridan ajratib turuvchi yangi fon parametrlarini oʻz ichiga olgan<ref>{{Cite web |date=7 June 2013 |title=The Mirage Process |url=https://blog.counter-strike.net/index.php/2013/06/7149/ |access-date=2023-07-21 |website=Counter Strike blog|publisher=Valve}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 June 2013 |title=Valve's de_mirage almost ready |url=https://www.hltv.org/news/10787/valves-de-mirage-almost-ready |access-date=21 July 2023 |website=[[HLTV]]}}</ref>. U hozirgi kunga qadar oʻtkazilgan har bir Major chempionatida mavjud boʻlgan. Mirage 2023-yil sentabr oyida [[Counter-Strike: Global Offensive|''CS:GO''ning]] davomchisi boʻlmish ''[[Counter-Strike 2]]'' oʻyinining chiqish paytida uning tarkibiga kiritildi va 2023-yil dekabr oyiga kelib Premier va FACEIT matchmaking rejimlarida eng koʻp oʻynalgan xaritaga aylandi<ref>{{cite web |last=Williams |first=Kenneth |date=January 19, 2024 |title=What are the most popular CS2 maps? Matchmaking stats explained |url=https://esports.gg/guides/counter-strike-2/most-popular-maps-cs2/ |access-date=26 April 2024 |website=esports.gg}}</ref>. == Eʼtirof etilishi == Red Bull muallifi Mike Stubbs xarita oʻzining oddiy tuzilishi hamda oʻzgarmas tabiati sababli „azaldan koʻpchilikning sevimli xaritasi“ boʻlib kelganini taʼkidlagan<ref>{{Cite web |last=Stubbs |first=Mike |date=2018-06-14 |title=Mirage has seen some big changes. |url=https://www.redbull.com/int-en/csgo-mirage-map-changes-guide |access-date=2023-04-17 |website=[[Red Bull]] |language=en}}</ref>. ''Game Rant'' nashridan PaulAn'drey Pierre-Louis uni „balansi, oʻziga xos estetikasi va oʻrganish osonligi“ uchun doimiy tayanch xarita deb atagan, shuningdek, u professional oʻyinlarda kutilmagan natijalar (upset) keltirib chiqarishi bilan nom qozonganini qayd etgan.<ref name=":0">{{Cite web |last=Pierre-Louis |first=PaulAn'drey |date=2020-09-30 |title=Counter-Strike: Global Offensive - Every Map, Ranked Worst To Best |url=https://gamerant.com/counter-strike-global-offensive-best-maps/ |access-date=2023-05-05 |website=Game Rant |language=en}}</ref>. ''Dot Esports'' xaritani strategiyani oʻrganish uchun ideal deb atab, u rotatsiya va xarita nazoratini yaxshi bilishni talab qilishini taʼkidlagan<ref>{{Cite web |last=Heath |first=Jerome |last2=Villanueva |first2=Jamie |date=2022-06-17 |title=The Best CS:GO Maps for Beginners, Ranked |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/best-csgo-maps-for-beginners-ranked-22550 |access-date=2023-04-17 |website=[[Dot Esports]] |language=en-US}}</ref>. 2017-yilda [[ESPN]] vakili Scott Dahkle kibersportda Train kabi raqobatchi xaritalarga qaraganda Miragedan foydalanish ortib borayotganini sharhlab, uni „kelajakning eng muhim xaritasi“ deb atadi hamda bu oʻzgarish uning uch yoʻlakli tuzilishida koʻproq imkoniyatlar yaratgan yaxshiroq granatalar va taktikalarning rivojlanishi sababli mantiqiy ekanini aytdi<ref>{{Cite web |last=Dahlke |first=Scott |date=2017-09-13 |title=Mirage might become CS:GO's most important map |url=https://www.espn.com/esports/story/_/id/20693488/counter-strike-global-offensive-mirage-become-csgo-most-important-map |access-date=2023-04-17 |website=[[ESPN]] |language=en}}</ref>. 2022-yilga kelib ''Dot Esports'' jurnalisti Leonardo Biazzi xaritaning metasi bir xil va zerikarli boʻlib qolgani haqida xabar berib, 2020-yildan beri xaritada yangilanishlar boʻlmagani sababli professional jamoalar har bir oʻyinda bir xil strategiyani takrorlayotganini taʼkidladi. U xarita 18 dan ortiq ''CS:GO'' Major chempionatlarida mavjud boʻlganiga qaramay, baʼzi kibersportchilar uni map pooldan olib tashlashni talab qilishganini, ammo oʻyinning eng koʻp oʻynaladigan va eng yaxshi optimallashtirilgan xaritalaridan biri boʻlgani sababli bu ehtimol noaniq ekanini qayd etdi<ref>{{Cite web |last=Biazzi |first=Leonardo |date=2022-08-09 |title=C9 HObbit calls for removal of 'boring' Mirage from CS:GO map pool, wants Cobblestone back |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/c9-hobbit-calls-for-removal-of-boring-mirage-csgo-map-pool |access-date=2023-04-17 |website=[[Dot Esports]] |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Counter-Strike xaritalari]] jrhhzod4wv9ulr1lcaqiigiw2q5mcxy 6312449 6312443 2026-10-19T06:45:02Z Azizxon Muzaffarov 61732 6312449 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:Mirage (''Counter-Strike'')}} {{Infobox fictional location | name = Mirage | first = ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' (original)<br>''[[Counter-Strike: Global Offensive]]'' (Valve remake) | creator = Michael "BubkeZ" Hüll | tasvir = <!-- Mirage (Counter-Strike 2).jpg--> | caption = <!-- The A Site in ''Counter-Strike 2'' (de_mirage)--> | genre = Birinchi shaxs otishma oʻyini | series = [[Counter-Strike]] }} '''„de_mirage“''' fayl nomi bilan ham tanilgan '''„Mirage“''' — ''[[Counter-Strike]]'' birinchi shaxs otishma oʻyinlari seriyasidagi videooʻyin xaritasi. Oʻyin dasturchisi boʻlmish [[Valve Corporation]] kompaniyasi tomonidan 2013-yilda rasman chiqarilgan ushbu xarita original ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' va ''[[Counter-Strike: Source]]'' oʻyinlaridagi Michael „BubkeZ“ Hüll tomonidan yaratilgan<ref>{{Cite web |last=Ostler |first=Anne-Marie|date=2024-02-09 |title=The maker of one of Counter-Strike's most iconic maps says he regrets selling it to Valve |url=https://www.gamesradar.com/the-maker-of-one-of-counter-strikes-most-iconic-maps-says-he-regrets-selling-it-to-valve/ |access-date=2024-05-28 |website=Gamesradar |language=en}}</ref> „de_cpl_strike“ xaritasining kengaytirilgan varianti hisoblanadi<ref>{{Cite web |title=de_cpl_strike - CS 1.6 map |url=https://maps.cs-bg.info/maps/cs/104/ |access-date=2023-07-21 |website=Maps.cs-bg.info |language=en}}</ref>. ''Counter-Strike''ning eng ommabop xaritalaridan biri boʻlgan Mirage oʻzining balanslashtirilgan darajadagi dizayni hamda oʻyinchilarga taktik va jamoaviy muvofiqlik mahoratini namoyish etish uchun keng imkoniyatlar yaratishi sababli koʻplab [[kibersport]] turnirlari va Major chempionatlarida qoʻllanib kelinmoqda. Vaqt oʻtishi bilan xarita sifatini oshirish va taktik balansni muvozanatlashtirish maqsadida Valve tomonidan bir qancha oʻzgartirish va yangilanishlar kiritilgan. == Dizayni == Mirage dizayni [[Dust II]], Cache va [[Inferno (Counter-Strike)|Inferno]] kabi ''Counter-Strike'' xaritalarining anʼanaviy toʻrtburchak (square design) tuzilishiga ega<ref>{{Cite thesis |last=Karakurt |first=Edin |title=Competitive Level Design A study on Counter-Strike: Global Offensive Level Design |date=2020 |degree=BA |publisher=Uppsala University |url=https://www.diva-portal.org/smash/get/diva2:1453749/FULLTEXT01.pdf |language=en |first2=Jeppe |last2=Willatzen}}</ref><ref>{{Cite news |last=Richardson |first=Emily |date=2015-07-03 |title=How Do You Make A Professional Counter-Strike Map? |language=en |work=Rock, Paper, Shotgun |url=https://www.rockpapershotgun.com/how-do-you-make-a-cs-go-map |access-date=2023-05-13}}</ref>. U Yaqin Sharq uslubidagi shaharcha atrofida barpo etilgan boʻlib, u yerda turar joy binolari, qalʼalar, doʻkonlar va hovlilar kabi bir qator har xil bino va inshootlar joylashgan. Mirage xaritasi boshqa bombani zararsizlantirish (bomb defusal) xaritalari (masalan, Dust II) kabi tuzilgan boʻlib, har bir spawn tomondan ikkitadan asosiy kirish yoʻliga ega ikkita bombsite (A va B nuqtalari) hamda ularni oʻzaro bogʻlovchi yoʻlaklarga ega "mid" (markaziy) hududni oʻz ichiga oladi. == Tarixi == Mirage dastlab Michael "BubkeZ" Hüll tomonidan yaratilgan va de_cpl_strike nomi bilan tanilgan ''[[Counter-Strike (videooʻyin)|Counter-Strike]]'' hamjamiyat xaritasi sifatida paydo boʻlgan. 2013-yilda Valve uni de_mirage nomi bilan qayta ishlab chiqdi va 2013-yil 12-iyunda oʻyinga rasman qoʻshdi<ref>{{Cite web |date=13 June 2013 |title=Valve adds de_mirage in new update |url=https://www.hltv.org/news/10808/valve-adds-de-mirage-in-new-update |access-date=21 July 2023 |website=[[HLTV]]}}</ref>. U raqobatli (competitive) oʻyinlar hamda matchmakingʼda eng koʻp qoʻllaniladigan uchta xaritadan biriga aylandi<ref>{{Cite web |last=Miter |first=Mateusz |date=2023-05-12 |title=CS:GO pros have been avoiding one map at BLAST Paris Major |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/csgo-pros-have-been-avoiding-one-map-at-blast-paris-major |access-date=2023-05-13 |website=Dot Esports |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Miter |first=Mateusz |date=2022-07-26 |title=Mirage, Inferno, and Dust 2 among most popular CS:GO maps in matchmaking this year |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/mirage-inferno-dust-2-most-popular-csgo-maps |access-date=2023-05-13 |website=Dot Esports |language=en-US}}</ref>. Yangi xarita dizayni hamjamiyat mulohazalari asosida ishlab chiqilgan boʻlib, oʻyinchilarning koʻrish imkoniyatini oshirish maqsadida takomillashtirilgan teksturalar va yoritish tizimini, shuningdek, xaritaning muhiti va uslubini avvalgi hamjamiyat tomonidan yaratilgan Mirage versiyasi hamda oʻtmishdagi oʻyinlarning de_cpl_strike xaritalaridan ajratib turuvchi yangi fon parametrlarini oʻz ichiga olgan<ref>{{Cite web |date=7 June 2013 |title=The Mirage Process |url=https://blog.counter-strike.net/index.php/2013/06/7149/ |access-date=2023-07-21 |website=Counter Strike blog|publisher=Valve}}</ref><ref>{{Cite web |date=8 June 2013 |title=Valve's de_mirage almost ready |url=https://www.hltv.org/news/10787/valves-de-mirage-almost-ready |access-date=21 July 2023 |website=[[HLTV]]}}</ref>. U hozirgi kunga qadar oʻtkazilgan har bir Major chempionatida mavjud boʻlgan. Mirage 2023-yil sentabr oyida [[Counter-Strike: Global Offensive|''CS:GO''ning]] davomchisi boʻlmish ''[[Counter-Strike 2]]'' oʻyinining chiqish paytida uning tarkibiga kiritildi va 2023-yil dekabr oyiga kelib Premier va FACEIT matchmaking rejimlarida eng koʻp oʻynalgan xaritaga aylandi<ref>{{cite web |last=Williams |first=Kenneth |date=January 19, 2024 |title=What are the most popular CS2 maps? Matchmaking stats explained |url=https://esports.gg/guides/counter-strike-2/most-popular-maps-cs2/ |access-date=26 April 2024 |website=esports.gg}}</ref>. == Eʼtirof etilishi == Red Bull muallifi Mike Stubbs xarita oʻzining oddiy tuzilishi hamda oʻzgarmas tabiati sababli „azaldan koʻpchilikning sevimli xaritasi“ boʻlib kelganini taʼkidlagan<ref>{{Cite web |last=Stubbs |first=Mike |date=2018-06-14 |title=Mirage has seen some big changes. |url=https://www.redbull.com/int-en/csgo-mirage-map-changes-guide |access-date=2023-04-17 |website=[[Red Bull]] |language=en}}</ref>. ''Game Rant'' nashridan PaulAn'drey Pierre-Louis uni „balansi, oʻziga xos estetikasi va oʻrganish osonligi“ uchun doimiy tayanch xarita deb atagan, shuningdek, u professional oʻyinlarda kutilmagan natijalar (upset) keltirib chiqarishi bilan nom qozonganini qayd etgan.<ref name=":0">{{Cite web |last=Pierre-Louis |first=PaulAn'drey |date=2020-09-30 |title=Counter-Strike: Global Offensive - Every Map, Ranked Worst To Best |url=https://gamerant.com/counter-strike-global-offensive-best-maps/ |access-date=2023-05-05 |website=Game Rant |language=en}}</ref>. ''Dot Esports'' xaritani strategiyani oʻrganish uchun ideal deb atab, u rotatsiya va xarita nazoratini yaxshi bilishni talab qilishini taʼkidlagan<ref>{{Cite web |last=Heath |first=Jerome |last2=Villanueva |first2=Jamie |date=2022-06-17 |title=The Best CS:GO Maps for Beginners, Ranked |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/best-csgo-maps-for-beginners-ranked-22550 |access-date=2023-04-17 |website=[[Dot Esports]] |language=en-US}}</ref>. 2017-yilda [[ESPN]] vakili Scott Dahkle kibersportda Train kabi raqobatchi xaritalarga qaraganda Miragedan foydalanish ortib borayotganini sharhlab, uni „kelajakning eng muhim xaritasi“ deb atadi hamda bu oʻzgarish uning uch yoʻlakli tuzilishida koʻproq imkoniyatlar yaratgan yaxshiroq granatalar va taktikalarning rivojlanishi sababli mantiqiy ekanini aytdi<ref>{{Cite web |last=Dahlke |first=Scott |date=2017-09-13 |title=Mirage might become CS:GO's most important map |url=https://www.espn.com/esports/story/_/id/20693488/counter-strike-global-offensive-mirage-become-csgo-most-important-map |access-date=2023-04-17 |website=[[ESPN]] |language=en}}</ref>. 2022-yilga kelib ''Dot Esports'' jurnalisti Leonardo Biazzi xaritaning metasi bir xil va zerikarli boʻlib qolgani haqida xabar berib, 2020-yildan beri xaritada yangilanishlar boʻlmagani sababli professional jamoalar har bir oʻyinda bir xil strategiyani takrorlayotganini taʼkidladi. U xarita 18 dan ortiq ''CS:GO'' Major chempionatlarida mavjud boʻlganiga qaramay, baʼzi kibersportchilar uni map pooldan olib tashlashni talab qilishganini, ammo oʻyinning eng koʻp oʻynaladigan va eng yaxshi optimallashtirilgan xaritalaridan biri boʻlgani sababli bu ehtimol noaniq ekanini qayd etdi<ref>{{Cite web |last=Biazzi |first=Leonardo |date=2022-08-09 |title=C9 HObbit calls for removal of 'boring' Mirage from CS:GO map pool, wants Cobblestone back |url=https://dotesports.com/counter-strike/news/c9-hobbit-calls-for-removal-of-boring-mirage-csgo-map-pool |access-date=2023-04-17 |website=[[Dot Esports]] |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Counter-Strike xaritalari]] 2quc6epqxztp6gj52b4u33df1h9m3v8 0 1464794 6312444 2026-10-19T06:43:06Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312444 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Domenico Paolella]] | producer = | writer = {{plainlist| * [[Oreste Biancoli]] * [[Ennio Flaiano]] * [[Antonio Ghirelli]] * [[Carlo Infascelli]] * [[Giuseppe Mangione]] * [[Vinicio Marinucci]] * Domenico Paolella * [[Giuseppe Patroni Griffi]] * [[Ettore Scola]] }} | narrator = | starring = {{ubl|[[Alberto Sordi]]|[[Silvana Pampanini]]|[[Antonella Lualdi]]}} | music = | cinematography = {{ubl|[[Carlo Carlini]]|[[Marco Scarpelli]]}} | editing = [[Dolores Tamburini]] | studio = {{ubl|Excelsa Film|Roma Film}} | distributor = [[Minerva Film]] | released = {{film date|1953|10|9|df=y}} | runtime = 90 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Canzoni, canzoni, canzoni''' – 1953-yilda rejissyor [[Domenico Paolella]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] musiqiy filmi. Bosh rollarni [[Alberto Sordi]], [[Silvana Pampanini]] va [[Antonella Lualdi]] ijro etgan<ref>Fava p. 62</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{cite book | last = Fava | first = Claudio G. | title = Alberto Sordi | publisher = Gremese Editore | year = 2003 | location = Rome | isbn = 978-88-8440-257-8 }} == Havolalar == *{{IMDb title|0045600}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 4wezy10jmdqjgeens378b567y1of9zc 14 1464795 6312447 2026-10-19T06:43:58Z Azizxon Muzaffarov 61732 „{{DISPLAYTITLE:Turkum:''Counter-Strike'' xaritalari}} [[Turkum:Counter-Strike]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312447 wikitext text/x-wiki {{DISPLAYTITLE:Turkum:''Counter-Strike'' xaritalari}} [[Turkum:Counter-Strike]] iy4u3d1t50gqibm6w84mil66odsfppo 0 1464796 6312448 2026-10-19T06:44:34Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312448 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | distributor = [[Variety Distribution]] | released = {{Film date|1952}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Cavalcata di mezzo secolo''' – 1952-yilda rejissyor [[Luciano Emmer]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] filmi. == Havolalar == * {{IMDb title|42321}} * [https://www.varietydistribution.it/en/catalogue/review-of-half-a-century/ ''Cavalcata di mezzo secolo''] at [[Variety Distribution]] {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 6w7ldiq8g8yeeo06ukf0wbgkauoaikj 0 1464797 6312450 2026-10-19T06:45:22Z Xumoshox Ismoilova 111327 „'''Muhammad Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}}) — [[pokiston|pokistonlik]] [[ulamo]] va oʻta oʻng siyosatchi boʻlib, ''Ahle Sunnat Val Jamaat'' (ASVJ)ning [[Sarparast-e-Aala]]si hamda [[Difaa-e-Pokiston Kengashi]] (DPK) prezidenti hisoblanadi<ref>[https://www.dawn.com/news/1323522 Ludhianvi hopeful of ASWJ’s ‘unbanningʻ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180222165237...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312450 wikitext text/x-wiki '''Muhammad Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}}) — [[pokiston|pokistonlik]] [[ulamo]] va oʻta oʻng siyosatchi boʻlib, ''Ahle Sunnat Val Jamaat'' (ASVJ)ning [[Sarparast-e-Aala]]si hamda [[Difaa-e-Pokiston Kengashi]] (DPK) prezidenti hisoblanadi<ref>[https://www.dawn.com/news/1323522 Ludhianvi hopeful of ASWJ’s ‘unbanningʻ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180222165237/https://www.dawn.com/news/1323522 |date=2018-02-22 }}. ''Dawn'' (Pakistan)</ref><ref name="Bitter" />. Ludhianviy avval 2009-yildan 2014-yilgacha, [[Ali Sher Hideriy]] vafotidan soʻng, [[Sipah-e-Sahaba]]ning rahbari boʻlib xizmat qilgan<ref>{{cite book|title=Pentagon's South Asia Defence and Strategic Year Book|url=https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|year=2010|publisher=Panchsheel|isbn=978-81-8274-444-8|page=357|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|archivedate=2018-03-03}}</ref>. U Pokiston qonunchilik organining terrorizm bilan gumon qilingan aloqador shaxslar roʻyxatida boʻlgan<ref>{{cite web |title=Pakistan removes ASWJ leader Ahmed Ludhianvi from terrorist watchlist |url=http://www.samaa.tv/news/2018/06/pakistan-removes-aswj-leader-ahmed-ludhianvi-from-terrorist-watchlist/ |access-date=11 January 2019 |website=Samaa TV}}</ref>, biroq boshqa ASVJ yetakchilari bilan solishtirganda moʻtadil yetakchi deb qaraladi va tarafdorlari tomonidan uni koʻpincha „''Safeer-e-Aman''“ (tinchlik elchisi) deb etirof etiladi<ref>{{Cite book|title=Sunni Deobandi-Shi'i Sectarian Violence in Pakistan|last=Rafiq|first=Ali|publisher=Middle East Institute|url=https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160729064548/https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|archivedate=2016-07-29}}</ref><ref>{{cite news |title=Pakistan clerics issue fatwa against suicide bombing |url=https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180222165245/https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |archivedate=2018-02-22 |work=Reuters}}</ref>. Ludhianviy taʼkidlashicha, u mazhablararo totuvlikni qoʻllab-quvvatlaydi, biroq bu uning guruhining Pokistonni [[Islom davlati|sunniy islom davlati]]ga aylantirish va [[Shialik|shialar]]ni, Pokistondagi [[Ahmadiya]]lar singari, ozchilik deb eʼlon qilish maqsadiga toʻsqinlik qilmasligi kerak<ref name="Moj2015">{{cite book|author=Muhammad Moj|title=The Deoband Madrassah Movement: Countercultural Trends and Tendencies|url=https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|date=1 March 2015|publisher=Anthem Press|isbn=978-1-78308-446-3|pages=180–|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|archivedate=3 March 2018}}</ref>. == Taʼlimi va oilasi == Ludhianviy — 1947-yilda Hindiston Panjobidagi [[Ludxiana tumani]]dan Pokiston Panjobidagi [[Kamaliya]] shahriga koʻchib kelgan Hofiz Sadruddinning oʻgʻli. U panjoblik arayin oilasiga mansub<ref name=":0">{{Cite web |last=Alam |first=Iftikhar |date=22 May 2022 |title=A developing scenario for banned SSP politics in Jhang |url=https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240213210259/https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-date=13 February 2024 |website=Minute Mirror |quote=A Jat and hailing from Kamalia, Ludhianvi’s family migrated from Raikot village of Ludhiana in 1947.}}</ref>. U ozodlik kurashchisi [[Abdulqodir Ludhiyanviy|Mavlono Abdulqodir Ludhianviy]]ga qarindosh hisoblanadi. Koʻchish chogʻida uning eng katta akasi xastalik sabab vafot etgan va [[Panjob (shtat)|Hindiston Panjobi]]da dafn etilgan<ref name="Bitter">{{cite news|last1=Azaz|first1=Syed|title=Ludhianvi bitter about Sharifs|url=https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|accessdate=22 February 2018|work=The News|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171102081602/https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|archivedate=2 November 2017}}</ref>. U dastlabki tahsilini [[Jamiya Qosim ul-Ulum|Jamiya Qosim ul-Ulum]]da olib, soʻng [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]ni tamomlagan va u yerda [[Abdulaziz as-Samarqandiy|Abdulaziz Gʻoziy]] bilan doʻstlashgan<ref name=":0" />. == Siyosiy faoliyati == Muhammad Ahmad Ludhianviy 2008 va 2013-yillarda NA-89 saylov okrugi Jhang (Jhang-IV)dan saylovda qatnashgan. U 2008-yilda 45 216 ta, 2013-yilda esa 71 598 ta ovoz olgan. 2014-yil 9 aprel kuni saylov tribunali uni gʻolib deb eʼlon qildi, chunki uning gʻalabasini rad etgan raqibi Shayx Muhammad Akram diskvalifikatsiya qilingan edi, biroq keyinchalik Akramning diskvalifikatsiyasi bekor qilingach, bu qaror [[Pokiston Oliy sudi]] tomonidan bekor qilindi<ref>{{cite news|title=SC declares Sheikh Mohammad Akram as returned candidate from NA-89 Jhang|url=https://www.dawn.com/news/1237182|accessdate=22 February 2018|newspaper=Dawn|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405170338/https://www.dawn.com/news/1237182|archivedate=5 April 2017}}</ref><ref>{{cite news|title=Ludhianvi vows to go to assemblies, despite losing elections|url=https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|accessdate=22 February 2018|work=The Tribune|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180223001258/https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|archivedate=23 February 2018}}</ref>. 