Vikipedii vepwiki https://vep.wikipedia.org/wiki/P%C3%A4lehtpol%E2%80%99 MediaWiki 1.47.0-wmf.23 first-letter Media Specialine Lodu Kävutai Lodu kävutajas Vikipedii Paginad Vikipedii Fail Lodu failas MediaWiki Lodu MediaWikiš Šablon Lodu šablonas Abu Lodu abus Kategorii Lodu kategorijas TimedText TimedText talk Moodul Mooduli arutelu Üritus Ürituse arutelu 0 32 190374 170624 2026-10-07T16:25:22Z Motoranger 10577 toižed kuvad kadonuziden sijihe 190374 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Abakan<br />Абакан <small>(ven.)</small><br />Ағбан <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Abakan (Khakassia).png | Flag = Flag of Abakan (Khakassia).png | Lidnanznam text = Abakanan lidnanznam | Flag text = Abakanan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 185,804 | Voz' = 2024 | Pind = 112.38 | Fail = Абакан Проспект Дружбы Народов.jpg | Pämez' = Aleksei Lömin<br/>(tal'vku 2019—) | Telefonkod = +7-3902-xxx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} [[Fail:Abakan location map.png|thumb|left|250px|Lidnan kart (2021)]] '''Abakan''' ({{lang-kjh|Ағбан}}, {{lang-ru|Абака́н}}) om lidn [[Venäma|Venälaižes Federacijas]], [[Sibir'|Sibirin]] suves. Se om [[Hakasijan Tazovaldkund]]an pälidn da kaikiš suremb lidn. == Istorii == Ende [[gunnad|gunnoiden]] lidnuz oli olmas Samohval-mägenno. Sid' kalaidajad nimitihe ülüt ''Ah Tigei'' «vauged mägenpa» jurtiden äjüden tagut. Nügüd'aigaižen eländpunktan aluz om pandud vl 1675 kuti Abakanan lidnuz ({{lang-ru|Абаканский острог}}). 1780-nziš vozišpäi nimitihe küläd ''Ust'-Abakanskoje:ks''. Vl 1925 saudihe raudted [[Minusinsk]]hasai i avaitihe ''Abakan''-raudtestancijad. Panihe Hakasijan avtonomijan alust vn 1925 tal'vkus, siš aigaspäi eländpunkt kändihe Hakasijan administrativižeks keskuseks. Eländfartalad sünduiba žilon raudtestancijanno i külän keskes. Vl 1931 kaikile niile anttihe lidnan statusad da udesnimitihe nügüdläižikš. Vll 1934−1991 Abakan oli Hakasijan avtonomižen agjan keskuseks, kudamb oli Krasnojarskan randan palaks. Abakanan ižandusen päsarakod oma jüžmak transportine mašinoidensauvomine, sauvondmaterialiden tegimed, sömtegimišt ([[olud]]entegim i lihan edheotandad), mugažo kengiden fabrik radab. == Geografijan andmused == Abakan seižub ühtennimižen jogen lanktendan sijas [[Jenisei]]ha (hura ližajogi), Hakasiž-Minusinskan katl'usen keskuses, 250 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Jenisein son' ümbärdab Samohval-mäged lidnas. Matkad [[Moskv]]hasai om 3390 km päivlaskmha orhal. Ezilidnad oma [[Černogorsk]] (lodeheze) i [[Minusinsk]] (päivnouzmha, Jeniseinjogen vastrandal). Lähembaižed järedad lidnad oma [[Meždurečensk]], [[Krasnojarsk]], [[Ačinsk]], [[Novokuzneck]], [[Kizil]]. Klimat om terav kontinentaline kuivahk. Voden keskmäine lämuz om +1,4 C°, kezakun-elokun +16,8..+19,9 C°, tal'vkun-uhokun −15,6..−18,4 C°. Ekstremumad oma −42 C° (tal'vku) i +36 C° (kezaku). Kezaaigan minimum om −2 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +7 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus-elokus (elokun minimum om +1 C°). Paneb sadegid 311 mm vodes, enamba kezakus-elokus (58..68 mm kus), vähemba kül'mkus-keväz'kus (4..10 mm kus). == Tobmuz == Lidn om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Edeline lidnan pämez' oli Nikolai Bulakin (semendku 1995 — reduku 2019), eli vll 1952−2019. == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 165,214 ristitud, vn 2021 — 184,769 ristitud. Kaik 181,709 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 186,797 eläjad vl 2020. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] koumetoštkümne pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/6908 Abakanan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', ph. Mikulai-čudonsädajan päjumalanpert', ühesa jumalanpertid, časoun', valataipühäpert'. Lidnan ezmäine [[katoline jumalankodikund|katoline]] pühäpert' om avaitud vl 2013. [[Islam]]an «Al-Kuddus»-pühäpert' om sauvomas vspäi 2011. Om registriruidud [[buddizm]]an i [[protestantizm]]an (lüteranižuz, baptizm, vižkümnenden päivän) kundoid lidnas. Hakasijan valdkundaline universitet<ref>[http://www.khsu.ru/ Hakasijan valdkundaližen universitetan sait (''khsu.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (vspäi 1994, alusenpanend 1939 kut pedinstitut) om lidnan üläopendusen päaluzkundaks. Kaik üks'toštkümne fakul'tetad i nell' institutad mülüdas sihe, niiden ližaks koume kolledžad: maižandusen, medicine i muzikkolledž. Hakasijan tehnine institut — Sibirin federaližen universitetan ([[Krasnojarsk]]) filial om lidnan toine üläopendusen aluzkund. == Transport == Avtobusad da trolleibusad oma kundaližeks transportaks lidnas. Rahvahidenkeskeine civiline ''Abakan''-lendimport Tihonov-jenaralan nimed<ref>[http://abakan.aero/ Abakan-lendimportan sait (''abakan.aero'').] {{ref-ru}} {{ref-en}}</ref> (''АБН / ABA / UNAA'', 318 tuh. passažiroid vl 2022) sijadase lidnan röunanno pohjoižhe keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Venäman Sibirin järedoihe lidnoihe, [[Moskv]]ha, Azijan lähižihe maihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Wallpaper meria.jpg|Lidnan administracijan sauvuz (heinku 2007) 2025-08-14 мемориальный комплекс жертвам сталинских репрессий (Абакан, фото 1).jpg|Memorialine kompleks Stalinan repressijoiden andoile (vn 2025 elokun olend) Abakan scenery.jpg|Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', vn 2010 nägu Abakan 20.JPG|Südäiazjoiden ministrusen ohjanduz Abakan-lidnadme (2013) Abakan 023.jpg|«Hakasenergo»-kompanijan kontor vl 2008 Хакасский краеведческий музей-2017.jpg|Tazovaldkundan muzejiž-kul'turine keskuz (2017) Галерея Пронских.jpg|Abakanan kuvagalerei F. Pronskih nimed (2020) Музыкальный фонтан в Абакане (172847407).jpeg|«Abakan»-sportkompleks i muzikfontan senno vl 2016 Rossiya Tu-214 in front of terminal at Abakan Airport.jpg|[[Tu-214]]-lendim ''Abakan''-lendimportan terminalanno vl 2016 Ж-Д станция Абакан - panoramio.jpg|''Abakan''-päraudtestancii vn 2014 redukus </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://абакан.рф/ Lidnan ohjastusen oficialine portal (''абакан.рф'').] {{ref-ru}} {{Commons|Abakan}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Abakan| ]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkund|*]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] 449cmsxu6b4vufpzhjsxtmjf8x1y0w2 190375 190374 2026-10-07T16:28:11Z Motoranger 10577 toine olii kuva 190375 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Abakan<br />Абакан <small>(ven.)</small><br />Ағбан <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Abakan (Khakassia).png | Flag = Flag of Abakan (Khakassia).png | Lidnanznam text = Abakanan lidnanznam | Flag text = Abakanan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 185,804 | Voz' = 2024 | Pind = 112.38 | Fail = Абакан Проспект Дружбы Народов.jpg | Pämez' = Aleksei Lömin<br/>(tal'vku 2019—) | Telefonkod = +7-3902-xxx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} [[Fail:Abakan location map.png|thumb|left|250px|Lidnan kart (2021)]] '''Abakan''' ({{lang-kjh|Ағбан}}, {{lang-ru|Абака́н}}) om lidn [[Venäma|Venälaižes Federacijas]], [[Sibir'|Sibirin]] suves. Se om [[Hakasijan Tazovaldkund]]an pälidn da kaikiš suremb lidn. == Istorii == Ende [[gunnad|gunnoiden]] lidnuz oli olmas Samohval-mägenno. Sid' kalaidajad nimitihe ülüt ''Ah Tigei'' «vauged mägenpa» jurtiden äjüden tagut. Nügüd'aigaižen eländpunktan aluz om pandud vl 1675 kuti Abakanan lidnuz ({{lang-ru|Абаканский острог}}). 1780-nziš vozišpäi nimitihe küläd ''Ust'-Abakanskoje:ks''. Vl 1925 saudihe raudted [[Minusinsk]]hasai i avaitihe ''Abakan''-raudtestancijad. Panihe Hakasijan avtonomijan alust vn 1925 tal'vkus, siš aigaspäi eländpunkt kändihe Hakasijan administrativižeks keskuseks. Eländfartalad sünduiba žilon raudtestancijanno i külän keskes. Vl 1931 kaikile niile anttihe lidnan statusad da udesnimitihe nügüdläižikš. Vll 1934−1991 Abakan oli Hakasijan avtonomižen agjan keskuseks, kudamb oli Krasnojarskan randan palaks. Abakanan ižandusen päsarakod oma jüžmak transportine mašinoidensauvomine, sauvondmaterialiden tegimed, sömtegimišt ([[olud]]entegim i lihan edheotandad), mugažo kengiden fabrik radab. == Geografijan andmused == Abakan seižub ühtennimižen jogen lanktendan sijas [[Jenisei]]ha (hura ližajogi), Hakasiž-Minusinskan katl'usen keskuses, 250 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Jenisein son' ümbärdab Samohval-mäged lidnas. Matkad [[Moskv]]hasai om 3390 km päivlaskmha orhal. Ezilidnad oma [[Černogorsk]] (lodeheze) i [[Minusinsk]] (päivnouzmha, Jeniseinjogen vastrandal). Lähembaižed järedad lidnad oma [[Meždurečensk]], [[Krasnojarsk]], [[Ačinsk]], [[Novokuzneck]], [[Kizil]]. Klimat om terav kontinentaline kuivahk. Voden keskmäine lämuz om +1,4 C°, kezakun-elokun +16,8..+19,9 C°, tal'vkun-uhokun −15,6..−18,4 C°. Ekstremumad oma −42 C° (tal'vku) i +36 C° (kezaku). Kezaaigan minimum om −2 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +7 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus-elokus (elokun minimum om +1 C°). Paneb sadegid 311 mm vodes, enamba kezakus-elokus (58..68 mm kus), vähemba kül'mkus-keväz'kus (4..10 mm kus). == Tobmuz == Lidn om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Edeline lidnan pämez' oli Nikolai Bulakin (semendku 1995 — reduku 2019), eli vll 1952−2019. == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 165,214 ristitud, vn 2021 — 184,769 ristitud. Kaik 181,709 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 186,797 eläjad vl 2020. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] koumetoštkümne pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/6908 Abakanan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', ph. Mikulai-čudonsädajan päjumalanpert', ühesa jumalanpertid, časoun', valataipühäpert'. Lidnan ezmäine [[katoline jumalankodikund|katoline]] pühäpert' om avaitud vl 2013. [[Islam]]an «Al-Kuddus»-pühäpert' om sauvomas vspäi 2011. Om registriruidud [[buddizm]]an i [[protestantizm]]an (lüteranižuz, baptizm, vižkümnenden päivän) kundoid lidnas. Hakasijan valdkundaline universitet<ref>[http://www.khsu.ru/ Hakasijan valdkundaližen universitetan sait (''khsu.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (vspäi 1994, alusenpanend 1939 kut pedinstitut) om lidnan üläopendusen päaluzkundaks. Kaik üks'toštkümne fakul'tetad i nell' institutad mülüdas sihe, niiden ližaks koume kolledžad: maižandusen, medicine i muzikkolledž. Hakasijan tehnine institut — Sibirin federaližen universitetan ([[Krasnojarsk]]) filial om lidnan toine üläopendusen aluzkund. == Transport == Avtobusad da trolleibusad oma kundaližeks transportaks lidnas. Rahvahidenkeskeine civiline ''Abakan''-lendimport Tihonov-jenaralan nimed<ref>[http://abakan.aero/ Abakan-lendimportan sait (''abakan.aero'').] {{ref-ru}} {{ref-en}}</ref> (''АБН / ABA / UNAA'', 318 tuh. passažiroid vl 2022) sijadase lidnan röunanno pohjoižhe keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Venäman Sibirin järedoihe lidnoihe, [[Moskv]]ha, Azijan lähižihe maihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Wallpaper meria.jpg|Lidnan administracijan sauvuz (heinku 2007) 2025-08-14 мемориальный комплекс жертвам сталинских репрессий (Абакан, фото 1).jpg|Memorialine kompleks Stalinan repressijoiden andoile (vn 2025 elokun olend) Abakan scenery.jpg|Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', vn 2010 nägu Abakan 20.JPG|Südäiazjoiden ministrusen ohjanduz Abakan-lidnadme (2013) Abakan 023.jpg|«Hakasenergo»-kompanijan kontor vl 2008 Национальный музей Республики Хакасия Абакан.jpg|Tazovaldkundan muzejiž-kul'turine keskuz (heinku 2022) Галерея Пронских.jpg|Abakanan kuvagalerei F. Pronskih nimed (2020) Музыкальный фонтан в Абакане (172847407).jpeg|«Abakan»-sportkompleks i muzikfontan senno vl 2016 Rossiya Tu-214 in front of terminal at Abakan Airport.jpg|[[Tu-214]]-lendim ''Abakan''-lendimportan terminalanno vl 2016 Ж-Д станция Абакан - panoramio.jpg|''Abakan''-päraudtestancii vn 2014 redukus </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://абакан.рф/ Lidnan ohjastusen oficialine portal (''абакан.рф'').] {{ref-ru}} {{Commons|Abakan}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Abakan| ]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkund|*]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] 41cnb1894dn3cxi2bva8bxvvntbm1ia 190377 190375 2026-10-07T16:35:56Z Motoranger 10577 +kart 190377 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Abakan<br />Абакан <small>(ven.)</small><br />Ағбан <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Abakan (Khakassia).png | Flag = Flag of Abakan (Khakassia).png | Lidnanznam text = Abakanan lidnanznam | Flag text = Abakanan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 185,804 | Voz' = 2024 | Pind = 112.38 | Fail = Абакан Проспект Дружбы Народов.jpg | Pämez' = Aleksei Lömin<br/>(tal'vku 2019—) | Telefonkod = +7-3902-xxx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} [[Fail:Abakan location map.png|thumb|left|250px|Lidnan kart (2021)]] '''Abakan''' ({{lang-kjh|Ағбан}}, {{lang-ru|Абака́н}}) om lidn [[Venäma|Venälaižes Federacijas]], [[Sibir'|Sibirin]] suves. Se om [[Hakasijan Tazovaldkund]]an pälidn da kaikiš suremb lidn. == Istorii == Ende [[gunnad|gunnoiden]] lidnuz oli olmas Samohval-mägenno. Sid' kalaidajad nimitihe ülüt ''Ah Tigei'' «vauged mägenpa» jurtiden äjüden tagut. Nügüd'aigaižen eländpunktan aluz om pandud vl 1675 kuti Abakanan lidnuz ({{lang-ru|Абаканский острог}}). 1780-nziš vozišpäi nimitihe küläd ''Ust'-Abakanskoje:ks''. Vl 1925 saudihe raudted [[Minusinsk]]hasai i avaitihe ''Abakan''-raudtestancijad. Panihe Hakasijan avtonomijan alust vn 1925 tal'vkus, siš aigaspäi eländpunkt kändihe Hakasijan administrativižeks keskuseks. Eländfartalad sünduiba žilon raudtestancijanno i külän keskes. Vl 1931 kaikile niile anttihe lidnan statusad da udesnimitihe nügüdläižikš. Vll 1934−1991 Abakan oli Hakasijan avtonomižen agjan keskuseks, kudamb oli Krasnojarskan randan palaks. Abakanan ižandusen päsarakod oma jüžmak transportine mašinoidensauvomine, sauvondmaterialiden tegimed, sömtegimišt ([[olud]]entegim i lihan edheotandad), mugažo kengiden fabrik radab. == Geografijan andmused == [[Fail:Khakassia republic map.png|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz tazovaldkundas vn 2012 kartal]] Abakan sijadase tazovaldkundan päivnouzmaiženno röunanno, seižub ühtennimižen jogen lanktendan sijas [[Jenisei]]ha (hura ližajogi), Hakasiž-Minusinskan katl'usen keskuses, 250 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Jenisein son' ümbärdab Samohval-mäged lidnas. Matkad [[Moskv]]hasai om 3390 km päivlaskmha orhal. Ezilidnad oma [[Černogorsk]] (lodeheze) i [[Minusinsk]] (päivnouzmha, Jeniseinjogen vastrandal). Lähembaižed järedad lidnad oma [[Meždurečensk]], [[Krasnojarsk]], [[Ačinsk]], [[Novokuzneck]], [[Kizil]]. Klimat om terav kontinentaline kuivahk. Voden keskmäine lämuz om +1,4 C°, kezakun-elokun +16,8..+19,9 C°, tal'vkun-uhokun −15,6..−18,4 C°. Ekstremumad oma −42 C° (tal'vku) i +36 C° (kezaku). Kezaaigan minimum om −2 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +7 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus-elokus (elokun minimum om +1 C°). Paneb sadegid 311 mm vodes, enamba kezakus-elokus (58..68 mm kus), vähemba kül'mkus-keväz'kus (4..10 mm kus). == Tobmuz == Lidn om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Edeline lidnan pämez' oli Nikolai Bulakin (semendku 1995 — reduku 2019), eli vll 1952−2019. == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 165,214 ristitud, vn 2021 — 184,769 ristitud. Kaik 181,709 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 186,797 eläjad vl 2020. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] koumetoštkümne pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/6908 Abakanan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', ph. Mikulai-čudonsädajan päjumalanpert', ühesa jumalanpertid, časoun', valataipühäpert'. Lidnan ezmäine [[katoline jumalankodikund|katoline]] pühäpert' om avaitud vl 2013. [[Islam]]an «Al-Kuddus»-pühäpert' om sauvomas vspäi 2011. Om registriruidud [[buddizm]]an i [[protestantizm]]an (lüteranižuz, baptizm, vižkümnenden päivän) kundoid lidnas. Hakasijan valdkundaline universitet<ref>[http://www.khsu.ru/ Hakasijan valdkundaližen universitetan sait (''khsu.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (vspäi 1994, alusenpanend 1939 kut pedinstitut) om lidnan üläopendusen päaluzkundaks. Kaik üks'toštkümne fakul'tetad i nell' institutad mülüdas sihe, niiden ližaks koume kolledžad: maižandusen, medicine i muzikkolledž. Hakasijan tehnine institut — Sibirin federaližen universitetan ([[Krasnojarsk]]) filial om lidnan toine üläopendusen aluzkund. == Transport == Avtobusad da trolleibusad oma kundaližeks transportaks lidnas. Rahvahidenkeskeine civiline ''Abakan''-lendimport Tihonov-jenaralan nimed<ref>[http://abakan.aero/ Abakan-lendimportan sait (''abakan.aero'').] {{ref-ru}} {{ref-en}}</ref> (''АБН / ABA / UNAA'', 318 tuh. passažiroid vl 2022) sijadase lidnan röunanno pohjoižhe keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Venäman Sibirin järedoihe lidnoihe, [[Moskv]]ha, Azijan lähižihe maihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Wallpaper meria.jpg|Lidnan administracijan sauvuz (heinku 2007) 2025-08-14 мемориальный комплекс жертвам сталинских репрессий (Абакан, фото 1).jpg|Memorialine kompleks Stalinan repressijoiden andoile (vn 2025 elokun olend) Abakan scenery.jpg|Spasan Toižetamižen kafedraline päjumalanpert', vn 2010 nägu Abakan 20.JPG|Südäiazjoiden ministrusen ohjanduz Abakan-lidnadme (2013) Abakan 023.jpg|«Hakasenergo»-kompanijan kontor vl 2008 Национальный музей Республики Хакасия Абакан.jpg|Tazovaldkundan muzejiž-kul'turine keskuz (heinku 2022) Галерея Пронских.jpg|Abakanan kuvagalerei F. Pronskih nimed (2020) Музыкальный фонтан в Абакане (172847407).jpeg|«Abakan»-sportkompleks i muzikfontan senno vl 2016 Rossiya Tu-214 in front of terminal at Abakan Airport.jpg|[[Tu-214]]-lendim ''Abakan''-lendimportan terminalanno vl 2016 Ж-Д станция Абакан - panoramio.jpg|''Abakan''-päraudtestancii vn 2014 redukus </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://абакан.рф/ Lidnan ohjastusen oficialine portal (''абакан.рф'').] {{ref-ru}} {{Commons|Abakan}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Abakan| ]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkund|*]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] 3595w02av4rs1lv82w1vmch0o01kyw1 0 1632 190371 175906 2026-10-07T13:33:34Z CommonsDelinker 4665 Removing [[:c:File:Perm_Russia.jpg|Perm_Russia.jpg]], it has been deleted from Commons by [[:c:User:Jameslwoodward|Jameslwoodward]] because: per [[:c:Commons:Deletion requests/File:Perm Russia.jpg|]]. 