Vikilugʻat uzwiktionary https://uz.wiktionary.org/wiki/Bosh_sahifa MediaWiki 1.47.0-wmf.14 case-sensitive Media Maxsus Munozara Foydalanuvchi Foydalanuvchi munozarasi Vikilugʻat Vikilugʻat munozarasi Fayl Fayl munozarasi MediaWiki MediaWiki munozarasi Andoza Andoza munozarasi Yordam Yordam munozarasi Turkum Turkum munozarasi TimedText TimedText talk Modul Modul munozarasi Event Event talk 0 12625 640272 637828 2026-08-05T17:24:56Z Yokubjon Juraev 8265 /* Sinonimlari */ 640272 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qi-dir-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === '''1 '''Topish uchun urinmoq, topishga harakat qilmoq; axtarmoq, izla-moq. {{misol|Ioʻqolgan kitobni {{ajrat|qidir}}moq. Doʻstini {{ajrat|qidir}}moq.}} m {{misol|Hayot shoxlarga tikilib qara-di. U ovoz egasini tanigan, taniganini {{ajrat|qidir}}a boshlagan edi.|[[w:M. Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻo-na t}}. o. {{misol|Qutbiddin toʻxtab, shu atrofda tu-nab qolishga yaraydigan joy {{ajrat|qidir}}a boshladi. |[[w:S. Karomatov|S. Karomatov]]|Oltin qum}}. {{misol|Huri.. gapni choʻ-zish uchun hovliqib, mavzu {{ajrat|qidir}}a boshladi. |[[w:F. Musajonov|F. Musajonov]]|Huri}}. 2 Qidirish, izlash ishlari olib bor-moq, tadqiq etmoq. {{misol|Yangi konlar {{ajrat|qidir}}moq. Kosmosni zabt etii/ yoʻllarini {{ajrat|qidir}}moq.}} 3 Topish, erishish oʻy-xayolida, ish-tiyoqida, yoʻlida boʻlmoq. {{misol|Baxt {{ajrat|qidir}}ibsan-mi, uni faqat mehnatdan topasan.|[[w:Sh. Rashidov|Sh. Rashidov]]|Boʻrondan kuchli}}. {{misol|Haligi men ayt-gan oʻrtogʻimning ota-onalari.. orzu-havas {{ajrat|qidir}}ib, bechora qizlarini qaritib qoʻydi-lar.|[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar}}. '''4''' {{shv.|uz}} Sayr-sayohat qilmoq. {{misol|Sayr etib-{{ajrat|qidir}}ib, dunyoni kezib, Soʻz aytib, Moskvada yurgan Jambuldir.|[[w:Fozil Yoʻldosh oʻgʻli|Fozil Yoʻldosh oʻgʻli]]}}. :Iz qidirmoq ''ayn.'' iziga tushmoq 2, 3. ''q. ''iz. {{misol|Kampir iz {{ajrat|qidir}}ib, bogʻma-bogʻ borib, baland devor oldida toʻxtadi.|[[w:I. Rahim|I. Rahim]]|Chin muhabbat}}. Tirnoq ostidan kir qidir-moq ''q.'' tirnoq. === Sinonimlari === [[axtarmoq]], [[timirskilamoq]] === Antonimlari === {{OʻTIL|ҚИДИРМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} '''qidirmoq''' *{{tr}}:[[aramak]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''qidirmoq'''<br /> '''1 '''[[искать]], [[разыскивать]]; '''qidirib topmoq '''найти, разыскать, отыскать;<br /> '''2 '''[[разведывать]], [[вести]] [[разведывательные]] [[работы]];<br /> '''3 '''{{izoh|обл}}. [[пойти]] [[в]] [[гости]]; '''qizim xolasinikiga qidirib ketdi '''моя дочь пошла в гости к своей тётке;<br /> '''4 '''{{izoh|обл}}. [[прогуливаться]]; '''u qidirgani ketdi '''он пошёл прогуляться.<br /> }} q71myi2k9rdjouelswpqvajsbhe281h 640273 640272 2026-08-05T17:25:15Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640273 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qi-dir-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === '''1 '''Topish uchun urinmoq, topishga harakat qilmoq; axtarmoq, izla-moq. {{misol|Ioʻqolgan kitobni {{ajrat|qidir}}moq. Doʻstini {{ajrat|qidir}}moq.}} m {{misol|Hayot shoxlarga tikilib qara-di. U ovoz egasini tanigan, taniganini {{ajrat|qidir}}a boshlagan edi.|[[w:M. Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻo-na t}}. o. {{misol|Qutbiddin toʻxtab, shu atrofda tu-nab qolishga yaraydigan joy {{ajrat|qidir}}a boshladi. |[[w:S. Karomatov|S. Karomatov]]|Oltin qum}}. {{misol|Huri.. gapni choʻ-zish uchun hovliqib, mavzu {{ajrat|qidir}}a boshladi. |[[w:F. Musajonov|F. Musajonov]]|Huri}}. 2 Qidirish, izlash ishlari olib bor-moq, tadqiq etmoq. {{misol|Yangi konlar {{ajrat|qidir}}moq. Kosmosni zabt etii/ yoʻllarini {{ajrat|qidir}}moq.}} 3 Topish, erishish oʻy-xayolida, ish-tiyoqida, yoʻlida boʻlmoq. {{misol|Baxt {{ajrat|qidir}}ibsan-mi, uni faqat mehnatdan topasan.|[[w:Sh. Rashidov|Sh. Rashidov]]|Boʻrondan kuchli}}. {{misol|Haligi men ayt-gan oʻrtogʻimning ota-onalari.. orzu-havas {{ajrat|qidir}}ib, bechora qizlarini qaritib qoʻydi-lar.|[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar}}. '''4''' {{shv.|uz}} Sayr-sayohat qilmoq. {{misol|Sayr etib-{{ajrat|qidir}}ib, dunyoni kezib, Soʻz aytib, Moskvada yurgan Jambuldir.|[[w:Fozil Yoʻldosh oʻgʻli|Fozil Yoʻldosh oʻgʻli]]}}. :Iz qidirmoq ''ayn.'' iziga tushmoq 2, 3. ''q. ''iz. {{misol|Kampir iz {{ajrat|qidir}}ib, bogʻma-bogʻ borib, baland devor oldida toʻxtadi.|[[w:I. Rahim|I. Rahim]]|Chin muhabbat}}. Tirnoq ostidan kir qidir-moq ''q.'' tirnoq. === Sinonimlari === [[axtarmoq]], [[timirskilamoq]] === Antonimlari === {{OʻTIL|ҚИДИРМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} *{{tr}}:[[aramak]] {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''qidirmoq'''<br /> '''1 '''[[искать]], [[разыскивать]]; '''qidirib topmoq '''найти, разыскать, отыскать;<br /> '''2 '''[[разведывать]], [[вести]] [[разведывательные]] [[работы]];<br /> '''3 '''{{izoh|обл}}. [[пойти]] [[в]] [[гости]]; '''qizim xolasinikiga qidirib ketdi '''моя дочь пошла в гости к своей тётке;<br /> '''4 '''{{izoh|обл}}. [[прогуливаться]]; '''u qidirgani ketdi '''он пошёл прогуляться.<br /> }} n55xng5vi73yhreiujrawnss3c37gpf 0 12952 640346 639740 2026-08-05T19:41:44Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640346 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qi-yin''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|QIYIN 'osonlik bilan bajarib boʻlmaydigan, koʻp mehnat, kuch, mablagʻ, vaqt talab qiladigan'. Bu top-shirigʻingizni bajarish j u d a h i y i n. DSning 442— betida qïyït soʻziga berilgan izohdan (mn.ch. na —t ot qïyïn) maʼlum boʻladiki, qadimgi turkiy tilda ' mashaqqat', ' qiyinchilik' maʼnosini anglatgan qïy oti mavjud boʻlgan, qïyïn soʻzi ana shu qïy otiga ' birlik' maʼnosini ifodalovchi — (ï)n qoʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan (ДС, 441: qïyïn 'nakazaniye, kara; mucheniye, pïtka'); keyinchalik oʻzbek tilida ï un — lilarining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qïy + ïn <nowiki>=</nowiki> qïyïn &gt;&nbsp;qiyin. Maʼno taraqqiyoti natijasida bu ot keyinchalik sifatga koʻchgan.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Qiyinchilik bilan amalga oshadigan, koʻp kuch, mehnat va sh.k. talab qiladigan; sermashaqqat, mashaqqatli; ''zid. ''oson. {{misol|{{ajrat|Qiyin}} ish. {{ajrat|Qiyin}} masala. {{ajrat|Qiyin}} vazi-fa. sht Sanat turlarining ichida eng qiyi-ni — rassomchilik.|[[w:F. Musajonov|F. Musajonov]]|Himmat}}. {{misol|Mulla Fazliddin yosh podshohning amri bilan Buratogʻning chiqish {{ajrat|qiyin}} boʻlgan xush-manzara bir qoyatoshi ustiga kichkina huj-ra qurgan.|[[w:P. Qodirov|P. Qodirov]]|Yulduzli tunlar}}. 2 Ogʻirchilik, qiyinchilik bilan bogʻliq boʻlgan; ogʻir, mushkul. {{misol|{{ajrat|Qiyin}} sharoit. {{ajrat|Qiyin}} ahvol.}} m {{misol|Qaraboʻtirsak —uyat boʻladi, xalq.. {{ajrat|qiyin}} kunimda asqatmadi, deydi.|[[w:M. Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻona tong otguncha}}. {{misol|Musofirchilik {{ajrat|qiyin}}, bola-chaqani sogʻinadi kishi.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|-Bola faqirga {{ajrat|qiyin}} boʻldi, — dedi Jonizoq oqsoqol Oysuluv suzib kelgan ovqatni yeyayotib.|[[w:S. Anorboyev|S. Anorboyev]]|Oqsoy}}. '''3 '''''kesim vazifasida.'' Mahol, amrimahol. {{misol|Qorongʻida kim ekanini bilish {{ajrat|qiyin}}. Kasalning kelishi oson, ketishi {{ajrat|qiyin}}.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. m U {{misol|zamonda, oʻgʻlim, bizga oʻxshagan odamlarning toʻrt tanga orttirishi {{ajrat|qiyin}} edi.|[[w:A. Qahhor|A. Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. {{misol|Buning ustiga, suyagi meh-natda qotgan ayolning nozik qomat, xipcha bel boʻlishi {{ajrat|qiyin}} albatta.|[[w:M. Xayrullayev|M. Xayrullayev]]|Tilla marjoy}}. {{misol|Duduq odamning gapirishi qi-yin, ammo uning gapini tushunish undan ham {{ajrat|qiyin}}.|[[w:F. Musajonov|F. Musajonov]]|Himmat}}. '''4 '''''kam qoʻll. ayn.'' qiyinchilik. {{misol|Qizniki {{ajrat|qiyin}} bilan bitar, Ugʻilniki oʻyin bilan bitar.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. === Sinonimlari === * [[murakkab]] * [[chigal]] * [[mashaqqatli]] * [[mushkul]] === Antonimlari === * [[oson]] == Tarjimalari == *{{ug}}: [[قىيىن]], [[تەس]] *{{tr}}:kıyın *{{sah}}: [[уустук]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''qiyin'''<br /> [[трудный]], [[затруднительный]], [[сложный]]; // [[трудно]], [[затруднительно]]; {{tarjmisoli|qiyin vazifa }} сложное задание; сложная задача; {{tarjmisoli|qiyin savol }} трудный (сложный) вопрос; {{tarjmisoli|qiyin ahvol }} трудное (затруднительное) положение; {{tarjmisoli|talaffuzi qiyin tovushlar }} трудно произносимые звуки; {{tarjmisoli|bunga ishonish qiyin }} этому трудно поверить; {{tarjmisoli|bu tovda chiqish qiyin }} подъём на эту гору труден; {{tarjmisoli|sizga ham qiyin }} и вам трудно.<br /> }} h1vpn4w3qjvpa3rbwcx337ehwt18jsi 0 13835 640306 625285 2026-08-05T19:07:36Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tillar */ 640306 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ij-ro-chi''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Amalga oshiruvchi, ijro etuvchi; bajaruvchi (shaxe yoki tashkilot). {{misol|Biz oddiy {{ajrat|ijrochi}}. Shuning uchun bizdan xafa boʻlmaysiz endi.|[[w:111|111]]}}. Xolmirzayev, Ogʻir tosh koʻchsa. :Sud ijrochisi Sud qarorini ijro va-raqasiga asosan amalga oshiruvchi lavozim-li shaxe. 2 Kuy, raqs, rol va shu kabilarni bajaruvchi (sanʼatkor, artist). {{misol|{{ajrat|Ijrochi}} oʻz rolini ma-horat bilan bajardi.}} :Yakka ijrochi Kuy yoki ashulani yakka oʻzi ijro etuvchi; solist, yakkaxon. === Sinonimlari === Bajaruvchi, === Antonimlari === {{OʻTIL|ИЖРОЧИ}} == Tarjimalari == {{uz-adj}} ===Tillar=== *{{es}}: [[artista]] *{{tr}}: [[artist]] *{{sah}}: [[толорооччу]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[ijrochi]]</b></br> <b>1 </b>[[судебный]] [[исполнитель]]; {{tarjmisoli|sud ~si }} судебный исполнитель;</br> <b>2</b> [[исполнитель]]; {{tarjmisoli|xalq kuylarining ~si }} исполнитель народных песен; {{tarjmisoli|yakka ~ }} солист, солистка.</br> }} ofh1kls6p06vbfe5ew9nlg6u3z4nmrd 0 13846 640291 619967 2026-08-05T18:38:49Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640291 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ta-yin-la-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === ''ayn.'' tayin qilmoq (et-moq) 1 ''q.'' tayin. {{misol|Majlis vaqtini {{ajrat|tayinla}}-moq. Pensiya {{ajrat|tayinla}}moq.}} 2 Taʼkidlab, uqtirib aytmoq; topshi-riq bermoq. {{misol|..oʻgʻliga yomon gaplarni tilga olmaslikni takror-takror {{ajrat|tayinla}}rdi.|[[w:Mirmuhsin|Mirmuhsin]]|Meʼmor}}. ''Volidangiz tayishabyubor-dshar, darhol Andijon qoʻrgʻoniga borib, bek-larni toʻplamoq kerak!'' P. Qodirov, Yulduz-li tunlar. ''[Mavlonov:] -Bu kishining ahvo-lidan xabar olib turing,'' — ''deb qattiq ta-yinlab ketgan edi.'' P. Tursun, Oʻqituvchi. 3 Mansabga, vazifa yoki ishga qoʻymoq, belgilamoq. {{misol|Ishga {{ajrat|tayinla}}moq. Direktor qilib {{ajrat|tayinla}}moq.}} n | {{misol|Musulmonqul:] Bu madrasalarga, xizmati bilan tanilgan ula-modan mudarrislar {{ajrat|tayinla}}r edi.|[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar}}. {{misol|U, boyning uyida kechgan voqealardan xabardor boʻlib turish uchun, Shokir otaning kampirini {{ajrat|tayinla}}gan.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Bizga kanal boʻyicha oʻtov qilib, oshpaz {{ajrat|tayinla}}b berishdi.|[[w:Sh. Gʻulomov|Sh. Gʻulomov]]|Shonli avlod}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАЙИНЛАМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} *{{sah}}: [[анаа]] *{{tr}}: [[atamak]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tayinlamoq'''<br /> '''1 '''[[поручать]], [[наказывать]], [[давать]] [[наказ]], [[поручение]]; [[приказывать]]; '''Tojixonga siz ham yaxshigina tayinlab qoʻying-da! '''(Ћамза) А вы построже накажите (дайте строгий наказ) Таджихан!; '''Qushlarning ovqatidan xabar olib tur, ochiqib qolmasin, - deb tayinladi '''(Ѓ. Ѓулом, «Шум бола») Следи за пищей для птиц, чтобы они не были голодными, - приказал он;<br /> '''2''' [[назначать]]; {{tarjmisoli|direktor qilib tayinlamoq }} назначить директором;<br /> '''3 '''{{izoh|книжн}}. [[определить]].<br /> }} 5ztr5a9ga5swfk2k7p3fka8cv44xfc5 0 14337 640352 639758 2026-08-05T21:08:33Z Yokubjon Juraev 8265 640352 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''choʻl''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|CHOʻL 'suvsiz bepoyon dasht', 'sahro'. Balli, azamatlar! Choʻl jilovini qoʻllaringga berdik (Sayid Ahmad). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli chöl tarzida talaffuz qilingan. (ДС, 155: chöllig - 'живучий в степи'); keyinchalik oʻzbek tilida ö unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: chöl &gt;&nbsp;chol. DSda chol- feʼliga berilgan izohdan [152: 'убывать, иссякать' (о воде)), shuningdek OʻTILda choʻl soʻzining ikkinchi maʼnosi sifatida berilgan 'tashna* izohidan koʻrinib turibdiki, chöl oti asli 'suvga tashna—' maʼnosini anglatgan chöl— feʼlidan maʼno taraqqiyoti natijasida ajralib chiqqan.}} ''Choʻl'' degan soʻz Oʻrta Turkchaga Moʻgʻul tilidan kirib kelib Oʻzbek tilida hozirgacha saqlanib qolgan. == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Oʻsimlik juda kam oʻsadigan, doimiy quruq va issiq iqlimli, suvsiz bepoyon dasht; sahro, biyobon. {{misol|Qizilqum {{ajrat|choʻl}}-lari. Qaqroq {{ajrat|choʻl}}. Boysun {{ajrat|choʻl}}i. Toma-toma koʻl boʻlur, Hech tommasa, {{ajrat|choʻl}} boʻlur.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. n {{misol|Poyezd Malik {{ajrat|choʻl}}i bagʻrini tilib borar-di.|[[w:N. Aminov|N. Aminov]]|Qahqaha}}. {{misol|Men bu {{ajrat|choʻl}}lar qoʻy-nida tugʻilib topdim kamol.|[[w:A. Oripov|A. Oripov]]}}. {{misol|{{ajrat|Choʻl}} shamollari, jumladan, garmsel havoni quruq-lashtiradi.|[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush"]]}}. '''2 '''''koʻchma kam qoʻll.'' Tashna, zor. {{misol|Bolaga {{ajrat|choʻl}} xotin.}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЧЎЛ}} == Tarjimalari == {{uz-ism}} ===Tillar=== *{{bg}}: [[пустиня]] (pustinya) *{{mn}}: [[цөл]] *{{os}}: [[зæрæстон]] *{{tr}}: [[çöl]] *{{ug}}: [[چۆل]] *{{sah}}: [[кумах куйаар]] {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[choʻl]]</b></br> [[безводная]] [[степь]]; {{tarjmisoli|~i azim; ~i malik }} великая и безводная пустыня; {{tarjmisoli|~i sahro, ~i biyobon }} пустыня; {{tarjmisoli|... ga ~}} страстно жаждущий {{izoh|чего-л}}., томящийся по {{izoh|чему-л}}.; {{tarjmisoli|bolaga ~ xotin }} желающая иметь ребёнка женщина; {{tarjmisoli|* ~ yalpiz }} {{izoh|бот}}. зизифора тонкая; {{tarjmisoli|~ qurbaqasi }} жаба.</br> }} tmc0b8net31s35chw1pct70wrsq1gix 0 17756 640300 624959 2026-08-05T18:59:45Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640300 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''a-va-ri-ya''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Italyan tili|ital.]] ''avaria == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === # Mashina, samolyot va shu kabilarning ishlab turgan vaqtida toʻsatdan buzilishi, ishdan chiqishi. {{misol|{{ajrat|Avariya }}signali.