2016-yilda Ludhianviyga PP-78 (Jhang) boʻyicha oraliq saylovda qatnashish taqiqlangan, biroq keyinchalik unga [[Lahor oliy sudi]] tomonidan saylovda qatnashishga ruxsat berilgan<ref>{{Cite news|url=https://www.dawn.com/news/1299294|title=ASWJ chief allowed to contest Jhang by-election|newspaper=Dawn|location=Pakistan|archive-url=https://web.archive.org/web/20170331095215/https://www.dawn.com/news/1299294|archive-date=2017-03-31|url-status=live}}</ref>. Shunga qaramay, u saylovda qatnashmaslikka qaror qildi va uning tashkiloti aʼzosi boʻlgan [[Masrur Navoz Jhangviy]] Panjob Assambleyasi aʼzosi etib saylandi{{Manba kerak|date=February 2020}}. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} aeqnak8qvc76eyc6o9zska8pzuswzs5 6312454 6312450 2026-10-19T06:51:21Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312454 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | image = | name = Muhammad Ahmad Ludhianviy <br/>{{lang|ur|{{nq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}} | office = | term_start = | term_end = | predecessor = | successor2 = | birth_date = {{birth date and age|df=y|1950|11|10}} | birth_place = [[Kamaliya]], Panjob, Gʻrbiy Pokiston (hozirgi [[Panjob (viloyat)]]) | death_date = | spouse = | residence = | citizenship = {{Flag|Pokiston|name= Pakistani}} | religion = [[Islom]] | office1 = ''Ahle Sunnat Val Jamaat''ning prezidenti | predecessor1 = [[Xalifa Abdulqayyum]] | successor1 = Incumbent | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | jurisprudence = [[Hanafiylik|Hanafiy]] | movement = [[Deobandiy]] | office2 = President of [[Difa-e-Pakistan Council]] | predecessor2 = Samiulhaq | term_start1 = 2014 | term_start2 = 2018 | home_town = [[Jhang]] va [[Kamaliya]] | education = [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]<br/>[[Jamiya Qosim ul-Ulum]] | political_party = {{flagicon image|Flag_of_Rah-e-Haq.svg}} Pakistan Rah-e-Haq partiyasi<br/>{{flagicon image|Flag_of_Sipah-e-Sahaba.jpg}} Sipah-e-Sahaba Pakistan<br/>{{flagicon image|Flag_of_the_Sipah-e-Sahaba.svg}} Ahle Sunnat Val Jamaat | honorific_prefix = [[Mawlānā]] | office3 = Chief of [[Sipah-e-Sahaba Pakistan|Sipah-e-Sahaba]] | term_start3 = 2009 | predecessor3 = [[Ali Sher Hyderi]] | successor3 = [[Awrangzib Faruqi]] | term_end3 = 2014 | teacher = [[Mufti Mehmood]] | caption = Ludhianvi in [[2025 in Pakistan|c. 2025]] }} '''Muhammad Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}}) — [[pokiston|pokistonlik]] [[ulamo]] va oʻta oʻng siyosatchi boʻlib, ''Ahle Sunnat Val Jamaat'' (ASVJ)ning [[Sarparast-e-Aala]]si hamda [[Difaa-e-Pokiston Kengashi]] (DPK) prezidenti hisoblanadi<ref>[https://www.dawn.com/news/1323522 Ludhianvi hopeful of ASWJ’s ‘unbanningʻ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180222165237/https://www.dawn.com/news/1323522 |date=2018-02-22 }}. ''Dawn'' (Pakistan)</ref><ref name="Bitter" />. Ludhianviy avval 2009-yildan 2014-yilgacha, [[Ali Sher Hideriy]] vafotidan soʻng, [[Sipah-e-Sahaba]]ning rahbari boʻlib xizmat qilgan<ref>{{cite book|title=Pentagon's South Asia Defence and Strategic Year Book|url=https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|year=2010|publisher=Panchsheel|isbn=978-81-8274-444-8|page=357|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|archivedate=2018-03-03}}</ref>. U Pokiston qonunchilik organining terrorizm bilan gumon qilingan aloqador shaxslar roʻyxatida boʻlgan<ref>{{cite web |title=Pakistan removes ASWJ leader Ahmed Ludhianvi from terrorist watchlist |url=http://www.samaa.tv/news/2018/06/pakistan-removes-aswj-leader-ahmed-ludhianvi-from-terrorist-watchlist/ |access-date=11 January 2019 |website=Samaa TV}}</ref>, biroq boshqa ASVJ yetakchilari bilan solishtirganda moʻtadil yetakchi deb qaraladi va tarafdorlari tomonidan uni koʻpincha „''Safeer-e-Aman''“ (tinchlik elchisi) deb etirof etiladi<ref>{{Cite book|title=Sunni Deobandi-Shi'i Sectarian Violence in Pakistan|last=Rafiq|first=Ali|publisher=Middle East Institute|url=https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160729064548/https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|archivedate=2016-07-29}}</ref><ref>{{cite news |title=Pakistan clerics issue fatwa against suicide bombing |url=https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180222165245/https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |archivedate=2018-02-22 |work=Reuters}}</ref>. Ludhianviy taʼkidlashicha, u mazhablararo totuvlikni qoʻllab-quvvatlaydi, biroq bu uning guruhining Pokistonni [[Islom davlati|sunniy islom davlati]]ga aylantirish va [[Shialik|shialar]]ni, Pokistondagi [[Ahmadiya]]lar singari, ozchilik deb eʼlon qilish maqsadiga toʻsqinlik qilmasligi kerak<ref name="Moj2015">{{cite book|author=Muhammad Moj|title=The Deoband Madrassah Movement: Countercultural Trends and Tendencies|url=https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|date=1 March 2015|publisher=Anthem Press|isbn=978-1-78308-446-3|pages=180–|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|archivedate=3 March 2018}}</ref>. == Taʼlimi va oilasi == Ludhianviy — 1947-yilda Hindiston Panjobidagi [[Ludxiana tumani]]dan Pokiston Panjobidagi [[Kamaliya]] shahriga koʻchib kelgan Hofiz Sadruddinning oʻgʻli. U panjoblik arayin oilasiga mansub<ref name=":0">{{Cite web |last=Alam |first=Iftikhar |date=22 May 2022 |title=A developing scenario for banned SSP politics in Jhang |url=https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240213210259/https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-date=13 February 2024 |website=Minute Mirror |quote=A Jat and hailing from Kamalia, Ludhianvi’s family migrated from Raikot village of Ludhiana in 1947.}}</ref>. U ozodlik kurashchisi [[Abdulqodir Ludhiyanviy|Mavlono Abdulqodir Ludhianviy]]ga qarindosh hisoblanadi. Koʻchish chogʻida uning eng katta akasi xastalik sabab vafot etgan va [[Panjob (shtat)|Hindiston Panjobi]]da dafn etilgan<ref name="Bitter">{{cite news|last1=Azaz|first1=Syed|title=Ludhianvi bitter about Sharifs|url=https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|accessdate=22 February 2018|work=The News|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171102081602/https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|archivedate=2 November 2017}}</ref>. U dastlabki tahsilini [[Jamiya Qosim ul-Ulum|Jamiya Qosim ul-Ulum]]da olib, soʻng [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]ni tamomlagan va u yerda [[Abdulaziz as-Samarqandiy|Abdulaziz Gʻoziy]] bilan doʻstlashgan<ref name=":0" />. == Siyosiy faoliyati == Muhammad Ahmad Ludhianviy 2008 va 2013-yillarda NA-89 saylov okrugi Jhang (Jhang-IV)dan saylovda qatnashgan. U 2008-yilda 45 216 ta, 2013-yilda esa 71 598 ta ovoz olgan. 2014-yil 9 aprel kuni saylov tribunali uni gʻolib deb eʼlon qildi, chunki uning gʻalabasini rad etgan raqibi Shayx Muhammad Akram diskvalifikatsiya qilingan edi, biroq keyinchalik Akramning diskvalifikatsiyasi bekor qilingach, bu qaror [[Pokiston Oliy sudi]] tomonidan bekor qilindi<ref>{{cite news|title=SC declares Sheikh Mohammad Akram as returned candidate from NA-89 Jhang|url=https://www.dawn.com/news/1237182|accessdate=22 February 2018|newspaper=Dawn|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405170338/https://www.dawn.com/news/1237182|archivedate=5 April 2017}}</ref><ref>{{cite news|title=Ludhianvi vows to go to assemblies, despite losing elections|url=https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|accessdate=22 February 2018|work=The Tribune|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180223001258/https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|archivedate=23 February 2018}}</ref>. 2016-yilda Ludhianviyga PP-78 (Jhang) boʻyicha oraliq saylovda qatnashish taqiqlangan, biroq keyinchalik unga [[Lahor oliy sudi]] tomonidan saylovda qatnashishga ruxsat berilgan<ref>{{Cite news|url=https://www.dawn.com/news/1299294|title=ASWJ chief allowed to contest Jhang by-election|newspaper=Dawn|location=Pakistan|archive-url=https://web.archive.org/web/20170331095215/https://www.dawn.com/news/1299294|archive-date=2017-03-31|url-status=live}}</ref>. Shunga qaramay, u saylovda qatnashmaslikka qaror qildi va uning tashkiloti aʼzosi boʻlgan [[Masrur Navoz Jhangviy]] Panjob Assambleyasi aʼzosi etib saylandi{{Manba kerak|date=February 2020}}. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} fmcqy4gdw42k2xlolba6eljo5xb3yl6 6312456 6312454 2026-10-19T06:52:00Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312456 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | image = | name = Muhammad Ahmad Ludhianviy <br/>{{lang|ur|{{nq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}} | office = | term_start = | term_end = | predecessor = | successor2 = | birth_date = {{birth date and age|df=y|1950|11|10}} | birth_place = [[Kamaliya]], Panjob, Gʻrbiy Pokiston (hozirgi [[Panjob (viloyat)]]) | death_date = | spouse = | residence = | citizenship = {{Flag|Pokiston|name= Pakistani}} | religion = [[Islom]] | office1 = ''Ahle Sunnat Val Jamaat''ning prezidenti | predecessor1 = [[Xalifa Abdulqayyum]] | successor1 = Incumbent | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | jurisprudence = [[Hanafiylik|Hanafiy]] | movement = [[Deobandiy]] | office2 = President of [[Difa-e-Pakistan Council]] | predecessor2 = Samiulhaq | term_start1 = 2014 | term_start2 = 2018 | home_town = [[Jhang]] va [[Kamaliya]] | education = [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]<br/>[[Jamiya Qosim ul-Ulum]] | political_party = {{flagicon image|Flag_of_Rah-e-Haq.svg}} Pakistan Rah-e-Haq partiyasi<br/>{{flagicon image|Flag_of_Sipah-e-Sahaba.jpg}} Sipah-e-Sahaba Pakistan<br/>{{flagicon image|Flag_of_the_Sipah-e-Sahaba.svg}} Ahle Sunnat Val Jamaat | honorific_prefix = [[Mavlono]] | office3 = Chief of [[Sipah-e-Sahaba Pakistan|Sipah-e-Sahaba]] | term_start3 = 2009 | predecessor3 = [[Ali Sher Hyderi]] | successor3 = [[Awrangzib Faruqi]] | term_end3 = 2014 | teacher = [[Mufti Mehmood]] | caption = Ludhianvi in [[2025 in Pakistan|c. 2025]] }} '''Muhammad Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}}) — [[pokiston|pokistonlik]] [[ulamo]] va oʻta oʻng siyosatchi boʻlib, ''Ahle Sunnat Val Jamaat'' (ASVJ)ning [[Sarparast-e-Aala]]si hamda [[Difaa-e-Pokiston Kengashi]] (DPK) prezidenti hisoblanadi<ref>[https://www.dawn.com/news/1323522 Ludhianvi hopeful of ASWJ’s ‘unbanningʻ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180222165237/https://www.dawn.com/news/1323522 |date=2018-02-22 }}. ''Dawn'' (Pakistan)</ref><ref name="Bitter" />. Ludhianviy avval 2009-yildan 2014-yilgacha, [[Ali Sher Hideriy]] vafotidan soʻng, [[Sipah-e-Sahaba]]ning rahbari boʻlib xizmat qilgan<ref>{{cite book|title=Pentagon's South Asia Defence and Strategic Year Book|url=https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|year=2010|publisher=Panchsheel|isbn=978-81-8274-444-8|page=357|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|archivedate=2018-03-03}}</ref>. U Pokiston qonunchilik organining terrorizm bilan gumon qilingan aloqador shaxslar roʻyxatida boʻlgan<ref>{{cite web |title=Pakistan removes ASWJ leader Ahmed Ludhianvi from terrorist watchlist |url=http://www.samaa.tv/news/2018/06/pakistan-removes-aswj-leader-ahmed-ludhianvi-from-terrorist-watchlist/ |access-date=11 January 2019 |website=Samaa TV}}</ref>, biroq boshqa ASVJ yetakchilari bilan solishtirganda moʻtadil yetakchi deb qaraladi va tarafdorlari tomonidan uni koʻpincha „''Safeer-e-Aman''“ (tinchlik elchisi) deb etirof etiladi<ref>{{Cite book|title=Sunni Deobandi-Shi'i Sectarian Violence in Pakistan|last=Rafiq|first=Ali|publisher=Middle East Institute|url=https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160729064548/https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|archivedate=2016-07-29}}</ref><ref>{{cite news |title=Pakistan clerics issue fatwa against suicide bombing |url=https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180222165245/https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |archivedate=2018-02-22 |work=Reuters}}</ref>. Ludhianviy taʼkidlashicha, u mazhablararo totuvlikni qoʻllab-quvvatlaydi, biroq bu uning guruhining Pokistonni [[Islom davlati|sunniy islom davlati]]ga aylantirish va [[Shialik|shialar]]ni, Pokistondagi [[Ahmadiya]]lar singari, ozchilik deb eʼlon qilish maqsadiga toʻsqinlik qilmasligi kerak<ref name="Moj2015">{{cite book|author=Muhammad Moj|title=The Deoband Madrassah Movement: Countercultural Trends and Tendencies|url=https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|date=1 March 2015|publisher=Anthem Press|isbn=978-1-78308-446-3|pages=180–|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|archivedate=3 March 2018}}</ref>. == Taʼlimi va oilasi == Ludhianviy — 1947-yilda Hindiston Panjobidagi [[Ludxiana tumani]]dan Pokiston Panjobidagi [[Kamaliya]] shahriga koʻchib kelgan Hofiz Sadruddinning oʻgʻli. U panjoblik arayin oilasiga mansub<ref name=":0">{{Cite web |last=Alam |first=Iftikhar |date=22 May 2022 |title=A developing scenario for banned SSP politics in Jhang |url=https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240213210259/https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-date=13 February 2024 |website=Minute Mirror |quote=A Jat and hailing from Kamalia, Ludhianvi’s family migrated from Raikot village of Ludhiana in 1947.}}</ref>. U ozodlik kurashchisi [[Abdulqodir Ludhiyanviy|Mavlono Abdulqodir Ludhianviy]]ga qarindosh hisoblanadi. Koʻchish chogʻida uning eng katta akasi xastalik sabab vafot etgan va [[Panjob (shtat)|Hindiston Panjobi]]da dafn etilgan<ref name="Bitter">{{cite news|last1=Azaz|first1=Syed|title=Ludhianvi bitter about Sharifs|url=https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|accessdate=22 February 2018|work=The News|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171102081602/https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|archivedate=2 November 2017}}</ref>. U dastlabki tahsilini [[Jamiya Qosim ul-Ulum|Jamiya Qosim ul-Ulum]]da olib, soʻng [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]ni tamomlagan va u yerda [[Abdulaziz as-Samarqandiy|Abdulaziz Gʻoziy]] bilan doʻstlashgan<ref name=":0" />. == Siyosiy faoliyati == Muhammad Ahmad Ludhianviy 2008 va 2013-yillarda NA-89 saylov okrugi Jhang (Jhang-IV)dan saylovda qatnashgan. U 2008-yilda 45 216 ta, 2013-yilda esa 71 598 ta ovoz olgan. 2014-yil 9 aprel kuni saylov tribunali uni gʻolib deb eʼlon qildi, chunki uning gʻalabasini rad etgan raqibi Shayx Muhammad Akram diskvalifikatsiya qilingan edi, biroq keyinchalik Akramning diskvalifikatsiyasi bekor qilingach, bu qaror [[Pokiston Oliy sudi]] tomonidan bekor qilindi<ref>{{cite news|title=SC declares Sheikh Mohammad Akram as returned candidate from NA-89 Jhang|url=https://www.dawn.com/news/1237182|accessdate=22 February 2018|newspaper=Dawn|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405170338/https://www.dawn.com/news/1237182|archivedate=5 April 2017}}</ref><ref>{{cite news|title=Ludhianvi vows to go to assemblies, despite losing elections|url=https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|accessdate=22 February 2018|work=The Tribune|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180223001258/https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|archivedate=23 February 2018}}</ref>. 2016-yilda Ludhianviyga PP-78 (Jhang) boʻyicha oraliq saylovda qatnashish taqiqlangan, biroq keyinchalik unga [[Lahor oliy sudi]] tomonidan saylovda qatnashishga ruxsat berilgan<ref>{{Cite news|url=https://www.dawn.com/news/1299294|title=ASWJ chief allowed to contest Jhang by-election|newspaper=Dawn|location=Pakistan|archive-url=https://web.archive.org/web/20170331095215/https://www.dawn.com/news/1299294|archive-date=2017-03-31|url-status=live}}</ref>. Shunga qaramay, u saylovda qatnashmaslikka qaror qildi va uning tashkiloti aʼzosi boʻlgan [[Masrur Navoz Jhangviy]] Panjob Assambleyasi aʼzosi etib saylandi{{Manba kerak|date=February 2020}}. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} n0lu4lv9lp1dbqs1708s4u7o5s8kf0n 6312458 6312456 2026-10-19T06:52:19Z Xumoshox Ismoilova 111327 [[Turkum:Deobandiylar]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312458 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | image = | name = Muhammad Ahmad Ludhianviy <br/>{{lang|ur|{{nq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}} | office = | term_start = | term_end = | predecessor = | successor2 = | birth_date = {{birth date and age|df=y|1950|11|10}} | birth_place = [[Kamaliya]], Panjob, Gʻrbiy Pokiston (hozirgi [[Panjob (viloyat)]]) | death_date = | spouse = | residence = | citizenship = {{Flag|Pokiston|name= Pakistani}} | religion = [[Islom]] | office1 = ''Ahle Sunnat Val Jamaat''ning prezidenti | predecessor1 = [[Xalifa Abdulqayyum]] | successor1 = Incumbent | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | jurisprudence = [[Hanafiylik|Hanafiy]] | movement = [[Deobandiy]] | office2 = President of [[Difa-e-Pakistan Council]] | predecessor2 = Samiulhaq | term_start1 = 2014 | term_start2 = 2018 | home_town = [[Jhang]] va [[Kamaliya]] | education = [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]<br/>[[Jamiya Qosim ul-Ulum]] | political_party = {{flagicon image|Flag_of_Rah-e-Haq.svg}} Pakistan Rah-e-Haq partiyasi<br/>{{flagicon image|Flag_of_Sipah-e-Sahaba.jpg}} Sipah-e-Sahaba Pakistan<br/>{{flagicon image|Flag_of_the_Sipah-e-Sahaba.svg}} Ahle Sunnat Val Jamaat | honorific_prefix = [[Mavlono]] | office3 = Chief of [[Sipah-e-Sahaba Pakistan|Sipah-e-Sahaba]] | term_start3 = 2009 | predecessor3 = [[Ali Sher Hyderi]] | successor3 = [[Awrangzib Faruqi]] | term_end3 = 2014 | teacher = [[Mufti Mehmood]] | caption = Ludhianvi in [[2025 in Pakistan|c. 2025]] }} '''Muhammad Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|محمد اَحْمَد لدھیانوی}}}}) — [[pokiston|pokistonlik]] [[ulamo]] va oʻta oʻng siyosatchi boʻlib, ''Ahle Sunnat Val Jamaat'' (ASVJ)ning [[Sarparast-e-Aala]]si hamda [[Difaa-e-Pokiston Kengashi]] (DPK) prezidenti hisoblanadi<ref>[https://www.dawn.com/news/1323522 Ludhianvi hopeful of ASWJ’s ‘unbanningʻ] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180222165237/https://www.dawn.com/news/1323522 |date=2018-02-22 }}. ''Dawn'' (Pakistan)</ref><ref name="Bitter" />. Ludhianviy avval 2009-yildan 2014-yilgacha, [[Ali Sher Hideriy]] vafotidan soʻng, [[Sipah-e-Sahaba]]ning rahbari boʻlib xizmat qilgan<ref>{{cite book|title=Pentagon's South Asia Defence and Strategic Year Book|url=https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|year=2010|publisher=Panchsheel|isbn=978-81-8274-444-8|page=357|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=YX8-AQAAIAAJ|archivedate=2018-03-03}}</ref>. U Pokiston qonunchilik organining terrorizm bilan gumon qilingan aloqador shaxslar roʻyxatida boʻlgan<ref>{{cite web |title=Pakistan removes ASWJ leader Ahmed Ludhianvi from terrorist watchlist |url=http://www.samaa.tv/news/2018/06/pakistan-removes-aswj-leader-ahmed-ludhianvi-from-terrorist-watchlist/ |access-date=11 January 2019 |website=Samaa TV}}</ref>, biroq boshqa ASVJ yetakchilari bilan solishtirganda moʻtadil yetakchi deb qaraladi va tarafdorlari tomonidan uni koʻpincha „''Safeer-e-Aman''“ (tinchlik elchisi) deb etirof etiladi<ref>{{Cite book|title=Sunni Deobandi-Shi'i Sectarian Violence in Pakistan|last=Rafiq|first=Ali|publisher=Middle East Institute|url=https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160729064548/https://www.scribd.com/document/249891138/Sunni-Deobandi-Shi-i-Sectarian-Violence-in-Pakistan-Explaining-the-Resurgence-Since-2007|archivedate=2016-07-29}}</ref><ref>{{cite news |title=Pakistan clerics issue fatwa against suicide bombing |url=https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |url-status=live |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180222165245/https://www.reuters.com/article/us-pakistan-religion/pakistan-clerics-issue-fatwa-against-suicide-bombings-idUSKBN1F50L3 |archivedate=2018-02-22 |work=Reuters}}</ref>. Ludhianviy taʼkidlashicha, u mazhablararo totuvlikni qoʻllab-quvvatlaydi, biroq bu uning guruhining Pokistonni [[Islom davlati|sunniy islom davlati]]ga aylantirish va [[Shialik|shialar]]ni, Pokistondagi [[Ahmadiya]]lar singari, ozchilik deb eʼlon qilish maqsadiga toʻsqinlik qilmasligi kerak<ref name="Moj2015">{{cite book|author=Muhammad Moj|title=The Deoband Madrassah Movement: Countercultural Trends and Tendencies|url=https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|date=1 March 2015|publisher=Anthem Press|isbn=978-1-78308-446-3|pages=180–|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180303130843/https://books.google.com/books?id=qLbMBgAAQBAJ&pg=PT180|archivedate=3 March 2018}}</ref>. == Taʼlimi va oilasi == Ludhianviy — 1947-yilda Hindiston Panjobidagi [[Ludxiana tumani]]dan Pokiston Panjobidagi [[Kamaliya]] shahriga koʻchib kelgan Hofiz Sadruddinning oʻgʻli. U panjoblik arayin oilasiga mansub<ref name=":0">{{Cite web |last=Alam |first=Iftikhar |date=22 May 2022 |title=A developing scenario for banned SSP politics in Jhang |url=https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20240213210259/https://minutemirror.com.pk/a-developing-scenario-for-banned-ssp-politics-in-jhang-2-44503/ |archive-date=13 February 2024 |website=Minute Mirror |quote=A Jat and hailing from Kamalia, Ludhianvi’s family migrated from Raikot village of Ludhiana in 1947.