190371 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Perm'<br />Пермь | Lidnanznam = Coat of Arms of Perm.svg | Flag = Flag of Perm.svg | Lidnanznam text = Permin lidnanznam | Flag text = Permin flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 1,026,908 | Voz' = 2024 | Pind = 800.5 | Fail = | Pämez' = Eduard Sosnin<br/>(eloku 2023—) | Telefonkod = +7-342-xxx-xxxx | Avtokod = 59. 81. 159 | Aigvö = [[UTC]]+5 ([[MSK]]+2) }} [[Fail:Perm (city) location map.png|thumb|left|250px|Permin kart ezilidnoidenke (2022)]] '''Perm'''' ({{lang-ru|Пермь}} [pʲermʲ], sijaline virkand [pʲerʲmʲ], {{lang-koi|Перем}}) om [[Venäma]]n millionerlidn [[Uralmäged|Uralan]] ezimägištonno. Se om [[Permin rand]]an pälidn da kaikiš suremb lidn i lidnümbrik, mugažo [[Permin rajon]]an administrativine keskuz. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1723 kuti ''Jegošihan tegim'' ({{lang-ru|Егошихинский завод}}) samha [[vas'k]]ed sijaližes kivendospäi. ''Jegoših''-külä tegimenno sai lidnan statusad vl 1781 nügüdläiženke nimitusenke da agjan pälidnan statusanke [[Jekaterina II]]-imperatornaižen käskön mödhe. Nimitihe muga, sikš miše üks' hänen arvnimišpäi oli ''Permin ruhtinaznaine''. Vspäi 1940 vhesai 1957 nimitihe lidnad ''Molotov:aks'' nevondkundaližen partijan šingotajan kanzannimen mödhe. Permin ižandusen päsarakod oma elektroenergetine, kivivoin i londuseližen gazan ümbriradmine, mašinansauvomine, himii i kivivoihimii, mecan ümbriradmine, sömtegimišt, poligrafii. == Geografijan andmused == [[Fail:Location of Perm (Perm Kray).svg|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz randas vn 2010 kartal]] Lidn sijadase [[Kamanjogi|Kamanjogen]] randoil, 171 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Mecad ottas lidnan territorijan pol't, pertišt om ümbärtud mecal. Läz 300 penid jogid da ojid jokstas lidnan südäimes. Matkad [[Moskv]]hasai om 1382 km päivlaskmha avtotedme. [[Krasnokamsk]] om üks'jäine kaimdailidn, sijadase ani päivlaskmha. Lähembaižed järedad lidnad oma [[Alatagil]] 219 km päivnouzmha orhal, [[Jekaterinburg]] 361 km suvipäivnouzmha avtotedme i [[Iževsk]] 222 km suvipäivlaskmha orhal. Klimat om [[ven vö|ven]] kontinentaline. Voden keskmäine lämuz om +2,7 C°, kezakun-elokun +15,3..+18,6 C°, tal'vkun-uhokun −11,1..−12,8 C°. Ekstremumad oma −47,1 C° (tal'vku) i +37,2 C° (eloku). Kezaaigan minimum om −3,4 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +6 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus vaiše. Paneb sadegid 657 mm vodes, enamba kezakus-sügüz'kus (69..79 mm kus), vähemba uhokus-keväz'kus (28..30 mm kus). Lumikatken korktuz sase 60 santimetrhasai tal'vel. == Tobmuz == [[Fail:Administrative divisions of Perm (ru).svg|thumb|left|250px|Lidnan rajonad (2006)]] Perm' jagase seičemeks rajonaks ičeze territorialižidenke administracijoidenke: Dzeržinskijan, Industrial'nii, Kirovan, Leninan, Motovilihan, Ordžonikidzen i Sverdlovan; ičeze administracii om enččel Uded Lädid-žilol (nüg. Sverdlovan rajonan palaks). Kaks' pen't eländpunktad (6 rist. vl 2017) mülüdas lidnümbrikho mugažo. Edeližed lidnan pämehed oma Aleksei Dömkin (tal'vku 2020 — kezaku 2023), Dmitrii Samoilov (kül'mku 2016 — tal'vku 2020). == Eläjad == Lidnan ristitišt ületi millionad vl 1979, kadoti millionnikan statusad vll 2004−2011. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 991 162 ristitud, vn 2021 — 1 034 002 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 1 100 000 eläjid vl 1991. Rahvahad (enamba 0,5 % vl 2010, ozutadud rahvahudenke): [[venälaižed]] — 90,7 %, [[totarlaižed]] — 3,8 %, [[baškiralaižed]] — 0,8 %, [[permin komilaižed]] — 0,8 %, [[ukrainalaižed]] — 0,7 %, [[udmurtalaižed]] — 0,5 %, toižed rahvahad — 2,7 %. Heiden ližaks ristitišton 9 % ei antkoi tedoid ičeze rahvahudes. == Transport == Kaik kaks' avtotesildad ühtenzoittas Kam-jogen randoid, Kaman GES:an padosein mugažo. Avtobusad, tramvaid, ezilidnelektrojonused i taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Velotehuded oma lidnan keskuzpalas. Permin metropolitenan projektiruind mäni 1980-nzil vozil, no jäi kesketi. Rahvahidenkeskeine ''Perm' (Sur' Savino)''-lendimport<ref>[http://aviaperm.ru/ Sur' Savino-lendimportan sait (''aviaperm.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (''ПРЬ / PEE'', {{lang-ru|Большое Савино}}, 1,6 mln passažiroid vl 2019) sijadase seičemetoštkümnes kilometras suvipäivlaskmha lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Venäman järedoihe lidnoihe, Mustmeren lebutahoiže, Tadžikistanha, om čarterreisid Keskmeren i Azijan lebutahoiže, aterjreisid Edahaižen Pohjoižen radinsijihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Perm asv2019-05 img12 City admin.jpg|Lidnan Duman i Administracijan sauvuz (2019) Perm asv2019-05 img03 Trinity Cathedral.jpg|Pühän Stroican kafedraline päjumalanpert' (ortodoksine hristanuskond), vn 2019 nägu Perm asv2019-05 img48 Cathedral Mosque.jpg|Permin pämečet' (islam), vn 2019 nägu Perm asv2019-05 img53 Komsomolsky48.jpg|«Permenergo»-kompanijan kontor vl 2019 (ezimal) Perm asv2019-05 img24 Motovilikha Plants.jpg|Motovilihan tegimed vl 2019 Nestle in Perm.jpg|«Kamskaja»-konditerfabrik (2010, [[Nestlé]]-kompanijan pala) Psu build1 15.04.jpg|Permin valdkundaline universitet, päkorpus (korpus nomer 1, 2011) Клиническая больница.jpg|Sverdlovan rajonan klinine läžundkodi (2017) Bolshoe Savino (new terminal).jpg|''Perm' (Sur' Savino)''-lendimportan uz' terminal vl 2018 Perm asv2019-05 img56 Perm-II station.jpg|''Perm' II''-päraudtestancijan sauvuz vl 2019 </gallery> == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.gorodperm.ru/ Lidnan tobmuden aluzkundoiden oficialine portal (''gorodperm.ru'').] {{ref-ru}} {{ref-en}} * [http://duma.perm.ru/ Lidnan Duman oficialine sait (''duma.perm.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Perm}} {{Permin randan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Perm'| ]] [[Kategorii:Permin randan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Permin rand|*]] [[Kategorii:Permin randan lidnümbrikod]] [[Kategorii:Permin rajon|*]] ihmc4m33cfva9aqver6to4om6cawu1l 190372 190371 2026-10-07T15:53:23Z Motoranger 10577 toine kuva kadonuden sijha 190372 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Perm'<br />Пермь | Lidnanznam = Coat of Arms of Perm.svg | Flag = Flag of Perm.svg | Lidnanznam text = Permin lidnanznam | Flag text = Permin flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 1,026,908 | Voz' = 2024 | Pind = 800.5 | Fail = Bulvar Gagarina.jpg | Pämez' = Eduard Sosnin<br/>(eloku 2023—) | Telefonkod = +7-342-xxx-xxxx | Avtokod = 59. 81. 159 | Aigvö = [[UTC]]+5 ([[MSK]]+2) }} [[Fail:Perm (city) location map.png|thumb|left|250px|Permin kart ezilidnoidenke (2022)]] '''Perm'''' ({{lang-ru|Пермь}} [pʲermʲ], sijaline virkand [pʲerʲmʲ], {{lang-koi|Перем}}) om [[Venäma]]n millionerlidn [[Uralmäged|Uralan]] ezimägištonno. Se om [[Permin rand]]an pälidn da kaikiš suremb lidn i lidnümbrik, mugažo [[Permin rajon]]an administrativine keskuz. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1723 kuti ''Jegošihan tegim'' ({{lang-ru|Егошихинский завод}}) samha [[vas'k]]ed sijaližes kivendospäi. ''Jegoših''-külä tegimenno sai lidnan statusad vl 1781 nügüdläiženke nimitusenke da agjan pälidnan statusanke [[Jekaterina II]]-imperatornaižen käskön mödhe. Nimitihe muga, sikš miše üks' hänen arvnimišpäi oli ''Permin ruhtinaznaine''. Vspäi 1940 vhesai 1957 nimitihe lidnad ''Molotov:aks'' nevondkundaližen partijan šingotajan kanzannimen mödhe. Permin ižandusen päsarakod oma elektroenergetine, kivivoin i londuseližen gazan ümbriradmine, mašinansauvomine, himii i kivivoihimii, mecan ümbriradmine, sömtegimišt, poligrafii. == Geografijan andmused == [[Fail:Location of Perm (Perm Kray).svg|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz randas vn 2010 kartal]] Lidn sijadase [[Kamanjogi|Kamanjogen]] randoil, 171 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Mecad ottas lidnan territorijan pol't, pertišt om ümbärtud mecal. Läz 300 penid jogid da ojid jokstas lidnan südäimes. Matkad [[Moskv]]hasai om 1382 km päivlaskmha avtotedme. [[Krasnokamsk]] om üks'jäine kaimdailidn, sijadase ani päivlaskmha. Lähembaižed järedad lidnad oma [[Alatagil]] 219 km päivnouzmha orhal, [[Jekaterinburg]] 361 km suvipäivnouzmha avtotedme i [[Iževsk]] 222 km suvipäivlaskmha orhal. Klimat om [[ven vö|ven]] kontinentaline. Voden keskmäine lämuz om +2,7 C°, kezakun-elokun +15,3..+18,6 C°, tal'vkun-uhokun −11,1..−12,8 C°. Ekstremumad oma −47,1 C° (tal'vku) i +37,2 C° (eloku). Kezaaigan minimum om −3,4 C° (kezaku), tal'vaigan maksimum om +6 C° (uhoku). Ei voi panda halad heinkus vaiše. Paneb sadegid 657 mm vodes, enamba kezakus-sügüz'kus (69..79 mm kus), vähemba uhokus-keväz'kus (28..30 mm kus). Lumikatken korktuz sase 60 santimetrhasai tal'vel. == Tobmuz == [[Fail:Administrative divisions of Perm (ru).svg|thumb|left|250px|Lidnan rajonad (2006)]] Perm' jagase seičemeks rajonaks ičeze territorialižidenke administracijoidenke: Dzeržinskijan, Industrial'nii, Kirovan, Leninan, Motovilihan, Ordžonikidzen i Sverdlovan; ičeze administracii om enččel Uded Lädid-žilol (nüg. Sverdlovan rajonan palaks). Kaks' pen't eländpunktad (6 rist. vl 2017) mülüdas lidnümbrikho mugažo. Edeližed lidnan pämehed oma Aleksei Dömkin (tal'vku 2020 — kezaku 2023), Dmitrii Samoilov (kül'mku 2016 — tal'vku 2020). == Eläjad == Lidnan ristitišt ületi millionad vl 1979, kadoti millionnikan statusad vll 2004−2011. Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 991 162 ristitud, vn 2021 — 1 034 002 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 1 100 000 eläjid vl 1991. Rahvahad (enamba 0,5 % vl 2010, ozutadud rahvahudenke): [[venälaižed]] — 90,7 %, [[totarlaižed]] — 3,8 %, [[baškiralaižed]] — 0,8 %, [[permin komilaižed]] — 0,8 %, [[ukrainalaižed]] — 0,7 %, [[udmurtalaižed]] — 0,5 %, toižed rahvahad — 2,7 %. Heiden ližaks ristitišton 9 % ei antkoi tedoid ičeze rahvahudes. == Transport == Kaik kaks' avtotesildad ühtenzoittas Kam-jogen randoid, Kaman GES:an padosein mugažo. Avtobusad, tramvaid, ezilidnelektrojonused i taksid oma kundaližeks transportaks lidnas. Velotehuded oma lidnan keskuzpalas. Permin metropolitenan projektiruind mäni 1980-nzil vozil, no jäi kesketi. Rahvahidenkeskeine ''Perm' (Sur' Savino)''-lendimport<ref>[http://aviaperm.ru/ Sur' Savino-lendimportan sait (''aviaperm.ru'').] {{ref-ru}}</ref> (''ПРЬ / PEE'', {{lang-ru|Большое Савино}}, 1,6 mln passažiroid vl 2019) sijadase seičemetoštkümnes kilometras suvipäivlaskmha lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Venäman järedoihe lidnoihe, Mustmeren lebutahoiže, Tadžikistanha, om čarterreisid Keskmeren i Azijan lebutahoiže, aterjreisid Edahaižen Pohjoižen radinsijihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Perm asv2019-05 img12 City admin.jpg|Lidnan Duman i Administracijan sauvuz (2019) Perm asv2019-05 img03 Trinity Cathedral.jpg|Pühän Stroican kafedraline päjumalanpert' (ortodoksine hristanuskond), vn 2019 nägu Perm asv2019-05 img48 Cathedral Mosque.jpg|Permin pämečet' (islam), vn 2019 nägu Perm asv2019-05 img53 Komsomolsky48.jpg|«Permenergo»-kompanijan kontor vl 2019 (ezimal) Perm asv2019-05 img24 Motovilikha Plants.jpg|Motovilihan tegimed vl 2019 Nestle in Perm.jpg|«Kamskaja»-konditerfabrik (2010, [[Nestlé]]-kompanijan pala) Psu build1 15.04.jpg|Permin valdkundaline universitet, päkorpus (korpus nomer 1, 2011) Клиническая больница.jpg|Sverdlovan rajonan klinine läžundkodi (2017) Bolshoe Savino (new terminal).jpg|''Perm' (Sur' Savino)''-lendimportan uz' terminal vl 2018 Perm asv2019-05 img56 Perm-II station.jpg|''Perm' II''-päraudtestancijan sauvuz vl 2019 </gallery> == Homaičendad == <references/> == Irdkosketused == * [http://www.gorodperm.ru/ Lidnan tobmuden aluzkundoiden oficialine portal (''gorodperm.ru'').] {{ref-ru}} {{ref-en}} * [http://duma.perm.ru/ Lidnan Duman oficialine sait (''duma.perm.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Perm}} {{Permin randan lidnad}} {{Venälaižen Federacijan subjektoiden pälidnad}} [[Kategorii:Perm'| ]] [[Kategorii:Permin randan lidnad|*]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Permin rand|*]] [[Kategorii:Permin randan lidnümbrikod]] [[Kategorii:Permin rajon|*]] ekizuq7u2m1apglg8argf61hasxx5gr 0 2087 190378 161445 2026-10-07T16:39:49Z Motoranger 10577 formitez, +kart 190378 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Abaz<br />Абаза <small>(ven. i hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Abaza (Khakassia).png | Flag = Flag of Abaza.png | Lidnanznam text = Abazan lidnanznam | Flag text = Abazan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 14,816 | Voz' = 2021 | Pind = 17 | Fail = Город Абаза.jpg | Pämez' = Valentina Filimonova<br/>(sügüz'ku 2017—) | Telefonkod = +7-39047-xx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} [[Fail:Church in Abaza , Khakasia.jpg|thumb|left|250px|Jumalanmaman Blagoveššenjan uz' kivine pühäpert' om sauvomas ([[ortodoksine hristanuskond]]), vn 2019 nägu]] '''Abaz''' ({{lang-kjh|Абаза}}, {{lang-ru|Абаза́}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Hakasijan Tazovaldkund]]an suves. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1856 žiloks otamha kävutamižhe [[raud|raudkivendon]] löudmižsijad. Vl 1868 kätihe žilod ''Abakano-Zavodskai''-küläks. Vll 1867−1926 kaugedraudantegim radoi siš. Vl 1920 panihe küläd volostin keskuseks, i vl 1921 udesnimitihe ''Abaz''-žiloks ({{lang-ru|село Абаза}}, enččen nimitusen [[akronim]]: '''''Аба'''кано-'''За'''водская''). Kätihe Abaz-žilod lidnanvuiččeks vl 1956. Vl 1957 raudan samine zavodihe möst, i vl 1966 lidnanvuitte žilo sai lidnan statusad. Abaz šingotase raudan samižel<ref>[http://rudnikabaza.ru/ Abazan kaivusen sait (''rudnikabaza.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i küllästamižfabrikal, mugažo vajiden tegim, lihakombinat i mecedheotand ratas lidnas. == Geografijan andmused == [[Fail:Khakassia republic map.png|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz tazovaldkundas vn 2012 kartal]] Lidn sijadase Abakan-jogen molembil randoil ([[Jenisei]]n hura ližajogi), mägidenkeskeižes katl'uses, 450 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Abakan]]hasai om 150 km pohjoižpäivnouzmha orhal vai 187 km avtotedme. Lähembaine lidn om [[Sajanogorsk]] 100 km pohjoižpäivnouzmha orhal vai 170 km avtol. Raudtesarak lopiše lidnas, se lähteb «Abakan — [[Novokuzneck]]»-jonospäi, oigetas küllästoittud raudkivendod Novokuzneckan edheotandoihe. == Tobmuz == Abaz om lidnümbrikon üks'jäižeks eländpunktaks. Om ümbärtud [[Taštipan rajon]]al. == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 17,115 ristitud. Kaik 15,592 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 18,700 eläjad vll 2000−2001. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] koume jumalanpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/14039 Abazan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: puine ph. Dmitrii Rostovalaižen (2009), puine Pühän Jumalanmaman Blagoveššenjan (letihe vll 1980−1989) i kivine Pühän Jumalanmaman Blagoveššenjan. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma päivkodid, keskškolad. [[Černogorsk]]an kaivuzsauvondtehnikuman filial<ref>[http://chgst-abaza.ru/ Černogorskan kaivuzsauvondtehnikuman Abazan filialan sait (''chgst-abaza.ru'').] {{ref-ru}}</ref> om lidnan professionaližen opendusen aluzkundaks. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://abaza-adm.ru/ Lidnan tobmuden aluzkundoiden oficialine sait (''abaza-adm.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Abaza}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] 51bkra4b2s1ygz2gyt8qs19ky3ef5cr 0 2088 190376 166664 2026-10-07T16:33:45Z Motoranger 10577 +kart 190376 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Černogorsk<br />Черногорск <small>(ven.)</small><br />Харатас <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Chernogorsk (Khakassia).png | Flag = Flag of Chernogorsk (Khakassia).png | Lidnanznam text = Černogorskan lidnanznam | Flag text = Černogorskan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 75,745 | Voz' = 2021 | Pind = 117.87 | Fail = Магазин Черногорский - panoramio.jpg | Pämez' = Vasilii Belonogov<br/>(uhoku 2010—) | Telefonkod = +7-39031-xx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} '''Černogorsk''' ({{lang-kjh|Харатас}}, {{lang-ru|Черного́рск}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Hakasijan Tazovaldkund]]as. Se om tazovaldkundan kahtenz' surtte lidn, [[Abakan]]-pälidnan pohjoine kaimdailidn. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1907 kuti ''Černogorskije Kopi''-žilo samha [[kivihil'|kivihil't]]. Vl 1936 ühtištadihe žilod lähevenujidenke kaivuzžiloidenke da anttihe lidnan statusad udenke nügüdläiženke nimenke. Vll 1942−1955 kävutihe türmatud mehiden radod kaivuziš, heiden lugumär saihe 12 tuhazesai aigoidme. Černogorskan ižandusen päsarak om [[kivihil'|kivihilen]] samine tähäsai, mugažo kohenduzmehanine tegim radab (SUEK-kompanijan pala vspäi 2023, kaivuzmašinoiden paloiden valamine), om sauvondan kompanijoid, sauvondmaterialiden pästand tegese (raudbetontegesiden tegim<ref>[http://gbk-1khakassia.ru/ Černogorskan raudbetontegesiden tegimen sait (''gbk-1khakassia.ru'').] {{ref-ru}}</ref>, [[savič]]un tegim om sauvomas<ref>[http://kz-mir.ru/ Černogorskan savičuntegimen sait (''kz-mir.ru'').] {{ref-ru}}</ref>), [[bentonit]]an edheotand<ref>[http://b-kh.ru/ «Bentonit Hakasii»-kompanijan sait (''b-kh.ru'').] {{ref-ru}} {{ref-en}}</ref> om avaitud sijaližel torhudel, sömtegimišton edheotandad ([[olud]], konditerižed tegesed), gofrokartonpakuitesen tegim. == Geografijan andmused == [[Fail:Khakassia republic map.png|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz tazovaldkundas vn 2012 kartal]] Lidn seižub tazovaldkundan päivnouzmas, vides kilometras [[Jenisei]]-jogen hural randalpäi, Minusinskan katl'uses, 260 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad lidnan röunaspäi [[Abakan]]an röunhasai om viž kilometrad suvhe. Lidnanvuitte [[Ust'-Abakan]]-žilo sijadase Černogorskan da Jenisein keskes. == Tobmuz == Lidnanvuitte Prigorsk-žilo mülüb Černogorskan lidnümbrikho mugažo (2392 rist. vl 2017). Lidnümbrikon tobmuden pämez' om sen Administracijan pämez'. Lidnan Deputatoiden nevondkundan ezimez' om Tatjana Gricaenko vn 2012 keväz'kuspäi. == Eläjad == Vn 2010 Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 72 147 ristitud. Kaik 74 698 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb ristitišt lidnan oli läz 80 tuhad eläjid vozil 1986−1998 i 75 419 eläjad vl 2020. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] seičeme pühäpertid<ref>[https://sobory.ru/geo/distr/1782 Černogorskan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma saudud lidnas: viž jumalanpertid, [[valatused|valatusiden]] pühäpert' i časoun'. Lapsiden opendusen aluzkundad oma 25 päivkodid, 12 školad, viž ližaopendusen aluzkundad. Černogorskan mehaniž-tehnologine tehnikum<ref>[http://spo-chmtt.ru/ Černogorskan mehaniž-tehnologižen tehnikuman sait (''spo-chmtt.