}} # Baxtsiz hodisa, falokat. {{misol|Avtomobil avariyasi. Avariyaga uchramoq. }} Avariya brigadasi Avariyaning oldini olish yoki oqibatlarini tugatish uchun tuzilgan brigada. {{uz-ism}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah = [[саахал]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>avariya<br /> </b>[[авария]]; // [[аварийный]]; {{tarjmisoli|~ brigadasi }} аварийная бригада; {{tarjmisoli|~ga uchramoq }} попасть в аварию; потерпеть аварию.<br /> }} [[Turkum:Oʻzbekchada italyanchadan oʻzlashgan soʻzlar]] 094hawcn4m3of0qq8b3eabrdgq0xwkc 0 17950 640355 586659 2026-08-05T21:36:26Z Yokubjon Juraev 8265 640355 wikitext text/x-wiki {{-de-}} '''sehr''' = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''sehr''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === ''[a.'' — joziba, fusunkorlik; sehrgarlik, afsun, jodu; jodugarlik] 1 Gʻayritabiiy kuchlar, sehrli afsun va duo-lar yordamida moʻʼjiza yaratuvchi harakat va duolar; afsun, jodu. {{misol|Devlar buni sezib, {{ajrat|sehr}} bilan bitta tayo'kni dutorga, qovun poʻchogʻini doiraga aylantirib, maftun qiluvchi kuy chalib, koʻshik ayta boshlabdilar.|[[w:"Oltin beshik"|"Oltin beshik"]]}}. {{misol|Oʻgʻlingizning bu ishi bejiz emas: margʻilonlik {{ajrat|sehr}} qildimi, jodu kildimi, haytovur, siz uiy yoʻsinda yura bersangiz, erta-indin oʻgʻildan ajralasiz.|[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Utgan kunlar}}. {{misol|Deydilarki, sening koʻzlaring Afsungarmish, {{ajrat|sehr}} etarmish.|[[w:R. Parfi|R. Parfi]]|Koʻzlar}}. '''2 '''{{koʻchma|uz}} Soʻz yoki xatti-harakatdan kelib chiqadigan maftunkorlik, fusunkorlik, joziba. {{misol|Kuy {{ajrat|sehr}}iga berilmok■ shsh Koʻp zah-mat soʻngida anglab yetoldim Ustoz Alisher-ning buyuk {{ajrat|sehr}}ini.|[[w:E. Vohidov|E. Vohidov]]}}. {{misol|Alimardon oʻz ovozining {{ajrat|sehr}}i butun toʻyxonani rom et-ganini sezib, zayek bilan ashula ayta boshladi. |[[w:Oʻ. Hoshimov|Oʻ. Hoshimov]]|Bahor qaytmaydi}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|СЕҲР}} == Tarjimalari == '''sehr''' *{{tr}}: [[sihir]] {{Tarjimalar |sah=[[алып]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''sehr'''<br /> [[волшебство]], [[колдовство]], [[чары]]; [[очарование]]; {{tarjmisoli|sehr qilmoq }} очаровывать, околдовывать, завораживать; {{tarjmisoli|sehr qaytarmoq }} расколдовывать, снимать чары; {{tarjmisoli|sehr-jodu qilmoq }} колдовать; {{tarjmisoli|yoqimli sadoning sehri }} очарование прелестного голоса.<br /> }} 8rv6cc5q1p44o2w3k93uhso0gdembwa 0 19297 640296 620474 2026-08-05T18:54:51Z Yokubjon Juraev 8265 640296 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''chek-ka''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|CHEKKA I q. chakka I CHEKKA II q. &nbsp;&nbsp;&nbsp;cheka}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :Narsalarning, joyning oʻrta qismiga, markaziga nisbatan eng cheti, chetki tomoni; yon, yoqa, qirgʻoq, chet. {{misol|Ayvon-ning {{ajrat|chekka}}si. Yoʻlning {{ajrat|chekka}}si. Chekkadagi odam, }}shsh {{misol|Yoʻlning {{ajrat|chekka}}sida qator terak-lar saf tortgan.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. :Bir chekkadan 1) biror tomondan, bir chetdan. {{misol|Bir {{ajrat|chekka}}dan kimningdir ovozi eshi-tildi;|[[w:2) bir boshdan|2) bir boshdan]]|batartib}}. {{misol|Non yasab boʻlguncha, tandir qizidi. Keyin bir {{ajrat|chekka}}dan yopdim.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. Bir chekkasi 1) bir cheti, tomoni. {{misol|..tip-tiniq os-monning bir {{ajrat|chekka}}sida boʻzargan oy xomush osilib qolgan edi.}} Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol; 2) ''krsh. s. vazifasida.'' Bir hisobda; shu-ningdek. {{misol|Hakimboyvachcha uchun Yoʻlchi sinal-gan, azamat bir morgay va, bir {{ajrat|chekka}}si, qa-rindosh edi ham.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЧЕККА}} == Tarjimalari == {{uz-ism}} {{-trans-|Chekka| *{{az}}: [[ucqar]] *{{fa}}: [[دور]] *{{gl}}: [[distancia]] *{{mi}}: [[mamao]] *{{hu}}: [[távoli]] *{{mn}}: [[алсын]] (alsyn) *{{tr}}: [[ücra]] *{{sah}}: [[уһук]] *{{vi}}: [[từ xa]], [[xa]] |}} {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''chekka'''<br /> [[край]], [[окраина]]; [[сторона]]; // [[крайний]], [[окраинный]]; {{tarjmisoli|bir ~ga }} в сторону, в сторонку; {{tarjmisoli|stolni bir ~ga surib qoʻymoq }} отодвинуть стол в сторонку; {{tarjmisoli|bir ~da }} в стороне; {{tarjmisoli|roʻmolning bir ~sida }} на уголке платочка; {{tarjmisoli|bir ~si }} 1) один край, одна сторона; 2) с одной (другой) стороны; {{tarjmisoli|bir ~si bormaganing ham yaxshi boʻldi }} с одной стороны хорошо, что ты не пошёл; {{tarjmisoli|bir ~dan }} 1) с одного конца; 2) по порядку; подряд; {{tarjmisoli|bir ~dan gapirib bermoq }} рассказывать по порядку; {{tarjmisoli|~ oʻlka }} окраина (государства); окраинная область; {{tarjmisoli|yuqori ~ nuqta }} {{izoh|тех}}. верхняя мёртвая точка.<br /> }} fb5h11dk2n90ki8ce46fqtmans11br9 0 21091 640320 622903 2026-08-05T19:19:35Z Yokubjon Juraev 8265 640320 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ba-sho-rat''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Arab tili|arab.]]'' – yaxshi, xush xabar, mujda; == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1. {{kt.|uz}} {{esk.|uz}} Xushxabar; mujda. {{misol|Hudaychi qoʻrgʻon begi qoshiga yetib, bek hazratlarining hozir yetib kelishlariga bashorat berdi, yana otining boshini burib, yigitlari bilan orqaga qaytdi.. |[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar.}} {{misol|Samoviy mavjudotlar shohanshohning baxt va saodatidin {{ajrat|bashorat}} berdilar. |[[w:Uygʻun va I.|Uygʻun va I.]]|Sulton, Alisher Navoiy.}} 2. Oldindan koʻrish, oldindan aytib bera olish; oldindan aytilgan fikr; taxmin, moʻljal. {{misol|Bu orada onasining {{ajrat|bashorat}}i toʻgʻri chiqib, yomgʻir tomchilay boshladi. |[[w:Q. Kenja|Q. Kenja]]|Notanish gul.}} :'''Bashorat qilmoq''' Biror voqea-hodisaning natijasini oldindan koʻrmoq, oldindan aytib bermoq.{{misol| Ular., otaning hademay turib ketishini {{ajrat|bashorat}} qilishardi. |[[w:Sh. Xolmirzayev|Sh. Xolmirzayev]]|Bodom qishda gulladi.}} {{misol|Tabiatning yil davomida koʻrsatguvchi injiqliklaridan hech kim {{ajrat|bashorat}} qilolmaydi. |[[w:"Saodat"|"Saodat".]]|}} {{misol|Hatto palakdagi kaliy miqdoriga qarab boʻlajak hosil sifatini {{ajrat|bashorat}} qilish mumkin. |[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush".]]|}} 3. Bashorat (xotin-qizlar ismi). === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|БАШОРАТ}} == Tarjimalari == {{OʻTIL}} *{{tr}}: [[beşaret]] *{{sah}}: [[силик]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>bashorat<br /> </b>{{izoh|книжн.<br /> '''}}1 '''[[радостная]], [[приятная]] [[весть]]; [[доброе]] [[предзнаменование]];<br /> '''2 '''[[пророчество]]; [[прозорливость]], [[предвидение]]; {{tarjmisoli|bashorat qilmoq }} пророчить, предвидеть, предсказывать; {{tarjmisoli|bashorat qilib }} {{izoh|или {{tarjmisoli|}}bashorat bilan }} пророчески; прозорливо;<br /> '''3 '''[[Башорат]] {{izoh|(имя собств. женское)}}.<br /> }} t21stp64j7w1ha4grdvmzjyubuh2qkg 640321 640320 2026-08-05T19:19:48Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640321 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ba-sho-rat''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Arab tili|arab.]]'' – yaxshi, xush xabar, mujda; == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1. {{kt.|uz}} {{esk.|uz}} Xushxabar; mujda. {{misol|Hudaychi qoʻrgʻon begi qoshiga yetib, bek hazratlarining hozir yetib kelishlariga bashorat berdi, yana otining boshini burib, yigitlari bilan orqaga qaytdi.. |[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar.}} {{misol|Samoviy mavjudotlar shohanshohning baxt va saodatidin {{ajrat|bashorat}} berdilar. |[[w:Uygʻun va I.|Uygʻun va I.]]|Sulton, Alisher Navoiy.}} 2. Oldindan koʻrish, oldindan aytib bera olish; oldindan aytilgan fikr; taxmin, moʻljal. {{misol|Bu orada onasining {{ajrat|bashorat}}i toʻgʻri chiqib, yomgʻir tomchilay boshladi. |[[w:Q. Kenja|Q. Kenja]]|Notanish gul.}} :'''Bashorat qilmoq''' Biror voqea-hodisaning natijasini oldindan koʻrmoq, oldindan aytib bermoq.{{misol| Ular., otaning hademay turib ketishini {{ajrat|bashorat}} qilishardi. |[[w:Sh. Xolmirzayev|Sh. Xolmirzayev]]|Bodom qishda gulladi.}} {{misol|Tabiatning yil davomida koʻrsatguvchi injiqliklaridan hech kim {{ajrat|bashorat}} qilolmaydi. |[[w:"Saodat"|"Saodat".]]|}} {{misol|Hatto palakdagi kaliy miqdoriga qarab boʻlajak hosil sifatini {{ajrat|bashorat}} qilish mumkin. |[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush".]]|}} 3. Bashorat (xotin-qizlar ismi). === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|БАШОРАТ}} == Tarjimalari == {{OʻTIL}} *{{tr}}: [[beşaret]] *{{sah}}: [[сылык]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>bashorat<br /> </b>{{izoh|книжн.<br /> '''}}1 '''[[радостная]], [[приятная]] [[весть]]; [[доброе]] [[предзнаменование]];<br /> '''2 '''[[пророчество]]; [[прозорливость]], [[предвидение]]; {{tarjmisoli|bashorat qilmoq }} пророчить, предвидеть, предсказывать; {{tarjmisoli|bashorat qilib }} {{izoh|или {{tarjmisoli|}}bashorat bilan }} пророчески; прозорливо;<br /> '''3 '''[[Башорат]] {{izoh|(имя собств. женское)}}.<br /> }} 1cjb9ylvin2ssb0uyg89i28152u6qeo 0 21734 640257 640254 2026-08-05T13:25:33Z Yokubjon Juraev 8265 640257 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''e-gil-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Egmoq fl. majh. va oʻzl. n. {{misol|Boʻyni {{ajrat|egil}}di. Egilgan tayoqqa suyanma, seni ham egadi.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|Chiviq tutgan yeridan sinmaydi, {{ajrat|egil}}gan yeridan sinadi.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. '''2 '''{{koʻchma|uz}} Biror ishga qayishmoq, boʻyni yor bermoq. ''Uy ishiga ham egigsang-chi!'' 3 Taʼzim qilmoq, boshni xam qilmoq. {{misol|{{ajrat|Egil}}gan boshni qilich kesmas.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. n {{misol|At-rofdagi odam,shr bari puldor.. Ularga {{ajrat|egil}}-sang, boshingni silaydshgar.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. '''4 '''{{koʻchma|uz}} Qulluq qilmoq, oʻjarlikni qoʻy-moq. {{misol|Nobakor ukangdan hech xabar olyapsanmi ? Qiynalib ketsa ham, {{ajrat|egil}}ay demaydi-ya!|[[w:I. Shamsharov|I. Shamsharov]]|Toshqin}}. === Sinonimlari === [[sollanmoq]] === Antonimlari === {{OʻTIL|ЭГИЛМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} ===Tillar=== *{{az}}: [[əyilmək]] *{{fi}}: [[rinne]] *{{tr}}: [[eğilmek]] *{{sah}}: [[бүк]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[egilmoq]]</b></br> {{izoh|страд. и возвр. от <b>}}[[egmoq]]</br> 1 </b>[[склоняться]], [[наклоняться]]; [[нагибаться]]; <b>tol shoxlari suvga egildi </b>ветки ивы склонились к воде; <b>egilib salom bermoq </b>приветствовать, наклоняя корпус; <b>egilgan boshni qilich kesmas </b>{{izoh|посл}}. повинную голову меч не сечёт;</br> <b>2 </b>[[изгибаться]]; [[сгибаться]]; <b>sim egilib qoldi </b>проволока согнулась;</br> <b>3 </b>{{izoh|перен}}. [[гнуть]] [[спину]] ({{izoh|занимаясь домашним хозяйством}}).</br> }} riybo3aix07243ep2b863pegx9xjcm0 0 22587 640293 630611 2026-08-05T18:41:26Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640293 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''yoʻ-qol-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|YOʻQOL- 'mavjud boʻlmay qol-’, 'koʻzdan gʻoyib boʻl-’. Folbin uy burchagida oharib koʻringan chodir ichida y oʻ h o l d i (Oybek). Bu feʼl yoq soʻzidan -(a)l qoʻshimchasi bilan yasalgan deyiladi: yoq + al &gt;&nbsp;yoqal-(ЭСТЯ, IV, 212). Bu feʼlni yoq soʻzi bilan bol-feʼlining birlashuvi natijasida yuzaga kelgan deb tushuntirish ham mavjud: yoq + bol- &gt;&nbsp;yoq[b]ol- &gt;&nbsp;yoqol- &gt;&nbsp;yoqâl-. Bizningcha, qadimgi turkiy tilda yoq soʻzidan avval -a qoʻshimchasi bilan feʼl yasalgan va unga ’oʻzlik’ maʼnosini ifodalovchi -l qoʻshimchasi qoʻshilgan (ДС, 273), keyinchalik oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: (yoq + a <nowiki>=</nowiki> yoqa-) + l <nowiki>=</nowiki> yoqal- &gt;&nbsp;yoqâl-.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === Yoʻqlik kasb etmoq, mav-judligi barham topmoq; yoʻq boʻlmoq. {{misol|Say-yoramizda qancha togʻlar {{ajrat|yoʻqol}}ib, yana qancha yangilari paydo boʻldi.|[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush"]]}}. {{misol|Suv qurib, Qoʻshtegirmon allaqachon {{ajrat|yoʻqol}}ib ketgan, oti qolgan, xolos.|[[w:A. Muxtor|A. Muxtor]]|Opa-singillar}}. 2 Mavjud joyini tark etmoq, yoʻq boʻlmoq. {{misol|Uyda tutun {{ajrat|yoʻqol}}gan boʻlsa-da, ach-chiq hid darrov uning burniga urildi.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Omonning yuzidagi tabas-sum {{ajrat|yoʻqol}}di, oʻylanib, jiddiy ohangda gapirdi. |[[w:S. Karomatov|S. Karomatov]]|Oltin qum}}. 3 Koʻzdan yoʻq boʻlmoq, koʻrinmaydigan holat kasb etmoq; yoʻq boʻlmoq. {{misol|Argʻimchoq uch-ganday, bolalar suvda baland-past boʻlib, goh {{ajrat|yoʻqol}}ib, goh koʻrinib, orqaga qaytishardi.|[[w:H. Gʻ1azir|H. Gʻ1azir]]|Yonar daryo}}. {{misol|Qora Ahmad bir hujraga kirib, uzoq vaqt {{ajrat|yoʻqol}}di.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. '''4''' Bor-yoʻqligi, kimda, qayerdaligi no-maʼlum holat kasb etmoq; yoʻq boʻlmoq. {{misol|Ot {{ajrat|yoʻqol}}di. Pul {{ajrat|yoʻqol}}di. Yoʻqolgan pichoqning sopi oltin.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. n {{misol|Qizim {{ajrat|yoʻqol}}di. Qayoqqa uchdi, bilmayman.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. '''5 '''{{s. t.|uz}} Ketmoq. {{misol|Hartugul, bu kun uyiga {{ajrat|yoʻqol}}di.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЙЎҚОЛМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} {{Tarjimalar |sah=[[сүт]] |cv = [[çухал]]}} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''yoʻqolmoq'''<br /> [[теряться]], [[пропадать]], [[исчезать]];{{tarjmisoli| bedarak yoʻqolmoq}} пропасть без вести; '''qayoqqa yoʻqolgan eding? '''{{izoh|разг}}. куда ты запропастился?; '''yoʻqolsin urush olovini yoquvchilar! '''долой поджигателей войны!; '''yoʻqol koʻzimdan! '''вон отсюда!<br /> }} dvy9w7csh1h39mealfludx86kafcfo0 0 23311 640288 558892 2026-08-05T18:29:55Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640288 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ba-liq-chi''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|BALIQCHI 'baliq ovlab ovqatlanadigan qush’, ’qarqara’. Koʻlga b a l i q ch i uchib kelibdi. Bu ot asli qadimgi turkiy tilda balïq otiga ’istash’ maʼno — sini ifodalovchi -sïn qoʻshimchasining -chïn shaklini qoʻshib hosil qilingan (Devon, I, 468); keyinchalik oʻzbek tilida baliqchi (’baliq ovlovchi kishi’) soʻzi taʼsiri bilan balïqchïn soʻzi oxiridagi n undoshi talaffuz qilinmay qoʻygan; a unlisi ä unlisiga almashgan, ï un — lisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: balïq + chïn <nowiki>=</nowiki> balïqchïn &gt;&nbsp;bäliqchin &gt;&nbsp;bäliqchi.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Baliq tutish (ovlash) bilan shugʻullanadigan shaxs. {{misol|Bobom {{ajrat|baliqchi}} dongdor, Moʻynoqda chiqargan ot.}} A. Oripov. /U/{{misol| Matematik, muzikachi, {{ajrat|baliqchi}} boʻlish bilan birga pazandalikka ham katta hissa qoʻshgan odam boʻlgan.