Vikipedii vepwiki https://vep.wikipedia.org/wiki/P%C3%A4lehtpol%E2%80%99 MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Media Specialine Lodu Kävutai Lodu kävutajas Vikipedii Paginad Vikipedii Fail Lodu failas MediaWiki Lodu MediaWikiš Šablon Lodu šablonas Abu Lodu abus Kategorii Lodu kategorijas TimedText TimedText talk Moodul Mooduli arutelu Üritus Ürituse arutelu 0 627 188645 182218 2026-06-24T17:28:48Z Koiravva 1717 openduz+ 188645 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Vologd<br />Вологда | Lidnanznam = Coat of Arms of Vologda (Vologda oblast) (1780).png | Flag = Flag of Vologda.png | Lidnanznam text = Vologdan lidnanznam | Flag text = Vologdan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 311,476<ref>[http://rosstat.gov.ru/storage/mediabank/Chisl_MO_01-01-2025.xlsx Venälaižen Federacijan kaikenaigaižen ristitišton lugu municipaližidme ühtnikoidme vn 2025 1. vilukud] ''rosstat.gov.ru''-saital. {{ref-ru}}</ref> | Voz' = 2025 | Pind = 116 | Fail = Vologda Kremlin.jpg | Pämez' = Sergei Nikulin<br/>(heinku 2025—,<br/>''velgusentäutai'')<ref>[http://duma-vologda.ru/glava/ Lidnan nügüdläine pämez' ''duma-vologda.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> | Telefonkod = +7-8172-xxx-xxx | Avtokod = 35 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} [[Fail:Vologda (outline map).svg|thumb|left|250px|Lidnan shematine kart (2009)]] '''Vologd''' ({{lang-ru|Во́логда}} [ˈvoləɡdə]) om lidn da lidnümbrik [[Venäma]]n lodehpoles. Se om [[Vologdan agj]]an administrativine, tedoline da kul'turine keskuz. Mugažo lidn om [[Vologdan ümbrik]]on administrativižeks keskuseks, ei ole sen ümbrikon palaks. Lidnan oficialižetoi nimi om «Verai Pohjoižmaha». == Istorii == Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan vl 1147 sekundarižiš purtkiš kuti ''Stroican jumalankodin'' alusenpanend. Aigan mändes nimitaškanzihe lidnad jogen mödhe. Lidn alištui [[Uz'lidnan Tazovaldkund]]ale vhesai 1456 formaližikš, tora Tverin, Vladimiran i Moskvan oigenuziden keskes jätksi 13. voz'sadaspäi. Vozil 1566−1822 Vologdan kremlin seinäd oliba olmas, nimitihe sidä mugažo ''Nason''-lidnaks ({{lang-ru|Насон-город}}). Vodel 1782 Vologd linni [[Vologdan gubernii|Vologdan gubernijan]] keskuseks. Vspäi 1937 Vologd om [[Vologdan agj]]an administrativižeks keskuseks. Nened ižandusen sarakod oma šingotadud Volodgas: tarkoiged mašiništonsauvomine, transportmašinoiden tehmine ([[trolleibus]]ad, avtod likkumha teita, libutimed, [[vagon]]oiden kohenduz), torguind (agjan läz pol't), sömtegimišt (lihakombinat, maidkombinat, kaks' leibtegint, konditerine fabrik, keitišen i mineralveden edheotandad) i kompjuterprogramiden sarak. Kaikiš järedambad edheotandoišpäi oma [[Vologdan pörutügitegim]] i [[Vologdan optiž-mehanine tegim]]. == Geografijan andmused == [[Fail:Location of Vologda (Vologda Oblast).svg|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz agjas vn 2010 kartal]] Lidn sijadase agjan suves, ümbärdajan rajonan suvipäivnouzmas, [[Venäma]]n pohjoižes, 120 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Vologd seižub [[Vologd-jogi|ühtennimižen jogen]] alajoksmusen molembil randoil. Matkad [[Moskv]]-pälidnaspäi om 450 kilometrad pohjoižpolehe, [[Piter]]išpäi om 650 km päivnouzmha. Lähembaižed lidnad oma [[Gräzovec]] nell'kümne kaks' kilometrad suvhe «Holmogorid»-avtotedme (M8) vai raudtel, [[Sokol (lidn)|Sokol]] 42 km pohjoižhe avtotedme vai raudtel i [[Kadnikov]] 40 km pohjoižpäivnouzmha M8-avtotedme. Klimat om [[ven vö|ven]] kontinentaline, sän arvoimižed vajehtudas paksus. Voden keskmäine lämuz om +3,1 C°, kezakun-elokun +14,7..+17,5 C°, tal'vkun-uhokun −8,4..−10,7 C°. Ekstremumad oma −47,1 C° (viluku) i +36,4 C° (eloku). Kezaaigan minimum om −3,1 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +8,5 C° (tal'vku). Ei voi panda halad heinkus vaiše (minimum +1,2 C°). Paneb sadegid 566 mm vodes, enamba kezakus-elokus (68..76 mm kus), vähemba uhokus-sulakus (26..31 mm kus). Tal'veližen sezonan hätkeližuz voib sadas vidhe polenke kuhusai. Il'man vozne keskmäine relätivine nepsuz om 80 %. == Tobmuz == [[Fail:VologdaDumaBuilding2013.JPG|thumb|right|250px|Duman pert' lidnan keskuzpalas (2013)]] Vologdan lidnümbrik om kaikiš suremb agjas eläjiden lugun mödhe — 320,702 ristitud vl 2017. [[Moločnoje (Vologdan agj)|Moločnoje]]-žilo (7 690 rist. vl 2017) mülüb lidnümbrikho mugažo. Se om ümbärtud Vologdan rajonan territorijal kaikiš polišpäi. Lidnümbrikon tobmuden pämez' om sen Duman ezimez'. Sergei Nikulin tegeb Duman ezimehen velgusidme vn 2025 heinkun 15. päiväspäi. Edeline Duman ezimez' om Jurii Sapožnikov (sügüz'ku 2016 — heinku 2025). Käskusenandai tobmuz om Lidnan Dum 30 ezitajanke, valitas heid 30 üks'mandatižes valičemižümbrikos. Ezitajiden valdatusiden strok om viž vot. Duman ühtnijoiden järgenduseližed valičendad oliba vn 2024 6.-8. päivil sügüz'kud, edeližed vn 2019 8. päiväl sügüz'kud i vn 2014 14. päiväl sügüz'kud. Radonoigendai tobmuz om Lidnan Administracii, kogoneb seičemes departamentaspäi. Lidnan mer (Administracijan pämez') radab sen ohjandajaks. Vologdan mer om Sergei Žestännikov vn 2025 heinkun 23. päiväspäi. Departamentoiden pämehed oma lidnan meran varapämehikš. Edeližed merad oma Andrei Nakrošaev (sulaku 2024 — heinku 2025), Sergei Voropanov (kül'mku 2017 — sulaku 2024), Andrei Travnikov (kül'mku 2016 — reduku 2017), Jevgenii Šulepov (kül'mku 2008 — sügüz'ku 2016). == Eläjad == Vl 1897 lidnan eläjiden lugu oli 27,705 ristitud, vl 1939 — 95,314 ristitud. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 301,755 ristitud, lidnümbrikon — 309,290 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 313,012 eläjad vl 2017 i 313,944 eläjad vl 2021. Kaik 320,702 ristitud elihe kaikes lidnümbrikos vl 2017, 317,822 ristitud — vl 2025. Rahvahad (2010, ozutadud rahvahudenke): [[venälaižed]] — 97,3 %, toižed rahvahad — 2,7 %. Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2021): [[venälaižed]] — 81,83 %, toižed rahvahad — 2,73 %, rahvahuden ozutandata — 15,44 %. Vn 2021 rahvahanlugemine registrirui 21 [[vepsläižed|vepsläšt]] lidnas. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] 88 pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/distr/177 Vologdan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma kaičenus täuzin vai paloin i saudud lidnas: Pühän Jumalanmaman Sündundan kafedraline päjumalanpert', Hristan Eläbzdusen päjumalanpert', Jumalan Sofija-melevuden päjumalanpert', Spasan Prilukin Dimitrijan mez'jumalankodi (päjumalanpert', kuz' jumalanpertid i časoun'), Pühän Hengen mez'jumalankodi (päjumalanpert', jumalanpert'), Emäganpäivän naižjumalankodi (kaks' jumalanpertid), 53 jumalanpertid, seičeme kodijumalanpertid, 13 časounäd. Spasan Armahtajan päjumalanpert' ei ole kaičenus. Protestantizman uskojiden tulendad oma lidnas: katoližen jumalankodikundan, baptizman, seičemenden päivän adventistoiden. [[Islam]]an Al'-Džuma-pämečet' om saudud vll 1998−2001. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma 84 nimitadud i nomeruidud päivkodid, augotižškol Prilukiš, 42 keskškolad (niiden kesken gimnazii nomer 2 i londuseliž-matematine licei), ehtal'ne škol (lidnan keskuzpalas), kuz' armotomiden lapsiden kodid, kaks' korrekcišt školad, 11 ližaopendusen keskust, kaks' muzikškolad (nomer 1 i 4 (kaks' korpusad)), nell' čomamahtoiden školad (nomer 2 (koume adresad), nomer 5 (filialanke), «Art-ideja» (koume filialad), horeografine «Piruet»), kahesa sportškolad. Professionaližen opendusen aluzkundad oma ühesa profliceid i profškolad, kuz' kolledžad (agjan čomamahtoiden, agjan medicinine, pedagogine, kooperativine, sauvondan, agrariž-ekonomine), raudtetransportan<ref>[http://www.vtgt.ru/ Vologdan raudtetransportan tehnikuman sait (''vtgt.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i mašinansauvomižen tehnikumad, üläopendusen aluzkundad: [[Vologdan valdkundaline universitet]], [[Vologdan oiktusen da ekonomikan institut (Venäman UTFR)]], severz'-se filialoid (Valdkundaližen radnikoičendan akademii, Moskvan valdkundaline juridine akademii), Vologdan hengeline seminarii<ref>[http://vologda-seminaria.ru/ Vologdan hengeližen seminarijan sait (''vologda-seminaria.ru'').] {{ref-ru}}</ref>. == Transport == Avtobusad, trolleibusad (kaks' maršrutad: nomer 1 i 4) da taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Avtobusad i elektrojonused ühtenzoittas agjan toižidenke lidnoidenke. Lidn om järedaks raudte- da avtotesol'meks Venäman lodehes. Vspäi 2003 avtoümbärten pol'rengaz om saudud lidnas ümbri M8-trassan palaks. Federaline civiline [[Vologd (lendimport)|''Vologd''-lendimport]]<ref>[http://avia35.ru/ Volodg-lendimportan sait (''avia35.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (''VGD / ULWW / ВГД'', 9,5 tuh. passažiroid vl 2019) sijadase lidnan pohjoižröunanno, kümnes kilometras pohjoižhe keskuzpalaspäi. Sišpäi tehtas reisid [[Moskv]]ha, [[Piter]]ihe, [[Sur' Ustüg|Surhe Ustügha]] da [[Čerepovec]]ha. == Tetabad sündnuded == * [[Šalamov Varlam|Varlam Šalamov]] (1907−1982) — oli Nevondkundaližen Ühtištusen prozan kirjutai da runokirjutai. == Sebruzlidnad == * {{BLR|#}} [[Grodno]], [[Vaugedvenäma]]<ref name="portal-twin-towns">[http://vologda-portal.ru/oficialnaya_vologda/index.php?SECTION_ID=5971 Vologd-lidnan sebruzlidnad] Vologd-lidnan administracijan oficialižes portalas (''vologda-portal.ru''). {{ref-ru}}</ref> (vn 2011 kül'mkuspäi) * {{FIN|#}} [[Kouvol]], [[Suomenma]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2010 uhokuspäi) === Partnörlidnad === * {{BUL|#}} [[Burgas]], [[Bolgarii]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2012 semendkuspäi) * {{FRA|#}} [[Elankur]], [[Francii]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2010 kezakuspäi) * {{CHN|#}} [[Intan']], [[Czänsi]], [[Kitai]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2018 semendkuspäi) * {{BLR|#}} [[Mogilöv]], [[Vaugedvenäma]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2014 elokuspäi) * {{FRA|#}} [[Strasburg]], [[Francii]]<ref name="portal-twin-towns"/> (vn 2009 tal'vkuspäi) === Sebruzlidnad enččes === * {{USA|#}} [[Londonderri]], [[Nju Gempšir]], [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV]] (1990-nded voded) * {{HUN|#}} [[Miškol'c]], [[Mad'jaranma]] (1990-nded voded) * {{NLD|#}} [[Zvolle]], [[Alamad]] (1990-nded voded) == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Hermitage Hotel.jpg|Lidnan administracijan pert' (merii, 2014), eziauguižešti «Ermitaž»-adivpert' Вологда. В Кремле.jpg|[[Vologdan Kreml'|Vologdan Kremlin]] südäimes (2007) Z Russia Vologda Spaso-Prilutsky Monastery 79.jpg|Spasan Prilukin Dimitrijan mez'jumalankodi, vn 2010 nägu Vologda Optical and Mechanical Plant 3.jpg|[[Vologdan optiž-mehanine tegim]] vl 2010 Парковка, ПЗ, РИО. Вид зимой на закате. - panoramio.jpg|Nägu päivlaskmha lidnan röunanno vl 2011, RIO-torguindkeskuz i [[Vologdan pörutügitegim]] oma tagamal VSTU Vologda stekl.jpg|[[Vologdan valdkundaline universitet|Vologdan valdkundaližen universitetan]] üks' openduzsauvusišpäi (2009) Vologda Institute of Law and Economics 4.jpg|[[Vologdan oiktusen da ekonomikan institut]] (2010) Vologda sport House 21.jpg|«Vologd»-sportpert'kulu (2011) Гаврииловский корпус.jpg|Vologdan muzejan pala — Arhijerein ezitanhan Gavriilan korpus (2009) Vologda Babushkin square.jpg|Transportiž-logistine keskuz