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i kaivuzsauvondan tehnikum<ref>[http://pu8-chernogorsk.ru/ Černogorskan kaivuzsauvondan tehnikuman sait (''pu8-chernogorsk.ru'').] {{ref-ru}}</ref> oma lidnan professionaližen opendusen aluzkundoikš. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Черногорск. Памятник Вере Баландиной.jpg|Muštnik ezmäižen kaivuden Vera Balandina-alusenpanijale (2013) Черногорск - Памятник погибшим шахтерам.jpg|Muštnik pölištunuzile kaivajile i Pühän Jumalanmaman sündundan jumalanpert' (om saudud vll 1989−1992) tagamal, vn 2013 nägu Черногорск. Памятник лётчикам.jpg|Muštnik [[Svobodnii (Amuran agj)|Birm-garnizonan]] sodaaviaškolan lendajile vl 2013 Школа 4 - panoramio.jpg|Škol nomer nell' (2006) Черногорское кольцо - panoramio.jpg|Znam lidnan röunal vl 2002 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://chernogorsk.com/ Lidnümbrikon tobmuden sait (''chernogorsk.com'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Chernogorsk}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} [[Kategorii:Černogorsk| ]] [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] o4zlri2pu7340vzprjtw4u8fnscp6jh 0 2089 190379 161468 2026-10-07T17:04:02Z Motoranger 10577 formitez, +kart 190379 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Sajanogorsk<br />Саяногорск <small>(ven.)</small><br />Наа Сойан Тура <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Sayanogorsk COA (2008).gif | Flag = Flag of Sayanogorsk (Khakassia).png | Lidnanznam text = Sajanogorskan lidnanznam | Flag text = Sajanogorskan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 44,872 | Voz' = 2021 | Pind = 19 | Fail = SAYANOGORSK VUE GEN VILLE.jpg | Pämez' = Jevgenii Molodnäkov<br/>(sügüz'ku 2022—) | Telefonkod = +7-39042-xx-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} '''Sajanogorsk''' ({{lang-kjh|Наа Сойан Тура}}, {{lang-ru|Саяного́рск}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Hakasijan Tazovaldkund]]an päivnouzmas sen röunanno. Se om Hakasijan koumanz' surtte lidn. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1830 kuti ''Označennoje''-külä kaičemha Venäman röunad. Vozil 1965−1975 šingotihe sidä lidnanvuččeks žiloks sauvomha järedad gidroelektrostancijad, miše sada alüminijad. Vl 1975 žilo sai lidnan statusad nügüdläiženke nimenke. Sajanogorsk ižandusen päsarakod oma [[alüminii|alüminijan]] da sen ühthesuladusiden pästand (kaks' alüminijantegint<ref>[http://rusal.ru/about/geography/sayanogorskiy-alyuminievyy-zavod/ Sajanogorskan alüminijantegim ''rusal.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref><ref>[http://rusal.ru/about/geography/khakasskiy-alyuminievyy-zavod/ Hakasijan alüminijantegim ''rusal.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref>), gidroenergetik ([[Sajanan-Šušenskojen GES]] vspäi 1978), mugažo alüminijasižen pakuitesen tegim i maidtegim ratas lidnas. == Geografijan andmused == [[Fail:Khakassia republic map.png|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz tazovaldkundas vn 2012 kartal]] Lidn sijadase [[Jenisei]]-jogen hural randal, [[Päivlaskmaine Sajan|Päivlaskmaižen Sajanan]] pautkidenno 300 m ü.m.t. korktusel, [[step'|stepin]] zonas. Matkad [[Abakan]]hasai om kahesakümne kilometrad pohjoižhe. Om ümbärtud [[Bejan rajon]]al. == Tobmuz == Sajanogorsk jagase kümneks lidnanlaptaks. Lähižed lidnanvuiččed Čerömuški-žilo (7382 rist. vl 2021) i Main-žilo ({{lang-ru|Майна}}, 4325 rist. vl 2021) mülüdas lidnümbrikho Sajanogorskan ližaks. Edeližed lidnümbrikon pämehed (sen Administracijan pämehed) oma Mihail Valov (sügüz'ku 2018 — kezaku 2022) i Leonid Bikov (viluku 2004 — sügüz'ku 2018). == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 49,887 ristitud, lidnümbrikon — 63,322 ristitud. Vodele 2017 lidnan ristitišt poleni 47,983 eläjhasai, lidnümbrikon — 61,013 ristithusai. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 56 tuhad eläjid vl 1996. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] koume pühäpertid<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/14050 Sajanogorskan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> oma letud lidnas: Eläban Eziauguižen Stroican jumalanpert' (letihe vll 1992−1999), Jumalanmaman Tulendan Pühäpertihe jumalanpert' (1997−2003, ei ole rados) i Jumalanmaman Nägundan Sergii Radonežalaižele časoun' (2011). Niiden ližaks koume jumalanpertid om lidnümbrikon žiloiš. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma päivkodid, keskškolad. Sajanogorskan politehnine tehnikum<ref>[http://spt19.ru/ Sajanogorskan politehnižen tehnikuman sait (''spt19.ru'').] {{ref-ru}}</ref> i privatine «STEMI»-tehnikum<ref>[http://стэми.рф/ Sajanan «STEMI»-tehnikuman sait (''стэми.рф'').] {{ref-ru}}</ref> oma lidnan professionaližen opendusen aluzkundoikš. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Shhpp21.jpg|Sajanan-Šušenskojen GES vl 2021 Саяногорский алюминиевый завод.jpg|Sajanogorskan alüminijantegim («[[RUSAL]]»-kompanii) vl 2011 Главный вход в административное здание СТЭМИ.jpg|Sajanan STEMI-tehnikuman pätulend (2021) Станция Саяногорск.jpg|Dizel'jonuz ''Sajanogorsk''-raudtestancijal vl 2011 ДПСаА3-0001 М62-1857 Предзаводская 2.jpg|Dizel'jonuz ''Predzavodskai''-raudtestancijal läz lidnad vl 2011 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://sayan-adm.ru/ Sajanogorsk-lidnan tobmuden aluzkundoiden oficialine sait (''sayan-adm.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Sayanogorsk}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] iwg9igu960u0c71gtf4io2yrqg925b5 0 2090 190380 171919 2026-10-07T17:06:53Z Motoranger 10577 formitez, +kart 190380 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Sorsk<br />Сорск <small>(ven.)</small><br />Сорығ <small>(hak.)</small> | Lidnanznam = Coat of Arms of Sorsk (Khakassia).png | Flag = Flag of Sorsk (Khakassia).png | Lidnanznam text = Sorskan lidnanznam | Flag text = Sorskan flag | Valdkund = Venäma | Eläjiden lugu = 10,124 | Voz' = 2021 | Pind = 70 | Fail = | Pämez' = Marina Gurai<br/>(sügüz'ku 2024—) | Telefonkod = +7-39033-2x-xxx,<br/>+7-39032-3x-xxx | Avtokod = 19 | Aigvö = [[UTC]]+7 ([[MSK]]+4) }} '''Sorsk''' ({{lang-ru|Сорск}}, {{lang-kjh|Сорығ}}) om [[Venäma]]n lidn da lidnümbrik [[Hakasijan Tazovaldkund]]an keskuzpalan pohjoižes. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud 1940-nzil vozil kuti ''Sor''-žilo ({{lang-ru|Сора}}) samha [[molibden]]ad. Nimitihe jogen mödhe, [[šorijalaižed|šorijalaižiden]] nimituz libub siš-žo sanantüvespäi. Vn 1954 31. päiväspäi tal'vkud sen nimi oli ''Dzeržinskii''-radnikžilo. Vn 1966 15. päiväl sügüz'kud žilo sai lidnan statusad udenke nügüdläiženke nimenke. Sorskan znamasižed edheotandad oma molibdenan i [[vas'k]]en küllästamižfabrik sijaližel torhudel, ferromolibdenantegim da avtošinoiden ümbriradmižtegim [[hahktin]]an pästandanke. == Geografijan andmused == [[Fail:Khakassia republic map.png|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz tazovaldkundas vn 2012 kartal]] Lidn sijadase Sor-jogen randal ({{lang-ru|Сора}}, [[Jenisei]]n hurapol'ne bassein), [[Kuzneckan Alatau]]n ezimägištol, 750 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Abakan]]hasai i [[Černogorsk]]hasai om kahesakümne nell' kilometrad suvipäivnouzmha orhal vai 110 km avtotedme. ''Erbinskai''-raudtestancii ({{lang-ru|Ербинская}}, vspäi 1914) sijadase kudes kilometras suvipäivnouzmha lidnan keskusespäi «[[Ačinsk]] — [[Abakan]]»-raudtejonol. == Tobmuz == Erbinskai-žilo raudtestancijanno (800 rist. vl 2010), Koltarov-aal i Sorskii podhoz-žilo (molembad seištas kaikenaigaižeta ristitištota) mülüdas lidnümbrikho Sorskan ližaks. Lidnümbrikon pind — 1323,2 km². Lidnümbrikon tobmuden pämez' om sen Administracijan pämez'. Edeline Administracijan pämez' om Vladimir Naidönov (sügüz'ku 2014 — sügüz'ku 2024). Lidnümbrikon Deputatoiden nevondkundan ezimez' om Galina Veselova vn 2022 redukuspäi. Edeline nevondkundan ezimez' om Marina Savel'jeva (reduku 2017 — reduku 2022). == Eläjad == Vn 2010 kaiken Venäman rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 12,143 ristitud, vn 2021 — 10,124 ristitud (alištadud eländpunktoidenke — 11,023 ristitud). Kaik 11,514 eläjad oli lidnas vl 2017. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 15,600 eläjad vl 1996. Rahvahad: [[venälaižed]] — 89,15 %, [[hakaslaižed]] — 5,95 %, [[ukrainalaižed]] — 1,10 %, toižed rahvahad — 3,80 %. [[Ortodoksine hristanuskond|Ortodoksižen hristanuskondan]] uz' Jumalanmaman Kazanin jumalaižen jumalanpert'<ref>[http://sobory.ru/geo/locat/14065 Sorskan pühäpertid ''sobory.ru''-saital.] {{ref-ru}}</ref> om sauvomas vspäi 2008. == Openduz == Lapsiden opendusen aluzkundad oma nell' päivkodid, kaks' aluzškolad (nomer 2 Sorskas i nomer 4 Erbinskai-stancijal), kaks' keskškolad (nomer 1 i 3), muzikškol, noriden tehnikanradajiden stancii, sportškol, hihtandsportan baz. Professionaližen opendusen aluzkundad ratas lähembaižiš lidnoiš. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://sorsk-adm.ru/ Lidnan tobmuden sait (''sorsk-adm.ru'').] {{ref-ru}} {{Commons|Category:Sorsk}} {{Hakasijan Tazovaldkundan lidnad}} [[Kategorii:Venäman lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnad]] [[Kategorii:Hakasijan Tazovaldkundan lidnümbrikod]] bdghta8emre3xf0f7yr9co8bulpct9d 0 3733 190381 128409 2026-10-07T19:13:49Z Amherst99 129 190381 wikitext text/x-wiki [[Fail:Flag of Russia.svg|border|right|250px|]] '''Venäman flag''' ({{lang-ru|флаг России}}), mugažo '''Venäman trikolor''' (''Российский триколор''), om [[Venälaine Federacii|Venälaižen Federacijan]] üks' oficialižiš simvoloišpäi. Flagan proporcii om ''2:3''. Nügüdläine flag om vahvištadud voden [[1993]] tal'vkul, hot' analogižiš nägusiš se om olmas 17. voz'sadalpäi. Venäman flagan edeline pojav versii oli olmas vll 1991−1993, sen mujuiden ližamujud oliba toižed vähän i proporcii oli ''1:2''. [[Venäman valdkundflagan päiv]] oigendase [[22. eloku|elokun 22. päiväl]]. Venäman flagan mujud oma vauged ülähän, sinine keskuses dai rusked alahan. Nenil mujuil ei olgoi konkretižid znamoičendoid, faktižikš ned oliba [[Alamaiden flag]]an mujuiden «kal'k». Ezmäi 17. voz'sadal kävutihe trikolorad Venäman torguindflagaks vaiše. == Kacu mugažo == * [[Venäman valdkundznam]] == Homaičendad == <references /> {{Commons|Category:National flag of Russia}} {{stub}} [[Kategorii:Flagad]] [[Kategorii:Venäma|flag]] c1bdwkayzjlyq660nmynf5njkwk9aha 0 10069 190373 178817 2026-10-07T16:08:57Z Motoranger 10577 toine olii kuva 190373 wikitext text/x-wiki {{10000}}{{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Lim<br />Lima | Lidnanznam = Coat of arms of Lima.svg | Flag = Flag of Lima.svg | Lidnanznam text = Liman lidnanznam | Flag text = Liman flag | Valdkund = Peru | Eläjiden lugu = 8,852,000 | Voz' = 2015 | Pind = 2,672.3 | Fail = Lima collage01.jpg | Pämez' = Rafael' Lopes Aliaga<br/>(viluku 2013—,<br/>''Rafael López Aliaga'') | Telefonkod = +51-(0)1 | Aigvö = [[UTC]]−5 }} [[Fail:Lima.Peru.Map.png|thumb|left|200px|Liman kart (2013)]] '''Lim''' ([[ispanijan kel'|isp]]., [[kečuan kel'|keč]]. i {{lang-ay|Lima}} [ˈlima]) om [[Peru]]n pälidn da kaikiš suremb lidn. Se om Lim-provincijan administrativine keskuz, nece provincii ei mülü nimiččehe regionha. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vn 1535 vilukun 18. päiväl kuti ''Sjudad-de-los-Reies'' («Kunigahiden lidn» kätes ispanijan kelespäi). Sid' sijaližed eläjad nimitaškanzihe lidnad Rimak-jogen ({{lang-es|Rímac}}) da sen ümbriolijan tahondan mödhe. Lidnan industrijan päsarakod oma kivivoin ümbriradmine, himine, tekstiline, sömtegimišt, turizm. Perun [[kogosüdäiprodukt|KSP:n]] kaht koumandest tehtas Limas ezilidnoidenke. == Geografijan andmused == Lidn sijadase valdkundan keskuzpalan suves, [[Tün' valdmeri|Tünen valdmeren]] suvipäivnouzmaižel randal, [[Andad|Andiden]] ezimägištol, 0..500 m ü.m.t. korktusil. Liman keskuzpala sijadase vižtoštkümnes kilometras valdmerespäi. Lujad manrehkaidused oleldas (oliba vozil 1687, 1746, 1940). Klimat om [[tropine vö|tropine]] neps, pil'vekaz, kezakus-redukus eriližešti. Päivesen keskmäine lämuz om +16..+22 C° vodes läbi. Minimaline enzne lämuz om +8,0 C° (semendku), maksimaline +33,4 C° (keväz'ku). Il'man lämuz voib ületada +27 C° miččel taht kul. Paneb sadegid seičeme millimetrad vodes, vähäižin kuidme (0,1..1,5 mm), necen tagut voib nimitada klimatad pehmdaks-ki letetazangišton. Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 81..85 % röunoiš vodes läbi. Nepsuz om luja, sikš miše vilu valdmerine [[Perun joksmuz|Gumbol'dtan joksmuz]] tuleb [[Antarktid|Antarktikan]] randoidennopäi räkile tahondoile, i se kucub paksuid sumegid da pil'vištod. == Tobmuz== [[Fail:Mapa Lima Metropolitana Distritos.JPG|thumb|left|200px|Liman rajonad (oli 49 vl 2007)]] Lim jagase seičemeks administrativižeks ümbrikoks. Ümbrikod alajagasoiš 43 rajonaks. Lidnan tobmuden pämez' om sen alkal'd ({{lang-es|Alcalde Metropolitano de Lima}}), valičese nelläks vodeks. Edeližed lidnan pämehed oma Migel' Romero Sotelo (''Miguel Romero Sotelo'', vn 2022 semendku-tal'vku, velgusentäutai), Horhe Munjos Uells (''Jorge Muñoz Wells'', viluku 2019 — eloku 2022), Luis Kastanjeda Lossio (''Luis Castañeda'', viluku 2015 — tal'vku 2018). == Eläjad == Vl 2015 lidnan eläjiden lugu om 8,852,000 ristitud. Perun kaikutte koumanz' ristit eläb Liman lidnaglomeracijas (9,7 mln vl 2015). Ristitišton enambuz oma vaugedverižed (kaks' videndest), ''mestizo'' (vaugedverižiden da indejalaižiden jäl'gelaižed, kaks' videndest) da azijalaižed (kümnendez'). Om enamba [[katoline jumalankodikund|katoližen jumalankodikundan]] uskojid. == Transport == Avtobusad da kiruhavtobusad (''El Metropolitano'') oma kundaližeks transportaks. Vodespäi 2001 metropoliten radab lidnas (vspäi 2012 üks'jäine jono radab 26 stancijanke, 34 km raudted). [[Kal'jao]]-port lugese erižeks eländpunktaks, hot' se om ümbärtud Lim-lidnal koumes polespäi. Se om Suviamerikan järedaks kalatezportaks. Raudte 535 km pitte oigendase randaspäi kaivuzidennoks, mugažo kävutadas sidä ozutamha turistoile. Rahvahidenkeskeine civiline lendimport Horhe Čavesan nimed<ref>[http://www.lima-airport.com/ Liman rahvahidenkeskeižen lendimportan sait (''lima-airport.com'').] {{ref-es}} {{ref-en}}</ref> (''LIM / SPJC'', 23,7 mln passažiroid i 370 tuh. jügutonnoid vl 2018) sijadase üks'toštkümnes kilometras lodeheze lidnan istorižes keskusespäi [[Kal'jao]]-ezilidnas. Sišpäi tehtas reisid Suviamerikan äjihe maihe da [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad|AÜV:oiden]] surihe lidnoihe, [[Madrid]]ha i [[London]]ha, mugažo Perudme. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Lima City Hall.jpg|Lidnan tobmuden sauvuz (2019) Lima 1.jpg|Liman kafedraline bazilikjumalanpert', vn 2019 nägu (riman katoline, om saudud vll 1535−1649) Centro financiero en el Perú 3 (cropped).jpg|Finansine keskuz San Isidro-rajonas vn 2025 kül'mkus Lima gare.jpg|''Desamparados''-päraudtestancii vl 2018 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://www.munlima.gob.pe/ Lim-lidnan oficialine sait (''munlima.gob.pe'').] {{ref-es}} {{Commons|Lima}} {{Suviamerikan pälidnad}} [[Kategorii:Lim| ]] [[Kategorii:Perun lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Peru|*]] [[Kategorii:Pälidnad]] 9lcmv1q6vtt2vo1ysn54sw7g2ftj14y 0 10162 190384 170240 2026-10-08T06:36:42Z Motoranger 10577 formitez, +kart 190384 wikitext text/x-wiki {{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Belo Orizonti<br />Belo Horizonte | Lidnanznam = Brasão de Belo Horizonte (Minas Gerais).svg | Flag = Bandeira de Belo Horizonte.svg | Lidnanznam text = Belo Orizontin lidnanznam | Flag text = Belo Orizontin flag | Valdkund = Brazilii | Eläjiden lugu = 2,315,560 | Voz' = 2022 | Pind = 331.4 | Fail = Belo Horizonte Collage.png | Pämez' = Fuad Noman<br/>(keväz'ku 2022—) | Telefonkod = +55-31 | Aigvö = [[UTC]]−3 }} [[Fail:Belo Horizonte (OSM-2014).png|thumb|left|200px|Lidnan da sen ümbrišton kart (2014)]] '''Belu Orizonti''' ({{lang-pt|Belo Horizonte}} [ˈbɛlu oɾiˈzõtʃi], sijaline [ˌbɛloɾiˈzõtʃi] «čoma taivhanröun») om lidn [[Brazilii|Brazilijan]] suvipäivnouzmas. Se om valdkundan kudenz' lidn eläjiden lugun mödhe, [[Minas Žerais]]-štatan administrativine keskuz. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1701. Se sai lidnan statusad vl 1897. Om saudud genplanan mödhe augotišespäi. Belu Orizonti šingotase raudan [[metallurgii|metallurgijal]], himižel tegimištol ([[biodizel'|biodizelin]] pästand), sömtegimištol, sauvondmaterialiden tehmižel, mašinansauvomižel, zell'fabrikoil, meblin edheotandoil i juvelirižil töil. «[[Google]]»-kompanijan braziline päfater om saudud lidnha. == Geografijan andmused == [[Fail:MinasGerais Municip BeloHorizonte.svg|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz štatas i valdkundas vn 2020 kartal]] Lidn sijadase štatan keskuzpalan suves, 852 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Brazilia]]-pälidnhasai om 590 km lodeheze avtotedme, Atlantižen valdmeren randhasai om läz 500 km suvipäivnouzmha i suvhe. Klimat om [[tropikad|tropižen]] savannan kaks'sezonine, päivoikaz kuivan sezonan aigan. Voden keskmäine päiväline lämuz om +22,1 C°, kuidme +19,4..+24 C°. Ekstremumad oma +3,1 C° (kezaku) i +38,4 C° (reduku). Paneb sadegid 1578 mm vodes, enamba tal'vkus-vilukus (331..339 mm kus), vähemba kezakus-elokus (27 mm pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 54..60 % heinkus-redukus, 66..71 % kül'mkus-sulakus. == Tobmuz == [[Fail:Belo Horizonte - Divisão administrativa (2018).jpg|thumb|left|250px|Lidnan ühesa regionad i niiden ümbrikod (2018)]] Belu Orizonti jagase ühesaks administrativižeks regionaks. Ned alajagasoiš läz 160 ümbrikoks ({{lang-pt|barrio}}) vspäi 2002. Lidnan tobmuden pämez' om prefekt ({{lang-pt|Prefeito de Belo Horizonte}}). Edeline lidnan pämez' om Alešandre Kalil (''Alexandre Kalil'', viluku 2017 — keväz'ku 2022). == Eläjad == Vn 2010 Brazilijan rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 2,375,444 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 2,501,576 eläjad vl 2018. Kaik kuz' millionad eläjid om lidnaglomeracijas (2022, metropolitenine region 9 459,1 km² pindanke, oli 5,3 mln vl 2018, koumanz' surtte valdkundas). Augotižlibundan mödhe (2022): [[evropalaižed]] — 43,6 %, segoitadud augotižlibundanke (pardu) — 42,6 %, [[afrikalaižed]] — 13,5 %, [[azijalaižed]] — 0,2 %, [[indejalaižed]] — 0,1 %. Lidn om štatan üläopendusen keskuseks. Znamasine aluzkund om Minas Žeraisan federaline universitet<ref>[http://ufmg.br/ Minas Žeraisan federaližen universitetan sait (''ufmg.br'').] {{ref-pt}} {{ref-en}} {{ref-es}}</ref> ({{lang-pt|Universidade Federal de Minas Gerais}}, 45 