}}</ref>. U ozodlik kurashchisi [[Abdulqodir Ludhiyanviy|Mavlono Abdulqodir Ludhianviy]]ga qarindosh hisoblanadi. Koʻchish chogʻida uning eng katta akasi xastalik sabab vafot etgan va [[Panjob (shtat)|Hindiston Panjobi]]da dafn etilgan<ref name="Bitter">{{cite news|last1=Azaz|first1=Syed|title=Ludhianvi bitter about Sharifs|url=https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|accessdate=22 February 2018|work=The News|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171102081602/https://www.thenews.com.pk/print/35615-ludhianvi-bitter-about-sharifs|archivedate=2 November 2017}}</ref>. U dastlabki tahsilini [[Jamiya Qosim ul-Ulum|Jamiya Qosim ul-Ulum]]da olib, soʻng [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiya Ulum-ul-Islomiya]]ni tamomlagan va u yerda [[Abdulaziz as-Samarqandiy|Abdulaziz Gʻoziy]] bilan doʻstlashgan<ref name=":0" />. == Siyosiy faoliyati == Muhammad Ahmad Ludhianviy 2008 va 2013-yillarda NA-89 saylov okrugi Jhang (Jhang-IV)dan saylovda qatnashgan. U 2008-yilda 45 216 ta, 2013-yilda esa 71 598 ta ovoz olgan. 2014-yil 9 aprel kuni saylov tribunali uni gʻolib deb eʼlon qildi, chunki uning gʻalabasini rad etgan raqibi Shayx Muhammad Akram diskvalifikatsiya qilingan edi, biroq keyinchalik Akramning diskvalifikatsiyasi bekor qilingach, bu qaror [[Pokiston Oliy sudi]] tomonidan bekor qilindi<ref>{{cite news|title=SC declares Sheikh Mohammad Akram as returned candidate from NA-89 Jhang|url=https://www.dawn.com/news/1237182|accessdate=22 February 2018|newspaper=Dawn|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170405170338/https://www.dawn.com/news/1237182|archivedate=5 April 2017}}</ref><ref>{{cite news|title=Ludhianvi vows to go to assemblies, despite losing elections|url=https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|accessdate=22 February 2018|work=The Tribune|location=Pakistan|url-status=live|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180223001258/https://tribune.com.pk/story/556043/ludhianvi-vows-to-go-to-assemblies-despite-losing-elections/|archivedate=23 February 2018}}</ref>. 2016-yilda Ludhianviyga PP-78 (Jhang) boʻyicha oraliq saylovda qatnashish taqiqlangan, biroq keyinchalik unga [[Lahor oliy sudi]] tomonidan saylovda qatnashishga ruxsat berilgan<ref>{{Cite news|url=https://www.dawn.com/news/1299294|title=ASWJ chief allowed to contest Jhang by-election|newspaper=Dawn|location=Pakistan|archive-url=https://web.archive.org/web/20170331095215/https://www.dawn.com/news/1299294|archive-date=2017-03-31|url-status=live}}</ref>. Shunga qaramay, u saylovda qatnashmaslikka qaror qildi va uning tashkiloti aʼzosi boʻlgan [[Masrur Navoz Jhangviy]] Panjob Assambleyasi aʼzosi etib saylandi{{Manba kerak|date=February 2020}}. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Deobandiylar]] a2jt1btyhpp9ykn14l7vowlyr2a6thf 0 1464798 6312452 2026-10-19T06:47:24Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312452 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Mario Costa (rejissyor)|Mario Costa]] | producer =[[Fortunato Misiano]] | writer = [[Sergio Corbucci]]<br /> [[Piero Vivarelli]] | starring = [[Massimo Serato]]<br /> [[Irène Tunc]] <br /> [[Luisella Boni]] | music = [[Michele Cozzoli]] | cinematography = [[Augusto Tiezzi]] | editing = Jolanda Benvenuti | studio = | released = {{Film date|1959}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Il cavaliere del castello maledetto''' – 1959-yilda [[Mario Costa]] tomonidan suratga olingan qilichbozlik haqidagi [[Italiya]] filmi<ref>Howard Hughes. ''Cinema Italiano - The Complete Guide From Classics To Cult''. I.B.Tauris, 2011. {{ISBN|978-1-84885-608-0}}.</ref>. Bosh rollarni [[Massimo Serato]], [[Irène Tunc]] va [[Luisella Boni]] ijro etgan<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=8876055487}}</ref><ref>{{cite news |title=Rassegna cinematografica [review] |work=[[Corriere della Sera]] |date=8 December 1959 |page=6}}</ref>. ==Rollarda== * [[Massimo Serato]] — Kapitan Ugone di Collefeltro * [[Irène Tunc]] — Markiz Fiamma * [[Luisella Boni]] — Countess Isabella * [[Pierre Cressoy]] — Astolfo * [[Livio Lorenzon]] — Guidobaldo Fortebraccio * Maria Sima — Violante * [[Carlo Tamberlani]] — Conte Oliviero * [[Aldo Bufi Landi]] — Duccio * [[Luciano Marin]] — Gianetto * [[Ugo Sasso]] * [[Amedeo Trilli]] * [[Miranda Campa]] * [[Ignazio Balsamo]] * Gina Mascetti * [[Franco Fantasia]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|0051463}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} rbd2tkhspik4lqwldam5tsdyn4g8h1q 0 1464799 6312453 2026-10-19T06:49:21Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312453 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Carlo Lizzani]] | producer = | writer = [[Vasco Pratolini]] (roman)<br />[[Sergio Amidei]]<br />Giuseppe Dagnino<br />Carlo Lizzani<br />[[Massimo Mida]] | starring = {{plainlist| *[[Anna Maria Ferrero]] *[[Cosetta Greco]] *[[Antonella Lualdi]] *[[Marcello Mastroianni]] }} | music = [[Mario Zafred]] | cinematography = [[Gianni Di Venanzo]] | editing = Enzo Alfonzi | distributor = | released = {{film date|1954|2|6|df=yes}} | runtime = 115 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Cronache di poveri amanti''' — 1954-yilda rejissyor [[Carlo Lizzani]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] drama filmi. Film 1954-yilgi [[Kann kinofestivali]]da Gran-priga nomzod boʻlgan<ref name="festival-cannes.com">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/3839/year/1954.html |title=Festival de Cannes: Chronicle of Poor Lovers |accessdate=25 January 2009|work=festival-cannes.com}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{commons category|Cronache di poveri amanti}} * {{IMDb title|id=0046881|title=Chronicle of Poor Lovers}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} oz31ng1p3h31k45r469jo5hlqeoo808 0 1464800 6312455 2026-10-19T06:51:26Z Oblakulova 111326 „{{Maqbara}} '''Malik Ajdar maqbarasi''' yoki '''Jijimli maqbarasi''' — [[Ozarbayjon]]ning [[Lochin tumani]]dagi [[Cicimli (Lachin)|Jijimli]] qishlogʻining baland togʻli hududida joylashgan [[maqbara]]<ref>{{cite web|url=http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201110010931/http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archivedate=November 10, 2020|title=Melik Ajdar Mausoleum|date=October 2, 2020|publisher=mct.go...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312455 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Malik Ajdar maqbarasi''' yoki '''Jijimli maqbarasi''' — [[Ozarbayjon]]ning [[Lochin tumani]]dagi [[Cicimli (Lachin)|Jijimli]] qishlogʻining baland togʻli hududida joylashgan [[maqbara]]<ref>{{cite web|url=http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201110010931/http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archivedate=November 10, 2020|title=Melik Ajdar Mausoleum|date=October 2, 2020|publisher=mct.gov.az|accessdate=February 4, 2022|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.azernews.az/culture/171054.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129161400/https://www.azernews.az/culture/171054.html|archivedate=January 29, 2021|title=Azerbaijani monuments in Armenian occupation|author=Laman Ismayilova|date=October 20, 2020|publisher=azernews.az|accessdate=February 4, 2022|language=en}}</ref>. Ayrim manbalarda maqbara XIV asrda qurilgani qayd etilgan boʻlsa<ref>{{cite book |last=Ализаде |first=Г. М. |author-link= |date=1963 |title=Народное зодчество Азербайджана и его прогрессивные традиции. |url= |location=Baku |publisher=Изд-во Академии наук Азербайджанской ССР |page=137 |isbn=}}</ref>, boshqalarida uning qurilishi XI–XII asrlarga taalluqli ekani taxmin qilinadi<ref>{{cite journal |last1=Мамедов |first1=Ф. Г. |last2= |first2= |date=1976 |title=Мемориальный комплекс в селении Джиджимли |url=https://www.booksite.ru/etnogr/1976/1976_5.pdf |journal=[[Etnograficheskoe Obozrenie|Soviet Ethnography]] |volume= |issue=5 |pages=46 |doi= |access-date=}}</ref>. == Maqbara tarhi va meʼmoriy xususiyatlari == [[File:Stamps of Azerbaijan, 2014-1182.jpg|150px|thumb|right|Ozarbayjon markasi, 2014-yil]] Binoning kirish eshigi shimoliy tomonda joylashgan. Yodgorlikning bir qator meʼmoriy detallari [[Gubadli tumani]] Demirchilar qishlogʻida joylashgan [[maqbara]]larning detallari bilan oʻxshashlikka ega. M. S. Bulatovning grafik tahliliga koʻra, "maqbarani qurgan meʼmor inshoot siluetini chizishda ellipsdan foydalangan. Janubiy devorning ichki qismida kirish eshigiga qaragan kichik [[mehrob]] tokchasi mavjud. [[Gumbaz]] asosidagi toʻrtta kichik tuynuk orqali maqbara ichiga yorugʻlik tushadi<ref>{{cite web|url=https://map.virtualkarabakh.az/monument.php?ID=78|archivedate=June 13, 2021|title=Məlikəjdər türbəsi|publisher=virtualkarabakh.az|accessdate=February 4, 2022|language=az}}</ref>. == Tarixi == Maqbarada qurilish sanasi koʻrsatilgan bitik va naqshli bezaklar boʻlmagani sababli uning qachon bunyod etilganini aniq belgilash qiyin. I. P. Sheblikinning asarlarida yodgorlik [[Saljuqiylar]] davri, taxminan XII asr yoki XIII asr boshlariga mansub ekani qayd etilgan. Boshqa bir taxminga koʻra, maqbara XIII asr oxirida [[Hulokuiylar davlati|Elxoniylar]] davrida qurilgan<ref>{{cite web|url=https://vestikavkaza.ru/news/azerbajdzan-pokazal-dostoprimecatelnosti-lacina-video.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211128163317/https://vestikavkaza.ru/news/azerbajdzan-pokazal-dostoprimecatelnosti-lacina-video.html|archivedate=November 28, 2021|title=Азербайджан показал достопримечательности Лачина|date=January 18, 2020|publisher=vestikavkaza.ru|accessdate=February 4, 2022|language=ru}}</ref>. Oʻrta asrlar Ozarbayjon meʼmorchiligida kuchli vertikal yoʻnalishga ega boʻlmagan, sakkiz qirrali shakldagi bunday maqbaralar keng tarqalgan<ref>{{cite book |author=Nahid Məmmədov |title=İşğal altındakı tarixi-dini abidələrimiz |year=2015 |location=[[Baku]] |url=https://www.qafqazislam.com/userfiles/Abideler.pdf |isbn=978-9952-490-95-4 |page=50 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201018180529/https://www.qafqazislam.com/userfiles/Abideler.pdf |archive-date=18 October 2020 |url-status=dead}}</ref>. == Galereya == <gallery mode="packed" heights="120"> melik Ajdar Mausoleum 2.jpg melik Ajdar Mausoleum 10.jpg Vanotca, Mausoleum of Qara Yusuf, 2013.08.27 - panoramio.jpg melik Ajdar Mausoleum 3.jpg melik Ajdar Mausoleum 8.jpg melik Ajdar Mausoleum 9.jpg </gallery> == Yana qarang == * [[Yusuf Ibn Qusayr Maqbarasi]] * [[Shayx Junayd maqbarasi]] * [[Qora Qoyunlu amirlari maqbarasi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] 06xmqfseb66yk716g648o4oigyovseo 6312464 6312455 2026-10-19T06:55:36Z Oblakulova 111326 6312464 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Oʻzbekcha nomi=Malik Ajdar maqbarasi|Asl nomi={{lang-az|Məlik Əjdər türbəsi}}|Tasvir=Melik Ajdar Mausoleum.png|Mamlakat=Ozarbayjon|Joylashuvi=[[Lochin tumani]] <br> [[Cicimli (Lachin)|Jijimli]] qishlogʻi|Qurila boshladi=XI asr|Qurilib bitkazildi=XIV asr}} '''Malik Ajdar maqbarasi''' yoki '''Jijimli maqbarasi''' — [[Ozarbayjon]]ning [[Lochin tumani]]dagi [[Cicimli (Lachin)|Jijimli]] qishlogʻining baland togʻli hududida joylashgan [[maqbara]]<ref>{{cite web|url=http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201110010931/http://mct.gov.az/en/common-news/13235|archivedate=November 10, 2020|title=Melik Ajdar Mausoleum|date=October 2, 2020|publisher=mct.gov.az|accessdate=February 4, 2022|language=en}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.azernews.az/culture/171054.html|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210129161400/https://www.azernews.az/culture/171054.html|archivedate=January 29, 2021|title=Azerbaijani monuments in Armenian occupation|author=Laman Ismayilova|date=October 20, 2020|publisher=azernews.az|accessdate=February 4, 2022|language=en}}</ref>. Ayrim manbalarda maqbara XIV asrda qurilgani qayd etilgan boʻlsa<ref>{{cite book |last=Ализаде |first=Г. М. |author-link= |date=1963 |title=Народное зодчество Азербайджана и его прогрессивные традиции. |url= |location=Baku |publisher=Изд-во Академии наук Азербайджанской ССР |page=137 |isbn=}}</ref>, boshqalarida uning qurilishi XI–XII asrlarga taalluqli ekani taxmin qilinadi<ref>{{cite journal |last1=Мамедов |first1=Ф. Г. |last2= |first2= |date=1976 |title=Мемориальный комплекс в селении Джиджимли |url=https://www.booksite.ru/etnogr/1976/1976_5.pdf |journal=[[Etnograficheskoe Obozrenie|Soviet Ethnography]] |volume= |issue=5 |pages=46 |doi= |access-date=}}</ref>. == Maqbara tarhi va meʼmoriy xususiyatlari == [[File:Stamps of Azerbaijan, 2014-1182.jpg|200x200px|thumb|Ozarbayjon markasi, 2014-yil|left]] Binoning kirish eshigi shimoliy tomonda joylashgan. Yodgorlikning bir qator meʼmoriy detallari [[Gubadli tumani]] Demirchilar qishlogʻida joylashgan [[maqbara]]larning detallari bilan oʻxshashlikka ega. M. S. Bulatovning grafik tahliliga koʻra, maqbarani qurgan meʼmor inshoot siluetini chizishda ellipsdan foydalangan. Janubiy devorning ichki qismida kirish eshigiga qaragan kichik [[mehrob]] tokchasi mavjud. [[Gumbaz]] asosidagi toʻrtta kichik tuynuk orqali maqbara ichiga yorugʻlik tushadi<ref>{{cite web|url=https://map.virtualkarabakh.az/monument.php?ID=78|archivedate=June 13, 2021|title=Məlikəjdər türbəsi|publisher=virtualkarabakh.az|accessdate=February 4, 2022|language=az}}</ref>. == Tarixi == Maqbarada qurilish sanasi koʻrsatilgan bitik va naqshli bezaklar boʻlmagani sababli uning qachon bunyod etilganini aniq belgilash qiyin. I. P. Sheblikinning asarlarida yodgorlik [[Saljuqiylar]] davri, taxminan XII asr yoki XIII asr boshlariga mansub ekani qayd etilgan. Boshqa bir taxminga koʻra, maqbara XIII asr oxirida [[Hulokuiylar davlati|Elxoniylar]] davrida qurilgan<ref>{{cite web|url=https://vestikavkaza.ru/news/azerbajdzan-pokazal-dostoprimecatelnosti-lacina-video.html |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211128163317/https://vestikavkaza.ru/news/azerbajdzan-pokazal-dostoprimecatelnosti-lacina-video.html|archivedate=November 28, 2021|title=Азербайджан показал достопримечательности Лачина|date=January 18, 2020|publisher=vestikavkaza.ru|accessdate=February 4, 2022|language=ru}}</ref>. Oʻrta asrlar Ozarbayjon meʼmorchiligida kuchli vertikal yoʻnalishga ega boʻlmagan, sakkiz qirrali shakldagi bunday maqbaralar keng tarqalgan<ref>{{cite book |author=Nahid Məmmədov |title=İşğal altındakı tarixi-dini abidələrimiz |year=2015 |location=[[Baku]] |url=https://www.qafqazislam.com/userfiles/Abideler.pdf |isbn=978-9952-490-95-4 |page=50 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201018180529/https://www.qafqazislam.com/userfiles/Abideler.pdf |archive-date=18 October 2020 |url-status=dead}}</ref>. == Galereya == <gallery mode="packed" heights="120"> melik Ajdar Mausoleum 2.jpg melik Ajdar Mausoleum 10.jpg Vanotca, Mausoleum of Qara Yusuf, 2013.08.27 - panoramio.jpg melik Ajdar Mausoleum 3.jpg melik Ajdar Mausoleum 8.jpg melik Ajdar Mausoleum 9.jpg </gallery> == Yana qarang == * [[Yusuf Ibn Qusayr Maqbarasi]] * [[Shayx Junayd maqbarasi]] * [[Qora Qoyunlu amirlari maqbarasi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjondagi maqbaralar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] pv824nwjgmo6ew5o7k3yj02rdmonxa4 0 1464801 6312457 2026-10-19T06:52:03Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312457 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Pino Mercanti]] | screenplay = Giuseppe Zucca <br />Giorgio Prosperi <br />Luigi Emmanuele <br /> [[Franco Rossi (rejissyor)|Franco Rossi]] <br />Guido Leoni <br />Pino Mercanti | story = Luigi Emmanuele | starring = [[Fausto Tozzi]] <br /> [[Nadia Gray]] | music = [[Nello Segurini]] | cinematography = Romolo Garroni | editing = | producer = | distributor = | released = {{Film date|1954}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''I cinque dell'Adamello''' – ssenariysi [[Pino Mercanti]] tomonidan yozilgan va suratga olingan [[Italiya]] urush drama filmi. Bosh rollarni [[Fausto Tozzi]] va [[Nadia Gray]] ijro etgan<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=8876055487|page=98}}</ref><ref>Alberto Albertazzi. "I cinque dell'Adamello". ''Intermezzo'' (10/11). 15 June 1954.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|0046856}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} ge67onwveu6chla87w2o0d0wxd56f1f 0 1464802 6312459 2026-10-19T06:53:35Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312459 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Luigi Zampa]] | producer = Paolo Moffa | writer = [[Suso Cecchi d'Amico]]<br>[[Diego Fabbri]]<br>[[Ettore Giannini]]<br>[[Francesco Rosi]]<br>[[Turi Vasile]] | starring = [[Amedeo Nazzari]] <br> [[Silvana Pampanini]] <br> [[Paolo Stoppa]] | music = [[Enzo Masetti]] | cinematography = [[Enzo Serafin]] | editing = [[Eraldo Da Roma]] | studio = Film Costellazione | distributor = Film Costellazione | released = {{Film date|1952|09|05|df=yes}} | runtime = 98 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Processo alla città''' – 1952-yilda rejissyor [[Luigi Zampa]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] jinoyat drama filmi. Bosh rollarni [[Amedeo Nazzari]], [[Silvana Pampanini]] va [[Paolo Stoppa]] ijro etgan<ref>Moliterno, '' The A to Z of Italian Cinema'', [https://books.google.com/books?id=6_vG0ocP_7UC&pg=PA342 p. 342]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Moliterno, Gino (2008). ''[https://books.google.com/books?id=6_vG0ocP_7UC The A to Z of Italian Cinema]'', Plymouth: Scarecrow Press {{ISBN|978-0-8108-6896-0}} == Havolalar == *{{IMDb title|id=0045054|title=The City Stands Trial}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 7ywgbuz3lz1lmmw1dxg6fjokeyrdupt 0 1464803 6312462 2026-10-19T06:55:06Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312462 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director =[[Roberto Bianchi Montero]] | producer = | writer =Enzo Avitabile <br> Roberto Bianchi Montero <br> [[Mario Galatrona]] <br> [[Fulvio Palmieri]] | narrator = | starring =[[Gino Cervi]] <br> [[Margarete Genske]] <br> [[Delia Scala]] | music =Alberto De Castello | cinematography = [[Carlo Nebiolo]]<ref>{{cite book |last1=Chiti |first1=Roberto |last2=Poppi |first2=Roberto |last3=Lancia |first3=Enrico |title=Dizionario del cinema italiano: Dal 1945 al 1959 |date=1991 |publisher=Gremese Editore |isbn=978-88-7605-548-5 |pages=324-5 |language=it}}</ref> | editing =[[Guido Bertoli]] | studio = International Urania Film | distributor = Regionale <br> [[Minerva Film]] | released = {{Film date|1950}} | runtime = 94 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La scogliera del peccato''' – 1950-yilda rejissyor [[Roberto Bianchi Montero]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] melodramasi. Bosh rollarni [[Gino Cervi]], [[Margarete Genske]] va [[Delia Scala]] ijro etgan<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=978-88-7605-548-5}}</ref>. ==Rollarda== *[[Gino Cervi]] — Silvano *[[Margarete Genske]] — Stella *[[Delia Scala]] — Anna *[[Otello Toso]] — Michele *[[Ermanno Randi]] — Paolo *[[Olga Solbelli]] — Maria *[[Amedeo Trilli]] *[[Gustavo Serena]] *[[Virginia Balestrieri]] *[[Leopoldo Valentini]] — Giovanni == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id =|title =La Scogliera del peccato }} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} kocofhb280fj62d797colg5ten8djvu 1 1464804 6312466 2026-10-19T06:55:53Z Oblakulova 111326 „{{Islom loyihasi}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312466 wikitext text/x-wiki {{Islom loyihasi}} n7r8yypldbg8ydz2gcx99ky2f4cvika 0 1464805 6312468 2026-10-19T06:56:20Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312468 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Alberto Moravia]] | producer = | writer = Alberto Moravia | narrator = | starring = Strelsa Brown, Giancarlo Sbragia, Clotilde Scarpitta | music = | cinematography = | editing = | distributor = | released = {{Film date|1951}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Colpa del sole''' – 1951-yilda suratga olingan [[Italiya]] filmi. == Havolalar == * {{IMDb title|0170855}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 1b0lzxna1jfantc6x56zt9seldxqzp2 0 1464806 6312470 2026-10-19T06:57:46Z Ahror Akramovich 75193 [[Qarang: [[Loyiha:Kino|Kino loyihasi]] doirasida yozilgan maqola]] 6312470 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Carlo Duse]] | producer = | writer = Carlo Duse<br />Vittorio Nino Novarese<br />Albino Principe | narrator = | starring = | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = Aldo Giordani | editing = | distributor = | released = {{Film date|1952}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La colpa di una madre''' – 1952-yilda suratga olingan [[Italiya]] melodramasi. ==Rollarda== * [[Marina Berti]] — Alma * [[Folco Lulli]] — Enrico * Mirella Uberti — Mara * [[Marcella Rovena]] — Agata * [[Ave Ninchi]] — Rosa * [[Otello Toso]] — Mr. Herbert * [[Erno Crisa]] — Alberto * [[Lauro Gazzolo]] — The Fisherman * Carlo Tusco — Enzo == Havolalar == * {{IMDb title|id =0044508}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 0qarm1rxnasblwper9uifuazfhwpgw4 0 1464807 6312473 2026-10-19T07:07:50Z Xumoshox Ismoilova 111327 „'''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> [[Ahrariy]] yetakchi va Aalmi Majlis Tah...