}} K. Mahmudov, Qiziqarli pazandalik. '''2''''' zool.'' Suvdagi baliqiar bilan tirikchilik qiluvchi, choʻlduqsimonlar turkumiga mansub qushlar oilasi. {{misol|Koʻk {{ajrat|baliqchi}}. Kumush {{ajrat|baliqchi}}. Qorabosh {{ajrat|baliqchi}}. Baliqchining tashqi tuzi/tshi suv-havo muhitida yashashga moslashgan boʻlib, oyoqlari toʻrt barmoqli, oldingi uch barmogʻi orasida suzgich pardalari bor.}} "OʻzME" === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|БАЛИҚЧИ}} == Tarjimalari == {{uz-adj}} {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>baliqchi<br /> 1 </b>[[рыбак]], [[рыболов]];<br /> '''2 '''{{izoh|зоол. }}[[чайка]];<br /> '''3 '''{{izoh|зоол. }}[[зимородок]].<br /> }} 6qdms3gn7o7h71gn70vdhckmoi1sl0d 640289 640288 2026-08-05T18:30:15Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640289 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ba-liq-chi''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|BALIQCHI 'baliq ovlab ovqatlanadigan qush’, ’qarqara’. Koʻlga b a l i q ch i uchib kelibdi. Bu ot asli qadimgi turkiy tilda balïq otiga ’istash’ maʼno — sini ifodalovchi -sïn qoʻshimchasining -chïn shaklini qoʻshib hosil qilingan (Devon, I, 468); keyinchalik oʻzbek tilida baliqchi (’baliq ovlovchi kishi’) soʻzi taʼsiri bilan balïqchïn soʻzi oxiridagi n undoshi talaffuz qilinmay qoʻygan; a unlisi ä unlisiga almashgan, ï un — lisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: balïq + chïn <nowiki>=</nowiki> balïqchïn &gt;&nbsp;bäliqchin &gt;&nbsp;bäliqchi.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Baliq tutish (ovlash) bilan shugʻullanadigan shaxs. {{misol|Bobom {{ajrat|baliqchi}} dongdor, Moʻynoqda chiqargan ot.}} A. Oripov. /U/{{misol| Matematik, muzikachi, {{ajrat|baliqchi}} boʻlish bilan birga pazandalikka ham katta hissa qoʻshgan odam boʻlgan.}} K. Mahmudov, Qiziqarli pazandalik. '''2''''' zool.'' Suvdagi baliqiar bilan tirikchilik qiluvchi, choʻlduqsimonlar turkumiga mansub qushlar oilasi. {{misol|Koʻk {{ajrat|baliqchi}}. Kumush {{ajrat|baliqchi}}. Qorabosh {{ajrat|baliqchi}}. Baliqchining tashqi tuzi/tshi suv-havo muhitida yashashga moslashgan boʻlib, oyoqlari toʻrt barmoqli, oldingi uch barmogʻi orasida suzgich pardalari bor.}} "OʻzME" === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|БАЛИҚЧИ}} == Tarjimalari == {{uz-adj}} *{{sah}}: [[хопто]] {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>baliqchi<br /> 1 </b>[[рыбак]], [[рыболов]];<br /> '''2 '''{{izoh|зоол. }}[[чайка]];<br /> '''3 '''{{izoh|зоол. }}[[зимородок]].<br /> }} afndif2shajwg0saz1q4mkd6cvf8nmc 0 25216 640329 637285 2026-08-05T19:25:34Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640329 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''sinov''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1. Sinamoq {{fl. har. n.|uz}} 2. Sifatini, chidamli-chidamsizligini aniqlash uchun oʻtkaziladigan tekshirish. {{misol|{{ajrat|Sinov}}dan oʻtkazmoq. {{ajrat|Sinov}} muddati.}} {{misol|Malakali laboratoriyalar {{ajrat|sinov}}idan muvaffaqiyatli oʻtgan bunday sopollar asrlardan asrlarga oʻtadi, saqlanadi.|[[w:Gazetadan|Gazetadan.]]}} 3. Sabot va chidam zarur, kerak boʻlgan palla, voqea-hodisa; imtihon. {{misol|Siz taqdirning {{ajrat|sinov}}lariga bardosh berib kelgan mard odamsiz.|[[w:M. Osim|M. Osim]]|Ibn Sino qissasi.}} {{misol|El boshiga ish tushsa, doʻst {{ajrat|sinov}}dan oʻtadi. |[[w:"Sharq yulduzi"|"Sharq yulduzi".]]}} {{misol|Yosh oilaning buzilib ketishiga yoʻl qoʻymaslik maqsadida sud ularga 6 oylik {{ajrat|sinov}} muddati beradi.|[[w:Gazetadan|Gazetadan.]]}} 4. Oliy va oʻrta maxsus oʻquv yurtlari talaba va oʻquvchilarining hamda abituriyentlarning oʻquv rejasidagi fanlardan olgan bilimi va malakalarini aniqlash va baholash usuli. {{misol|Institutda {{ajrat|sinov}}lar boshlandi.}} {{misol|Minglab abituriyentlar studentlar safiga qoʻshilish uchun {{ajrat|sinov}} imtihonlaridan oʻtishyapti.|[[w:Gazetadan|Gazetadan.]]}} :'''Sinov daftarchasi''' Oliy va oʻrta maxsus oʻquv yurtlari talaba va oʻquvchilarining muayyan taʼlim muassasasida oʻqishini tasdiqlovchi, ularning baholari qayd etiluvchi akademik hujjat. {{misol|{{ajrat|Sinov}} daftarchasi bitiruvchiga tegishli mutaxassislik yuzasidan diplom [sertifikat] berishga asos boʻladigan rasmiy hujjat hisoblanadi. |[[w:"OʻzME"|"OʻzME".]]}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|СИНОВ}} == Tarjimalari == === Tillar === *{{tr}}: [[deney]] *{{sah}}: [[тургутук]] {{Tarjimalar |ug=[[سىناق]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''sinov'''<br /> '''1 '''{{izoh|и. д. от <b>}}[[sinamoq]];<br /> 2 </b>[[проба]], [[испытание]], [[проверка]]; [[опробование]]; // [[испытательный]], [[проверочный]]; {{tarjmisoli|sinov komissiyasi }} проверочная комиссия; {{tarjmisoli|sinovdan oʻtmoq }} держать испытание; {{tarjmisoli|sinovdan oʻtkazmoq }} испытывать, подвергать испытанию; {{tarjmisoli|sinov muddati }} испытательный срок; {{tarjmisoli|bir oylik sinov sharti bilan ishga olmoq }} принять на работу с месячным испытательным сроком; {{tarjmisoli|urush jiddiy sinov boʻldi }} война была серьёзным испытанием.<br /> }} qkvxx1je4aovq2xwxjsabvepi5vf72c 0 25816 640323 625562 2026-08-05T19:21:35Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640323 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-zim''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Ip, sim va shu kabilarga terilgan narsa; shoda. {{misol|Bir {{ajrat|tizim}} marvarid. Bir ti-zim marjon. Bir {{ajrat|tizim}} pomidor qoqi. Bir {{ajrat|tizim}} qalampir.}} n {{misol|Biz ishni choʻzmaslik uchun har quvurni alohida emas, ikki-uchtasini bir {{ajrat|tizim}} qilib burab olar edik.|[[w:P. Qodirov|P. Qodirov]]}}. Erk. 2 Bir soha, muassasa va shu kabilarga oid yoʻnalish, ish-faoliyat kabilar majmui. {{misol|Bank {{ajrat|tizim}}i. Xalk, taʼlimi {{ajrat|tizim}}i. Xavf-sizlik {{ajrat|tizim}}i.}} ■■ {{misol|Mehnat vazirligi tizimida ishlayotganingizga ham ancha boʻlibdi. {{ajrat|Tizim}} va uning joylardagi boʻlimlarida xotin-qizlarning faoliyati qanday? - {{ajrat|Tizim}}imizda ishlayotgan xotin-qizlarning olib borayotgan ishlari yaxshi.|[[w:"Mehnat"|"Mehnat"]]}}. {{misol|Mamla-katimizning tashqi iqtisodiy munosabatlarida muhim oʻrin egallagan tashqi savdo {{ajrat|tizim}}idagi tub oʻzgarishlar sust amalga oshirilmoqda.|[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush"]]}}. 3 Oʻzaro bogʻliq va uzviy tartibda boʻlgan narsa, hodisalar birligi, majmui. {{misol|Barcha boʻgʻindagi davlat idoralari faoliyatining huquqiy asosi boʻlib xizmat qiladigan qonunlar {{ajrat|tizim}}ini barpo etish lozim.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. 4 Oʻzaro bogʻliq qismlardan tashkil toptan tuzilma, ijtimoiy, siyosiy va b. jihatdan tuzilish shakli. {{misol|Ular, bizga maʼlum sabablarga koʻra, "Markaz" deb ataluvchi eski {{ajrat|tizim}}dan nihoyatda bezillab qolishgan. |[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Jumhuriyatlarda bugun mutдфqo bir-biriga oʻxshamaydigan turli xil ijtimoiy-siyosiy {{ajrat|tizim}}lar vujudga kelmoqda. |[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. 5 Biror ish-faoliyatni tashkil etish, amalga oshirishning shakl va tartib-qoidalari majmui. ''Baholashning reyting tizimiga oʻtildi.'' "Maʼrifat". {{misol|..mehnat unum-dorligini taʼminlovchi omillarning mun-tazam {{ajrat|tizim}}ini yaratish tarafdorimiz. |[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИЗИМ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[тиһик]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tizim'''<br /> <b>1</b> [[связка]]; [[нитка]]; [[колье]]; {{tarjmisoli|bir tizim qalampir }} связка стручкового перца; {{tarjmisoli|bir tizim marvarid }} нитка жемчуга.<br /> <b>2</b> [[система]]; [[сфера]]; [[область]]; {{tarjmisoli|bank tizimi}} банковская система.<br /> <b>3</b> [[система]]; [[последовательность]]; [[совокупность]]; [[целостность]]; {{tarjmisoli|qonunlar tizimi}} система (совокупность) законов; {{tarjmisoli|qonunchilik tizimi}} законодательная система.<br /> <b>4</b> [[система]]; [[режим]]; [[строй]]; [[устройство]]; {{tarjmisoli|kapitalistik tizim}} капиталистическая система (капиталистический строй).<br /> <b>5</b> [[система]]; [[последовательность]]; [[порядок]]; {{tarjmisoli|Baholashning reyting tizimi}} рейтинговая система оценки; {{tarjmisoli|ish-harakat tizimi}} последовательность действий.<br /> }} n8raefka8xvu1yvizdhhktgrg7ekhqa 0 26704 640341 624047 2026-08-05T19:34:23Z Yokubjon Juraev 8265 640341 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ba-dal''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Arab tili|arab.]]'' – almashtiriladigan buyum; evaz; [[Turkum:Oʻzbekchada arabchadan oʻzlashgan soʻzlar]] == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1. Biror narsaning oʻrniga, evaziga beriladigan haq yoki narsa, narsaning qiymatiga teng keladigan boshqa biror narsa; evaz. {{misol|Ammo buning {{ajrat|badal}}iga, yuqoridagi mollardan tashqari bir tanob yerdan oltmish pud paxta olib, naqd pul baravariga hukumatga topshiradi. |[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]| Gʻirvonlik Mallavoy.}} 2. Biror tashkilot (jamiyat, uyushma) aʼzosining shu tashkilotga toʻlagan yoki davriy toʻlab turadigan puli; "vznos". {{misol|Aʼzolik badali. Partiyaga aʼzolik {{ajrat|badal}}i.}} 3. Badal (erkaklar ismi) . === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|БАДАЛ}} == Tarjimalari == {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |sah=[[толуйуу]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[badal]]</br> 1 </b>[[замена]] {{izoh|(эквивалент чего-л.)}}; [[возмещение]]; {{tarjmisoli|~ toʻlamoq }} возмещать;</br> <b>2 </b>{{izoh|в роли служебного имени}}; {{tarjmisoli|~iga }} за, взамен, в обмен, в уплату, в возмещение; {{tarjmisoli|buning ~iga }} за это, взамен этого, в обмен на это, в уплату за это; {{tarjmisoli|mehnatim ~iga }} за свой труды; {{tarjmisoli|Yegan-ichganim ~iga ertadan kechgacha dam bosar edim }} (П. Турсун, «Ўќитувчи») За то, что меня кормили и поили, я с утра до вечера раздувал ручной мех; {{tarjmisoli|~ida }} на протяжении, в течение {{izoh|(какого-л. срока)}}; {{tarjmisoli|oʻn bir yil ~ida }} на протяжении одиннадцати лет; в течение одиннадцати лет; за одиннадцать лет;</br> <b>3 </b>{{izoh|уст. }}[[плата]], [[взнос]]; {{tarjmisoli|aʼzolik ~i }} членские взносы;</br> <b>4 </b>[[Бадаль]] {{izoh|(имя собств. мужское)}}.</br> }} </br> {{-kaa-}} {{kaa-ism}} {{-gag-}} {{gag-ism}} fk7jbka75uqtimkioudutxr52nip5d0 0 27050 640313 636017 2026-08-05T19:16:01Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640313 wikitext text/x-wiki {{-kaa-}} {{kaa-ism}} = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ho-lat''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == [[w:Yapon tili|ya.]] cJU. — hol, ahvol; tuzilish [[Turkum:Oʻzbekchada yaponchadan oʻzlashgan soʻzlar]] == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Yuzaga kelgan, mavjud boʻlgan vaziyat, ah-vol. {{misol|Jangovor {{ajrat|holat}}. Harbiy {{ajrat|holat}}. Shahar qamal {{ajrat|holat}}da.}} n ''Ishlayotgan odamlar uni ''I {{misol|Olaxoʻjani\ bu {{ajrat|holat}}da koʻrib, juda hayron boʻlib, iixdan toʻxtab qoldshxar.|[[w:P. Tursun|P. Tursun]]|Oʻqituvchi}}. {{misol|Hamma sergak tortdi, unga qulo-gʻini tuxpib jim qoldi. Bu {{ajrat|holat}}dan foy-dalangan shayx soʻziga pardoz berib, davom etdi..|[[w:K. Yashin|K. Yashin]]|Hamza}}. ''Sherali ham bu toʻq-nashuvdan Toʻlgʻonoy bilan yolgʻiz qolgandagi holapxga pxuixdi.'' S. Karomatov, Oltin qum. 2 Jismoniy yoki ruhiy jihatdan boʻlgan ifoda, koʻrinish; qiyofa, avzo. {{misol|Asabiy {{ajrat|holat}}. Kulgili {{ajrat|holat}}. Ayanchli {{ajrat|holat}}. yat Men uning {{ajrat|holat}}idan nimadir ichini kuydirayotganini.. bilib turardim.|[[w:S. Ahmad|S. Ahmad]]|Yulduz}}. {{misol|Uning.. majaqlanib, tanib boʻlmas {{ajrat|holat}}ga kelgan yuzini oq ixohi bilan yogxib qoʻydilar.|[[w:P. Qo-dirov|P. Qo-dirov]]|Yulduzli tunlar}}. :Bir holatda Achinarli, nochor, putur-dan ketgan ahvolda. ''Qandolat bibi bir ho-latda boʻlib choʻkib qolgan, rangi zaʼfaron.. ''R. Fayziy, Hazrati inson. {{misol|Endi bukchayib qogxti. Kiyimlari ham bir {{ajrat|holat}}da.|[[w:S. Axmad|S. Axmad]]|Ufq}}. Jon holatda ''q.'' jon. '''3 '''''ixv.'' Kuch-quvvat, darmon, mador; qudrat. {{misol|Gʻozning bir oyogi singan, bir qanoti mayib boʻlgan, oʻq tegib {{ajrat|holat}}i ketib, ixu yerga yiqilgan.|[[w:"Alpomish"|"Alpomish"]]}}. {{misol|Endi mendan {{ajrat|holat}} ketdi, bek Shakar, Bu choʻllarda endi qoldim xoru zor.|[[w:"Shirin bilan Shakar"|"Shirin bilan Shakar"]]}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ҲОЛАТ}} == Tarjimalari == {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |ja=[[目]] |sah=[[турук]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[holat]]</b></br> [[положение]], [[состояние]]; {{tarjmisoli|boshlangʻich ~}} первоначальное положение (состояние); {{tarjmisoli|kasalning ~i }} состояние больного; {{tarjmisoli|tinchlik ~i }} состояние покоя; {{tarjmisoli|harakat ~i }} {{izoh|или {{tarjmisoli|}}harakatdagi ~}} состояние движения; {{tarjmisoli|harbiy ~ }} военное положение; {{tarjmisoli|hushsizlik ~i }} обморочное состояние; {{tarjmisoli|qamal ~i }} осадное положение; {{tarjmisoli|u ~dan ketdi }} он обессилел, он выбился из сил; {{tarjmisoli|kasal bir ~da yotibdi }} состояние больного очень тяжёлое; {{tarjmisoli|uning rangi-roʻyi bir ~da }} он плохо выглядит; {{tarjmisoli|~i razm }} {{izoh|см}}. {{tarjmisoli|razm; ~ ravishi }} {{izoh|грам}}. наречие состояния.</br> }} oayzy3x13pg07y15o8h04mc387p7abi 0 28406 640331 626914 2026-08-05T19:27:14Z Yokubjon Juraev 8265 640331 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''tar-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|TARMOQ 'nimaningdir tarkibidagi alohida sho-xobcha', 'boʻlinma'. Paxtachilik — Oʻzbekiston Respub-likasining asosiy xoʻjalik tarmohlaridan biri. Bu ot qadimgi turkiy tildagi ¹ ajrat—', 'boʻlak— boʻlak qil—’ maʼnosini anglatgan tar— feʼlidan (ДС, 536) eski oʻzbek tilida —maq qoʻshimchasi bilan yasalgan (КРС, 708); keyinchalik birinchi boʻgʻindagi a unlisi ä unlisiga, q undoshi oldidagi a unlisi â unlisiga al— mashgan: tar— + maq - tarmaq &gt;&nbsp;tärmâq.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Asosiy yoʻl, oqim va shu kabilardan boʻlinib, ajralib chiqqan qism; sho-xobcha. {{misol|Temir yoʻl {{ajrat|tar}}moqlari. Daryo {{ajrat|tar}}mo-gʻi.}} m {{misol|Bu pastak togʻ Fedchenko muzlik togʻ-larining {{ajrat|tar}}moqlaridan biri boʻlib, mahal-liy aholi tomonidan "Muzloq togʻ" deb ata-lardi.|[[w:M. Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻona tong otguncha}}. {{misol|Dastav-val bosh soqadan boshlab katta anhorlar, soʻngra uning {{ajrat|tar}}moqlari qazilardi.|[[w:J. Sha-ripov|J. Sha-ripov]]|Xorazm}}. 2 Asosiy tashkilot yoki birlashma sho-xobchasi. {{misol|Ayuqa {{ajrat|tar}}moqlari. Maorif {{ajrat|tar}}moq-lari.}} n {{misol|Haligi xat bahona savdo {{ajrat|tar}}moq-lari va sanoat korxonalarida boʻldik.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Tez {{ajrat|tar}}moq yoymoqda boʻlgan maorif: son-sanoqsiz maktablar, internatlar, kat-talar uchun kechki kurslar, bir oz boʻlsa ham oʻqigan odamlarga muhtoj edi.|[[w:A. Qahhor|A. Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. 