tuh. üläopenikoid vl 2010), sen aluz om pandud vl 1927 nellän üläškolan ühtištusel, federaline status om anttud vl 1949. == Transport == Avtobusad oma kundaližeks transportaks lidnas ''BHTRANS''-kompanijan ohjandusen al. Metropoliten radab vspäi 1986 (üks'jäine jono 19 stancijanke, 28,1 km raudted). Rahvahidenkeskeine civiline ''Belu Orizonti''-lendimport<ref>[http://www.bh-airport.com.br/ Rahvahidenkeskeižen Belu Orizonti-lendimportan informacine sait (''bh-airport.com.br'')] {{ref-pt}} {{ref-es}} {{ref-en}}</ref><ref>[http://belo-horizonte-airport.com/ Rahvahidenkeskeižen Belu Orizonti-lendimportan oficialižetoi sait (''belo-horizonte-airport.com'').] {{ref-en}}</ref> (vai ''Konfins — Tankredu Nevis'', ''CNF / SBCF'', 10,5 mln passažiroid vl 2023) sijadase koumekümnes kilometras pohjoižhe lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Latinižen Amerikan erasihe-se pälidnoihe i Lissabonha, Brazilijan äjihe lidnoihe. == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://prefeitura.pbh.gov.br/ Lidnan municipalitetan oficialine sait (''prefeitura.pbh.gov.br'').] {{ref-pt}} {{ref-en}} {{ref-es}} {{Commons|Belo Horizonte}} [[Kategorii:Belu Orizonti| ]] [[Kategorii:Brazilijan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Minas Žerais|*]] q4bw79hne7eectvvhbzoywgweprif1l 190395 190384 2026-10-08T11:51:27Z Motoranger 10577 +galerei 190395 wikitext text/x-wiki {{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Belo Orizonti<br />Belo Horizonte | Lidnanznam = Brasão de Belo Horizonte (Minas Gerais).svg | Flag = Bandeira de Belo Horizonte.svg | Lidnanznam text = Belo Orizontin lidnanznam | Flag text = Belo Orizontin flag | Valdkund = Brazilii | Eläjiden lugu = 2,315,560 | Voz' = 2022 | Pind = 331.4 | Fail = Belo Horizonte Collage.png | Pämez' = Fuad Noman<br/>(keväz'ku 2022—) | Telefonkod = +55-31 | Aigvö = [[UTC]]−3 }} [[Fail:Belo Horizonte (OSM-2014).png|thumb|left|200px|Lidnan da sen ümbrišton kart (2014)]] '''Belu Orizonti''' ({{lang-pt|Belo Horizonte}} [ˈbɛlu oɾiˈzõtʃi], sijaline [ˌbɛloɾiˈzõtʃi] «čoma taivhanröun») om lidn [[Brazilii|Brazilijan]] suvipäivnouzmas. Se om valdkundan kudenz' lidn eläjiden lugun mödhe, [[Minas Žerais]]-štatan administrativine keskuz. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud vl 1701. Se sai lidnan statusad vl 1897. Om saudud genplanan mödhe augotišespäi. Belu Orizonti šingotase raudan [[metallurgii|metallurgijal]], himižel tegimištol ([[biodizel'|biodizelin]] pästand), sömtegimištol, sauvondmaterialiden tehmižel, mašinansauvomižel, zell'fabrikoil, meblin edheotandoil i juvelirižil töil. «[[Google]]»-kompanijan braziline päfater om saudud lidnha. == Geografijan andmused == [[Fail:MinasGerais Municip BeloHorizonte.svg|thumb|left|250px|Lidnan sijaduz štatas i valdkundas vn 2020 kartal]] Lidn sijadase štatan keskuzpalan suves, 852 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Brazilia]]-pälidnhasai om 590 km lodeheze avtotedme, Atlantižen valdmeren randhasai om läz 500 km suvipäivnouzmha i suvhe. Klimat om [[tropikad|tropižen]] savannan kaks'sezonine, päivoikaz kuivan sezonan aigan. Voden keskmäine päiväline lämuz om +22,1 C°, kuidme +19,4..+24 C°. Ekstremumad oma +3,1 C° (kezaku) i +38,4 C° (reduku). Paneb sadegid 1578 mm vodes, enamba tal'vkus-vilukus (331..339 mm kus), vähemba kezakus-elokus (27 mm pordos). Kun keskmäine relätivine nepsuz vajehtase 54..60 % heinkus-redukus, 66..71 % kül'mkus-sulakus. == Tobmuz == [[Fail:Belo Horizonte - Divisão administrativa (2018).jpg|thumb|left|250px|Lidnan ühesa regionad i niiden ümbrikod (2018)]] Belu Orizonti jagase ühesaks administrativižeks regionaks. Ned alajagasoiš läz 160 ümbrikoks ({{lang-pt|barrio}}) vspäi 2002. Lidnan tobmuden pämez' om prefekt ({{lang-pt|Prefeito de Belo Horizonte}}). Edeline lidnan pämez' om Alešandre Kalil (''Alexandre Kalil'', viluku 2017 — keväz'ku 2022). == Eläjad == Vn 2010 Brazilijan rahvahanlugemižen mödhe lidnan eläjiden lugu oli 2,375,444 ristitud. Kaikiš suremb lidnan ristitišt oli 2,501,576 eläjad vl 2018. Kaik kuz' millionad eläjid om lidnaglomeracijas (2022, metropolitenine region 9 459,1 km² pindanke, oli 5,3 mln vl 2018, koumanz' surtte valdkundas). Augotižlibundan mödhe (2022): [[evropalaižed]] — 43,6 %, segoitadud augotižlibundanke (pardu) — 42,6 %, [[afrikalaižed]] — 13,5 %, [[azijalaižed]] — 0,2 %, [[indejalaižed]] — 0,1 %. Lidn om štatan üläopendusen keskuseks. Znamasine aluzkund om Minas Žeraisan federaline universitet<ref>[http://ufmg.br/ Minas Žeraisan federaližen universitetan sait (''ufmg.br'').] {{ref-pt}} {{ref-en}} {{ref-es}}</ref> ({{lang-pt|Universidade Federal de Minas Gerais}}, 45 tuh. üläopenikoid vl 2010), sen aluz om pandud vl 1927 nellän üläškolan ühtištusel, federaline status om anttud vl 1949. == Transport == Avtobusad oma kundaližeks transportaks lidnas ''BHTRANS''-kompanijan ohjandusen al. Metropoliten radab vspäi 1986 (üks'jäine jono 19 stancijanke, 28,1 km raudted). Rahvahidenkeskeine civiline ''Belu Orizonti''-lendimport<ref>[http://www.bh-airport.com.br/ Rahvahidenkeskeižen Belu Orizonti-lendimportan informacine sait (''bh-airport.com.br'')] {{ref-pt}} {{ref-es}} {{ref-en}}</ref><ref>[http://belo-horizonte-airport.com/ Rahvahidenkeskeižen Belu Orizonti-lendimportan oficialižetoi sait (''belo-horizonte-airport.com'').] {{ref-en}}</ref> (vai ''Konfins — Tankredu Neves'', ''CNF / SBCF'', 10,5 mln passažiroid vl 2023) sijadase koumekümnes kilometras pohjoižhe lidnan keskuzpalaspäi. Tehtas reisid Latinižen Amerikan erasihe-se pälidnoihe i Lissabonha, Brazilijan äjihe lidnoihe. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Prefeitura de Belo Horizonte .JPG|Lidnan prefekturan tobmuden sauvuz (kül'mku 2014) Catedral Nossa Senhora da Boa Viagem - panoramio.jpg|Jumalanmaman Hüvän Matkan jumalanpert' (katoline, vhesai 2021 kafedraline päjumalanpert', om saudud vll 1911−1931), nägu vn 2010 keväz'kus Edifício Aureliano Chaves (3).jpg|Üläkorged ''Aureliano Chavez''-pert', reduku 2020 Ipê na Praça da Liberdade 2 By Sergio Cirino 2006.JPG|''Niemeyer''-eländpert' Joudjuden torgul, heinku 2006 VISTA AEREA CAMPUS PAMPULHA UFMG - FOTO FOCA LISBOA.jpg|Minas Žeraisan federaline universitet (keväz'ku 2010) AvenidaAfonsoPena e PalacioDasArtes.jpg|Čomamahtoiden pert'kulu (tal'vku 2008) Aeroporto Internacional de Belo Horizonte-Confins MG visto da pista.JPG|Rahvahidenkeskeižen ''Belu Orizonti''-lendimportan terminalad, sügüz'ku 2026 Foto do museu de artes e ofícios BH.jpg|Čomamahtoiden da käzitöiden muzei i Belu Orizontin keskuzline päraudtestancii Rui Barbozan torgul, reduku 2020 </gallery> == Homaičendad == <references /> == Irdkosketused == * [http://prefeitura.pbh.gov.br/ Lidnan municipalitetan oficialine sait (''prefeitura.pbh.gov.br'').] {{ref-pt}} {{ref-en}} {{ref-es}} {{Commons|Belo Horizonte}} [[Kategorii:Belu Orizonti| ]] [[Kategorii:Brazilijan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Minas Žerais|*]] awmku3k6ujopurzqx7wdmenj134k1zh 0 12386 190382 190363 2026-10-07T21:11:51Z Motoranger 10577 +galerei 190382 wikitext text/x-wiki {{Eländpunkt | Nimi = Temuko<br />Temuco | Lidnanznam = Escudo de Temuco.svg | Flag = | Lidnanznam text = Temukon lidnanznam | Flag text = | Valdkund = Čili | Eläjiden lugu = 262,530 | Voz' = 2012 | Pind = 464 | Fail = Vista Temuco.jpg | Pämez' = Migel' Anhel' Bekker Al'vear<br/>(tal'vku 2008—) | Telefonkod = +56-45 | Aigvö = tal'vel [[UTC]]−4,<br />kezal [[UTC]]−3 }} '''Temuko''' ({{lang-es|Temuco}} [teˈmuko]) om [[Čili]]n lidn da kund (kommun) valdkundan keskuzpalan suves. Se om [[Araukanii]]-agjan administrativižeks keskuseks da palaks. == Istorii == Eländpunktan aluz om pandud kuti fort Araukanijan anastandan aigan vl 1881. == Geografijan andmused == [[Fail:Mapa loc Araucanía.svg|thumb|left|200px|Lidnan sijaduz agjas i valdkundas vn 2018 kartal]] Lidn sijadase agjan keskuzpalan päivlaskmas, 122 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Matkad [[Santjago]]-pälidnhasai om 612 km pohjoižhe. Jäl'geline luja [[manrehkaiduz]] tegihe vl 2010 7,1 magnitudanke. == Eläjad == Vn 2002 Čilin rahvahanlugemižen mödhe lidnankundan eläjiden lugu oli 245,347 ristitud, agjan koume kümnendest, vn 2012 — 262,530 ristitud. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Edificio Capital Temuco.jpg|Lidnan municipalitetan tobmuden sauvuz (eloku 2022) Temuco - Iglesia Catedral de Temuco.jpg|Ph. Iosifan kafedraline päjumalanpert' (riman katoline), nägu vn 2022 uhokus 2014-10-11 sábado 1510 - Universidad Autónoma de Chile (Temuco).jpg|Čilin avtonomine universitet, Temukon kampus (reduku 2014) Estación de trenes de Temuco.jpg|''Temuko''-raudtestancii, sügüz'ku 2011 </gallery> == Irdkosketused == * [http://www.temuco.cl/ Lidnan tobmuden sait (''temuco.cl'').] {{ref-es}} {{Commons|Category:Temuco}} {{stub}} [[Kategorii:Čilin lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Araukanii|*]] sg6q1m9gnal219ko66n8n7lco04tx8o 0 35175 190383 184653 2026-10-08T06:29:01Z Motoranger 10577 +galerei 190383 wikitext text/x-wiki {{A10000}} {{Eländpunkt | Nimi = Belen<br />Belém | Lidnanznam = Coat of arms Belem do Para Brazil.jpg | Flag = Bandeira de Belém.svg | Lidnanznam text = Belenan lidnanznam | Flag text = Belenan flag | Valdkund = Brazilii | Eläjiden lugu = 1,499,641 | Voz' = 2020 | Pind = 1059.46 | Fail = Montagem Belém.jpg | Pämez' = Igor Normando<br/>(viluku 2025—) | Telefonkod = +55-91-xxxx-xxxx | Aigvö = [[UTC]]−3 }} [[Fail:Belém location map.png|thumb|left|250px|Belenan lidnanlaptad (2022)]] '''Belen''' ({{lang-pt|Belém}} [beˈlẽj̃], [[Viflejem]]-lidnan portugaline nimi) om lidn [[Brazilii|Brazilijan]] pohjoižel mererandpolel. Se om valdkundan üks'toštkümnenz' lidn eläjiden lugun mödhe, om [[Par (štat)|Par]]-štatan administrativižeks keskuseks (vspäi 1772) da palaks. == Istorii == Ende indejalaižiden šukuru-heim eli lidnan tahondas. Eländpunktan aluz om pandud portugalijalaižil ''Feliz Lusitânia''-nimenke sodaekspedicijan aigan vn 1616 12. päiväl vilukud varjoičemha Amazonasan suhištod. Sai lidnan statusad nügüdläiženke nimenke vl 1655. Kabanažen-vasthalibundan aigan («golliden», 1835−1840) agjan ristitišton koumandez oli riktud. Šingotihe saharrogon kazvatandal 17. voz'sadan lophusai, živatvodindal 18. voz'sadan lophusai, kofen, risan i puvillan kazvatandan agjan keskuz 19. voz'sadan keskhesai. Londuseline [[kaučuk]] toi surid sal'hid lidnan torgovanoile 19. i 20. voz'sadoiden röunal, vei äi migrantoid. Belen šingotase [[metallurgii|metallurgijal]], himižel sarakol, punümbriradmižel, sauvondal, sömtegimištol, turizmal i torguindal, eksportan meriportal. == Geografijan andmused == [[Fail:Brazil Para Belem location map.svg|thumb|left|250px|Lidnan municipalitetan sijaduz štatas vn 2018 kartal]] Lidn sijadase štatan pohjoižpäivnouzmas, sadas kilometras avoinudes [[Atlantine valdmeri|Atlantižes valdmerespäi]], Guažar-lahtenno (se-žo Par-jogen estuarii), Par-jogen randal, Guam-jogen ({{lang-pt|Guamá}}) lanktendan sijas, 10 m ü.m.t. keskmäižel korktusel. Kaikis järedamb mail'mas [[Maražo]]-jogisar' om Paran vastrandal. Matkad [[Brazilia]]-pälidnhasai om 2132 km suvhe. Klimat om [[ekvatorialine vö|ekvatorialine]] neps. Il'man lämuz vajehtase +22..+31 C° röunoiš vodes läbi. Ekstremumad oma +14 C° i +37,3 C°. Paneb sadegid 2889 mm vodes, enamba vilukus-semendkus (360..466 mm kus), vähemba redukus-kül'mkus (111..116 mm kus). == Tobmuz == [[Fail:Administrative Districts and Neighborhoods of the City of Belém.png|thumb|left|150px|Belenan ümbrikod i rajonad (2008)]] Belen jagase kahesaks nimitadud ümbrikoks. Lidnan tobmuden pämez' om mer ({{lang-pt|prefeito de Belém}}). Edeližed lidnan pämehed oma Edmilson Rodriges (''Edmilson Rodrigues'', 1997−2005, viluku 2021 — tal'vku 2024), Zenaldu Koutinjo (''Zenaldo Coutinho'', viluku 2013 — tal'vku 2020). == Eläjad == Vl 2010 lidnan eläjiden lugu oli 1,393,399 ristitud. Kaikis suremb lidnan ristitišt om nügüd'. Läz 2,5 mln ristituid elädas lidnaglomeracijas (2020, 11. sija valdkundas), järed suvipäivnouzmaine [[Ananindeua]]-ezilidn (535 tuh. eläjid vl 2020) mülüb sihe. Religijan mödhe: [[katoline jumalankodikund|riman katolikad]] — 75 %, [[protestantizm|protestantad]] — 20 %, toižed uskojad — 5 %. == Galerei == <gallery mode="packed" heights="125px"> Palácio Antônio Lemos.jpg|Belenan prefekturan tobmuden sauvuz (''Palácio Antônio Lemos'', viluku 2024) Catedral Metropolitana de Belém.jpg|Pühän Maria-neiččen Hüväsüdäimelen kafedraline päjumalanpert' (riman katoline, om saudud vll 1748−1782), nägu vn 2013 vilukus UFPA - Campus Belém 002.jpg|Paran federaline universitet, päine Belenan kampus, universitetine lidnut (eloku 2023) Belém International Airport, 2018 (1).jpg|''Belen / Val-di-Kans''-lendimportan terminal, eloku 2018 </gallery> == Irdkosketused == * [http://www.belem.pa.gov.br/ Lidnan oficialine sait (''belem.pa.gov.br'').] {{ref-pt}} {{Commons|Belém (Pará)}} [[Kategorii:Belen (Par)| ]] [[Kategorii:Brazilijan lidnad]] [[Kategorii:Eländpunktad kirjamišton mödhe]] [[Kategorii:Par (štat)|*]] 3bzb9o1f2wyal0dwnpme15my65v5g1f 10 39929 190391 184554 2026-10-08T08:05:05Z Motoranger 10577 kuva om vajehtadud Vikiaitas 190391 wikitext text/x-wiki Liquid Crystal Phase Transition.jpg d8vbc3fljpwi6a0wfg744zizalsgkb2 10 41517 190368 2026-10-07T12:51:37Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190368 wikitext text/x-wiki Vn 2012 Rahvahidenkeskeine [[il'mšur]]uiden festival' ({{lang-es|Festival Internacional del Globo 2012}}, {{lang-en|International Air Balloon Festival}} [[Leon (Meksik)|Leon]]-lidnas, [[Guanahuato (štat)|Guanahuato]]-štat, [[Meksik]], 16. kül'mku 2012, homendez. Aigtego mäneb lidnas joga voden kül'mkus vspäi 2002. Vl 1842 štatan eläjad Benito Leon Akosta i Rubi de Selis tegiba ezmäšt lendust Meksikas ičetehtud il'mšurul.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> 1orrnef52f4id37a0zhzvpa1cm7rjtq 10 41518 190369 2026-10-07T13:00:31Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190369 wikitext text/x-wiki Čomamahtoine [[fotografii]], «Trilogii noidakoiden kargus»-fotokuvad ({{lang-de|Hexentanz}}), otiba kubasiden nägud niiden varaaitas [[Nordernai]]-lidnas (Frizan sared), [[Alasaksonii]]-federacijanma, [[Saksanma]]n lodeh, 26. eloku 2025<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> ohhd8fhhhm7ty49qqf50evysnrc0i3k 190370 190369 2026-10-07T13:04:44Z Motoranger 10577 190370 wikitext text/x-wiki Čomamahtoine [[fotografii]], «Trilogii noidakoiden kargus»-fotokuvad ({{lang-de|Hexentanz}}), otiba [[kubaz|kubhiden]] nägud niiden varaaitas [[Nordernai]]-lidnas (Frizan sared), [[Alasaksonii]]-federacijanma, [[Saksanma]]n lodeh, 26. eloku 2025<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> j5u8xcsxm5nbglupjyi3slvexx16na2 10 41519 190385 2026-10-08T07:21:39Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190385 wikitext text/x-wiki Levitadud Indižel subkontinental ''[[Cursorius coromandelicus]]''-erikon lind ''[[Glareolidae]]''-sugukundaspäi seižub Bhigvan-külänno (''Bhigwan''), [[Maharaštr]]-štatan päivlaskman keskuzpalan suvi, [[Indii]], 6. eloku 2025<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> h84bfjurzazigdu2vjkbh86en375t2t 10 41520 190386 2026-10-08T07:36:23Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190386 wikitext text/x-wiki [[Päivnouzmaine kvoll]] (vai Krapikaz sumcakaz näd, {{lang-la|Dasyurus viverrinus}}) karvan burhahkanke mujunke, Esk-jogen üläjoksmusen alangišt, Dorset, [[Tasmanii]]-štat, [[Avstralii]], 15. kül'mku 2023. Erik läz kadoi kontinentan suvipäivnouzmas sal'hen da pošavan tagut, no se om levitadud Tasmanii-sarel, om kaičendan al. Kuva om sätud fokusiruindal kahesas pojavas fotospäi.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> e166sb45vbbo4x9rgrq3ur3q9cyg0da 190387 190386 2026-10-08T07:41:13Z Motoranger 10577 190387 wikitext text/x-wiki [[Päivnouzmaine kvoll]] (vai Kirjav sumcäkaz näd, {{lang-la|Dasyurus viverrinus}}) karvan burhahkanke mujunke, Esk-jogen üläjoksmusen alangišt, Dorset, [[Tasmanii]]-štat, [[Avstralii]], 15. kül'mku 2023. Erik läz kadoi kontinentan suvipäivnouzmas sal'hen da pošavan tagut, no se om levitadud Tasmanii-sarel, om kaičendan al. Kuva om sätud fokusiruindal kahesas pojavas fotospäi.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> roi6qpeaicz6lnj53top3y794yc5uep 10 41521 190388 2026-10-08T07:58:32Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190388 wikitext text/x-wiki Vorderrhein-alangišton nägu takaiželpäi Andiast-küläspäi Brail'/Brigel'sha, [[Brail'/Brigel's]]-kund [[Graubünden]]-kantonan lodehes, [[Šveicarii]], 24. sügüz'ku 2025. Huba sä oli tahondas, no nügüd' se tuli lophu.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> 8zdgrdtu79g77xtv6lt94xdyxi20tzt 190389 190388 2026-10-08T08:01:21Z Motoranger 10577 + 190389 wikitext text/x-wiki [[Ezirein]]an alangišton nägu (Sursel'v, vai Bündner Oberland) takaiželpäi Andiast-küläspäi Brail'/Brigel'sha, [[Brail'/Brigel's]]-kund [[Graubünden]]-kantonan lodehes, [[Šveicarii]], 24. sügüz'ku 2025. Huba sä oli tahondas, no nügüd' se tuli lophu.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> 9kb73bvdgbgvaph6835fclwy7d7x9s4 190390 190389 2026-10-08T08:01:54Z Motoranger 10577 190390 wikitext text/x-wiki [[Ezirein]]an alangišton nägu (Sursel'v, vai Bündner Oberland) takaižel Andiast-küläspäi Brail'/Brigel'sha, [[Brail'/Brigel's]]-kund [[Graubünden]]-kantonan lodehes, [[Šveicarii]], 24. sügüz'ku 2025. Huba sä oli tahondas, no nügüd' se tuli lophu.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> cpftzqw4ymtbkt4wqg4g5rsafohxnyh 10 41522 190392 2026-10-08T08:06:29Z Motoranger 10577 Tehtud lehtpol' "Chicken Hypnosis.webm" 190392 wikitext text/x-wiki Chicken Hypnosis.webm halnp9n37uawz90cw44pcbesjhazokt 10 41523 190393 2026-10-08T08:28:36Z Motoranger 10577 kuvan ümbrikirjutand 190393 wikitext text/x-wiki [[Guruč|Mecguručun]] ižač ({{lang-la|Meleagris gallopavo intermedia}}) hažib «Pedroiden sar'»-kel'dtahos ({{lang-en|Deer Island Open Space Preserve}}) läz [[Novato]]-lidnad, [[San Francisko]]n aglomeracijan pohjoine, [[Kalifornii]]-štat, [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad]], 24. keväz'ku 2019. Tämbäi (26. kül'mku, nellänz'päiv) om [[Kitändan päiv]] ({{lang-en|Thanksgiving}}) AÜV:oiš.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> h1bce5fdusx5lphacsccsp62ksv3c34 190394 190393 2026-10-08T08:33:32Z Motoranger 10577 190394 wikitext text/x-wiki [[Guruč|Mecguručun]] ižač ({{lang-la|Meleagris gallopavo intermedia}}) hazib (hažib) «Pedroiden sar'»-kel'dtahos ({{lang-en|Deer Island Open Space Preserve}}) läz [[Novato]]-lidnad, [[San Francisko]]n aglomeracijan pohjoine, [[Kalifornii]]-štat, [[Amerikan Ühtenzoittud Valdkundad]], 24. keväz'ku 2019. Tämbäi (26. kül'mku, nellänz'päiv) om [[Kitändan päiv]] ({{lang-en|Thanksgiving}}) AÜV:oiš.<noinclude> [[Kategorii:Päivän kuvan šablonad]] </noinclude> sw9jha3v4q3oppliqll5po3mecfmsfu