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312473 wikitext text/x-wiki '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> [[Ahrariy]] yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Khatm-e-Nubuwwat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomi’a Ulum-ul-Islomiy]]da, Karachi shahrida, [[Hadis|hadis]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomi’a Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Khatm-e-Nubuwwat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida [[Pokiston fond birjasi]] indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. h2tv5ug4cyl88wcza8yrpejz36ye5ir 6312519 6312473 2026-10-19T08:57:46Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312519 wikitext text/x-wiki '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> Ahrariy yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Khatm-e-Nubuwwat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomi’a Ulum-ul-Islomiy]]da, Karachi shahrida, [[Hadis|hadis]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomi’a Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Khatm-e-Nubuwwat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida [[Pokiston fond birjasi]] indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} a2dfo06jg35xwe3054liqbtf4qcplf0 6312521 6312519 2026-10-19T09:01:47Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312521 wikitext text/x-wiki '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> Ahrariy yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan Karachi shahridagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiya]]da [[Hadis|hadisdan]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Xatm-e-Nubuvvat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida Pokiston fond birjasi indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} ofrwfpnda6i364tn9r91suv11z46rkk 6312526 6312521 2026-10-19T09:06:38Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312526 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi=Muhammad Yusuf Ludhianviy | lavozim = Iqro Rozatul Atfal Trustning 2-prezidenti | term_start1 = | term_end1 = | oʻtmishdoshi = [[Muftiy Vali Hasan Tonkiy]] | vorisi = [[Sayid Nafis al-Hussayniy]] | office2 = | name = | modul = {{Infobox religious biography | embed = yes | religion = [[Islom]] | honorific_prefix = Shahid Xatm-e-Nabuvvat | image = | birth_place = [[Ludhiana]], Panjob, [[Britaniya Hindistoni]] | death_place = [[Karachi]], [[Sindh]], [[Pokiston]] | name = Muhammad Yousuf Ludhianvi | birth_date = 1932 | death_date = {{death date|df=yes|2000|05|18}} | creed = [[Sunni Islam|Sunni]] | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | relatives = Munir Ahmed Axun (kuyovi) }} | tasvir = Name of Yusuf Ludhianwi in Arabic Calligraphy.png }} '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> Ahrariy yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan Karachi shahridagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiya]]da [[Hadis|hadisdan]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Xatm-e-Nubuvvat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida Pokiston fond birjasi indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} cq0lmyzjh2f5nhwiz0ktew9mjlo1y7v 6312527 6312526 2026-10-19T09:07:27Z Xumoshox Ismoilova 111327 [[Turkum:Deobandiylar]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312527 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi=Muhammad Yusuf Ludhianviy | lavozim = Iqro Rozatul Atfal Trustning 2-prezidenti | term_start1 = | term_end1 = | oʻtmishdoshi = [[Muftiy Vali Hasan Tonkiy]] | vorisi = [[Sayid Nafis al-Hussayniy]] | office2 = | name = | modul = {{Infobox religious biography | embed = yes | religion = [[Islom]] | honorific_prefix = Shahid Xatm-e-Nabuvvat | image = | birth_place = [[Ludhiana]], Panjob, [[Britaniya Hindistoni]] | death_place = [[Karachi]], [[Sindh]], [[Pokiston]] | name = Muhammad Yousuf Ludhianvi | birth_date = 1932 | death_date = {{death date|df=yes|2000|05|18}} | creed = [[Sunni Islam|Sunni]] | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | relatives = Munir Ahmed Axun (kuyovi) }} | tasvir = Name of Yusuf Ludhianwi in Arabic Calligraphy.png }} '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> Ahrariy yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan Karachi shahridagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiya]]da [[Hadis|hadisdan]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Xatm-e-Nubuvvat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida Pokiston fond birjasi indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Deobandiylar]] bmm0xxvv88g49bf07fmq46rhaihfs0t 6312528 6312527 2026-10-19T09:08:05Z Xumoshox Ismoilova 111327 [[Turkum:Islom ulamolari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312528 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi=Muhammad Yusuf Ludhianviy | lavozim = Iqro Rozatul Atfal Trustning 2-prezidenti | term_start1 = | term_end1 = | oʻtmishdoshi = [[Muftiy Vali Hasan Tonkiy]] | vorisi = [[Sayid Nafis al-Hussayniy]] | office2 = | name = | modul = {{Infobox religious biography | embed = yes | religion = [[Islom]] | honorific_prefix = Shahid Xatm-e-Nabuvvat | image = | birth_place = [[Ludhiana]], Panjob, [[Britaniya Hindistoni]] | death_place = [[Karachi]], [[Sindh]], [[Pokiston]] | name = Muhammad Yousuf Ludhianvi | birth_date = 1932 | death_date = {{death date|df=yes|2000|05|18}} | creed = [[Sunni Islam|Sunni]] | movement = [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] | relatives = Munir Ahmed Axun (kuyovi) }} | tasvir = Name of Yusuf Ludhianwi in Arabic Calligraphy.png }} '''Muhammad Yusuf Ludxiyanviy''' (1932–2000) [[pokiston|pokistonlik]] sunniy [[ulamo]], muallif, ''[[Muhaddis|muhaddis]]''<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan>{{cite news|url=https://dailypakistan.com.pk/24-May-2016/386272 |author=Mujib-ur-Rehman Inquilabi|date=24 May 2016|title=Profile of Muhammad Yusuf Ludhianvi (in Urdu language)|newspaper=Daily Pakistan (newspaper)|access-date=6 August 2020}}</ref> Ahrariy yetakchi va [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] vitse-prezidenti edi. Muhammad Yusuf [[Hindiston]]ning Sharqiy [[Panjob (shtat)|Panjob]] shtatida, [[Ludhiana|Ludxiana]]dagi Esapur qishlogʻida tugʻilgan. U 2000-yil 18-may kuni [[Pokiston]]ning [[Karachi]] hududidagi Nosirobod bozorida ertalab soat 9 dan oldin Numaish Chorangi yaqinidagi ofisiga ketish yo'lida, meva sotib olayotgan paytida oʻldirilgan<ref name="BBC">{{cite web|title=Sunni scholar killed in Karachi|url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/753664.stm|website=BBC News|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref name="UPI">{{cite news|url=https://www.upi.com/Archives/2000/05/18/Muslim-scholars-murder-triggers-violence-in-Pakistan/3860045422490/ |title=Muslim scholar's murder triggers violence in Pakistan|author=Anwar Iqbal|newspaper=United Press International (UPI) news agency|date=18 May 2000|access-date=10 August 2020}}</ref><ref name="albalagh">{{Cite web|url=https://www.albalagh.net/current_affairs/yusuf_ludhianvi.shtml|title=Renowned Scholar Maulana Yusuf Ludhianvi Martyred in Karachi |website=albalagh.net website|date=18 May 2000|access-date=6 August 2020}}</ref><ref>{{Cite journal |date=2021-07-31 |title=Moulana Muhammad Yousuf Ludhyanvi Shaheed ka Adbi Asloob-e-Nigarish {{!}} The Islamic Culture "As-Saqafat-ul Islamia" الثقافة الإسلامية - Research Journal - Sheikh Zayed Islamic Centre, University of Karachi |url=https://www.theislamicculture.com/index.php/tis/article/view/608 |language=en-US}}</ref>. ==Hayoti== Yusuf Ludxiyanviy 1932-yilda [[Panjob (shtat)|Panjob]]ning [[Ludhiana]] tumanidagi Isapur qishlogʻida tugʻilgan<ref name=DailyPakistan/>. Otasi, Alloh Baxsh, amaliy musulmon va diniy yetakchi [[Abdulqodir Roʻypuriy]]ning shogirdi boʻlgan, oʻz qishlogʻining boshligʻi (''number dar'') edi. U boʻlinishdan keyin Pokistonga hijrat qilib, Vaxari tumaniga yaqinadi 335WB qishlogʻiga joylashdi. Yusuf Ludxiyanviy ilk islomiy taʼlimini [[Ludhiana|Ludhiana]]da olgan. U dastlabki taʼlimini Pokistonning [[Moʻlton|Mo'lton]] shahrida, [[Xayr Muhammad Jalondhariy]] rahbarligida yakunlagan va shundan keyin [[Hadis|hadis]]ning yetuk ustoziga aylangan, dastlab [[Faysalobod]] va [[Saxival]]da, keyin esa [[Karachi]]dagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jomiya Ulum-ul-Islomiy]]da dars berdi<ref name=DailyPakistan/>. Yusuf Ludxiyanviy yuzdan ortiq kitob yozgan boʻlib, ular bir necha tillarga tarjima qilingan. ''Aap Kay Masail Aur Unka Hul'' (Hanafiya fiqhida mashhur qoʻllanma hisoblanadi) va ''Ixhtilaf-e-Ummat and Sirat-e-Mustaqeem'' (''Ummatdagi ixtiloflar va Toʻgʻri yoʻl'') uning eng mashhur asarlaridandir<ref name=BBC/><ref name=albalagh/>. U ''Al-Bayyinat'' jurnalining muharriri boʻlishidan tashqari, [[Aalmi Majlis Tahaffuz xatm-i Nubuvvat|Aalmi Majlis Tahaffuz Xatm-e-Nubuvvat]] (Paygʻambarlik xotimligini himoya qilish xalqaro qoʻmitasi) vitse-prezidenti va Iqro maktabining asoschilaridan biri edi<ref name=DailyPakistan/>. U Pokistondagi eng yirik diniy oʻquv yurtlaridan biri boʻlgan Karachi shahridagi [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiya]]da [[Hadis|hadisdan]] dars bergan<ref name=BBC/><ref name=DailyPakistan/>. Diniy ilmi va salohiyati tufayli, [[Muhammad Yusuf Banuriy]], [[Jamiyya Ulum-ul-islomiya|Jamiyya Ulum-ul-Islomiy]] amiri, uni haftalik ''Xatm-e-Nubuvvat'' gazetasi va oylik ''Al-Bayyinat'' jurnalini tahrir qilishga tayinladi<ref name=DailyPakistan/><ref name=albalagh/>. Oʻldirilishidan avval, Yusuf Ludxiyanviy sunniy va shia musulmonlar oʻrtasidagi davom etayotgan zoʻravonlikni toʻxtatish uchun saʼy-harakatlar olib borayotgan edi<ref name=BBC/>. U islomning sunniy mazhabidagi taniqli olim boʻlib, butun Pokiston boʻylab minglab izdoshlariga ega edi. Yuzlab tarafdorlari uning oʻldirilishiga norozilik bildirib, Karachining koʻchalariga chiqishdi. Uning oʻlimi haqidagi xabar kun oxirida Pokiston fond birjasi indeksining pasayishiga ham sabab boʻldi<ref name=UPI/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} [[Turkum:Deobandiylar]] [[Turkum:Islom ulamolari]] m4hvi28pk6zep4zj69qvj4thvxvceou 10 1464808 6312482 2026-10-19T07:37:04Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{asbox | tasvir = Flag of England.svg | tasvirtavsifi = | pix = | andozanomi = England-footy-forward-1890s-stub | oid = | haqidagi = 1890-yillarda tugʻilgan ingliz [[Hujumchi|futbol hiujumchilari]] | maqola = | turkum = 1890-yillarda tugʻilgan ingliz futbol himoyachilariga oid chala maqolalar | turkum1 = | tempsort = * | tempsort1 = | izoh = | demo = | andoza turkumi = Futbol | andoza turkumi1 = | andoza turkumi2 = | andoza turkumi3 = }}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312482 wikitext text/x-wiki {{asbox | tasvir = Flag of England.svg | tasvirtavsifi = | pix = | andozanomi = England-footy-forward-1890s-stub | oid = | haqidagi = 1890-yillarda tugʻilgan ingliz [[Hujumchi|futbol hiujumchilari]] | maqola = | turkum = 1890-yillarda tugʻilgan ingliz futbol himoyachilariga oid chala maqolalar | turkum1 = | tempsort = * | tempsort1 = | izoh = | demo = | andoza turkumi = Futbol | andoza turkumi1 = | andoza turkumi2 = | andoza turkumi3 = }} 8vebweft7a01a6o6fzz2w4a3yk0tva3 0 1464809 6312486 2026-10-19T07:50:09Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = James Abbott | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1892-yil | tavallud_joyi = [[Patrikroft (Angliya)|Patrikroft]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | yillar1 = | klublar1 = Barton Albion | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = | klublar2 = [[Eccles United F.C.|Eccles Borough]] | isht2 =...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312486 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = James Abbott | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1892-yil | tavallud_joyi = [[Patrikroft (Angliya)|Patrikroft]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | yillar1 = | klublar1 = Barton Albion | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = | klublar2 = [[Eccles United F.C.|Eccles Borough]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1913 | klublar3 = [[Manchester City F.C.|Manchester City]] | isht3 = 3 | gollar3 = 2 }} '''James Abbott''' (1892-yilda [[Patrikroft (Angliya)|Patrikroft]] shahrida tugʻilgan) — ingliz sobiq professional futbolchi, „[[Manchester City F.C.|Manchester City]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite book|author=Michael Joyce|title=The Football League player's records 1888 to 1939|date=October 2004 |isbn=1899468676}}</ref>. U Birinchi jahon urushi boshlanishidan oldin „[[Manchester City F.C.|Manchester City]]“ klubi safida yuqori divizionda uchta oʻyinda maydonga tushgan va ikkita gol urgan. 1913-yil sentyabr oyida „[[Sheffield United F.C.|Sheffield United]]“ klubiga qarshi oʻyinda jamoadagi debyut golini kiritgan. U „Barton Albion“ va „[[Eccles United F.C.|Eccles Borough]]“ klublaridagi oʻyinlaridan soʻng „[[Manchester City F.C.|Manchester City]]“ klubiga oʻtgan. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abbott, James}} [[Turkum:1892-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Manchester City F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Eccles United F.C. futbolchilari]] {{England-footy-forward-1890s-stub}} 08fo0uzi1ixbor5fv4if21ks5in3yen 14 1464810 6312487 2026-10-19T07:51:00Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Angliyalik futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312487 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyalik futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] 1rxopfcufqe6ymgy13qrx7e7h0v1s49 14 1464811 6312488 2026-10-19T07:55:45Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Angliya futbol klublari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312488 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Angliya futbol klublari]] dj8tmcjutb0pkz0s0fi8crt120bqtqk 0 1464812 6312490 2026-10-19T08:01:21Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Walter Abbott | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1898-yil 16-dekabr | tavallud_joyi = [[Birmingem]], [[Angliya]] | vafot_sana = 1945-yil (46 yoshda)<ref name=Basson /> | vafot_joyi = [[Birmingem]], [[Angliya]] | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | yillar1 = 191?–1920 | klublar1 = [[Grimsby Town F.C.|Grimsby Town]] | isht1 = 5 | gollar1...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312490 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Walter Abbott | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1898-yil 16-dekabr | tavallud_joyi = [[Birmingem]], [[Angliya]] | vafot_sana = 1945-yil (46 yoshda)<ref name=Basson /> | vafot_joyi = [[Birmingem]], [[Angliya]] | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | yillar1 = 191?–1920 | klublar1 = [[Grimsby Town F.C.|Grimsby Town]] | isht1 = 5 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1920–1921 | klublar2 = [[Chesterfield F.C.|Chesterfield Municipal]] | isht2 = 26 | gollar2 = 5 | yillar3 = 1921–192? | klublar3 = [[Worcester City F.C.|Worcester City]] | isht3 = | gollar3 = 8 | yillar4 = | klublar4 = [[Redditch United F.C.|Redditch]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = | klublar5 = [[Oakengates Athletic F.C.|Oakengates Town]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = | klublar6 = [[Tamworth F.C.|Tamworth Castle]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = | klublar7 = Stewart Street Old Boys | isht7 = | gollar7 = }} '''Walter A. Abbott''' (1898-yil 16-dekabrda [[Birmingem]] shahrida tugʻilgan) — ingliz sobiq professional futbolchi, „[[Grimsby Town F.C.|Grimsby Town]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida toʻp surgan. == Hayoti va faoliyati == Abbott 1898-yil 16-dekabrda Angliyaning [[Birmingem]] shahrida tugʻilgan<ref name=Basson />. [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliya milliy terma jamoasi]] sobiq futbolchisi Walter Abbottning oʻgʻli boʻlgan<ref>{{cite book |first=Tony |last=Matthews |title=Birmingham City: A Complete Record |year=1995 |publisher=Breedon Books |location=Derby |page=68 |isbn=978-1-85983-010-9}}</ref><ref name=Joyce>{{cite book |last=Joyce |first=Michael |title=Football League Players' Records 1888 to 1939 |publisher=SoccerData |location=Nottingham |year=2004 |page=6 |isbn=978-1-899468-67-6}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.britishnewspaperarchive.co.uk/viewer/bl/0000395/19200529/095/0005 |title=Chesterfield sign on more new players |newspaper=Derbyshire Courier |date=29 May 1920 |page=5 |url-access=subscription |via=[[British Newspaper Archive]] |quote=Other new players include Abbott, Grimsby Town, who scored both Grimsby's goals in their two matches against Chesterfield. He is a son of the old Small Heath player.}}</ref><ref name=Basson>{{cite web |url=https://docs.google.com/spreadsheets/d/1yI7iM12WYdupxC-gv90bFs5lyQ5cW6-q/edit?usp=share_link&ouid=115104281188819564453&rtpof=true&sd=true |title=Chesterfield Municipal FC: the non-league players, 1919–21 |website=Sky is Blue |publisher=Stuart Basson |date=18 April 2023 |access-date=22 April 2024}}</ref>. Abbott 1945-yilda 46 yoshida Birmingemda vafot etgan<ref name=Basson />. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Abbott, Walter}} [[Turkum:1898-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1945-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Grimsby Town F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Chesterfield F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Worcester City F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Redditch United F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Oakengates Athletic F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Tamworth F.C. futbolchilari]] {{England-footy-forward-1890s-stub}} 8w80d3wkbcoarhj56d262za8nwjjlf0 14 1464813 6312492 2026-10-19T08:04:08Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312492 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 6312500 6312492 2026-10-19T08:10:19Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312500 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ltg0kwbg0fst4h6c5qwtrtmgv0k25k3 6312508 6312500 2026-10-19T08:11:19Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312508 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 14 1464814 6312493 2026-10-19T08:04:11Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312493 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 6312501 6312493 2026-10-19T08:10:40Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312501 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 14 1464815 6312494 2026-10-19T08:04:15Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312494 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 6312502 6312494 2026-10-19T08:10:46Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312502 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ltg0kwbg0fst4h6c5qwtrtmgv0k25k3 6312503 6312502 2026-10-19T08:10:49Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312503 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 14 1464816 6312495 2026-10-19T08:04:20Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312495 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 6312504 6312495 2026-10-19T08:10:56Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312504 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ltg0kwbg0fst4h6c5qwtrtmgv0k25k3 6312505 6312504 2026-10-19T08:10:59Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312505 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 14 1464817 6312496 2026-10-19T08:04:23Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312496 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 6312506 6312496 2026-10-19T08:11:05Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312506 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ltg0kwbg0fst4h6c5qwtrtmgv0k25k3 6312507 6312506 2026-10-19T08:11:09Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6312507 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 14 1464818 6312497 2026-10-19T08:04:26Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312497 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha Angliyadagi erkak futbolchilar]] bs4vwpj1rye7y2p5gfmtfjbcug45oed 14 1464819 6312498 2026-10-19T08:08:26Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Klublar boʻyicha futbolchilar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312498 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Klublar boʻyicha futbolchilar]] o33j3eihyc9enlkn183ja7okyo0lk7a 6312499 6312498 2026-10-19T08:09:56Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]]ga yoʻnaltirildi 6312499 wikitext text/x-wiki #redirect [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] 13vb38yo0p1llcwk0omro4j65ygux1t 0 1464821 6312536 2026-10-19T09:16:40Z Xumoshox Ismoilova 111327 „'''Rashid Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|مفتی رشید احمد لدھیانوی}}}}; shuningdek '''Muftiy Rashid Ahmad''' nomi bilan tanilgan<ref>{{cite book |title=The Code of Federal Regulations of the United States of America |date=2003 |publisher=[[United States Government Publishing Office]] |location=[[North Capitol Street]] |page=983 |url=https://books.google.com/books?id=lRs7AAAAIAAJ&dq=%22Mufti+Rashid+Ahmad%22&pg=PA9...