Babuškinan torgul: avtostancii (huralpäi kuvan taga), ''Vologd I''-päraudtestancii, počtamt vl 2009 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://duma-vologda.ru/ Lidnan Duman oficialine sait (''duma-vologda.ru'').] {{ref-ru}} * [http://vologda.gosuslugi.ru/ Lidnan Administracijan oficialine portal (''vologda.gosuslugi.ru'').] {{ref-ru}} {{ref-en}} {{Commons|Vologda}} {{Vologdan agjan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Vologd| ]] [[Kategorii:Vologdan agjan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Vologdan agjan lidnümbrikod]] [[Kategorii:Vologdan ümbrik|*]] [[Kategorii:Vologdan agj|*]] ajq8monmnrx7jamstlvrnwf99ktgiwm 4 2521 188654 188612 2026-06-25T06:14:59Z Motoranger 10577 aktualizacii 188654 wikitext text/x-wiki {{/Südäimištlehtpol'}} ---- '''Nügüdläine sija kirjutusiden (südäimištlehtpoliden) lugun mödhe''': '''#203''' ('''346:späi''')<br /> '''Edes''': [[:dag:|Dagbanikel'ne Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|dag}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:eml:|Emilijan-Romanijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|eml}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:map-bms:|Banjumasanan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|map-bms}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:hyw:|Päivlaskmaižarmenijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|hyw}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:ie:|Interlingvakel'ne Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|ie}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:kaa:|Karakalpakan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|kaa}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:ace:|Ačehan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|ace}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:wa:|Vallonan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|wa}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:sa:|Sanskritankel'ne Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|sa}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:zu:|Zulun Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|zu}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:hif:|Fidžin hindin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|hif}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:zgh:|Marokon berberan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|zgh}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:km:|Khmeran Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|km}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:bjn:|Bandžaran Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|bjn}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:sn:|Šonan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|sn}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:lij:|Ligurijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|lij}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mhr:|Nitmarin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mhr}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:ks:|Kašmiran Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|ks}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:shi:|Šil'han Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|shi}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:so:|Somalin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|so}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mni:|Manipurin (Meitein) Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mni}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:hak:|Hakkan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|hak}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mrj:|Mägimarin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mrj}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:rue:|Rusinan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|rue}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:pam:|Kapampangankel'ne Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|pam}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:tly:|Tališin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|tly}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:rw:|Ruandan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|rw}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:ug:|Uiguran Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|ug}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:roa-tara:|Tarantinokel'ne Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|roa-tara}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:co:|Korsikan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|co}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:bh:|Bhodžpurin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|bh}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:nso:|Pohjoižsoton Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|nso}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:vls:|Päivlaskmaižflamandijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|vls}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:nds-nl:|Alasaksonijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|nds-nl}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:bo:|Tibetan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|bo}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mi:|Maorin Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mi}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:se:|Pohjoižsaamen Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|se}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mt:|Mal'tan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mt}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:myv:|Erzän Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|myv}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:sc:|Sardinijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|sc}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:mdf:|Mokšan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|mdf}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:zea:|Zelandijan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|zea}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:tk:|Turkmenan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|tk}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:kw:|Kornan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|kw}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Edes''': [[:kab:|Kabilan Vikipedii]] ('''+{{#expr:{{NUMBEROF|ARTICLES|kab}}-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''')<br /> '''Mödas''': [[:gv:|Menan Vikipedii]] ('''-{{#expr:{{NUMBEROFARTICLES}}-{{NUMBEROF|ARTICLES|gv}}}}''')<br /> '''Mödas''': [[:fiu-vro:|Virun Vikipedii]] ('''-{{#expr:{{NUMBEROFARTICLES}}-{{NUMBEROF|ARTICLES|fiu-vro}}}}''')<br /> '''Mödas''': [[:gan:|Gan'kel'ne Vikipedii]] ('''-{{#expr:{{NUMBEROFARTICLES}}-{{NUMBEROF|ARTICLES|gan}}}}''')<br /> '''8,000:ihe''': '''+{{#expr:8000-{{NUMBEROFARTICLES}}}}''' {{/Suomalaiž-permižed Vikipedijad‎}} {| style="width:65%;" |- ! '''[[Specialine:UdedLehtpoled|Uded lehtpoled kus]]''' ! Nügüdläine VikiSüvüz: {{depth}}<br>{{purge}} ! '''[[Vikipedii:Süvüden istorii]]''' |- valign="top" | : 06. sulaku 2026: '''95.376''' {{kazvand}} : 13. sulaku 2026: '''95.573''' {{kazvand}} : 20. sulaku 2026: '''95.888''' {{kazvand}} : 27. sulaku 2026: '''96.259''' {{kazvand}} | : 04. semendku 2026: '''96.626''' {{kazvand}} : 11. semendku 2026: '''96.906''' {{kazvand}} : 18. semendku 2026: '''97.169''' {{kazvand}} : 25. semendku 2026: '''97.406''' {{kazvand}} | : 01. kezaku 2026: '''97.773''' {{kazvand}} : 08. kezaku 2026: '''98.021''' {{kazvand}} : 15. kezaku 2026: '''98.221''' {{kazvand}} : 22. kezaku 2026: '''98.316''' {{kazvand}} : 29. kezaku 2026: '''???''' |} [[Fail:1000HA.png|16px]] '''[[Vikipedii:Tarbhaižed lehtpoled, kudambad tarbiž säta kaikihe Vikipedijan versijoihe|Tarbhaižed lehtpoled]]:''' {{SAMPLESCORE}} (maksimum 100.00) * kezaku 2012: '''#197 (1.53)''' {{kazvand}} * heinku 2012: '''#192 (1.72)''' {{kazvand}} * eloku 2012: '''#190 (1.77)''' {{kazvand}} * sügüz'ku 2012: '''#190 (1.80)''' {{vajehtuseta}} * reduku 2012: '''#190 (1.91)''' {{vajehtuseta}} * kül'mku 2012: '''#182 ([[:meta:List_of_Wikipedias_by_sample_of_articles|2.09]])''' {{kazvand}} * '''kacu edemba: [[Vikipedii:Tarbhaižiden lehtpoliden statistik]]''' ---- :'''[[:Kategorii:Ezitegesed|Ezitegesed]]:''' {{PAGESINCATEGORY:Ezitegesed}}/{{NUMBEROFARTICLES}}='''{{#expr: {{PAGESINCATEGORY:Ezitegesed}}/({{NUMBEROFARTICLES}}-{{PAGESINCATEGORY:Eriližed lehtpoled}})*100 round 2}}%''' <!-- Checked from ".ad" to "Reboi" so far --> :'''[[Vikipedii:Hüväd kirjutused|Hüväd kirjutused]]:''' {{#expr: ({{PAGESINCATEGORY:Hüväd kirjutused}})}}/{{NUMBEROFARTICLES}}='''{{#expr: ({{PAGESINCATEGORY:Hüväd kirjutused}})/({{NUMBEROFARTICLES}}-{{PAGESINCATEGORY:Eriližed lehtpoled}})*100 round 2}}%''' ---- '''Kacu mugažo:''' * [https://stats.wikimedia.org/v2/#/vep.wikipedia.org Wikistat 2: Nügüdläine statistik kus da vodes (vep.wikipedia.org)] i [https://stats.wikimedia.org/EN/TablesWikipediaVEP.htm Wikipedia Statistics - Tables - Vepsian (Statistik Vikipedijas - Tabluded - Vepsän Vikipedii).] {{ref-en}} * [[:ru:Википедия:Список Википедий|ru:Википедия:Список Википедий (Vikipedijoiden nimikirjutez RuWikiš).]] {{ref-ru}} * '''[[Vikipedii:Kacundoiden časpaksuz]]''' * [https://vep.wikipedia.org/wiki/Specialine:Speciali%C5%BEedLehtpoled Specialižed lehtpoled] * [https://tools.wmflabs.org/topviews/?project=vep.wikipedia.org&platform=all-access&date=last-month&excludes= Lehtpoled kacundoiden lugun mödhe jäl'ghižes kus ''tools.wmflabs.org''-saital.] [[Kategorii:Statistik Vikipedijas]] akwvjmrtdi9wns9lu0fpiv9l47beiz9 0 2845 188640 152191 2026-06-24T15:59:21Z Koiravva 1717 formitez, +kart 188640 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Urüpinsk<br />Урюпинск | Lidnanznam = Uryupinsk COA (2020).png | Flag = Flag of Uryupinsk.png | Lidnanznam text = Urüpinskan lidnanznam | Flag text = Urüpinskan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 34,783 | Voz' = 2025 | Pind = 39.32 | Fail = Intercession Church Uryupinsk.jpg | Pämez' = Jurii Horošen'kov<br/>(uhoku 2020—) | Telefonkod = +7-84442-xx-xxx | Avtokod = 34. 134 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} [[Fail:Полёт над Урюпинском 2015 (49599164193).jpg|thumb|left|250px|Lidnan ühthine nägu vn 2015 kezakus «Astrahan' — Moskv»-aviareisaspäi]] '''Urüpinsk''' ({{lang-ru|Урю́пинск}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Volgogradan agj]]an lodehes. Se om [[Urüpinskan rajon]]an administrativižeks keskuseks mugažo, ei mülü sihe. == Istorii == Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan 14. voz'sadan Uz'lidnan Ezmäižes aigkirjas kuti ''Urüpesk''-lidn Červlönii Jar-tahondas. Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud [[kozakišt|kozakoil]] läz 1618. vot kuti ''Urüpinskai''-stanic ({{lang-ru|станица Урюпинская}}), mülüi Donan sodavägiden agjaha. ''Urüpino''-raudtestancii radab vspäi 1871, se oli vaiše jüguiden täht vll 2011−2020, om sarakon lopstancijaks «Lipeck — Volgograd»-jonospäi. Stanic sai lidnan statusad nügüdläiženke nimenke vn 1929 7. päiväl vilukud. Toižen mail'man sodan aigan lidn oli alištunu avialondoile. Urüpinsk šingotase sömtegimišton edheotandoil (pühävointegim, leibtegim), mugažo [[libutim]]iden tegim, söndtavaroiden pakuitesen tegim i trikotažfabrik ratas siš. Paikoiden tehmine kozan alakarvaspäi om tetabaks pramozlaks, se vedab turistoid. == Geografijan andmused == [[Fail:Volgogradskaya oblast Uryupinsky rayon.png|thumb|left|250px|Urüpinskan rajon agjas i lidnan sijaduz (vauged läip) kesked sidä vn 2010 kartal]] Lidn sijadase ümbärdajan rajonan keskuzpalan päivnouzmas, [[Hopr]]-jogen hural randal ([[Don]]an oiged ližajogi), 80 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Volgograd]]hasai om 295 km suvipäivnouzmha orhal vai 335 km avtotedme. Lähembaižed lidnad oma Voronežan agjan [[Novohopörsk]] nell'kümne koume kilometrad lodeheze orhal vai 105 km avtotedme i [[Povorino]] 50 km pohjoižhe orhal vai 80 km avtol. == Tobmuz == Urüpinsk om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Lidnümbrikon tobmuden pämez' om lidnan Administracijan pämez' vn 2020 uhokuspäi. Jurii Horošen'kov radoi lidnan Administracijan pämehen vn 2008 redukuspäi vn 2020 uhokuhusai. Lidnümbrikon edeline pämez' (lidnan Duman ezimez') om Ella Čermašenceva (sügüz'ku 2014 — uhoku 2020), hän radoi Duman ezimehen vn 2022 semendkuhusai. == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu om 41,590 ristitud, vn 2021 — 36,669 ristitud. Vl 2017 kaik 38,267 ristitud eliba lidnas. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 44,200 eläjad vl 1996. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] nell' pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/19139 Urüpinskan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma avaitud lidnas: Jumalanmaman Katken kafedraline päjumalanpert' (kivine om saudud vll 1785−1792, udessündutamas vspäi 2011), Raštvoiden jumalanpert' (om letud vl 1850) i kaks' časounäd. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma päivkodid, keskškolad. Professionaližen opendusen aluzkundad: Urüpinskan agrotegimištoline tehnikum<ref>[http://www.uryupagrotech.ru/ Urüpinskan agrotegimištol'žen tehnikuman sait (''uryupagrotech.ru'').] {{ref-ru}}</ref>, Volgogradan medicinižen kolledžan filial<ref>[http://umk.vmk1.ru/ Volgogradan medicinine kolledž — Urüpinskan filialan sait (''umk.vmk1.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i Urüpinskan biznesan kolledž<ref>[http://ukbvib.ru/ Urüpinskan biznesan kolledžan sait (''ukbvib.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (Volgogradan biznesan institutan filial). == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Uryupinsk 039.jpg|Lidnümbrikon i Urüpinskan rajonan ohjandaikundoiden sauvuz Leninan torgul (2012) Uryupinsk 052.jpg|Jumalanmaman Katken kafedraline päjumalanpert', vn 2012 nägu Uryupinsk 032.jpg|ZAGS i kuvagalerei (2012) Uryupinsk 020.jpg|Lidnan puišton verai (2012) Uryupinsk 004.jpg|''Urüpino''-päraudtestancijan sauvuz vl 2012 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.urupinsk.net/ Lidnümbrikon tobmuden sait (''urupinsk.net'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Uryupinsk}} {{Volgogradan agjan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnad]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnümbrikod]] dk0txdyewqqezh67xqz3ltrnlfsmnk9 188641 188640 2026-06-24T16:16:06Z Koiravva 1717 +rahvahad, openduz+ 188641 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Urüpinsk<br />Урюпинск | Lidnanznam = Uryupinsk COA (2020).png | Flag = Flag of Uryupinsk.png | Lidnanznam text = Urüpinskan lidnanznam | Flag text = Urüpinskan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 34,783 | Voz' = 2025 | Pind = 39.32 | Fail = Intercession Church Uryupinsk.jpg | Pämez' = Jurii Horošen'kov<br/>(uhoku 2020—) | Telefonkod = +7-84442-xx-xxx | Avtokod = 34. 134 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} [[Fail:Полёт над Урюпинском 2015 (49599164193).jpg|thumb|left|250px|Lidnan ühthine nägu vn 2015 kezakus «Astrahan' — Moskv»-aviareisaspäi]] '''Urüpinsk''' ({{lang-ru|Урю́пинск}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Volgogradan agj]]an lodehes. Se om [[Urüpinskan rajon]]an administrativižeks keskuseks mugažo, ei mülü sihe. == Istorii == Eländpunkt mainitase ezmäižen kerdan 14. voz'sadan Uz'lidnan Ezmäižes aigkirjas kuti ''Urüpesk''-lidn Červlönii Jar-tahondas. Nügüdläižen eländpunktan aluz om pandud [[kozakišt|kozakoil]] läz 1618. vot kuti ''Urüpinskai''-stanic ({{lang-ru|станица Урюпинская}}), mülüi Donan sodavägiden agjaha. ''Urüpino''-raudtestancii radab vspäi 1871, se oli vaiše jüguiden täht vll 2011−2020, om sarakon lopstancijaks «Lipeck — Volgograd»-jonospäi. Stanic sai lidnan statusad nügüdläiženke nimenke vn 1929 7. päiväl vilukud. Toižen mail'man sodan aigan lidn oli alištunu avialondoile. Urüpinsk šingotase sömtegimišton edheotandoil (pühävointegim, leibtegim), mugažo [[libutim]]iden tegim, söndtavaroiden pakuitesen tegim i trikotažfabrik ratas siš. Paikoiden tehmine kozan alakarvaspäi om tetabaks pramozlaks, se vedab turistoid. == Geografijan andmused == [[Fail:Volgogradskaya oblast Uryupinsky rayon.png|thumb|left|250px|Urüpinskan rajon agjas i lidnan sijaduz (vauged läip) kesked sidä vn 2010 kartal]] Lidn sijadase ümbärdajan rajonan keskuzpalan päivnouzmas, [[Hopr]]-jogen hural randal ([[Don]]an oiged ližajogi), 80 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Volgograd]]hasai om 295 km suvipäivnouzmha orhal vai 335 km avtotedme. Lähembaižed lidnad oma Voronežan agjan [[Novohopörsk]] nell'kümne koume kilometrad lodeheze orhal vai 105 km avtotedme i [[Povorino]] 50 km pohjoižhe orhal vai 80 km avtol. == Tobmuz == Urüpinsk om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Lidnümbrikon tobmuden pämez' om lidnan Administracijan pämez' vn 2020 uhokuspäi. Jurii Horošen'kov radoi lidnan Administracijan pämehen vn 2008 redukuspäi vn 2020 uhokuhusai. Lidnümbrikon edeline pämez' (lidnan Duman ezimez') om Ella Čermašenceva (sügüz'ku 2014 — uhoku 2020), hän radoi Duman ezimehen vn 2022 semendkuhusai. Lidnan Dum kogoneb 21 deputataspäi. == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu om 41,590 ristitud, vn 2021 — 36,669 ristitud. Vl 2017 kaik 38,267 ristitud eliba lidnas. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 44,200 eläjad vl 1996. Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2021): [[venälaižed]] — 87,1 %, toižed rahvahad — 2,3 %, rahvahuden ozutandata — 10,6 %. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] nell' pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/19139 Urüpinskan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma avaitud lidnas: Jumalanmaman Katken kafedraline päjumalanpert' (kivine om saudud vll 1785−1792, udessündutamas vspäi 2011), Raštvoiden jumalanpert' (om letud vl 1850) i kaks' časounäd. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad<ref>[https://urupinsk.net/pod-mupy/pod-mupy-list.php?SECTION_ID=637 Urüpinskan municipaližed aluzkundad lidnümbrikon ''urupinsk.net''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma kahesa nimitadud i nomeruidud päivkodid (nomer 1, 2, 4..9), kuz' keskškolad (nomer 3..8), licei, gimnazii, lapsiden sädamižen keskuz, čomamahtoiden škol, lapsiden da norišton sportškol nomer 1. Professionaližen opendusen aluzkundad: Urüpinskan agrotegimištoline tehnikum<ref>[http://www.uryupagrotech.ru/ Urüpinskan agrotegimištol'žen tehnikuman sait (''uryupagrotech.ru'').] {{ref-ru}}</ref>, Volgogradan medicinižen kolledžan filial<ref>[http://umk.vmk1.ru/ Volgogradan medicinine kolledž — Urüpinskan filialan sait (''umk.vmk1.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i Urüpinskan biznesan kolledž<ref>[http://ukbvib.ru/ Urüpinskan biznesan kolledžan sait (''ukbvib.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (Volgogradan biznesan institutan filial). == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Uryupinsk 039.jpg|Lidnümbrikon i Urüpinskan rajonan ohjandaikundoiden sauvuz Leninan torgul (2012) Uryupinsk 052.jpg|Jumalanmaman Katken kafedraline päjumalanpert', vn 2012 nägu Uryupinsk 032.jpg|ZAGS i kuvagalerei (2012) Uryupinsk 020.jpg|Lidnan puišton verai (2012) Uryupinsk 004.jpg|''Urüpino''-päraudtestancijan sauvuz vl 2012 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.urupinsk.net/ Lidnümbrikon tobmuden sait (''urupinsk.net'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Uryupinsk}} {{Volgogradan agjan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnad]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnümbrikod]] bdi0dvq0dt4wdg1593bklke6ou6dgnz 0 2847 188642 152291 2026-06-24T16:47:26Z Koiravva 1717 formitez, +kart, +openduz 188642 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Volžskii<br />Волжский | Lidnanznam = Coat of Arms of Volzhsky (Volgograd oblast).png | Flag = Flag of Volzhsky (Volgograd oblast).svg | Lidnanznam text = Volžskijan lidnanznam | Flag text = Volžskijan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 313,034 | Voz' = 2025 | Pind = 229.12 | Fail = Volzhsky center pr Lenina.jpg | Pämez' = Igor' Voronin<br/>(2000−2009,<br/>sügüz'ku 2013—) | Telefonkod = +7-8443-xxx-xxx | Avtokod = 34. 134 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} '''Volžskii''' ({{lang-ru|Во́лжский}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Volgogradan agj]]an suves. Se om agjan kahtenz' surtte lidn, om konurbacijas [[Volgograd]]anke, mülüb Volgogradan lidnaglomeracijha (1,4 mln rist.). == Istorii == Nügüd'aigaižen eländpunktan aluz om pandud vl 1951 ''Bezrodnoje''-žilon sijas (se-žo ''Üläahtub'' i ''Üläahtuban lidnut'') kuti ''Volžskii''-žilo sauvomha [[Volgan GES|Volgan GES:ad]] (sil aigal Stalingradan GES, sauvomine jätksihe vozil 1950−1961). Vn 1954 heinkun 22. päiväl žilo koumekümnetuhiženke ristitištonke sai lidnan statusad Venäman NFST:n Ülembaižen Nevondkundan Prezidiuman käskön mödhe. Volžskijan ižandusen päsarakod oma gidro- da lämuzenergetik, himine tegimišt, transportmašinoidensauvomine, sömtegimišt, mugažo [[pörutügi]]dentegim i teraztor'viden tegim oma saudud. == Geografijan andmused == [[Fail:Volgogradskaya oblast Sredneakhtubinsky rayon.png|thumb|left|250px|Keskmäižen Ahtuban rajonan sijaduz agjas vn 2010 kartal. Volžskii om vauktaks läipäks päivlaskmha rajonan keskuzpalaspäi]] Lidn sijadase [[Ahtub]]-jogen hural randal ({{lang-ru|А́хтуба}} 537 km pitte, [[Volg]]an hijam), [[Volgograd]]ad vaste, 20 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Röunatab [[Volgograd]]anke päivlaskmas Volgan vastrandal. Matkad Volgogradan keskuzpalhasai om kaks'kümne kilometrad suvipäivlaskmha. Lidn om ümbärtud [[Keskmäižen Ahtuban rajon]]an territorijal ičeze randal. == Tobmuz == Volžskii om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Se jagase 38 lidnanlaptaks, 45 fartalaks da ühesaks žiloks. == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 314,255 ristitud, vn 2021 — 321,479 ristitud. Vl 2017 kaik 326,055 ristitud eliba lidnas. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 327,356 ristitud vl 2013, Krasnooktäbr'skii- i Ural'skii-žiloiden ühtištusen lidnanke jäl'ghe. Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2010): [[venälaižed]] — 90,8 %, [[ukrainalaižed]] — 1,4 %, [[kazahlaižed]] — 0,8 %, [[armenijalaižed]] — 0,8 %, [[totarlaižed]] — 0,8 %, [[uzbekalaižed]] — 0,5 %, [[azerbaidžanlaižed]] — 0,5 %, toižed rahvahad — 2,4 %, rahvahuden ozutandata — 2,0 %. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] phh. Sergii i German Valaamalaižiden mez'jumalankodi i üks'toštkümne pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/7107 Volžskijan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma olmas lidnas: ühesa jumalanpertid, časoun' i valatusiden pühäpert'. Severz'-se [[protestantizm]]an pühäpertid ratas. [[Islam]]an uz' pühäpert' (pämečet') om avaitud Vihand sar'-lidnanlaptas vspäi 2020. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma 48 päivkodid, 28 keskškolad. Professionaližen opendusen aluzkundad oma Volžskijan medkolledž, Volžskijan politehnine tehnikum, Volžskijan mašinansauvomižen tehnikum. Volgogradan i Moskvan üläopendusen aluzkundoiden seičeme filialad oma avaitud. == Transport == Avtobusad da tramvaid oma kundaližeks transportaks lidnas. Elektrojonused ühtenzoittas lidnad Volgogradanke. Ühtennimine ''Volžskii''-raudtestancii om saudud «[[Volgograd]] — [[Alabaskunčak]]»-jonol. Järed jogiport radab lidnas. Raudte- da avtotesild ühtenzoitab jogen randoid, se mäneb Volgan GES:an padoseinän ülähädme. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Volzhsky 102.jpg|Lidnümbrikon Administracijan sauvuz (2021) Volzhskiy - Lenin avenue in the old part of town.jpeg|Leninan prospekt om kaikiš pidemb ird lidnas Volzhskiy - Sirafim Sarovskiy Cathedral 02.jpeg|Ph. Serafim Sarovalaižen pühäpert', vn 2011 nägu (ortodoksine hristanuskond) Volzhsky 172.jpg|Baptizman pühäpert', vn 2021 nägu Volga Hydroelectric Station 002.JPG|Volgan GES vl 2005 Volzhsky Trubny Zavod 001.JPG|Volžskan tor'vtegimen pätulend vl 2011 VolgaBus 4.jpg|«Volgabas-Volžskii»-avtobustegim vl 2021 Volzhsky, Volgograd Oblast (33).jpg|Gidrosauvojiden kul'turkeskuz puištonke (2020) Volzhskiy 375.jpg|Klinine läžundkodi nomer 1 (2021) Volzhsky railway station 001.jpg|''Volžskii''-päraudtestancijan sauvuz da torg senno vl 2022 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.dumavlz.ru/ Volžskii-lidnan Duman oficialine sait (''dumavlz.ru'').] {{ref-ru}} * [http://www.admvol.ru/ Volžskii-lidnan Administracijan oficialine sait (''admvol.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Volzhsky, Volgograd Oblast}} {{Volgogradan agjan lidnad}} [[Kategorii:Volžskii| ]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnad]] [[Kategorii:Volgogradan agjan lidnümbrikod]] 1pzxg9itcy4ngii6e1o8rcq9t3juw0k 0 2850 188646 177188 2026-06-24T17:57:17Z Koiravva 1717 formitez, openduz+ 188646 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Babajevo<br />Бабаево | Lidnanznam = Coat of Arms of Babayevo (town), Vologda Oblast (from 2011-03-28).gif | Flag = | Lidnanznam text = Babajevon lidnanznam | Flag text = | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 11,646 | Voz' = 2023 | Pind = 14.57 | Fail = Вокзал ст. Бабаево.jpg | Pämez' = Jurii Parfenov<br/>(2009—) | Telefonkod = +7-81743-xx-xxx | Avtokod = 35 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} '''Babajevo''' ({{lang-ru|Баба́ево}}) om [[Venäma]]n lidn [[Vologdan agj]]an suvipäivlaskmas. Se om [[Babajevon ümbrik]]on administrativižeks keskuseks da palaks. == Istorii == Babajevo-külä mainitase vl 1545 da mülüi Babajevon lidnankundha edel küläd ühtištust lidnanke vn 2021 tal'vkus. Nikol'skii Zavod-külä oli olmas vspäi 1822, metallurgine tegim oli siš, pästtihe telegrafveimid, nagloid da koukuid. Nügüd'aigaižen eländpunktan aluz om pandud vl 1902 kuti ''Babajevo''-raudtestancii, nimitihe lähižen külän mödhe. Vn 1925 kezakun 29. päiväl ühtištadihe žilod raudtestancijanno lähiženke ''Nikol'skii Zavod''-külänke da anttihe lidnan statusad nügüdläiženke nimenke NSTÜ:n Ülembaižen Nevondkundan prezidiuman käskön mödhe. Babajevon ižandusen päsarakod oma [[mec]]an ümbriradmine (kleidüd brusan tegim<ref>[http://babaevodok.ru/ Punümbriradajan «Babajevskii»-kombinatan sait (''babaevodok.ru'').] {{ref-ru}} {{ref-en}}</ref>, mecpilindedheotandad), torguind i raudteižandusen holituz. Ühtennimine ''Babajevo''-raudtestancii radab «[[Vologd]] — [[Volhov (lidn)|Volhov]]»-keskustal. Londuseližen gazan kompressorstancii sijadase lidnan ümbrištos «Gräzovec — Viipur»-gazanveimel. Maižandusen radnikoiden ''Kamennaja gora''-sanatorii («Kivimägi») om avaitud. Vhesai 2018 elektrotehnižiden tegesiden pästand (SAS «Svetlana-Rentgen») tegihe mugažo. == Geografijan andmused == [[Fail:Location of Babaevo Settlement (Babaevsky District, Vologda Oblast).svg|thumb|left|150px|Lidnankundan sijaduz rajonas vn 2010 kartal]] Lidn sijadase ümbrikon suves, [[Mologan da Šeksnan alangišt]]os, [[Kolp' (Sudan ližajogi)|Kolp']]-jogen randoil. Se seižub ülüdel keskel mecakahid [[so]]id, 137 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Vologd]]hasai om 246 km raudtedme, 309 km avtotedme. Lähembaine lidn om [[Ustüžn]] kuz'kümnes kahesas kilometras suvhe orhal vai 94 km avtotedme. Lähembaine sur' lidn om [[Čerepovec]] 116 km päivnouzmha orhal, 119 km raudtedme vai 177 km avtotedme. Klimat om [[ven vö|ven]] kontinentaline. Voden keskmäine lämuz om +3,6 C°, kezakun-elokun +14,9..+17,6 C°, tal'vkun-uhokun −7,4..−9,2 C°. Ekstremumad oma −47 C° (tal'vku, viluku) i +35 C° (heinku). Kezaaigan minimum om −3 C° (kezaku, eloku), tal'vaigan maksimum om +8 C° (tal'vku). Ei voi panda halad heinkus vaiše (minimum +1 C°). Paneb sadegid 634 mm vodes, enamba kezal (72..83 mm kus), vähemba uhokus-sulakus (30..34 mm kus). == Tobmuz == Kaik nell' eländpunktad mülüihe enččehe lidnankundha Babajevon ližaks (2010): Zagotskot-žilo (kaikenaigaižeta ristitištota), küläd Babajevo (64 rist.), Kolpino (22 rist.), Visokovo (kaikenaigaižeta ristitištota). Kaik ned oma ühtištadud lidnanke vn 2021 tal'vkus, lidnankundan tobmuden organad oma likvidiruidud vn 2022 kezakuspäi. Lidnankundan pind oli 185,3 km². == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 12,073 ristitud, vn 2021 — 11,739 ristitud. Vl 2017 kaik 11,493 ristitud elihe lidnas i 11,608 ristitud kaikes lidnankundas. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli läz 14 tuhad eläjid vozil 1989−2001 (14,400 rist. vl 1996). Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2021): [[venälaižed]] — 91,59 %, toižed rahvahad — 2,49 %, rahvahuden ozutandata — 5,92 %. Vn 2021 rahvahanlugemižen mödhe kaik seičeme [[vepsläižed|vepsläšt]] elädas lidnas. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] kaks' jumalanpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/7045 Babajevon pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma avaitud lidnas: ph. Gurii Šaločilaižen (om letud vll 2006−2019) i phh. Pedran da Paulan (oli rados vll 1994−2019, nügüd' pühäpäivän škol). == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma nell' nomeruidud päivkodid (nomer 1, 2, 4, 5), kaks' aluzškolad (nomer 3 i Proletarskai), kaks' keskškolad (nomer 1 i 65), lapsiden sädamižen pert', čomamahtoiden škol, «Start»-sportškol. Lähembaižed professionaližen opendusen aluzkundad ratas Ustüžnas i Čerepovecas. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Водонапорные башни на ст. Бабаево.jpg|Vezičuhundused raudtestancijanno (2011) Памятник погибшим воинам-землякам в Бабаево.jpg|Muštnik pölištunuzile Suren sodan aigan sijaližile sodamehile (2011) Паровоз-памятник Эр в Бабаево.jpg|Puruvedim-muštnik (2011) </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://km-babaevo.vlg.muzkult.ru/about Babajevon kodirandantedištandmuzejan sait (''km-babaevo.vlg.muzkult.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Babayevo}} {{Vologdan agjan lidnad}} [[Kategorii:Babajevo| ]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Vologdan agjan lidnad]] [[Kategorii:Babajevon ümbrik|*]] 9xkuxw0t8ocqjphmkbqwtuiceymzkwn 0 2880 188631 188627 2026-06-24T12:00:56Z Motoranger 10577 formitez 188631 wikitext text/x-wiki [[Fail:Prince Sverre Magnus Crown Prince Haakon Crown Princess Mette-Marit Queen Sonja King Harald V 17 mai 2026 Vadim Chuprina.jpg|thumb|right|250px|Oslo, Kunigazline Pert'kulu, 17. semendku 2026, Norvegijan konstitucijan päiv. Kunigazline rodul pereh tervehtab lapsiden paradad: princ Sverre Magnus, kronprinc Haakon, kronprincess Mette-Marit, kunigaznaine Sonja da kunigaz Harald V<br/>(''Vadim Čuprinan fotokuva'')]] [[Fail:Oslo-May-17th-2005.jpg|thumb|right|250px|Lapsiden parad Oslo-pälidnas Konstitucijan päiväl vl 2005]] '''[[Norvegijan Konstitucii|Konstitucijan]] päiv''' ({{lang-no|Grunnlovsdag}}) om [[Norvegii|Norvegijan]] pävaldkundpraznik, kudambad oigetas joga voden [[17. semendku|semendkun 17. päiväl]], ühten aigan Ripmatomuden päivänke. Praznuitas vspäi 1836, lebupäiv. Praznuičend zavodiše školnikoiden paradoil, möhemba täuz'kaznuziden organizacijad ühtnedas niihe. Oficialižen palan jäl'ghe oigetas kanzoiš vai massižiš gulendoiš möhäižhe öihesai. «[[Norge i rødt, hvitt og blått]]» (''Norvegii rusttas, vauktas da sinižes'') om Norvegijan rahvahanpajo, kudamb om pühätadud necile praznikale. «[[Glittertind]]»-metalgruppal om pajon edestuz ičeze stiliš. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.nrk.no/17mai/ Konstitucijan päivän polhe norvegijan kelel (''nrk.no'').] * [http://zharoff.smugmug.com/People/17mai/17083815_mqNcKZ#1305653818_rRFm3q5 Fotokuvad 2011 voden praznikalpäi (''zharoff.smugmug.com'').] {{Commons|Norwegian Constitution Day}} {{stub}} [[Kategorii:Norvegijan praznikad]] [[Kategorii:Praznikad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:17. semendku]] n2v7kwldfa1enlzjxtosmz37biz911s 188632 188631 2026-06-24T12:01:51Z Motoranger 10577 formitez 188632 wikitext text/x-wiki [[Fail:Prince Sverre Magnus Crown Prince Haakon Crown Princess Mette-Marit Queen Sonja King Harald V 17 mai 2026 Vadim Chuprina.jpg|thumb|right|250px|[[Oslo]], Kunigazližen Pert'kulun gardalei, 17. semendku 2026, Norvegijan konstitucijan päiv. Kunigazline rodul pereh tervehtab lapsiden paradad: princ Sverre Magnus, kronprinc Haakon, kronprincess Mette-Marit, kunigaznaine Sonja da kunigaz Harald V<br/>(''Vadim Čuprinan fotokuva'')]] [[Fail:Oslo-May-17th-2005.jpg|thumb|right|250px|Lapsiden parad Oslo-pälidnas Konstitucijan päiväl vl 2005]] '''[[Norvegijan Konstitucii|Konstitucijan]] päiv''' ({{lang-no|Grunnlovsdag}}) om [[Norvegii|Norvegijan]] pävaldkundpraznik, kudambad oigetas joga voden [[17. semendku|semendkun 17. päiväl]], ühten aigan Ripmatomuden päivänke. Praznuitas vspäi 1836, lebupäiv. Praznuičend zavodiše školnikoiden paradoil, möhemba täuz'kaznuziden organizacijad ühtnedas niihe. Oficialižen palan jäl'ghe oigetas kanzoiš vai massižiš gulendoiš möhäižhe öihesai. «[[Norge i rødt, hvitt og blått]]» (''Norvegii rusttas, vauktas da sinižes'') om Norvegijan rahvahanpajo, kudamb om pühätadud necile praznikale. «[[Glittertind]]»-metalgruppal om pajon edestuz ičeze stiliš. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.nrk.no/17mai/ Konstitucijan päivän polhe norvegijan kelel (''nrk.no'').] * [http://zharoff.smugmug.com/People/17mai/17083815_mqNcKZ#1305653818_rRFm3q5 Fotokuvad 2011 voden praznikalpäi (''zharoff.smugmug.com'').] {{Commons|Norwegian Constitution Day}} {{stub}} [[Kategorii:Norvegijan praznikad]] [[Kategorii:Praznikad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:17. semendku]] k94bej8y11g5lmlmzvtmivsz928jnlj 0 11035 188633 156622 2026-06-24T12:15:53Z Motoranger 10577 +kart 188633 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Huigal'p<br />Juigalpa | Lidnanznam = | Flag = Flag of Juigalpa.svg | Lidnanznam text = | Flag text = Huigal'pan lidnanznam | Valdkund = Nikaragua | Eläjiden lugu = 53,113 | Voz' = 2020 | Pind = | Fail = Juigalpa Catedral.jpg | Pämez' = Augusto Ajala Kalero<br/>(2008—,<br/>''Augusto Ayala Calero'') | Telefonkod = +505- | Aigvö = [[UTC]]−6 }} '''Huigal'p''' ({{lang-es|Juigalpa}} [xwiˈɣalpa]) om lidn da municipalitet [[Nikaragua]]n keskuzpalan suvipäivlaskmas. Se om [[Čontales]]-agjan administrativine keskuz (vspäi 1877) da kaikiš suremb lidn eläjiden lugun mödhe. == Istorii == Ispanijan hogahtusen aigale indejalaižiden kund oli siš tahondas. Eländpunktan aluz om pandud vn 1668 24. päiväl sulakud. Nimi libub [[nahuatl']]-kelen ''Xiwikalpan''-nimitusespäi. Anttihe penen lidnan statusad ({{lang-es|villa}}) vl 1862, om lidnan statusanke (isp. ''ciudad'') vspäi 1879. Huigal'p šingotase erazvuiččil kommertižil holitišil, om maižanduzrajonan ([[lehmänliha]]) i kaivuztegimišton keskuseks. == Geografijan andmused == [[Fail:Chontales Department in Nicaragua.svg|thumb|left|250px|Čontales-agjan sijaduz valdkundas vn 2011 kartal]] Lidn sijadase municipalitetan pohjoižes, agjan päivlaskmas, 130 m, municipalitet — 123 m ü.m.t. keskmäižel korktusel, taholižen Amerrike-mägisel'gan ezimägišton alangištos. Matkad lidnaspäi [[Managua]]hasai om kahesakümne kahesa kilometrad päivlaskmha orhal vai 140 km avtotedme. [[Nikaragua (järv)|Nikaragua]]-järven pohjoižpäivnouzmaižen randan pala mülüb lidnankundha sen suvipäivlaskmas. == Eläjad == Vl 2013 arni lidnan eläjiden lugu oli 46,394 ristitud, vl 2020 — 53,113 ristitud. Kaik 61,075 ristitud (agjan kaks' videndest) elihe Huigal'pan municipalitetas vl 2020 726,8 km² pindal, agjan (departamentan) koumandez. Zoopark radab lidnas. Dominirui religii om [[katoline jumalankodikund]]. Toižed oma [[protestantizm]]an evangelistoiden jumalankodikund, mormonad, Jehovan todištajad. Valdkundan i Keskuzamerikan universitetoiden kuz' filialad ratas lidnas. == Irdkosketused == * [http://juigalpan.gob.ni/ Lidnan tobmuden sait (''juigalpan.gob.ni'').] {{ref-es}} {{Commons|Category:Juigalpa}} [[Kategorii:Nikaraguan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Čontales|*]] 915s74njxdguksl9fz6pj1aufndvoe8 188634 188633 2026-06-24T12:18:17Z Motoranger 10577 +kart 188634 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Huigal'p<br />Juigalpa | Lidnanznam = | Flag = Flag of Juigalpa.svg | Lidnanznam text = | Flag text = Huigal'pan lidnanznam | Valdkund = Nikaragua | Eläjiden lugu = 53,113 | Voz' = 2020 | Pind = | Fail = Juigalpa Catedral.jpg | Pämez' = Augusto Ajala Kalero<br/>(2008—,<br/>''Augusto Ayala Calero'') | Telefonkod = +505- | Aigvö = [[UTC]]−6 }} '''Huigal'p''' ({{lang-es|Juigalpa}} [xwiˈɣalpa]) om lidn da municipalitet [[Nikaragua]]n keskuzpalan suvipäivlaskmas. Se om [[Čontales]]-agjan administrativine keskuz (vspäi 1877) da kaikiš suremb lidn eläjiden lugun mödhe. == Istorii == Ispanijan hogahtusen aigale indejalaižiden kund oli siš tahondas. Eländpunktan aluz om pandud vn 1668 24. päiväl sulakud. Nimi libub [[nahuatl']]-kelen ''Xiwikalpan''-nimitusespäi. Anttihe penen lidnan statusad ({{lang-es|villa}}) vl 1862, om lidnan statusanke (isp. ''ciudad'') vspäi 1879. Huigal'p šingotase erazvuiččil kommertižil holitišil, om maižanduzrajonan ([[lehmänliha]]) i kaivuztegimišton keskuseks. == Geografijan andmused == [[Fail:Chontales Department in Nicaragua.svg|thumb|left|250px|Čontales-agjan sijaduz valdkundas vn 2011 kartal]] [[Fail:Mapa Chontales.jpg|thumb|left|250px|Čontales-agjan municipalitetad da niiden keskused (2007)]] Lidn sijadase municipalitetan pohjoižes, agjan päivlaskmas, 130 m, municipalitet — 123 m ü.m.t. keskmäižel korktusel, taholižen Amerrike-mägisel'gan ezimägišton alangištos. Matkad lidnaspäi [[Managua]]hasai om kahesakümne kahesa kilometrad päivlaskmha orhal vai 140 km avtotedme. [[Nikaragua (järv)|Nikaragua]]-järven pohjoižpäivnouzmaižen randan pala mülüb lidnankundha sen suvipäivlaskmas. == Eläjad == Vl 2013 arni lidnan eläjiden lugu oli 46,394 ristitud, vl 2020 — 53,113 ristitud. Kaik 61,075 ristitud (agjan kaks' videndest) elihe Huigal'pan municipalitetas vl 2020 726,8 km² pindal, agjan (departamentan) koumandez. Zoopark radab lidnas. Dominirui religii om [[katoline jumalankodikund]]. Toižed oma [[protestantizm]]an evangelistoiden jumalankodikund, mormonad, Jehovan todištajad. Valdkundan i Keskuzamerikan universitetoiden kuz' filialad ratas lidnas. == Irdkosketused == * [http://juigalpan.gob.ni/ Lidnan tobmuden sait (''juigalpan.gob.ni'').] {{ref-es}} {{Commons|Category:Juigalpa}} [[Kategorii:Nikaraguan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Čontales|*]] 445nmadkx8lbv795hdjygx5e1bkcnsv 0 11336 188649 178801 2026-06-25T05:22:56Z Motoranger 10577 +kuva 188649 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Maskat<br />مسقط<br /><small>''(Maskat)''</small> | Lidnanznam = Emblem of Muscat.png | Flag = Flag of Muscat.svg | Lidnanznam text = Maskatan lidnanznam | Flag text = Maskatan flag | Valdkund = Oman | Eläjiden lugu = 1,720,000 | Voz' = 2017 | Pind = 3,797 | Fail = Ruwi quarter in Mascat, Oman.jpg | Pämez' = | Telefonkod = +968 | Aigvö = [[UTC]]+4 }} [[Fail:Muscat SPOT 1089.jpg|thumb|left|250px|Lidnan nägu Man kaimdajaspäi vl 2002]] '''Maskat''' ({{lang-ar|مَسْقَط}} ''Maskaṭ'' [ˈmasqatˤ]) om [[Oman]]an pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om ühtennimižen agjan administrativižeks keskuseks mugažo. Maskat om meriport [[Omanan laht]]en randal. == Istorii == Torguindmeriport om tetab 1. voz'sadaspäi meiden erad. Erazvuiččil pordoil mülüi Persijan i Ottomanan imperijoihe, oli Portugalijan i Suren Britanijan kolonijan palaks. Maskat šingotase tervhudenkaičendan kompleksoil, torguindan sijaližil kompanijoil, järedal meriportal i kivivoil. == Geografijan andmused == [[Fail:Muscat in Oman 2016.svg|thumb|left|250px|Maskatan agjan sijaduz valdkundas vn 2016 kartal]] Lidn sijadase [[Arabijan pol'sar'|Arabijan pol'sarel]], valdkundan pohjoižpäivnouzmaižel mererandal, 69 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Vedase pidust' mererandad 60 kilometraks. Lidnfartaloiden territorii — 273,9 km². Klimat om [[tropikad|tropine]] letetazangišton, räk kuiv, päivoikaz vodes läbi. Voden keskmäine lämuz om +28,6 C°, sulakun-redukun +29,7..+35,2 C°, tal'vkun-uhokun +21,3..+22,6 C°. Ekstremumad oma +1,6 C° (viluku) i +49,2 C° (heinku, eloku). Kezaaigan minimum om +21,3 C° (eloku), tal'vaigan maksimum om +38,5 C° (uhoku). Il'man lämuz voib ületada +34 C° joga kul, ei voi olda madalamb mi +19 C° kezakus-sügüz'kus. Paneb sadegid 100 mm vodes, enamba tal'vkus-sulakus (13..24 mm kus), sezon sadegoita oleskeleb kezakus-redukus (koume millimetrad pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 42..49 % röunoiš sulakus-kezakus, 55..67 % toižiš kuiš. Maskatan agj jagase kudeks provincijaks (vilajetaks). == Eläjad == Vn 2015 semendkus lidnan eläjiden lugu oli 1,288,330 ristitud, valdkundan koumandez. Kaikiš suremb lidnan ristitišt om nügüd'. 17. voz'sadaspäi se ližadub znamasižes märas [[Indii|Indijan]] i [[Pakistan]]an eläjil, hö ratas inžiniringan kompanijoiš, sauvondsarakos i torguindas. Päuskond om [[islam]]. Toižile religijoile voib panda pühäpertid (induizm, hristanuskond), no ei sa lugeta pühäpaginoid toižiš sijiš. == Transport == Oficialižed avtobusad (14 maršrutad), populärižembad ''baiza''-avtobusad (tehtas seižutest miččel taht sijal) i taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. ''Sultan-Kabus''-meriport radab aglomeracijan pohjoižpäivnouzmaižes čogas. Rahvahidenkeskeine civiline ''Maskat''-lendimport<ref>[http://www.muscatairport.co.om/ Rahvahidenkeskeižen Maskat-lendimportan sait (''muscatairport.co.om'').] {{ref-en}}</ref> (''MCT / OOMS'', 12,9 mln passažiroid vl 2024) sijadase aglomeracijan keskuzpalas, koumekümnes kahtes kilometras päivlaskmha vanhas lidnaspäi (meriportaspäi). Tehtas reisid Azijan lähižihe i äjihe edahaižihe maihe, Evropan surihe lidnoihe, om jügureisid Kairha i Honkongha. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Old Masqat.jpg|Vanh lidn (2006) Sultan Qaboos Grand Mosque RB.jpg|Kabus-sultanan sur' mečet' (om saudud vll 1994−2001), vn 2014 vilukun nägu Muscat Gate Museum.jpg|Maskatan Verajiden muzei (2010) Royal Opera House Muscat 2.jpg|Kunigahan [[oper]]an sauvusen südäimes, vn 2014 nägu Costa Victoria in Port Sultan Qaboos, Muscat, Oman 20120408 1.jpg|Viktorijan mererandišt Kabus-sultanan portas (2012) Aerial view of Muscat Airport.jpg|Rahvahidenkeskeižen lendimportan ühthine nägu vl 2014 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.mm.gov.om/ Lidnan municipalitetan oficialine sait (''mm.gov.om'').] {{ref-ar}} {{ref-en}} {{Commons|Muscat}} {{Azijan pälidnad}} [[Kategorii:Maskat| ]] [[Kategorii:Omanan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Oman|*]] [[Kategorii:Pälidnad]] [[Kategorii:Maskatan agj|*]] d6yu340ss8hsk71o4jdpgu4acobspg1 188650 188649 2026-06-25T05:29:31Z Motoranger 10577 toine olii kuva 188650 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Maskat<br />مسقط<br /><small>''(Maskat)''</small> | Lidnanznam = Emblem of Muscat.png | Flag = Flag of Muscat.svg | Lidnanznam text = Maskatan lidnanznam | Flag text = Maskatan flag | Valdkund = Oman | Eläjiden lugu = 1,720,000 | Voz' = 2017 | Pind = 3,797 | Fail = Ruwi quarter in Mascat, Oman.jpg | Pämez' = | Telefonkod = +968 | Aigvö = [[UTC]]+4 }} [[Fail:Muscat SPOT 1089.jpg|thumb|left|250px|Lidnan nägu Man kaimdajaspäi vl 2002]] '''Maskat''' ({{lang-ar|مَسْقَط}} ''Maskaṭ'' [ˈmasqatˤ]) om [[Oman]]an pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om ühtennimižen agjan administrativižeks keskuseks mugažo. Maskat om meriport [[Omanan laht]]en randal. == Istorii == Torguindmeriport om tetab 1. voz'sadaspäi meiden erad. Erazvuiččil pordoil mülüi Persijan i Ottomanan imperijoihe, oli Portugalijan i Suren Britanijan kolonijan palaks. Maskat šingotase tervhudenkaičendan kompleksoil, torguindan sijaližil kompanijoil, järedal meriportal i kivivoil. == Geografijan andmused == [[Fail:Muscat in Oman 2016.svg|thumb|left|250px|Maskatan agjan sijaduz valdkundas vn 2016 kartal]] Lidn sijadase [[Arabijan pol'sar'|Arabijan pol'sarel]], valdkundan pohjoižpäivnouzmaižel mererandal, 69 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Vedase pidust' mererandad 60 kilometraks. Lidnfartaloiden territorii — 273,9 km². Klimat om [[tropikad|tropine]] letetazangišton, räk kuiv, päivoikaz vodes läbi. Voden keskmäine lämuz om +28,6 C°, sulakun-redukun +29,7..+35,2 C°, tal'vkun-uhokun +21,3..+22,6 C°. Ekstremumad oma +1,6 C° (viluku) i +49,2 C° (heinku, eloku). Kezaaigan minimum om +21,3 C° (eloku), tal'vaigan maksimum om +38,5 C° (uhoku). Il'man lämuz voib ületada +34 C° joga kul, ei voi olda madalamb mi +19 C° kezakus-sügüz'kus. Paneb sadegid 100 mm vodes, enamba tal'vkus-sulakus (13..24 mm kus), sezon sadegoita oleskeleb kezakus-redukus (koume millimetrad pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 42..49 % röunoiš sulakus-kezakus, 55..67 % toižiš kuiš. Maskatan agj jagase kudeks provincijaks (vilajetaks). == Eläjad == Vn 2015 semendkus lidnan eläjiden lugu oli 1,288,330 ristitud, valdkundan koumandez. Kaikiš suremb lidnan ristitišt om nügüd'. 17. voz'sadaspäi se ližadub znamasižes märas [[Indii|Indijan]] i [[Pakistan]]an eläjil, hö ratas inžiniringan kompanijoiš, sauvondsarakos i torguindas. Päuskond om [[islam]]. Toižile religijoile voib panda pühäpertid (induizm, hristanuskond), no ei sa lugeta pühäpaginoid toižiš sijiš. == Transport == Oficialižed avtobusad (14 maršrutad), populärižembad ''baiza''-avtobusad (tehtas seižutest miččel taht sijal) i taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. ''Sultan-Kabus''-meriport radab aglomeracijan pohjoižpäivnouzmaižes čogas. Rahvahidenkeskeine civiline ''Maskat''-lendimport<ref>[http://www.muscatairport.co.om/ Rahvahidenkeskeižen Maskat-lendimportan sait (''muscatairport.co.om'').] {{ref-en}}</ref> (''MCT / OOMS'', 12,9 mln passažiroid vl 2024) sijadase aglomeracijan keskuzpalas, koumekümnes kahtes kilometras päivlaskmha vanhas lidnaspäi (meriportaspäi). Tehtas reisid Azijan lähižihe i äjihe edahaižihe maihe, Evropan surihe lidnoihe, om jügureisid Kairha i Honkongha. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Old Masqat.jpg|Vanh lidn (2006) Sultan Qaboos Grand Mosque (1).jpg|Kabus-sultanan Sur' mečet' (om saudud vll 1994−2001), vn 2017 keväz'kun nägu Muscat Gate Museum.jpg|Maskatan Verajiden muzei (2010) Royal Opera House Muscat 2.jpg|Kunigahan [[oper]]an sauvusen südäimes, vn 2014 nägu Costa Victoria in Port Sultan Qaboos, Muscat, Oman 20120408 1.jpg|Viktorijan mererandišt Kabus-sultanan portas (2012) Aerial view of Muscat Airport.jpg|Rahvahidenkeskeižen lendimportan ühthine nägu vl 2014 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.mm.gov.om/ Lidnan municipalitetan oficialine sait (''mm.gov.om'').] {{ref-ar}} {{ref-en}} {{Commons|Muscat}} {{Azijan pälidnad}} [[Kategorii:Maskat| ]] [[Kategorii:Omanan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Oman|*]] [[Kategorii:Pälidnad]] [[Kategorii:Maskatan agj|*]] pbw2u0ptkhhcpy5sgv3g6vt16oidvwd 0 11495 188647 167109 2026-06-24T20:26:21Z Motoranger 10577 +galerei 188647 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = La Plat<br />La Plata | Lidnanznam = Escudo del Partido de La Plata.svg | Flag = Bandera de La Plata.svg | Lidnanznam text = La Platan lidnanznam | Flag text = La Platan flag | Valdkund = Argentin | Eläjiden lugu = 799,523 | Voz' = 2010 | Pind = 926 | Fail = Ciudad La Plata montage.jpg | Pämez' = Hulio Garro<br/>(tal'vku 2015—,<br/>''Julio Garro'') | Telefonkod = +54-(0)221-xxx-xxxx | Aigvö = [[UTC]]−3 }} {{Znamoičendad|La Plat}} '''La Plat''' ({{lang-es|La Plata}} [la ˈplata]) om [[Argentin]]an nellänz' lidn eläjiden lugun mödhe. Se om [[Buenos Airesan agj]]an administrativine keskuz. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vn 1882 19. päiväl kül'mkud kuti agjan projektiruidud uz' administrativine keskuz, sikš miše anttihe Buenos Airesale federaližen ümbrikon statusad vl 1880. Vn 1906 redukus päraudtestancii radaškanzi lidnas. Vll 1952−55 lidnan nimi oli ''Sjudad Eva Peron''. La Plat ezilidnoidenke šingotase valdmeriportal (lähižed Ensenad- i Berisso-municipalitetad), kivivoinümbriradajal tegimel, kivivoihimijal (efirvoid, propilen), metallanümbriradajil edheotandoil, lihaproduktoiden pästandal. == Geografijan andmused == [[Fail:La Plata - OSMap.png|thumb|left|250px|Lidnan kart da sijaduz (2023)]] Lidn sijadase valdkundan päivnouzmas, agjan pohjoižpäivnoumas, La Plat-estuarijan randal, 26 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Buenos Aires]]hasai om vižkümne kuz' kilometrad lodeheze. Pened manrehkaidused oleskeldas. La Platan agjan keskusen sijaline ispanine toine nimituz om ''Casco urbano'' vai ''Casco fundacional'', se om nellikanvuitte i levitase 27 km² pindal, ristitišt 193,144 eläjad (2010). Kaik 24 lidnad i koume žilod mülüdas municipalitetha, 40..60 tuhad eläjid om neniš lidnoiš (2001, kaik röunatadas Kasko urbano:nke): Vil'ja Elvir, Los Ornos, Tolos, San Karlos. == Eläjad == Vn 2010 Argentinan rahvahanlugemižen mödhe lidnan municipalitetan eläjiden lugu oli 799,523 ristitud, se oli kaikiš suremb ristitišt. Vl 2001 sen ristitišt oli 663,943 eläjad. La Platan Nacionaline universitet<ref>[http://unlp.edu.ar/ La Platan Nacionaližen universitetan sait (''unlp.edu.ar'').] {{ref-es}}</ref> ({{lang-es|Universidad Nacional de La Plata, UNLP}}, 121 tuhad üläopenikoid vl 2011) radab kut valdkundaline vspäi 1905. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Palacio Municipal de La Plata 20..JPG|Lidnan tobmuden sauvuz (''Palacio Municipal de La Plata'', sügüz'ku 2012) Catedral de La Plata 1 - panoramio.jpg|Pühän Maria-neiččen Vigatoman Sugutandan päjumalanpert' (katoline, om saudud vll 1884−1932), vn 2013 elokun nägu Biblioteca Publica de la UNLP.JPG|Lavatan Nacionaližen universitetan kirjišt (kezaku 2013) La Plata - Estación del Ferrocarril Roca.jpg|''La Plat''-päraudtestancijan sauvuz (seičeme ted i seičeme platformad) vn 2006 semendkus </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://laplata.gob.ar/ Lidnan oficialine sait (''laplata.gob.ar'').] {{ref-es}} {{Commons|La Plata}} [[Kategorii:Argentinan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Buenos Airesan agj|*]] aoafbn0tez555i4u8rfde92x0h78ih8 188648 188647 2026-06-24T20:38:19Z Motoranger 10577 +kuva 188648 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = La Plat<br />La Plata | Lidnanznam = Escudo del Partido de La Plata.svg | Flag = Bandera de La Plata.svg | Lidnanznam text = La Platan lidnanznam | Flag text = La Platan flag | Valdkund = Argentin | Eläjiden lugu = 799,523 | Voz' = 2010 | Pind = 926 | Fail = Ciudad La Plata montage.jpg | Pämez' = Hulio Garro<br/>(tal'vku 2015—,<br/>''Julio Garro'') | Telefonkod = +54-(0)221-xxx-xxxx | Aigvö = [[UTC]]−3 }} {{Znamoičendad|La Plat}} '''La Plat''' ({{lang-es|La Plata}} [la ˈplata]) om [[Argentin]]an nellänz' lidn eläjiden lugun mödhe. Se om [[Buenos Airesan agj]]an administrativine keskuz da pala. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vn 1882 19. päiväl kül'mkud kuti agjan projektiruidud uz' administrativine keskuz, sikš miše anttihe Buenos Airesale federaližen ümbrikon statusad vl 1880. Vn 1906 redukus päraudtestancii radaškanzi lidnas. Vll 1952−55 lidnan nimi oli ''Sjudad Eva Peron''. La Plat ezilidnoidenke šingotase valdmeriportal (lähižed Ensenad- i Berisso-municipalitetad), kivivoinümbriradajal tegimel, kivivoihimijal (efirvoid, propilen), metallanümbriradajil edheotandoil, lihaproduktoiden pästandal. == Geografijan andmused == [[Fail:La Plata - OSMap.png|thumb|left|250px|Lidnan kart da sijaduz (2023)]] Lidn sijadase valdkundan päivnouzmas, agjan pohjoižpäivnoumas, La Plat-estuarijan randal, 26 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Buenos Aires]]hasai om vižkümne kuz' kilometrad lodeheze. Pened manrehkaidused oleskeldas. La Platan agjan keskusen sijaline ispanine toine nimituz om ''Casco urbano'' vai ''Casco fundacional'', se om nellikanvuitte i levitase 27 km² pindal, ristitišt 193,144 eläjad (2010). Kaik 24 lidnad i koume žilod mülüdas municipalitetha, 40..60 tuhad eläjid om neniš lidnoiš (2001, kaik röunatadas Kasko urbano:nke): Vil'ja Elvir, Los Ornos, Tolos, San Karlos. == Eläjad == Vn 2010 Argentinan rahvahanlugemižen mödhe lidnan municipalitetan eläjiden lugu oli 799,523 ristitud, se oli kaikiš suremb ristitišt. Vl 2001 sen ristitišt oli 663,943 eläjad. La Platan Nacionaline universitet<ref>[http://unlp.edu.ar/ La Platan Nacionaližen universitetan sait (''unlp.edu.ar'').] {{ref-es}}</ref> ({{lang-es|Universidad Nacional de La Plata, UNLP}}, 121 tuhad üläopenikoid vl 2011) radab kut valdkundaline vspäi 1905. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Palacio Municipal de La Plata 20..JPG|Lidnan tobmuden sauvuz (''Palacio Municipal de La Plata'', sügüz'ku 2012) Catedral de La Plata 1 - panoramio.jpg|Pühän Maria-neiččen Vigatoman sugutandan päjumalanpert' (katoline, om saudud vll 1884−1932), vn 2013 elokun nägu Biblioteca Publica de la UNLP.JPG|La Platan Nacionaližen universitetan kirjišt (kezaku 2013) Teatro Argentino de La Plata.jpg|Argentinan teatr La Platas (2011) La Plata - Estación del Ferrocarril Roca.jpg|''La Plat''-päraudtestancijan sauvuz (seičeme ted i seičeme platformad) vn 2006 semendkus </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://laplata.gob.ar/ Lidnan oficialine sait (''laplata.gob.ar'').] {{ref-es}} {{Commons|La Plata}} [[Kategorii:Argentinan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Buenos Airesan agj|*]] jvz4i3nyhzafmnabpdt2uf7f3w4p963 0 23518 188653 177658 2026-06-25T06:10:53Z Motoranger 10577 formitez 188653 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Nei<br />Нея | Lidnanznam = Coat of Arms of Neya (Kostroma oblast).png | Flag = Flag of Neya (Kostroma oblast).png | Lidnanznam text = Nejan lidnanznam | Flag text = Nejan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 7,816 | Voz' = 2021 | Pind = 16.11 | Fail = Neya DK 010 9811.jpg | Pämez' = | Telefonkod = +7-49444-xx-xxx | Avtokod = 44 | Aigvö = [[UTC]]+3 ([[MSK]]+0) }} '''Nei''' ({{lang-ru|Не́я}}) om [[Venäma]]n lidn [[Kostroman agj]]an keskuzpalas. Se om [[Nejan ümbrik]]on (edel vn 2021 sulakud — rajonan) administrativižeks keskuseks da palaks. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud žiloks raudtestancijanno udel «[[Vologd]] — [[Kirov|Vätk]]»-raudtekeskustal vl 1906, nimitihe jogen mödhe. Vspäi 1905 mecanümbriradai tegim radoi žilos. Vl 1926 kätihe Nejad radnikžiloks, vl 1929 — Nejan rajonan keskuseks. Anttihe Nejale lidnan statusad vn 1958 28. päiväl uhokud. Nei šingotase mecan ümbriradmižel (klejatud brus i pertin komplektad<ref>[http://massivcom.ru/ Klejatud brusan tegimen sait (''massivcom.ru'').] {{ref-ru}}</ref>, mecan pilind), sömtegimištol (leib da leibproduktad), mugažo omblendfabrik i meblin fabrik ratas lidnas. == Geografijan andmused == [[Fail:Kostroma-oblast-Neya.png|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz ümbrikos i agjas vn 2006 kartal]] Lidn sijadase ümbrikon keskuzpalan suvipäivlaskmas, [[Nei (Unžan ližajogi)|Nei-jogen]] keskjoksmusen oiktal randal tobjimalaz ([[Volg]]an hurapol'ne bassein), 105 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Nel'š-jogi ({{lang-ru|Нельша}} 114 km pitte) lankteb Nejha huralpäi lidnan päivnouzmas. Lidn om ümbärtud [[mec]]oil. Matkad agjan administrativižhe [[Kostrom]]-keskushesai om 184 km päivlaskmha-suvipäivlaskmha orhal, 224 km avtotedme vai raudtedme. Lähembaižed lidnad oma [[Makarjev]] nell'kümnes kudes kilometras suvhe orhal vai 73 km avtotedme i [[Manturovo]] 51 km päivnouzmha orhal i 61 km avtotedme vai [[Transsib]]-raudtedme. == Tobmuz == Nei oli lidnankundan üks'jäižeks eländpunktaks. Lidnankundan pämez' radoi rajonan-ki pämehen. Enččiden lidnankundan i rajonan pämehed oliba Sergei Ivanov (sügüz'ku 2016—), Valerii Volkov (2008 — sügüz'ku 2016). == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 9,827 ristitud, rajonan seičeme kümnendest, vn 2021 — 7,816 ristitud. Kaik 8,964 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 14,416 eläjad vl 1970. Rahvahad (enamba 0,4 % vl 2021): [[venälaižed]] — 97,2 %, toižed rahvahad — 1,7 %, rahvahuden ozutandata — 1,1 %. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] kaks' pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/8541 Nejan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: ph. Spiridon Trimifuntalaižen jumalanpert' (saudihe vll 2003−2006) i puine Suzdalin Dionisii-arhiepiskopan časoun' (om letud vll 2007−2008 lidnan kaumžomal). == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma nell' nimitadud i nomeruidud päivkodid (nomer 1, 5, 6, 10), aluzškol (nomer 3), kaks' keskškolad (nomer 1 i 2), čomamahtoiden škol, lapsiden da norišton sportškol, noriden tehnikanradajiden stancii. Kostroman avtotransportižen kolledžan alajaguz<ref>[https://katt44.ru/index.php?option=com_content&view=article&id=548&Itemid=174 Nejan alajaguz Kostroman avtotransportižen kolledžan ''katt44.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> (edel vn 2016 redukud Nejan politehnine tehnikum) om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Neya WaterTower 010 9918.jpg|Vezičuhunduz (2020) Neya Museum 010 9861.jpg|Kodirandantedištandmuzei (2020) Neya 010 9792.jpg|Kundaline kül'bet' vl 2020 Neya DK 010 9820.jpg|Kul'turkeskuz (2020) </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://neya.kostroma.gov.ru/ Nei-lidnan da sen ümbrikon tobmuden sait (''neya.kostroma.gov.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Neya, Kostroma Oblast}} {{Kostroman agjan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Kostroman agjan lidnad]] [[Kategorii:Nejan ümbrik|*]] klxkkpycva5iz8taleajhzhlt22mdpr 0 34529 188651 165181 2026-06-25T05:42:59Z Motoranger 10577 formitez 188651 wikitext text/x-wiki {{1000}}{{A10000}} [[Fail:Molecular Cell Biology Laboratory - LUMC.jpg|thumb|right|250px|Molekularine stajan biologijan laboratorii, [[Leiden]], [[Alamad]], 2006]] '''Biotehnologii''' ([[grekan kel'|grekan kelen]] sanoišpäi: βίος ''bios'' «elo», τέχνη ''tehni'' «čomamaht, mastaruz, mahtuz», λόγος ''logos'' «sana, hama, mel', tärtuz») om tedoline disciplin, tedoidab eläbiden [[organizm]]iden, niiden stajiden, paloiden, sistemiden i elonradmižen produktoiden kävutandan voimusid samha [[molekul]]ärižid analogoid, pätamha tehnologižid tegendoid produktoiden i holitišiden samižes, mugažo eläbiden organizmiden tarbhaižidenke ičendoidenke sädandan voimusid [[geninženerii|geninženerijan]] mahtusil. Tedodajad biotehnologijad mehed oma ''biotehnologad''. == Istorii == Mad'jaran Karl Ereki-inžener (''Károly Ereky'') kävuti «biotehnologii»-tärtust ezmäižen vl 1919<ref>''Fári M.G., Kralovánszky U.P.'' The founding father of biotechnology: Károly (Karl) Ereky (Biotehnologijan tat-alusenpanii: Karl Ereki) // International Journal of Horticultural Science 2006, 12 (1): 9–12. Budapest, Agroinform Publishing House. ISSN 1585-0404. {{ref-en}}</ref>. Mikrobiologine i sidodud kävundprocessha tegimišt šingotihe aktivižikš 20. voz'sadan augotišes, tehtihe ezmäižid naprindoid ladimha sadud [[sep (sömtegimišt)|sepaspäi]] söndkoncentratoiden industrijad, tegemha kazmuz- i živatproduktoiden [[fermentacii|fermentacijan]] kontrolid. Vl 1940 ezmäine penicillin-antibiotik om sadud tegimišton täht<ref>[https://indicator.ru/medicine/aleksandr-fleming.htm Нобелевские лауреаты: Александр Флеминг. Своевременная случайность (Nobelän laureatad: Aleksandr Fleming. Ičeaigaline statjaližuz) // Kirjutuz ''indicator.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref>, eritadud mikroorganizmil zell'substancijoiden ecmine zavodihe, farmaceftine tegimišt sündui. Nügüd'aigažiden metodoiden abul veroližed biotehnologižed tehmižed paremboittas söndtavaroiden ladud (fermentacijan kontrol') i ližatas eläbiden organizmiden produktivižust. Tedon lähembaine tuleb aig om sidodud [[murdod|murdoiden]] ümbriradmižhe, kivivoin vajehtushe biotorhudeks [[plastmass]]iden i tehnižiden voiden da voiškiden tehmižes, kadonuziden biologižiden erikoiden udessündutandha. == Toižendad == * bioinženerii; * biomedicin i sen nanomedicin; * biofarmakologii; * bioinformatik; * bionik (londusen eläbiden formiden kävutand tehnikas); * bioremediacii (ümbrišton puhtastand biomahtusil); * selekcii (ratud valičend), kloniruind i gibridizacii; * geninženerii. == Homaičendad == <references /> == Edesine lugemine == * [http://iopscience.iop.org/book/mono/978-0-7503-1299-8/chapter/bk978-0-7503-1299-8ch1 History, scope and development of biotechnology (Biotehnologijan istorii da šingotez). / ''Iopscience.iop.org''.] {{ref-en}} {{stub}} [[Kategorii:Biotehnologii| ]] [[Kategorii:Farmaceftine tegimišt]] [[Kategorii:Tehnižed tedod]] 10tobjxh8nlk41niw00oi0mg26jvf54 188652 188651 2026-06-25T05:57:44Z Motoranger 10577 + 188652 wikitext text/x-wiki {{1000}}{{A10000}} [[Fail:Molecular Cell Biology Laboratory - LUMC.jpg|thumb|right|250px|Molekularine stajan biologijan laboratorii, [[Leiden]], [[Alamad]], 2006]] '''Biotehnologii''' ([[grekan kel'|grekan kelen]] sanoišpäi: βίος ''bios'' «elo», τέχνη ''tehni'' «čomamaht, mastaruz, mahtuz», λόγος ''logos'' «sana, hama, mel', tärtuz») om tedoline disciplin, tedoidab eläbiden [[organizm]]iden, niiden stajiden, paloiden, sistemiden i elonradmižen produktoiden kävutandan voimusid samha [[molekul]]ärižid analogoid, pätamha tehnologižid tegendoid produktoiden i holitišiden samižes, mugažo eläbiden organizmiden tarbhaižidenke ičendoidenke sädandan voimusid [[geninženerii|geninženerijan]] mahtusil. Tedodajad biotehnologijad mehed oma ''biotehnologad''. == Istorii == Mad'jaran Karl Ereki-inžener (''Károly Ereky'') kävuti «biotehnologii»-tärtust ezmäižen vl 1919<ref>''Fári M.G., Kralovánszky U.P.'' The founding father of biotechnology: Károly (Karl) Ereky (Biotehnologijan tat-alusenpanii: Karl Ereki) // International Journal of Horticultural Science 2006, 12 (1): 9–12. Budapest, Agroinform Publishing House. ISSN 1585-0404. {{ref-en}}</ref>. Mikrobiologine i sidodud kävundprocessha tegimišt šingotihe aktivižikš 20. voz'sadan augotišes, tehtihe ezmäižid naprindoid ladimha sadud [[sep (sömtegimišt)|sepaspäi]] söndkoncentratoiden industrijad, tegemha kazmuz- i živatproduktoiden [[fermentacii|fermentacijan]] kontrolid. Vl 1940 ezmäine penicillin-antibiotik om sadud tegimišton täht<ref>[https://indicator.ru/medicine/aleksandr-fleming.htm Нобелевские лауреаты: Александр Флеминг. Своевременная случайность (Nobelän laureatad: Aleksandr Fleming. Ičeaigaline statjaližuz) // Kirjutuz ''indicator.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref>, eritadud mikroorganizmil zell'substancijoiden ecmine zavodihe, farmaceftine tegimišt sündui. Nügüd'aigažiden metodoiden abul veroližed biotehnologižed tehmižed paremboittas söndtavaroiden ladud (fermentacijan kontrol') i ližatas eläbiden organizmiden produktivižust. Edel 1970. vot kävutajad biotehnologijoid sarakod oliba sömtegimišt, farmaceftik i maižanduz päpaloin. Tedon lähembaine tuleb aig om sidodud [[murdod|murdoiden]] ümbriradmižhe, kivivoin vajehtushe biotorhudeks [[plastmass]]iden i tehnižiden voiden da voiškiden tehmižes, kadonuziden biologižiden erikoiden udessündutandha. Ičeze šingoteses biotehnologii otab tedoid neniš disciplinoišpäi: genetik, molekulärine biologii, mikrobiologii i stajan biologii, biohimii, embriologii. Mugomad sättutoitud tedod kut himine i informacine tehnologijad, robototehnik, anttas materiališt alust tedoidusiden täht. Meiden päivil biotehnologijoiden šingotez tegese [[nanotehnologii|nanotehnologijoiden]] ühtes. == Toižendad == * bioinženerii; * biomedicin i sen nanomedicin; * biofarmakologii; * bioinformatik; * bionik (londusen eläbiden formiden kävutand tehnikas); * bioremediacii (ümbrišton puhtastand biomahtusil); * selekcii (ratud valičend), kloniruind i gibridizacii; * geninženerii. == Homaičendad == <references /> == Edesine lugemine == * [http://iopscience.iop.org/book/mono/978-0-7503-1299-8/chapter/bk978-0-7503-1299-8ch1 History, scope and development of biotechnology (Biotehnologijan istorii da šingotez). / ''Iopscience.iop.org''.] {{ref-en}} [[Kategorii:Biotehnologii| ]] [[Kategorii:Farmaceftine tegimišt]] [[Kategorii:Tehnižed tedod]] 6wvkjcp5hgywju1188ema6d0edjetfk 0 35281 188659 173601 2026-06-25T08:13:45Z Motoranger 10577 +transport 188659 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Edmonton | Lidnanznam = | Flag = | Lidnanznam text = Edmontonan lidnanznam | Flag text = Edmontonan flag | Valdkund = Kanad | Eläjiden lugu = 1,010,899 | Voz' = 2021 | Pind = 765.61 | Fail = Edmonton Montage 2020.jpg | Pämez' = Amardžit Sohi<br/>(reduku 2021—,<br/>''Amarjeet Sohi'') | Telefonkod = +1-780. +1-587. +1-825. +1-368 | Aigvö = tal'vel [[UTC]]−7,<br />kezal [[UTC]]−6 }} [[Fail:Edmonton Canada street map.svg|thumb|left|250px|Edmontonan kart (2024)]] '''Edmonton''' (mugažo [[anglijan kel'|anglijan kelel]], virktas [ˈɛdməntən] vai [ˈɛd.mən.tən]) om [[Kanad]]an videnz' surtte lidn. Se om [[Al'bert (provincii)|Al'bert-provincijan]] administrativine keskuz i kahtenz' surtte lidn [[Kalgari]]n jäl'ghe. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud Gudzonan lahten kompanijal vl 1795. Sai nimed Londonan Edmonton-ezilidnan mödhe (nüg. Suren Londonan aglomeracijas), se oli kompanijan pämehen sündundtahoks. Vl 1885 raudte tuli Edmontonha, i vl 1892 se sai penen lidnan ({{lang-en|town}}) statusad. Vn 1904 redukuspäi Edmonton om ''siti''-statusanke («sur' lidn» anglijan kelespäi). Om provincijan keskuseks sen alusenpanendaspäi vl 1905. Edmonton šingotase [[kivivoi]]n samižel 1940-nziden voziden lopuspäi, kivivoin da londuseližen gazan ümbriradmižel. == Geografijan andmused == [[Fail:Alberta-Edmonton Region map.png|thumb|left|150px|Lidnan sijaduz provincijas i valdkundas vn 2006 kartal]] Lidn sijadase provincijan keskuzpalan suves, 645 m (vai 671 m) ü.m.t. keskmäižel korktusel. [[Nort Saskačevan]]-jogen randal. Matkad provincijan kaikiš surembha [[Kalgari]]-keskushesai om 280 km suvhe orhal vai 295 km avtol, [[Ottav]]-pälidnhasai om 2840 km päivnouzmha orhal vai 3390 km avtotedme. Klimat om [[ven vö|ven]] kontinentaline kuivahk, päipaštokaz päiči tal'ves. Voden keskmäine lämuz om +4,2 C°, kezakun-elokun +15,6..+18,1 C°, tal'vkun-uhokun −7,9..−10,3 C°. Lämuden maksimum oleli +37,2 C° (kezaku), absolütine minimum oli −49,4 C° (viluku, uhoku). Kezaaigan minimum om −3,9 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +16,7 C° (tal'vku, uhoku). Voib panda halad kezan miččel taht kul (heinkun minimum om −1,7 C°). Paneb sadegid 422 mm vodes, enamba kezakus-elokus (61..83 mm kus), vähemba kül'mkus-keväz'kus (12..20 mm kus). Paneb lunt 124 sm i 49 päiväd tal'ves keskmäras. Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 39..43 % röunoiš sulakus-semendkus, 59..65 % kül'mkus-uhokus, 48..54 % toižiš kuiš. == Tobmuz == [[Fail:Edmonton Neighbourhood Locator 1090 Downtown.svg|thumb|left|150px|Lidnan keskuzpalan sijaduz (dauntaun) vn 2019 neiborhudoiden kartal]] Edmonton jagase üks'toštkümnes valičemižümbrikoks ({{lang-en|ward}}), vai enamba mi 375 susedkundaks ({{lang-en|neighbourhood, community}}). == Eläjad == Vn 2012 rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 817,498 ristitud, i 1,16 mln ristituid eliba ezilidnoidenke. Vl 2021 kaik 1,010,899 eläjad oli lidnas i 1,4 mln eläjid kaikes lidnaglomeracijas (kudenz' sija valdkundas) 9416 km² pindal. Ristitišton tobj pala libui Britanižiš sarišpäi i Germanijaspäi, 13,9 % oma [[ukrainalaižed]]. == Transport == Avtobusad (enamba mi 200 maršrutad) i kiruhtramvain verk (vspäi 2024 om koume jonod 29 stancijanke, 37,4 km raudted) oma kundaližeks transportaks lidnas, kudamb om ''Edmonton Transit System''-kompanijan ohjandusen al. Edel 2009. vot trolleibussistem radoi. Lidn om znamasižeks raudtesol'meks jüguiden täht, ühtenzoitase Vankuver — Toronto-passažirjonusil kahtišti nedališ. Rahvahidenkeskeine civiline ''YEG Edmonton''-lendimport (''YEG / CYEG'', 8,1 mln passažiroid vl 2025) sijadase koumekümnes kilometras suvhe lidnaspäi Ledük-lidnanno. Tehtas reisid AÜV:oiden äjihe surihe lidnoihe, sezonreisid Meksikan lidnoihe, Evropha (Reikjavik, Amsterdam), om äi reisid Kanadadme. == Irdkosketused == * [http://edmonton.ca/ Lidnan tobmuden sait (''edmonton.ca'').] {{ref-en}} {{Commons|Edmonton}} {{Kanadan provincijad da territorijad}} [[Kategorii:Edmonton| ]] [[Kategorii:Kanadan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Al'bert (provincii)|*]] c2852qajt5pow77bah5mlyb53t6xvay 10 40899 188635 2026-06-24T12:23:49Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "Daishojisekisakaemachi Shishimai performed in the 61st Jumangoku festival.webm" 188635 wikitext text/x-wiki Daishojisekisakaemachi Shishimai performed in the 61st Jumangoku festival.webm fscwgbdh4g8feofdf18f98jwwit7f9l 10 40900 188636 2026-06-24T12:24:43Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "Darum ist Tanzen so gut für das Gehirn.webm" 188636 wikitext text/x-wiki Darum ist Tanzen so gut für das Gehirn.webm qldqehpqb7xljho8nrov0j14n13sf4u 10 40901 188637 2026-06-24T12:31:39Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "Shioyamachi Shishimai performed in the 61st Jumangoku festival.webm" 188637 wikitext text/x-wiki Shioyamachi Shishimai performed in the 61st Jumangoku festival.webm 37tpl0p4bo1vbxqfjhb1ojpy5wqk4zx 0 40902 188638 2026-06-24T15:33:44Z Asdexer240 17241 + uz' lehtpol' 188638 wikitext text/x-wiki [[Fail:Ludian.png|pisi|Lüdikelen leviganduz vn 2022]] [[Fail:Vepsamaa 2017 (91).jpg|pisi|Lüdikel'ne adrestan tablic Kujärves, Školan irdal]] '''Lüdikel'<nowiki/>''' (ičeze nimituz: ''lüüdin kiel''') om üks' päižiš [[Karjalan keled|karjalan kelen]] paginoišpäi. [[Venäma|Venämas]] lugedas necidä kel't paginaks, ika [[Suomenma|Suomenmas]] erased-se tedomehed lugedas sidä keleks. Kel' mülütab [[Baltijan meren suomalaižed keled|Baltijan meren suomalaižihe kelihe]]. Vn 2024 andmusiden mödhe pagižijoiden lugu om 150 ristitud. Hö eläba [[Karjalan Tazovaldkund|Karjalan Tazavaldkundan]] [[Präžan rahvahaline rajon|Präžän rahvahaližes rajonas]], [[Anusan rahvahaline rajon|Olonecan rahvahaližes rajonas]], [[Kondopogan rajon|Kondopogan rajonas]] da toižiš paloiš. == Kirjkel' == Ei ole andmusid, konz tehtihe lüdikelen kirjamišton. Se om olmas 19. voz'sadaspäi [[Kirilline kirjamišt|kirilližen kirjamišton]] pohjal. Voziš 1930 se sai kirjamištod [[Latinan kirjamišt|latinan kirjamišton]] pohjal. Vl 2007 sätihe ut ühthišt kirjamištod kaikiden karjalan keliden täht. Vl 2014 se kirjamišt om vajehtadud jäl'gmäižen kerdan: {| class="wikitable" |A a |B b |C c |Č č |D d |E e |F f |G g |H h |I i |- |J j |K k |L l |M m |N n |O o |P p |R r |S s |Š š |- |Z z |Ž ž |T t |U u |V v |Y y |Ä ä |Ö ö |ʼ |} == Lugusanad == * '''null'''' — nol' * '''üks'''' — üks' * '''kaks'''' — kaks' * '''kolme''' — koume * '''nell'''' — nell' * '''viiž''' — viž * '''kuuz'''' — kuz' * '''seiččeme''' — seičeme * '''kaheksa''' — kahesa * '''üheksä''' — ühesa * '''kümmene''' — kümne == Kacu mugažo == * [[Livvin kel']] * [[Ičenaižkarjalan kel']] == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Lüdikel']] [[Kategorii:Suomalaiž-ugrilaižed keled]] [[Kategorii:Keled i dialektad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Venäman keled]] 8ui343fgtx6wex517vcqpafjjbq29s7 188639 188638 2026-06-24T15:34:59Z Asdexer240 17241 188639 wikitext text/x-wiki [[Fail:Ludian.png|pisi|Lüdikelen leviganduz vn 2022]] [[Fail:Vepsamaa 2017 (91).jpg|pisi|Lüdikel'ne adrestan tablic Kujärves, Školan irdal]] '''Lüdikel''' (ičeze nimituz: ''lüüdin kielʼ'') om üks' päižiš [[Karjalan keled|karjalan kelen]] paginoišpäi. [[Venäma|Venämas]] lugedas necidä kel't paginaks, ika [[Suomenma|Suomenmas]] erased-se tedomehed lugedas sidä keleks. Kel' mülütab [[Baltijan meren suomalaižed keled|Baltijan meren suomalaižihe kelihe]]. Vn 2024 andmusiden mödhe pagižijoiden lugu om 150 ristitud. Hö eläba [[Karjalan Tazovaldkund|Karjalan Tazavaldkundan]] [[Präžan rahvahaline rajon|Präžän rahvahaližes rajonas]], [[Anusan rahvahaline rajon|Olonecan rahvahaližes rajonas]], [[Kondopogan rajon|Kondopogan rajonas]] da toižiš paloiš. == Kirjkel' == Ei ole andmusid, konz tehtihe lüdikelen kirjamišton. Se om olmas 19. voz'sadaspäi [[Kirilline kirjamišt|kirilližen kirjamišton]] pohjal. Voziš 1930 se sai kirjamištod [[Latinan kirjamišt|latinan kirjamišton]] pohjal. Vl 2007 sätihe ut ühthišt kirjamištod kaikiden karjalan keliden täht. Vl 2014 se kirjamišt om vajehtadud jäl'gmäižen kerdan: {| class="wikitable" |A a |B b |C c |Č č |D d |E e |F f |G g |H h |I i |- |J j |K k |L l |M m |N n |O o |P p |R r |S s |Š š |- |Z z |Ž ž |T t |U u |V v |Y y |Ä ä |Ö ö |ʼ |} == Lugusanad == * '''null'''' — nol' * '''üks'''' — üks' * '''kaks'''' — kaks' * '''kolme''' — koume * '''nell'''' — nell' * '''viiž''' — viž * '''kuuz'''' — kuz' * '''seiččeme''' — seičeme * '''kaheksa''' — kahesa * '''üheksä''' — ühesa * '''kümmene''' — kümne == Kacu mugažo == * [[Livvin kel']] * [[Ičenaižkarjalan kel']] == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Lüdikel']] [[Kategorii:Suomalaiž-ugrilaižed keled]] [[Kategorii:Keled i dialektad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Venäman keled]] djcvan4tisg3xjko76c3x9kqj1lcz2w 188643 188639 2026-06-24T16:52:55Z Koiravva 1717 formitez 188643 wikitext text/x-wiki [[Fail:Ludian.png|thumb|right|250px|Lüdikelen leviganduz vl 2022]] [[Fail:Vepsamaa 2017 (91).jpg|thumb|right|250px|Lüdikel'ne adresan tablut Kujärves, Školan irdal]] '''Lüdikel''' (ičeze nimituz: ''lüüdin kielʼ'') om üks' päižiš [[Karjalan keled|karjalan kelen]] paginoišpäi. [[Venäma|Venämas]] lugedas necidä kel't paginaks, ika [[Suomenma|Suomenmas]] erased-se tedomehed lugedas sidä keleks. Kel' mülütab [[baltijan meren suomalaižed keled|baltijan meren suomalaižihe kelihe]]. Vn 2024 andmusiden mödhe kelen pagižijoiden lugu om 150 ristitud. Hö eläba [[Karjalan Tazovaldkund]]an [[Präžan rahvahaline rajon|Präžän rahvahaližes rajonas]], [[Anusan rahvahaline rajon|Olonecan rahvahaližes rajonas]], [[Kondopogan rajon]]as da toižiš tahondoiš. == Kirjkel' == Ei ole andmusid, konz tehtihe lüdikelen kirjamištod ezmäižen kerdan. Se om olmas 19. voz'sadaspäi [[kirilline kirjamišt|kirilližen kirjamišton]] pohjal. 1930-nziš voziš se sai kirjamištod [[latinan kirjamišt]]on pohjal. Vl 2007 sätihe ut ühthišt kirjamištod kaikiden karjalan keliden täht. Vl 2014 se kirjamišt om vajehtadud jäl'gmäižen kerdan: {| class="wikitable" |A a |B b |C c |Č č |D d |E e |F f |G g |H h |I i |- |J j |K k |L l |M m |N n |O o |P p |R r |S s |Š š |- |Z z |Ž ž |T t |U u |V v |Y y |Ä ä |Ö ö |ʼ |} == Lugusanad == * '''null'''' — nol' * '''üks'''' — üks' * '''kaks'''' — kaks' * '''kolme''' — koume * '''nell'''' — nell' * '''viiž''' — viž * '''kuuz'''' — kuz' * '''seiččeme''' — seičeme * '''kaheksa''' — kahesa * '''üheksä''' — ühesa * '''kümmene''' — kümne == Kacu mugažo == * [[Livvin kel']] * [[Ičenaižkarjalan kel']] == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Lüdikel'| ]] [[Kategorii:Suomalaiž-ugrilaižed keled]] [[Kategorii:Keled i dialektad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Venäman keled]] eb1f80z3id20qiuziiprc5eh869n537 188644 188643 2026-06-24T16:55:19Z Koiravva 1717 formitez 188644 wikitext text/x-wiki [[Fail:Ludian.png|thumb|right|250px|Lüdikelen leviganduz vl 2022]] [[Fail:Vepsamaa 2017 (91).jpg|thumb|right|250px|Lüdikel'ne adresan tablut Kujärves, Školan irdal]] '''Lüdikel''' (ičeze nimituz: ''lüüdin kielʼ'') om üks' päižiš [[karjalan keled|karjalan kelen]] paginoišpäi. [[Venäma]]s lugedas necidä kel't paginaks, ika [[Suomenma]]s erased-se tedomehed lugedas sidä keleks. Kel' mülüb [[baltijan meren suomalaižed keled|baltijan meren suomalaižihe kelihe]]. Vn 2024 andmusiden mödhe kelen pagižijoiden lugu om 150 ristitud. Hö eläba Venäman [[Karjalan Tazovaldkund]]an [[Präžan rahvahaline rajon|Präžän rahvahaližes rajonas]], [[Anusan rahvahaline rajon|Olonecan rahvahaližes rajonas]], [[Kondopogan rajon]]as da toižiš tahondoiš. == Kirjkel' == Ei ole andmusid, konz tehtihe lüdikelen kirjamištod ezmäižen kerdan. Se om olmas 19. voz'sadaspäi [[kirilline kirjamišt|kirilližen kirjamišton]] pohjal. 1930-nziš voziš se sai kirjamištod [[latinan kirjamišt]]on pohjal. Vl 2007 sätihe ut ühthišt kirjamištod kaikiden karjalan keliden täht. Vl 2014 se kirjamišt om vajehtadud jäl'gmäižen kerdan: {| class="wikitable" |A a |B b |C c |Č č |D d |E e |F f |G g |H h |I i |- |J j |K k |L l |M m |N n |O o |P p |R r |S s |Š š |- |Z z |Ž ž |T t |U u |V v |Y y |Ä ä |Ö ö |ʼ |} == Lugusanad == * '''null'''' — nol' * '''üks'''' — üks' * '''kaks'''' — kaks' * '''kolme''' — koume * '''nell'''' — nell' * '''viiž''' — viž * '''kuuz'''' — kuz' * '''seiččeme''' — seičeme * '''kaheksa''' — kahesa * '''üheksä''' — ühesa * '''kümmene''' — kümne == Kacu mugažo == * [[Livvin kel']] * [[Ičenaižkarjalan kel']] == Homaičendad == <references /> [[Kategorii:Lüdikel'| ]] [[Kategorii:Suomalaiž-ugrilaižed keled]] [[Kategorii:Keled i dialektad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Venäman keled]] 892r393t8btll5p5py9ayp5jd38enrv 10 40903 188655 2026-06-25T06:26:20Z Motoranger 10577 videon ümbrikirjutand 188655 wikitext text/x-wiki Levan kargun edestuz 61. Džumangoku-festivalin aigan [[Kag]]-lidnas, [[Isikavan prefektur]], [[Japonii|Japonijan]] keskuzpalan lodeh. Videon hätkeližuz om 3 min 21 s, 9. sügüz'ku 2023, tegi 大黒敬一郎-kävutai.<noinclude> [[Kategorii:Päivän medijan šablonad]] </noinclude> es4yz6t9ogxh86iv9nb7inxfnvmcfvd 188656 188655 2026-06-25T06:32:45Z Motoranger 10577 + 188656 wikitext text/x-wiki Levan kargun edestuz 61. Džumangoku-festivalin aigan [[Kag]]-lidnas, [[Isikavan prefektur]], [[Japonii|Japonijan]] keskuzpalan lodeh. Se karg om veroline Azijan maiš, tošttas levan likundoid živatan kostümas tomha satust i ümbärdamha pahut. Videon hätkeližuz om 3 min 21 s, 9. sügüz'ku 2023, tegi 大黒敬一郎-kävutai (''Kejitiro Daikoku'').<noinclude> [[Kategorii:Päivän medijan šablonad]] </noinclude> b2l5behs33e6h4es2nvofhpg1zo1561 10 40904 188657 2026-06-25T06:43:27Z Motoranger 10577 videon ümbrikirjutand 188657 wikitext text/x-wiki Ristitun [[päaivod|päaivoiden]] animacii [[karg]]un temas. Kargud ottas radho päaivoiden äjid sijid ühtenaigašti, ka ned oma hüväks harjoituseks melen täht. Voib sanuda, miše kargud kätas teid melevambaks. Videon hätkeližuz om 45 sekundad, 4. sügüz'ku 2023, Saksanman [[ZDF]]-kanalan ''Terra X''-teleoigendusen fragment, saksan kelel.<noinclude> [[Kategorii:Päivän medijan šablonad]] </noinclude> l19ajaggd72t6tbj43jxwp9p3oom8dn 10 40905 188658 2026-06-25T07:04:49Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 188658 wikitext text/x-wiki Vn 1981 triozofosfatizomeraz-[[vauktuš]]en strukturan mujutadud 3D-lentshem, tegi Džein Ričardson (''Jane Richardson''). Spiral' kahesas beta-nitišpäi om ozutadud vihandoil tomaraižil, i kahesa al'fa-spiralid oma koričman mujun. Tämbäi (29. kezakud) om kanadižen änetoitandan Taija Isen-aktrisan da kirjutajan (''Tajja Isen'') sündundpäiv, hän änetoiti vn 2004 kanadižen «[[Atomine Betti]]»-mul'tserialan ({{lang-en|Atomic Betty}}, 78 epizodad) ''Betty Barrett''-pähenged.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> pmfzphjkhalw1y8nmsmsx5vysmd3kkw