3 Fan-texnika, qishloq xoʻjaligi va shu kabilarga oid soha, sohalar. {{misol|Xoʻjalikning muhim {{ajrat|tar}}moqlari. Fan va texnika {{ajrat|tar}}moqlari. Qorakoʻlchilik respublika chorvachiligining muhim {{ajrat|tar}}moqlaridan biridir.}} m {{misol|Bu yerda gʻalla bilan chorva asosiy {{ajrat|tar}}moq hisoblana-di.|[[w:"Sharq yulduzi"|"Sharq yulduzi"]]}}. :Tarmoq yoymoq Tarmoqlarga boʻlinmoq, tarmoqlari yuzaga kelmoq. {{misol|Shumuddaoni ada-biyotimizda hujjatli asarlarning keng {{ajrat|tar}}moq yoyganligi sabablari toʻgʻrisidagi gapdan boshlasak.|[[w:N. Safarov|N. Safarov]]|Jasoratning davomi}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАРМОҚ}} == Tarjimalari == {{uz-verb}} {{OʻTIL}} {{Tarjimalar |sah=[[ситим]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tarmoq'''<br /> '''1 '''[[ответвление]], [[разветвление]]; [[ветвь]]; [[ветка]]; '''kanal tarmogʻi '''ответвление канала; '''temir yoʻl tarmogʻi '''ветка железной дороги; {{tarjmisoli|tarmoq otmoq, tarmoq yoymoq }} разветвляться; {{tarjmisoli|keng tarmoq otgan nerv sistemasi }} широко разветвленная нервная система;<br /> '''2 '''[[рукав]]; [[проток]]; {{tarjmisoli|Sirdaryo tarmoqlari }} протоки Сыр-Дарьи;<br /> '''3 '''[[сеть]]; '''maktablar tarmogʻi '''сеть школ; {{tarjmisoli|savdo tarmoqlari }} торговая сеть; '''yoʻl(lar) tarmogʻi '''дорожная сеть; '''zovurlar tarmogʻi '''дренажная сеть;<br /> '''4 '''[[отрасль]], [[область]]; {{tarjmisoli|xalq xoʻjaligi tarmoqlari }} отрасли народного хозяйства; '''gʻalla yetishtirish qishloq xoʻjaligining eng koʻp mashinalashtirilgan tarmogʻidir '''зерновое хозяйство является наиболее механизированной отраслю сельского хозяйства.<br /> }} i3upu1qeobhlckty80g8mn110r6qdbi 0 31743 640339 631659 2026-08-05T19:32:44Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640339 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''lo-yi-ha''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === ''\a. &lt; —'' roʻyxat; nizom, qoida; reja, dastur] 1 Bino, inshoot, mashina va shu kabilarni qurish yoki tiklash uchun ishlangan, tayyorlangan hujjatlar (chizma, hisob-kitob, andoza, nusxa va sh. k.) maj-mui. {{misol|Binoning {{ajrat|loyiha}}si. Loyiha tuzmoq.}} n {{misol|{{ajrat|Loyiha}}ga koʻra, uy cherdagiga oʻrnatilgan quyosh batareyasi suvni kislorod hamda vodorodga ajratadi.|[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush"]]}}. 2 Qaror, farmon, qonun va sh. k. huj-jatlarning dastlabki xomaki matni. {{misol|-Qa-rorning {{ajrat|loyiha}}si ham bor, — deb rais knop-kani bosdi.|[[w:J. Sharipov|J. Sharipov]]|Xorazm}}. == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''lo-yi-ha''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === tuzmoq, loyi-ha ishlab chiqmoq. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЛОЙИҲА}} == Tarjimalari == {{uz-ism}} ===Tillar=== *{{tr}}: [[lâyihe]] *{{sah}}: [[оҥкул]] {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[loyiha]]</b></br> [[проект]]; {{tarjmisoli|~ avtori }} автор проекта; {{tarjmisoli|~ tuzmoq }} составлять проект, проектировать.</br> }} 9ulbhivwu2crssype02svdkc1lecgke 0 33846 640333 625082 2026-08-05T19:28:56Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640333 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''gerb''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''pol.'' herb &lt; ''[[w:Nemis tili|nem.]]'' Erbe — meros == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === Davlat, shahar, tabaqa, urugʻ va shu kabilarning bayroq, pul, muxr kabilarda tasvirlangan alohida farkdi belgisi. {{misol|Oʻzbekistonning davlat {{ajrat|gerb}}i.}} n {{misol|Hamqishloqlar dilida Yashaydi shunday istak: {{ajrat|Gerb}}imizni paxta-day Bezasin kumush ipak.|[[w:Zulfiya|Zulfiya]]|Yuragimga yaqin kishilar}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ГЕРБ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[дьыралык]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''gerb'''<br /> [[герб]]; {{tarjmisoli|Oʻzbekiston SSRning davlat ~i }} государственный герб Узбекской ССР.<br /> }} [[Turkum:Oʻzbekchada nemischadan oʻzlashgan soʻzlar]] f0znobpsdzutzun1ly3qfxcbgll2lgv 0 38121 640348 569506 2026-08-05T19:43:45Z Yokubjon Juraev 8265 /* Oʻzbekcha (uz) */ 640348 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[киртитии]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''ifloslanish'''<br /> '''1''' {{izoh|и. д. от '''}}[[ifloslanmoq]]''';<b><br /> 2 </b>{{izoh|спец. }}засорение.<br /> }} ncis3c1rbto7tdf603fm0cbqo6ffn6p 0 39630 640335 611587 2026-08-05T19:29:39Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640335 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ka-fo-lat''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Arab tili|arab.]]'' – [[kafillik]]; [[taʼminlash]], [[garov]]; == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === Kafil boʻluvchi narsa, shaxs. {{misol|Tashqi siyosatni mafkuradan toʻla xoli etish xavfsizlikni taʼminlashning muhim {{ajrat|kafolat}}idir.|[[w:Gazetadan|Gazetadan.]]}} {{misol|Imzolangan davlatlararo bitimlarga soʻzsiz amal qilish — xavfsizlik {{ajrat|kafolat}}i va shartidir.|[[w:Gazetadan|Gazetadan.]]}} :Kafolat bermoq; Kafil boʻlmoq, kafilligini olmoq. {{misol|Lekin bu juzʼiy hodisalar yanada kattaroq salbiy hodisalarning sababchisi boʻlmasligiga hech kim {{ajrat|kafolat}} bera olmaydi.|[[w:"Fan va turmush"|"Fan va turmush".]]}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|КАФОЛАТ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[мэктиэ]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = {{tarjmisoli|[[kafolat]]</br> <nowiki>=</nowiki> [[kafillik]]; ~ bermoq }} ручаться.</br> }} hp1r4nuymlur1gw69ktsvy8c81od45v 0 39806 640278 633636 2026-08-05T18:05:44Z Yokubjon Juraev 8265 /* Etimologiyasi */ 640278 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ke-rak''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|KERAK 'darkor', ' talab-ehtayoj bor'. Bu ishga .. muhokama va mohirlik k ye r a k (Oybek). Bu soʻz qadimgi turkiy tildagi 'munosib boʻl-', 'mos boʻl-' maʼnosini anglatgan kirä— feʼlidan —k qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 394), keyinchalik i unli ye unlisiga almashgan (Devon, I, 371; DS, 300; ЭСТЯ, III, 26): kirä- + k <nowiki>=</nowiki> kiräk &gt;&nbsp;keräk.}} Yoqutchadagi ''[[кэрэх]]'' ila o‘zakdosh erur. == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Talab-ehtiyoj bor, darkor, zarur. {{misol|Joy {{ajrat|kerak}}. Oziq-ovqat {{ajrat|kerak}}. Kitob {{ajrat|kerak}}. Bir tovuqqa ham don {{ajrat|kerak}}, ham suv {{ajrat|kerak}}.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|Tu yag a yantoq {{ajrat|kerak}} boʻlsa, boʻynini choʻzadi.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|shsh Qishloqdagilar-ni boqish uchun pul {{ajrat|kerak}}, kiyim {{ajrat|kerak}}.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Agar odam, odam bolasiga oʻxshab umr kechiraman desa, unga koʻp narsa {{ajrat|kerak}} boʻlar ekan. A.|[[w:Qahhor|Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. '''2 '''''Yord. s. vzf:'' 1) feʼlning -(i)sh qoʻshim-chali shakliga birikib, tasviriy shaklni hosil qiladi va oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan harakatni bajarish lozim boʻlgan harakat ekanligi maʼnosini bildiradi. {{misol|Aytishim {{ajrat|kerak}}. Xabar olish {{ajrat|kerak}}. Dam olish {{ajrat|kerak}}. yaya Xrzirgi kunda ilm-fan-ning biror yoʻnalishida yetuk mutaxassis boʻlish uchun fanning boshqa yoʻnalishlarini ham chuqur bilish {{ajrat|kerak}}.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Yoshlar.. ulamolar oldida adab saqlashlari {{ajrat|kerak}}. |[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar; 2) feʼlning shart mayli shakli bilan birikib, gumon, taxmin, ehtimollik maʼnosini bildiradi}}. {{misol|Kelsa {{ajrat|kerak}}. Bilsa {{ajrat|kerak}}. Aytsa {{ajrat|kerak}}. Chiroyli boʻlsa {{ajrat|kerak}}. Shirin boʻlsa {{ajrat|kerak}}.}} n {{misol|U, Charosning onasi jahl ustida shu ishni qilgan boʻlsa {{ajrat|kerak}}, deboʻylagandi.|[[w:Oʻ. Hoshimov|Oʻ. Hoshimov]]|Qalbingga quloq sol}}. === Sinonimlarij === === Antonimlari === {{OʻTIL|КЕРАК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''kerak'''<br /> '''1 '''[[нужный]], [[необходимый]]; // [[нужно]], [[необходимо]]; [[надо]], [[надобно]]; {{tarjmisoli|~ qogʻoz }} нужная бумага ({{izoh|о документе}}); {{tarjmisoli|~ narsa }} нужная (необходимая) вещь; {{tarjmisoli|dam olishing ~ }} тебе надо отдохнуть; {{tarjmisoli|klubga borishim ~ }} мне надо пойти в клуб; {{tarjmisoli|u kelishi ~ }} он должен прийти; '''keragi yoʻq '''не нужно, нет надобности; '''nima keragi bor? '''зачем нужно?; к чему?; '''u yerga borishning nima keragi bor? '''зачем туда идти?; {{tarjmisoli|~ odam oʻzi keladi }} кому нужно, сам придёт; '''keragidan ham ortiq '''даже больше, чем надо; {{tarjmisoli|~ boʻlmoq }} становиться нужным, понадобиться; {{tarjmisoli|~ boʻlib qolsa }} в случае надобности; если понадобится;<br /> '''2 '''[[в]]{{izoh| сочетании с условной формой глагола образует форму предположения; {{tarjmisoli|}}u kelsa ~ }} должно быть (вероятно) он придёт; {{tarjmisoli|boʻlsa ~ }} возможно, должно быть.<br /> }} auauy553c6ktijrzgflrsxcscts754k 640281 640278 2026-08-05T18:09:07Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640281 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ke-rak''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|KERAK 'darkor', ' talab-ehtayoj bor'. Bu ishga .. muhokama va mohirlik k ye r a k (Oybek). Bu soʻz qadimgi turkiy tildagi 'munosib boʻl-', 'mos boʻl-' maʼnosini anglatgan kirä— feʼlidan —k qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 394), keyinchalik i unli ye unlisiga almashgan (Devon, I, 371; DS, 300; ЭСТЯ, III, 26): kirä- + k <nowiki>=</nowiki> kiräk &gt;&nbsp;keräk.}} Yoqutchadagi ''[[кэрэх]]'' ila o‘zakdosh erur. == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Talab-ehtiyoj bor, darkor, zarur. {{misol|Joy {{ajrat|kerak}}. Oziq-ovqat {{ajrat|kerak}}. Kitob {{ajrat|kerak}}. Bir tovuqqa ham don {{ajrat|kerak}}, ham suv {{ajrat|kerak}}.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|Tu yag a yantoq {{ajrat|kerak}} boʻlsa, boʻynini choʻzadi.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|shsh Qishloqdagilar-ni boqish uchun pul {{ajrat|kerak}}, kiyim {{ajrat|kerak}}.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Agar odam, odam bolasiga oʻxshab umr kechiraman desa, unga koʻp narsa {{ajrat|kerak}} boʻlar ekan. A.|[[w:Qahhor|Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. '''2 '''''Yord. s. vzf:'' 1) feʼlning -(i)sh qoʻshim-chali shakliga birikib, tasviriy shaklni hosil qiladi va oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan harakatni bajarish lozim boʻlgan harakat ekanligi maʼnosini bildiradi. {{misol|Aytishim {{ajrat|kerak}}. Xabar olish {{ajrat|kerak}}. Dam olish {{ajrat|kerak}}. yaya Xrzirgi kunda ilm-fan-ning biror yoʻnalishida yetuk mutaxassis boʻlish uchun fanning boshqa yoʻnalishlarini ham chuqur bilish {{ajrat|kerak}}.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Yoshlar.. ulamolar oldida adab saqlashlari {{ajrat|kerak}}. |[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar; 2) feʼlning shart mayli shakli bilan birikib, gumon, taxmin, ehtimollik maʼnosini bildiradi}}. {{misol|Kelsa {{ajrat|kerak}}. Bilsa {{ajrat|kerak}}. Aytsa {{ajrat|kerak}}. Chiroyli boʻlsa {{ajrat|kerak}}. Shirin boʻlsa {{ajrat|kerak}}.}} n {{misol|U, Charosning onasi jahl ustida shu ishni qilgan boʻlsa {{ajrat|kerak}}, deboʻylagandi.|[[w:Oʻ. Hoshimov|Oʻ. Hoshimov]]|Qalbingga quloq sol}}. === Sinonimlarij === === Antonimlari === {{OʻTIL|КЕРАК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |tyv=[[херек]] |sah=[[кэрэх]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''kerak'''<br /> '''1 '''[[нужный]], [[необходимый]]; // [[нужно]], [[необходимо]]; [[надо]], [[надобно]]; {{tarjmisoli|~ qogʻoz }} нужная бумага ({{izoh|о документе}}); {{tarjmisoli|~ narsa }} нужная (необходимая) вещь; {{tarjmisoli|dam olishing ~ }} тебе надо отдохнуть; {{tarjmisoli|klubga borishim ~ }} мне надо пойти в клуб; {{tarjmisoli|u kelishi ~ }} он должен прийти; '''keragi yoʻq '''не нужно, нет надобности; '''nima keragi bor? '''зачем нужно?; к чему?; '''u yerga borishning nima keragi bor? '''зачем туда идти?; {{tarjmisoli|~ odam oʻzi keladi }} кому нужно, сам придёт; '''keragidan ham ortiq '''даже больше, чем надо; {{tarjmisoli|~ boʻlmoq }} становиться нужным, понадобиться; {{tarjmisoli|~ boʻlib qolsa }} в случае надобности; если понадобится;<br /> '''2 '''[[в]]{{izoh| сочетании с условной формой глагола образует форму предположения; {{tarjmisoli|}}u kelsa ~ }} должно быть (вероятно) он придёт; {{tarjmisoli|boʻlsa ~ }} возможно, должно быть.<br /> }} fies1ey10aokfeejknedate3j5y5zyc 640284 640281 2026-08-05T18:20:39Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640284 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ke-rak''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|KERAK 'darkor', ' talab-ehtayoj bor'. Bu ishga .. muhokama va mohirlik k ye r a k (Oybek). Bu soʻz qadimgi turkiy tildagi 'munosib boʻl-', 'mos boʻl-' maʼnosini anglatgan kirä— feʼlidan —k qoʻshimchasi bilan yasalgan (ПДП, 394), keyinchalik i unli ye unlisiga almashgan (Devon, I, 371; DS, 300; ЭСТЯ, III, 26): kirä- + k <nowiki>=</nowiki> kiräk &gt;&nbsp;keräk.}} Yoqutchadagi ''[[кэрэх]]'' ila o‘zakdosh erur. == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Talab-ehtiyoj bor, darkor, zarur. {{misol|Joy {{ajrat|kerak}}. Oziq-ovqat {{ajrat|kerak}}. Kitob {{ajrat|kerak}}. Bir tovuqqa ham don {{ajrat|kerak}}, ham suv {{ajrat|kerak}}.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|Tu yag a yantoq {{ajrat|kerak}} boʻlsa, boʻynini choʻzadi.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. {{misol|shsh Qishloqdagilar-ni boqish uchun pul {{ajrat|kerak}}, kiyim {{ajrat|kerak}}.|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Agar odam, odam bolasiga oʻxshab umr kechiraman desa, unga koʻp narsa {{ajrat|kerak}} boʻlar ekan. A.|[[w:Qahhor|Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. '''2 '''''Yord. s. vzf:'' 1) feʼlning -(i)sh qoʻshim-chali shakliga birikib, tasviriy shaklni hosil qiladi va oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan harakatni bajarish lozim boʻlgan harakat ekanligi maʼnosini bildiradi. {{misol|Aytishim {{ajrat|kerak}}. Xabar olish {{ajrat|kerak}}. Dam olish {{ajrat|kerak}}. yaya Xrzirgi kunda ilm-fan-ning biror yoʻnalishida yetuk mutaxassis boʻlish uchun fanning boshqa yoʻnalishlarini ham chuqur bilish {{ajrat|kerak}}.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Yoshlar.. ulamolar oldida adab saqlashlari {{ajrat|kerak}}. |[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar; 2) feʼlning shart mayli shakli bilan birikib, gumon, taxmin, ehtimollik maʼnosini bildiradi}}. {{misol|Kelsa {{ajrat|kerak}}. Bilsa {{ajrat|kerak}}. Aytsa {{ajrat|kerak}}. Chiroyli boʻlsa {{ajrat|kerak}}. Shirin boʻlsa {{ajrat|kerak}}.}} n {{misol|U, Charosning onasi jahl ustida shu ishni qilgan boʻlsa {{ajrat|kerak}}, deboʻylagandi.|[[w:Oʻ. Hoshimov|Oʻ. Hoshimov]]|Qalbingga quloq sol}}. === Sinonimlarij === === Antonimlari === {{OʻTIL|КЕРАК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |gag=[[lääzım]] |tyv=[[херек]] |sah=[[кэрэх]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''kerak'''<br /> '''1 '''[[нужный]], [[необходимый]]; // [[нужно]], [[необходимо]]; [[надо]], [[надобно]]; {{tarjmisoli|~ qogʻoz }} нужная бумага ({{izoh|о документе}}); {{tarjmisoli|~ narsa }} нужная (необходимая) вещь; {{tarjmisoli|dam olishing ~ }} тебе надо отдохнуть; {{tarjmisoli|klubga borishim ~ }} мне надо пойти в клуб; {{tarjmisoli|u kelishi ~ }} он должен прийти; '''keragi yoʻq '''не нужно, нет надобности; '''nima keragi bor? '''зачем нужно?; к чему?; '''u yerga borishning nima keragi bor? '''зачем туда идти?; {{tarjmisoli|~ odam oʻzi keladi }} кому нужно, сам придёт; '''keragidan ham ortiq '''даже больше, чем надо; {{tarjmisoli|~ boʻlmoq }} становиться нужным, понадобиться; {{tarjmisoli|~ boʻlib qolsa }} в случае надобности; если понадобится;<br /> '''2 '''[[в]]{{izoh| сочетании с условной формой глагола образует форму предположения; {{tarjmisoli|}}u kelsa ~ }} должно быть (вероятно) он придёт; {{tarjmisoli|boʻlsa ~ }} возможно, должно быть.<br /> }} 06fqxxj7y8iu6riu91qf8uhgxkqw35f 0 41571 640302 621151 2026-08-05T19:01:25Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640302 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qur-gʻoq-chi-lik''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|QURGʻOQCHILIK 'yogʻin-sochin juda oz boʻladigan holat'. Bir yili qattiq q u r gʻ o q ch i l i k boʻlib, ekinlar kuyib ketdi (Abdulla Qahhor). Bu ot eski oʻz — bek tilidagi 'yogʻin-sochin juda oz boʻladigan' maʼno — sini anglatuvchi qurgʻaq sifatidan (ДС, 467) -chilik qoʻshma qoʻshimchasi bilan yasalgan; qurgʻaq soʻzi esa qadimgi turkiy tilda ' nami ioʻq' maʼnosini anglatuvchi qur sifatidan -ï (-u) qoʻshimchasi bilan yasalgan feʼlning kuchaytirish maʼnosini ifodalovchi -gʻa qoʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan shakliga —q qoʻshimchasini qoʻshib yasalgan; qadimgi turkiy tildayoq ikkinchi boʻgʻ-indagi tor unli talaffuz qilinmay qoʻygan; keyinchalik oʻzbek tilida q undoshi oldidagi a unlisi â <a name<nowiki>=</nowiki>"bookmark26"></a>unlisiga almashgan: [(qur + ï <nowiki>=</nowiki> qurï-) + gʻa <nowiki>=</nowiki> qurïgʻa-] + q <nowiki>=</nowiki> qurïgʻaq &gt;&nbsp;qurgʻaq &gt;&nbsp;qurgʻâq.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === Yogʻin-sochin meʼyoridan juda kam boʻlgan, qurgʻoq sharoit. ''Kurgʻoq-chilikka chidamli daraxtlardan yana biri — mayda bargli qayragʻochdir.'' J. Abdullaxo-nov, Oriyat. {{misol|Bir yili qattiq {{ajrat|qurgʻoqchilik}} boʻlib, ekinlar kuyib ketdi.|[[w:A. Qahhor|A. Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ҚУРҒОҚЧИЛИК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[кураан]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''qurgʻoqchilik'''<br /> [[засуха]]; [[сушь]]; {{tarjmisoli|qurgʻoqchilik boʻlmaydigan rayonlar }} районы, где не бывает засухи; {{tarjmisoli|qurgʻoqchilik rayonlari }} засушливые районы.<br /> }} rcjb3aq3fc3tevbxvrpa46wskat8jse 0 41648 640310 584729 2026-08-05T19:12:58Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640310 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qu-ruq-chi-lik''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :Yoz qurgʻoq kelgan, yogʻin-sochin kam boʻlgan palla; qurgʻoqchilik. ''Qu-ruqchshshk boʻlmaydigan rayonlar.'' === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ҚУРУҚЧИЛИК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[тутуу]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''quruqchilik'''<br /> '''1 '''[[засуха]];<br /> '''2 '''[[засушливость]]; {{tarjmisoli|bu yil bahor quruqchilik keldi }} весна в этом году засушливая.<br /> }} qhloxghcu6euz8j1veyxv5p7ewb2ypf 640312 640310 2026-08-05T19:13:45Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640312 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''qu-ruq-chi-lik''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :Yoz qurgʻoq kelgan, yogʻin-sochin kam boʻlgan palla; qurgʻoqchilik. ''Qu-ruqchshshk boʻlmaydigan rayonlar.'' === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ҚУРУҚЧИЛИК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[кураан]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''quruqchilik'''<br /> '''1 '''[[засуха]];<br /> '''2 '''[[засушливость]]; {{tarjmisoli|bu yil bahor quruqchilik keldi }} весна в этом году засушливая.<br /> }} lqhff07fmfun9g9u4alkp4cst2eh465 0 47784 640315 625057 2026-08-05T19:17:13Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640315 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''re-ja''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|III|'''REJA''' b (REҪA) Bu ot asli 'bajariladigan qurilish ishi toʻfi chikishi uchun tortiladigan ip, chiziq' maʼnosini anglatadi; shu maʼnodan 'moʻljal' maʼnosi oʻsib chiqqan ({{OʻTIL}}, I, 620). Bu otdan oʻzbek tilida rejalashtir-feʼli yasalgan boʻlib, 'nima qilishni oldindan moʻljallab qoʻy-’ maʼnosini anglatadi. Reja otiga 'qanday ishlar bajarilishi lozimligining aniq koʻrsatmasi (plan)' maʼnosi nooʻrin yuklatildi}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === ''[f.'' j — kir yoyiladigan ip, arqon; saf, qator] 1 Devorzanlik va shunga aloqador kasblarda: devor va shu kabilarning tekis, toʻgʻri chiqishi uchun ustalar tarang qilib tortib qoʻyadigan ip, sim va sh. k. {{misol|{{ajrat|Reja}} olmoq. {{ajrat|Reja}} solmoq.}} nsh {{misol|-Bekturdi aka, — derdi u [Qozoqboy] gʻisht terayotgan ustaga qarab, — gʻishtni yaxshi terayotgan boʻlsangiz ham, {{ajrat|reja}} ipini tortib olmaganingiz yomon. |[[w:M. Qoʻshoqov|M. Qoʻshoqov]]|Usta yigit}}. 2 Biror ishni tartibi bilan va oʻz vaq-tida bajarish uchun oldindan belgilab olingan aniq yoki taxminiy moʻljal. {{misol|Ertan-gi ishga bugun {{ajrat|reja}} tuz.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. ■■ {{misol|Boʻron {{ajrat|reja}}larimizni buzolmaydi, taqdirimiz ham boʻronning qoʻlida emas.|[[w:Sh. Rashidov|Sh. Rashidov]]|Boʻ-rondan kuchli}}. {{misol|Adolat qizlarga oʻz {{ajrat|reja}}sini tushuntirdi.|[[w:I. Rahim|I. Rahim]]|Chin muhabbat}}. {{misol|[Brigada aʼzolarining] Har yili paxta tayyor-lash shartnomaviy {{ajrat|reja}}sini mamlakat boʻ-yicha birinchi boʻlib.. uddalashlariga oʻrganib qoldik.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. 3 Belgili tartib, qoida, oʻlchov. ''Ish re-jaga tushdi.'' n {{misol|Bu oilada yeyish-ichish belgili tartib ham {{ajrat|reja}}ga tobe esa-da, har kun shirin-shirin ovqatlar tayyorlanadi. |[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. {{misol|Albatta, kam-pir kelinlarini roʻzgʻordan siqmasdi. Ammo {{ajrat|reja}}ni buzmay, masalliqni isrof qilmay ish tutardi.|[[w:S. Ahmad|S. Ahmad]]|Saylanma}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|РЕЖА}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[торум]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''reja'''<br /> '''1 '''[[шнур]], [[верёвка]], [[линейка]] ({{izoh|служащие для разметки}}); [[правило]] ({{izoh|у мастеров-штукатуров, плотников и т. п}}.); {{tarjmisoli|reja solmoq }} ({{izoh|или {{tarjmisoli|}}reja tortmoq}} ) разметить линию ({{izoh|с помощью шнура и т. п}}.);<br /> '''2 '''[[план]], [[намётка]]; {{tarjmisoli|reja chizmoq }} наметить план; {{tarjmisoli|rejalar qurmoq }} строить планы ({{izoh|на будущее}});<br /> '''3 '''[[порядок]]; {{tarjmisoli|rejaga olmoq }} упорядочить; {{tarjmisoli|rejaga tushmoq }} упорядочиться; войти в колею; {{tarjmisoli|rejasi bilan }} 1) по порядку; 2) экономно, расчётливо; по-хозяйски.<br /> }} drfaxlwqjoxxbf7ejxce6xmaumrjzl1 0 47816 640298 632651 2026-08-05T18:58:19Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640298 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''rek-la-ma''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''[[w:Fransuz tili|fr.]]'' reclame &lt; ''[[w:Lotin tili|lot.]]'' reclamare — qattiq qichqirmoq == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === '''1 '''''iqt.'' Muayyan tovar yoki koʻrsatiladigan xizmat turlari haqida xaridorlarni xabardor qilish, ularga nis-batan talab, ehtiyojni yuzaga keltirish yoki kuchaytirish maqsadida ana shu tovar va xiz-matlar toʻgʻrisida berilgan maʼlumot. {{misol|Savdo {{ajrat|reklama}}si. sht Marketing konsepsiyasida mahsulotni sotish tadbirlari majmuasida markaziy oʻrinni {{ajrat|reklama}} egallaydi.|[[w:"Iqti-sodiy nazariya"|"Iqti-sodiy nazariya"]]}}. {{misol|"Owia va jamiyat" boshqa gazeta/shrga oʻxshab {{ajrat|reklama}} qilinmasa ham, xaridorgir, savdosi chaqqon.|[[w:Gazeta|Gazetadan]]}}. ''Rek,sh-ma uz nomi 6ujWH mahsulotni vvoza qilish demakdir.'' Gazetadan. 2 Biron shaxe, tashkilot, narsani omma-lashtirish maqsadida ular haqida maʼlu-motlar tarqatish. {{misol|Siyosiy {{ajrat|reklama}}. Gazeta-ning {{ajrat|reklama}} va eʼlonlar boʻlimi.}} m ''Tribu-nalarda shu gap, televizor ekranlari, rek-lamalarda shumavzu.'' E. Oxunova, Ikki okean osha. {{misol|Siz biz bilan hamkorlikda {{ajrat|reklama}} unumdorligiga erishishingizga shubha yoʻq.}} - Gazetadan. 3 Shu maqsadda chiqarilgan eʼlon, plakat. {{misol|{{ajrat|Reklama}} osmoq.}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|РЕКЛАМА}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[угуйук]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''reklama'''<br /> [[реклама]]; // [[рекламный]]; {{tarjmisoli|savdo reklamasi }} торговая реклама; {{tarjmisoli|gazetaning reklama va eʼlonlar boʻlimi }} отдел реклам и объявлений газеты; {{tarjmisoli|reklama qilmoq }} рекламировать.<br /> }} [[Turkum:Oʻzbekchada fransuzchadan oʻzlashgan soʻzlar]] [[Turkum:Oʻzbekchada lotinchadan oʻzlashgan soʻzlar]] pdbylzp2kte93fwilyzh7dnbrfhcbd0 0 47915 640343 621158 2026-08-05T19:37:10Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640343 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ri-voj''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === ''\a.'' j-ljj — tarqalish, yoyilish, kengayish; ommalashish; pulning aylanishi] 1 Bir sifat \olatidan ikkinchi, yuqori si-fat holatiga oʻtish, oʻsish, yuksalish; taraq-qiyot, ravnaq. {{misol|Fan va texnika {{ajrat|rivoj}}i. No-haq ishga {{ajrat|rivoj}} yoʻq.|[[w:Maqol|Maqol]]}}. n {{misol|[Safarov:] Xoʻjayin boʻlgandan keyin kishi oʻz xujali-gining kam-kusti, uning {{ajrat|rivoj}}i toʻgʻrisida oʻylaydi, jon kuydiradi.|[[w:A. Qahhor|A. Qahhor]]|Qoʻshchinor chiroqlari}}. 2 Oʻsib-unish, ulgʻayish, avj. {{misol|Paxtaning {{ajrat|rivoj}}i yaxshi.}} 3 Muvaffaqiyat; ravnaq, yuksalish. {{misol|Bu savdogar /Abdulziyo] ishning {{ajrat|rivoj}}i va koʻra-yotgan foydalaridan ogʻiz ochmadi.|[[w:Oybek|Oybek]]|Navoiy}}. {{misol|Doʻstlik boʻlmagan joyda ishning {{ajrat|rivoj}}i ham boʻlmaydi.|[[w:S. Zunnunova|S. Zunnunova]]|Yangi direktor}}. {{misol|Senga baxtdan taxt tilarman, Toledan boshingga toj, Mulki husningga omonlik, Toju taxtingga {{ajrat|rivoj}}.|[[w:E. Bolidov|E. Bolidov]]|Muhabbat}}. :Rivoj bermoq Rivojlantirmoq, yuksal-tirmoq. {{misol|Ehtimol, u podshoh ilm-maʼrifatga {{ajrat|rivoj}} berib, ahli fuzaloga mehribonlik koʻrsatar.|[[w:Mirmuhsin|Mirmuhsin]]|Meʼmor}}. Rivoj ol-moq ''(yoki'' topmoq) ''yoki'' rivojga minmoq '''1''') rav-naqtopmoq, yuksalmoq, oʻsmoq, taraqqiy et-moq. {{misol|Soʻzni bilgan zarga boʻlmaydi muhtoj, Zar qimmati topar soʻz bilan {{ajrat|rivoj}}.|[[w:"Aql aqldan quvvat oladi"|"Aql aqldan quvvat oladi"]]}}. {{misol|-Muhtaram karvon-boshi, ilohi safaringiz bexatar boʻlsin, savdongiz {{ajrat|rivoj}} topsin, huzuringizga bir iltimos bilan keldim, — dedi bir karvon-boshi ikkinchisiga.|[[w:R. Fayziy|R. Fayziy]]|Choʻlga bahor keldi}}. {{misol|Ha, mayli, ishlaring {{ajrat|rivoj}}iga minib, stansiyalaring bitsin.|[[w:S. Ahmad|S. Ahmad]]|Qadrdon dalalar}}. {{misol|Tadbirkorlik oʻz-oʻzidan davlat ish-tirokisiz, uning yordamisiz {{ajrat|rivoj}} topmay-di.|[[w:"Iqtisodiy nazariya"; 2) kuchaymoq|"Iqtisodiy nazariya"; 2) kuchaymoq]]|zoʻ-raymoq, avj olmoq}}. {{misol|Bogʻiafzal qishloqlari-da qadimgi zamonlarda bir necha katta boy-lar boʻlib, ular orasida quldorlik juda {{ajrat|rivoj}} topgan ekan.|[[w:S. Ayniy|S. Ayniy]]|Esdaliklar; 3) oʻsib-unmoq, ulgʻaymoq}}. {{misol|Gʻoʻzalar yaxshi {{ajrat|rivoj}} o.iyuqda;|[[w:4) muvaffaqiyat qozonmoq|4) muvaffaqiyat qozonmoq]]}}. {{misol|Asriyan ishga qanchsshik diqqat bermasin, {{ajrat|rivoj}} top-madi.|[[w:Shuhrat|Shuhrat]]|Shinelli yillar}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|РИВОЖ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[сайдыы]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''rivoj'''<br /> [[развитие]]; [[расцвет]]; {{tarjmisoli|madaniyatning rivoji }} расцвет культуры; {{tarjmisoli|rivoj topmoq, rivoj olmoq }} {{izoh|или}} {{tarjmisoli|rivojga minmoq }} развиваться, расцветать, процветать, получать развитие; {{tarjmisoli|nohaq ishga rivoj yoʻq }} {{izoh|посл}}. несправедливому делу нет хода.<br /> }} mqhdxh89y0nqndxc330n1too5979p0x 0 48283 640308 605392 2026-08-05T19:11:27Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640308 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''sa-yo-hat-chi''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :Sayohatga chiqqan, sayohatda yurgan odam. ''Chet ellik sayohatchilar.'' m ''Sayohatchilar jarlikdan oʻtib, togʻ yonbagʻriga yetdilar.'' H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|САЁҲАТЧИ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[айанньыт]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''sayohatchi'''<br /> '''1''' [[путешественник]];<br /> '''2 '''{{izoh|уст. }}[[турист]]; [[экскурсант]].<br /> }} h8pojbs6i1858mn7jlx9lk8ljdgannz 0 50817 640317 633761 2026-08-05T19:18:12Z Yokubjon Juraev 8265 [[Special:Contributions/94.159.108.148|94.159.108.148]] ([[User talk:94.159.108.148|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/633761|633761]]-sonli tahrir qaytarildi 640317 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ta-mo-yil''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{arab.}} — tebranish, chayqalish; oʻzgarib turish; oʻzgaruvchanlik; moyillik; == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 {{esk.|uz}} {{kt.|uz}} [[:mayl|Mayl]], [[moyillik]]. {{misol|Vahshiy xalqlarda qonxoʻrlikka {{ajrat|tamoyil}} zoʻr boʻladi. Bu — shubhasiz haqiqat!|Oybek|Tanlangan asarlar}}. 2 Biror sohada tartib, qoida tusini olgan narsa, [[tadrijiy]] yoʻnalish. {{misol|Xalq afsonalarida realistik {{ajrat|tamoyil}} shu tarzda tobora kuchayib bordi.||[[w:Fan va turmush|Fan va turmush]]}}. {{misol|..bozorlarimizda oʻsha azaliy udumlarimizni, {{ajrat|tamoyil}}larimizni tiklash, bozorni milliy qadriyatlarimizning koʻzgusi sifatida namoyon qilish lozim.|[[w:Gazeta|Gazetadan]]}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАМОЙИЛ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tamoyil'''<br /> # {{izoh|книжн}}. [[склонность]], [[уклон]]; [[направление]], [[тенденция]].<br /> # [[принцип]], [[концепция]], [[руководство]]; {{tarjmisoli|leksikografik tamoyil}} лексикографическая концепция }} qma488ukjk46zd7iccayfvq0xlm96ok 640318 640317 2026-08-05T19:18:37Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640318 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ta-mo-yil''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{arab.}} — tebranish, chayqalish; oʻzgarib turish; oʻzgaruvchanlik; moyillik; == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 {{esk.|uz}} {{kt.|uz}} [[:mayl|Mayl]], [[moyillik]]. {{misol|Vahshiy xalqlarda qonxoʻrlikka {{ajrat|tamoyil}} zoʻr boʻladi. Bu — shubhasiz haqiqat!|Oybek|Tanlangan asarlar}}. 2 Biror sohada tartib, qoida tusini olgan narsa, [[tadrijiy]] yoʻnalish. {{misol|Xalq afsonalarida realistik {{ajrat|tamoyil}} shu tarzda tobora kuchayib bordi.||[[w:Fan va turmush|Fan va turmush]]}}. {{misol|..bozorlarimizda oʻsha azaliy udumlarimizni, {{ajrat|tamoyil}}larimizni tiklash, bozorni milliy qadriyatlarimizning koʻzgusi sifatida namoyon qilish lozim.|[[w:Gazeta|Gazetadan]]}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАМОЙИЛ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[тосхол]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tamoyil'''<br /> # {{izoh|книжн}}. [[склонность]], [[уклон]]; [[направление]], [[тенденция]].<br /> # [[принцип]], [[концепция]], [[руководство]]; {{tarjmisoli|leksikografik tamoyil}} лексикографическая концепция }} d9qf9i2rvkpp0qkt6d56em8yvqlvasc 0 50993 640294 627021 2026-08-05T18:52:30Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640294 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''tar-bi-ya''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == ''\[[w:Arab tili|a.]] "DD —'' rivojlantirish; parvarish qilish, oʻstirish; oʻrgatish; ilm berish == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Taʼlim, axloq-odob va shu kabilarni oʻrgatib, singdirib, insonni voyaga yetka-zish, ulgʻaytirish, oʻstirish. ''Internat tar-biyasida oʻsgan bola.'' n {{misol|Abdurahmon.. otasi oʻlib, onasi va ota tomonlari {{ajrat|tarbiya}}sida qoldi.|[[w:A|A]]|Qodiriy, Mehrobdan chayon}}. {{misol|Qiz oʻn olti yoshgacha bu oilada, muzika muallimi boʻlgan kambagʻal amakining {{ajrat|tarbiya}}sida oʻsdi. |[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}}. 2 Insonda ish-hunar, odob-axloqva shu kabilarni shakllantirish, rivojlantirishga, uning jamiyatda yashashi uchun kerak boʻlgan xislatlarga ega boʻlishini taʼminlashga qaratilgan ish-amallar majmui va shu yoʻl bilan singdirilgan odob-axloq, xislat, fazilat kabilarning oʻzi. {{misol|Siyosiy {{ajrat|tarbiya}}. Gʻoyaviy {{ajrat|tarbiya}}. Maktab {{ajrat|tarbiya}}si. Tarbiyasi buzuq odam. Tarbiyasi yaxshi bola,}} n {{misol|Yosh av-lod {{ajrat|tarbiya}}sida yuqori samaraga erishish uchun bir qator shart-sharoitlar barqaror boʻli-shilozim.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. {{misol|Bolalar kitobi {{ajrat|tarbiya}} uchun yoziladi, {{ajrat|tarbiya}} esa buyuk ish.|[[w:"Saodat"|"Saodat"]]}}. :Tarbiya bermoq Tarbiya xizmatini amalga oshirmoq, tarbiyalamoq. {{misol|Bolaga oila ham, maktab ham {{ajrat|tarbiya}} berishi, odob-axloq oʻr-gatishi shart.|[[w:Gazetadan|Gazetadan]]}}. Tarbiya olmoq ''(yoki ''koʻrmoq, topmoq) Tarbiya orttirmoq, tarbiya-ga ega boʻlmoq. {{misol|Xorst Shuster oʻn yoshgacha mak-tabda shunday {{ajrat|tarbiya}} olgan: "Urush juda qiziq narsa boʻladi. Katta boʻlganingda, bir oʻzing yuzta dushmanni oʻldirasan.." A.|[[w:Qahhor|Qahhor]]|Asarlar}}. {{misol|Zargarov uzun soʻzdan xulosa chiqa-rib: -Men yoshligimda shunday {{ajrat|tarbiya}} koʻrsam, hozir yerda turib, oyda chorvachilik qilar edim,}} — ''dedi. A.'' Qahhor, Ogʻriq tishlar. {{misol|Mundoq joyda {{ajrat|tarbiya}} topgan kishi qandoq olim.. insofli va shafqatli boʻlsa kerak. |[[w:Hamza|Hamza]]|Tanlangan asarlar}}. 3 Maʼlum tartib, usul asosida qarab, ishlov berib oʻstirmoq; parvarishlamoq (oʻsimlik va hayvonlar haqida). {{misol|Gʻoʻza {{ajrat|tarbiya}}si ogʻir ish.}} :Tarbiya qilmoq 1) tarbiyalab katta kil-mox, voyaga yetkazmok, oʻstirmok, ulgʻaytmok ''(q.'' tarbiya 1). {{misol|Oʻn bir yosh,shk Temir, toʻqqiz yoshlik Qobil va Anvarlarni {{ajrat|tarbiya}} qilish ogʻirligi Nodiraning ustiga tushdi. A.}} Qodiriy, Mehrobdan chayon; 2) ilm-hunar ber-mok, odob-axlok oʻrgatmox, tarbiyalab biror xislat-fazilatni singdirmok ''(Q-'' tarbiya 2). {{misol|Shuncha tahsil va {{ajrat|tarbiya}} berganla-ringiz uchun rahmat!|[[w:M. Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻona tong otguncha}}.; 3) parvarish kilmok (Xtarbiya 3). {{misol|Hali nishona qilmagan mevani hisobga kirita-sanmi? Avval {{ajrat|tarbiya}} qil, gullasin, undan keyin mevasiga savat toʻqisang arziydi. |[[w:Shuhrat|Shuhrat]]|Shinelli yillar}}. {{misol|Buzoq^zigidanoʻzi {{ajrat|tarbiya}} qshggan, unga oʻrgangan edi.|[[w:S. Yunusov|S. Yunusov]]|Kutilmagan xazina}}. :Jismoniy tarbiya ''q.'' jismoniy. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАРБИЯ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[иитии]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tarbiya'''<br /> '''1 '''[[воспитание]]; // [[воспитательный]]; {{tarjmisoli|kommunistik tarbiya }} коммунистическое воспитание; {{tarjmisoli|tarbiyasida boʻlmoq }} быть на воспитании ({{izoh|у кого-л}}.); {{tarjmisoli|tarbiya koʻrmoq }} воспитываться, получать воспитание; {{tarjmisoli|yaxshi tarbiya koʻrgan bola }} мальчик, получивший хорошее воспитание, хорошо воспитанный мальчик; {{tarjmisoli|tarbiyasi buzuq }} невоспитанный; {{tarjmisoli|taʼlim-tarbiya ishlari }} учебно-воспитательная работа;<br /> '''2 '''[[уход]], [[присмотр]]; {{tarjmisoli|tarbiya qilmoq }} 1) воспитывать;2) ухаживать; 3) иметь на содержании, иметь на иждивении; {{tarjmisoli|* badan tarbiya }} {{izoh|уст}}. физкультура.<br /> }} [[Turkum:Oʻzbekchada arabchadan oʻzlashgan soʻzlar]] f81no84yn7zsq66no1d6km0i82nhmco 0 51169 640325 606855 2026-08-05T19:22:36Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640325 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ta-xal-lus''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == |''[[w:Arab tili|a.]]'' jtaxallusu-. - oʻzini oʻzi qutqarish, ozod qilish; xalos boʻlish == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === Biror ijodkor (shoir, yozuvchi, rassom, olim va sh.k.) yoki siyosiy arbobning oʻzi uchun tanlab olgan boshqa, ikkinchi nomi. {{misol|Men — Yusufiyman, {{ajrat|taxallus}}im — Oʻtkir.|[[w:Sh. Rashidov|Sh. Rashidov]]|Boʻrondan kuchli}}. {{misol|Muhammad Rahim, tabiatan muzika va adabiyotga havaskor boʻlib, „Feruz“ {{ajrat|taxallus}}ida sheʼrlar yozgan.|[[w:J. Sharipov|J. Sharipov]]|Xorazm}}. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАХАЛЛУС}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah=[[айар аат]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''taxallus'''<br /> {{izoh|лит}}. [[тахаллюс]], [[псевдоним]]; {{tarjmisoli|Forsiy ashʼorda "Foniy", turkiy ashʼorda "Navoiy" taxallus qoʻllagan }} (Ойбек, «Навоий») Персидские стихи он подписывал псевдонимом«Фани», а тюркские - «Навои».<br /> }} [[Turkum:Oʻzbekchada arabchadan oʻzlashgan soʻzlar]] 1a8zyxj8fjot41jvj7hlw86yinbyolc 0 51241 640274 624390 2026-08-05T17:26:00Z Yokubjon Juraev 8265 /* Sinonimlari */ 640274 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''tash-lan-diq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :Qaralmay tashlab qoʻ-yilgan; qarovsiz. ''Chakalakzordagi goʻza tash-landiq holga keldi.'' R. Rahmonov, Chakalak-zordagi sharpa. {{misol|Bu katalak uychalar kishida xuddi koʻhna qasrning {{ajrat|tashlandiq}} hujra-lariday taassurot qoldiradi.|[[w:D. Nuriy|D. Nuriy]]|Osmon ustuni}}. {{misol|Axir oyda-yilda bir kelib, oʻsha {{ajrat|tashlandiq}} bolangizning boshini bir silab qoʻysangiz, qalbingiz taskin topmasmidi? |[[w:"Yoshlik"|"Yoshlik"]]}}. === Sinonimlari === [[ting]] === Antonimlari === {{OʻTIL|ТАШЛАНДИҚ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''tashlandiq'''<br /> '''1 '''[[отбросы]]; {{tarjmisoli|zavod tashlandiqlari }} заводские отбросы; {{tarjmisoli|tashlandiqlar tashlanadigan joy }} место для свалки мусора;<br /> '''2 '''{{izoh|разг}}. '''= [[tashlandi]] 1'''.<br /> }} 589qryv3htw7zqdgelzq4b76zh7p1nw 0 51779 640264 591872 2026-08-05T17:10:26Z Yokubjon Juraev 8265 Replaced content with "{{d|}}" 640264 wikitext text/x-wiki {{d|}} fyb4ogg8lg7rm0x3h4hnpauegyj571y 0 51780 640270 591873 2026-08-05T17:22:48Z Yokubjon Juraev 8265 Replaced content with "{{d|}}" 640270 wikitext text/x-wiki {{d|}} fyb4ogg8lg7rm0x3h4hnpauegyj571y 0 54800 640261 640252 2026-08-05T13:55:07Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640261 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''oʻl-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|OʻL— hayotdan mahrum boʻl—’. Yurak kasalidan oʻlgan kishilar soni yildan yilga ortib bormoqda. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu feʼl öl— tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 406; De — von, I, 54; DS, 383); oʻzbek tilida ö unlisining yum — shoqlik belgisi yoʻqolgan: öl- &gt;&nbsp;ol-.}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === :I 1 Hayoti tugamoq, yashashdan toʻxtamoq, qazo qilmoq. {{misol|Oʻz ajali bilan {{ajrat|oʻl}}moq. Yiqilib {{ajrat|oʻl}}moq. Botir {{ajrat|oʻl}}sa, nomi qolar, Nomard {{ajrat|oʻl}}sa, nesi qolar.}} Maqol. ■■ {{misol|Kechga yaqin y{{ajrat|oʻl}} ustida yarador leytenant {{ajrat|oʻl}}di.}} Oybek, Quyosh qoraymas. {{misol|Bunine ustiga kutilmaganda bir suruvdan ustma-ust ik-kita qoʻy kasallanib {{ajrat|oʻl}}di.}} P. Qodirov, Kora koʻzlar. 2 Yoʻq boʻlmoq, barham topmoq. {{misol|Havasi {{ajrat|oʻl}}moq. Ishtahasi {{ajrat|oʻl}}moq. yaya Muhtasham saroylarning ziyosi ketgan, Oʻlayotgan sinf-dek ziyosi ketgan.}} Gʻayratiy. {{misol|Yer yuzida {{ajrat|oʻl}}ma-sin, nomingni saqlab qolgin.}} U. Ismoilov, Saylanma. 3 Biror sifati, xususiyati va shu kabilarni yoʻqotmoq, yaroqsiz holga kelmoq. {{misol|{{ajrat|Oʻl}}gan ohak. }}a {{misol|Robiya xola qaynogʻi {{ajrat|oʻl}}ib qolgan choydishga oʻt qalab yubordi.}} S. Zunnunova, Olov. 4 Biror harakat-holat taʼsirida juda nochor, ogʻir ahvolda qolganlikni bildira-di. {{misol|Mirmurodov soatni bir amallab olti qilguncha {{ajrat|oʻl}}ayozdi.}} "Guldasta". {{misol|E, vokzalning oldida {{ajrat|oʻl}}dim-charchadim, aftimning kuyasini koʻr.}} Oybek, Bolalik. '''5''' ''koʻm. fl. vazifasida.'' Yetakchi feʼl bildirgan harakatni kuchaytirib ifodalaydi, ortiq darajasini qayd etadi. [ {{misol|Toʻybeka:] Meni erga bergasharida, senga oʻxshash men ham yigʻ-lagan edim, ammo ichimda nikoh kunining tezroq kelishini kuta-kuta {{ajrat|oʻl}}gan edim.}} A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar. {{misol|..Qimmatxon har kelganida, ona sigirday yalab-yulqab {{ajrat|oʻl}}adi. |[[w:Shuhrat|Shuhrat]]|Jannat qidirganlar}}. :Ajalidan besh kun burun oʻlmoq Oʻz aja-lidan ilgariroq, bevaqt dunyodan oʻtmoq. | {{misol|Kumush:\ Oʻgʻrilar teshib, oldimga chiqqan-larida, men nima qilar edim? Oh, otajon! Men ajalimdan besh kun burun {{ajrat|oʻl}}ar edim.}} A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar. Uyatga ''(yoki'' nomus-ga) oʻlmoq Qattiq hijolat chekmoq, izza boʻlmoq, uyalib oʻsal boʻlmoq. {{misol|Sidiqjon no-musga {{ajrat|oʻl}}ib, gʻazabidan koʻziga qon t{{ajrat|oʻl}}ib, nima qilishini bilmay, xiyla turib qoldi.}} A. Qatsqor, Qoʻshchinor chiroqlari. Eti oʻlmoq 1) badani sezmaydigan, his qilmaydigan boʻlib qolmoq. {{misol|Darra kelguncha etim {{ajrat|oʻl}}ib, darra yeganim bilinmaydi.}} "Latifalar"; 2) taʼsirlanmaydigan boʻlib qolmoq; koʻnikib, odatdagiday qabul qiladigan boʻlmoq. {{misol|Yo gʻirt sodda, yo anoyi.. yoki ayollarni koʻraverib.. Pochchayev achchiq hazil, kinoyali gaplar, hat-to kalaka qilishlar ham kor qilmaydigan b{{ajrat|oʻl}}ib, eti{{ajrat|oʻl}}ib qolgan edi.}} A. Muxtor, Tugʻi-lish. Oʻlay agar Ish-harakat, gap-soʻz va shu kabilarning chinligini alohida taʼkidlaydi. {{misol|{{ajrat|Oʻl}}ay agar, koʻrganim yoʻq.}} m {{misol|..{{ajrat|oʻl}}ay agar, bor-yoʻq pulim shu, men musofirman.}} X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati. Oʻlganning ku-nidan Boshqa iloji boʻlmaganidan. {{misol|Oʻlga-nimning kunidan rozi b{{ajrat|oʻl}}dim. shsh Oʻlganimning kunidan cholga tegib boraman.}} "Qoʻshitslar". Oʻlganning ustiga koʻmgan Bir koʻngilsizlik ustiga boshqasining yuz berishini ifoda-lovchi ibora. {{misol|Bunisi {{ajrat|oʻl}}ganning ustiga koʻm-gan b{{ajrat|oʻl}}di.}} "Mushtum". Oʻlganning ustiga (chi-qib) tepmoq ''ayn.'' oʻlganning ustiga koʻmgan. {{misol|Xudoyga shukur, q{{ajrat|oʻl}}ingda xating bor, {{ajrat|oʻl}}gan-ning ustiga chiqib tepgandek xat-xabarsiz qoʻyma!|[[w:A. Qodiriy|A. Qodiriy]]|Oʻtgan kunlar}}. Oʻlib boʻl-dim ''yoki'' oʻlar boʻlsam, oʻlib boʻldim Biror narsa harakatida, taʼsirida juda holdan toyganlikni, oʻlar holatga yetganlikni bil-diradi. {{misol|Uh, {{ajrat|oʻl}}ib b{{ajrat|oʻl}}dim, qizim! Yolgʻiz qoʻyni haydash nuqul azob!}} Oybek, Tanlangan asarlar. {{misol|Yupatgunimizcha er-xotin {{ajrat|oʻl}}ib b{{ajrat|oʻl}}dik. |[[w:S. Zunnunova|S. Zunnunova]]|Yangi direktor}}. {{misol|Sharifjon, {{ajrat|oʻl}}ar b{{ajrat|oʻl}}sam, {{ajrat|oʻl}}ib b{{ajrat|oʻl}}dim. Bu pochchang meni ado qildi.}} E. Raimov, Ajab qishloq. Oʻlib turgan ''(yoki'' yurgan) ekan Juda xoxdar, juda ishtiyoqmand ekan. {{misol|..doʻndiqchangni muhayyoqi-lib beraylik, dedim. Jonkeldi {{ajrat|oʻl}}ib turgan ekan, quloq qoqmay, xoʻp, dedi. A.}} Qodiriy, Oʻtgan kunlar. {{misol|Birorta hamyoni kattaroqqa pullasam, deb tomogʻi qaqrab{{ajrat|oʻl}}ib yuribdi.}} P. Tursun, Oʻqituvchi. Oʻlmagan mening jonim ''(yoki'' sening joning) "Men bundan battariga ham chidaganman"; "faqat sen chidaysan, shuncha chidabsan" maʼnosidagi ibora. {{misol|Voy, Marasul aka-yey, {{ajrat|oʻl}}magan sizning joningiz! Bu shallaqi bilan qanaqa umr qilib kela-yotibsiz?}} A. Qahhor, Ogʻriqtishlar. Oʻlsa ham Qatiy inkorni bildiradi. {{misol|Oʻz otasini siylamagan, {{ajrat|oʻl}}sa ham bizni odam oʻrnida koʻrmas! |[[w:"Yodgor"|"Yodgor"]]}}. #{{esk.|uz}} Boʻlmoq. ''Bu kunlar boshimizda bir saxob oʻlsa, ajab ermas.'' Zavqiy. ''Lutfu karamingiz ila koʻngillarimiz charogʻon oʻlib.. duoi joningizni qilmoq ila xurrammiz.'' S. Siyoyev, Yorugʻlik. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЎЛМОҚ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah =[[өл]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''oʻlmoq'''<br /> '''1''' [[умирать]]; [[скончаться]]; {{tarjmisoli|oʻz ajali bilan oʻlmoq }} умирать естественной смертью; '''oʻlib ketmoq '''умереть; '''oʻlib qolmoq '''умереть ({{izoh|внезапно}}); {{tarjmisoli|yiqilib oʻlmoq }} разбиться насмерть; '''oʻlay agar '''умереть мне, ей-богу ({{izoh|божба}}); '''oʻlay agar yolgʻon gapirgan boʻlsam '''умереть мне, если я вру; '''voy oʻlay '''({{izoh|букв}}. ой, погибель моя) боже мой; '''oʻlma(ng)! '''многих тебе (вам) лет!; браво!; '''[[oʻlmasam]]! '''[[боже]] [[мой]]!; '''hunarli oʻlmas, hunarsiz kun koʻrmas '''{{izoh|посл}}. кто имеет профессию, не умрёт, кто не имеет её - не проживёт; '''er yigitning uyalgani oʻlgani '''{{izoh|посл}}. для молодца позор равносилен смерти; '''borida qilmading shod, oʻlgandan keyin xoh qil yod, xoh qilma faryod '''{{izoh|погов}}. при жизни ты (его) не радовал, так после (его) смерти хоть вспоминай о нём, хоть оплакивай (это уже не поможет);<br /> '''2 '''[[атрофироваться]], [[омертветь]]; [[делаться]] [[нечувствительным]]; '''Darra kelguncha etim oʻlib, darra yeganim bilinmaydi '''(«Афанди») Пока опускается плеть, я замираю ({{izoh|букв}}. моё тело делается нечувствительным) и не чувствую ударов плети;<br /> '''3 '''[[теряться]], [[пропадать]]; '''ishtaham oʻldi '''у меня пропал аппетит; '''hafsalam oʻldi '''у меня пропало желание, я разочаровался;<br /> '''4 '''{{izoh|перен}}. [[замирать]]; [[испытывать]] [[застой]]; '''oʻlgan ish '''отрасль {{izoh|или }}дело, которое перестало быть нужным, потеряло значение;<br /> '''5 '''{{izoh|перен}}. [[потерять]] [[свои]] [[качества]]; '''oʻlgan sement '''цемент, потерявший свои качества;<br /> '''6 '''{{izoh|перен}}. ({{izoh|только в отриц. ф}}.) [[не]] [[терять]] [[свою]] [[ценность]]; '''oʻlmaydigan mol '''товар, который никогда не теряет своей ценности; '''oʻlmaydigan hunar '''профессия, которая никогда не теряет своей ценности; '''* oʻl deydigan odam '''({{izoh|или '''}}[[kishi]]''') '''[[yoʻq]] '''[[некому]] [[поругать]] ({{izoh|а следовало бы}}); '''oʻlsinki shunday boʻlsa '''неужто так, не может этого быть; не могло быть так; как бы не так; '''[[oʻlganda]] '''1) {{izoh|ирон}}. [[на]] [[том]] [[свете]], [[никогда]]; '''oʻlganda odam boʻlasanmi?! '''когда же ты будешь человеком?!; 2) по меньшей мере; по крайней мере; минимум; '''bu chamadon oʻlganda yigirma kilo keladi '''этот чемодан весит по меньшей мере двадцать килограммов; '''oʻlganning kunidan '''не имея другого выхода, не от хорошей жизни; '''oʻlganning ustiga koʻmgan '''({{izoh|или '''}}[[tepkilagan]]''') [[только]] [[этого]] [[ещё]] [[не]] [[хватало]]; '''oʻldim-oʻldim deganda '''доведя до крайней нужды; до критического состояния; изредка; через час по чайной ложке; '''oʻlmagan mening jonim! '''каково же мне приходилось!; как я только вытерпел (вынес, выдержал)!; '''oʻlmasning kuni '''чтобы не умереть, ради сохранения жизни; '''oʻlsa oʻligi ortiq''' несравненно лучше; '''[[uyatga]] '''({{izoh|или '''}}[[nomusga]]''') {{tarjmisoli|oʻlmoq }} провалиться сквозь землю от стыда.<br /> }} 7yhly1bb7sipiu1j9qn866b95ul70w5 0 57342 640286 563248 2026-08-05T18:26:25Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640286 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''chu-va-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Yozmoq, boʻshatmoq (koptokka, gʻaltakka oʻralgan yoki kalavalangan ip, sim {{va sh.k.}} haqida). {{misol|Gʻaltakdagi ipni {{ajrat|chuva}}moq.}} {{misol|Hakimjon akamlar aktni gumdon qilibdilar. Kalavangning uchi {{ajrat|chuva}}masin, deb meni "Solor" restoraniga koʻchirmoqchilar.|[[w:B. Rahmonov|B. Rahmonov]]|Xoʻjayin koʻchdi}} 2 Toʻqilgan narsani titib, sugʻurib buzmoq. {{misol|Boʻyrani {{ajrat|chuva}}moq.}} :Gap chuvamoq Gap kovlamoq, gap-soʻzni koʻpaytirmoq. Gap chuvaydi Gap aylanadi, gap-soʻz koʻpayadi. {{misol|Sekin, sekin gapir! Xotinlar eshitsa, gap-soʻz {{ajrat|chuva}}ydi..|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЧУВАМОҚ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[chuvamoq]]</b></br> <b>1 </b>[[путать]], [[спутывать]], [[запутывать]];</br> <b>2 </b>[[разматывать]], [[сматывать]] ({{izoh|напр., нитки с чего-л}}.); {{tarjmisoli|* gap ~ }} вести разговоры; <b>Sekin! Sekin gapir!.. Xotinlar eshitsa, gap-soʻz chuvaydi </b>(Ойбек, «Ќутлуѓ ќон») Тише! Потише говори!.. Услышат женщины - заведут разговоры.</br> }} 8btj9yquaesusabeam0viljpx8188ah 640350 640286 2026-08-05T21:03:58Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640350 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''chu-va-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Yozmoq, boʻshatmoq (koptokka, gʻaltakka oʻralgan yoki kalavalangan ip, sim {{va sh.k.}} haqida). {{misol|Gʻaltakdagi ipni {{ajrat|chuva}}moq.}} {{misol|Hakimjon akamlar aktni gumdon qilibdilar. Kalavangning uchi {{ajrat|chuva}}masin, deb meni "Solor" restoraniga koʻchirmoqchilar.|[[w:B. Rahmonov|B. Rahmonov]]|Xoʻjayin koʻchdi}} 2 Toʻqilgan narsani titib, sugʻurib buzmoq. {{misol|Boʻyrani {{ajrat|chuva}}moq.}} :Gap chuvamoq Gap kovlamoq, gap-soʻzni koʻpaytirmoq. Gap chuvaydi Gap aylanadi, gap-soʻz koʻpayadi. {{misol|Sekin, sekin gapir! Xotinlar eshitsa, gap-soʻz {{ajrat|chuva}}ydi..|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЧУВАМОҚ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[chuvamoq]]</b></br> <b>1 </b>[[путать]], [[спутывать]], [[запутывать]];</br> <b>2 </b>[[разматывать]], [[сматывать]] ({{izoh|напр., нитки с чего-л}}.); {{tarjmisoli|* gap ~ }} вести разговоры; <b>Sekin! Sekin gapir!.. Xotinlar eshitsa, gap-soʻz chuvaydi </b>(Ойбек, «Қутлуғ қон») Тише! Потише говори!.. Услышат женщины - заведут разговоры.</br> }} tac163mq1pxxqxidp95jcalko6dv4au 640351 640350 2026-08-05T21:04:59Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640351 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''chu-va-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === #Yozmoq, boʻshatmoq (koptokka, gʻaltakka oʻralgan yoki kalavalangan ip, sim {{va sh.k.}} haqida). {{misol|Gʻaltakdagi ipni {{ajrat|chuva}}moq.}} {{misol|Hakimjon akamlar aktni gumdon qilibdilar. Kalavangning uchi {{ajrat|chuva}}masin, deb meni "Solor" restoraniga koʻchirmoqchilar.|[[w:B. Rahmonov|B. Rahmonov]]|Xoʻjayin koʻchdi}} #Toʻqilgan narsani titib, sugʻurib buzmoq. {{misol|Boʻyrani {{ajrat|chuva}}moq.}}<br/>'''Gap chuvamoq''' - gap kovlamoq, gap-soʻzni koʻpaytirmoq.<br/>'''Gap chuvaydi''' - gap aylanadi, gap-soʻz koʻpayadi. {{misol|Sekin, sekin gapir! Xotinlar eshitsa, gap-soʻz {{ajrat|chuva}}ydi..|[[w:Oybek|Oybek]]|Tanlangan asarlar}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЧУВАМОҚ}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = <b>[[chuvamoq]]</b></br> <b>1 </b>[[путать]], [[спутывать]], [[запутывать]];</br> <b>2 </b>[[разматывать]], [[сматывать]] ({{izoh|напр., нитки с чего-л}}.); {{tarjmisoli|* gap ~ }} вести разговоры; <b>Sekin! Sekin gapir!.. Xotinlar eshitsa, gap-soʻz chuvaydi </b>(Ойбек, «Қутлуғ қон») Тише! Потише говори!.. Услышат женщины - заведут разговоры.</br> }} l7nv5jdxe72ul7esp0bsa0es74w7ngm 0 59277 640304 627613 2026-08-05T19:05:19Z Yokubjon Juraev 8265 /* Tarjimalari */ 640304 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''yuk''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == {{OʻTEL|I|^ YUK ’tashib borilishi lozim narsalar yigʻimi’. Boi shaharga biroz yu k tushirgan edi (Oybek). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot yoʻk tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 10; DS, 285); oʻzbek tilida oʻ unlisining yumshoqlik belgisi yoʻqolgan: ^ yük &gt;&nbsp;yuk. Bu soʻz qadimgi turkiy tilda toʻpla-’, ’yigʻ—’ maʼnosini anglatgan yü- feʼlidan -k qushimchasi bilan yasalgan deb izohlash mavjud (ЭСТЯ IV, 263). &nbsp;&nbsp;&nbsp;'}} == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 Bir yerdan ikkinchi yerga koʻtarib, tashib borilishi lozim boʻlgan ogʻirlik. {{misol|Ogʻir {{ajrat|yuk}}. Qoʻl {{ajrat|yuk}}i. Yuk ortmoq. Yukni tushirmoq. Yuki ogʻir eshak ildam yuradi.}} Maqol. shsh {{misol|Teshaboy aravalarga {{ajrat|yuk}} ortayotgan qa-romarga mehmonxona ayvonidan qarab tur-gan edi.|[[w:Mirzakalon Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻona tong otguncha}} {{misol|Boy shaharga bir oz {{ajrat|yuk}} tushirgan edi.}} Oybek, Tanlangan asarlar. '''2''' {{koʻchma|uz}} Kishini urintirib qoʻyadigan, tashvishga soladigan ortiqcha narsa; tash-vish, daxmaza. {{misol|-Baxtim qursin — uzoqqa choʻzilmadi, qaytaga ukam, singlim menga {{ajrat|yuk}} boʻlib tushdi: har ikkalasini boqishim kerak, — dedi Gulsara.}} M. Joʻra, Iztirob. {{misol|Mohidilning.. boshida gʻalati oʻylar, fikr-lar toʻlqin ura boshladi.. Bordi-yu, tuzal-masa-chi? Bu yerdagilarga ogʻir {{ajrat|yuk}} boʻlib qolmasmikan tagʻin ?}} J. Abdullaxonov, Toʻ-fon. '''3''' {{s. t.|uz}} Qorindagi bola; homila. {{misol|Ertshab dodu faryod bilan {{ajrat|yuk}}imdan boʻshadim \dedi Hoji xola].|[[w:Mirzakalon Ismoiliy|M. Ismoiliy]]|Fargʻona tong otguncha}} {{misol|Hiqichoq xola allanima balo qilib, bolani tushirdi-yu, onaning boshiga yetdi. Maʼsuma {{ajrat|yuk}}idan ozod boʻlgach, oyogʻini sudrab, arang uyiga yetib keldi.}} M. Osim, Tilsiz guvoh. 4 Diniy eʼtiqodga koʻra, aziz-avliyo-larni ranjitish tufayli yuz beradigan kasallik. ''-Agarda!'' — ''dedi koʻz yoshi qilib Xoljon xola,'' — {{misol|azizlar {{ajrat|yuk}}i bossa yo aji-nalar chalib ketsa, gunohim sizning boʻy-ningizda.}} Gʻayratiy, Dovdirash. {{misol|Nimjon boʻlib qolgan bola qattiq isitmalab, yomon ahvolga tushgach, bola shaytonlabdi, unga {{ajrat|yuk}} tushibdi, "domlaga oʻqit", deb qoʻyishmaydi..|[[w:Gazeta|Gazetadan]]}} :Yuki yerda qolmaydi Ishi bitmay qol-maydi. {{misol|Sizning qanotingiz ostida boʻlsam, {{ajrat|yuk}}im yerda qolmaydi.}} Sh. Rashidov, Boʻron-dan kuchli. {{misol|Koʻpchilik bor joyda {{ajrat|yuk}}ingiz yerda qolmaydi.}} J. Sharipov, Saodat. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ЮК}} == Tarjimalari == {{Tarjimalar |sah = [[таһаҕас]] }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''yuk'''<br /> '''1 '''[[груз]], [[ноша]], [[багаж]], [[поклажа]], [[тяжесть]], [[въюк]]; // [[грузовой]]; {{tarjmisoli|ogʻir yuk }} 1) тяжёлый груз; 2) {{izoh|перен}}. тяжесть, бремя; {{tarjmisoli|yuk avtomobili }} грузовой автомобиль, грузовик; {{tarjmisoli|yuk mashinasi }} грузовая автомашина; {{tarjmisoli|yuk taksi }} грузовое такси; {{tarjmisoli|yuk oboroti }} грузооборот; {{tarjmisoli|qoʻl yuki }} ручной багаж; {{tarjmisoli|yuk harakati }} грузопоток; {{tarjmisoli|yuk ortmoq }} грузить, нагружать; въючить; {{tarjmisoli|yuk ortilgan arava }} воз с поклажей; {{tarjmisoli|yuk ortish va yuk tushirish kontorasi }} погрузочно-разгрузочная контора; {{tarjmisoli|yuk tashimoq }} 1) таскать груз; 2) перевозить груз; {{tarjmisoli|yuk tashuvchi }} 1) грузчик; 2) грузовой; {{tarjmisoli|yuk tushirmoq }} снимать груз, сгружать, развьючивать; {{tarjmisoli|koʻp gap - eshakka yuk }} {{izoh|погов}}. многословие - груз для осла;<br /> '''2 '''{{izoh|перен}}. [[забота]], [[тяжесть]], [[груз]];<br /> '''3 '''[[плод]], [[ребёнок]] [[во]] [[чреве]] [[матери]]; {{tarjmisoli|yukidan ozod boʻlmoq }} 1) родить; 2) абортировать;<br /> '''4 '''{{izoh|рел}}. [[болезнь]], [[насылаемая]] [[святыми]] [[и]] [[духами]]; {{tarjmisoli|unga yuk tushibdi }} на него святые наслали болезнь.<br /> }} s3a9163trqfnb0vek951jjmjrny2egb 0 72790 640356 636079 2026-08-05T21:36:48Z Yokubjon Juraev 8265 640356 wikitext text/x-wiki {{-alt-}} [[alp]], {{misol|Алып Манаш.}} - Alp Manash. {{-kk-}} {{kk-ism}} {{-sah-}} [[sehr]]. d7e9313ey3iwrz66tjds2iz5gv0dmbp 0 85620 640337 510620 2026-08-05T19:30:58Z Yokubjon Juraev 8265 640337 wikitext text/x-wiki {{-ru-}} == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''мульт-фильм''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === <b>[[мулътфилъм]] </b>{{izoh|м }}[[mulʼtfilʼm]], [[mulʼtiplikatsion]] [[filʼm]]; {{tarjmisoli|фабрика ~ов }} mulʼtiplikatsion filʼmlar fabrikasi. === Sinonimlari === === Antonimlari === == Tarjimalari == *{{sah}}: [[ойуулук]] bmfsud3flkbyuol19r2jjn6sysm0lri 0 106281 640327 530803 2026-08-05T19:23:59Z Yokubjon Juraev 8265 640327 wikitext text/x-wiki {{-ru-}} == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''рас-пи-са-ни-е''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === <b>[[расписание]] </b>{{izoh|с }}[[jadval]]; {{tarjmisoli|~ поездов }} poyezdlarning qatnash jadvali;{{tarjmisoli| ~ лекций }} leksiyalar oʻtkazish jadvali; {{tarjmisoli|вывесить ~ }} jadvalni osib qoʻymoq; {{tarjmisoli|штатное ~ }} shtatlar jadvali. === Sinonimlari === === Antonimlari === == Tarjimalari == *{{sah}}: [[наардал]] r27vyr4k3uon72uorybb5fc3nc30zse 0 120460 640287 601740 2026-08-05T18:29:14Z Yokubjon Juraev 8265 640287 wikitext text/x-wiki {{-ru-}} == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''чай-ка''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === <b>[[чайка]] </b>{{izoh|ж, р. мн. <b>}}[[чаек]];</b> chayka, [[baliqchi]] (qush); <b>[[морская]]</b> {{tarjmisoli|~ }} dengiz chaykasi. === Sinonimlari === === Antonimlari === == Tarjimalari == kj9ajp2neddx9rg4fjfaml7gjbbujm3 0 128405 640263 591876 2026-08-05T17:08:59Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640263 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-mirs-ki-lan-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === 1 timirskilamoq ''yoki'' [[timiskilamoq]] fl. oʻzl. va majh. {{misol|Yonidagi sherigi Ahmad ham.. timiskilana boshladi. Oydin, Doʻndikdan ham yosh ekan. 2 Paypaslab taxmin bilan yoʻl topmoq; urilib-surilib, qoqilib yurmoq. ''[Olaxoʻja] Eshikka chiqdi. Qorongʻi tor koʻchada timis-kilanib, Mamasaidnikiga bordi.'' P. Tursun, Oʻqituvchi. === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИМИРСКИЛАНМОҚ}} == Tarjimalari == 36v2dyjowp9pclpbsr5svx5r8dighe0 640266 640263 2026-08-05T17:19:03Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnoviy xususiyatlari */ 640266 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-mirs-ki-lan-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === #'''timirskilamoq''' ''yoki'' [[timiskilamoq]] {{fl.}} oʻzl. va majh. {{misol|Yonidagi sherigi Ahmad ham.. timiskilana boshladi.|[[w:Oydin|Oydin]]|Doʻndiqdan ham yosh ekan}} 2 Paypaslab taxmin bilan yoʻl topmoq; urilib-surilib, qoqilib yurmoq. {{misol|[Olaxoʻja] Eshikka chiqdi. Qorongʻi tor koʻchada timiskilanib, Mamasaidnikiga bordi.|[[w:Parda Tursun|Parda Tursun]]|Oʻqituvchi}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИМИРСКИЛАНМОҚ}} == Tarjimalari == pzg1z3j1c80zph3dfph90k1p6xefr7g 640267 640266 2026-08-05T17:19:23Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640267 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-mirs-ki-lan-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === #'''timirskilamoq''' ''yoki'' [[timiskilamoq]] {{fl.}} oʻzl. va majh. {{misol|Yonidagi sherigi Ahmad ham.. timiskilana boshladi.|[[w:Oydin|Oydin]]|Doʻndiqdan ham yosh ekan}} #Paypaslab taxmin bilan yoʻl topmoq; urilib-surilib, qoqilib yurmoq. {{misol|[Olaxoʻja] Eshikka chiqdi. Qorongʻi tor koʻchada timiskilanib, Mamasaidnikiga bordi.|[[w:Parda Tursun|Parda Tursun]]|Oʻqituvchi}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИМИРСКИЛАНМОҚ}} == Tarjimalari == 5bcswvbs7ud22dpb5wda3ccelm4gp44 640268 640267 2026-08-05T17:20:24Z Yokubjon Juraev 8265 /* Maʼnosi */ 640268 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-mirs-ki-lan-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === #'''timirskilamoq''' ''yoki'' [[timiskilamoq]] {{fl.}} oʻzl. va {{majh. n.}} {{misol|Yonidagi sherigi Ahmad ham.. timiskilana boshladi.|[[w:Oydin|Oydin]]|Doʻndiqdan ham yosh ekan}} #Paypaslab taxmin bilan yoʻl topmoq; urilib-surilib, qoqilib yurmoq. {{misol|[Olaxoʻja] Eshikka chiqdi. Qorongʻi tor koʻchada timiskilanib, Mamasaidnikiga bordi.|[[w:Parda Tursun|Parda Tursun]]|Oʻqituvchi}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИМИРСКИЛАНМОҚ}} == Tarjimalari == obagvblb2j0imwet2jzc92z91zqcdg9 640269 640268 2026-08-05T17:21:14Z Yokubjon Juraev 8265 /* Oʻzbekcha (uz) */ 640269 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Morfologik va sintaktik xususiyatlari == '''ti-mirs-ki-lan-moq''' == Aytilishi == == Etimologiyasi == == Maʼnoviy xususiyatlari == === Maʼnosi === #'''timirskilamoq''' ''yoki'' [[timiskilamoq]] {{fl.}} {{o'zl. n.}} va {{majh. n.}} {{misol|Yonidagi sherigi Ahmad ham.. timiskilana boshladi.|[[w:Oydin|Oydin]]|Doʻndiqdan ham yosh ekan}} #Paypaslab taxmin bilan yoʻl topmoq; urilib-surilib, qoqilib yurmoq. {{misol|[Olaxoʻja] Eshikka chiqdi. Qorongʻi tor koʻchada timiskilanib, Mamasaidnikiga bordi.|[[w:Parda Tursun|Parda Tursun]]|Oʻqituvchi}} === Sinonimlari === === Antonimlari === {{OʻTIL|ТИМИРСКИЛАНМОҚ}} == Tarjimalari == es75slndix3447v0jyqcf5h1jropar3 0 158974 640283 635580 2026-08-05T18:19:08Z Yokubjon Juraev 8265 640283 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy. ===Ma’nosi=== [[ot]], [[ism]]. {{misol|Үрдүк {{ajrat|аат}}.}} - Ulug‘ nom. anrn0vjs6zdxx15ba69jsjquizyhegm 0 162587 640262 638496 2026-08-05T13:55:31Z Yokubjon Juraev 8265 640262 wikitext text/x-wiki {{-tyv-}} [[ho‘l]]. {{-sah-}} [[o‘lmoq]]. t9fxolxscm6i4l82kt2fil52u4lhkdh 0 162847 640258 2026-08-05T13:25:56Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[egilmoq]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640258 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[egilmoq]]. c4xyo2p15ap39ujs41aj1siq45j1fd8 640259 640258 2026-08-05T13:33:00Z Yokubjon Juraev 8265 640259 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; [[bukmoq]]'' ila o‘zakdosh erur. ===Ma’nosi=== #[[egik]]. #[[bekinmoq]] #[[egilmoq]]. 3ut8z4bx8fl7smrf2l3ve42iox553mr 640260 640259 2026-08-05T13:33:13Z Yokubjon Juraev 8265 640260 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[bukmoq]]'' ila o‘zakdosh erur. ===Ma’nosi=== #[[egik]]. #[[bekinmoq]] #[[egilmoq]]. 0sxb6ks1xjr7u3bshmyvo5d3hqyxg2b 0 162848 640265 2026-08-05T17:12:39Z Yokubjon Juraev 8265 „= {{-uz-}} = == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''timi(r)skilamoq'''<br /> шарить, обшаривать; отыскивать; рыться ({{izoh|в чем-л}}.); '''Tokchalarni timirskilab, yangi sham topib yoqdi '''(Ойбек, «Қутлуғ қон») Он обшарил полки, нашёл новую (целую) свечу и зажёг её.<br /> }}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640265 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''timi(r)skilamoq'''<br /> шарить, обшаривать; отыскивать; рыться ({{izoh|в чем-л}}.); '''Tokchalarni timirskilab, yangi sham topib yoqdi '''(Ойбек, «Қутлуғ қон») Он обшарил полки, нашёл новую (целую) свечу и зажёг её.<br /> }} 4ajf2z3xj36zqomi4jr5qcmsmtomw8d 0 162849 640271 2026-08-05T17:23:29Z Yokubjon Juraev 8265 „= {{-uz-}} = == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''timi(r)skilanmoq'''<br /> {{izoh|возвр. от '''}}timi(r)skilamoq '''возиться, рыться ({{izoh|в чем-л}}.).<br /> }}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640271 wikitext text/x-wiki = {{-uz-}} = == Tarjimalari == {{Tarjimalar |ru = }} {{Tarjimalar |tur = keng |ru = '''timi(r)skilanmoq'''<br /> {{izoh|возвр. от '''}}timi(r)skilamoq '''возиться, рыться ({{izoh|в чем-л}}.).<br /> }} 62k79nenct66pmuks676x07xt634tc1 0 162850 640275 2026-08-05T18:02:24Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[kerak]]'' ila o‘zakdosh erur<ref>Словарь якутского языка. Том 1 (А-К) (Пекарский Э.К.); 1959-yil; 1045-bet.</ref> ===Ma’nosi=== #Biror narsaning biror ishning tez amalga oshmog‘i uchun yetarli erkanligini anglatadi, [[эрэ]] (birgina) ila keladi<ref>Modality in the Turkic Languages; 123-bet.</ref>: {{misol|Аатын ааттыах эрэ кэрэх.}} - Otini a...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640275 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[kerak]]'' ila o‘zakdosh erur<ref>Словарь якутского языка. Том 1 (А-К) (Пекарский Э.К.); 1959-yil; 1045-bet.</ref> ===Ma’nosi=== #Biror narsaning biror ishning tez amalga oshmog‘i uchun yetarli erkanligini anglatadi, [[эрэ]] (birgina) ila keladi<ref>Modality in the Turkic Languages; 123-bet.</ref>: {{misol|Аатын ааттыах эрэ кэрэх.}} - Otini aytishgina kerak/yetarli xolos. #Qam-shomonchilikka oid qurbonlik. fvv1bu7y50ffpcjzntb26f0dvxpfjac 640276 640275 2026-08-05T18:02:34Z Yokubjon Juraev 8265 640276 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[kerak]]'' ila o‘zakdosh erur<ref>Словарь якутского языка. Том 1 (А-К) (Пекарский Э.К.); 1959-yil; 1045-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== #Biror narsaning biror ishning tez amalga oshmog‘i uchun yetarli erkanligini anglatadi, [[эрэ]] (birgina) ila keladi<ref>Modality in the Turkic Languages; 123-bet.</ref>: {{misol|Аатын ааттыах эрэ кэрэх.}} - Otini aytishgina kerak/yetarli xolos. #Qam-shomonchilikka oid qurbonlik. pbj2b3pizig3dzeleh81hbtwvu8auzi 640279 640276 2026-08-05T18:06:19Z Yokubjon Juraev 8265 640279 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[kerak]]'' ila o‘zakdosh erur<ref>Словарь якутского языка. Том 1 (А-К) (Пекарский Э.К.); 1959-yil; 1045-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== #Biror narsaning biror ishning tez amalga oshmog‘i uchun yetarli erkanligini anglatadi, [[эрэ]] (birgina) ila keladi<ref>Modality in the Turkic Languages; 123-bet.</ref>: {{misol|Аатын ааттыах эрэ {{ajrat|кэрэх}}.}} - Otini aytishgina kerak/yetarli xolos. #Qam-shomonchilikka oid qurbonlik. cu2cm8gytmzgx31o5itdemv1yx64so7 640280 640279 2026-08-05T18:07:59Z Yokubjon Juraev 8265 640280 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[kerak]]'' ila o‘zakdosh erur<ref>Словарь якутского языка. Том 1 (А-К) (Пекарский Э.К.); 1959-yil; 1045-bet.</ref><ref>Modality in the Turkic Languages; 270-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== #Biror narsaning biror ishning tez amalga oshmog‘i uchun yetarli erkanligini anglatadi, [[эрэ]] (birgina) ila keladi<ref>Modality in the Turkic Languages; 123-bet.</ref>: {{misol|Аатын ааттыах эрэ {{ajrat|кэрэх}}.}} - Otini aytishgina kerak/yetarli xolos. #Qam-shomonchilikka oid qurbonlik. q7otkuv1quwwt1iyvrxyzavvtllv105 0 162851 640277 2026-08-05T18:04:30Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[erur]]'' ila o‘zakdosh erur. ===Ma’nosi=== #[[birgina]]. #buyruq maylni yumshatuvchi so‘z.“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640277 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''[[erur]]'' ila o‘zakdosh erur. ===Ma’nosi=== #[[birgina]]. #buyruq maylni yumshatuvchi so‘z. sjk0xuqozabokb7v56r6pj6at2unf6h 0 162852 640282 2026-08-05T18:09:21Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-tyv-}} [[kerak]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640282 wikitext text/x-wiki {{-tyv-}} [[kerak]]. tksebtjqex6jmpivl17uc1eekxbrlog 0 162853 640285 2026-08-05T18:21:01Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-gag-}} [[lozim]], [[kerak]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640285 wikitext text/x-wiki {{-gag-}} [[lozim]], [[kerak]]. 3jp0qff12zp3ok5vr3y6ke5b5j2vrb4 0 162854 640290 2026-08-05T18:31:28Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Noma’lum. ===Ma’nosi=== {{zool.}} [[baliqchi]] (qush).“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640290 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Noma’lum. ===Ma’nosi=== {{zool.}} [[baliqchi]] (qush). np4n5d3lj1z8jhu9gfc4a496smazsf5 0 162855 640292 2026-08-05T18:39:11Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[tayinlamoq]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640292 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[tayinlamoq]]. skfeav5k37rcze0y7lv0uji0mkwqhzx 0 162856 640295 2026-08-05T18:52:45Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[tarbiya]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640295 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[tarbiya]]. jb52m23zv93xf8sup479kvs558y6r4m 0 162857 640297 2026-08-05T18:56:10Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} #[[tig‘]]. #[[chekka]]. {{misol|Уһук Илин.}} - Uzoq Sharq.“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640297 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} #[[tig‘]]. #[[chekka]]. {{misol|Уһук Илин.}} - Uzoq Sharq. 9gqztteshe13z1am0cxnfgu10zvbhql 0 162858 640299 2026-08-05T18:58:34Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[reklama]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640299 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[reklama]]. 6kv7qih7onzgz22p0lt4hkqvucc07dc 0 162859 640301 2026-08-05T19:00:10Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[avariya]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640301 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[avariya]]. 726jg1a1gouhs074aw77au1elkzvtlb 0 162860 640303 2026-08-05T19:01:44Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[qurgʻoqchilik]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640303 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[qurgʻoqchilik]]. ac1e2jrc2y542p3wcsby63rkrwsmytw 0 162861 640305 2026-08-05T19:05:33Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[yuk]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640305 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[yuk]]. 5vohk1bl9iew5zrh2qexc5169gsgp34 0 162862 640307 2026-08-05T19:07:51Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[ijrochi]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640307 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[ijrochi]]. efok3er8zkwwxt4d2xv2dzbkb0vb3fw 0 162863 640309 2026-08-05T19:11:43Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[sayohatchi]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640309 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[sayohatchi]]. qvxhrfd0i0185a9z63umdej9jfig23m 0 162864 640311 2026-08-05T19:13:13Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[quruvchilik]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640311 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[quruvchilik]]. lpcf8qur9d7p77cv3b30unz4g28u9v8 0 162865 640314 2026-08-05T19:16:14Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[holat]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640314 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[holat]]. fphpjjbss9x56w2p6pzsxoyb1nolgxr 0 162866 640316 2026-08-05T19:17:26Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[reja]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640316 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[reja]]. 6ond2ylapl620v1yligwlxqj4se3swc 0 162867 640319 2026-08-05T19:18:55Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[tamoyil]], [[prinsip]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640319 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[tamoyil]], [[prinsip]]. 14yukcb8z70z1b027cdtdw4m8b5a8vo 0 162868 640322 2026-08-05T19:20:13Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} (Moliyaviy, iqtisodiy) [[bashorat]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640322 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} (Moliyaviy, iqtisodiy) [[bashorat]]. oub8l9pmrvw91qnli5vcb2xdxeneasy 0 162869 640324 2026-08-05T19:21:52Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[tizim]], [[sistema]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640324 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[tizim]], [[sistema]]. h835cymyp4f6e3sk0xdajelo5oj1el5 0 162870 640326 2026-08-05T19:22:50Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[taxallus]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640326 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[taxallus]]. rnvazn0fuuqodpdih7fog887ngrtyds 0 162871 640328 2026-08-05T19:24:38Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[jadval]], [[ro‘yxat]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640328 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[jadval]], [[ro‘yxat]]. 3y0eqwmvl41cp8pzo5v7ke104n3qaa5 0 162872 640330 2026-08-05T19:25:47Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[sinov]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640330 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[sinov]]. 2dgrbo7fj8nfjstwqqegwbsincbhnz4 0 162873 640332 2026-08-05T19:27:35Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[tarmoq]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640332 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[tarmoq]] 6kp5re5ic28wbl7vcfbou7t2c2l2k99 640357 640332 2026-08-06T02:32:05Z Yokubjon Juraev 8265 640357 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy<ref>Loanwords in the World's Languages; 504-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== #[[to‘r]]. #[[tarmoq]]. 15ym7p0c8wpki5oan7qr9sen81ea5va 0 162874 640334 2026-08-05T19:29:13Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[gerb]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640334 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[gerb]]. 7ckaz6fkee8867mvmdru8vwv0sxa1wo 0 162875 640336 2026-08-05T19:29:54Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[kafolat]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640336 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[kafolat]]. 1kc6nt32pxcjopg41jrz04k7cd5ymhg 0 162876 640338 2026-08-05T19:31:22Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[multfilm]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640338 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[multfilm]]. dn56li783s6s60ka4w65l8sga6205ts 0 162877 640340 2026-08-05T19:32:58Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[loyiha]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640340 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[loyiha]]. n6msrxa0i17tlxkx58yv8asslv1t7gf 0 162878 640342 2026-08-05T19:34:45Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[badal]], [[tovon]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640342 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[badal]], [[tovon]]. 0gvg4qqt7r92o34tae0a8y66rr1ocfa 0 162879 640344 2026-08-05T19:37:29Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[rivoj]], [[rivojlanish]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640344 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[rivoj]], [[rivojlanish]]. b8ks459z894f3hyvaif0eoh9vmwqbpe 0 162880 640345 2026-08-05T19:39:26Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} (Axborotni) [[uzatish]], [[tarqatish]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640345 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} (Axborotni) [[uzatish]], [[tarqatish]]. 37fc6uj8gj2eb8gf8kpn36hpqrego6r 0 162881 640347 2026-08-05T19:42:02Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[qiyin]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640347 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[qiyin]]. hdffa36eg6ipyfpomy38dh23j5jq3me 0 162882 640349 2026-08-05T19:43:59Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[ifloslanish]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640349 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[ifloslanish]]. cgl3cy4dob0yezy172odrhg6addt6my 0 162883 640353 2026-08-05T21:08:50Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} [[cho‘l]].“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640353 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} [[cho‘l]]. sj9tu3oossjocph8saufe3umwtinqxc 0 162884 640354 2026-08-05T21:29:43Z Yokubjon Juraev 8265 „{{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''Hulkar'' ila o‘zakdosh deb qaraladi<ref> Northeast Siberian Astronomical Terms (Peter Sauli Piispanen); 35-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== Hulkar (yulduz).“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 640354 wikitext text/x-wiki {{-sah-}} ===Etimologiyasi=== Turkiy; ''Hulkar'' ila o‘zakdosh deb qaraladi<ref> Northeast Siberian Astronomical Terms (Peter Sauli Piispanen); 35-bet.</ref>. ===Ma’nosi=== Hulkar (yulduz). 7oqmnvttjw4olmbjcw0txwl4b1fs2kl