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312536 wikitext text/x-wiki '''Rashid Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|مفتی رشید احمد لدھیانوی}}}}; shuningdek '''Muftiy Rashid Ahmad''' nomi bilan tanilgan<ref>{{cite book |title=The Code of Federal Regulations of the United States of America |date=2003 |publisher=[[United States Government Publishing Office]] |location=[[North Capitol Street]] |page=983 |url=https://books.google.com/books?id=lRs7AAAAIAAJ&dq=%22Mufti+Rashid+Ahmad%22&pg=PA983 |access-date=26 February 2022}}</ref>; 26-sentabr 1922 — 19-fevral 2002), pokistonlik ulamo va [[Faqih|faqih]] boʻlib, u Ar-Rashid Trust va Jamiya Tur Rashid tashkilotini [[Karachi]] shahrida tashkil etgan. U [[Dorul Ulum Karachi]]ning fiqhiy muassasasi hisoblangan Dorul Ifta Val Irshod boʻlimiga rahbarlik qilgan va ''Anvaar-ar-Rashid'', ''Javohir-ar-Rashid'' hamda ''Allohning isyonkor musulmonlari'' kabi kitoblar yozgan. Uning diniy-huquqiy fatvolari oʻn jilddan iborat ''Ahsan ul-Fatavo'' nomi bilan toʻplangan va nashr etilgan<ref>{{Cite journal |last=Ghani |first=Usman |date=2021-06-30 |title=Religious Research And Evaluation Of Educative, Lexicographic And Guiding Contribution Of Mufti Rasheed Ahmad Ludhyanvi (R.A) |url=https://journalusooluddin.com/index.php/irjdu/article/view/43 |journal=The International Research Journal of Usooluddin |language=en |volume=5 |issue=1 |pages=55–70 |issn=2664-4940}}</ref>. == Hayoti == Rashid Ahmad Ludhianviy oʻzining ustozlari qatorida [[Hussayn Ahmad Madaniy|Husayn Ahmad Madaniy]] ham boʻlgan [[Dorul Ulum Deoband]]dan tahsil olgan<ref name="zahidrashdi">{{cite news|url=http://zahidrashdi.org/1619|author=[[Zahid Ur Rashdi]]|title=حضرت مولانا مفتی رشید احمد لدھیانویؒ|date=15 October 2002|access-date=3 August 2020}}</ref>. == Faoliyati == Ludhianviy taxminan qirq yil davomida Madinatul Ulum, Haydarobod, Jamiya Darul Huda Therhi, [[Jamiya Dorul Ulum (Karachi)]] va Dorul Ifta Val Irshod kabi muassasalarda dars bergan. U Dorul Iftoda taʼlim direktori sifatida xizmat qilgan. U hozirda ''Aid Organization of the Ulema'' deb ataladigan Ar-Rashid Trust ashkilotini tashkil etgan<ref>{{cite web |title=Commission Implementing Regulation (EU) No 895/2013 of 18 September 2013 amending for the 202nd time Council Regulation (EC) No 881/2002 imposing certain specific restrictive measures directed against certain persons and entities associated with the Al Qaida network |url=https://www.legislation.gov.uk/eur/2013/895/annex/adopted?view=plain |website=legislation.gov.uk |access-date=26 February 2022}}</ref><ref name="zahidrashdi1">{{cite news|url=http://zahidrashdi.org/2067|author=[[Zahid Ur Rashdi]]|title=الرشید ٹرسٹ کی فلاحی و رفاہی خدمات|date=13 October 2006|access-date=3 August 2020}}</ref>. Shuningdek, u Karachidagi diniy seminariya boʻlgan Jamiya Tur Rashidga ham asos solgan<ref name="alert">{{cite news|url=https://alert.com.pk/archives/9742|publisher=alert.com.pk|author=محمد حماد اللہ|title=عظیم فقیہ مفتی رشید احمدؒ کے بیٹے مفتی شفیق لدھیانوی سے ملاقات|date=12 April 2020|access-date=3 August 2020|archive-date=19 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819153359/https://alert.com.pk/archives/9742|url-status=dead}}</ref>. == Kitoblari == U 150 dan ortiq kitoblar muallifi hisoblanadi<ref>{{Cite journal|last=Iqbal|first=Tariq|date=2019-12-10|title=LIFE AND SERVICES OF MUFTI RASHEED AHMAD LUDYANVI: حضرت مفتی رشید احمد لدھیانوی ؒ حیات و خدمات|url=http://irjdu.com/index.php/irjdu/article/view/33|journal=The International Research Journal Department of Usooluddin|language=en|volume=3|issue=2|pages=95–106|issn=2664-4940|archive-date=18 February 2023|access-date=22 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20230218212902/http://irjdu.com/index.php/irjdu/article/view/33|url-status=dead}}</ref>, jumladan: * ''Ahsanul Fatava'', oʻzining 10 jildlik [[Fatvo|fatvo]]lar toʻplami<ref name="Aḥsan al-fatāvā">{{cite web|url=https://catalog.hathitrust.org/Search/Home?lookfor=%22A%E1%B8%A5mad,%20Rash%C4%ABd,%201922-%22&type=author&inst=|publisher=hathitrust.org|title=Aḥsan al-fatāvā|access-date=17 April 2020}}</ref><ref name="Fatawa Works in the Urdu Language">{{cite web|url=https://www.central-mosque.com/fiqh/fatwau1.htm|publisher=central-mosque.com|title=Fatawa Works in the Urdu Language|access-date=17 April 2020}}</ref>. * ''Anvaar-ar-Rasheed'' * ''Javohir-ar-Rasheed'' * ''Rasail-ar-Rasheed'' * ''Har tashvishning davosi'' * ''Allohning isyonkor musulmonlari'' == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} liucijb31qanyo3wy0kts36ut4q3vnm 6312539 6312536 2026-10-19T09:22:26Z Xumoshox Ismoilova 111327 6312539 wikitext text/x-wiki {{Infobox religious biography | religion = [[Islom]] | honorific_prefix = [[Bosh Muftiy]] | name = Rashid Ahmad Ludhianviy | native_name = {{Nastaliq|مفتی رشید احمد لدھیانوی}} | image = | image_size = | denomination = [[Sunni Islam|Sunni]] | creed = | birth_date = {{Birth date|df=yes|1922|09|26}} | birth_place = [[Ludhiana]], Panjob, Britaniya Hindistoni | death_date = {{Death date and age|df=yes|2002|02|19|1922|09|26}} | death_place = [[Karachi]], Sindh, Pokiston | office1 = Jamiya Tur Rashid [[Rektor (akademiya)|Rektor]] | term_start1 = 1977 | term_end1 = 2002 | predecessor1 = ''Position established'' | successor1 = [[Mufti Abdul Raheem]] | education = {{bulleted list|[[Dorul Ulum Deoband]]|[[Jamiya Xayrul Madaris]]}} | political_party = {{ubl|[[Jamiyat Ulama-e-Islam]]|[[Majlis-e-Ahror-ul-Islam]]}} | notable_works = ''Ahsan-ul-Fatava'' | jurisprudence = [[Hanafiylik|Hanafiy]] | movement = [[Deobandiy]] | founder = {{bulleted list|[[Aid Organization of the Ulema]]|[[Jamia Tur Rasheed, Karachi]]}} | teacher = {{ubl|[[Hussain Ahmad Madani]]}} | disciples = [[Rafi Usmani]], [[Taqi Usmani]] }} '''Rashid Ahmad Ludhianviy''' ({{Lang-ur|{{Script/Nastaliq|مفتی رشید احمد لدھیانوی}}}}; shuningdek '''Muftiy Rashid Ahmad''' nomi bilan tanilgan<ref>{{cite book |title=The Code of Federal Regulations of the United States of America |date=2003 |publisher=[[United States Government Publishing Office]] |location=[[North Capitol Street]] |page=983 |url=https://books.google.com/books?id=lRs7AAAAIAAJ&dq=%22Mufti+Rashid+Ahmad%22&pg=PA983 |access-date=26 February 2022}}</ref>; 26-sentabr 1922 — 19-fevral 2002), pokistonlik ulamo va [[Faqih|faqih]] boʻlib, u Ar-Rashid Trust va Jamiya Tur Rashid tashkilotini [[Karachi]] shahrida tashkil etgan. U [[Dorul Ulum Karachi]]ning fiqhiy muassasasi hisoblangan Dorul Ifta Val Irshod boʻlimiga rahbarlik qilgan va ''Anvaar-ar-Rashid'', ''Javohir-ar-Rashid'' hamda ''Allohning isyonkor musulmonlari'' kabi kitoblar yozgan. Uning diniy-huquqiy fatvolari oʻn jilddan iborat ''Ahsan ul-Fatavo'' nomi bilan toʻplangan va nashr etilgan<ref>{{Cite journal |last=Ghani |first=Usman |date=2021-06-30 |title=Religious Research And Evaluation Of Educative, Lexicographic And Guiding Contribution Of Mufti Rasheed Ahmad Ludhyanvi (R.A) |url=https://journalusooluddin.com/index.php/irjdu/article/view/43 |journal=The International Research Journal of Usooluddin |language=en |volume=5 |issue=1 |pages=55–70 |issn=2664-4940}}</ref>. == Hayoti == Rashid Ahmad Ludhianviy oʻzining ustozlari qatorida [[Hussayn Ahmad Madaniy|Husayn Ahmad Madaniy]] ham boʻlgan [[Dorul Ulum Deoband]]dan tahsil olgan<ref name="zahidrashdi">{{cite news|url=http://zahidrashdi.org/1619|author=[[Zahid Ur Rashdi]]|title=حضرت مولانا مفتی رشید احمد لدھیانویؒ|date=15 October 2002|access-date=3 August 2020}}</ref>. == Faoliyati == Ludhianviy taxminan qirq yil davomida Madinatul Ulum, Haydarobod, Jamiya Darul Huda Therhi, [[Jamiya Dorul Ulum (Karachi)]] va Dorul Ifta Val Irshod kabi muassasalarda dars bergan. U Dorul Iftoda taʼlim direktori sifatida xizmat qilgan. U hozirda ''Aid Organization of the Ulema'' deb ataladigan Ar-Rashid Trust ashkilotini tashkil etgan<ref>{{cite web |title=Commission Implementing Regulation (EU) No 895/2013 of 18 September 2013 amending for the 202nd time Council Regulation (EC) No 881/2002 imposing certain specific restrictive measures directed against certain persons and entities associated with the Al Qaida network |url=https://www.legislation.gov.uk/eur/2013/895/annex/adopted?view=plain |website=legislation.gov.uk |access-date=26 February 2022}}</ref><ref name="zahidrashdi1">{{cite news|url=http://zahidrashdi.org/2067|author=[[Zahid Ur Rashdi]]|title=الرشید ٹرسٹ کی فلاحی و رفاہی خدمات|date=13 October 2006|access-date=3 August 2020}}</ref>. Shuningdek, u Karachidagi diniy seminariya boʻlgan Jamiya Tur Rashidga ham asos solgan<ref name="alert">{{cite news|url=https://alert.com.pk/archives/9742|publisher=alert.com.pk|author=محمد حماد اللہ|title=عظیم فقیہ مفتی رشید احمدؒ کے بیٹے مفتی شفیق لدھیانوی سے ملاقات|date=12 April 2020|access-date=3 August 2020|archive-date=19 August 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210819153359/https://alert.com.pk/archives/9742|url-status=dead}}</ref>. == Kitoblari == U 150 dan ortiq kitoblar muallifi hisoblanadi<ref>{{Cite journal|last=Iqbal|first=Tariq|date=2019-12-10|title=LIFE AND SERVICES OF MUFTI RASHEED AHMAD LUDYANVI: حضرت مفتی رشید احمد لدھیانوی ؒ حیات و خدمات|url=http://irjdu.com/index.php/irjdu/article/view/33|journal=The International Research Journal Department of Usooluddin|language=en|volume=3|issue=2|pages=95–106|issn=2664-4940|archive-date=18 February 2023|access-date=22 January 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20230218212902/http://irjdu.com/index.php/irjdu/article/view/33|url-status=dead}}</ref>, jumladan: * ''Ahsanul Fatava'', oʻzining 10 jildlik [[Fatvo|fatvo]]lar toʻplami<ref name="Aḥsan al-fatāvā">{{cite web|url=https://catalog.hathitrust.org/Search/Home?lookfor=%22A%E1%B8%A5mad,%20Rash%C4%ABd,%201922-%22&type=author&inst=|publisher=hathitrust.org|title=Aḥsan al-fatāvā|access-date=17 April 2020}}</ref><ref name="Fatawa Works in the Urdu Language">{{cite web|url=https://www.central-mosque.com/fiqh/fatwau1.htm|publisher=central-mosque.com|title=Fatawa Works in the Urdu Language|access-date=17 April 2020}}</ref>. * ''Anvaar-ar-Rasheed'' * ''Javohir-ar-Rasheed'' * ''Rasail-ar-Rasheed'' * ''Har tashvishning davosi'' * ''Allohning isyonkor musulmonlari'' == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi_havolalar}} fajinb4sx8rvtqctybjchhtkt053beg 0 1464822 6312544 2026-10-19T09:35:28Z Oblakulova 111326 „{{Maqbara}} '''Hir Ranjha maqbarasi''' — [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahrida joylashgan XV asrga oid [[Monument|tarixiy yodgorlik]]. Anʼanaviy panjob xalq ogʻzaki ijodidagi „Heer Ranjha“ fojiasi qahramonlari Heer Syal va Dheedo Ranjhaning [[maqbara]]si deb taxmin qilinadi<ref>{{Cite web|url=https://www.youlinmagazine.com/article/the-tomb-of-heer-ranjha-jhang/MTU2OA==|title=The Tomb of Heer Ranjha, Jhang |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312544 wikitext text/x-wiki {{Maqbara}} '''Hir Ranjha maqbarasi''' — [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahrida joylashgan XV asrga oid [[Monument|tarixiy yodgorlik]]. Anʼanaviy panjob xalq ogʻzaki ijodidagi „Heer Ranjha“ fojiasi qahramonlari Heer Syal va Dheedo Ranjhaning [[maqbara]]si deb taxmin qilinadi<ref>{{Cite web|url=https://www.youlinmagazine.com/article/the-tomb-of-heer-ranjha-jhang/MTU2OA==|title=The Tomb of Heer Ranjha, Jhang |first=Sidra |last=Jamil|website=Youlin Magazine}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tribune.com.pk/story/2154195/story-neglect-heer-ranjhas-tomb-shambles|title=A story of neglect: Heer-Ranjha's tomb in shambles|date=February 10, 2020|website=The Express Tribune}}</ref>. „Heer va Ranjha“ dostoni [[Hind yarimoroli]] mashhur boʻlgan bir nechta romantik xalq ogʻzaki ijodi namunalaridan biridir. Ushbu fojiali voqea turli sheʼriy talqinlarda bayon etilgan boʻlib, ularning eng mashhuri [[Voris Shoh]] tomonidan 1766-yilda yozilgan „Heer“ dostonidir<ref>http://apnaorg.com/research-papers/english/paper-9/page-1.shtml, Heer Ranjha, research paper on epic poem written by Waris Shah in 1766 on [[Academy of the Punjab in North America]] website, Retrieved 1 March 2016</ref>. Heerning vatani Jhang boʻlgani uchun, rivoyatga koʻra, Heer va Ranjha shu yerga dafn etilgan. Har yili [[Muharram]] oyida maqbara yonida [[Urs (tasavvuf)|Urs]] marosimi oʻtkaziladi. == Tarixi == Heer va Ranjhaning qaysi davrda yashagani aniq maʼlum emas. Biroq ular XV asrda hozirgi [[Pokiston]] hududidagi [[Panjob]] viloyatida yashagan deb taxmin qilinadi. Maqbaradagi lavhada ularning vafot etgan yili hijriy 876-yil deb koʻrsatilgan boʻlib, bu milodiy 1471-yilga toʻgʻri keladi<ref name="Gazet">{{Cite web|url=http://www.panjabdigilib.org/webuser/searches/displayPage.jsp?ID=1526&page=28&CategoryID=1&Searched=gazetteer|title=Panjab Digital Library - Digitization of Punjab District Gazetteers - Part A - District Jhang|website=www.panjabdigilib.org}}</ref>. Maqbara qachon bunyod etilgani ham aniq emas, ammo Heer va Ranjhaning vafotidan keyin qurilgan deb hisoblanadi. == Meʼmorchiligi == [[File:Heer Ranjha's tombstone.jpg|thumb|250px|Hir Ranjhaning qabr toshi]] Maqbara [[islom meʼmorchiligi]] uslubida qurilgan boʻlib, [[gumbaz]] va toʻrt burchagidagi kichik [[minora]]larga ega. Gumbaz [[ravoq]] boshlanadigan nuqtadan 1 futdan sal koʻproq balandlikka koʻtarilgan, uning tepasida esa kichik gumbazcha mavjud. Heer va Ranjha maqbara ichidagi bitta qabrga dafn etilgan. Qabr koshinlar bilan bezatilgan va marmar qabr toshi bilan belgilangan == Joylashuvi == Maqbara [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahrida Faysalobod yoʻli va temiryoʻl liniyasi yaqinida joylashgan. Shuningdek, yodgorlik Mai Hir maydoni, Navoz Sharif stadioni va yangi sport majmuasiga ham yaqin. == Yana qarang == * [[Layli va Majnun]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Hir Ranjha ziyoratgohi, Jhang}} [[Turkum:Pokistonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Pokistondagi maqbaralar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] ak5b4cej5fc3ezmgvabz33k6jf6gkh6 6312545 6312544 2026-10-19T09:44:44Z Oblakulova 111326 6312545 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Tasvir=Mahi Heer Tomb, Jhang, Punjab.jpg|Asl nomi=Hir Ranjha maqbarasi|Mamlakat=Pokiston|Joylashuvi=[[Panjob]] viloyati <br> [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahri|Tasvir imzosi=[[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahridagi Hir va Ranjha maqbarasi|Koordinatalar={{coord|31|16|31|N|72|20|13|E|display=inline,title}}|Qurila boshladi=milodiy 1471-yil|Qurilib bitkazildi=milodiy 1471-yil|Meʼmoriy uslub=[[Islom meʼmorchiligi]]}} '''Hir Ranjha maqbarasi''' — [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahrida joylashgan XV asrga oid [[Monument|tarixiy yodgorlik]]. Anʼanaviy panjob xalq ogʻzaki ijodining „Hir Ranjha“ fojiasi qahramonlari Hir Syal va Dhido Ranjhaning [[maqbara]]si deb taxmin qilinadi<ref>{{Cite web|url=https://www.youlinmagazine.com/article/the-tomb-of-heer-ranjha-jhang/MTU2OA==|title=The Tomb of Heer Ranjha, Jhang |first=Sidra |last=Jamil|website=Youlin Magazine}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tribune.com.pk/story/2154195/story-neglect-heer-ranjhas-tomb-shambles|title=A story of neglect: Heer-Ranjha's tomb in shambles|date=February 10, 2020|website=The Express Tribune}}</ref>. „Hir va Ranjha“ dostoni Hindiston yarimorolida mashhur boʻlgan bir nechta romantik xalq ogʻzaki ijodi namunalaridan biridir. Ushbu fojiali voqea turli sheʼriy talqinlarda bayon etilgan boʻlib, ularning eng mashhuri [[Voris Shoh]] tomonidan 1766-yilda yozilgan „Hir“ dostonidir<ref>http://apnaorg.com/research-papers/english/paper-9/page-1.shtml, Heer Ranjha, research paper on epic poem written by Waris Shah in 1766 on [[Academy of the Punjab in North America]] website, Retrieved 1 March 2016</ref>. Hirning vatani Jhang boʻlgani uchun rivoyatga koʻra Hir va Ranjha shu yerga dafn etilgan. Har yili [[Muharram]] oyida maqbara yonida [[Urs (tasavvuf)|Urs]] marosimi oʻtkaziladi. == Tarixi == Hir va Ranjhaning qaysi davrda yashagani aniq maʼlum emas. Biroq ular XV asrda hozirgi [[Pokiston]] hududidagi [[Panjob]] viloyatida yashagan deb taxmin qilinadi. Maqbaradagi lavhada ularning vafot etgan yili hijriy 876-yil deb koʻrsatilgan boʻlib, bu milodiy 1471-yilga toʻgʻri keladi<ref name="Gazet">{{Cite web|url=http://www.panjabdigilib.org/webuser/searches/displayPage.jsp?ID=1526&page=28&CategoryID=1&Searched=gazetteer|title=Panjab Digital Library - Digitization of Punjab District Gazetteers - Part A - District Jhang|website=www.panjabdigilib.org}}</ref>. Maqbara qachon bunyod etilgani ham aniq emas, ammo Hir va Ranjhaning vafotidan keyin qurilgan deb hisoblanadi. == Meʼmorchiligi == [[File:Heer Ranjha's tombstone.jpg|thumb|250px|Hir Ranjhaning qabr toshi]] Maqbara [[islom meʼmorchiligi]] uslubida qurilgan boʻlib, [[gumbaz]] va toʻrt burchakda joylashgan kichik [[minora]]larga ega. Gumbaz [[ravoq]] boshlanadigan nuqtadan bir futdan sal koʻproq balandlikka koʻtarilgan, uning tepasida esa kichik gumbazcha mavjud. Hir va Ranjha maqbara ichidagi bitta qabrga dafn etilgan. Qabr koshinlar bilan bezatilgan va ustiga marmar qabr toshi o'rnatilgan. == Joylashuvi == Maqbara [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahri Faysalobod yoʻli va temiryoʻl liniyasi yaqinida joylashgan. Shuningdek, yodgorlik Mai Hir maydoni, Navoz Sharif stadioni va yangi sport majmuasiga ham yaqin. == Yana qarang == * [[Layli va Majnun]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Hir Ranjha ziyoratgohi, Jhang}} [[Turkum:Pokistonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Pokistondagi maqbaralar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] lzkg8xmogowari2b12hd0cuezqj04gq 6312546 6312545 2026-10-19T09:44:58Z Oblakulova 111326 Oblakulova [[Hir Ranjha]] sahifasini [[Hir Ranjha maqbarasi]]ga koʻchirdi 6312545 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Tasvir=Mahi Heer Tomb, Jhang, Punjab.jpg|Asl nomi=Hir Ranjha maqbarasi|Mamlakat=Pokiston|Joylashuvi=[[Panjob]] viloyati <br> [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahri|Tasvir imzosi=[[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahridagi Hir va Ranjha maqbarasi|Koordinatalar={{coord|31|16|31|N|72|20|13|E|display=inline,title}}|Qurila boshladi=milodiy 1471-yil|Qurilib bitkazildi=milodiy 1471-yil|Meʼmoriy uslub=[[Islom meʼmorchiligi]]}} '''Hir Ranjha maqbarasi''' — [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahrida joylashgan XV asrga oid [[Monument|tarixiy yodgorlik]]. Anʼanaviy panjob xalq ogʻzaki ijodining „Hir Ranjha“ fojiasi qahramonlari Hir Syal va Dhido Ranjhaning [[maqbara]]si deb taxmin qilinadi<ref>{{Cite web|url=https://www.youlinmagazine.com/article/the-tomb-of-heer-ranjha-jhang/MTU2OA==|title=The Tomb of Heer Ranjha, Jhang |first=Sidra |last=Jamil|website=Youlin Magazine}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://tribune.com.pk/story/2154195/story-neglect-heer-ranjhas-tomb-shambles|title=A story of neglect: Heer-Ranjha's tomb in shambles|date=February 10, 2020|website=The Express Tribune}}</ref>. „Hir va Ranjha“ dostoni Hindiston yarimorolida mashhur boʻlgan bir nechta romantik xalq ogʻzaki ijodi namunalaridan biridir. Ushbu fojiali voqea turli sheʼriy talqinlarda bayon etilgan boʻlib, ularning eng mashhuri [[Voris Shoh]] tomonidan 1766-yilda yozilgan „Hir“ dostonidir<ref>http://apnaorg.com/research-papers/english/paper-9/page-1.shtml, Heer Ranjha, research paper on epic poem written by Waris Shah in 1766 on [[Academy of the Punjab in North America]] website, Retrieved 1 March 2016</ref>. Hirning vatani Jhang boʻlgani uchun rivoyatga koʻra Hir va Ranjha shu yerga dafn etilgan. Har yili [[Muharram]] oyida maqbara yonida [[Urs (tasavvuf)|Urs]] marosimi oʻtkaziladi. == Tarixi == Hir va Ranjhaning qaysi davrda yashagani aniq maʼlum emas. Biroq ular XV asrda hozirgi [[Pokiston]] hududidagi [[Panjob]] viloyatida yashagan deb taxmin qilinadi. Maqbaradagi lavhada ularning vafot etgan yili hijriy 876-yil deb koʻrsatilgan boʻlib, bu milodiy 1471-yilga toʻgʻri keladi<ref name="Gazet">{{Cite web|url=http://www.panjabdigilib.org/webuser/searches/displayPage.jsp?ID=1526&page=28&CategoryID=1&Searched=gazetteer|title=Panjab Digital Library - Digitization of Punjab District Gazetteers - Part A - District Jhang|website=www.panjabdigilib.org}}</ref>. Maqbara qachon bunyod etilgani ham aniq emas, ammo Hir va Ranjhaning vafotidan keyin qurilgan deb hisoblanadi. == Meʼmorchiligi == [[File:Heer Ranjha's tombstone.jpg|thumb|250px|Hir Ranjhaning qabr toshi]] Maqbara [[islom meʼmorchiligi]] uslubida qurilgan boʻlib, [[gumbaz]] va toʻrt burchakda joylashgan kichik [[minora]]larga ega. Gumbaz [[ravoq]] boshlanadigan nuqtadan bir futdan sal koʻproq balandlikka koʻtarilgan, uning tepasida esa kichik gumbazcha mavjud. Hir va Ranjha maqbara ichidagi bitta qabrga dafn etilgan. Qabr koshinlar bilan bezatilgan va ustiga marmar qabr toshi o'rnatilgan. == Joylashuvi == Maqbara [[Pokiston]]ning [[Panjob]] viloyati [[Jhangmaghiyona|Jhang]] shahri Faysalobod yoʻli va temiryoʻl liniyasi yaqinida joylashgan. Shuningdek, yodgorlik Mai Hir maydoni, Navoz Sharif stadioni va yangi sport majmuasiga ham yaqin. == Yana qarang == * [[Layli va Majnun]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Hir Ranjha ziyoratgohi, Jhang}} [[Turkum:Pokistonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Pokistondagi maqbaralar]] [[Turkum:Islomiy maqbaralar]] lzkg8xmogowari2b12hd0cuezqj04gq 0 1464823 6312547 2026-10-19T09:44:58Z Oblakulova 111326 Oblakulova [[Hir Ranjha]] sahifasini [[Hir Ranjha maqbarasi]]ga koʻchirdi 6312547 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Hir Ranjha maqbarasi]] 3ad8j24j15cr3cw9z1fiejom5j455ji 1 1464824 6312548 2026-10-19T09:45:14Z Oblakulova 111326 „{{Islom loyihasi}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312548 wikitext text/x-wiki {{Islom loyihasi}} n7r8yypldbg8ydz2gcx99ky2f4cvika 3 1464825 6312550 2026-10-19T09:50:23Z Cabayi 43511 Cabayi [[Foydalanuvchi munozarasi:SpeeterL-l]] sahifasini [[Foydalanuvchi munozarasi:QNicewood]]ga koʻchirdi: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/SpeeterL-l|SpeeterL-l]]" to "[[Special:CentralAuth/QNicewood|QNicewood]]" 6312550 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Foydalanuvchi munozarasi:QNicewood]] 89u7k57mz7dl79u1xt97a34q2rxuady 0 1464826 6312551 2026-10-19T10:06:00Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = James Adams | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1896-yil 7-iyul | tavallud_joyi = [[Chesterfield (Derbyshire)|Chesterfield]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = Hujumchi | yillar1 = | klublar1 = Staveley Wesleyans | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = | klublar2 = Lowgates United | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = | klublar3 = Staveley United | isht3 = | go...