Vikiiqtibos uzwikiquote https://uz.wikiquote.org/wiki/Bosh_sahifa MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Maxsus Munozara Foydalanuvchi Foydalanuvchi munozarasi Vikiiqtibos Vikiiqtibos munozarasi Fayl Fayl munozarasi MediaWiki MediaWiki munozarasi Andoza Andoza munozarasi Yordam Yordam munozarasi Turkum Turkum munozarasi TimedText TimedText talk Modul Modul munozarasi Event Event talk 4 7613 30891 25584 2026-05-28T13:19:42Z Anjaniy 2032 30891 wikitext text/x-wiki __NOTOC__ {{Viki-bahor/tepasi|3}} <div style="max-width:1100px;margin:auto"> {| style="width:100%;background:#f8f9fa;border:1px solid #eaecf0;border-radius:10px;padding:1em" |- | style="width:70%;vertical-align:top" | Ishtirokchilar quyidagi mavzularga oid maqolalarga iqtiboslar qoʻshishlari mumkin: == Shaxslar == Markaziy va Sharqiy Yevropa yoki qoʻshni hududlardan (Markaziy Osiyo va Eron) boʻlgan shaxslar iqtiboslari * Misollar: Friedrich Nietzsche, Milan Kundera, Rumiy == Kitoblar == Markaziy va Sharqiy Yevropa yoki qoʻshni hududlardan (Markaziy Osiyo va Eron) boʻlgan mualliflari tomonidan yozilgan kitoblar * Misollar: Ephesian Tale, Kvachi Kvachantiradze, Lolita == Filmlar == Markaziy va Sharqiy Yevropa yoki qoʻshni hududlarda (Markaziy Osiyo va Eron) suratga olingan filmlar * Misollar: Stalker (1979), Three Colors: Blue, Anora == Maqollar == Quyida sanab oʻtilgan tillardan biridagi maqollar: * CEE mintaqasidagi asosiy va qoʻshimcha tillar * Shuningdek, qoʻshni hududlarda keng qoʻllaniladigan tillar: ** fors ** oʻzbek ** tojik ** qoraqalpoq ** qirgʻiz ** turkman ** saxa ** tyva * Misollar: arman maqollari, polyak maqollari, ruminiya maqollari </div> [[Turkum:Loyiha:Viki-bahor]] fx5bmn5f0ife4vo8i6ebyunb5dkwbqh 4 7616 30914 30881 2026-05-28T16:46:54Z Mupapap29 2869 /* Ishtirok etish */ 30914 wikitext text/x-wiki {{Viki-bahor/tepasi}} <div style="max-width:1100px;margin:auto"> {| style="width:100%;background:#f8f9fa;border:1px solid #eaecf0;border-radius:10px;padding:1em" |- | style="width:70%;vertical-align:top" | == Ishtirok etish == Maqolani yaratganingizdan keyin uni quyidagi jadvalga kiritishingiz zarur (tanlov ishtirokchilari buni mustaqil ravishda bajaradilar). Tanlovda faqat jadvalga kiritilgan maqolalar koʻrib chiqiladi. Iltimos, maqolalarni baholashda xatolikka yoʻl qoʻyilmasligi uchun tugallanmagan maqolalarni jadvalga kiritmang. Yaratgan maqolangizni chop etishda <code><nowiki>#Quoteme</nowiki></code> hashtagini qoʻshishni unutmang. {| class="wikitable sortable" |- align="left" ! Ishtirokchi ! Maqola ! Maqola soni ! Ball |- |-style="background:#a5fd7d" ||<small>'''Namuna uchun:'''</small><br />[[Foydalanuvchi:Panpanchik|Panpanchik]] |[[Melanie Klein]], [[Alsu]], [[Martina Navratilova]], [[Hana Maria Pravda]], [[Edith Templeton]], [[Cansu Canca]], [[Elif Shafak]], [[Ayşe Zarakol]], [[Hilal Altınbilek]], [[Konkordiya Antarova]], [[Kiki Dimoula]], [[Helen Vlachos]], [[Xanthippe]], [[Maria Spiropulu]], [[Atalanta Kërçyku]], [[Dhora Leka]], [[Maryam Firuz]], [[Bibi Xonim Astrabodiy]] |18 |0 |- |[[Foydalanuvchu:Husanowar|Husanowar]] |[[Kolinda Grabar-Kitarović]], [[Snježana Kordić]], [[Katerina Sakellaropoulou]], [[Melina Mercouri]], [[ Georgia Tourassi]], [[Farah Pahlavi]], [[Ashraf Pahlavi]] |7 |0 |- |[[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] |[[Nancy Hafkin]], [[Hulda Swai]], [[Alaa Sarhan]],[[Kandia Camara]], [[Sharon Fonn]],[[Gina Marie Raimondo]], [[Itunu Hotonu]],[[Carrie Johnson]], [[Mulenga Kapwepwe]],[[Mo'Cheddah]],[[Sussan Penelope Ley]], [[Michèle A'Court]],[[Tod A]],[[Shamsia Hassani]],[[Farzana Wahidy]],[[Afgʻonistonda ayollar]],[[Shabana Basij-Rasikh]],[[Haybatulloh Oxundzoda]],[[Ashraf Gʻani]],[[Hamid Karzay]],[[Nurmuhammad Taraqqiy]],[[Hafizulloh Amin]],[[Haydar Aliyev]],[[Ayaz Mütəllibov]],[[Ilhom Aliyev]],[[Václav Klaus]],[[Petr Pavel]],[[Ali Asadov]],[[Věra Jourová]],[[Joachim Gauck]],[[Horst Köhler]],[[Paul von Hindenburg]],[[Frank-Walter Steinmeier]],[[Lothar de Maizière]],[[Karl Dönitz]] |35 |0 |- |- |[[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] |[[Roza Otunbayeva]], [[Bübüsara Beyshenalieva]], [[Maryna Lazebna]], [[Inna Sovsun]], [[Iryna Vereshchuk]], [[Natalya Poklonskaya]], [[Lea Cohen]], [[Halina Poświatowska]], [[Nasim Łuczaj]], [[Mariya Bakalova]], [[Nina Dobrev]], [[Kapka Kassabova]], [[Julia Kristeva]], [[Anna-Maria Ravnopolska-Dean]], [[Radosveta Vassileva]], [[Zsa Zsa Gabor]], [[Johanna Mikl-Leitner]], [[Mari Frayfray fon Ebner-Eshenbax]], [[Maria Theresia]], [[Elizabeth Báthory]], [[Emma Orczy]], [[Georg von Békésy]], [[Dennis Gabor]], [[László Krasznahorkai]], [[Albert Szent-Györgyi]], [[Eugene Wigner]], [[Franz Alexander]], [[Géza Anda]], [[Robert Capa]], [[George Gerbner]], [[Árpád Göncz]], [[Paul Halmos]], [[Harry Houdini]], [[Marcell Jankovics]], [[Theodore von Kármán]], [[Gottlieb Wilhelm Leitner]], [[György Lukács]], [[Róbert Puzsér]], [[Valentine Telegdi]], [[Sándor Bökönyi]], [[János Harmatta]], [[Imre Lakatos]], [[Franz Liszt]], [[László Moholy-Nagy]], [[Géza Révész]], [[Geza Vermes]], [[Peter Lorre]], [[Stephen Vizinczey]], [[Lajos Kossuth]], [[George Mikes]], [[Béla Bartók]], [[György Ligeti]], [[János Áder]], [[Péter Magyar]], [[Farkas Bolyai]], [[Tivadar Csontváry Kosztka]], [[Péter Szijjártó]] |57 |0 |- |} </div> [[Turkum:Loyiha:Viki-bahor]] sz0wc94oxw63obwfg3fxcg3far8xrwj 0 7890 30900 26703 2026-05-28T16:39:40Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30900 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Hamid Karzay | Tasvir = Hamid Karzai in August 2009 cropped.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1957-yil 24-dekabr | Tavallud joyi = Afgʻoniston, Karz qishlogʻi | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = Hamid Karzay | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Hamid Karzay|Hamid Karzay]]''' (1957-yil 24-dekabrda tugʻilgan) – afgʻon siyosatchisi boʻlib, 2004-yil dekabrdan 2014-yil sentabrgacha qariyb oʻn yil davomida [[Afg‘oniston]] prezidenti lavozimida faoliyat yuritgan. U 2001-yilda [[Germaniya|Germaniyaning]] Bonn shahrida erishilgan kelishuv asosida Oʻtish davri maʼmuriyati raisi etib tayinlangan va 2002-yilda milliy kengash tomonidan muvaqqat prezident sifatida tasdiqlangan. U 2004-yilda va yana 2009-yilda toʻgʻridan-toʻgʻri saylovlarda gʻalaba qozongan, biroq 2009-yilgi saylovlar firibgarlik haqidagi ayblovlar bilan soyalanib qolgan. == Iqtiboslari == * „Bu yerdan uncha uzoq boʻlmagan joyda erkinlik, farovonlik va taraqqiyotni ifodalovchi ikki minora bor edi. Yer sharining boshqa tomonida esa bagʻrikenglik madaniyatini va boy tarixga ega millatni ifodalovchi ikki buyuk Budda haykali mavjud edi. Bu ramzlar global terrorizm balosi orqali oʻzaro bogʻlandi. Terror bu jismoniy inshootlarni yoʻq qilgan boʻlishi mumkin, biroq u xalqaro hamjamiyatning ushbu ramzlar qanday ruh va qatʼiyat bilan yaratilgan boʻlsa, shuni asrab qolish irodasini yanada mustahkamlaydi.“ ** [http://institute-for-afghan studies.roashan.com/Contributions/Commentaries/DRRoashanArch/2002_09_14_karzai_gets_to_tell_the_world.htm Birlashgan Millatlar Tashkilotiga murojaat], 2002-yil 12-sentabr. * „Demokratiya boshqaruv tizimi sifatida Afgʻonistonda yangi boʻlishi mumkin, biroq demokratiya hayot tarzi, qadriyatlar va tamoyillar majmui sifatida jamiyatimizga chuqur singib ketgan.“ ** [http://www.afghanembassyjp.org/en/news/?an=1092 India Today Conclave dagi nutq], 2005-yil 25-fevral. * „Axloqsiz siyosat gunohga yaqin.“ ** [http://afghanembassy.ca/public-affairs-afghanistan-embassy-canada-ottawa/speeches-afghanistan-embassy-canada-ottawa/content-folder/2006/articles/April-2006.html Osmania universitetidagi nutq], 2006-yil aprel. * „Bu terrorchilik harakati dahshatli va jirkanchdir. U begunoh fuqarolarni oʻldirishga qaratilgan va men uni keskin qoralayman… '''Afgʻonlar uzoq yillar davomida terrorizm azobini boshdan kechirgan va uning keltiradigan ogʻriq va iztiroblarini yaxshi biladi''’. Mening fikrlarim qurbonlar oilalari va jarohatlanganlar bilan.“ ** [http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/5170584.stm Mumbai portlashlariga munosabat] * „Odamlar gʻazabda ekaniga shubha yoʻq. Bir oila bomba zarbasiga uchraganda, men esa bu yerda prezident boʻlsam – bu mening mas’uliyatim. Har safar xudkushlik hujumi sodir boʻlib, mamlakat fuqarolari oʻldirilganda, men ushbu davlat prezidenti sifatida ularga tinchlik olib kelishim shart.“ ** [http://www.rferl.org/content/article/1072624.html Xavfsizlik masalalari haqida], 2006-yil 9-mart. * „Mening muammom shundaki, ehtimol men mamlakatimiz hayotining ushbu davri uchun haddan tashqari demokratman. Agar sizga diktator kerak boʻlsa, afgʻon xalqiga murojaat qiling. Ular diktatorni saylasin. Men bunday emasman.“ ** [http://e-ariana.com/ariana/eariana.nsf/allDocs/cc7ab8451a21adbb872571ee0040fc07!OpenDocument&Click= Times jurnaliga intervyu], 2006-yil 10-sentabr. * „[[Terrorizm]] afgʻon xalqining farovonligini oʻzining yakuniy magʻlubiyati deb biladi.“ ** [https://en.wikisource.org/wiki/Karzai%27s_address_to_Canadian_Parliament Kanada parlamentiga murojaat], 2006-yil 22-sentabr. * „Bugun [[jihod]] gʻalabasini nishonlar ekanmiz, yana bir bor xalqiga qarshi aldanib chet kuchlar tomoniga oʻtganlarni fitna va yovuzlikdan voz kechib, tinch hayotga qoʻshilishga chorlaymiz.“ ** [http://www.reuters.com/article/topNews/idUSSP14081620070428?pageNumber=2 Reuters], 2007-yil 28-aprel. * „Bizda boshqa tanlov yoʻq. AQSh samolyotlarini toʻxtatishga kuchimiz yetmaydi. Agar qoʻlimizdan kelganida, albatta toʻxtatgan boʻlardik… Agar qoʻlimizda hatto chelak boʻlsa ham, uni uloqtirib samolyotlarni toʻxtatishga harakat qilardik. Bizda ularni osmonning oʻzida toʻxtatadigan radar ham, samolyot ham yoʻq… Qishloqlarni bombardimon qilayotgan samolyotlarni toʻxtatishni juda istardim, ammo bu mening qoʻlimda emas.“ ** {{cite web|url=http://in.reuters.com/article/domesticNews/idINISL40856620081126|title=Afghan president wishes he could down U.S. planes|publisher=www.cnn.com|date=November 26, 2008}} * „Xavfsizlik nuqtayi nazaridan, NATO faoliyati Afgʻonistonga katta azob, koʻplab inson yoʻqotishlari olib keldi, biroq hech qanday natija bermadi, chunki mamlakat hanuz xavfsiz emas.“ ** ''BBC News'', [http://www.bbc.co.uk/news/world-24433433 „Afghanistanʼs Hamid Karzai says Nato caused 'great sufferingʻ“], 2013-yil 7-oktabr. * „Bizda mintaqa barqarorligiga tahdid solayotgan terrorizmga qarshi umumiy kurash bor. Terrorizm xalqaro hamjamiyat uchun jiddiy xavf boʻlib, bu yovuz hodisaga qarshi birgalikda kurashish zarur.“ ** Zee News, [http://www.zeenews.com/articles.asp?aid=458320&sid=NAT], 2008-yil. * „Pokistonda terrorizm va uning boshpanalari tobora kuchayib bormoqda, buni shahid Benazir Bhuttoning fojiali suiqasdi yaqqol koʻrsatdi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Bizning bagʻrikeng va tinchliksevar jamiyatlarimiz chekkasida mavjud boʻlgan terrorchilar institutsional qoʻllab-quvvatlovga ega. Aynan shu holat ularni yanada xavfli qiladi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Terrorchilar Pokistondagi xavfsiz boshpanalar tufayli faoliyat yuritmoqda va aynan shu sababli mamlakat oʻzining buyuk yetakchisi Benazir Bhuttodan ayrildi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Terrorizm tor fikrli siyosat va institutsional qoʻllab-quvvatlash natijasidir.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. === Boston universiteti bitiruv marosimidagi nutqi (2005) === * „Bitiruv marosimida kichik kurs talabalari ziyofat uyushtirdi va menga sovgʻa sifatida taroq berishdi – agar bosh kiyimimni yechsam, nima demoqchi ekanimni tushunasiz.“ (kulgi) * „Yangiliklarda yoki gazetada uzoq joylarda koʻplab odamlar halok boʻlgani haqida eshitganingizda, bu raqamlarni oddiy statistik maʼlumot sifatida qabul qilmang. Bu ham siz va biz kabi haqiqiy insonlar – ularning oilalari, doʻstlari bor, ular ogʻriq va qaygʻuni his qiladi.“ * „Biz ochlarning faryodiga befarq boʻlmasligimiz kerak. Begunoh insonlar oʻldirilayotganda jim turmasligimiz lozim. Afgʻonistonda boʻlgani kabi yuzlab yoki minglab odamlar halok boʻlmaguncha kutmasligimiz kerak.“ * „Har safar boshqalarning azobini eʼtiborsiz qoldirsak yoki tomoshabin boʻlib qolsak, biz nafaqat oʻz manfaatlarimizga qarshi ish tutamiz, balki insoniyligimizning bir qismini ham yoʻqotamiz.“ == Hamid Karzay haqida iqtiboslar == * „Men xalqaro hamjamiyatda prezident Karzaidan koʻra koʻproq hurmat qozongan va qadrlangan insonni bilmayman. U oʻzining kuchi, donoligi va mamlakatni yetaklash jasorati bilan ajralib turadi – avval Tolibon ustidan gʻalabaga, hozir esa demokratik va yagona Afgʻonistonga. Men dunyoning turli davlatlari tashqi ishlar vazirlari va yetakchilari bilan uchrashaman, NATO kengashlarida qatnashaman, Yevropa Ittifoqi bilan ishlayman – va hamma joyda sizning prezidentingiz va afgʻon xalqining qilayotgan ishlari yuqori baholanadi.“ ** [[Condoleezza Rice]], 2006-yil 28-iyun. == Havolalar == {{Vikipediya}} {{commons turkum|Hamid Karzai}} * [http://www.achievement.org/autodoc/page/kar0bio-1 Hamid Karzay tarjimai holi] [[Turkum:1957-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Musulmonlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] ibr9dakcpsqebvyyocz512l64lvrft3 30901 30900 2026-05-28T16:39:49Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30901 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Hamid Karzay | Tasvir = Hamid Karzai in August 2009 cropped.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1957-yil 24-dekabr | Tavallud joyi = Afgʻoniston, Karz qishlogʻi | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = Hamid Karzay | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Hamid Karzay|Hamid Karzay]]''' (1957-yil 24-dekabrda tugʻilgan) – afgʻon siyosatchisi boʻlib, 2004-yil dekabrdan 2014-yil sentabrgacha qariyb oʻn yil davomida [[Afg‘oniston]] prezidenti lavozimida faoliyat yuritgan. U 2001-yilda [[Germaniya|Germaniyaning]] Bonn shahrida erishilgan kelishuv asosida Oʻtish davri maʼmuriyati raisi etib tayinlangan va 2002-yilda milliy kengash tomonidan muvaqqat prezident sifatida tasdiqlangan. U 2004-yilda va yana 2009-yilda toʻgʻridan-toʻgʻri saylovlarda gʻalaba qozongan, biroq 2009-yilgi saylovlar firibgarlik haqidagi ayblovlar bilan soyalanib qolgan. == Iqtiboslari == * „Bu yerdan uncha uzoq boʻlmagan joyda erkinlik, farovonlik va taraqqiyotni ifodalovchi ikki minora bor edi. Yer sharining boshqa tomonida esa bagʻrikenglik madaniyatini va boy tarixga ega millatni ifodalovchi ikki buyuk Budda haykali mavjud edi. Bu ramzlar global terrorizm balosi orqali oʻzaro bogʻlandi. Terror bu jismoniy inshootlarni yoʻq qilgan boʻlishi mumkin, biroq u xalqaro hamjamiyatning ushbu ramzlar qanday ruh va qatʼiyat bilan yaratilgan boʻlsa, shuni asrab qolish irodasini yanada mustahkamlaydi.