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312551 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = James Adams | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1896-yil 7-iyul | tavallud_joyi = [[Chesterfield (Derbyshire)|Chesterfield]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = Hujumchi | yillar1 = | klublar1 = Staveley Wesleyans | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = | klublar2 = Lowgates United | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = | klublar3 = Staveley United | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1921 | klublar4 = [[Chesterfield F.C.|Chesterfield]] | isht4 = 6 | gollar4 = 0 | yillar5 = | klublar5 = Staveley Town | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = | klublar6 = [[Matlock Town F.C.|Matlock Town]] | isht6 = | gollar6 = }} '''James Adams''' ([[1896-yil]] [[7-iyul]]da [[Chesterfield (Derbyshire)|Chesterfield]] shahrida tugʻilgan) — ingliz sobiq professional futbolchisi, „[[Chesterfield F.C.|Chesterfield]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite book|author=Michael Joyce|title=The Football League player's records 1888 to 1939|date=October 2004 |isbn=1899468676}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Adams, James}} [[Turkum:1896-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1973-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Chesterfield F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Matlock Town F.C. futbolchilari]] {{England-footy-forward-1890s-stub}} 829zw7odtj8mag3uatmsqc45u8xyjzf 14 1464827 6312552 2026-10-19T10:06:54Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312552 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 0 1464828 6312555 2026-10-19T10:12:55Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Fred Ainsworth | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1894-yil 29-iyun | tavallud_joyi = [[Loughborough]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = Hujumchi | yillar1 = | klublar1 = [[Loughborough F.C.|Loughborough]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1919 | klublar2 = [[Derby County F.C.|Derby County]] | isht2 = 1 | gollar2 = 0 }} '''Fred Ainsworth''' ([[1894-yil]] ...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312555 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Fred Ainsworth | tasvir = | toʻliqism = | tavallud_sana = 1894-yil 29-iyun | tavallud_joyi = [[Loughborough]], [[Angliya]] | vafot_sana = | pozitsiya = Hujumchi | yillar1 = | klublar1 = [[Loughborough F.C.|Loughborough]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1919 | klublar2 = [[Derby County F.C.|Derby County]] | isht2 = 1 | gollar2 = 0 }} '''Fred Ainsworth''' ([[1894-yil]] [[29-iyun]]da [[Loughborough]] shahrida tugʻilgan) — ingliz sobiq professional futbolchisi, „[[Derby County F.C.|Derby County]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida toʻp surgan. Shuningdek, u „[[Loughborough F.C.|Loughborough]]“ klubida ham oʻynagan<ref>{{cite book|author=Michael Joyce|title=The Football League player's records 1888 to 1939|ISBN=1899468676}}</ref>. Futbolchi 1981-yilda vafot etgan. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ainsworth, Fred}} [[Turkum:1894-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1981-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Loughborough F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Derby County F.C. futbolchilari]] {{England-footy-forward-1890s-stub}} c8lx9dy2k5lsc3kmf9zwwddnx2dr0yc 14 1464829 6312556 2026-10-19T10:13:14Z Javoxir Yorqulov 130047 „[[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312556 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Angliyadagi klublar boʻyicha erkak futbolchilari]] ay2epvre4is2a2z9gqkhpb426ulwhgk 0 1464830 6312563 2026-10-19T10:34:34Z Yusuf Toshpulatov 303689 „{{Infobox company | name = AliPos | logo = AliPos logo.png | logo_size = 200px | type = [[Xususiy kompaniya]] | industry = [[Dasturiy ta’minot]], [[HoReCa]] | founded = 2023 | founders = [[Muhammad Ali Akbarov]], [[Komil Hamidov]], [[Jonibek Miralimov]] | headquarters = [[Samarqand]], [[O‘zbekiston]] | products = [[POS]], [[SaaS]], [[CRM]], [[Inventarizatsiya]], [[Analitika]] | website = https://alipos.uz/ }} '''AliPos''' — [[O‘zbekiston]]...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312563 wikitext text/x-wiki {{Infobox company | name = AliPos | logo = AliPos logo.png | logo_size = 200px | type = [[Xususiy kompaniya]] | industry = [[Dasturiy ta’minot]], [[HoReCa]] | founded = 2023 | founders = [[Muhammad Ali Akbarov]], [[Komil Hamidov]], [[Jonibek Miralimov]] | headquarters = [[Samarqand]], [[O‘zbekiston]] | products = [[POS]], [[SaaS]], [[CRM]], [[Inventarizatsiya]], [[Analitika]] | website = https://alipos.uz/ }} '''AliPos''' — [[O‘zbekiston]]da [[HoReCa]] sohasi uchun [[avtomatlashtirish]] va boshqaruv yechimlarini taklif qiluvchi [[SaaS]] platforma. Platforma [[POS]], [[ombor]] boshqaruvi, [[inventarizatsiya]], [[moliyaviy hisobot]], [[statistika]] va [[mijozlar]] analitikasi kabi xizmatlarni birlashtiradi. 2026-yil aprelidagi ma’lumotlarga ko‘ra, AliPos 10 dan ortiq asosiy modul hamda 20 dan ortiq tashqi servis va [[yetkazib berish]] platformalari bilan [[integratsiya]]ga ega bo‘lgan.<ref name="spot2026">{{cite web |url=https://www.spot.uz/ru/2026/04/02/lacafe-alipos/ |title=Два стартапа в сфере ресторанных технологий привлекли $300 тысяч |website=Spot |date=2026-04-02 |language=ru }}</ref> == Tarixi == AliPos’ning shakllanishi 2020–2021-yillarda [[Samarqand]]dagi [[fast-food]] korxonasi uchun [[savdo]] jarayonlarini avtomatlashtirish tizimi ishlab chiqilishi bilan boshlangan. Tizim dastlab [[kassa]] tushumlarini nazorat qilish, [[buyurtma]]larni avtomatlashtirish va kun yakunidagi hisobotlarni shakllantirish ehtiyojlaridan kelib chiqqan. Keyinchalik boshqa [[tadbirkor]]larning qiziqishi ortishi natijasida tizim tayyor xizmat sifatida taklif etila boshlangan.<ref name="kun2026">{{cite web |url=https://www.kun.uz/news/2026/04/30/50-dollarlik-ofis-va-minglab-mijoz-tasodifiy-buyurtmani-katta-biznesga-aylantirgan-samarqandlik-tadbirkor-hikoyasi |title=50 dollarlik ofis va minglab mijoz: tasodifiy buyurtmani katta biznesga aylantirgan samarqandlik tadbirkor hikoyasi |website=Kun.uz |date=2026-04-30 |language=uz }}</ref> AliPos 2023-yilda Muhammad Ali Akbarov, Komil Hamidov va Jonibek Miralimov tomonidan [[asos solingan]]. Loyiha dastlab [[autsorsing]] faoliyati doirasida boshlangan va keyinchalik mustaqil [[dasturiy mahsulot]]ga aylangan.<ref name="pivot2025">{{cite web |url=https://pivot.uz/uz/toliq-shaxsiy-mablag-hisobidan-moliyalashtirilgan-va-3-marta-qayta-ishlangan-startap-alipos-2/ |title=To‘liq shaxsiy mablag‘ hisobidan moliyalashtirilgan va 3 marta qayta ishlangan startap: Alipos |website=Pivot |date=2025-04-01 |language=uz }}</ref> 2023-yil noyabridan kompaniya asosiy e’tiborini AliPos mahsulotiga qaratib, autsorsing modelidan [[SaaS]] modeliga o‘tishni boshlagan.<ref name="kun2026"/> == Faoliyati == AliPos asosan [[restoran]], [[kafe]], [[fast-food]], [[bar]], [[qandolatxona]], [[food court]] va boshqa [[HoReCa]] korxonalarining kundalik faoliyatini avtomatlashtirishga mo‘ljallangan. Platforma savdo jarayonlari, ombor hisobi, inventarizatsiya, moliyaviy nazorat va mijozlar bilan bog‘liq ma’lumotlarni boshqarish imkoniyatlarini taqdim etadi.<ref name="features">{{cite web |url=https://alipos.uz/ru/features |title=AliPos — Features |website=AliPos |language=ru }}</ref> Spot ma’lumotlariga ko‘ra, platforma 10 dan ortiq asosiy modulni hamda 20 dan ortiq tashqi servis va yetkazib berish platformalarini qo‘llab-quvvatlagan.<ref name="spot2026"/> == Mahsulot va xizmatlari == AliPos [[POS]] tizimi orqali savdo va buyurtmalarni boshqarish, [[inventarizatsiya]] orqali mahsulot va zaxiralarni nazorat qilish, [[moliyaviy hisobot]] va [[statistika]] orqali korxona faoliyatini tahlil qilish imkoniyatlarini taqdim etadi. Shuningdek, platformada [[mijozlar]] haqidagi ma’lumotlarni tahlil qilish va turli tashqi servislar bilan [[integratsiya]] qilish funksiyalari mavjud.<ref name="features"/> Platforma [[SaaS]] modeli asosida ishlaydi va foydalanuvchilarga dasturiy xizmatlardan muntazam [[obuna]] asosida foydalanish imkonini beradi.<ref name="kun2026"/> == Foydalanish ko‘lami == 2026-yil aprelidagi ma’lumotlarga ko‘ra, AliPos xizmatlaridan 1 500 dan ortiq [[biznes subyekti]] foydalangan.<ref name="kun2026"/> 2025-yilda esa platformadan 830 dan ortiq korxona foydalangani qayd etilgan.<ref name="startupgarage">{{cite web |url=https://startupgarage.uz/tpost/rsf7ezy6y1-alipos-80000-investitsiya-jalb-qildi |title=AliPos $80,000 investitsiya jalb qildi |website=Startup Garage |language=uz }}</ref> == Investitsiyalar == 2025-yilda AliPos [[AloqaVentures]]dan 80 000 [[AQSh dollari]] miqdorida dastlabki [[investitsiya]] jalb qilgan.<ref name="startupgarage"/> 2026-yil aprelida AliPos “The Pitch Uzbekistan” dasturining birinchi mavsumida qatnashib, Central Asian University va AloqaVentures tomonidan boshqarilayotgan 200 000 AQSh dollari miqdoridagi investitsiya taklifini olgani haqida [[Spot]] va [[Daryo (gazeta)|Daryo]] xabar bergan. O‘sha vaqtda investitsiya taklifi kompleks tekshiruv jarayonida bo‘lgan.<ref name="spot2026"/><ref name="daryo2026">{{cite web |url=https://daryo.uz/en/2026/04/01/samarkand-startup-alipos-secures-200000-investment-on-the-pitch-uzbekistan |title=Samarkand startup AliPos secures $200,000 investment on The Pitch Uzbekistan |website=Daryo |date=2026-04-01 |language=en }}</ref> 2026-yil 29-aprelda AliPos 200 000 AQSh dollari miqdorida navbatdagi investitsiya raundini jalb qilgani haqida [[Pivot]] xabar berdi. Raundga Imkon Ventures rahbarlik qilgan va Nexus Capital Management Angel Club ham unda ishtirok etgan. Pivot ushbu raundda kompaniyaning baholanishini 3,5 million AQSh dollari deb ko‘rsatgan.<ref name="pivot2026investment">{{cite web |url=https://pivot.uz/uz/imkon-ventures-va-nexus-capital-management-angel-club-aliposning-3-5m-baholash-bilan-200k-investitsiya-raundida-ishtirok-etdi/ |title=Imkon Ventures va Nexus Capital Management Angel Club AliPos’ning $3.5M baholash bilan $200K investitsiya raundida ishtirok etdi |website=Pivot |date=2026-04-29 |language=uz }}</ref> == Asoschilari == AliPos Muhammad Ali Akbarov, Komil Hamidov va Jonibek Miralimov tomonidan asos solingan. Pivot ma’lumotlariga ko‘ra, asoschilar dasturiy ta’minot ishlab chiqish, [[C Sharp|C#]], boshqaruv, [[savdo]], [[marketing]] va strategik rivojlanish yo‘nalishlarida tajribaga ega.<ref name="pivot2025"/> == Tashkilot va yuridik ma’lumotlar == AliPos’ning rasmiy maxfiylik siyosatida kompaniya [[O‘zbekiston Respublikasi]]da ro‘yxatdan o‘tgan “ALIPOS” MChJ sifatida ko‘rsatilgan.<ref name="privacy">{{cite web |url=https://alipos.uz/ru/privacy-policy |title=AliPos — Maxfiylik siyosati |website=AliPos |language=ru }}</ref> == Nomining kelib chiqishi == Pivot ma’lumotlariga ko‘ra, “AliPos” nomi Muhammad Ali Akbarov ismidagi “Ali” qismi va [[Point of Sale]] qisqartmasi bo‘lgan “POS” atamasining birikmasidan tashkil topgan.<ref name="pivot2025"/> == Manbalar == {{manbalar}} [[:Turkum:O‘zbekiston kompaniyalari]] [[:Turkum:Samarqand]] [[:Turkum:2023-yilda tashkil etilgan kompaniyalar]] kria6xwhb3xmor71z931bfrfqq7qpwl 0 1464831 6312568 2026-10-19T10:43:53Z AnvarxonM 75105 „{{Futbolchi bilgiqutisi | name = Nicolò Tresoldi | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2004|8|20}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Cagliari}}, Italiya | height = 1.86 m<ref>{{cite web |url=https://www.clubbrugge.be/nl/teams/a-kern/players/nicol%C3%B2-tresoldi |title=Nicolò Tresoldi |publisher=Club Brugge KV |language=nl }}</ref> | position = Hujumchi (futbol)|S...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312568 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Nicolò Tresoldi | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2004|8|20}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Cagliari}}, Italiya | height = 1.86 m<ref>{{cite web |url=https://www.clubbrugge.be/nl/teams/a-kern/players/nicol%C3%B2-tresoldi |title=Nicolò Tresoldi |publisher=Club Brugge KV |language=nl }}</ref> | position = [[Hujumchi (futbol)|Strayker]] | currentclub = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | clubnumber = 7 | youthyears1 = {{0|0000}}—2017 | youthclubs1 = ASD Fontanelle | youthyears2 = 2018—2023 | youthclubs2 = [[Hannover 96]] | yillar1 = 2021—2023 | klublar1 = [[Hannover 96 II]] | isht1 = 11 | gollar1 = 3 | yillar2 = 2022—2025 | klublar2 = [[Hannover 96]] | isht2 = 77 | gollar2 = 14 | yillar3 = 2025— | klublar3 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | isht3 = 48 | gollar3 = 23 | milliyyillar1 = 2022—2023 | milliyjamoa1 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Germaniya U19]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = 3 | milliyyillar2 = 2023— | milliyjamoa2 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Germaniya U21]] | milliyisht2 = 27 | milliygollar2 = 16 | club-update = 20:16, 10 October 2026 (UTC) | nationalteam-update = 18:45, 6 October 2026 (UTC) | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|football]]}} {{MedalCountry|{{fb|GER}}}} {{MedalCompetition|[[UEFA European Under-21 Championship]]}} {{Medal|RU|[[2025 UEFA European Under-21 Championship|2025 Slovakia]]|}} }} '''Nicolò Tresoldi''' (2004-yil 20-avgustda tugʻilgan) — germaniyalik [[futbolchi]], Belgiya Pro-ligasining „[[Club Brugge KV|Club Brugge]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. [[Italiya]]da tugʻilgan boʻlishiga qaramay, u [[Germaniya]]ning [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasi]] sharafini himoya qiladi. == Yoshligi == [[Sardiniya]]ning [[Cagliari|Kalyari]] shahrida tugʻilgan<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Hannover 96 {{!}} 2. Bundesliga {{!}} 2022/23 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=19 July 2022 |website=kicker |language=de-DE}}</ref> Tresoldi keyinchalik oilasi bilan Gubbio shahriga koʻchib oʻtgan. U yerda [[futbol]] va [[tennis]] bilan shugʻullana boshlagan va yakunda futbolni tanlagan<ref name="Vivo Gubbio">{{Cite web |last=Boccucci |first=Massimo |date=16 July 2022 |title=Esordio da brividi per Nicolò Tresoldi a Kaiserslautern con l'Hannover 96 in Bundesliga 2 davanti a 41mila spettatori |url=https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |access-date=19 July 2022 |website=Vivo Gubbio |language=it-IT |archive-date=21 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231121182941/https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |url-status=dead }}</ref>. Uning otasi [[italiyalik]], onasi esa asli italiyalik ([[Bergamo|bergamolik]]) boʻlgan argentinalikdir. Otasi {{Ill|Emanuele Tresoldi|it|WD=}} ham futbolchi boʻlgan<ref name=":0" /><ref>{{cite web |url=https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |title=Torjäger der Zukunft: So lobt Tarnat das 96-Sturmtalent Tresoldi |website=sportbuzzer.de |publisher=Sportbuzzer |date=7 January 2022 |access-date=15 July 2022 |language=de |archive-date=15 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715211213/https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://balonlatino.net/nicolo-tresoldi-hannover-96/|title=Nicolo Tresoldi, el ítalo-argentino que juega en el Hannover 96|first=Martin|last=Canaves|date=28 October 2022|website=Balón Latino}}</ref>. Tresoldi onasining ishi sababli 13 yoshida oilasi bilan Germaniyaning Gannover shahriga koʻchib oʻtishidan oldin, Italiyaning bir qator nufuzli klublaridan koʻrikdan oʻtish taklifini olgan edi. Shundan soʻng u „Gannover 96“ klubining yoshlar akademiyasiga qabul qilindi<ref name="Vivo Gubbio" /><ref name=":0" /><ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == Tresoldi xalqaro uchrashuvlarda Italiya, Argentina yoki Germaniya terma jamoalaridan birining sharafini himoya qilish huquqiga ega<ref name=":0">{{Cite web |last=Brunetti |first=Giacomo |date=26 October 2022 |title=Nicolò Tresoldi: "Dalla nazionale di tennis alla numero 9 della Germania" |url=https://www.cronachedispogliatoio.it/nicolo-tresoldi-intervista-cronache/ |access-date=31 October 2022 |website=Cronache di spogliatoio |language=it-IT}}</ref>. 2022-yil 25-oktyabrda Tresoldi Germaniyaning 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar terma jamoasi safida Ispaniyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida (0:1 hisobidagi magʻlubiyat) oʻz debyutini oʻtkazgan<ref>{{cite web |url=https://www.haz.de/sport/regional/hannovers-nationalspieler-96-stuermer-tresoldi-stark-gegen-spanien-7ZWAH6XQMDHU5S3HHF4JFBW23M.html |title=Hannovers neuer Nationalspieler – 96-Stürmer Tresoldi stark gegen Spanien |website=haz.de |publisher=[[Hannoversche Allgemeine Zeitung]] |date=25 October 2022 |access-date=25 October 2022 |language=de |url-access=subscription}}</ref> Shuningdek, Tresoldi 2025-yilgi 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi UEFA Yevropa chempionatida ham ishtirok etgan. Musobaqa davomida u hujum chizigʻida jamoadoshlari Nik Voltemade va Nelson Vayper bilan birgalikda toʻp surgan. U turnir davomida bitta gol urib, jamoasi bilan finalgacha yetib borgan, biroq hal qiluvchi bahsda uning jamoasi Angliyaga 2:3 hisobida imkoniyatni boy bergan<ref>{{Cite web |title=Deutschland U-21 Kader |url=https://www.kicker.de/deutschland-u-21/kader |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref><ref>{{Cite web |title=U21-EM Torjäger |url=https://www.kicker.de/u21-em/torjaeger#google_vignette |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref>. Italiya 2026-yilgi FIFA Jahon chempionatiga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagach<ref>{{Cite news |date=2026-03-31 |title=Aus im Elfmeterschießen – Italien verpasst zum dritten Mal in Folge die WM-Endrunde |url=https://www.spiegel.de/sport/fussball/fussball-wm-2026-italien-verpasst-endrunde-tuerkei-schweden-und-tschechien-qualifiziert-a-8e92bff8-bb8f-486c-99b9-908cfe3f35b2 |access-date=2026-05-22 |work=Der Spiegel |language=de |issn=2195-1349}}</ref> hamda Tresoldi „Bryugge“ safidagi debyut mavsumida 20 ta gol va sakkizta golli uzatmani oʻz hisobiga yozdirib qoʻygach<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Club Brügge {{!}} Jupiler Pro League — Meisterrunde {{!}} 2026 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=2026-05-22 |website=kicker |language=de-DE}}</ref>, Yulian Nagelsmann uni Germaniyaning Jahon chempionati uchun qaydnomasiga kiritishiga bir bahya qolgan. Murabbiy Tresoldi Germaniya terma jamoasiga foydasi tegishi mumkin boʻlgan klassik „toʻqqizinchi raqam“ ekanligini taʼkidlagan. Biroq, taktik sabablarga koʻra Nagelsmann undan koʻra boshqa hujumchilarni afzal bilgan va Tresoldining „vaqti hali kelishini“ qoʻshimcha qilgan<ref>{{Cite web |last=Federico |first=Daniel del |date=2026-05-21 |title=Überraschung: Tresoldi verpasst WM-Teilnahme nur knapp |url=https://www.fussballtransfers.com/a3768004285351050989-ueberraschung-tresoldi-verpasst-wm-teilnahme-nur-knapp |access-date=2026-05-22 |website=Fussball Transfers |language=de}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Tresoldi toʻrtta tilda — italyan, nemis, ingliz va ispan tillarida ravon soʻzlasha oladi<ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{DFB}} * {{Kicker}} * {{Soccerway}} {{Club Brugge KV tarkibi}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Tresoldi, Nicolo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Germaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Germaniya yoshlar milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Germaniya 21 yoshgacha milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Naturalized citizens of Germany]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:2. Bundesliga futbolchilari]] [[Turkum:Regionalliga futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 II futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]] [[Turkum:Club Brugge KV futbolchilari]] [[Turkum:Germaniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] 839ilpexi34qv4um14ilutcu227ffxr 6312571 6312568 2026-10-19T10:46:31Z AnvarxonM 75105 /* Yoshligi */ 6312571 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Nicolò Tresoldi | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2004|8|20}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Cagliari}}, Italiya | height = 1.86 m<ref>{{cite web |url=https://www.clubbrugge.be/nl/teams/a-kern/players/nicol%C3%B2-tresoldi |title=Nicolò Tresoldi |publisher=Club Brugge KV |language=nl }}</ref> | position = [[Hujumchi (futbol)|Strayker]] | currentclub = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | clubnumber = 7 | youthyears1 = {{0|0000}}—2017 | youthclubs1 = ASD Fontanelle | youthyears2 = 2018—2023 | youthclubs2 = [[Hannover 96]] | yillar1 = 2021—2023 | klublar1 = [[Hannover 96 II]] | isht1 = 11 | gollar1 = 3 | yillar2 = 2022—2025 | klublar2 = [[Hannover 96]] | isht2 = 77 | gollar2 = 14 | yillar3 = 2025— | klublar3 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | isht3 = 48 | gollar3 = 23 | milliyyillar1 = 2022—2023 | milliyjamoa1 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Germaniya U19]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = 3 | milliyyillar2 = 2023— | milliyjamoa2 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Germaniya U21]] | milliyisht2 = 27 | milliygollar2 = 16 | club-update = 20:16, 10 October 2026 (UTC) | nationalteam-update = 18:45, 6 October 2026 (UTC) | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|football]]}} {{MedalCountry|{{fb|GER}}}} {{MedalCompetition|[[UEFA European Under-21 Championship]]}} {{Medal|RU|[[2025 UEFA European Under-21 Championship|2025 Slovakia]]|}} }} '''Nicolò Tresoldi''' (2004-yil 20-avgustda tugʻilgan) — germaniyalik [[futbolchi]], Belgiya Pro-ligasining „[[Club Brugge KV|Club Brugge]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. [[Italiya]]da tugʻilgan boʻlishiga qaramay, u [[Germaniya]]ning [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasi]] sharafini himoya qiladi. == Yoshligi == [[Sardiniya]]ning [[Cagliari|Kalyari]] shahrida tugʻilgan<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Hannover 96 {{!}} 2. Bundesliga {{!}} 2022/23 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=19 July 2022 |website=kicker |language=de-DE}}</ref> Tresoldi keyinchalik oilasi bilan Gubbio shahriga koʻchib oʻtgan. U yerda [[futbol]] va [[tennis]] bilan shugʻullana boshlagan va yakunda futbolni tanlagan<ref name="Vivo Gubbio">{{Cite web |last=Boccucci |first=Massimo |date=16 July 2022 |title=Esordio da brividi per Nicolò Tresoldi a Kaiserslautern con l'Hannover 96 in Bundesliga 2 davanti a 41mila spettatori |url=https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |access-date=19 July 2022 |website=Vivo Gubbio |language=it-IT |archive-date=21 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231121182941/https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |url-status=dead }}</ref>. Uning otasi [[italiyalik]], onasi esa asli italiyalik ([[Bergamo|bergamolik]]) boʻlgan argentinalikdir. Otasi {{Ill|Emanuele Tresoldi|it|WD=}} ham futbolchi boʻlgan<ref name=":0" /><ref>{{cite web |url=https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |title=Torjäger der Zukunft: So lobt Tarnat das 96-Sturmtalent Tresoldi |website=sportbuzzer.de |publisher=Sportbuzzer |date=7 January 2022 |access-date=15 July 2022 |language=de |archive-date=15 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715211213/https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://balonlatino.net/nicolo-tresoldi-hannover-96/|title=Nicolo Tresoldi, el ítalo-argentino que juega en el Hannover 96|first=Martin|last=Canaves|date=28 October 2022|website=Balón Latino}}</ref>. Tresoldi onasining ishi sababli 13 yoshida oilasi bilan [[Germaniya]]ning [[Hannover]] shahriga koʻchib oʻtishidan oldin, Italiyaning bir qator nufuzli klublaridan koʻrikdan oʻtish taklifini olgan edi. Shundan soʻng u „[[Hannover 96]]“ klubining yoshlar akademiyasiga qabul qilingan<ref name="Vivo Gubbio" /><ref name=":0" /><ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == Tresoldi xalqaro uchrashuvlarda Italiya, Argentina yoki Germaniya terma jamoalaridan birining sharafini himoya qilish huquqiga ega<ref name=":0">{{Cite web |last=Brunetti |first=Giacomo |date=26 October 2022 |title=Nicolò Tresoldi: "Dalla nazionale di tennis alla numero 9 della Germania" |url=https://www.cronachedispogliatoio.it/nicolo-tresoldi-intervista-cronache/ |access-date=31 October 2022 |website=Cronache di spogliatoio |language=it-IT}}</ref>. 2022-yil 25-oktyabrda Tresoldi Germaniyaning 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar terma jamoasi safida Ispaniyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvida (0:1 hisobidagi magʻlubiyat) oʻz debyutini oʻtkazgan<ref>{{cite web |url=https://www.haz.de/sport/regional/hannovers-nationalspieler-96-stuermer-tresoldi-stark-gegen-spanien-7ZWAH6XQMDHU5S3HHF4JFBW23M.html |title=Hannovers neuer Nationalspieler – 96-Stürmer Tresoldi stark gegen Spanien |website=haz.de |publisher=[[Hannoversche Allgemeine Zeitung]] |date=25 October 2022 |access-date=25 October 2022 |language=de |url-access=subscription}}</ref> Shuningdek, Tresoldi 2025-yilgi 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi UEFA Yevropa chempionatida ham ishtirok etgan. Musobaqa davomida u hujum chizigʻida jamoadoshlari Nik Voltemade va Nelson Vayper bilan birgalikda toʻp surgan. U turnir davomida bitta gol urib, jamoasi bilan finalgacha yetib borgan, biroq hal qiluvchi bahsda uning jamoasi Angliyaga 2:3 hisobida imkoniyatni boy bergan<ref>{{Cite web |title=Deutschland U-21 Kader |url=https://www.kicker.de/deutschland-u-21/kader |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref><ref>{{Cite web |title=U21-EM Torjäger |url=https://www.kicker.de/u21-em/torjaeger#google_vignette |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref>. Italiya 2026-yilgi FIFA Jahon chempionatiga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagach<ref>{{Cite news |date=2026-03-31 |title=Aus im Elfmeterschießen – Italien verpasst zum dritten Mal in Folge die WM-Endrunde |url=https://www.spiegel.de/sport/fussball/fussball-wm-2026-italien-verpasst-endrunde-tuerkei-schweden-und-tschechien-qualifiziert-a-8e92bff8-bb8f-486c-99b9-908cfe3f35b2 |access-date=2026-05-22 |work=Der Spiegel |language=de |issn=2195-1349}}</ref> hamda Tresoldi „Bryugge“ safidagi debyut mavsumida 20 ta gol va sakkizta golli uzatmani oʻz hisobiga yozdirib qoʻygach<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Club Brügge {{!}} Jupiler Pro League — Meisterrunde {{!}} 2026 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=2026-05-22 |website=kicker |language=de-DE}}</ref>, Yulian Nagelsmann uni Germaniyaning Jahon chempionati uchun qaydnomasiga kiritishiga bir bahya qolgan. Murabbiy Tresoldi Germaniya terma jamoasiga foydasi tegishi mumkin boʻlgan klassik „toʻqqizinchi raqam“ ekanligini taʼkidlagan. Biroq, taktik sabablarga koʻra Nagelsmann undan koʻra boshqa hujumchilarni afzal bilgan va Tresoldining „vaqti hali kelishini“ qoʻshimcha qilgan<ref>{{Cite web |last=Federico |first=Daniel del |date=2026-05-21 |title=Überraschung: Tresoldi verpasst WM-Teilnahme nur knapp |url=https://www.fussballtransfers.com/a3768004285351050989-ueberraschung-tresoldi-verpasst-wm-teilnahme-nur-knapp |access-date=2026-05-22 |website=Fussball Transfers |language=de}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Tresoldi toʻrtta tilda — italyan, nemis, ingliz va ispan tillarida ravon soʻzlasha oladi<ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{DFB}} * {{Kicker}} * {{Soccerway}} {{Club Brugge KV tarkibi}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Tresoldi, Nicolo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Germaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Germaniya yoshlar milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Germaniya 21 yoshgacha milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Naturalized citizens of Germany]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:2. Bundesliga futbolchilari]] [[Turkum:Regionalliga futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 II futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]] [[Turkum:Club Brugge KV futbolchilari]] [[Turkum:Germaniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] 5p00jwd3qq8t8lymyact4j17umrea6m 6312575 6312571 2026-10-19T10:51:02Z AnvarxonM 75105 /* Terma jamoadagi faoliyati */ 6312575 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Nicolò Tresoldi | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2004|8|20}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Cagliari}}, Italiya | height = 1.86 m<ref>{{cite web |url=https://www.clubbrugge.be/nl/teams/a-kern/players/nicol%C3%B2-tresoldi |title=Nicolò Tresoldi |publisher=Club Brugge KV |language=nl }}</ref> | position = [[Hujumchi (futbol)|Strayker]] | currentclub = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | clubnumber = 7 | youthyears1 = {{0|0000}}—2017 | youthclubs1 = ASD Fontanelle | youthyears2 = 2018—2023 | youthclubs2 = [[Hannover 96]] | yillar1 = 2021—2023 | klublar1 = [[Hannover 96 II]] | isht1 = 11 | gollar1 = 3 | yillar2 = 2022—2025 | klublar2 = [[Hannover 96]] | isht2 = 77 | gollar2 = 14 | yillar3 = 2025— | klublar3 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | isht3 = 48 | gollar3 = 23 | milliyyillar1 = 2022—2023 | milliyjamoa1 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Germaniya U19]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = 3 | milliyyillar2 = 2023— | milliyjamoa2 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Germaniya U21]] | milliyisht2 = 27 | milliygollar2 = 16 | club-update = 20:16, 10 October 2026 (UTC) | nationalteam-update = 18:45, 6 October 2026 (UTC) | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|football]]}} {{MedalCountry|{{fb|GER}}}} {{MedalCompetition|[[UEFA European Under-21 Championship]]}} {{Medal|RU|[[2025 UEFA European Under-21 Championship|2025 Slovakia]]|}} }} '''Nicolò Tresoldi''' (2004-yil 20-avgustda tugʻilgan) — germaniyalik [[futbolchi]], Belgiya Pro-ligasining „[[Club Brugge KV|Club Brugge]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. [[Italiya]]da tugʻilgan boʻlishiga qaramay, u [[Germaniya]]ning [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasi]] sharafini himoya qiladi. == Yoshligi == [[Sardiniya]]ning [[Cagliari|Kalyari]] shahrida tugʻilgan<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Hannover 96 {{!}} 2. Bundesliga {{!}} 2022/23 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=19 July 2022 |website=kicker |language=de-DE}}</ref> Tresoldi keyinchalik oilasi bilan Gubbio shahriga koʻchib oʻtgan. U yerda [[futbol]] va [[tennis]] bilan shugʻullana boshlagan va yakunda futbolni tanlagan<ref name="Vivo Gubbio">{{Cite web |last=Boccucci |first=Massimo |date=16 July 2022 |title=Esordio da brividi per Nicolò Tresoldi a Kaiserslautern con l'Hannover 96 in Bundesliga 2 davanti a 41mila spettatori |url=https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |access-date=19 July 2022 |website=Vivo Gubbio |language=it-IT |archive-date=21 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231121182941/https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |url-status=dead }}</ref>. Uning otasi [[italiyalik]], onasi esa asli italiyalik ([[Bergamo|bergamolik]]) boʻlgan argentinalikdir. Otasi {{Ill|Emanuele Tresoldi|it|WD=}} ham futbolchi boʻlgan<ref name=":0" /><ref>{{cite web |url=https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |title=Torjäger der Zukunft: So lobt Tarnat das 96-Sturmtalent Tresoldi |website=sportbuzzer.de |publisher=Sportbuzzer |date=7 January 2022 |access-date=15 July 2022 |language=de |archive-date=15 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715211213/https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://balonlatino.net/nicolo-tresoldi-hannover-96/|title=Nicolo Tresoldi, el ítalo-argentino que juega en el Hannover 96|first=Martin|last=Canaves|date=28 October 2022|website=Balón Latino}}</ref>. Tresoldi onasining ishi sababli 13 yoshida oilasi bilan [[Germaniya]]ning [[Hannover]] shahriga koʻchib oʻtishidan oldin, Italiyaning bir qator nufuzli klublaridan koʻrikdan oʻtish taklifini olgan edi. Shundan soʻng u „[[Hannover 96]]“ klubining yoshlar akademiyasiga qabul qilingan<ref name="Vivo Gubbio" /><ref name=":0" /><ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == Tresoldi xalqaro uchrashuvlarda [[Italiya]], [[Argentina]] yoki [[Germaniya]] terma jamoalaridan birining sharafini himoya qilish huquqiga ega<ref name=":0">{{Cite web |last=Brunetti |first=Giacomo |date=26 October 2022 |title=Nicolò Tresoldi: "Dalla nazionale di tennis alla numero 9 della Germania" |url=https://www.cronachedispogliatoio.it/nicolo-tresoldi-intervista-cronache/ |access-date=31 October 2022 |website=Cronache di spogliatoio |language=it-IT}}</ref>. 2022-yil 25-oktyabrda Tresoldi Germaniyaning 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar terma jamoasi safida [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Ispaniya]]ga qarshi [[oʻrtoqlik uchrashuvi]]da (0:1 hisobidagi magʻlubiyat) oʻz debyutini oʻtkazgan<ref>{{cite web |url=https://www.haz.de/sport/regional/hannovers-nationalspieler-96-stuermer-tresoldi-stark-gegen-spanien-7ZWAH6XQMDHU5S3HHF4JFBW23M.html |title=Hannovers neuer Nationalspieler – 96-Stürmer Tresoldi stark gegen Spanien |website=haz.de |publisher=[[Hannoversche Allgemeine Zeitung]] |date=25 October 2022 |access-date=25 October 2022 |language=de |url-access=subscription}}</ref> Shuningdek, Tresoldi 2025-yilgi 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi UEFA Yevropa chempionatida ham ishtirok etgan. Musobaqa davomida u hujum chizigʻida jamoadoshlari [[Nick Woltemade]] va [[Nelson Weiper]] bilan birgalikda toʻp surgan. U turnir davomida bitta gol urib, jamoasi bilan finalgacha yetib borgan, biroq hal qiluvchi bahsda uning jamoasi [[Angliya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Angliya]]ga 2:3 hisobida imkoniyatni boy bergan<ref>{{Cite web |title=Deutschland U-21 Kader |url=https://www.kicker.de/deutschland-u-21/kader |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref><ref>{{Cite web |title=U21-EM Torjäger |url=https://www.kicker.de/u21-em/torjaeger#google_vignette |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref>. [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati|2026-yilgi]] [[Futbol boʻyicha jahon chempionati|FIFA Jahon chempionati]]ga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagach<ref>{{Cite news |date=2026-03-31 |title=Aus im Elfmeterschießen – Italien verpasst zum dritten Mal in Folge die WM-Endrunde |url=https://www.spiegel.de/sport/fussball/fussball-wm-2026-italien-verpasst-endrunde-tuerkei-schweden-und-tschechien-qualifiziert-a-8e92bff8-bb8f-486c-99b9-908cfe3f35b2 |access-date=2026-05-22 |work=Der Spiegel |language=de |issn=2195-1349}}</ref> hamda Tresoldi „Bryugge“ safidagi debyut mavsumida 20 ta gol va sakkizta golli uzatmani oʻz hisobiga yozdirib qoʻygach<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Club Brügge {{!}} Jupiler Pro League — Meisterrunde {{!}} 2026 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=2026-05-22 |website=kicker |language=de-DE}}</ref>, [[Julian Nagelsmann]] uni [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]]ning Jahon chempionati uchun qaydnomasiga kiritishiga bir bahya qolgan. Murabbiy Tresoldi Germaniya terma jamoasiga foydasi tegishi mumkin boʻlgan klassik „toʻqqizinchi raqam“ ekanligini taʼkidlagan. Biroq, taktik sabablarga koʻra Nagelsmann undan koʻra boshqa hujumchilarni afzal bilgan va Tresoldining „vaqti hali kelishini“ qoʻshimcha qilgan<ref>{{Cite web |last=Federico |first=Daniel del |date=2026-05-21 |title=Überraschung: Tresoldi verpasst WM-Teilnahme nur knapp |url=https://www.fussballtransfers.com/a3768004285351050989-ueberraschung-tresoldi-verpasst-wm-teilnahme-nur-knapp |access-date=2026-05-22 |website=Fussball Transfers |language=de}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Tresoldi toʻrtta tilda — italyan, nemis, ingliz va ispan tillarida ravon soʻzlasha oladi<ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{DFB}} * {{Kicker}} * {{Soccerway}} {{Club Brugge KV tarkibi}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Tresoldi, Nicolo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Germaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Germaniya yoshlar milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Germaniya 21 yoshgacha milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Naturalized citizens of Germany]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:2. Bundesliga futbolchilari]] [[Turkum:Regionalliga futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 II futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]] [[Turkum:Club Brugge KV futbolchilari]] [[Turkum:Germaniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] ig34b4fzlo4vsoa4k6ml3qy9hhibbpr 6312593 6312575 2026-10-19T11:04:01Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6312593 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Nicolò Tresoldi | image = | birth_date = {{Birth date and age|df=yes|2004|8|20}} | birth_place = {{tavalludJoyi|Cagliari}}, Italiya | height = 1.86 m<ref>{{cite web |url=https://www.clubbrugge.be/nl/teams/a-kern/players/nicol%C3%B2-tresoldi |title=Nicolò Tresoldi |publisher=Club Brugge KV |language=nl }}</ref> | position = [[Hujumchi (futbol)|Strayker]] | currentclub = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | clubnumber = 7 | youthyears1 = {{0|0000}}—2017 | youthclubs1 = ASD Fontanelle | youthyears2 = 2018—2023 | youthclubs2 = [[Hannover 96]] | yillar1 = 2021—2023 | klublar1 = [[Hannover 96 II]] | isht1 = 11 | gollar1 = 3 | yillar2 = 2022—2025 | klublar2 = [[Hannover 96]] | isht2 = 77 | gollar2 = 14 | yillar3 = 2025— | klublar3 = [[Club Brugge KV|Club Brugge]] | isht3 = 48 | gollar3 = 23 | milliyyillar1 = 2022—2023 | milliyjamoa1 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Germaniya U19]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = 3 | milliyyillar2 = 2023— | milliyjamoa2 = [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Germaniya U21]] | milliyisht2 = 27 | milliygollar2 = 16 | club-update = 20:16, 10 October 2026 (UTC) | nationalteam-update = 18:45, 6 October 2026 (UTC) | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|football]]}} {{MedalCountry|{{fb|GER}}}} {{MedalCompetition|[[UEFA European Under-21 Championship]]}} {{Medal|RU|[[2025 UEFA European Under-21 Championship|2025 Slovakia]]|}} }} '''Nicolò Tresoldi''' (2004-yil 20-avgustda tugʻilgan) — germaniyalik [[futbolchi]], Belgiya Pro-ligasining „[[Club Brugge KV|Club Brugge]]“ klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. [[Italiya]]da tugʻilgan boʻlishiga qaramay, u [[Germaniya]]ning [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|21 yoshgacha boʻlganlar terma jamoasi]] sharafini himoya qiladi. == Yoshligi == [[Sardiniya]]ning [[Cagliari|Kalyari]] shahrida tugʻilgan<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Hannover 96 {{!}} 2. Bundesliga {{!}} 2022/23 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=19 July 2022 |website=kicker |language=de-DE}}</ref> Tresoldi keyinchalik oilasi bilan Gubbio shahriga koʻchib oʻtgan. U yerda [[futbol]] va [[tennis]] bilan shugʻullana boshlagan va yakunda futbolni tanlagan<ref name="Vivo Gubbio">{{Cite web |last=Boccucci |first=Massimo |date=16 July 2022 |title=Esordio da brividi per Nicolò Tresoldi a Kaiserslautern con l'Hannover 96 in Bundesliga 2 davanti a 41mila spettatori |url=https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |access-date=19 July 2022 |website=Vivo Gubbio |language=it-IT |archive-date=21 November 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231121182941/https://www.vivogubbio.com/2022/07/16/esordio-da-brividi-per-nicolo-tresoldi-a-kaiserslautern-con-lhannover-96-in-bundesliga-2-davanti-a-41mila-spettatori/ |url-status=dead }}</ref>. Uning otasi [[italiyalik]], onasi esa asli italiyalik ([[Bergamo|bergamolik]]) boʻlgan argentinalikdir. Otasi {{Ill|Emanuele Tresoldi|it|WD=}} ham futbolchi boʻlgan<ref name=":0" /><ref>{{cite web |url=https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |title=Torjäger der Zukunft: So lobt Tarnat das 96-Sturmtalent Tresoldi |website=sportbuzzer.de |publisher=Sportbuzzer |date=7 January 2022 |access-date=15 July 2022 |language=de |archive-date=15 July 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220715211213/https://www.sportbuzzer.de/artikel/torjager-michael-tarnat-hannover-96-sturmtalent-tresoldi/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|url=https://balonlatino.net/nicolo-tresoldi-hannover-96/|title=Nicolo Tresoldi, el ítalo-argentino que juega en el Hannover 96|first=Martin|last=Canaves|date=28 October 2022|website=Balón Latino}}</ref>. Tresoldi onasining ishi sababli 13 yoshida oilasi bilan [[Germaniya]]ning [[Hannover]] shahriga koʻchib oʻtishidan oldin, Italiyaning bir qator nufuzli klublaridan koʻrikdan oʻtish taklifini olgan edi. Shundan soʻng u „[[Hannover 96]]“ klubining yoshlar akademiyasiga qabul qilingan<ref name="Vivo Gubbio" /><ref name=":0" /><ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == Tresoldi xalqaro uchrashuvlarda [[Italiya]], [[Argentina]] yoki [[Germaniya]] terma jamoalaridan birining sharafini himoya qilish huquqiga ega<ref name=":0">{{Cite web |last=Brunetti |first=Giacomo |date=26 October 2022 |title=Nicolò Tresoldi: "Dalla nazionale di tennis alla numero 9 della Germania" |url=https://www.cronachedispogliatoio.it/nicolo-tresoldi-intervista-cronache/ |access-date=31 October 2022 |website=Cronache di spogliatoio |language=it-IT}}</ref>. 