“ ** [http://institute-for-afghan studies.roashan.com/Contributions/Commentaries/DRRoashanArch/2002_09_14_karzai_gets_to_tell_the_world.htm Birlashgan Millatlar Tashkilotiga murojaat], 2002-yil 12-sentabr. * „Demokratiya boshqaruv tizimi sifatida Afgʻonistonda yangi boʻlishi mumkin, biroq demokratiya hayot tarzi, qadriyatlar va tamoyillar majmui sifatida jamiyatimizga chuqur singib ketgan.“ ** [http://www.afghanembassyjp.org/en/news/?an=1092 India Today Conclave dagi nutq], 2005-yil 25-fevral. * „Axloqsiz siyosat gunohga yaqin.“ ** [http://afghanembassy.ca/public-affairs-afghanistan-embassy-canada-ottawa/speeches-afghanistan-embassy-canada-ottawa/content-folder/2006/articles/April-2006.html Osmania universitetidagi nutq], 2006-yil aprel. * „Bu terrorchilik harakati dahshatli va jirkanchdir. U begunoh fuqarolarni oʻldirishga qaratilgan va men uni keskin qoralayman… '''Afgʻonlar uzoq yillar davomida terrorizm azobini boshdan kechirgan va uning keltiradigan ogʻriq va iztiroblarini yaxshi biladi''’. Mening fikrlarim qurbonlar oilalari va jarohatlanganlar bilan.“ ** [http://news.bbc.co.uk/2/hi/south_asia/5170584.stm Mumbai portlashlariga munosabat] * „Odamlar gʻazabda ekaniga shubha yoʻq. Bir oila bomba zarbasiga uchraganda, men esa bu yerda prezident boʻlsam – bu mening mas’uliyatim. Har safar xudkushlik hujumi sodir boʻlib, mamlakat fuqarolari oʻldirilganda, men ushbu davlat prezidenti sifatida ularga tinchlik olib kelishim shart.“ ** [http://www.rferl.org/content/article/1072624.html Xavfsizlik masalalari haqida], 2006-yil 9-mart. * „Mening muammom shundaki, ehtimol men mamlakatimiz hayotining ushbu davri uchun haddan tashqari demokratman. Agar sizga diktator kerak boʻlsa, afgʻon xalqiga murojaat qiling. Ular diktatorni saylasin. Men bunday emasman.“ ** [http://e-ariana.com/ariana/eariana.nsf/allDocs/cc7ab8451a21adbb872571ee0040fc07!OpenDocument&Click= Times jurnaliga intervyu], 2006-yil 10-sentabr. * „[[Terrorizm]] afgʻon xalqining farovonligini oʻzining yakuniy magʻlubiyati deb biladi.“ ** [https://en.wikisource.org/wiki/Karzai%27s_address_to_Canadian_Parliament Kanada parlamentiga murojaat], 2006-yil 22-sentabr. * „Bugun [[jihod]] gʻalabasini nishonlar ekanmiz, yana bir bor xalqiga qarshi aldanib chet kuchlar tomoniga oʻtganlarni fitna va yovuzlikdan voz kechib, tinch hayotga qoʻshilishga chorlaymiz.“ ** [http://www.reuters.com/article/topNews/idUSSP14081620070428?pageNumber=2 Reuters], 2007-yil 28-aprel. * „Bizda boshqa tanlov yoʻq. AQSh samolyotlarini toʻxtatishga kuchimiz yetmaydi. Agar qoʻlimizdan kelganida, albatta toʻxtatgan boʻlardik… Agar qoʻlimizda hatto chelak boʻlsa ham, uni uloqtirib samolyotlarni toʻxtatishga harakat qilardik. Bizda ularni osmonning oʻzida toʻxtatadigan radar ham, samolyot ham yoʻq… Qishloqlarni bombardimon qilayotgan samolyotlarni toʻxtatishni juda istardim, ammo bu mening qoʻlimda emas.“ ** {{cite web|url=http://in.reuters.com/article/domesticNews/idINISL40856620081126|title=Afghan president wishes he could down U.S. planes|publisher=www.cnn.com|date=November 26, 2008}} * „Xavfsizlik nuqtayi nazaridan, NATO faoliyati Afgʻonistonga katta azob, koʻplab inson yoʻqotishlari olib keldi, biroq hech qanday natija bermadi, chunki mamlakat hanuz xavfsiz emas.“ ** ''BBC News'', [http://www.bbc.co.uk/news/world-24433433 „Afghanistanʼs Hamid Karzai says Nato caused 'great sufferingʻ“], 2013-yil 7-oktabr. * „Bizda mintaqa barqarorligiga tahdid solayotgan terrorizmga qarshi umumiy kurash bor. Terrorizm xalqaro hamjamiyat uchun jiddiy xavf boʻlib, bu yovuz hodisaga qarshi birgalikda kurashish zarur.“ ** Zee News, [http://www.zeenews.com/articles.asp?aid=458320&sid=NAT], 2008-yil. * „Pokistonda terrorizm va uning boshpanalari tobora kuchayib bormoqda, buni shahid Benazir Bhuttoning fojiali suiqasdi yaqqol koʻrsatdi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Bizning bagʻrikeng va tinchliksevar jamiyatlarimiz chekkasida mavjud boʻlgan terrorchilar institutsional qoʻllab-quvvatlovga ega. Aynan shu holat ularni yanada xavfli qiladi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Terrorchilar Pokistondagi xavfsiz boshpanalar tufayli faoliyat yuritmoqda va aynan shu sababli mamlakat oʻzining buyuk yetakchisi Benazir Bhuttodan ayrildi.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. * „Terrorizm tor fikrli siyosat va institutsional qoʻllab-quvvatlash natijasidir.“ ** ''The Hindustan Times'', 2008-yil 2-avgust. === Boston universiteti bitiruv marosimidagi nutqi (2005) === * „Bitiruv marosimida kichik kurs talabalari ziyofat uyushtirdi va menga sovgʻa sifatida taroq berishdi – agar bosh kiyimimni yechsam, nima demoqchi ekanimni tushunasiz.“ (kulgi) * „Yangiliklarda yoki gazetada uzoq joylarda koʻplab odamlar halok boʻlgani haqida eshitganingizda, bu raqamlarni oddiy statistik maʼlumot sifatida qabul qilmang. Bu ham siz va biz kabi haqiqiy insonlar – ularning oilalari, doʻstlari bor, ular ogʻriq va qaygʻuni his qiladi.“ * „Biz ochlarning faryodiga befarq boʻlmasligimiz kerak. Begunoh insonlar oʻldirilayotganda jim turmasligimiz lozim. Afgʻonistonda boʻlgani kabi yuzlab yoki minglab odamlar halok boʻlmaguncha kutmasligimiz kerak.“ * „Har safar boshqalarning azobini eʼtiborsiz qoldirsak yoki tomoshabin boʻlib qolsak, biz nafaqat oʻz manfaatlarimizga qarshi ish tutamiz, balki insoniyligimizning bir qismini ham yoʻqotamiz.“ == Hamid Karzay haqida iqtiboslar == * „Men xalqaro hamjamiyatda prezident Karzaidan koʻra koʻproq hurmat qozongan va qadrlangan insonni bilmayman. U oʻzining kuchi, donoligi va mamlakatni yetaklash jasorati bilan ajralib turadi – avval Tolibon ustidan gʻalabaga, hozir esa demokratik va yagona Afgʻonistonga. Men dunyoning turli davlatlari tashqi ishlar vazirlari va yetakchilari bilan uchrashaman, NATO kengashlarida qatnashaman, Yevropa Ittifoqi bilan ishlayman – va hamma joyda sizning prezidentingiz va afgʻon xalqining qilayotgan ishlari yuqori baholanadi.“ ** [[Condoleezza Rice]], 2006-yil 28-iyun. == Havolalar == {{Vikipediya}} {{commons turkum|Hamid Karzai}} * [http://www.achievement.org/autodoc/page/kar0bio-1 Hamid Karzay tarjimai holi] [[Turkum:1957-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Musulmonlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] qm87at2mofjcfj9vrb0s1ckpire6m53 0 7891 30908 26702 2026-05-28T16:40:56Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30908 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Nurmuhammad Taraqqiy | Tasvir = Nur Muhammad Taraki.png | Izoh = | Tavallud sanasi = 1917-yil 14-iyul | Tavallud joyi = Nava tumani, Gʻazni viloyati, Afgʻoniston amirligi | Vafot sanasi = 9-oktyabr 1979-yil | Vafot joyi = Kobul, Afgʻoniston demokratik respublikasi | Vikipediya = Nurmuhammad Taraqqiy | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Nurmuhammad Taraqqiy|Nurmuhammad Taraqqiy]]''' (1917-yil 14-iyul – 1979-yil 8 yoki 9-oktabr) – [[Afg‘oniston]] Xalq demokratik partiyasi Bosh kotibi boʻlib, [[kommunizm|kommunistik]] [[w:Afgʻoniston Demokratik Respublikasi|Afgʻoniston Demokratik Respublikasi]] rahbari sifatida faoliyat yuritgan. == Iqtiboslari == * „Men vatandoshlarimni, jasur askarlarni, pashtun va baluj birodarlarimni hamda [[Osiyo]], [[Afrika]], [[Yevropa]] va [[AQSh]] ishchilarini Saur inqilobining birinchi yilligi bilan tabriklayman. Saur inqilobi faqat [[Afg‘oniston]] ishchilari va askarlariga tegishli emas. Bu butun dunyo [[Proletariat|ishchilari]] va zulm ostidagi ommaning inqilobidir. Xalq partiyasi rahbarligida qurolli askarlar tomonidan amalga oshirilgan bu inqilob buyuk yutuq va butun dunyo ishchilari uchun gʻalabadir. Buyuk [[Rossiya inqilobi|1917-yil Oktyabr inqilobi]] butun dunyoni larzaga keltirgan edi. Oʻsha inqilob bizning inqilobimiz uchun yoʻl-yoʻriq va ilhom manbai boʻlib xizmat qiladi, u yana bir bor dunyoni silkitmoqda.“ ** [http://www.dailytimes.com.pk/opinion/27-Apr-2014/anniversary-of-a-revolution-obliterated-from-history Kobuldagi nutq], Saur inqilobining birinchi yilligi. * „Biz shunday jamiyat qurmoqchimizki, unda ishchilarimiz va dehqonlarimiz chiroyli kiyimda yurishga, yaxshi [[hayot]] va sogʻliqdan bahramand boʻlishga qodir boʻlsin. Biz aynan shunday jamiyatni istaymiz.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Partiyamiz siyosiy hokimiyatni qoʻlga olgach, ekspluatator sinflar va reaksion kuchlar faoliyatini boshladi. Ular bizga qarshi faqat bitta eskirgan vositadan foydalanmoqda – yaʼni din va eʼtiqod nomidan vatanimizdagi taraqqiyparvar harakatga qarshi targʻibot olib borish. Ularni bemor tanasidan [[saraton]] oʻsimtasi kabi [[jarrohlik]] yoʻli bilan ildizi bilan yoʻq qilish kerak.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Islohotlar jarayoni Inqilobiy kengashning 6-sonli farmoni tufayli amalga oshirilmoqda. Ushbu farmon asosida yerga ega boʻlmagan yoki kam yerga ega dehqonlar yer egalari va qarz beruvchilarga boʻlgan qarzlaridan ozod qilindi. Siz sinfiy kurashni keskinlashtirdingiz. Koʻp yillar kutganimiz bu kurash endi kuchaymoqda. Ilgari xalqimizni siyosiy ongini uygʻotish va ularni [[feodalizm|feodal]] tuzumga qarshi koʻtarish uchun moddiy asos mavjud emas edi.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Soʻzimni yakunlar ekanman, sizlarni – safdoshlarimni – bilim va oʻqishni amaliy faoliyat bilan uygʻunlashtirishga, pok va halol hamkorlarni topishga chaqiraman. Siz nafaqat armiyada, balki butun mamlakat boʻylab siyosiy, ijtimoiy va axloqiy jihatdan namuna boʻlishingiz kerak. Shunda hamma ‘Xalqchilar’ haqiqatan ham halol va ishonchli insonlar ekanini aytadi. Bizning safdoshlarimiz bu namunani inqilobdan oldin ham koʻrsatgan edi… Oʻsha paytda kimdir ularni jazolamoqchi boʻlsa, ularni ‘Xalqchi’ deb ayblardi, chunki ular pora olmaydigan va yaxshi axloqqa ega insonlar edi. Aynan shu siyosiy va ijtimoiy poklik asosida biz hokimiyatni qoʻlga oldik.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. [[File:Flag of Afghanistan (1978-1980).svg|thumbnail|300px|Bu ulugʻ va buyuk qizil bayroq ushbu xalqning buyukligi va faxrining ramzidir]] * „Men faxrlanaman, chunki Afgʻoniston tarixida birinchi marta men bu mamlakat hayoti uchun zarur boʻlgan barcha moddiy va nomoddiy vositalarni yaratayotgan, jamiyat farovonligi uchun mehnat qilayotgan xalq bayrogʻini koʻtaryapman. Bu buyuk va ulugʻ [[qizil bayroq]] ushbu xalqning buyukligi va faxrining ramzidir.“ ** [https://pad.ma/BSI/info Nutq], 1978-yil 19-oktabr. * „Endi biz faxrlanamizki, hokimiyat [[Burjuaziya|ekspluatatorlar sinfidan]] [[proletariat]] – yaʼni ilgari ezilgan xalq qoʻliga oʻtdi. Aynan shu sinf nomidan men ushbu bayroqni koʻtaryapman.“ ** [https://pad.ma/BSI/info Nutq], 1978-yil 19-oktabr. * „Men ancha oldin Aminning hokimiyatni oʻz qoʻliga jamlashga moyilligini sezgan edim, ammo bunga jiddiy ahamiyat bermadim. Soʻnggi paytlarda esa bu xavfli tus oldi.“ ** Rodric Braithwaite (2010), ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979–89'', 65-bet. * „Hammasi yaxshi boʻladi. Men bu xonani bilaman. Oldin bu yerda askarlar joylashgan edi. Endi esa navbat bizniki.“ ** Prezident saroyida rafiqasiga aytgan, suiqasddan oldin; Rodric Braithwaite (2010), ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979–89'', 67-bet. == U haqida == * „Siz isteʼfoga chiqishingiz kerak! Ichkilik va qarilik sabab siz aqlingizni yoʻqotgansiz.“ ** [[Hafizullah Amin]], Nabi Misdaq (2006), ''Afghanistan: Political Frailty and External Interference'', 125-bet. * „Sizda ishchilar, shahar aholisi va mayda burjuaziya orasida qoʻllab-quvvatlash bormi?“ – deb soʻradi Sovet bosh vaziri [[Alexei Kosygin]] Nur Muhammad Tarakidan maxfiy telefon suhbatida. Tarakining javobi dahshatli edi: „Aholi tomonidan faol qoʻllab-quvvatlash yoʻq. U deyarli toʻliq [[Shialik|shia]] shiorlari taʼsirida – kofirlarga ergashmang, bizga ergashing.“ Bu marksizm-leninizm tarixidagi muhim lahzalardan biri boʻldi: butun dunyo proletar inqilobiga yoʻl koʻrsatishini daʼvo qilgan [[ideologiya]] mintaqaviy diniy inqilobga duch keldi va bu vaziyatda uning tahliliy vositalari yetarli emas edi." ** [[John Lewis Gaddis]], ''The Cold War: A New History'' (2006) == Havolalar == {{Vikipediya}} {{commons turkum|Nur Muhammad Taraki}} [[Turkum:1917-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Ateistlar]] [[Turkum:Musulmonlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] as2b4l39ksvhu565wsd8mjzmssvhotw 30909 30908 2026-05-28T16:41:03Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30909 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Nurmuhammad Taraqqiy | Tasvir = Nur Muhammad Taraki.png | Izoh = | Tavallud sanasi = 1917-yil 14-iyul | Tavallud joyi = Nava tumani, Gʻazni viloyati, Afgʻoniston amirligi | Vafot sanasi = 9-oktyabr 1979-yil | Vafot joyi = Kobul, Afgʻoniston demokratik respublikasi | Vikipediya = Nurmuhammad Taraqqiy | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Nurmuhammad Taraqqiy|Nurmuhammad Taraqqiy]]''' (1917-yil 14-iyul – 1979-yil 8 yoki 9-oktabr) – [[Afg‘oniston]] Xalq demokratik partiyasi Bosh kotibi boʻlib, [[kommunizm|kommunistik]] [[w:Afgʻoniston Demokratik Respublikasi|Afgʻoniston Demokratik Respublikasi]] rahbari sifatida faoliyat yuritgan. == Iqtiboslari == * „Men vatandoshlarimni, jasur askarlarni, pashtun va baluj birodarlarimni hamda [[Osiyo]], [[Afrika]], [[Yevropa]] va [[AQSh]] ishchilarini Saur inqilobining birinchi yilligi bilan tabriklayman. Saur inqilobi faqat [[Afg‘oniston]] ishchilari va askarlariga tegishli emas. Bu butun dunyo [[Proletariat|ishchilari]] va zulm ostidagi ommaning inqilobidir. Xalq partiyasi rahbarligida qurolli askarlar tomonidan amalga oshirilgan bu inqilob buyuk yutuq va butun dunyo ishchilari uchun gʻalabadir. Buyuk [[Rossiya inqilobi|1917-yil Oktyabr inqilobi]] butun dunyoni larzaga keltirgan edi. Oʻsha inqilob bizning inqilobimiz uchun yoʻl-yoʻriq va ilhom manbai boʻlib xizmat qiladi, u yana bir bor dunyoni silkitmoqda.“ ** [http://www.dailytimes.com.pk/opinion/27-Apr-2014/anniversary-of-a-revolution-obliterated-from-history Kobuldagi nutq], Saur inqilobining birinchi yilligi. * „Biz shunday jamiyat qurmoqchimizki, unda ishchilarimiz va dehqonlarimiz chiroyli kiyimda yurishga, yaxshi [[hayot]] va sogʻliqdan bahramand boʻlishga qodir boʻlsin. Biz aynan shunday jamiyatni istaymiz.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Partiyamiz siyosiy hokimiyatni qoʻlga olgach, ekspluatator sinflar va reaksion kuchlar faoliyatini boshladi. Ular bizga qarshi faqat bitta eskirgan vositadan foydalanmoqda – yaʼni din va eʼtiqod nomidan vatanimizdagi taraqqiyparvar harakatga qarshi targʻibot olib borish. Ularni bemor tanasidan [[saraton]] oʻsimtasi kabi [[jarrohlik]] yoʻli bilan ildizi bilan yoʻq qilish kerak.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Islohotlar jarayoni Inqilobiy kengashning 6-sonli farmoni tufayli amalga oshirilmoqda. Ushbu farmon asosida yerga ega boʻlmagan yoki kam yerga ega dehqonlar yer egalari va qarz beruvchilarga boʻlgan qarzlaridan ozod qilindi. Siz sinfiy kurashni keskinlashtirdingiz. Koʻp yillar kutganimiz bu kurash endi kuchaymoqda. Ilgari xalqimizni siyosiy ongini uygʻotish va ularni [[feodalizm|feodal]] tuzumga qarshi koʻtarish uchun moddiy asos mavjud emas edi.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. * „Soʻzimni yakunlar ekanman, sizlarni – safdoshlarimni – bilim va oʻqishni amaliy faoliyat bilan uygʻunlashtirishga, pok va halol hamkorlarni topishga chaqiraman. Siz nafaqat armiyada, balki butun mamlakat boʻylab siyosiy, ijtimoiy va axloqiy jihatdan namuna boʻlishingiz kerak. Shunda hamma ‘Xalqchilar’ haqiqatan ham halol va ishonchli insonlar ekanini aytadi. Bizning safdoshlarimiz bu namunani inqilobdan oldin ham koʻrsatgan edi… Oʻsha paytda kimdir ularni jazolamoqchi boʻlsa, ularni ‘Xalqchi’ deb ayblardi, chunki ular pora olmaydigan va yaxshi axloqqa ega insonlar edi. Aynan shu siyosiy va ijtimoiy poklik asosida biz hokimiyatni qoʻlga oldik.“ ** [http://www.larouchepub.com/eiw/public/1978/eirv05n35-19780912/eirv05n35-19780912_061-who_are_afghanistans_new_leaders.pdf Nutq], 1978-yil 1-avgust. [[File:Flag of Afghanistan (1978-1980).svg|thumbnail|300px|Bu ulugʻ va buyuk qizil bayroq ushbu xalqning buyukligi va faxrining ramzidir]] * „Men faxrlanaman, chunki Afgʻoniston tarixida birinchi marta men bu mamlakat hayoti uchun zarur boʻlgan barcha moddiy va nomoddiy vositalarni yaratayotgan, jamiyat farovonligi uchun mehnat qilayotgan xalq bayrogʻini koʻtaryapman. Bu buyuk va ulugʻ [[qizil bayroq]] ushbu xalqning buyukligi va faxrining ramzidir.“ ** [https://pad.ma/BSI/info Nutq], 1978-yil 19-oktabr. * „Endi biz faxrlanamizki, hokimiyat [[Burjuaziya|ekspluatatorlar sinfidan]] [[proletariat]] – yaʼni ilgari ezilgan xalq qoʻliga oʻtdi. Aynan shu sinf nomidan men ushbu bayroqni koʻtaryapman.“ ** [https://pad.ma/BSI/info Nutq], 1978-yil 19-oktabr. * „Men ancha oldin Aminning hokimiyatni oʻz qoʻliga jamlashga moyilligini sezgan edim, ammo bunga jiddiy ahamiyat bermadim. Soʻnggi paytlarda esa bu xavfli tus oldi.“ ** Rodric Braithwaite (2010), ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979–89'', 65-bet. * „Hammasi yaxshi boʻladi. Men bu xonani bilaman. Oldin bu yerda askarlar joylashgan edi. Endi esa navbat bizniki.“ ** Prezident saroyida rafiqasiga aytgan, suiqasddan oldin; Rodric Braithwaite (2010), ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979–89'', 67-bet. == U haqida == * „Siz isteʼfoga chiqishingiz kerak! Ichkilik va qarilik sabab siz aqlingizni yoʻqotgansiz.“ ** [[Hafizullah Amin]], Nabi Misdaq (2006), ''Afghanistan: Political Frailty and External Interference'', 125-bet. * „Sizda ishchilar, shahar aholisi va mayda burjuaziya orasida qoʻllab-quvvatlash bormi?“ – deb soʻradi Sovet bosh vaziri [[Alexei Kosygin]] Nur Muhammad Tarakidan maxfiy telefon suhbatida. Tarakining javobi dahshatli edi: „Aholi tomonidan faol qoʻllab-quvvatlash yoʻq. U deyarli toʻliq [[Shialik|shia]] shiorlari taʼsirida – kofirlarga ergashmang, bizga ergashing.“ Bu marksizm-leninizm tarixidagi muhim lahzalardan biri boʻldi: butun dunyo proletar inqilobiga yoʻl koʻrsatishini daʼvo qilgan [[ideologiya]] mintaqaviy diniy inqilobga duch keldi va bu vaziyatda uning tahliliy vositalari yetarli emas edi." ** [[John Lewis Gaddis]], ''The Cold War: A New History'' (2006) == Havolalar == {{Vikipediya}} {{commons turkum|Nur Muhammad Taraki}} [[Turkum:1917-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Ateistlar]] [[Turkum:Musulmonlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] 6pbd2ks9zus3o5ebotth3rkxwhkdfbi 0 7904 30898 26695 2026-05-28T16:39:20Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30898 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Hafizulloh Amin | Tasvir = Hafizulla Amin (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1929-yil 1-avgust | Tavallud joyi = Afg‘oniston Paghman shahri | Vafot sanasi = 1979-yil 27-dekabr | Vafot joyi = Afg‘oniston Kobul shahri Tajbeg saroyi | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Hafizulloh Amin|Hafizulloh Amin]]''' (1929-yil 1-avgust – 1979-yil 27-dekabr) Afgʻoniston Xalq Demokratik partiyasining Bosh kotibi boʻlib, [[Kommunizm|kommunistik]] [[w:Afgʻoniston Demokratik Respublikasi|Afgʻoniston Demokratik Respublikasi]] rahbari sifatida faoliyat yuritgan. == Iqtiboslari == * Vatanimiz dushmanlari, butun dunyodagi ishchilar harakati dushmanlari AXDP rahbariyatiga kirib borishga, avvalo ishchilar partiyasi yetakchisini oʻz tomoniga ogʻdirishga urinmoqdalar. Ammo [[Afgʻoniston]] xalqi ham, AXDP ham shundan katta faxr tuyadiki, partiya va uning Bosh kotibi bunday urinishlarga boʻysunmaydigan buyuk shaxsiyat egasidir. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 167-betdan iqtibos. * [[Afgʻoniston]] bilan [[Sovet Ittifoqi]] oʻrtasidagi doʻstlikka zarar yetkazadigan har qanday shaxs yoki unsur mamlakat dushmani, xalqimiz dushmani va inqilobimiz dushmani deb hisoblanadi. Biz [[Afgʻoniston]]da hech kimga Afgʻoniston bilan Sovet Ittifoqi doʻstligiga qarshi harakat qilishga yoʻl qoʻymaymiz. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 183-betdan iqtibos. * Biz bilan [[doʻstlik]] haqida gapiradiganlar, agar ular bizning [[mustaqillik|mustaqillikimizni]], tuprogʻimizni va gʻururli anʼanalarimizni hurmat qilsalar, chinakam doʻstimiz boʻla oladilar. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 183-betdan iqtibos. * Ketishi kerak boʻlgan odam oʻzingizsiz! Ichkilik va qarilik sabab aqlingizni yoʻqotgansiz. ** Aminning [[Nurmuhammad Taraqqiy]] haqidagi soʻzi, Nabi Misdaq (2006) ''Afghanistan: Political Frailty and External Interference'', 125-betdan iqtibos. * Oʻrtoq [[Iosif Stalin|Stalin]] bizga qoloq mamlakatda [[sotsializm|sotsializmni]] qanday qurishni koʻrsatdi: boshida ogʻriqli boʻladi, ammo keyin hammasi yaxshi yakun topadi. ** Rodric Braithwaite (2010) ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979-89'', 76-betdan iqtibos. == Amin haqidagi iqtiboslar == * Oradan toʻqqiz oy oʻtib esa Siyosiy byuro oʻz qarorini oʻzgartirdi va [[w:Afgʻon urushi (1979—1989)|Afgʻonistonga bostirib kirishni]] boshladi. Bu hodisaning oqibatlari [[w:Aleksey Kosigin|Kosigin]] bashoratini toʻliq tasdiqladi. [[Kobul|Kobuldagi]] rahbariyat 1979-yil yoziga kelib deyarli fuqarolar urushi holatiga tushib qoldi. Sentabr oyida [[Moskva|Moskvadan]] qaytgan Taraqqiy bosh raqibi Hafizulloh Aminni oʻldirishga urinib muvaffaqiyatsizlikka uchradi, buning oʻrniga Amin uni hibsga olib qatl qildi. Bu holat [[Leonid Brejnev|Brejnevni]] tashvishga soldi. Sovet razvedkasi Amin [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika Qoʻshma Shtatlarida]] tahsil olgani va [[Vashington]] bilan yashirin aloqalar boshlaganini bilardi. Bir [[w:SSSR Davlat xavfsizlik qoʻmitasi|KGB]] xodimi aytganidek, xavotir shundan iborat ediki, Amin „bizga nisbatan [[Anvar Sadat|Sadat]] yoʻlini tutmoqda“, yaʼni hokimiyatda qolsa, ruslarni chiqarib yuborib, amerikaliklarni olib kirishi mumkin edi. ** [[John Lewis Gaddis]], ''The Cold War: A New History'' (2006). * [[Mengistu Haile Mariam|Mengistu]] kommunistik siyosat telbalar shifoxonasida deyarli [[Pol Pot|Pol Potniki]] bilan tenglashadigan qamoq tizimini barpo etgan edi. Xuddi shunday holat Afgʻonistonda ham kuzatildi. 1960-yillar oʻrtalaridan beri mavjud boʻlgan ikki [[Kommunizm|kommunistik]] guruh – Xalq va Parcham – birlashib Afgʻoniston Xalq Demokratik partiyasini tuzdilar hamda Prezident [[Muhammad Dovud|uhammad Dovudga]] qarshi kurashdilar. 1978-yil aprelida Xalq guruhi muvaffaqiyatli davlat toʻntarishini amalga oshirdi va Hafizulloh Amin hamda Nurmuhammad Taraqqiy hokimiyatni egalladi. Amin rejim dushmanlarini qatl etish siyosatini kuchaytirdi. Natijada fuqarolar urushi boshlandi. ** Robert Service, ''Comrades: A History of World Communism'' (2010). * Xalq guruhining [[Kobul|Kobulda]] hokimiyatni egallashi [[XX asr|XX asrdagi]] soʻnggi [[kommunistik inqilob]] boʻldi va kommunizm ommaviy qatagʻonlarsiz hokimiyatda saqlanib qola olmasligini yaqqol koʻrsatdi. Sovet safdoshlari koʻrgan voqealardan dahshatga tushardilar. Ular [[Iosif Stalin|Stalin]], [[Mao Zedong|Mao]], [[Pol Pot]], Mengistu va Hafizulloh Aminning shafqatsiz siyosatini koʻrib hayratda qolgan edilar. ** Robert Service, ''Comrades: A History of World Communism'' (2010). * Sovetlar bilan aloqalariga qaramay, nufuzli afgʻonlar Aminni kommunistdan koʻra koʻproq hokimiyatparast va shafqatsiz pushtun millatchisi deb bilardilar. U raqiblarini yoʻq qilish uchun har qanday vositadan foydalanishga tayyor edi. ** Deepak Tripathi (2010) ''Breeding Ground: Afghanistan and the Origins of Islamic Terrorism'', 41–42-betlar. * Men anchadan beri Amin hokimiyatni oʻz qoʻlida jamlashga moyilligini sezgan edim, biroq bunga alohida ahamiyat bermagandim. Soʻnggi paytlarda esa bu moyillik xavfli tus oldi. ** [[Nurmuhammad Taraqqiy]], Rodric Braithwaite (2010) ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979-89'', 65-betdan iqtibos. == Havolalar == {{commons turkum|Hafizullah Amin}} [[Turkum:1929-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1979-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Kommunistlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] iwv6sjvwmf76zype70sg8fza3bxj5u4 30899 30898 2026-05-28T16:39:29Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30899 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Hafizulloh Amin | Tasvir = Hafizulla Amin (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1929-yil 1-avgust | Tavallud joyi = Afg‘oniston Paghman shahri | Vafot sanasi = 1979-yil 27-dekabr | Vafot joyi = Afg‘oniston Kobul shahri Tajbeg saroyi | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Hafizulloh Amin|Hafizulloh Amin]]''' (1929-yil 1-avgust – 1979-yil 27-dekabr) Afgʻoniston Xalq Demokratik partiyasining Bosh kotibi boʻlib, [[Kommunizm|kommunistik]] [[w:Afgʻoniston Demokratik Respublikasi|Afgʻoniston Demokratik Respublikasi]] rahbari sifatida faoliyat yuritgan. == Iqtiboslari == * Vatanimiz dushmanlari, butun dunyodagi ishchilar harakati dushmanlari AXDP rahbariyatiga kirib borishga, avvalo ishchilar partiyasi yetakchisini oʻz tomoniga ogʻdirishga urinmoqdalar. Ammo [[Afgʻoniston]] xalqi ham, AXDP ham shundan katta faxr tuyadiki, partiya va uning Bosh kotibi bunday urinishlarga boʻysunmaydigan buyuk shaxsiyat egasidir. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 167-betdan iqtibos. * [[Afgʻoniston]] bilan [[Sovet Ittifoqi]] oʻrtasidagi doʻstlikka zarar yetkazadigan har qanday shaxs yoki unsur mamlakat dushmani, xalqimiz dushmani va inqilobimiz dushmani deb hisoblanadi. Biz [[Afgʻoniston]]da hech kimga Afgʻoniston bilan Sovet Ittifoqi doʻstligiga qarshi harakat qilishga yoʻl qoʻymaymiz. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 183-betdan iqtibos. * Biz bilan [[doʻstlik]] haqida gapiradiganlar, agar ular bizning [[mustaqillik|mustaqillikimizni]], tuprogʻimizni va gʻururli anʼanalarimizni hurmat qilsalar, chinakam doʻstimiz boʻla oladilar. ** Beverley Male (1982) ''Revolutionary Afghanistan: A Reappraisal'', 183-betdan iqtibos. * Ketishi kerak boʻlgan odam oʻzingizsiz! Ichkilik va qarilik sabab aqlingizni yoʻqotgansiz. ** Aminning [[Nurmuhammad Taraqqiy]] haqidagi soʻzi, Nabi Misdaq (2006) ''Afghanistan: Political Frailty and External Interference'', 125-betdan iqtibos. * Oʻrtoq [[Iosif Stalin|Stalin]] bizga qoloq mamlakatda [[sotsializm|sotsializmni]] qanday qurishni koʻrsatdi: boshida ogʻriqli boʻladi, ammo keyin hammasi yaxshi yakun topadi. ** Rodric Braithwaite (2010) ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979-89'', 76-betdan iqtibos. == Amin haqidagi iqtiboslar == * Oradan toʻqqiz oy oʻtib esa Siyosiy byuro oʻz qarorini oʻzgartirdi va [[w:Afgʻon urushi (1979—1989)|Afgʻonistonga bostirib kirishni]] boshladi. Bu hodisaning oqibatlari [[w:Aleksey Kosigin|Kosigin]] bashoratini toʻliq tasdiqladi. [[Kobul|Kobuldagi]] rahbariyat 1979-yil yoziga kelib deyarli fuqarolar urushi holatiga tushib qoldi. Sentabr oyida [[Moskva|Moskvadan]] qaytgan Taraqqiy bosh raqibi Hafizulloh Aminni oʻldirishga urinib muvaffaqiyatsizlikka uchradi, buning oʻrniga Amin uni hibsga olib qatl qildi. Bu holat [[Leonid Brejnev|Brejnevni]] tashvishga soldi. Sovet razvedkasi Amin [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika Qoʻshma Shtatlarida]] tahsil olgani va [[Vashington]] bilan yashirin aloqalar boshlaganini bilardi. Bir [[w:SSSR Davlat xavfsizlik qoʻmitasi|KGB]] xodimi aytganidek, xavotir shundan iborat ediki, Amin „bizga nisbatan [[Anvar Sadat|Sadat]] yoʻlini tutmoqda“, yaʼni hokimiyatda qolsa, ruslarni chiqarib yuborib, amerikaliklarni olib kirishi mumkin edi. ** [[John Lewis Gaddis]], ''The Cold War: A New History'' (2006). * [[Mengistu Haile Mariam|Mengistu]] kommunistik siyosat telbalar shifoxonasida deyarli [[Pol Pot|Pol Potniki]] bilan tenglashadigan qamoq tizimini barpo etgan edi. Xuddi shunday holat Afgʻonistonda ham kuzatildi. 1960-yillar oʻrtalaridan beri mavjud boʻlgan ikki [[Kommunizm|kommunistik]] guruh – Xalq va Parcham – birlashib Afgʻoniston Xalq Demokratik partiyasini tuzdilar hamda Prezident [[Muhammad Dovud|uhammad Dovudga]] qarshi kurashdilar. 1978-yil aprelida Xalq guruhi muvaffaqiyatli davlat toʻntarishini amalga oshirdi va Hafizulloh Amin hamda Nurmuhammad Taraqqiy hokimiyatni egalladi. Amin rejim dushmanlarini qatl etish siyosatini kuchaytirdi. Natijada fuqarolar urushi boshlandi. ** Robert Service, ''Comrades: A History of World Communism'' (2010). * Xalq guruhining [[Kobul|Kobulda]] hokimiyatni egallashi [[XX asr|XX asrdagi]] soʻnggi [[kommunistik inqilob]] boʻldi va kommunizm ommaviy qatagʻonlarsiz hokimiyatda saqlanib qola olmasligini yaqqol koʻrsatdi. Sovet safdoshlari koʻrgan voqealardan dahshatga tushardilar. Ular [[Iosif Stalin|Stalin]], [[Mao Zedong|Mao]], [[Pol Pot]], Mengistu va Hafizulloh Aminning shafqatsiz siyosatini koʻrib hayratda qolgan edilar. ** Robert Service, ''Comrades: A History of World Communism'' (2010). * Sovetlar bilan aloqalariga qaramay, nufuzli afgʻonlar Aminni kommunistdan koʻra koʻproq hokimiyatparast va shafqatsiz pushtun millatchisi deb bilardilar. U raqiblarini yoʻq qilish uchun har qanday vositadan foydalanishga tayyor edi. ** Deepak Tripathi (2010) ''Breeding Ground: Afghanistan and the Origins of Islamic Terrorism'', 41–42-betlar. * Men anchadan beri Amin hokimiyatni oʻz qoʻlida jamlashga moyilligini sezgan edim, biroq bunga alohida ahamiyat bermagandim. Soʻnggi paytlarda esa bu moyillik xavfli tus oldi. ** [[Nurmuhammad Taraqqiy]], Rodric Braithwaite (2010) ''Afgantsy: The Russians in Afghanistan 1979-89'', 65-betdan iqtibos. == Havolalar == {{commons turkum|Hafizullah Amin}} [[Turkum:1929-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1979-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Kommunistlar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Afgʻoniston Prezidentlari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] lx8bhjphf122ii1hm0bvhrc31tflsqz 0 7913 30902 26716 2026-05-28T16:39:58Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30902 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Haydar Aliyev | Tasvir = Heydar Aliyev 1997.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1923-yil 10-may | Tavallud joyi = Ozarbayjonning Naxchivon shahrida | Vafot sanasi = 2003-yil 12-dekabr | Vafot joyi = Klivlend Klinikasida (AQSH) | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Haydar Aliyev|Haydar Alirizo oʻgʻli Aliyev]]''' (t. 10-may 1923, Naxchivon, ZSFSR, SSSR – v. 12-dekabr 2003, Klivlend, Ogayo, AQSH), shuningdek '''Heidar Aliev''', '''Geidar Aliev''', '''Haydar Aliyev''', '''Geydar Aliyev''' nomlari bilan ham yoziladi, [[w:Yangi Ozarbayjon partiyasi|Yangi Ozarbayjon partiyasi]] vakili sifatida 1993-yil iyundan 2003-yil oktabrgacha [[w:Ozarbayjon prezidenti|Ozarbayjon prezidenti]] boʻlgan. 2003-yilda uning oʻrnini oʻgʻli [[w:Ilhom Aliyev|Ilhom Aliyev]] egallagan. == Iqtiboslari == * Men kongressmenlardan nega ular Armaniston bilan bunchalik yaqin aloqada ekanini soʻrayman, ular esa arman diasporasi ularga koʻp pul berishini aytadilar. Bu korrupsiya emasmi? ** [[w:Jeffrey Goldberg|Jeffrey Goldbergning]] „Amerikada qanday korrupsiyani koʻrasiz?“ degan savoliga javob. ''October 4, 1998, The New York Times''[http://www.nytimes.com/1998/10/04/magazine/the-crude-face-of-global-capitalism.html?pagewanted=all]. * Aslida, Xoʻjayli qirgʻini XX asrning eng yirik insoniy fojialaridan biridir. Jahon hamjamiyatining ushbu genotsidga nisbatan xolis va qatʼiy munosabatini taʼminlash uchun barcha saʼy-harakatlar amalga oshirilishi lozim. ** [http://www.azer.com/aiweb/categories/topics/Quotes/quote_aliyev.heydar.html Azerbaijan International (7.1) Spring 1999]. * Ozarbayjon mustaqil respublikaga aylandi […] Ozarbayjon hayotida yangi davr boshlandi. Neft sanoatimiz tarixida ham yangi asos yaratildi, yaʼni uchinchi bosqich boshlandi… Yangi bosqich davomida Ozarbayjon xalqining irodasini ifoda etgan holda, tabiiy resurslarimizdan foydalanish boʻyicha zarur choralarni koʻramiz. ** [http://en.president.az/azerbaijan/contract Asr shartnomasi imzolanish marosimidagi nutq, 20 September 1994]. * Islohotlarga muqobil yoʻl yoʻq […] Kimki bunga qarshi boʻlsa va yashirin ravishda ishimizga xalaqit bermoqchi boʻlsa, u biz bilan bir yoʻlda emas. ** [https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-politics-president/azeri-leader-slams-government-for-frequent-economic-forecast-changes-idUSKBN1WW1GF"Ozarbayjon rahbari iqtisodiy prognozlar tez-tez oʻzgarib turgani uchun hukumatni tanqid qilmoqda"] Reuters, 2019-yil 17-oktyabrda keltirilgan. == Togʻli Qorabogʻ haqidagi iqtiboslar == * Ozarbayjonning hududiy yaxlitligi muzokaralar mavzusi emas va hech qachon boʻlmaydi… Ozarbayjon bu pozitsiyadan bir qadam ham chekinmaydi. Bu degani, Ozarbayjonning hududiy yaxlitligi masalasida hech qanday murosa boʻlmaydi[http://en.president.az/azerbaijan/karabakh]. == Aliyev haqidagi iqtiboslar == * U haqiqatan ham juda salobatli va sovuqqon siyosatchi<ref>[https://www.nytimes.com/1998/10/04/magazine/the-crude-face-of-global-capitalism.html] The Crude Face of Global Capitalism</ref>. ** [[Zbignev Bjezinskiy]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{vikipediya}} {{commons turkum|Heydar Aliyev}} [[Turkum:1923-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2003-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] gc4rab2tojx7anlgz8dpvfarphhydx0 30903 30902 2026-05-28T16:40:05Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30903 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Haydar Aliyev | Tasvir = Heydar Aliyev 1997.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1923-yil 10-may | Tavallud joyi = Ozarbayjonning Naxchivon shahrida | Vafot sanasi = 2003-yil 12-dekabr | Vafot joyi = Klivlend Klinikasida (AQSH) | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Haydar Aliyev|Haydar Alirizo oʻgʻli Aliyev]]''' (t. 10-may 1923, Naxchivon, ZSFSR, SSSR – v. 12-dekabr 2003, Klivlend, Ogayo, AQSH), shuningdek '''Heidar Aliev''', '''Geidar Aliev''', '''Haydar Aliyev''', '''Geydar Aliyev''' nomlari bilan ham yoziladi, [[w:Yangi Ozarbayjon partiyasi|Yangi Ozarbayjon partiyasi]] vakili sifatida 1993-yil iyundan 2003-yil oktabrgacha [[w:Ozarbayjon prezidenti|Ozarbayjon prezidenti]] boʻlgan. 2003-yilda uning oʻrnini oʻgʻli [[w:Ilhom Aliyev|Ilhom Aliyev]] egallagan. == Iqtiboslari == * Men kongressmenlardan nega ular Armaniston bilan bunchalik yaqin aloqada ekanini soʻrayman, ular esa arman diasporasi ularga koʻp pul berishini aytadilar. Bu korrupsiya emasmi? ** [[w:Jeffrey Goldberg|Jeffrey Goldbergning]] „Amerikada qanday korrupsiyani koʻrasiz?“ degan savoliga javob. ''October 4, 1998, The New York Times''[http://www.nytimes.com/1998/10/04/magazine/the-crude-face-of-global-capitalism.html?pagewanted=all]. * Aslida, Xoʻjayli qirgʻini XX asrning eng yirik insoniy fojialaridan biridir. Jahon hamjamiyatining ushbu genotsidga nisbatan xolis va qatʼiy munosabatini taʼminlash uchun barcha saʼy-harakatlar amalga oshirilishi lozim. ** [http://www.azer.com/aiweb/categories/topics/Quotes/quote_aliyev.heydar.html Azerbaijan International (7.1) Spring 1999]. * Ozarbayjon mustaqil respublikaga aylandi […] Ozarbayjon hayotida yangi davr boshlandi. Neft sanoatimiz tarixida ham yangi asos yaratildi, yaʼni uchinchi bosqich boshlandi… Yangi bosqich davomida Ozarbayjon xalqining irodasini ifoda etgan holda, tabiiy resurslarimizdan foydalanish boʻyicha zarur choralarni koʻramiz. ** [http://en.president.az/azerbaijan/contract Asr shartnomasi imzolanish marosimidagi nutq, 20 September 1994]. * Islohotlarga muqobil yoʻl yoʻq […] Kimki bunga qarshi boʻlsa va yashirin ravishda ishimizga xalaqit bermoqchi boʻlsa, u biz bilan bir yoʻlda emas. ** [https://www.reuters.com/article/us-azerbaijan-politics-president/azeri-leader-slams-government-for-frequent-economic-forecast-changes-idUSKBN1WW1GF"Ozarbayjon rahbari iqtisodiy prognozlar tez-tez oʻzgarib turgani uchun hukumatni tanqid qilmoqda"] Reuters, 2019-yil 17-oktyabrda keltirilgan. == Togʻli Qorabogʻ haqidagi iqtiboslar == * Ozarbayjonning hududiy yaxlitligi muzokaralar mavzusi emas va hech qachon boʻlmaydi… Ozarbayjon bu pozitsiyadan bir qadam ham chekinmaydi. Bu degani, Ozarbayjonning hududiy yaxlitligi masalasida hech qanday murosa boʻlmaydi[http://en.president.az/azerbaijan/karabakh]. == Aliyev haqidagi iqtiboslar == * U haqiqatan ham juda salobatli va sovuqqon siyosatchi<ref>[https://www.nytimes.com/1998/10/04/magazine/the-crude-face-of-global-capitalism.html] The Crude Face of Global Capitalism</ref>. ** [[Zbignev Bjezinskiy]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{vikipediya}} {{commons turkum|Heydar Aliyev}} [[Turkum:1923-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2003-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] 1nzdb0yjth0dhczy3m80udrpcpz2yhb 0 7914 30894 26718 2026-05-28T16:38:37Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30894 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ayaz Mütəllibov | Tasvir = Ayaz_Mutallibov_in_2020.jpg | Izoh = 2020-yil Ayaz Mütəllibov | Tavallud sanasi = 12-may 1938-yil | Tavallud joyi = Baku, Ozarbayjon SSR | Vafot sanasi = 27-mart 2022-yil | Vafot joyi = Baku, Ozarbayjon | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ayaz Mütəllibov|Ayaz Niyozi oʻgʻli Mütəllibov]]''' ('''Ozarbayjoncha''': Ayaz Niyazi oğlu Mütəllibov / Aјaz Niјazi ogʻlu Mүtәllibov; '''Ruscha''': Ayaz Niyazovich Mutalibov / Ayaz Niyazovich Mutalibov; t. 2-may 1938-yil, Boku – v. 27-mart 2022-yil, Boku) – [[Ozarbayjon]] siyosatchisi boʻlib, Ozarbayjonning birinchi prezidenti sifatida faoliyat yuritgan. U [[w:Ozarbayjon Sovet Sotsialistik Respublikasi|Sovet Ozarbayjonining]] soʻnggi rahbari hamda [[w:Ozarbayjon prezidenti|Ozarbayjon Prezidenti]] lavozimida 1991-yil 5-fevraldan 1992-yil 6-martgacha va 1992-yil 14-maydan 18-maygacha ishlagan. == Iqtiboslari == * Biz barcha kuchlarni safarbar etishimiz, barcha siyosiy partiyalar va jamoat tashkilotlari faoliyatini toʻxtatib turishimiz kerak. Men diktator boʻlishni istamayman, biroq zarurat tugʻilsa, bunga murojaat qilishimiz mumkin. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Oʻz yerimizni himoya qila olmas ekanmiz, demokratik oʻzgarishlar yoʻli oʻzini oqlamaydi. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Bizda hali ham Bokuni [[w:Livan fuqarolar urushi|Bayrutga]] aylantirmoqchi boʻlgan kuchlar bor. Tashqi kuchlar ish olib bormoqda. Biz ehtiyot boʻlishimiz kerak. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Matbuotdan ranjishning iloji yoʻq. Men endi siyosat bilan shugʻullanmayman. Ayrimlar bunga ishonmaydi, ammo bu haqiqat. ** [https://azpolitika.info/?p=464153 "AZƏRBAYCANIN İLK PREZİDENTİ 30 İLİN SİRR SANDIĞINI AÇIR – „Həsən Həsənov özünü atdı Qorbaçovun qabağına…“ – VİDEO"] (6-noyabr 2018). * Bularning barchasi safsata. Men bosh vazirlikka daʼvogarlik qilmayapman. Nega bunday masalalarni koʻtarmoqdalar?! Har birimiz oʻz oʻrnimizda vazirmiz. Ammo bu yoshimda mansab uchun kurashmayman. ** [https://modern.az/az/news/142660 "„Bu yaşımda durub vəzifə davası edəcəm?!“ – Ayaz Mütəllibov „Rusiyanın adamıdır“ iddiasına cavab verdi"] (7-sentyabr 2017). == Havolalar == {{vikipediya}} {{commons turkum|Ayaz Mutallibov}} [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2022-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Musulmonlar]] egze9ot90j3lh4ex1m1cnoyj3gscure 30895 30894 2026-05-28T16:38:46Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30895 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ayaz Mütəllibov | Tasvir = Ayaz_Mutallibov_in_2020.jpg | Izoh = 2020-yil Ayaz Mütəllibov | Tavallud sanasi = 12-may 1938-yil | Tavallud joyi = Baku, Ozarbayjon SSR | Vafot sanasi = 27-mart 2022-yil | Vafot joyi = Baku, Ozarbayjon | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ayaz Mütəllibov|Ayaz Niyozi oʻgʻli Mütəllibov]]''' ('''Ozarbayjoncha''': Ayaz Niyazi oğlu Mütəllibov / Aјaz Niјazi ogʻlu Mүtәllibov; '''Ruscha''': Ayaz Niyazovich Mutalibov / Ayaz Niyazovich Mutalibov; t. 2-may 1938-yil, Boku – v. 27-mart 2022-yil, Boku) – [[Ozarbayjon]] siyosatchisi boʻlib, Ozarbayjonning birinchi prezidenti sifatida faoliyat yuritgan. U [[w:Ozarbayjon Sovet Sotsialistik Respublikasi|Sovet Ozarbayjonining]] soʻnggi rahbari hamda [[w:Ozarbayjon prezidenti|Ozarbayjon Prezidenti]] lavozimida 1991-yil 5-fevraldan 1992-yil 6-martgacha va 1992-yil 14-maydan 18-maygacha ishlagan. == Iqtiboslari == * Biz barcha kuchlarni safarbar etishimiz, barcha siyosiy partiyalar va jamoat tashkilotlari faoliyatini toʻxtatib turishimiz kerak. Men diktator boʻlishni istamayman, biroq zarurat tugʻilsa, bunga murojaat qilishimiz mumkin. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Oʻz yerimizni himoya qila olmas ekanmiz, demokratik oʻzgarishlar yoʻli oʻzini oqlamaydi. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Bizda hali ham Bokuni [[w:Livan fuqarolar urushi|Bayrutga]] aylantirmoqchi boʻlgan kuchlar bor. Tashqi kuchlar ish olib bormoqda. Biz ehtiyot boʻlishimiz kerak. ** [https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:epcCRJyvH3AJ:https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1992/05/15/azerbaijani-leader-restored-to-power-imposes-emergency-rule/c4a5d291-a743-4227-90db-54e0f9739b80/+&cd=3&hl=en&ct=clnk&gl=us „Hokimiyatga qayta tiklangan Ozarbayjon rahbari favqulodda holat joriy etdi“ in ''The Washington Post''] (15-may 1992). * Matbuotdan ranjishning iloji yoʻq. Men endi siyosat bilan shugʻullanmayman. Ayrimlar bunga ishonmaydi, ammo bu haqiqat. ** [https://azpolitika.info/?p=464153 "AZƏRBAYCANIN İLK PREZİDENTİ 30 İLİN SİRR SANDIĞINI AÇIR – „Həsən Həsənov özünü atdı Qorbaçovun qabağına…“ – VİDEO"] (6-noyabr 2018). * Bularning barchasi safsata. Men bosh vazirlikka daʼvogarlik qilmayapman. Nega bunday masalalarni koʻtarmoqdalar?! Har birimiz oʻz oʻrnimizda vazirmiz. Ammo bu yoshimda mansab uchun kurashmayman. ** [https://modern.az/az/news/142660 "„Bu yaşımda durub vəzifə davası edəcəm?!“ – Ayaz Mütəllibov „Rusiyanın adamıdır“ iddiasına cavab verdi"] (7-sentyabr 2017). == Havolalar == {{vikipediya}} {{commons turkum|Ayaz Mutallibov}} [[Turkum:1938-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2022-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Musulmonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] gzyevmsznqcko1e0bwy6qlz3tu5ijdq 0 7924 30904 26746 2026-05-28T16:40:17Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30904 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ilhom Aliyev | Tasvir = Ilham Aliyev 2024 (İlham Əliyevin) (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1961-yil, 24-dekabr | Tavallud joyi = Boku, Ozarbayjon SSR, SSSR | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ilhom Aliyev|Ilhom Aliyev]]''' (1961-yil 24-dekabrda tugʻilgan) – ozarbayjonlik siyosatchi, 2003-yildan buyon [[Ozarbayjon|Ozarbayjonning]] amaldagi va toʻrtinchi Prezidenti. Shuningdek, u Yangi Ozarbayjon partiyasi raisi hamda Ozarbayjon Milliy Olimpiya qoʻmitasi rahbari hisoblanadi. == Iqtiboslari == === Ichki siyosat === * Iqtisodiyotimiz juda barqaror, biz hatto [[Buyuk retsessiya|iqtisodiy inqiroz yillarida]] ham rivojlanishga erishdik. Biz oʻn yildan kamroq vaqt ichida [[Yalpi ichki mahsulot|YAIMni]] uch baravar oshirishga muvaffaq boʻldik. ** [http://edition.cnn.com/2013/01/23/business/aliyev-rosneft-quest-davos/ CNN telekanaliga Shveysariyaning Davos shahrida boʻlib oʻtgan Jahon iqtisodiy forumi chogʻidagi intervyu (2013-yil 23-yanvar)] === Tashqi uchrashuvlar va masalalar === === Togʻli Qorabogʻ === * [[w:Togʻli Qorabogʻ muxtor viloyati|Togʻli Qorabogʻda]] hamda barcha bosib olingan hududlarda yuz berayotgan voqealar va kelgusida nima boʻlishi bizning ichki ishimizdir. Hech bir xalqaro tashkilot yoki davlat bizning ichki ishlarimizga aralasha olmaydi. ** [http://en.apa.az/nagorno_karabakh/ilham-aliyev-nagorno-karabakh-conflict-is-azerbaijan-s-internal-affair.html Ozarbayjon armiyasining Aprel gʻalabalari yilligi munosabati bilan bir guruh harbiy xizmatchilarni qabul qilish chogʻida (2017-yil 31-mart)] * Aprel janglari davomida [[Nikol Pashinyan|Armaniston rahbariyati]] butunlay fosh boʻldi, chunki ular ogʻir magʻlubiyatga uchradi va siyosiy qoʻllab-quvvatlov olmadi. Aslida esa ular aynan shu yordamga katta umid bogʻlagan edi. Bu yordamni ololmagach, odatdagidek turli davlatlarni ayblashga tushdilar. Oxir-oqibat ular Aprel janglaridagi magʻlubiyatini tan olishga majbur boʻldi. Dastlab ular yerlarni boy bermaganini aytdi. Keyin bu hududlar muhim emasligini bildirdi. Soʻngra ushbu hududlarni qaytarib olishini daʼvo qildi. Bularning barchasi mutlaqo haqiqatga toʻgʻri kelmaydi. [[Armanlar|Armaniston]] rahbariyati oʻzini shunday kulgili ahvolga solib qoʻydiki, mamlakat hanuzgacha buning ogʻir oqibatlarini his qilmoqda. ** [http://en.apa.az/nagorno_karabakh/ilham-aliyev-nagorno-karabakh-conflict-is-azerbaijan-s-internal-affair.html Ozarbayjon armiyasining Aprel gʻalabalari yilligi munosabati bilan bir guruh harbiy xizmatchilarni qabul qilish chogʻida (2017-yil 31-mart)] * Biz bunga umid qilamiz, chunki koʻp yillardan beri davom etayotgan jarayon tinch yoʻl bilan hal etilishi kerak. Albatta, bu Armanistonning [[xalqaro huquq]] meʼyorlariga rioya etishiga, Ozarbayjonning xalqaro miqyosda tan olingan hududlaridan qoʻshinlarini olib chiqishiga bogʻliq. Shundan soʻng tinchlik qaror topadi. ** [http://www.euronews.com/2010/02/02/interview-with-ilham-aliyev-president-of-azerbaijan Euronews telekanaliga Togʻli Qorabogʻ masalasi yuzasidan intervyu (2010-yil 2-fevral)] * Bu, avvalo, [[Birlashgan Millatlar Tashkiloti|BMTni]] ham oʻz ichiga olgan xalqaro tashkilotlar tomonidan bizga berilgan Ozarbayjonning asosiy huquqidir. Mojaro yana 15 yil davomida muzlatilgan holatda qolishiga yoʻl qoʻya olmaymiz. ** [http://www.euronews.com/2010/02/02/interview-with-ilham-aliyev-president-of-azerbaijan Euronews telekanaliga Togʻli Qorabogʻ masalasi yuzasidan intervyu (2010-yil 2-fevral)] === Korrupsiyaga qarshi siyosat === * Kuchli siyosiy iroda, prokurorlarning professionalligi, halolligi va vijdonliligi, jiddiy korrupsiyaga qarshi kurash muhiti – bularning barchasi maqsadlarimizga erishishda yordam beradi, deb ishonaman. Ozarbayjon [[korrupsiya|korrupsiyaga]] qarshi kurashda ilgʻor davlatlar safida boʻlishi kerak. Ishonchim komilki, shunday boʻladi. Kelgusi yillarda rivojlangan davlatlar tajribasini faqat oʻrganibgina qolmay, uni barcha sohalarda qoʻllashimiz zarur. [[Shaffoflik]], [[halollik]] va poklik turmush tarziga aylanishi lozim. ** [http://en.president.az/articles/9445 Ozarbayjon Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Korrupsiyaga qarshi kurash boshqarmasining yangi binosi ochilishida (2013-yil 30-sentabr)] * Biz siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy sohalarda sezilarli yutuqlarga erishdik. Mamlakatimizda shaffof jamoatchilik bilan aloqalar tizimi yaratildi, [[Demokratiya|demokratik institutlar]], [[inson huquqlari]] va [[erkinlik]]lar faoliyati taʼminlandi. Xalqaro talablarga javob beradigan [[qonun]]chilik, ixtisoslashgan institutlarning samarali faoliyati hamda davlat boshqaruvida shaffoflikni taʼminlash korrupsiyaga qarshi siyosatimizning yutuqlaridir. ** [http://www.today.az/print/news/politics/161995.html Prezident Ilhom Aliyevning Iqtisodiy hamkorlik tashkilotiga aʼzo davlatlarning korrupsiyaga qarshi organlari rahbarlari va ombudsmanlarining uchinchi yigʻilishi ishtirokchilariga yoʻllagan murojaati (2017-yil 6-iyun)] * „ASAN xizmat“ fuqarolar bilan davlat xizmatchilari oʻrtasidagi munosabatlarga yangilik olib kirdi. Bu bizga korrupsiyaga qarshi kurashda yanada katta kuch bagʻishladi. U korrupsiyaga qarshi kurashish va gʻalaba qozonish mumkinligini koʻrsatdi. ** [http://en.apa.az/azerbaijan-politics/domestic-news/ilham-aliyev-asan-service-brought-novelty-into-citizen-civil-servant-relationship.html „ASAN Kommunal“ 1-sonli markazining ochilish marosimida (2016-yil 28-dekabr)] * Boshqa mamlakatlar bizning tajribamizdan foydalanayotganidan mamnunman. Biroq ayrim hollarda ular „ASAN xizmat“ nomini tilga olmaydi. Shu bilan birga, biz avvalo Ozarbayjon fuqarolarining ushbu xizmatdan foydalanishini maqsad qilganmiz. Xizmatga murojaatlar soni 7 milliondan oshdi. Aytish mumkinki, Ozarbayjon aholisining deyarli 100 foizi ushbu xizmat faoliyatini qoʻllab-quvvatlaydi. Aslida davlat xizmatlari korrupsiyaga qarshi kurash sohasidagi inqilobiy oʻzgarishdir. ** [http://en.azvision.az/news.php?id=27512 Vazirlar Mahkamasining 2015-yil ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish yakunlari va kelgusidagi vazifalarga bagʻishlangan yigʻilishida] * Bu yerda toʻliq shaffoflik mavjud, byurokratiya va poraxoʻrlik yoʻq, odamlarga madaniyatli xizmat koʻrsatiladi. Aslida ham shunday boʻlishi kerak. „ASAN xidmət“ nafaqat davlat xizmatlari sohasida, balki butun jamiyat uchun ham muhim institutsional markazdir. ** [http://en.president.az/articles/20790 Ozarbayjonning Qabala shahridagi hududiy „ASAN xidmət“ markazining ochilishida (2016-yil 10-avgust)] * Davlat boshqaruvida samaradorlikni taʼminlash, ochiq hukumat institutlarini joriy etish, elektron xizmatlarni rivojlantirish va korrupsiyaga qarshi kurash davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlaridir. Ozarbayjonda korrupsiyaga qarshi muvaffaqiyatli kurashish uchun kuchli siyosiy iroda mavjud. Mamlakat xalqaro tashabbuslarga qoʻshilganidan soʻng qonunchilik bazasi toʻliq modernizatsiya qilindi va institutsional islohotlar amalga oshirildi. ** [https://en.trend.az/azerbaijan/politics/2289807.html Prezident Ilhom Aliyevning Ozarbayjonning Boku shahrida boʻlib oʻtgan „Korrupsiyaga qarshi kurash: xalqaro standartlar va milliy tajriba“ xalqaro konferensiyasi ishtirokchilariga yoʻllagan murojaati (2014-yil 30-iyun)] === Multikulturalizm === * Bugungi Ozarbayjon aynan shu yoʻldan bormoqda. Ozarbayjonda barcha dinlar va millatlar vakillari bir oiladek yashaydi. Ular oʻz saʼy-harakatlarini yanada yaqinroq birlashtirishi kerak. Biz tariximiz va madaniyatimiz bilan faxrlanamiz. Bugun dunyoning eng qadimiy masjidlaridan biri Ozarbayjonda joylashgan. Ozarbayjonning Shamaxi shahridagi Shamaxi masjidi 743-yilda qurilgan boʻlib, restavratsiyadan soʻng hozir ham faoliyat yuritmoqda. Shuningdek, Ozarbayjoning Shaki shahri yaqinida Kavkaz Albaniyasi cherkovi kabi tarixiy yodgorlik joylashgan. Bu qadimiy inshoot ham restavratsiyadan keyin faoliyat koʻrsatmoqda va koʻplab sayyohlarni jalb etmoqda. ** [https://en.trend.az/azerbaijan/politics/2666083.html Beshinchi Boku xalqaro gumanitar forumining ochilish marosimida (2016-yil 29-sentabr)] == U haqida iqtiboslar == * Soʻnggi davrning eng ajablanarli va istehzoli hodisalaridan biri – oʻzini [[sotsializm|sotsialistik]] deb eʼlon qilgan respublikalarda merosiy avtokratiyalarning qayta tiklanishidir. Ular rasmiy ravishda merosiy hokimiyatni rad etsalar-da, amalda zamonaviy [[monarxiya]]larni yaratdilar. 1980-yilda [[Kim Il-sung|Kim Il Sung]] oʻzining dabdabali, biroq shafqatsiz oʻgʻli [[Kim Jong-il|Kim Jong Ilni]] „inqilobiy ishning buyuk davomchisi“ deb eʼlon qildi. Kim Chen Ir 1994-yilda Kimlar sulolasi taxtiga chiqdi va xalqi ochlikdan aziyat chekayotgan bir paytda yadro quroliga ega davlatga aylandi. Yana bir merosiy diktator – Ozarbayjon prezidenti Ilhom Aliyev boʻlib, u 2003-yilda otasi [[Haydar Aliyev|Haydar Aliyevning]] oʻrnini egalladi. Haydar Aliyev sobiq [[Sovet Ittifoqi]] siyosiy byurosi aʼzosi va 1993-yildan beri ozarbayjonlik hukmdor edi. ** [[Simon Sebag Montefiore]], ''Monsters: History’s Most Evil Men and Women'' (2009), 314-bet. == Havolalar == {{Vikipediya}} [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:1961-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] k1vfgs6tuygc77y3hev868k4evvdfwm 30905 30904 2026-05-28T16:40:24Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30905 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ilhom Aliyev | Tasvir = Ilham Aliyev 2024 (İlham Əliyevin) (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1961-yil, 24-dekabr | Tavallud joyi = Boku, Ozarbayjon SSR, SSSR | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ilhom Aliyev|Ilhom Aliyev]]''' (1961-yil 24-dekabrda tugʻilgan) – ozarbayjonlik siyosatchi, 2003-yildan buyon [[Ozarbayjon|Ozarbayjonning]] amaldagi va toʻrtinchi Prezidenti. Shuningdek, u Yangi Ozarbayjon partiyasi raisi hamda Ozarbayjon Milliy Olimpiya qoʻmitasi rahbari hisoblanadi. == Iqtiboslari == === Ichki siyosat === * Iqtisodiyotimiz juda barqaror, biz hatto [[Buyuk retsessiya|iqtisodiy inqiroz yillarida]] ham rivojlanishga erishdik. Biz oʻn yildan kamroq vaqt ichida [[Yalpi ichki mahsulot|YAIMni]] uch baravar oshirishga muvaffaq boʻldik. ** [http://edition.cnn.com/2013/01/23/business/aliyev-rosneft-quest-davos/ CNN telekanaliga Shveysariyaning Davos shahrida boʻlib oʻtgan Jahon iqtisodiy forumi chogʻidagi intervyu (2013-yil 23-yanvar)] === Tashqi uchrashuvlar va masalalar === === Togʻli Qorabogʻ === * [[w:Togʻli Qorabogʻ muxtor viloyati|Togʻli Qorabogʻda]] hamda barcha bosib olingan hududlarda yuz berayotgan voqealar va kelgusida nima boʻlishi bizning ichki ishimizdir. Hech bir xalqaro tashkilot yoki davlat bizning ichki ishlarimizga aralasha olmaydi. ** [http://en.apa.az/nagorno_karabakh/ilham-aliyev-nagorno-karabakh-conflict-is-azerbaijan-s-internal-affair.html Ozarbayjon armiyasining Aprel gʻalabalari yilligi munosabati bilan bir guruh harbiy xizmatchilarni qabul qilish chogʻida (2017-yil 31-mart)] * Aprel janglari davomida [[Nikol Pashinyan|Armaniston rahbariyati]] butunlay fosh boʻldi, chunki ular ogʻir magʻlubiyatga uchradi va siyosiy qoʻllab-quvvatlov olmadi. Aslida esa ular aynan shu yordamga katta umid bogʻlagan edi. Bu yordamni ololmagach, odatdagidek turli davlatlarni ayblashga tushdilar. Oxir-oqibat ular Aprel janglaridagi magʻlubiyatini tan olishga majbur boʻldi. Dastlab ular yerlarni boy bermaganini aytdi. Keyin bu hududlar muhim emasligini bildirdi. Soʻngra ushbu hududlarni qaytarib olishini daʼvo qildi. Bularning barchasi mutlaqo haqiqatga toʻgʻri kelmaydi. [[Armanlar|Armaniston]] rahbariyati oʻzini shunday kulgili ahvolga solib qoʻydiki, mamlakat hanuzgacha buning ogʻir oqibatlarini his qilmoqda. ** [http://en.apa.az/nagorno_karabakh/ilham-aliyev-nagorno-karabakh-conflict-is-azerbaijan-s-internal-affair.html Ozarbayjon armiyasining Aprel gʻalabalari yilligi munosabati bilan bir guruh harbiy xizmatchilarni qabul qilish chogʻida (2017-yil 31-mart)] * Biz bunga umid qilamiz, chunki koʻp yillardan beri davom etayotgan jarayon tinch yoʻl bilan hal etilishi kerak. Albatta, bu Armanistonning [[xalqaro huquq]] meʼyorlariga rioya etishiga, Ozarbayjonning xalqaro miqyosda tan olingan hududlaridan qoʻshinlarini olib chiqishiga bogʻliq. Shundan soʻng tinchlik qaror topadi. ** [http://www.euronews.com/2010/02/02/interview-with-ilham-aliyev-president-of-azerbaijan Euronews telekanaliga Togʻli Qorabogʻ masalasi yuzasidan intervyu (2010-yil 2-fevral)] * Bu, avvalo, [[Birlashgan Millatlar Tashkiloti|BMTni]] ham oʻz ichiga olgan xalqaro tashkilotlar tomonidan bizga berilgan Ozarbayjonning asosiy huquqidir. Mojaro yana 15 yil davomida muzlatilgan holatda qolishiga yoʻl qoʻya olmaymiz. ** [http://www.euronews.com/2010/02/02/interview-with-ilham-aliyev-president-of-azerbaijan Euronews telekanaliga Togʻli Qorabogʻ masalasi yuzasidan intervyu (2010-yil 2-fevral)] === Korrupsiyaga qarshi siyosat === * Kuchli siyosiy iroda, prokurorlarning professionalligi, halolligi va vijdonliligi, jiddiy korrupsiyaga qarshi kurash muhiti – bularning barchasi maqsadlarimizga erishishda yordam beradi, deb ishonaman. Ozarbayjon [[korrupsiya|korrupsiyaga]] qarshi kurashda ilgʻor davlatlar safida boʻlishi kerak. Ishonchim komilki, shunday boʻladi. Kelgusi yillarda rivojlangan davlatlar tajribasini faqat oʻrganibgina qolmay, uni barcha sohalarda qoʻllashimiz zarur. [[Shaffoflik]], [[halollik]] va poklik turmush tarziga aylanishi lozim. ** [http://en.president.az/articles/9445 Ozarbayjon Respublikasi Bosh prokuraturasi huzuridagi Korrupsiyaga qarshi kurash boshqarmasining yangi binosi ochilishida (2013-yil 30-sentabr)] * Biz siyosiy, iqtisodiy va ijtimoiy sohalarda sezilarli yutuqlarga erishdik. Mamlakatimizda shaffof jamoatchilik bilan aloqalar tizimi yaratildi, [[Demokratiya|demokratik institutlar]], [[inson huquqlari]] va [[erkinlik]]lar faoliyati taʼminlandi. Xalqaro talablarga javob beradigan [[qonun]]chilik, ixtisoslashgan institutlarning samarali faoliyati hamda davlat boshqaruvida shaffoflikni taʼminlash korrupsiyaga qarshi siyosatimizning yutuqlaridir. ** [http://www.today.az/print/news/politics/161995.html Prezident Ilhom Aliyevning Iqtisodiy hamkorlik tashkilotiga aʼzo davlatlarning korrupsiyaga qarshi organlari rahbarlari va ombudsmanlarining uchinchi yigʻilishi ishtirokchilariga yoʻllagan murojaati (2017-yil 6-iyun)] * „ASAN xizmat“ fuqarolar bilan davlat xizmatchilari oʻrtasidagi munosabatlarga yangilik olib kirdi. Bu bizga korrupsiyaga qarshi kurashda yanada katta kuch bagʻishladi. U korrupsiyaga qarshi kurashish va gʻalaba qozonish mumkinligini koʻrsatdi. ** [http://en.apa.az/azerbaijan-politics/domestic-news/ilham-aliyev-asan-service-brought-novelty-into-citizen-civil-servant-relationship.html „ASAN Kommunal“ 1-sonli markazining ochilish marosimida (2016-yil 28-dekabr)] * Boshqa mamlakatlar bizning tajribamizdan foydalanayotganidan mamnunman. Biroq ayrim hollarda ular „ASAN xizmat“ nomini tilga olmaydi. Shu bilan birga, biz avvalo Ozarbayjon fuqarolarining ushbu xizmatdan foydalanishini maqsad qilganmiz. Xizmatga murojaatlar soni 7 milliondan oshdi. Aytish mumkinki, Ozarbayjon aholisining deyarli 100 foizi ushbu xizmat faoliyatini qoʻllab-quvvatlaydi. Aslida davlat xizmatlari korrupsiyaga qarshi kurash sohasidagi inqilobiy oʻzgarishdir. ** [http://en.azvision.az/news.php?id=27512 Vazirlar Mahkamasining 2015-yil ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanish yakunlari va kelgusidagi vazifalarga bagʻishlangan yigʻilishida] * Bu yerda toʻliq shaffoflik mavjud, byurokratiya va poraxoʻrlik yoʻq, odamlarga madaniyatli xizmat koʻrsatiladi. Aslida ham shunday boʻlishi kerak. „ASAN xidmət“ nafaqat davlat xizmatlari sohasida, balki butun jamiyat uchun ham muhim institutsional markazdir. ** [http://en.president.az/articles/20790 Ozarbayjonning Qabala shahridagi hududiy „ASAN xidmət“ markazining ochilishida (2016-yil 10-avgust)] * Davlat boshqaruvida samaradorlikni taʼminlash, ochiq hukumat institutlarini joriy etish, elektron xizmatlarni rivojlantirish va korrupsiyaga qarshi kurash davlat siyosatining asosiy yoʻnalishlaridir. Ozarbayjonda korrupsiyaga qarshi muvaffaqiyatli kurashish uchun kuchli siyosiy iroda mavjud. Mamlakat xalqaro tashabbuslarga qoʻshilganidan soʻng qonunchilik bazasi toʻliq modernizatsiya qilindi va institutsional islohotlar amalga oshirildi. ** [https://en.trend.az/azerbaijan/politics/2289807.html Prezident Ilhom Aliyevning Ozarbayjonning Boku shahrida boʻlib oʻtgan „Korrupsiyaga qarshi kurash: xalqaro standartlar va milliy tajriba“ xalqaro konferensiyasi ishtirokchilariga yoʻllagan murojaati (2014-yil 30-iyun)] === Multikulturalizm === * Bugungi Ozarbayjon aynan shu yoʻldan bormoqda. Ozarbayjonda barcha dinlar va millatlar vakillari bir oiladek yashaydi. Ular oʻz saʼy-harakatlarini yanada yaqinroq birlashtirishi kerak. Biz tariximiz va madaniyatimiz bilan faxrlanamiz. Bugun dunyoning eng qadimiy masjidlaridan biri Ozarbayjonda joylashgan. Ozarbayjonning Shamaxi shahridagi Shamaxi masjidi 743-yilda qurilgan boʻlib, restavratsiyadan soʻng hozir ham faoliyat yuritmoqda. Shuningdek, Ozarbayjoning Shaki shahri yaqinida Kavkaz Albaniyasi cherkovi kabi tarixiy yodgorlik joylashgan. Bu qadimiy inshoot ham restavratsiyadan keyin faoliyat koʻrsatmoqda va koʻplab sayyohlarni jalb etmoqda. ** [https://en.trend.az/azerbaijan/politics/2666083.html Beshinchi Boku xalqaro gumanitar forumining ochilish marosimida (2016-yil 29-sentabr)] == U haqida iqtiboslar == * Soʻnggi davrning eng ajablanarli va istehzoli hodisalaridan biri – oʻzini [[sotsializm|sotsialistik]] deb eʼlon qilgan respublikalarda merosiy avtokratiyalarning qayta tiklanishidir. Ular rasmiy ravishda merosiy hokimiyatni rad etsalar-da, amalda zamonaviy [[monarxiya]]larni yaratdilar. 1980-yilda [[Kim Il-sung|Kim Il Sung]] oʻzining dabdabali, biroq shafqatsiz oʻgʻli [[Kim Jong-il|Kim Jong Ilni]] „inqilobiy ishning buyuk davomchisi“ deb eʼlon qildi. Kim Chen Ir 1994-yilda Kimlar sulolasi taxtiga chiqdi va xalqi ochlikdan aziyat chekayotgan bir paytda yadro quroliga ega davlatga aylandi. Yana bir merosiy diktator – Ozarbayjon prezidenti Ilhom Aliyev boʻlib, u 2003-yilda otasi [[Haydar Aliyev|Haydar Aliyevning]] oʻrnini egalladi. Haydar Aliyev sobiq [[Sovet Ittifoqi]] siyosiy byurosi aʼzosi va 1993-yildan beri ozarbayjonlik hukmdor edi. ** [[Simon Sebag Montefiore]], ''Monsters: History’s Most Evil Men and Women'' (2009), 314-bet. == Havolalar == {{Vikipediya}} [[Turkum:Ozarbayjon Prezidentlari]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:1961-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] fv08ksk6n78e0lmbjwsi95f2ewyc2db 0 7950 30906 26834 2026-05-28T16:40:34Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30906 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Václav Klaus | Tasvir = Vaclav-Klaus-01.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1941-yil 19-iyun | Tavallud joyi = Chexiya va Moraviya protektorati, Praga | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Václav Klaus|Václav Klaus]]''' ([[1941-yil]] [[19-iyun]]da tug‘ilgan) — chex siyosatchisi, [[w:Chexiya Respublikasi|Chexiya Respublikasi]]ning ikkinchi Prezidenti hamda sobiq [[w:Chexiya Respublikasi Bosh vaziri|Chexiya Respublikasi Bosh vaziri]] (1992–1997). U [[w:Fuqarolik demokratik partiyasi|Fuqarolik demokratik partiyasi]]ning ta’sischisi bo‘lib, mazkur partiya [[Chexiya Respublikasi]]dagi yirik siyosiy partiyalardan biri hisoblanadi. U 2003-yilda Chexiya Respublikasi Prezidenti etib saylangan. ==Iqtiboslari== * [[Ekologizm]] inson erkinligiga tahdid soluvchi xavfli mafkuradir. ** (2007) {{cite web|url=http://www.youtube.com/watch?v=TEQmJBINYj4|title=HARDtalk with Vaclav Klaus|publisher=BBC News|date=November 2007}} * [[Demokratiya|Demokratik]] javobgarlikni [[Davlat|milliy davlat]]dan kattaroq tuzilma doirasida ta’minlab bo‘lmaydi. ** [https://archive.is/20120529155704/www.vdare.com/walker/sierra_media_war.htm The Sierra Staff Strikes Back, With Some Help From The SPLC] **[http://www.washingtontimes.com/news/2003/nov/24/20031124-110833-1781r/ Czech warns Europe of 'dream world' woes] * Biz ochiq aytishimiz kerakki, bugungi [[Yevropa Ittifoqi|YI]]ning amaldagi [[iqtisodiy tizim]]i — bu bostirilgan [[bozor]] tizimi, tobora kuchayib borayotgan [[rejali iqtisodiyot|markazlashgan boshqaruv iqtisodiyoti]] tizimidir. Tarix bu yo‘l boshi berk ko‘cha ekanini aniq isbotlagan bo‘lsa-da, biz yana o‘sha yo‘ldan ketmoqdamiz. Bu esa davlatning iqtisodiy jarayonlarga aralashuvi va bozor mexanizmlarining tabiiy faoliyatini cheklashning doimiy ravishda ortishiga olib kelmoqda. So‘nggi oylarda bu tendensiya yanada kuchaydi, chunki hozirgi iqtisodiy va moliyaviy inqiroz sabablari noto‘g‘ri talqin qilinmoqda. Go‘yoki bu inqiroz [[erkin bozor]] tufayli yuzaga kelgandek ko‘rsatilmoqda, aslida esa buning aksi — u bozorning siyosiy manipulyatsiyasi oqibatidir. Shu bois yana [[Yevropa]]ning biz yashaydigan qismi tarixiy tajribasiga va undan olgan saboqlarimizga murojaat qilish zarur. ** Speech in the European Parliament, on EU [http://klaus.cz/klaus2/asp/clanek.asp?id=88EY96UW9zlp] == Havolalar == {{vikipediya}} {{DEFAULTSORT:Klaus, Vaclav}} [[Turkum:1941-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Chexiya Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] 5a49jqf7hpldxkx9v49vysd1enc8v0z 30907 30906 2026-05-28T16:40:41Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30907 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Václav Klaus | Tasvir = Vaclav-Klaus-01.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1941-yil 19-iyun | Tavallud joyi = Chexiya va Moraviya protektorati, Praga | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Václav Klaus|Václav Klaus]]''' ([[1941-yil]] [[19-iyun]]da tug‘ilgan) — chex siyosatchisi, [[w:Chexiya Respublikasi|Chexiya Respublikasi]]ning ikkinchi Prezidenti hamda sobiq [[w:Chexiya Respublikasi Bosh vaziri|Chexiya Respublikasi Bosh vaziri]] (1992–1997). U [[w:Fuqarolik demokratik partiyasi|Fuqarolik demokratik partiyasi]]ning ta’sischisi bo‘lib, mazkur partiya [[Chexiya Respublikasi]]dagi yirik siyosiy partiyalardan biri hisoblanadi. U 2003-yilda Chexiya Respublikasi Prezidenti etib saylangan. ==Iqtiboslari== * [[Ekologizm]] inson erkinligiga tahdid soluvchi xavfli mafkuradir. ** (2007) {{cite web|url=http://www.youtube.com/watch?v=TEQmJBINYj4|title=HARDtalk with Vaclav Klaus|publisher=BBC News|date=November 2007}} * [[Demokratiya|Demokratik]] javobgarlikni [[Davlat|milliy davlat]]dan kattaroq tuzilma doirasida ta’minlab bo‘lmaydi. ** [https://archive.is/20120529155704/www.vdare.com/walker/sierra_media_war.htm The Sierra Staff Strikes Back, With Some Help From The SPLC] **[http://www.washingtontimes.com/news/2003/nov/24/20031124-110833-1781r/ Czech warns Europe of 'dream world' woes] * Biz ochiq aytishimiz kerakki, bugungi [[Yevropa Ittifoqi|YI]]ning amaldagi [[iqtisodiy tizim]]i — bu bostirilgan [[bozor]] tizimi, tobora kuchayib borayotgan [[rejali iqtisodiyot|markazlashgan boshqaruv iqtisodiyoti]] tizimidir. Tarix bu yo‘l boshi berk ko‘cha ekanini aniq isbotlagan bo‘lsa-da, biz yana o‘sha yo‘ldan ketmoqdamiz. Bu esa davlatning iqtisodiy jarayonlarga aralashuvi va bozor mexanizmlarining tabiiy faoliyatini cheklashning doimiy ravishda ortishiga olib kelmoqda. So‘nggi oylarda bu tendensiya yanada kuchaydi, chunki hozirgi iqtisodiy va moliyaviy inqiroz sabablari noto‘g‘ri talqin qilinmoqda. Go‘yoki bu inqiroz [[erkin bozor]] tufayli yuzaga kelgandek ko‘rsatilmoqda, aslida esa buning aksi — u bozorning siyosiy manipulyatsiyasi oqibatidir. Shu bois yana [[Yevropa]]ning biz yashaydigan qismi tarixiy tajribasiga va undan olgan saboqlarimizga murojaat qilish zarur. ** Speech in the European Parliament, on EU [http://klaus.cz/klaus2/asp/clanek.asp?id=88EY96UW9zlp] == Havolalar == {{vikipediya}} {{DEFAULTSORT:Klaus, Vaclav}} [[Turkum:1941-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Chexiya Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] glultkart9b96tpd3t4xaqwna4g52to 0 7951 30910 26836 2026-05-28T16:41:13Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30910 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Petr Pavel | Tasvir = Petr Pavel.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1944-yil 1-noyabr | Tavallud joyi = Planá shahri | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Petr Pavel|Petr Pavel]]''' (1961-yil 1-noyabrda tug‘ilgan) — chex siyosatchisi va iste’fodagi [[w:armiya generali|armiya generali]], 2023-yil mart oyidan buyon [[w:Chexiya Respublikasi|Chexiya Respublikasi]]ning to‘rtinchi Prezidenti lavozimida faoliyat yuritmoqda. Bundan avval u 2015–2018-yillarda [[W:NATO Harbiy qo‘mitasi|NATO Harbiy qo‘mitasi]] raisi, shuningdek, 2012–2015-yillarda Chexiya Qurolli Kuchlari Bosh shtab boshlig‘i lavozimlarida xizmat qilgan. ==Iqtiboslari== * Biz [[Xitoy]]ning Tayvan bo‘g‘ozidagi keskinlikni kuchaytirgan harbiy harakatlarini, shuningdek, [[Janubiy Xitoy dengizi]]da hamkor davlatlarga nisbatan amalga oshirgan do‘stona bo‘lmagan harakatlarini qoralaymiz. Har qanday nizo va bahsli masalalar tinch yo‘l bilan hal etilishi kerak. Mintaqadagi ehtimoliy qurolli mojaro butun dunyo uchun salbiy oqibatlarga olib keladi. ** Petr Pavel (2023) cited in "[https://focustaiwan.tw/politics/202309200013 Allies call for Taiwan's U.N. inclusion during General Debate]" on ''Focus Taiwan'', 20-sentabr 2023. == Havolalar == {{vikipediya}} {{Commons turkum}} {{DEFAULTSORT:Pavel, Petr}} [[Turkum:1961-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Chexiya Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] e833ai1j8t3ya4y52fl437a2h8fgknf 30911 30910 2026-05-28T16:41:20Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30911 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Petr Pavel | Tasvir = Petr Pavel.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1944-yil 1-noyabr | Tavallud joyi = Planá shahri | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Petr Pavel|Petr Pavel]]''' (1961-yil 1-noyabrda tug‘ilgan) — chex siyosatchisi va iste’fodagi [[w:armiya generali|armiya generali]], 2023-yil mart oyidan buyon [[w:Chexiya Respublikasi|Chexiya Respublikasi]]ning to‘rtinchi Prezidenti lavozimida faoliyat yuritmoqda. Bundan avval u 2015–2018-yillarda [[W:NATO Harbiy qo‘mitasi|NATO Harbiy qo‘mitasi]] raisi, shuningdek, 2012–2015-yillarda Chexiya Qurolli Kuchlari Bosh shtab boshlig‘i lavozimlarida xizmat qilgan. ==Iqtiboslari== * Biz [[Xitoy]]ning Tayvan bo‘g‘ozidagi keskinlikni kuchaytirgan harbiy harakatlarini, shuningdek, [[Janubiy Xitoy dengizi]]da hamkor davlatlarga nisbatan amalga oshirgan do‘stona bo‘lmagan harakatlarini qoralaymiz. Har qanday nizo va bahsli masalalar tinch yo‘l bilan hal etilishi kerak. Mintaqadagi ehtimoliy qurolli mojaro butun dunyo uchun salbiy oqibatlarga olib keladi. ** Petr Pavel (2023) cited in "[https://focustaiwan.tw/politics/202309200013 Allies call for Taiwan's U.N. inclusion during General Debate]" on ''Focus Taiwan'', 20-sentabr 2023. == Havolalar == {{vikipediya}} {{Commons turkum}} {{DEFAULTSORT:Pavel, Petr}} [[Turkum:1961-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Chexiya Prezidentlari]] [[Turkum:Prezidentlar]] [[Turkum:Siyosatchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] bx377t6w3dyb4vrydp50w214ifnlyoe 0 11596 30892 30751 2026-05-28T16:38:14Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30892 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ali Asadov | Tasvir = Ali Asadov (2019-12-17).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1956-yil 30-noyabr | Tavallud joyi = Boku, Ozarbayjon SSR, SSSR | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ali Asadov|Ali Asadov]]''' (1956-yil 30-noyabrda tug‘ilgan) — [[Ozarbayjon]]lik siyosatchi. U 2019-yil 8-oktabrdan buyon [[w:Ozarbayjon Bosh vaziri|Ozarbayjon Bosh vaziri]] lavozimida faoliyat yuritayotgan amaldagi va o‘ninchi bosh vaziri. ==Iqtiboslar== {{Q|Bundan 29 yil avval, 1991-yil 4-aprel kuni Ozarbayjon va [[Rossiya Federatsiyasi]] o‘rtasida diplomatik munosabatlar o‘rnatilgan edi. Mamlakatlarimiz va xalqlarimizni ko‘p asrlardan buyon [[do‘stlik]], [[hamkorlik]] hamda o‘zaro anglashuv rishtalari bog‘lab turadi. Ozarbayjon Rossiya Federatsiyasi bilan bo‘lgan munosabatlarini yuksak qadrlaydi.|Asl matn=29 years ago, on 4 April (1991), Azerbaijan and the Russian Federation established diplomatic relations. The bonds of friendship, cooperation and mutual understanding have tied our countries and peoples together for many centuries. Azerbaijan highly appreciates its relations with the Russian Federation.|Ali Asadov (2021), ''The Russian Government'' nashridagi “[http://government.ru/en/news/42267/ Russian-Azerbaijani talks]” maqolasida keltirilgan (2021-yil 20-may).}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Ozarbayjonlik siyosatchilar]] 207mo1tpkdgirwme44o6xs8u2h7q38h 30893 30892 2026-05-28T16:38:24Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30893 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Ali Asadov | Tasvir = Ali Asadov (2019-12-17).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1956-yil 30-noyabr | Tavallud joyi = Boku, Ozarbayjon SSR, SSSR | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Ali Asadov|Ali Asadov]]''' (1956-yil 30-noyabrda tug‘ilgan) — [[Ozarbayjon]]lik siyosatchi. U 2019-yil 8-oktabrdan buyon [[w:Ozarbayjon Bosh vaziri|Ozarbayjon Bosh vaziri]] lavozimida faoliyat yuritayotgan amaldagi va o‘ninchi bosh vaziri. ==Iqtiboslar== {{Q|Bundan 29 yil avval, 1991-yil 4-aprel kuni Ozarbayjon va [[Rossiya Federatsiyasi]] o‘rtasida diplomatik munosabatlar o‘rnatilgan edi. Mamlakatlarimiz va xalqlarimizni ko‘p asrlardan buyon [[do‘stlik]], [[hamkorlik]] hamda o‘zaro anglashuv rishtalari bog‘lab turadi. Ozarbayjon Rossiya Federatsiyasi bilan bo‘lgan munosabatlarini yuksak qadrlaydi.|Asl matn=29 years ago, on 4 April (1991), Azerbaijan and the Russian Federation established diplomatic relations. The bonds of friendship, cooperation and mutual understanding have tied our countries and peoples together for many centuries. Azerbaijan highly appreciates its relations with the Russian Federation.|Ali Asadov (2021), ''The Russian Government'' nashridagi “[http://government.ru/en/news/42267/ Russian-Azerbaijani talks]” maqolasida keltirilgan (2021-yil 20-may).}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Ozarbayjonlik siyosatchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] nf8hz6gwkl09s205v9xtkvly3196hem 0 11607 30896 30808 2026-05-28T16:38:58Z Mupapap29 2869 removed [[Category:Davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30896 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Lothar de Maizière | Tasvir = Lothar de Maizière 2011.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1940-yil 2-mart | Tavallud joyi = Nordhausen, Germaniya | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Lothar de Maizière|Lotar de Mezyer]]''' ([[1940-yil 2-mart]]da tug‘ilgan) — [[w:Germaniya|germaniyalik]] [[w:Xristian demokratiyasi|xristian-demokrat]] siyosatchi. U 1990-yilda [[w:Germaniya Demokratik Respublikasi|Germaniya Demokratik Respublikasi]]ning yagona demokratik yo‘l bilan saylangan bosh vaziri bo‘lib xizmat qilgan va shu tariqa mustaqil [[Sharqiy Germaniya]]ning so‘nggi rahbari bo‘lgan. == Iqtiboslar == * Shuni yodda tutingki, [[Moses|Muso]] o‘z xalqini qirq yil davomida sahro bo‘ylab boshlab yurgan va yigirma yildan keyin odamlar shikoyat qila boshlagan... Ular Musoga sahrodagi hayot nihoyatda og‘ir ekanini, qullikda bo‘lgan paytlarida hech bo‘lmaganda ovqat, suv va tunash uchun joylari bo‘lganini aytishgan. Musoning do‘stlari undan odamlar yana qancha vaqt shunday shikoyat qilishini so‘rashganda, u: «Qullikda tug‘ilgan oxirgi inson vafot etguncha», deb javob bergan. Bizning vaziyatimiz ham juda o‘xshash. Sharqiy va G‘arbiy [[Germaniya]] o‘rtasidagi ruhiy tafovut kamida bir avlod davom etadi, ehtimol [[Kommunizm|kommunizm]] davrida tug‘ilgan oxirgi inson hayotdan ko‘z yumguncha.<blockquote>Remember that Moses led his people through the desert for forty years, and that after twenty years people began to complain... they told Moses that life in the desert was too difficult, and that at least while they were slaves they had had food and water and places to sleep. Moses's friends asked him how long he thought people would be complaining like this, and he replied, "Until the last person born under slavery has died". Our situation is very similar. The psychological gap between eastern and western Germany will last for at least a generation, or perhaps until the last person born under Communism has passed away.</blockquote> ** Stiven Kinzerning ''New York Times'' gazetasida chop etilgan [http://www.nytimes.com/1994/10/14/world/five-years-later-eastern-europe-post-communism-special-report-wall-resentment.html?pagewanted=all«A Wall of Resentment Now Divides Germany»] maqolasida keltirilgan (1994-yil 14-oktabr) == U haqidagi iqtiboslar == * Kommunistik [[Bir partiyali davlat|bir partiyali boshqaruv]] ko‘p partiyali siyosat bilan almashdi, shu bilan birga konstitutsiyaviy o‘zgarishlar tezlashdi. 1990-yil 1-fevralda Sharqiy Germaniyaning yangi bosh vaziri [[w:Hans_Modrow|Hans Modrov]] yagona vatan doirasida Germaniya-Germaniya konfederatsiyasi rejasini e’lon qildi. [[Mixail Gorbachyov|Gorbachyov]] Modrovga birlashgan Germaniya faqat qurolsizlantirilgan va betaraf bo‘lsa qabul qilinishi mumkinligini bildirdi, biroq [[AQSH|amerikaliklar]] [[Sovet Ittifoqi|sovetlar]]ning qo‘shinlarni Germaniyadan o‘zaro olib chiqish taklifini qabul qilishmadi. 18-mart kuni Sharqiy Germaniyada o‘tkazilgan erkin saylovlar kommunizmga bo‘lgan qo‘llov yo‘qligini ko‘rsatdi: Lotar de Mezyer boshchiligidagi Sharqiy Germaniya XDI 48,1 foiz, SPD esa 21,8 foiz ovoz oldi. Demokratlashgach, kommunizm keraksizga aylandi va bu jarayon Sharqiy Germaniya davlatining o‘ziga ham ta’sir qildi. G‘arbiy Germaniya bilan valyuta ittifoqi 1-iyulda kuchga kirdi, 3-oktabrda Sharqiy Germaniya alohida davlat sifatida tugadi va 1990-yil 2-dekabrda umumgermaniya saylovlari bo‘lib o‘tdi.<blockquote>Communist one-party rule was followed by multi-party politics; while constitutional change gathered pace. On 1 February 1990, Hans Modrow, the new East German Premier, unveiled a plan for a German-German confederation as part of a United Fatherland. Gorbachev responded to Modrow that a unified Germany was acceptable only if it was demilitarised and neutral, but the Americans were unwilling to accept the Soviet proposal for the mutual withdrawal of troops from Germany. Free elections, held in East Germany on 18 March, demonstrated the lack of support for Communism: the East German CDU under Lothar de Mazière won 48.1 per cent of the vote and the SPD 21.8 per cent. Once democratised, Communism had become redundant, and the same process affected the very state of East Germany. Currency union with West Germany took effect on 1 July, East Germany came to an end as a separate state on 3 October, and all-German elections followed on 2 December 1990.</blockquote> ** [[Jeremy Black (historian)|Jeremi Blek]], ''The Cold War: A Military History'' (2015) == Havolalar == {{DEFAULTSORT:De Maizière, Lothar}} [[Turkum:1940-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Germaniyalik siyosatchilar]] 721o0xbmasibazv6vnjw4qq8su7jwpl 30897 30896 2026-05-28T16:39:09Z Mupapap29 2869 added [[Category:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] using [[Help:Gadget-HotCat|HotCat]] 30897 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Lothar de Maizière | Tasvir = Lothar de Maizière 2011.jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1940-yil 2-mart | Tavallud joyi = Nordhausen, Germaniya | Vafot sanasi = | Vafot joyi = | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} '''[[w:Lothar de Maizière|Lotar de Mezyer]]''' ([[1940-yil 2-mart]]da tug‘ilgan) — [[w:Germaniya|germaniyalik]] [[w:Xristian demokratiyasi|xristian-demokrat]] siyosatchi. U 1990-yilda [[w:Germaniya Demokratik Respublikasi|Germaniya Demokratik Respublikasi]]ning yagona demokratik yo‘l bilan saylangan bosh vaziri bo‘lib xizmat qilgan va shu tariqa mustaqil [[Sharqiy Germaniya]]ning so‘nggi rahbari bo‘lgan. == Iqtiboslar == * Shuni yodda tutingki, [[Moses|Muso]] o‘z xalqini qirq yil davomida sahro bo‘ylab boshlab yurgan va yigirma yildan keyin odamlar shikoyat qila boshlagan... Ular Musoga sahrodagi hayot nihoyatda og‘ir ekanini, qullikda bo‘lgan paytlarida hech bo‘lmaganda ovqat, suv va tunash uchun joylari bo‘lganini aytishgan. Musoning do‘stlari undan odamlar yana qancha vaqt shunday shikoyat qilishini so‘rashganda, u: «Qullikda tug‘ilgan oxirgi inson vafot etguncha», deb javob bergan. Bizning vaziyatimiz ham juda o‘xshash. Sharqiy va G‘arbiy [[Germaniya]] o‘rtasidagi ruhiy tafovut kamida bir avlod davom etadi, ehtimol [[Kommunizm|kommunizm]] davrida tug‘ilgan oxirgi inson hayotdan ko‘z yumguncha.<blockquote>Remember that Moses led his people through the desert for forty years, and that after twenty years people began to complain... they told Moses that life in the desert was too difficult, and that at least while they were slaves they had had food and water and places to sleep. Moses's friends asked him how long he thought people would be complaining like this, and he replied, "Until the last person born under slavery has died". Our situation is very similar. The psychological gap between eastern and western Germany will last for at least a generation, or perhaps until the last person born under Communism has passed away.</blockquote> ** Stiven Kinzerning ''New York Times'' gazetasida chop etilgan [http://www.nytimes.com/1994/10/14/world/five-years-later-eastern-europe-post-communism-special-report-wall-resentment.html?pagewanted=all«A Wall of Resentment Now Divides Germany»] maqolasida keltirilgan (1994-yil 14-oktabr) == U haqidagi iqtiboslar == * Kommunistik [[Bir partiyali davlat|bir partiyali boshqaruv]] ko‘p partiyali siyosat bilan almashdi, shu bilan birga konstitutsiyaviy o‘zgarishlar tezlashdi. 1990-yil 1-fevralda Sharqiy Germaniyaning yangi bosh vaziri [[w:Hans_Modrow|Hans Modrov]] yagona vatan doirasida Germaniya-Germaniya konfederatsiyasi rejasini e’lon qildi. [[Mixail Gorbachyov|Gorbachyov]] Modrovga birlashgan Germaniya faqat qurolsizlantirilgan va betaraf bo‘lsa qabul qilinishi mumkinligini bildirdi, biroq [[AQSH|amerikaliklar]] [[Sovet Ittifoqi|sovetlar]]ning qo‘shinlarni Germaniyadan o‘zaro olib chiqish taklifini qabul qilishmadi. 18-mart kuni Sharqiy Germaniyada o‘tkazilgan erkin saylovlar kommunizmga bo‘lgan qo‘llov yo‘qligini ko‘rsatdi: Lotar de Mezyer boshchiligidagi Sharqiy Germaniya XDI 48,1 foiz, SPD esa 21,8 foiz ovoz oldi. Demokratlashgach, kommunizm keraksizga aylandi va bu jarayon Sharqiy Germaniya davlatining o‘ziga ham ta’sir qildi. G‘arbiy Germaniya bilan valyuta ittifoqi 1-iyulda kuchga kirdi, 3-oktabrda Sharqiy Germaniya alohida davlat sifatida tugadi va 1990-yil 2-dekabrda umumgermaniya saylovlari bo‘lib o‘tdi.<blockquote>Communist one-party rule was followed by multi-party politics; while constitutional change gathered pace. On 1 February 1990, Hans Modrow, the new East German Premier, unveiled a plan for a German-German confederation as part of a United Fatherland. Gorbachev responded to Modrow that a unified Germany was acceptable only if it was demilitarised and neutral, but the Americans were unwilling to accept the Soviet proposal for the mutual withdrawal of troops from Germany. Free elections, held in East Germany on 18 March, demonstrated the lack of support for Communism: the East German CDU under Lothar de Mazière won 48.1 per cent of the vote and the SPD 21.8 per cent. Once democratised, Communism had become redundant, and the same process affected the very state of East Germany. Currency union with West Germany took effect on 1 July, East Germany came to an end as a separate state on 3 October, and all-German elections followed on 2 December 1990.</blockquote> ** [[Jeremy Black (historian)|Jeremi Blek]], ''The Cold War: A Military History'' (2015) == Havolalar == {{DEFAULTSORT:De Maizière, Lothar}} [[Turkum:1940-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Germaniyalik siyosatchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] o0dj1popivyk292s6v30gn8jhukcfkl 0 11633 30912 2026-05-28T16:42:09Z Mupapap29 2869 „{{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Karl Dönitz | Tasvir = Bundesarchiv Bild 146-1976-127-06A, Karl Dönitz (cropped)(3) (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1891-yil 16-sentyabr | Tavallud joyi = Grünau, Brandenburg, Prussiya Qirolligi, Germaniya imperiyasi | Vafot sanasi = 1980-yil 24-dekabr | Vafot joyi = [[w:Aumühle|Aumühle]], Schleswig-Holstein, G‘arbiy Germaniya | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} File:Karl Dönitz.jpg|th...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 30912 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Karl Dönitz | Tasvir = Bundesarchiv Bild 146-1976-127-06A, Karl Dönitz (cropped)(3) (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1891-yil 16-sentyabr | Tavallud joyi = Grünau, Brandenburg, Prussiya Qirolligi, Germaniya imperiyasi | Vafot sanasi = 1980-yil 24-dekabr | Vafot joyi = [[w:Aumühle|Aumühle]], Schleswig-Holstein, G‘arbiy Germaniya | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} [[File:Karl Dönitz.jpg|thumb|Nyurnbergda ruslarning skameykada o‘tirib, nemis rahbarlarini sud qilayotganini tasavvur qiling! Ruslar ichida erkaklar, ayollar va bolalar bo‘lgan nemis kemasini cho‘ktirgan. Men bunday holatni bilaman. Ammo bu tekshirilyaptimi? Siz amerikaliklar ham mutlaqo aybsiz emassiz. AQSh hali urushga kirmasidan oldin ham savdo kemalarini qurollantirgansiz.]] '''[[w:Karl Dönitz|Karl Dönitz]]''' (1891-yil 16-sentyabr — 1980-yil 24-dekabr) — nemis harbiy-dengiz qo‘mondoni bo‘lib, [[Ikkinchi jahon urushi]]ning ikkinchi yarmida [[Erich Raeder]]dan keyin Germaniya harbiy-dengiz kuchlari (''Kriegsmarine'')ga qo‘mondonlik qilgan. U ''Grossadmiral'' unvoniga ega bo‘lgan va suvosti kemalari qo‘mondoni, keyinchalik esa Germaniya flotining bosh qo‘mondoni bo‘lib xizmat qilgan. Uning qo‘mondonligi ostida U-qayiqlar floti Atlantika jangida qatnashgan. Urush oxirida britaniyaliklar tomonidan asirga olingan. Urushdan so‘ng Nyurnberg sudida «tinchlikka qarshi jinoyatlar» va «harbiy jinoyatlar»da ayblanib, o‘n yil qamoq jazosini o‘tagan. == Iqtiboslar == === Bayonotlar === * Cho‘ktirib yuborilgan kemalar ekipajini qutqarish uchun hech qanday urinish qilinmasin. Bunga suvdagi odamlarni qutqarish, ularni qutqaruv qayiqlariga chiqarish, ag‘darilgan qayiqlarni tiklash yoki oziq-ovqat va suv berish ham kiradi. Qutqaruv urushning eng ibtidoiy talablariga — dushman kemalari va ekipajini yo‘q qilishga zid keladi. Qattiqqo‘l bo‘ling, dushman nemis shaharlarini bombardimon qilayotganda ayollar va bolalarga rahm qilmasligini unutmang.<blockquote>No attempt of any kind must be made at rescuing members of ships sunk, and this includes picking up persons in the water and putting them in lifeboats, righting capsized lifeboats, and handing over food and water. Rescue runs counter to the most primitive demands of warfare for the destruction of enemy ships and crews. Be hard, remember that the enemy has no regard for women and children when he bombs German cities.</blockquote> ** 1942-yil 17-sentyabrda Amerika samolyoti tirik qolganlarni olib ketayotgan suv osti kemasini bombardimon qilganidan keyin berilgan buyruqlar. „Nemislar sudi“da iqtibos keltirilgan - 406-bet - Eugene Davidson tomonidan - Tarix - 1997. * Bizning yo‘qotishlarimiz chidab bo‘lmas darajaga yetdi. Bu katta yo‘qotishlarda dushman havo kuchlari hal qiluvchi rol o‘ynadi.<blockquote>Our losses...have reached an intolerable level. The enemy air force played a decisive role in inflicting these high losses.</blockquote> ** 1943-yil 24-may, „A Time for Courage: The Royal Air Force in the European War, 1939-1945“ - 449-bet - Jon Terrain - Tarix - 1985-yil. * Dushman barcha ustunlikka ega, u barcha hududlarni uzoq masofali havo patrullari bilan qamrab olgan va biz hali ogohlantirish tizimiga ega bo‘lmagan aniqlash usullaridan foydalanmoqda... Dushman bizning barcha sirlarimizni biladi, biz esa uning hech bir siridan xabardor emasmiz.<blockquote>The enemy holds every trump card, covering all areas with long-range air patrols and using location methods against which we still have no warning...The enemy knows all our secrets and we know none of his.</blockquote> ** 1943-yil, „World War II Almanac, 1931-1945: A Political and Military Record“ da iqtibos keltirilgan - Robert Goralski tomonidan 293-bet - Tarix - 1981-yil. * Agar Fyurer bizni [[Natsizm|milliy-sotsializm]] ostida birlashtirmaganida, bugun mamlakatimizning ahvoli qanday bo‘lardi? Bo‘linib ketgan partiyalar, yahudiylikning yoyilayotgan zahri bilan zaharlangan va bunga qarshi qat’iy mafkuraviy himoyadan mahrum bo‘lgan holda, biz allaqachon bu urush og‘irligi ostida qulab, bizni shafqatsiz yo‘q qiladigan dushmanga taslim bo‘lgan bo‘lardik.<blockquote>What would have become of our country today if the Fuehrer had not united us under National Socialism? Split parties, beset with the spreading poison of Jewry, and vulnerable to it because we lacked the defense of our present uncompromising ideology, we would long since have succumbed under the burden of this war and delivered ourselves up to the enemy who would have mercilessly destroyed us.</blockquote> ** [https://avalon.law.yale.edu/imt/05-10-46.asp 1944-yil 12-mart] (Qahramonlar kuni) * Nabiralarimning yahudiylikning iflos va zaharli muhitida ulg‘ayganini ko‘rishdan ko‘ra tuproq yegan bo‘lardim.<blockquote>I would rather eat dirt than see my grandchildren grow up in the filthy, poisonous atmosphere of Jewry.</blockquote> ** 1944-yil avgust **„[https://books.google.fr/books?id=-qRVw553DTUC&pg=PA140&lpg=PA140&dq=%22I+would+rather+eat+dirt+than+see+my+grandchildren+grow+up+in+the+filthy,+poisonous+atmosphere+of+Jewry%22&source=bl&ots=apEcmTJyTb&sig=ACfU3U12wWnu4VNVLFP3KHmPJqjxFg19fg&hl=fr&sa=X&ved=2ahUKEwjo_oHytcXwAhU5A2MBHWZ6CsAQ6AEwBXoECAkQAw#v=onepage&q=%22I%20would%20rather%20eat%20dirt%20than%20see%20my%20grandchildren%20grow%20up%20in%20the%20filthy%2C%20poisonous%20atmosphere%20of%20Jewry%22&f=false Tales from Spandau: Nazi Criminals and the Cold War]“, Norman J. W. Goda, b. 140 (2007) * Taxminan yarim tunda u oltita qurollangan SS zobiti bilan yetib keldi va yordamchim Valter Lyudde-Noyrat tomonidan kutib olindi. Men Himmlerga stul taklif qildim va stolim ortiga o‘tirdim; stol ustida qog‘ozlar ostida xavfsizlik qulfi yechilgan to‘pponcha yotardi. Men ilgari hech qachon bunday qilmaganman, ammo bu uchrashuv qanday tugashini bilmasdim. Men unga tayinlov haqidagi telegrammani uzatdim. «Iltimos, buni o‘qing», dedim. Men uni diqqat bilan kuzatdim. O‘qigan sari uning yuzida hayrat va vahima alomatlari paydo bo‘ldi. Umidlari bir zumda qulagandek bo‘ldi. U oqarib ketdi. Nihoyat o‘rnidan turib, ta’zim qildi. «Davlatingizdagi ikkinchi odam bo‘lishimga ijozat bering», dedi u. Men bunga mutlaqo yo‘l yo‘qligini, uning xizmatlaridan foydalana olmasligimni aytdim. Shundan so‘ng u tungi birlar atrofida ketdi. Qarama-qarshilik zo‘ravonliksiz yakunlandi va men yengil tortdim.<blockquote>At about midnight he arrived, accompanied by six armed SS officers, and was received by my aide-de-camp, Walter Luedde-Neurath. I offered Himmler a chair and sat down at my desk, on which lay, hidden by some papers, a pistol with the safety catch off. I had never done anything of this sort in my life before, but I did not know what the outcome of this meeting might be. I handed Himmler the telegram containing my appointment. "Please read this," I said. I watched him closely. As he read, an expression of astonishment, indeed of consternation, spread over his face. All hope seemed to collapse within him. He went very pale. Finally he stood up and bowed. "Allow me," he said, "to become the second man in your state." I replied that was out of the question and that there was no way I could make any use of his services. Thus advised, he left me at about one o'clock in the morning. The showdown had taken place without force, and I felt relieved.</blockquote> ** ''The Decline and Fall of Nazi Germany and Imperial Japan'' asaridan iqtibos Hans Dollinger tomonidan, b. 242 (1997) * Agar bunday ta’sirga yo‘l qo‘yilganida, shaharlardagi aholi kuchli bombardimonlar bosimi ostida bardosh berishi nihoyatda qiyin bo‘lishini tasavvur qila olardim.<blockquote>I could imagine that it would be very difficult for the population in the towns to hold out under the stress of heavy bombing attacks if such an influence were allowed to work</blockquote> ** 1946-yil 10-may, sud jarayonidagi javobidan **[https://en.nuremberg.media/hronotop/20210510/163802/Dnitz-Said-He-Believed-in-German-Victory-Even-After-Hitlers-Death.html Dönitz Gitler vafotidan keyin ham nemislarning g‘alabasiga ishonganini aytdi] == Havolalar == [[Turkum:1891-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1980-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Germaniya davlat arboblari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] 5pgfiszaeccjml2st87b090ljmr1wuv 30913 30912 2026-05-28T16:46:04Z Mupapap29 2869 #quoteme 30913 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Ism = Karl Dönitz | Tasvir = Bundesarchiv Bild 146-1976-127-06A, Karl Dönitz (cropped)(3) (cropped).jpg | Izoh = | Tavallud sanasi = 1891-yil 16-sentyabr | Tavallud joyi = Grünau, Brandenburg, Prussiya Qirolligi, Germaniya imperiyasi | Vafot sanasi = 1980-yil 24-dekabr | Vafot joyi = [[w:Aumühle|Aumühle]], Schleswig-Holstein, G‘arbiy Germaniya | Vikipediya = | Vikiombor = | nocat = }} [[File:Karl Dönitz.jpg|thumb|Nyurnbergda ruslarning skameykada o‘tirib, nemis rahbarlarini sud qilayotganini tasavvur qiling! Ruslar ichida erkaklar, ayollar va bolalar bo‘lgan nemis kemasini cho‘ktirgan. Men bunday holatni bilaman. Ammo bu tekshirilyaptimi? Siz amerikaliklar ham mutlaqo aybsiz emassiz. AQSh hali urushga kirmasidan oldin ham savdo kemalarini qurollantirgansiz.]] '''[[w:Karl Dönitz|Karl Dönitz]]''' (1891-yil 16-sentyabr — 1980-yil 24-dekabr) — nemis harbiy-dengiz qo‘mondoni bo‘lib, [[Ikkinchi jahon urushi]]ning ikkinchi yarmida [[Erich Raeder]]dan keyin Germaniya harbiy-dengiz kuchlari (''Kriegsmarine'')ga qo‘mondonlik qilgan. U ''Grossadmiral'' unvoniga ega bo‘lgan va suvosti kemalari qo‘mondoni, keyinchalik esa Germaniya flotining bosh qo‘mondoni bo‘lib xizmat qilgan. Uning qo‘mondonligi ostida U-qayiqlar floti Atlantika jangida qatnashgan. Urush oxirida britaniyaliklar tomonidan asirga olingan. Urushdan so‘ng Nyurnberg sudida «tinchlikka qarshi jinoyatlar» va «harbiy jinoyatlar»da ayblanib, o‘n yil qamoq jazosini o‘tagan. == Iqtiboslar == === Bayonotlar === * Cho‘ktirib yuborilgan kemalar ekipajini qutqarish uchun hech qanday urinish qilinmasin. Bunga suvdagi odamlarni qutqarish, ularni qutqaruv qayiqlariga chiqarish, ag‘darilgan qayiqlarni tiklash yoki oziq-ovqat va suv berish ham kiradi. Qutqaruv urushning eng ibtidoiy talablariga — dushman kemalari va ekipajini yo‘q qilishga zid keladi. Qattiqqo‘l bo‘ling, dushman nemis shaharlarini bombardimon qilayotganda ayollar va bolalarga rahm qilmasligini unutmang.<blockquote>No attempt of any kind must be made at rescuing members of ships sunk, and this includes picking up persons in the water and putting them in lifeboats, righting capsized lifeboats, and handing over food and water. Rescue runs counter to the most primitive demands of warfare for the destruction of enemy ships and crews. Be hard, remember that the enemy has no regard for women and children when he bombs German cities.</blockquote> ** 1942-yil 17-sentyabrda Amerika samolyoti tirik qolganlarni olib ketayotgan suv osti kemasini bombardimon qilganidan keyin berilgan buyruqlar. „Nemislar sudi“da iqtibos keltirilgan - 406-bet - Eugene Davidson tomonidan - Tarix - 1997. * Bizning yo‘qotishlarimiz chidab bo‘lmas darajaga yetdi. Bu katta yo‘qotishlarda dushman havo kuchlari hal qiluvchi rol o‘ynadi.<blockquote>Our losses...have reached an intolerable level. The enemy air force played a decisive role in inflicting these high losses.</blockquote> ** 1943-yil 24-may, „A Time for Courage: The Royal Air Force in the European War, 1939-1945“ - 449-bet - Jon Terrain - Tarix - 1985-yil. * Dushman barcha ustunlikka ega, u barcha hududlarni uzoq masofali havo patrullari bilan qamrab olgan va biz hali ogohlantirish tizimiga ega bo‘lmagan aniqlash usullaridan foydalanmoqda... Dushman bizning barcha sirlarimizni biladi, biz esa uning hech bir siridan xabardor emasmiz.<blockquote>The enemy holds every trump card, covering all areas with long-range air patrols and using location methods against which we still have no warning...The enemy knows all our secrets and we know none of his.</blockquote> ** 1943-yil, „World War II Almanac, 1931-1945: A Political and Military Record“ da iqtibos keltirilgan - Robert Goralski tomonidan 293-bet - Tarix - 1981-yil. * Agar Fyurer bizni [[Natsizm|milliy-sotsializm]] ostida birlashtirmaganida, bugun mamlakatimizning ahvoli qanday bo‘lardi? Bo‘linib ketgan partiyalar, yahudiylikning yoyilayotgan zahri bilan zaharlangan va bunga qarshi qat’iy mafkuraviy himoyadan mahrum bo‘lgan holda, biz allaqachon bu urush og‘irligi ostida qulab, bizni shafqatsiz yo‘q qiladigan dushmanga taslim bo‘lgan bo‘lardik.<blockquote>What would have become of our country today if the Fuehrer had not united us under National Socialism? Split parties, beset with the spreading poison of Jewry, and vulnerable to it because we lacked the defense of our present uncompromising ideology, we would long since have succumbed under the burden of this war and delivered ourselves up to the enemy who would have mercilessly destroyed us.</blockquote> ** [https://avalon.law.yale.edu/imt/05-10-46.asp 1944-yil 12-mart] (Qahramonlar kuni) * Nabiralarimning yahudiylikning iflos va zaharli muhitida ulg‘ayganini ko‘rishdan ko‘ra tuproq yegan bo‘lardim.<blockquote>I would rather eat dirt than see my grandchildren grow up in the filthy, poisonous atmosphere of Jewry.</blockquote> ** 1944-yil avgust **„[https://books.google.fr/books?id=-qRVw553DTUC&pg=PA140&lpg=PA140&dq=%22I+would+rather+eat+dirt+than+see+my+grandchildren+grow+up+in+the+filthy,+poisonous+atmosphere+of+Jewry%22&source=bl&ots=apEcmTJyTb&sig=ACfU3U12wWnu4VNVLFP3KHmPJqjxFg19fg&hl=fr&sa=X&ved=2ahUKEwjo_oHytcXwAhU5A2MBHWZ6CsAQ6AEwBXoECAkQAw#v=onepage&q=%22I%20would%20rather%20eat%20dirt%20than%20see%20my%20grandchildren%20grow%20up%20in%20the%20filthy%2C%20poisonous%20atmosphere%20of%20Jewry%22&f=false Tales from Spandau: Nazi Criminals and the Cold War]“, Norman J. W. Goda, b. 140 (2007) * Taxminan yarim tunda u oltita qurollangan SS zobiti bilan yetib keldi va yordamchim Valter Lyudde-Noyrat tomonidan kutib olindi. Men Himmlerga stul taklif qildim va stolim ortiga o‘tirdim; stol ustida qog‘ozlar ostida xavfsizlik qulfi yechilgan to‘pponcha yotardi. Men ilgari hech qachon bunday qilmaganman, ammo bu uchrashuv qanday tugashini bilmasdim. Men unga tayinlov haqidagi telegrammani uzatdim. «Iltimos, buni o‘qing», dedim. Men uni diqqat bilan kuzatdim. O‘qigan sari uning yuzida hayrat va vahima alomatlari paydo bo‘ldi. Umidlari bir zumda qulagandek bo‘ldi. U oqarib ketdi. Nihoyat o‘rnidan turib, ta’zim qildi. «Davlatingizdagi ikkinchi odam bo‘lishimga ijozat bering», dedi u. Men bunga mutlaqo yo‘l yo‘qligini, uning xizmatlaridan foydalana olmasligimni aytdim. Shundan so‘ng u tungi birlar atrofida ketdi. Qarama-qarshilik zo‘ravonliksiz yakunlandi va men yengil tortdim.<blockquote>At about midnight he arrived, accompanied by six armed SS officers, and was received by my aide-de-camp, Walter Luedde-Neurath. I offered Himmler a chair and sat down at my desk, on which lay, hidden by some papers, a pistol with the safety catch off. I had never done anything of this sort in my life before, but I did not know what the outcome of this meeting might be. I handed Himmler the telegram containing my appointment. "Please read this," I said. I watched him closely. As he read, an expression of astonishment, indeed of consternation, spread over his face. All hope seemed to collapse within him. He went very pale. Finally he stood up and bowed. "Allow me," he said, "to become the second man in your state." I replied that was out of the question and that there was no way I could make any use of his services. Thus advised, he left me at about one o'clock in the morning. The showdown had taken place without force, and I felt relieved.</blockquote> ** ''The Decline and Fall of Nazi Germany and Imperial Japan'' asaridan iqtibos Hans Dollinger tomonidan, b. 242 (1997) * Agar bunday ta’sirga yo‘l qo‘yilganida, shaharlardagi aholi kuchli bombardimonlar bosimi ostida bardosh berishi nihoyatda qiyin bo‘lishini tasavvur qila olardim.<blockquote>I could imagine that it would be very difficult for the population in the towns to hold out under the stress of heavy bombing attacks if such an influence were allowed to work</blockquote> ** 1946-yil 10-may, sud jarayonidagi javobidan **[https://en.nuremberg.media/hronotop/20210510/163802/Dnitz-Said-He-Believed-in-German-Victory-Even-After-Hitlers-Death.html Dönitz Gitler vafotidan keyin ham nemislarning g‘alabasiga ishonganini aytdi] === Leon Goldensohn bilan suhbatlar === * Shimoliy nemis haddan tashqari keskinlikka berilmaydi. Uning dunyoqarashi Bavariya va Avstriya tog‘laridan chiqqan odamlarnikiga qaraganda kengroqdir.<blockquote>The north German does not go in for extremes. He has broader horizons than the men from the mountains of Bavaria and Austria.</blockquote> ** Leon Goldensohnga, 1946-yil 3-mart, ''The Nuremberg Interviews'' * Men 54 yoshli qari odamman — tishlarim yo‘q, revmatizmga chalinganman.<blockquote>I'm an old man at 54, without teeth, and with rheumatism.</blockquote> ** Leon Goldensohnga, 1946-yil 3-mart, ''The Nuremberg Interviews'' == Havolalar == [[Turkum:1891-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1980-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Germaniya davlat arboblari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha davlat arboblari]] 4isabdnxtpgs8rqivk5moiil3e3d2ab