2022-yil 25-oktyabrda Tresoldi Germaniyaning 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar terma jamoasi safida [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi (19 yoshgacha)|Ispaniya]]ga qarshi [[oʻrtoqlik uchrashuvi]]da (0:1 hisobidagi magʻlubiyat) oʻz debyutini oʻtkazgan<ref>{{cite web |url=https://www.haz.de/sport/regional/hannovers-nationalspieler-96-stuermer-tresoldi-stark-gegen-spanien-7ZWAH6XQMDHU5S3HHF4JFBW23M.html |title=Hannovers neuer Nationalspieler – 96-Stürmer Tresoldi stark gegen Spanien |website=haz.de |publisher=[[Hannoversche Allgemeine Zeitung]] |date=25 October 2022 |access-date=25 October 2022 |language=de |url-access=subscription}}</ref> Shuningdek, Tresoldi 2025-yilgi 21 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi UEFA Yevropa chempionatida ham ishtirok etgan. Musobaqa davomida u hujum chizigʻida jamoadoshlari [[Nick Woltemade]] va [[Nelson Weiper]] bilan birgalikda toʻp surgan. U turnir davomida bitta gol urib, jamoasi bilan finalgacha yetib borgan, biroq hal qiluvchi bahsda uning jamoasi [[Angliya milliy futbol terma jamoasi (21 yoshgacha)|Angliya]]ga 2:3 hisobida imkoniyatni boy bergan<ref>{{Cite web |title=Deutschland U-21 Kader |url=https://www.kicker.de/deutschland-u-21/kader |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref><ref>{{Cite web |title=U21-EM Torjäger |url=https://www.kicker.de/u21-em/torjaeger#google_vignette |url-status=live |access-date=4 April 2026 |website=Kicker}}</ref>. [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati|2026-yilgi]] [[Futbol boʻyicha jahon chempionati|FIFA Jahon chempionati]]ga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagach<ref>{{Cite news |date=2026-03-31 |title=Aus im Elfmeterschießen – Italien verpasst zum dritten Mal in Folge die WM-Endrunde |url=https://www.spiegel.de/sport/fussball/fussball-wm-2026-italien-verpasst-endrunde-tuerkei-schweden-und-tschechien-qualifiziert-a-8e92bff8-bb8f-486c-99b9-908cfe3f35b2 |access-date=2026-05-22 |work=Der Spiegel |language=de |issn=2195-1349}}</ref> hamda Tresoldi „Bryugge“ safidagi debyut mavsumida 20 ta gol va sakkizta golli uzatmani oʻz hisobiga yozdirib qoʻygach<ref>{{Cite web |title=Nicolo Tresoldi {{!}} Club Brügge {{!}} Jupiler Pro League — Meisterrunde {{!}} 2026 {{!}} Spielerprofil |url=https://www.kicker.de/nicolo-tresoldi/spieler |access-date=2026-05-22 |website=kicker |language=de-DE}}</ref>, [[Julian Nagelsmann]] uni [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]]ning Jahon chempionati uchun qaydnomasiga kiritishiga bir bahya qolgan. Murabbiy Tresoldi Germaniya terma jamoasiga foydasi tegishi mumkin boʻlgan klassik „toʻqqizinchi raqam“ ekanligini taʼkidlagan. Biroq, taktik sabablarga koʻra Nagelsmann undan koʻra boshqa hujumchilarni afzal bilgan va Tresoldining „vaqti hali kelishini“ qoʻshimcha qilgan<ref>{{Cite web |last=Federico |first=Daniel del |date=2026-05-21 |title=Überraschung: Tresoldi verpasst WM-Teilnahme nur knapp |url=https://www.fussballtransfers.com/a3768004285351050989-ueberraschung-tresoldi-verpasst-wm-teilnahme-nur-knapp |access-date=2026-05-22 |website=Fussball Transfers |language=de}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Tresoldi toʻrtta tilda — italyan, nemis, ingliz va ispan tillarida ravon soʻzlasha oladi<ref name="Goal.com">{{Cite web |date=25 October 2020 |title=In Germania brilla la stellina di Nicolò Tresoldi: pioggia di goal ad Hannover |url=https://www.goal.com/it/notizie/nicolo-tresoldi-goal-hannover/1hctxb92a6rwt1g9g1ij28z1vo |access-date=19 July 2022 |website=Goal.com}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{DFB}} * {{Kicker}} * {{Soccerway}} {{Club Brugge KV tarkibi}} {{Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Tresoldi, Nicolo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Germaniyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Germaniya yoshlar milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Germaniya 21 yoshgacha milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Germaniyaning mahalliylashtirilgan fuqarolari]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:2. Bundesliga futbolchilari]] [[Turkum:Regionalliga futbolchilari]] [[Turkum:Belgiya Pro-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 II futbolchilari]] [[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]] [[Turkum:Club Brugge KV futbolchilari]] [[Turkum:Germaniyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belgiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] co7i9gmi0bj294k8lpjtokyxvyhabwj 10 1464832 6312576 2026-10-19T10:54:45Z AnvarxonM 75105 „{{Navbox |name = Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari |title = [[Belgiya Pro-ligasi eng yaxshi toʻpurarlari]] |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |listclass = hlist |nowrapitems = yes |titlestyle = background: gold; <!-- Navbox tashqarisida to‘lib ketishning oldini olishga yordam bering --> |list1 = * 1895–96: [[Samuel Hickson (futbolchi)|Hickson]] * 1896–97: [[Samuel Hickson (futbolchi)|Hickson]] * 189...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312576 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Belgiya Pro ligasi eng yaxshi toʻpurarlari |title = [[Belgiya Pro-ligasi eng yaxshi toʻpurarlari]] |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |listclass = hlist |nowrapitems = yes |titlestyle = background: gold; <!-- Navbox tashqarisida to‘lib ketishning oldini olishga yordam bering --> |list1 = * 1895–96: [[Samuel Hickson (futbolchi)|Hickson]] * 1896–97: [[Samuel Hickson (futbolchi)|Hickson]] * 1897–98: [[Frank König|König]] * 1898–99: [[Frank König|König]] * 1899–1900: [[Charles Atkinson-Grimshaw|Atkinson-Grimshaw]] * 1900–01: [[Herbert Potts|Potts]] * 1901–02: [[Herbert Potts|Potts]] * 1902–03: [[Gustave Vanderstappen|Vanderstappen]] * 1903–04: [[Gustave Vanderstappen|Vanderstappen]] * 1904–05: [[Robert De Veen|De Veen]] * 1905–06: [[Robert De Veen|De Veen]] * 1906–07: [[Maurice Vertongen|Vertongen]] * 1907–08: [[Maurice Vertongen|Vertongen]] * 1908–09: [[Vahram Kevorkian|Kevorkian]] * 1909–10: [[Maurice Vertongen|Vertongen]] * 1910–11: [[Alphonse Six|Six]] * 1911–12: [[Maurice Bunyan|Bunyan]] * 1912–13: [[Sylvain Brébart|Brébart]] * 1913–14: [[Maurice Bunyan|Bunyan]] * 1919–20: [[Honoré Vlamynck|Vlamynck]] * 1920–21: [[Ivan Thys|Thys]] * 1921–22: [[Ivan Thys|Thys]] * 1922–23: [[Achille Meyskens|Meyskens]] * 1923–24: [[Charles Jooris|Jooris]] * 1924–25: [[Joseph Taeymans|Taeymans]] * 1925–26: [[Laurent Grimmonprez|Grimmonprez]] * 1926–27: [[Lucien Fabry|Fabry]] * 1927–28: [[Raymond Braine|Braine]] * 1928–29: [[Raymond Braine|Braine]] * 1929–30: [[Pierre De Vidts|De Vidts]] * 1930–31: [[Jacques Secretin (futbolchi)|Secrétin]] * 1931–32: [[Bernard Delmez|Delmez]] * 1932–33: [[Guillaume Ulens|Ulens]] * 1933–34: [[Vital Van Landeghem|Van Landeghem]] * 1934–35: [[Marius Mondelé|Mondelé]] * 1935–36: [[Flor Lambrechts|Lambrechts]] * 1936–37: [[Jean Collet (futbolchi)|Collet]] * 1937–38: [[Marius Mondelé|Mondelé]] * 1938–39: [[Jozef Wagner|Wagner]] * 1939–40: ''[[Bernard Voorhoof|Voorhoof]] (norasmiy)'' * 1941–42: [[Albert De Cleyn|De Cleyn]] * 1942–43: [[Jules Van Craen|Van Craen]] & [[Arthur Ceuleers|Ceuleers]] * 1943–44: [[Jan Goossens (1914-yilda tugʻilgan futbolchi)|Goossens]] * 1945–46: [[Albert De Cleyn|De Cleyn]] * 1946–47: [[Joseph Mermans|Mermans]] * 1947–48: [[Joseph Mermans|Mermans]] * 1948–49: [[René Thirifays|Thirifays]] * 1949–50: [[Joseph Mermans|Mermans]] * 1950–51: [[Albert Dehert|Dehert]] * 1951–52: [[Jozef Mannaerts|Mannaerts]] * 1952–53: [[Henri Coppens|Coppens]] * 1953–54: [[Hippolyte Van den Bosch|Van den Bosch]] * 1954–55: [[Henri Coppens|Coppens]] * 1955–56: [[Jean Mathonet|Mathonet]] * 1956–57: [[Maurice Willems|Willems]] * 1957–58: [[Jef Van Gool|Van Gool]] & [[Joseph Vliers|Vliers]] * 1958–59: [[Victor Wégria|Wégria]] * 1959–60: [[Victor Wégria|Wégria]] * 1960–61: [[Victor Wégria|Wégria]] * 1961–62: [[Jacques Stockman|Stockman]] * 1962–63: [[Victor Wégria|Wégria]] * 1963–64: [[Paul Van Himst|Van Himst]] * 1964–65: [[Jean-Paul Colonval|Colonval]] * 1965–66: [[Paul Van Himst|Van Himst]] * 1966–67: [[Jan Mulder (futbolchi)|Mulder]] * 1967–68: [[Paul Van Himst|Van Himst]] & [[Roger Claessen|Claessen]] * 1968–69: [[Antal Nagy (1944-yilda tugʻilgan futbolchi)|Nagy]] * 1969–70: [[Lothar Emmerich|Emmerich]] * 1970–71: [[Erwin Kostedde|Kostedde]] * 1971–72: [[Raoul Lambert|Lambert]] * 1972–73: [[Rob Rensenbrink|Rensenbrink]] & [[Alfred Riedl|Riedl]] * 1973–74: [[Attila Ladinszky|Ladinszky]] * 1974–75: [[Alfred Riedl|Riedl]] * 1975–76: [[Hans Posthumus|Posthumus]] * 1976–77: [[François Van der Elst|Van der Elst]] * 1977–78: [[Harald Nickel|Nickel]] * 1978–79: [[Erwin Albert|Albert]] * 1979–80: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1980–81: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1981–82: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1982–83: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1983–84: [[Nico Claesen|Claesen]] * 1984–85: [[Ronny Martens|Martens]] * 1985–86: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1986–87: [[Arnór Guðjohnsen|Gudjohnsen]] * 1987–88: [[Francis Severeyns|Severeyns]] * 1988–89: [[Eddie Krncevic|Krncevic]] * 1989–90: [[Frank Farina|Farina]] * 1990–91: [[Erwin Vandenbergh|Vandenbergh]] * 1991–92: [[Josip Weber|Weber]] * 1992–93: [[Josip Weber|Weber]] * 1993–94: [[Josip Weber|Weber]] * 1994–95: [[Aurelio Vidmar|Vidmar]] * 1995–96: [[Mario Stanić|Stanić]] * 1996–97: [[Robert Špehar|Špehar]] * 1997–98: [[Branko Strupar|Strupar]] * 1998–99: [[Jan Koller|Koller]] * 1999–2000: [[Ole Martin Årst|Årst]] & [[Toni Brogno|Brogno]] * 2000–01: [[Tomasz Radzinski|Radzinski]] * 2001–02: [[Wesley Sonck|Sonck]] * 2002–03: [[Wesley Sonck|Sonck]] & [[Cédric Roussel|Roussel]] * 2003–04: [[Luigi Pieroni|Pieroni]] * 2004–05: [[Nenad Jestrović|Jestrović]] * 2005–06: [[Tosin Dosunmu|Dosunmu]] * 2006–07: [[François Sterchele|Sterchele]] * 2007–08: [[Joseph Akpala|Akpala]] * 2008–09: [[Jaime Ruiz (Kolumbiyalik futbolchi)|Ruiz]] * 2009–10: [[Romelu Lukaku|Lukaku]] * 2010–11: [[Ivan Perišić|Perišić]] * 2011–12: [[Jérémy Perbet|Perbet]] * 2012–13: [[Carlos Bacca|Bacca]] * 2013–14: [[Hamdi Harbaoui|Harbaoui]] * 2014–15: [[Aleksandar Mitrović|Mitrović]] * 2015–16: [[Jérémy Perbet|Perbet]] * 2016–17: [[Łukasz Teodorczyk|Teodorczyk]] * 2017–18: [[Hamdi Harbaoui|Harbaoui]] * 2018–19: [[Hamdi Harbaoui|Harbaoui]] * 2019–20: [[Dieumerci Mbokani|Mbokani]] * 2020–21: [[Paul Onuachu|Onuachu]] * 2021–22: [[Deniz Undav|Undav]] * 2022–23: [[Hugo Cuypers|Cuypers]] * 2023–24: [[Kévin Denkey|Denkey]] * 2024–25: [[Tolu Arokodare|Arokodare]] & [[Adriano Bertaccini|Bertaccini]] * 2025–26: [[Nicolò Tresoldi|Tresoldi]] }}<noinclude> {{documentation}} [[Turkum:Milliy futbol chempionatlari eng yaxshi toʻpurarlarining navigatsion andozalari]] [[Category:Belgiya futboliga oid andozalar|Pro liga eng yaxshi toʻpurarlari]] </noinclude> ec6gv72zzwwm154mevurf4eze5qk54m 0 1464833 6312577 2026-10-19T10:54:47Z Asena Asna 310202 „{{Lavozim bilgiqutisi | lavozim = Al-Azhar bosh imomi | organ = <!-- yoki | tashkilot =--> | asl_nomi = | ramz = | ramz_oʻlchami = | ramz_izohi = | ramz_alt = | bayroq = | bayroq_oʻlchami = | bayroq_alt = | bayroq_izohi = | tasvir =...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312577 wikitext text/x-wiki {{Lavozim bilgiqutisi | lavozim = Al-Azhar bosh imomi | organ = <!-- yoki | tashkilot =--> | asl_nomi = | ramz = | ramz_oʻlchami = | ramz_izohi = | ramz_alt = | bayroq = | bayroq_oʻlchami = | bayroq_alt = | bayroq_izohi = | tasvir = Ahmed_el-Tayeb_1.jpg | tasvir_oʻlchami = | alt = | tasvir_izohi = | amaldagi_lavozim_egasi = [[Ahmed el-Tayeb]] | lavozimni_egallagan_sanasi = 10-mart, 2010-yil | boʻlim = | murojaat_usuli = | turi = | holati = | abbreviatura = | tuzilma_aʼzosi = | bo‘ysuniladi = | qarorgoh = | ish_joyi = | tavsiya_qiluvchi = | tayinlovchi = [[Misr prezidenti]] | tayinlovchi_qoʻshimcha = | lavozim_muddati = | lavozim_muddati_qoʻshimcha = | tartibga_soluvchi_hujjat = | oʻtmishdoshi = | taʻsis_etilgan_sanasi = 1679-yil (anʼanaviy), 1961-yil (rasmiy) | ilk_egasi = [[Muhammad al-Xarashiy]] (anʼanaviy), [[Mahmud Shaltut]] (rasmiy) | soʻnggi_egasi = | tugatilgan_sana = | keyingi_lavozim = | tartib_oʻrni = | norasmiy_nomlari = | oʻrinbosar = | maoshi = | vebsayt = <!-- {{url|example.com}}--> | qoʻshimcha = }} '''Al-Azhar bosh imomi''' ({{Lang-ar|الإمام الأكبر}}), shuningdek '''al-Azhar katta shayxi''' ({{Lang-ar|links=no|شيخ الأزهر الشريف}}) nomi bilan ham tanilgan – [[Misr]] va [[islom]] olamidagi rasmiy unvon<ref>{{harvnb|Beattie|2000|p=225}}</ref>. Hozirgi oliy imom – [[Ahmed el-Tayeb]] boʻlib, u bu lavozimga 2010-yil 10-martda tayinlangan. n9xmbp3r08wryn0pow3jr2310jmtfgs 6312580 6312577 2026-10-19T10:55:34Z Asena Asna 310202 6312580 wikitext text/x-wiki {{Lavozim bilgiqutisi | lavozim = Al-Azhar bosh imomi | organ = <!-- yoki | tashkilot =--> | asl_nomi = | ramz = | ramz_oʻlchami = | ramz_izohi = | ramz_alt = | bayroq = | bayroq_oʻlchami = | bayroq_alt = | bayroq_izohi = | tasvir = Ahmed_el-Tayeb_1.jpg | tasvir_oʻlchami = | alt = | tasvir_izohi = | amaldagi_lavozim_egasi = [[Ahmed el-Tayeb]] | lavozimni_egallagan_sanasi = 10-mart, 2010-yil | boʻlim = | murojaat_usuli = | turi = | holati = | abbreviatura = | tuzilma_aʼzosi = | bo‘ysuniladi = | qarorgoh = | ish_joyi = | tavsiya_qiluvchi = | tayinlovchi = [[Misr prezidenti]] | tayinlovchi_qoʻshimcha = | lavozim_muddati = | lavozim_muddati_qoʻshimcha = | tartibga_soluvchi_hujjat = | oʻtmishdoshi = | taʻsis_etilgan_sanasi = 1679-yil (anʼanaviy), 1961-yil (rasmiy) | ilk_egasi = [[Muhammad al-Xarashiy]] (anʼanaviy), [[Mahmud Shaltut]] (rasmiy) | soʻnggi_egasi = | tugatilgan_sana = | keyingi_lavozim = | tartib_oʻrni = | norasmiy_nomlari = | oʻrinbosar = | maoshi = | vebsayt = <!-- {{url|example.com}}--> | qoʻshimcha = }} '''Al-Azhar bosh imomi''' ({{Lang-ar|الإمام الأكبر}}), shuningdek '''al-Azhar katta shayxi''' ({{Lang-ar|links=no|شيخ الأزهر الشريف}}) nomi bilan ham tanilgan – [[Misr]] va [[islom]] olamidagi rasmiy unvon<ref>{{harvnb|Beattie|2000|p=225}}</ref>. Hozirgi oliy imom – [[Ahmed el-Tayeb]] boʻlib, u bu lavozimga 2010-yil 10-martda tayinlangan. == Manbalar == {{manbalar}} 3ee1ddea7klygfcoittfp0zjhn06daw 6312589 6312580 2026-10-19T11:01:08Z Asena Asna 310202 6312589 wikitext text/x-wiki {{Thr}}{{Lavozim bilgiqutisi | lavozim = Al-Azhar bosh imomi | organ = <!-- yoki | tashkilot =--> | asl_nomi = | ramz = | ramz_oʻlchami = | ramz_izohi = | ramz_alt = | bayroq = | bayroq_oʻlchami = | bayroq_alt = | bayroq_izohi = | tasvir = Ahmed_el-Tayeb_1.jpg | tasvir_oʻlchami = | alt = | tasvir_izohi = | amaldagi_lavozim_egasi = [[Ahmed el-Tayeb]] | lavozimni_egallagan_sanasi = 10-mart, 2010-yil | boʻlim = | murojaat_usuli = | turi = | holati = | abbreviatura = | tuzilma_aʼzosi = | bo‘ysuniladi = | qarorgoh = | ish_joyi = | tavsiya_qiluvchi = | tayinlovchi = [[Misr prezidenti]] | tayinlovchi_qoʻshimcha = | lavozim_muddati = | lavozim_muddati_qoʻshimcha = | tartibga_soluvchi_hujjat = | oʻtmishdoshi = | taʻsis_etilgan_sanasi = 1679-yil (anʼanaviy), 1961-yil (rasmiy) | ilk_egasi = [[Muhammad al-Xarashiy]] (anʼanaviy), [[Mahmud Shaltut]] (rasmiy) | soʻnggi_egasi = | tugatilgan_sana = | keyingi_lavozim = | tartib_oʻrni = | norasmiy_nomlari = | oʻrinbosar = | maoshi = | vebsayt = <!-- {{url|example.com}}--> | qoʻshimcha = }} '''Al-Azhar bosh imomi''' ({{Lang-ar|الإمام الأكبر}}), shuningdek '''al-Azhar katta shayxi''' ({{Lang-ar|links=no|شيخ الأزهر الشريف}}) nomi bilan ham tanilgan – [[Misr]] va [[islom]] olamidagi rasmiy unvon<ref>{{harvnb|Beattie|2000|p=225}}</ref>. Hozirgi oliy imom – [[Ahmed el-Tayeb]] boʻlib, u bu lavozimga 2010-yil 10-martda tayinlangan. == Manbalar == {{manbalar}} tur5074zda3eglwo1ydvpjtr9dyd4wv 1 1464834 6312578 2026-10-19T10:55:13Z Asena Asna 310202 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312578 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry 11 1464835 6312579 2026-10-19T10:55:22Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312579 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox 10 1464836 6312590 2026-10-19T11:01:26Z AnvarxonM 75105 „{{football squad |teamname=Club Brugge KV |bgcolor=#0078bb|textcolor=#FFFFFF|bordercolor=#000000 |name=Club Brugge KV tarkibi |list=<div> {{football squad2 player|no= 1|name=[[Yann Sommer|Sommer]]}} {{football squad2 player|no= 3|name=[[Lee Han-beom|Lee]]}} {{football squad2 player|no= 4|name=[[Joel Ordóñez|Ordóñez]]}} {{football squad2 player|no= 7|name=[[Nicolò Tresoldi|Tresoldi]]}} {{football squad2 player|no= 8|name=[[Freddie Potts|Potts]]...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312590 wikitext text/x-wiki {{football squad |teamname=Club Brugge KV |bgcolor=#0078bb|textcolor=#FFFFFF|bordercolor=#000000 |name=Club Brugge KV tarkibi |list=<div> {{football squad2 player|no= 1|name=[[Yann Sommer|Sommer]]}} {{football squad2 player|no= 3|name=[[Lee Han-beom|Lee]]}} {{football squad2 player|no= 4|name=[[Joel Ordóñez|Ordóñez]]}} {{football squad2 player|no= 7|name=[[Nicolò Tresoldi|Tresoldi]]}} {{football squad2 player|no= 8|name=[[Freddie Potts|Potts]]}} {{football squad2 player|no= 9|name=[[Carlos Forbs|Forbs]]}} {{football squad2 player|no=10|name=[[Hugo Vetlesen|Vetlesen]]}} {{football squad2 player|no=11|name=[[Jan Virgili|Virgili]]}} {{football squad2 player|no=16|name=[[Cheveyo Tsawa|Tsawa]]}} {{football squad2 player|no=17|name=[[Romeo Vermant|Vermant]]}} {{football squad2 player|no=20|name=[[Hans Vanaken|Vanaken]]}} {{football squad2 player|no=27|name=[[Wisdom Mike|Mike]]}} {{football squad2 player|no=29|name=[[Nordin Jackers|Jackers]]}} {{football squad2 player|no=32|name=[[Matteo Dams|Dams]]}} {{football squad2 player|no=41|name=[[Hugo Siquet|Siquet]]}} {{football squad2 player|no=44|name=[[Brandon Mechele|Mechele]]}} {{football squad2 player|no=54|name={{Abbr|Coulibaly|Samba Coulibaly}}}} {{football squad2 player|no=58|name=[[Jorne Spileers|Spileers]]}} {{football squad2 player|no=62|name=[[Lynnt Audoor|Audoor]]}} {{football squad2 player|no=64|name=[[Kyriani Sabbe|Sabbe]]}} {{football squad2 player|no=65|name=[[Joaquin Seys|Seys]]}} {{football squad2 player|no=67|name=[[Mamadou Diakhon|Diakhon]]}} {{football squad2 player|no=70|name=[[Alejandro Granados|Granados]]}} {{football squad2 player|no=77|name=[[Andrej Vasovic|Vasovic]]}} {{football squad2 player|no=80|name=[[Félix Lemaréchal|Lemaréchal]]}} {{football squad2 player|no=81|name={{Abbr|Vanden&nbsp;Driessche|Argus Vanden Driessche}}}} {{football squad2 player|no=85|name=[[Tian Nai Koren|Koren]]}} {{football squad2 player|no=86|name=[[Gianluca Okon|Okon]]}} {{football squad manager|name=[[Ivan Leko|Leko]]}} </div>}}<noinclude> [[Turkum:Belgiya futbol klublarining tarkibiga oid andozalar|Club Brugge KV]] [[Turkum:Club Brugge KVga oid andozalar|Tarkib]] </noinclude> htpalojzgm3xoua4dt61arxqsv8ozwc 11 1464837 6312591 2026-10-19T11:01:57Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312591 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox 14 1464838 6312592 2026-10-19T11:02:37Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312592 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Hannover 96 futbolchilari]] pj5eeo19lxwizn71sw7hj92x57g2bl6 14 1464839 6312594 2026-10-19T11:04:42Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Davlatlarga kora mahalliylashtirilgan fuqarolar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312594 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Davlatlarga kora mahalliylashtirilgan fuqarolar]] 02696v6mlrc4853dry0aiskc1n4d8kq 14 1464840 6312595 2026-10-19T11:06:07Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Cagliari provinsiyada tugʻilganlar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312595 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Cagliari provinsiyada tugʻilganlar]] mf0gdu9qydl739f3ly74x4er5ruydyr 14 1464841 6312596 2026-10-19T11:07:11Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Sardiniyada tugʻilganlar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312596 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Sardiniyada tugʻilganlar]] 398yqe2yrbo4mb9g9xdrxcn0tmvoq70 14 1464842 6312597 2026-10-19T11:07:51Z AnvarxonM 75105 „[[Turkum:Italiyada tugʻilganlar]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312597 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Italiyada tugʻilganlar]] 6gojxga5v6sv7uws0unklciajpai857 1 1464843 6312598 2026-10-19T11:08:26Z AnvarxonM 75105 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6312598 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry