Cao Bằng

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="vi">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikivoyage</sitename>
    <dbname>viwikivoyage</dbname>
    <base>https://vi.wikivoyage.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.18</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Phương tiện</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Đặc biệt</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Thảo luận</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Thành viên</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Thảo luận Thành viên</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Thảo luận Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Tập tin</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Thảo luận Tập tin</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Thảo luận MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Thảo luận Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Thảo luận Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Thể loại</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Thảo luận Thể loại</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Mô đun</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Thảo luận Mô đun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Cao Bằng</title>
    <ns>0</ns>
    <id>257</id>
    <revision>
      <id>121863</id>
      <parentid>121791</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:35:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân */</comment>
      <origin>121863</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18033" sha1="6bs6bopfewtxl6w65t0pn5w16p4ib6y" xml:space="preserve">{{pagebanner}}

{{quickbarprovince
| image=Bangioc9tam.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Thác Bản Giốc tại huyện Trùng Khánh, Cao Bằng
| location=Cao Bang in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=6.700,3 km²
| population=533.800 người (ước tính 2022)
| population density=79,7 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]], [[Tiếng H'Mông]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Tày (41%), người Nùng (31%), người H'Mông, người Dao, người Kinh
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Cao Bằng (thành phố)|Cao Bằng]]
| years active=1499 - Thành lập Trấn Cao Bằng thời nhà Lê
| administrative division=1 thành phố (Cao Bằng) và 9 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (206)
| website=[https://caobang.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Cao Bằng]
}}

'''Cao Bằng''' là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nơi đây được thiên nhiên ưu ái ban tặng cảnh quan sơn thủy hữu tình với hệ thống hang động, sông hồ mênh mông, núi đá vôi trùng điệp cùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO [[Công viên địa chất Non nước Cao Bằng|Non nước Cao Bằng]]. Không chỉ nổi tiếng với danh thắng [[Thác Bản Giốc]] kỳ vĩ bậc nhất Đông Nam Á, Cao Bằng còn là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử và bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao.

== Giới thiệu ==

Lịch sử Cao Bằng gắn liền với các mốc sự kiện quan trọng trong công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Là địa đầu Tổ quốc, Cao Bằng từng là vùng căn cứ địa cách mạng quan trọng dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch [[Hồ Chí Minh]] sau khi Người về nước vào năm 1941.

Địa hình Cao Bằng chủ yếu là núi cao và cao nguyên đá vôi phong hóa karst, tạo nên hệ sinh thái đa dạng, các thung lũng xanh mướt và những dòng sông thơ mộng như [[Sông Bằng Giang|Sông Bằng]], Sông Quây Sơn. Điểm đặc sắc nhất của Cao Bằng chính là các nét văn hóa bản địa lâu đời thể hiện qua điệu hát [[Hát Then|Then]], tiếng đàn [[Đàn Tính|Tính]], kiến trúc nhà sàn gỗ của người Tày - Nùng và những làng nghề truyền thống độc đáo như làng rèn [[Làng rèn Phúc Sen|Phúc Sen]], làng làm giấy bản [[Làng nghề giấy bản Quốc Dân|Quốc Dân]].

=== Khí hậu ===
Khí hậu Cao Bằng mang đặc tính cận nhiệt đới ẩm vùng núi cao, thời tiết ôn hòa, mát mẻ quanh năm và phân hóa 4 mùa rõ rệt.

* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Thời tiết mát mẻ, trăm hoa nở rộ khắp các mường bản, thích hợp cho các chuyến du xuân và tham gia lễ hội lồng tồng.
* '''Mùa hè / Mùa nước đổ''' (tháng 5 đến tháng 9): Lượng mưa nhiều khiến các dòng sông, ngọn thác tràn đầy nước. Đây là thời điểm đẹp nhất để ngắm Thác Bản Giốc tung bọt trắng xóa.
* '''Mùa thu / Mùa lúa chín''' (tháng 9 đến tháng 10): Thời tiết khô ráo, trong lành. Toàn bộ thung lũng Phong Nậm và Trùng Khánh khoác lên mình màu vàng rực rỡ của lúa chín.
* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 1 năm sau): Thời tiết lạnh giá, vùng núi cao như [[Nguyên Bình]] hoặc đỉnh Phja Oắc có thể xuất hiện băng giá và tuyết rơi.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Cao Bằng
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 20 (68) || 23 (73) || 28 (82) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''27 (81)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 15 (59) || 19 (66) || 22 (72) || 24 (75) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || 18 (64) || 14 (57) || 10 (50) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 28 (1.1) || 48 (1.9) || 92 (3.6) || 185 (7.3) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 255 (10.0) || 160 (6.3) || 85 (3.3) || 42 (1.7) || 22 (0.9) || '''1.452 (57.2)'''
|}

== Đến ==

Cao Bằng cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 280 km về phía Bắc. Hiện tại chưa có đường bay thẳng hay tuyến đường sắt đến Cao Bằng, nên phương tiện di chuyển chính là đường bộ.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe buýt giường nằm ===
* '''Từ Hà Nội:''' Xe buýt giường nằm xuất bến hàng ngày từ Bến xe Mỹ Đình, Bến xe Giáp Bát hoặc Bến xe Gia Lâm. Thời gian di chuyển khoảng 6 đến 7 giờ qua trục đường Quốc lộ 3 hoặc tuyến cao tốc Hà Nội - [[Thái Nguyên]] - [[Bắc Kạn]] - Cao Bằng.
  * *Giá vé:* 250.000 - 350.000 VNĐ/lượt (các nhà xe uy tín: Thanh Ly, Khánh Hoàn, Kim Chi).
* '''Tuyến Limousine chất lượng cao:''' Đón trả khách tận nơi tại trung tâm Hà Nội và thành phố Cao Bằng, thời gian di chuyển rút ngắn còn khoảng 5 giờ. Giá vé khoảng 400.000 - 450.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng xe máy (Phượt) ===
Đây là lựa chọn yêu thích của nhiều du khách đam mê chinh phục các cung đường đèo hùng vĩ miền Bắc. Có 2 tuyến đường chính:
* Tuyến 1: Hà Nội - Thái Nguyên - Bắc Kạn - Đèo Gió - Đèo Khau Khang - TP. Cao Bằng (theo Quốc lộ 3).
* Tuyến 2: Hà Nội - [[Lạng Sơn]] - Đèo Bông Lau - Đèo Khau Liêu - Trùng Khánh - Cao Bằng (theo Quốc lộ 4A).

== Di chuyển ==
[[Tập_tin:Thanhphocaobang2024.jpg|nhỏ|Một góc trung tâm Thành phố Cao Bằng bên sông Bằng]]

* '''Thuê xe máy:''' Cách tốt nhất để khám phá các điểm tham quan nằm rải rác ở các huyện Trùng Khánh, Hạ Lang, Nguyên Bình. Bạn có thể thuê xe máy tại trung tâm TP. Cao Bằng với giá 120.000 - 180.000 VNĐ/ngày.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Hệ thống xe buýt kết nối TP. Cao Bằng đi các huyện:
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Thác Bản Giốc (Trùng Khánh):* Hoạt động từ 05:30 đến 17:00, tần suất 30 phút/chuyến.
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Pác Bó (Hà Quảng).*
* '''Taxi:''' Thích hợp cho nhóm đông người hoặc gia đình đi chặng ngắn nội thành.
  * *Taxi Mai Linh Cao Bằng:* ☎ +84 206 3858 585
  * *Taxi Cao Bằng:* ☎ +84 206 3828 282
== Tham quan ==
{{mapframe}}

=== Danh lam thắng cảnh Thiên nhiên ===
* {{xem
| tên=Thác Bản Giốc | tên khác=Detian Falls
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8561 | kinh độ=106.7228 | chỉ đường=Cách thành phố Cao Bằng khoảng 85 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Một trong những thác nước xuyên quốc gia lớn nhất thế giới, nằm trên dòng sông Quây Sơn nối liền biên giới Việt - Trung. Thác gầm vang đêm ngày, tung bọt trắng xóa giữa khung cảnh núi non trùng điệp. Du khách có thể thuê mảng tre đi sát chân thác để cảm nhận sự hùng vĩ của dòng nước.
}}

* {{xem
| tên=Động Ngườm Ngao | tên khác=Hang Hang Hổ
| trang web= | email=
| địa chỉ=Bản Gun, Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8361 | kinh độ=106.7028 | chỉ đường=Cách Thác Bản Giốc khoảng 3 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Hang động vôi karst đồ sộ với chiều dài hơn 2.100 m. Bên trong động sở hữu hệ thống thạch nhũ kỳ ảo với những hình dáng sinh động như tòa sen ngược, bông hoa sen đá, cây tơ hồng và các dải rèm đá rực rỡ.
}}

* {{xem
| tên=Hồ Thăng Hen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7533 | kinh độ=106.2961 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 30 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể 36 hồ nước ngọt tự nhiên nằm trên núi cao. Nước hồ Thăng Hen trong xanh quanh năm, phản chiếu những vách núi đá vôi uốn lượn và cánh rừng nguyên sinh rậm rạp.
}}

* {{xem
| tên=Núi Mắt Thần | tên khác=Núi Thủng / Phja Piót
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thung lũng Ban Công, Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7667 | kinh độ=106.3083 | chỉ đường=Nằm trong quần thể hồ Thăng Hen
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngọn núi đá vôi độc đáo với một hang thủng tròn đường kính hơn 50 m xuyên qua lòng núi. Xung quanh ngọn núi là thung lũng cỏ xanh mướt rộng lớn, điểm xuyết bởi những đàn trâu thong dong gặm cỏ.
}}
[[Tập_tin:Suối_Lê-nin,_Đông_Bắc_2012.JPG|nhỏ|Suối Lê-nin trong veo chảy qua ngọn núi Mác tại Pác Bó]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Văn hóa ===
* {{xem
| tên=Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Trường Hà, Huyện Hà Quảng | vĩ độ=22.9772 | kinh độ=106.0528 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 52 km về phía Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=25.000 VNĐ/người (xe điện: 20.000 VNĐ)
| nội dung=Nơi Bác Hồ đặt chân về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam vào năm 1941 sau 30 năm bôn ba hải ngoại. Khu di tích bao gồm Hang Cốc Bố, Suối Lê-nin trong xanh như ngọc bích, Núi Mác và Bàn đá lịch sử nơi Bác làm việc.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8589 | kinh độ=106.7167 | chỉ đường=Tọa lạc trên núi Phia Mu
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi chùa Việt đầu tiên được xây dựng tại nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc. Từ sân chùa, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn toàn cảnh Thác Bản Giốc và dòng sông Quây Sơn êm đềm.
}}

=== Làng nghề Truyền thống ===
* {{xem
| tên=Làng rèn Phúc Sen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Phúc Sen, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.6889 | kinh độ=106.4167 | chỉ đường=Dọc Quốc lộ 3
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Làng nghề rèn thủ công truyền thống lâu đời của người Nùng An. Các sản phẩm dao, rựa, kéo tại đây được rèn hoàn toàn thủ công từ nhíp xe ô tô cũ, nổi tiếng bởi độ sắc bén và bền bỉ vượt trội.
}}

== Hoạt động ==
* '''Chèo thuyền Kayak trên Sông Quây Sơn:''' Trải nghiệm chèo thuyền thong dong trên dòng sông xanh ngọc bích, ngắm nhìn những ruộng lúa chín vàng và lũy tre xanh yên bình dọc hai bên bờ.
* '''Chinh phục Đèo Khau Liêu &amp; Đèo Mã Phục:''' Những cung đường đèo quanh co uốn lượn hùng vĩ nối liền các huyện, điểm đến mơ ước của các phượt thủ.
* '''Trải nghiệm Homestay Nhà sàn Đá Khuổi Ky:''' Lưu trú tại các ngôi nhà sàn bằng đá, thưởng thức ẩm thực bản địa và nghe hát Then, đàn Tính do chính người dân bản địa biểu diễn.

== Mua sắm ==
Cao Bằng nổi tiếng với nhiều sản vật vùng cao chất lượng và nông sản đặc trưng.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Hạt dẻ Trùng Khánh:''' Hạt dẻ to tròn, vỏ dày bùi béo, ngậy thơm nức tiếng khi rang hoặc hấp.
* '''Măng khô &amp; Trám đen Cao Bằng:''' Măng nứa, măng vầu tự nhiên cùng quả trám đen bùi béo dầm tương.
* '''Miến đao Phia Đén:''' Miến làm từ 100% củ đao rềnh nguyên chất, sợi dai mướt không bị nát khi nấu lại.
* '''Dao rèn Phúc Sen:''' Món quà gia dụng bền bỉ mua trực tiếp từ các nghệ nhân làng rèn Phúc Sen.
* '''Bánh khảo &amp; Lạp xưởng hun khói:''' Bánh khảo thơm phức hương nếp mới, lạp xưởng hun khói gác bếp đậm đà vị gừng núi và mắc mật.

=== Chợ truyền thống ===
* '''Chợ Bằng Giang (TP. Cao Bằng):''' Chợ trung tâm thành phố, nơi tập trung đầy đủ các loại đặc sản, thực phẩm tươi sống và quà lưu niệm.
* '''Chợ phiên Trùng Khánh / Chợ phiên Bảo Lạc:''' Họp theo lịch âm (5 ngày một phiên), là nơi bà con dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao diện trang phục truyền thống xuống phố trao đổi hàng hóa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Cao Bằng mang hương vị đậm đà của núi rừng miền Tây Bắc.

Các món ngon đặc sắc nhất định phải thử:
* '''Bánh cuốn Cao Bằng:''' Khác với bánh cuốn miền xuôi ăn cùng nước mắm chua ngọt, bánh cuốn Cao Bằng ăn kèm với bát nước dùng ninh xương ngọt thanh, thơm nồng hành hoa, giò lợn và trứng chần.
* '''Phở vịt quay:''' Sợi phở mềm ăn kèm thịt vịt quay da giòn rụm, tỏa hương thơm đặc trưng của lá mắc mật.
* '''Xôi trám đen:''' Xôi nếp nương đồ cùng thịt trám đen bùi béo, thơm phức hương ngậy tự nhiên.
* '''Bánh áp chao:''' Món ăn vặt mùa đông với vỏ bột nếp chiên giòn rụm, nhân thịt vịt ướp đậm đà bên trong.
* '''Lợn sữa quay &amp; Vịt quay mắc mật:''' Thịt được tẩm ướp lá mắc mật, quay trên than hồng cho da giòn rụm vàng óng.

=== Nhà hàng ===

== Đồ uống ==
* '''Rượu ngô Mẫu Sơn / Rượu men lá:''' Loại rượu cất từ ngô ủ men lá thuốc bắc truyền thống của người Tày, vị êm nồng không gây đau đầu.
* '''Chè dây Phia Oắc:''' Trà thảo mộc tự nhiên mọc trên đỉnh núi cao Phja Oắc, có vị ngọt hậu, hỗ trợ tiêu hóa rất tốt.
* '''Cà phê view sông Bằng:''' Các quán cà phê không gian đẹp dọc trục đường đôi ven sông Bằng Giang tại trung tâm thành phố.

== Nghỉ ngơi ==

Thành phố Cao Bằng và khu vực danh thắng Thác Bản Giốc có đầy đủ các lựa chọn nghỉ ngơi từ khách sạn 4 sao đến homestay nhà sàn độc đáo.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Cao Bằng | trang web=https://luxurycaobang.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 42 Phố Kim Đồng, Phường Hợp Giang, TP. Cao Bằng | vĩ độ=22.6658 | kinh độ=105.9745 | chỉ đường=Ngay trung tâm phố đi bộ
| điện thoại=+84 206 3888 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp bậc nhất thành phố với đầy đủ tiện ích hồ bơi, nhà hàng, buffet sáng và dịch vụ chuyên nghiệp.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Bản Giốc Resort | trang web=http://saigonbangiocresort.com | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8533 | kinh độ=106.7200 | chỉ đường=Đối diện khu vực Thác Bản Giốc
| điện thoại=+84 206 3829 222 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng tiêu chuẩn 4 sao nằm ngay sát Thác Bản Giốc, không gian xanh mát hướng nhìn ra dòng sông Quây Sơn và núi đồi.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn giao thông ===
* Các tuyến đường đèo tại Cao Bằng như đèo Mã Phục, đèo Khau Liêu nhiều khúc khúc cua gấp và có thể có sương mù vào sáng sớm hoặc chiều tối. Du khách tự lái xe máy/ô tô cần chú ý làm chủ tốc độ và kiểm tra phanh xe cẩn thận.

=== Lưu ý vùng biên giới ===
* Thác Bản Giốc và một số điểm tham quan nằm sát biên giới Việt - Trung. Du khách cần mang theo đầy đủ giấy tờ tùy thân (CCCD/Hộ chiếu) và tuân thủ chỉ dẫn của lực lượng Bộ đội Biên phòng.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Thái Nguyên]]: Khám phá danh thắng Hồ Ba Bể tuyệt đẹp nằm trong Vườn quốc gia Ba Bể (cách TP. Cao Bằng khoảng 130 km).
* [[Lạng Sơn]]: Ghé thăm mảnh đất xứ Lạng với chợ cửa khẩu Tân Thanh, phố Kỳ Lừa và động Tam Thanh (cách 130 km theo Quốc lộ 4A).
* [[Hà Giang]]: Chinh phục Cao nguyên đá Đồng Văn và đèo Mã Pí Lèng qua tuyến đường nối Bảo Lâm - Mèo Vạc.

{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}


{{Outline}}

{{Wikipedia|Cao Bằng}}

{{GeoData| lat= 22.67| long= 106| radius= }}</text>
      <sha1>6bs6bopfewtxl6w65t0pn5w16p4ib6y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121870</id>
      <parentid>121863</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:55:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121870</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18086" sha1="pl4fl9i9c1bb78c8n4631daeynqv6vw" xml:space="preserve">{{pagebanner|Ban_Gioc_Panorama_.jpg|caption=Thác Bản Giốc}}

{{quickbarprovince
| image=Bangioc9tam.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Thác Bản Giốc tại huyện Trùng Khánh, Cao Bằng
| location=Cao Bang in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=6.700,3 km²
| population=533.800 người (ước tính 2022)
| population density=79,7 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]], [[Tiếng H'Mông]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Tày (41%), người Nùng (31%), người H'Mông, người Dao, người Kinh
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Cao Bằng (thành phố)|Cao Bằng]]
| years active=1499 - Thành lập Trấn Cao Bằng thời nhà Lê
| administrative division=1 thành phố (Cao Bằng) và 9 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (206)
| website=[https://caobang.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Cao Bằng]
}}

'''Cao Bằng''' là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nơi đây được thiên nhiên ưu ái ban tặng cảnh quan sơn thủy hữu tình với hệ thống hang động, sông hồ mênh mông, núi đá vôi trùng điệp cùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO [[Công viên địa chất Non nước Cao Bằng|Non nước Cao Bằng]]. Không chỉ nổi tiếng với danh thắng [[Thác Bản Giốc]] kỳ vĩ bậc nhất Đông Nam Á, Cao Bằng còn là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử và bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao.

== Giới thiệu ==

Lịch sử Cao Bằng gắn liền với các mốc sự kiện quan trọng trong công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Là địa đầu Tổ quốc, Cao Bằng từng là vùng căn cứ địa cách mạng quan trọng dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch [[Hồ Chí Minh]] sau khi Người về nước vào năm 1941.

Địa hình Cao Bằng chủ yếu là núi cao và cao nguyên đá vôi phong hóa karst, tạo nên hệ sinh thái đa dạng, các thung lũng xanh mướt và những dòng sông thơ mộng như [[Sông Bằng Giang|Sông Bằng]], Sông Quây Sơn. Điểm đặc sắc nhất của Cao Bằng chính là các nét văn hóa bản địa lâu đời thể hiện qua điệu hát [[Hát Then|Then]], tiếng đàn [[Đàn Tính|Tính]], kiến trúc nhà sàn gỗ của người Tày - Nùng và những làng nghề truyền thống độc đáo như làng rèn [[Làng rèn Phúc Sen|Phúc Sen]], làng làm giấy bản [[Làng nghề giấy bản Quốc Dân|Quốc Dân]].

=== Khí hậu ===
Khí hậu Cao Bằng mang đặc tính cận nhiệt đới ẩm vùng núi cao, thời tiết ôn hòa, mát mẻ quanh năm và phân hóa 4 mùa rõ rệt.

* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Thời tiết mát mẻ, trăm hoa nở rộ khắp các mường bản, thích hợp cho các chuyến du xuân và tham gia lễ hội lồng tồng.
* '''Mùa hè / Mùa nước đổ''' (tháng 5 đến tháng 9): Lượng mưa nhiều khiến các dòng sông, ngọn thác tràn đầy nước. Đây là thời điểm đẹp nhất để ngắm Thác Bản Giốc tung bọt trắng xóa.
* '''Mùa thu / Mùa lúa chín''' (tháng 9 đến tháng 10): Thời tiết khô ráo, trong lành. Toàn bộ thung lũng Phong Nậm và Trùng Khánh khoác lên mình màu vàng rực rỡ của lúa chín.
* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 1 năm sau): Thời tiết lạnh giá, vùng núi cao như [[Nguyên Bình]] hoặc đỉnh Phja Oắc có thể xuất hiện băng giá và tuyết rơi.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Cao Bằng
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 20 (68) || 23 (73) || 28 (82) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''27 (81)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 15 (59) || 19 (66) || 22 (72) || 24 (75) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || 18 (64) || 14 (57) || 10 (50) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 28 (1.1) || 48 (1.9) || 92 (3.6) || 185 (7.3) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 255 (10.0) || 160 (6.3) || 85 (3.3) || 42 (1.7) || 22 (0.9) || '''1.452 (57.2)'''
|}

== Đến ==

Cao Bằng cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 280 km về phía Bắc. Hiện tại chưa có đường bay thẳng hay tuyến đường sắt đến Cao Bằng, nên phương tiện di chuyển chính là đường bộ.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe buýt giường nằm ===
* '''Từ Hà Nội:''' Xe buýt giường nằm xuất bến hàng ngày từ Bến xe Mỹ Đình, Bến xe Giáp Bát hoặc Bến xe Gia Lâm. Thời gian di chuyển khoảng 6 đến 7 giờ qua trục đường Quốc lộ 3 hoặc tuyến cao tốc Hà Nội - [[Thái Nguyên]] - [[Bắc Kạn]] - Cao Bằng.
  * *Giá vé:* 250.000 - 350.000 VNĐ/lượt (các nhà xe uy tín: Thanh Ly, Khánh Hoàn, Kim Chi).
* '''Tuyến Limousine chất lượng cao:''' Đón trả khách tận nơi tại trung tâm Hà Nội và thành phố Cao Bằng, thời gian di chuyển rút ngắn còn khoảng 5 giờ. Giá vé khoảng 400.000 - 450.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng xe máy (Phượt) ===
Đây là lựa chọn yêu thích của nhiều du khách đam mê chinh phục các cung đường đèo hùng vĩ miền Bắc. Có 2 tuyến đường chính:
* Tuyến 1: Hà Nội - Thái Nguyên - Bắc Kạn - Đèo Gió - Đèo Khau Khang - TP. Cao Bằng (theo Quốc lộ 3).
* Tuyến 2: Hà Nội - [[Lạng Sơn]] - Đèo Bông Lau - Đèo Khau Liêu - Trùng Khánh - Cao Bằng (theo Quốc lộ 4A).

== Di chuyển ==
[[Tập_tin:Thanhphocaobang2024.jpg|nhỏ|Một góc trung tâm Thành phố Cao Bằng bên sông Bằng]]

* '''Thuê xe máy:''' Cách tốt nhất để khám phá các điểm tham quan nằm rải rác ở các huyện Trùng Khánh, Hạ Lang, Nguyên Bình. Bạn có thể thuê xe máy tại trung tâm TP. Cao Bằng với giá 120.000 - 180.000 VNĐ/ngày.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Hệ thống xe buýt kết nối TP. Cao Bằng đi các huyện:
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Thác Bản Giốc (Trùng Khánh):* Hoạt động từ 05:30 đến 17:00, tần suất 30 phút/chuyến.
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Pác Bó (Hà Quảng).*
* '''Taxi:''' Thích hợp cho nhóm đông người hoặc gia đình đi chặng ngắn nội thành.
  * *Taxi Mai Linh Cao Bằng:* ☎ +84 206 3858 585
  * *Taxi Cao Bằng:* ☎ +84 206 3828 282
== Tham quan ==
{{mapframe}}

=== Danh lam thắng cảnh Thiên nhiên ===
* {{xem
| tên=Thác Bản Giốc | tên khác=Detian Falls
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8561 | kinh độ=106.7228 | chỉ đường=Cách thành phố Cao Bằng khoảng 85 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Một trong những thác nước xuyên quốc gia lớn nhất thế giới, nằm trên dòng sông Quây Sơn nối liền biên giới Việt - Trung. Thác gầm vang đêm ngày, tung bọt trắng xóa giữa khung cảnh núi non trùng điệp. Du khách có thể thuê mảng tre đi sát chân thác để cảm nhận sự hùng vĩ của dòng nước.
}}

* {{xem
| tên=Động Ngườm Ngao | tên khác=Hang Hang Hổ
| trang web= | email=
| địa chỉ=Bản Gun, Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8361 | kinh độ=106.7028 | chỉ đường=Cách Thác Bản Giốc khoảng 3 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Hang động vôi karst đồ sộ với chiều dài hơn 2.100 m. Bên trong động sở hữu hệ thống thạch nhũ kỳ ảo với những hình dáng sinh động như tòa sen ngược, bông hoa sen đá, cây tơ hồng và các dải rèm đá rực rỡ.
}}

* {{xem
| tên=Hồ Thăng Hen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7533 | kinh độ=106.2961 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 30 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể 36 hồ nước ngọt tự nhiên nằm trên núi cao. Nước hồ Thăng Hen trong xanh quanh năm, phản chiếu những vách núi đá vôi uốn lượn và cánh rừng nguyên sinh rậm rạp.
}}

* {{xem
| tên=Núi Mắt Thần | tên khác=Núi Thủng / Phja Piót
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thung lũng Ban Công, Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7667 | kinh độ=106.3083 | chỉ đường=Nằm trong quần thể hồ Thăng Hen
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngọn núi đá vôi độc đáo với một hang thủng tròn đường kính hơn 50 m xuyên qua lòng núi. Xung quanh ngọn núi là thung lũng cỏ xanh mướt rộng lớn, điểm xuyết bởi những đàn trâu thong dong gặm cỏ.
}}
[[Tập_tin:Suối_Lê-nin,_Đông_Bắc_2012.JPG|nhỏ|Suối Lê-nin trong veo chảy qua ngọn núi Mác tại Pác Bó]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Văn hóa ===
* {{xem
| tên=Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Trường Hà, Huyện Hà Quảng | vĩ độ=22.9772 | kinh độ=106.0528 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 52 km về phía Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=25.000 VNĐ/người (xe điện: 20.000 VNĐ)
| nội dung=Nơi Bác Hồ đặt chân về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam vào năm 1941 sau 30 năm bôn ba hải ngoại. Khu di tích bao gồm Hang Cốc Bố, Suối Lê-nin trong xanh như ngọc bích, Núi Mác và Bàn đá lịch sử nơi Bác làm việc.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8589 | kinh độ=106.7167 | chỉ đường=Tọa lạc trên núi Phia Mu
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi chùa Việt đầu tiên được xây dựng tại nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc. Từ sân chùa, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn toàn cảnh Thác Bản Giốc và dòng sông Quây Sơn êm đềm.
}}

=== Làng nghề Truyền thống ===
* {{xem
| tên=Làng rèn Phúc Sen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Phúc Sen, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.6889 | kinh độ=106.4167 | chỉ đường=Dọc Quốc lộ 3
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Làng nghề rèn thủ công truyền thống lâu đời của người Nùng An. Các sản phẩm dao, rựa, kéo tại đây được rèn hoàn toàn thủ công từ nhíp xe ô tô cũ, nổi tiếng bởi độ sắc bén và bền bỉ vượt trội.
}}

== Hoạt động ==
* '''Chèo thuyền Kayak trên Sông Quây Sơn:''' Trải nghiệm chèo thuyền thong dong trên dòng sông xanh ngọc bích, ngắm nhìn những ruộng lúa chín vàng và lũy tre xanh yên bình dọc hai bên bờ.
* '''Chinh phục Đèo Khau Liêu &amp; Đèo Mã Phục:''' Những cung đường đèo quanh co uốn lượn hùng vĩ nối liền các huyện, điểm đến mơ ước của các phượt thủ.
* '''Trải nghiệm Homestay Nhà sàn Đá Khuổi Ky:''' Lưu trú tại các ngôi nhà sàn bằng đá, thưởng thức ẩm thực bản địa và nghe hát Then, đàn Tính do chính người dân bản địa biểu diễn.

== Mua sắm ==
Cao Bằng nổi tiếng với nhiều sản vật vùng cao chất lượng và nông sản đặc trưng.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Hạt dẻ Trùng Khánh:''' Hạt dẻ to tròn, vỏ dày bùi béo, ngậy thơm nức tiếng khi rang hoặc hấp.
* '''Măng khô &amp; Trám đen Cao Bằng:''' Măng nứa, măng vầu tự nhiên cùng quả trám đen bùi béo dầm tương.
* '''Miến đao Phia Đén:''' Miến làm từ 100% củ đao rềnh nguyên chất, sợi dai mướt không bị nát khi nấu lại.
* '''Dao rèn Phúc Sen:''' Món quà gia dụng bền bỉ mua trực tiếp từ các nghệ nhân làng rèn Phúc Sen.
* '''Bánh khảo &amp; Lạp xưởng hun khói:''' Bánh khảo thơm phức hương nếp mới, lạp xưởng hun khói gác bếp đậm đà vị gừng núi và mắc mật.

=== Chợ truyền thống ===
* '''Chợ Bằng Giang (TP. Cao Bằng):''' Chợ trung tâm thành phố, nơi tập trung đầy đủ các loại đặc sản, thực phẩm tươi sống và quà lưu niệm.
* '''Chợ phiên Trùng Khánh / Chợ phiên Bảo Lạc:''' Họp theo lịch âm (5 ngày một phiên), là nơi bà con dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao diện trang phục truyền thống xuống phố trao đổi hàng hóa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Cao Bằng mang hương vị đậm đà của núi rừng miền Tây Bắc.

Các món ngon đặc sắc nhất định phải thử:
* '''Bánh cuốn Cao Bằng:''' Khác với bánh cuốn miền xuôi ăn cùng nước mắm chua ngọt, bánh cuốn Cao Bằng ăn kèm với bát nước dùng ninh xương ngọt thanh, thơm nồng hành hoa, giò lợn và trứng chần.
* '''Phở vịt quay:''' Sợi phở mềm ăn kèm thịt vịt quay da giòn rụm, tỏa hương thơm đặc trưng của lá mắc mật.
* '''Xôi trám đen:''' Xôi nếp nương đồ cùng thịt trám đen bùi béo, thơm phức hương ngậy tự nhiên.
* '''Bánh áp chao:''' Món ăn vặt mùa đông với vỏ bột nếp chiên giòn rụm, nhân thịt vịt ướp đậm đà bên trong.
* '''Lợn sữa quay &amp; Vịt quay mắc mật:''' Thịt được tẩm ướp lá mắc mật, quay trên than hồng cho da giòn rụm vàng óng.

=== Nhà hàng ===

== Đồ uống ==
* '''Rượu ngô Mẫu Sơn / Rượu men lá:''' Loại rượu cất từ ngô ủ men lá thuốc bắc truyền thống của người Tày, vị êm nồng không gây đau đầu.
* '''Chè dây Phia Oắc:''' Trà thảo mộc tự nhiên mọc trên đỉnh núi cao Phja Oắc, có vị ngọt hậu, hỗ trợ tiêu hóa rất tốt.
* '''Cà phê view sông Bằng:''' Các quán cà phê không gian đẹp dọc trục đường đôi ven sông Bằng Giang tại trung tâm thành phố.

== Nghỉ ngơi ==

Thành phố Cao Bằng và khu vực danh thắng Thác Bản Giốc có đầy đủ các lựa chọn nghỉ ngơi từ khách sạn 4 sao đến homestay nhà sàn độc đáo.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Cao Bằng | trang web=https://luxurycaobang.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 42 Phố Kim Đồng, Phường Hợp Giang, TP. Cao Bằng | vĩ độ=22.6658 | kinh độ=105.9745 | chỉ đường=Ngay trung tâm phố đi bộ
| điện thoại=+84 206 3888 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp bậc nhất thành phố với đầy đủ tiện ích hồ bơi, nhà hàng, buffet sáng và dịch vụ chuyên nghiệp.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Bản Giốc Resort | trang web=http://saigonbangiocresort.com | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8533 | kinh độ=106.7200 | chỉ đường=Đối diện khu vực Thác Bản Giốc
| điện thoại=+84 206 3829 222 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng tiêu chuẩn 4 sao nằm ngay sát Thác Bản Giốc, không gian xanh mát hướng nhìn ra dòng sông Quây Sơn và núi đồi.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn giao thông ===
* Các tuyến đường đèo tại Cao Bằng như đèo Mã Phục, đèo Khau Liêu nhiều khúc khúc cua gấp và có thể có sương mù vào sáng sớm hoặc chiều tối. Du khách tự lái xe máy/ô tô cần chú ý làm chủ tốc độ và kiểm tra phanh xe cẩn thận.

=== Lưu ý vùng biên giới ===
* Thác Bản Giốc và một số điểm tham quan nằm sát biên giới Việt - Trung. Du khách cần mang theo đầy đủ giấy tờ tùy thân (CCCD/Hộ chiếu) và tuân thủ chỉ dẫn của lực lượng Bộ đội Biên phòng.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Thái Nguyên]]: Khám phá danh thắng Hồ Ba Bể tuyệt đẹp nằm trong Vườn quốc gia Ba Bể (cách TP. Cao Bằng khoảng 130 km).
* [[Lạng Sơn]]: Ghé thăm mảnh đất xứ Lạng với chợ cửa khẩu Tân Thanh, phố Kỳ Lừa và động Tam Thanh (cách 130 km theo Quốc lộ 4A).
* [[Hà Giang]]: Chinh phục Cao nguyên đá Đồng Văn và đèo Mã Pí Lèng qua tuyến đường nối Bảo Lâm - Mèo Vạc.

{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}


{{usablecity}}

{{Wikipedia|Cao Bằng}}

{{GeoData| lat= 22.67| long= 106| radius= }}</text>
      <sha1>pl4fl9i9c1bb78c8n4631daeynqv6vw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121879</id>
      <parentid>121870</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:16:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bằng ô-tô &amp; Xe buýt giường nằm */</comment>
      <origin>121879</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18084" sha1="6pnbd7vo50t4k166uy46g6fvhgh1ggz" xml:space="preserve">{{pagebanner|Ban_Gioc_Panorama_.jpg|caption=Thác Bản Giốc}}

{{quickbarprovince
| image=Bangioc9tam.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Thác Bản Giốc tại huyện Trùng Khánh, Cao Bằng
| location=Cao Bang in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=6.700,3 km²
| population=533.800 người (ước tính 2022)
| population density=79,7 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]], [[Tiếng H'Mông]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Tày (41%), người Nùng (31%), người H'Mông, người Dao, người Kinh
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Cao Bằng (thành phố)|Cao Bằng]]
| years active=1499 - Thành lập Trấn Cao Bằng thời nhà Lê
| administrative division=1 thành phố (Cao Bằng) và 9 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (206)
| website=[https://caobang.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Cao Bằng]
}}

'''Cao Bằng''' là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nơi đây được thiên nhiên ưu ái ban tặng cảnh quan sơn thủy hữu tình với hệ thống hang động, sông hồ mênh mông, núi đá vôi trùng điệp cùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO [[Công viên địa chất Non nước Cao Bằng|Non nước Cao Bằng]]. Không chỉ nổi tiếng với danh thắng [[Thác Bản Giốc]] kỳ vĩ bậc nhất Đông Nam Á, Cao Bằng còn là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử và bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao.

== Giới thiệu ==

Lịch sử Cao Bằng gắn liền với các mốc sự kiện quan trọng trong công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Là địa đầu Tổ quốc, Cao Bằng từng là vùng căn cứ địa cách mạng quan trọng dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch [[Hồ Chí Minh]] sau khi Người về nước vào năm 1941.

Địa hình Cao Bằng chủ yếu là núi cao và cao nguyên đá vôi phong hóa karst, tạo nên hệ sinh thái đa dạng, các thung lũng xanh mướt và những dòng sông thơ mộng như [[Sông Bằng Giang|Sông Bằng]], Sông Quây Sơn. Điểm đặc sắc nhất của Cao Bằng chính là các nét văn hóa bản địa lâu đời thể hiện qua điệu hát [[Hát Then|Then]], tiếng đàn [[Đàn Tính|Tính]], kiến trúc nhà sàn gỗ của người Tày - Nùng và những làng nghề truyền thống độc đáo như làng rèn [[Làng rèn Phúc Sen|Phúc Sen]], làng làm giấy bản [[Làng nghề giấy bản Quốc Dân|Quốc Dân]].

=== Khí hậu ===
Khí hậu Cao Bằng mang đặc tính cận nhiệt đới ẩm vùng núi cao, thời tiết ôn hòa, mát mẻ quanh năm và phân hóa 4 mùa rõ rệt.

* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Thời tiết mát mẻ, trăm hoa nở rộ khắp các mường bản, thích hợp cho các chuyến du xuân và tham gia lễ hội lồng tồng.
* '''Mùa hè / Mùa nước đổ''' (tháng 5 đến tháng 9): Lượng mưa nhiều khiến các dòng sông, ngọn thác tràn đầy nước. Đây là thời điểm đẹp nhất để ngắm Thác Bản Giốc tung bọt trắng xóa.
* '''Mùa thu / Mùa lúa chín''' (tháng 9 đến tháng 10): Thời tiết khô ráo, trong lành. Toàn bộ thung lũng Phong Nậm và Trùng Khánh khoác lên mình màu vàng rực rỡ của lúa chín.
* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 1 năm sau): Thời tiết lạnh giá, vùng núi cao như [[Nguyên Bình]] hoặc đỉnh Phja Oắc có thể xuất hiện băng giá và tuyết rơi.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Cao Bằng
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 20 (68) || 23 (73) || 28 (82) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''27 (81)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 15 (59) || 19 (66) || 22 (72) || 24 (75) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || 18 (64) || 14 (57) || 10 (50) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 28 (1.1) || 48 (1.9) || 92 (3.6) || 185 (7.3) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 255 (10.0) || 160 (6.3) || 85 (3.3) || 42 (1.7) || 22 (0.9) || '''1.452 (57.2)'''
|}

== Đến ==

Cao Bằng cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 280 km về phía Bắc. Hiện tại chưa có đường bay thẳng hay tuyến đường sắt đến Cao Bằng, nên phương tiện di chuyển chính là đường bộ.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe buýt giường nằm ===
* '''Từ Hà Nội:''' Xe buýt giường nằm xuất bến hàng ngày từ Bến xe Mỹ Đình, Bến xe Giáp Bát hoặc Bến xe Gia Lâm. Thời gian di chuyển khoảng 6 đến 7 giờ qua trục đường Quốc lộ 3 hoặc tuyến cao tốc Hà Nội - [[Thái Nguyên]] - [[Bắc Kạn]] - Cao Bằng.
  * Giá vé: 250.000 - 350.000 VNĐ/lượt (các nhà xe uy tín: Thanh Ly, Khánh Hoàn, Kim Chi).
* '''Tuyến Limousine chất lượng cao:''' Đón trả khách tận nơi tại trung tâm Hà Nội và thành phố Cao Bằng, thời gian di chuyển rút ngắn còn khoảng 5 giờ. Giá vé khoảng 400.000 - 450.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng xe máy (Phượt) ===
Đây là lựa chọn yêu thích của nhiều du khách đam mê chinh phục các cung đường đèo hùng vĩ miền Bắc. Có 2 tuyến đường chính:
* Tuyến 1: Hà Nội - Thái Nguyên - Bắc Kạn - Đèo Gió - Đèo Khau Khang - TP. Cao Bằng (theo Quốc lộ 3).
* Tuyến 2: Hà Nội - [[Lạng Sơn]] - Đèo Bông Lau - Đèo Khau Liêu - Trùng Khánh - Cao Bằng (theo Quốc lộ 4A).

== Di chuyển ==
[[Tập_tin:Thanhphocaobang2024.jpg|nhỏ|Một góc trung tâm Thành phố Cao Bằng bên sông Bằng]]

* '''Thuê xe máy:''' Cách tốt nhất để khám phá các điểm tham quan nằm rải rác ở các huyện Trùng Khánh, Hạ Lang, Nguyên Bình. Bạn có thể thuê xe máy tại trung tâm TP. Cao Bằng với giá 120.000 - 180.000 VNĐ/ngày.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Hệ thống xe buýt kết nối TP. Cao Bằng đi các huyện:
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Thác Bản Giốc (Trùng Khánh):* Hoạt động từ 05:30 đến 17:00, tần suất 30 phút/chuyến.
  * *Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Pác Bó (Hà Quảng).*
* '''Taxi:''' Thích hợp cho nhóm đông người hoặc gia đình đi chặng ngắn nội thành.
  * *Taxi Mai Linh Cao Bằng:* ☎ +84 206 3858 585
  * *Taxi Cao Bằng:* ☎ +84 206 3828 282
== Tham quan ==
{{mapframe}}

=== Danh lam thắng cảnh Thiên nhiên ===
* {{xem
| tên=Thác Bản Giốc | tên khác=Detian Falls
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8561 | kinh độ=106.7228 | chỉ đường=Cách thành phố Cao Bằng khoảng 85 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Một trong những thác nước xuyên quốc gia lớn nhất thế giới, nằm trên dòng sông Quây Sơn nối liền biên giới Việt - Trung. Thác gầm vang đêm ngày, tung bọt trắng xóa giữa khung cảnh núi non trùng điệp. Du khách có thể thuê mảng tre đi sát chân thác để cảm nhận sự hùng vĩ của dòng nước.
}}

* {{xem
| tên=Động Ngườm Ngao | tên khác=Hang Hang Hổ
| trang web= | email=
| địa chỉ=Bản Gun, Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8361 | kinh độ=106.7028 | chỉ đường=Cách Thác Bản Giốc khoảng 3 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Hang động vôi karst đồ sộ với chiều dài hơn 2.100 m. Bên trong động sở hữu hệ thống thạch nhũ kỳ ảo với những hình dáng sinh động như tòa sen ngược, bông hoa sen đá, cây tơ hồng và các dải rèm đá rực rỡ.
}}

* {{xem
| tên=Hồ Thăng Hen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7533 | kinh độ=106.2961 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 30 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể 36 hồ nước ngọt tự nhiên nằm trên núi cao. Nước hồ Thăng Hen trong xanh quanh năm, phản chiếu những vách núi đá vôi uốn lượn và cánh rừng nguyên sinh rậm rạp.
}}

* {{xem
| tên=Núi Mắt Thần | tên khác=Núi Thủng / Phja Piót
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thung lũng Ban Công, Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7667 | kinh độ=106.3083 | chỉ đường=Nằm trong quần thể hồ Thăng Hen
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngọn núi đá vôi độc đáo với một hang thủng tròn đường kính hơn 50 m xuyên qua lòng núi. Xung quanh ngọn núi là thung lũng cỏ xanh mướt rộng lớn, điểm xuyết bởi những đàn trâu thong dong gặm cỏ.
}}
[[Tập_tin:Suối_Lê-nin,_Đông_Bắc_2012.JPG|nhỏ|Suối Lê-nin trong veo chảy qua ngọn núi Mác tại Pác Bó]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Văn hóa ===
* {{xem
| tên=Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Trường Hà, Huyện Hà Quảng | vĩ độ=22.9772 | kinh độ=106.0528 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 52 km về phía Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=25.000 VNĐ/người (xe điện: 20.000 VNĐ)
| nội dung=Nơi Bác Hồ đặt chân về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam vào năm 1941 sau 30 năm bôn ba hải ngoại. Khu di tích bao gồm Hang Cốc Bố, Suối Lê-nin trong xanh như ngọc bích, Núi Mác và Bàn đá lịch sử nơi Bác làm việc.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8589 | kinh độ=106.7167 | chỉ đường=Tọa lạc trên núi Phia Mu
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi chùa Việt đầu tiên được xây dựng tại nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc. Từ sân chùa, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn toàn cảnh Thác Bản Giốc và dòng sông Quây Sơn êm đềm.
}}

=== Làng nghề Truyền thống ===
* {{xem
| tên=Làng rèn Phúc Sen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Phúc Sen, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.6889 | kinh độ=106.4167 | chỉ đường=Dọc Quốc lộ 3
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Làng nghề rèn thủ công truyền thống lâu đời của người Nùng An. Các sản phẩm dao, rựa, kéo tại đây được rèn hoàn toàn thủ công từ nhíp xe ô tô cũ, nổi tiếng bởi độ sắc bén và bền bỉ vượt trội.
}}

== Hoạt động ==
* '''Chèo thuyền Kayak trên Sông Quây Sơn:''' Trải nghiệm chèo thuyền thong dong trên dòng sông xanh ngọc bích, ngắm nhìn những ruộng lúa chín vàng và lũy tre xanh yên bình dọc hai bên bờ.
* '''Chinh phục Đèo Khau Liêu &amp; Đèo Mã Phục:''' Những cung đường đèo quanh co uốn lượn hùng vĩ nối liền các huyện, điểm đến mơ ước của các phượt thủ.
* '''Trải nghiệm Homestay Nhà sàn Đá Khuổi Ky:''' Lưu trú tại các ngôi nhà sàn bằng đá, thưởng thức ẩm thực bản địa và nghe hát Then, đàn Tính do chính người dân bản địa biểu diễn.

== Mua sắm ==
Cao Bằng nổi tiếng với nhiều sản vật vùng cao chất lượng và nông sản đặc trưng.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Hạt dẻ Trùng Khánh:''' Hạt dẻ to tròn, vỏ dày bùi béo, ngậy thơm nức tiếng khi rang hoặc hấp.
* '''Măng khô &amp; Trám đen Cao Bằng:''' Măng nứa, măng vầu tự nhiên cùng quả trám đen bùi béo dầm tương.
* '''Miến đao Phia Đén:''' Miến làm từ 100% củ đao rềnh nguyên chất, sợi dai mướt không bị nát khi nấu lại.
* '''Dao rèn Phúc Sen:''' Món quà gia dụng bền bỉ mua trực tiếp từ các nghệ nhân làng rèn Phúc Sen.
* '''Bánh khảo &amp; Lạp xưởng hun khói:''' Bánh khảo thơm phức hương nếp mới, lạp xưởng hun khói gác bếp đậm đà vị gừng núi và mắc mật.

=== Chợ truyền thống ===
* '''Chợ Bằng Giang (TP. Cao Bằng):''' Chợ trung tâm thành phố, nơi tập trung đầy đủ các loại đặc sản, thực phẩm tươi sống và quà lưu niệm.
* '''Chợ phiên Trùng Khánh / Chợ phiên Bảo Lạc:''' Họp theo lịch âm (5 ngày một phiên), là nơi bà con dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao diện trang phục truyền thống xuống phố trao đổi hàng hóa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Cao Bằng mang hương vị đậm đà của núi rừng miền Tây Bắc.

Các món ngon đặc sắc nhất định phải thử:
* '''Bánh cuốn Cao Bằng:''' Khác với bánh cuốn miền xuôi ăn cùng nước mắm chua ngọt, bánh cuốn Cao Bằng ăn kèm với bát nước dùng ninh xương ngọt thanh, thơm nồng hành hoa, giò lợn và trứng chần.
* '''Phở vịt quay:''' Sợi phở mềm ăn kèm thịt vịt quay da giòn rụm, tỏa hương thơm đặc trưng của lá mắc mật.
* '''Xôi trám đen:''' Xôi nếp nương đồ cùng thịt trám đen bùi béo, thơm phức hương ngậy tự nhiên.
* '''Bánh áp chao:''' Món ăn vặt mùa đông với vỏ bột nếp chiên giòn rụm, nhân thịt vịt ướp đậm đà bên trong.
* '''Lợn sữa quay &amp; Vịt quay mắc mật:''' Thịt được tẩm ướp lá mắc mật, quay trên than hồng cho da giòn rụm vàng óng.

=== Nhà hàng ===

== Đồ uống ==
* '''Rượu ngô Mẫu Sơn / Rượu men lá:''' Loại rượu cất từ ngô ủ men lá thuốc bắc truyền thống của người Tày, vị êm nồng không gây đau đầu.
* '''Chè dây Phia Oắc:''' Trà thảo mộc tự nhiên mọc trên đỉnh núi cao Phja Oắc, có vị ngọt hậu, hỗ trợ tiêu hóa rất tốt.
* '''Cà phê view sông Bằng:''' Các quán cà phê không gian đẹp dọc trục đường đôi ven sông Bằng Giang tại trung tâm thành phố.

== Nghỉ ngơi ==

Thành phố Cao Bằng và khu vực danh thắng Thác Bản Giốc có đầy đủ các lựa chọn nghỉ ngơi từ khách sạn 4 sao đến homestay nhà sàn độc đáo.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Cao Bằng | trang web=https://luxurycaobang.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 42 Phố Kim Đồng, Phường Hợp Giang, TP. Cao Bằng | vĩ độ=22.6658 | kinh độ=105.9745 | chỉ đường=Ngay trung tâm phố đi bộ
| điện thoại=+84 206 3888 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp bậc nhất thành phố với đầy đủ tiện ích hồ bơi, nhà hàng, buffet sáng và dịch vụ chuyên nghiệp.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Bản Giốc Resort | trang web=http://saigonbangiocresort.com | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8533 | kinh độ=106.7200 | chỉ đường=Đối diện khu vực Thác Bản Giốc
| điện thoại=+84 206 3829 222 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng tiêu chuẩn 4 sao nằm ngay sát Thác Bản Giốc, không gian xanh mát hướng nhìn ra dòng sông Quây Sơn và núi đồi.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn giao thông ===
* Các tuyến đường đèo tại Cao Bằng như đèo Mã Phục, đèo Khau Liêu nhiều khúc khúc cua gấp và có thể có sương mù vào sáng sớm hoặc chiều tối. Du khách tự lái xe máy/ô tô cần chú ý làm chủ tốc độ và kiểm tra phanh xe cẩn thận.

=== Lưu ý vùng biên giới ===
* Thác Bản Giốc và một số điểm tham quan nằm sát biên giới Việt - Trung. Du khách cần mang theo đầy đủ giấy tờ tùy thân (CCCD/Hộ chiếu) và tuân thủ chỉ dẫn của lực lượng Bộ đội Biên phòng.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Thái Nguyên]]: Khám phá danh thắng Hồ Ba Bể tuyệt đẹp nằm trong Vườn quốc gia Ba Bể (cách TP. Cao Bằng khoảng 130 km).
* [[Lạng Sơn]]: Ghé thăm mảnh đất xứ Lạng với chợ cửa khẩu Tân Thanh, phố Kỳ Lừa và động Tam Thanh (cách 130 km theo Quốc lộ 4A).
* [[Hà Giang]]: Chinh phục Cao nguyên đá Đồng Văn và đèo Mã Pí Lèng qua tuyến đường nối Bảo Lâm - Mèo Vạc.

{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}


{{usablecity}}

{{Wikipedia|Cao Bằng}}

{{GeoData| lat= 22.67| long= 106| radius= }}</text>
      <sha1>6pnbd7vo50t4k166uy46g6fvhgh1ggz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121880</id>
      <parentid>121879</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:16:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Di chuyển */</comment>
      <origin>121880</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18077" sha1="84waj19083wkuq2kfrxg460yej67icc" xml:space="preserve">{{pagebanner|Ban_Gioc_Panorama_.jpg|caption=Thác Bản Giốc}}

{{quickbarprovince
| image=Bangioc9tam.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Thác Bản Giốc tại huyện Trùng Khánh, Cao Bằng
| location=Cao Bang in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=6.700,3 km²
| population=533.800 người (ước tính 2022)
| population density=79,7 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]], [[Tiếng H'Mông]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Tày (41%), người Nùng (31%), người H'Mông, người Dao, người Kinh
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Cao Bằng (thành phố)|Cao Bằng]]
| years active=1499 - Thành lập Trấn Cao Bằng thời nhà Lê
| administrative division=1 thành phố (Cao Bằng) và 9 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (206)
| website=[https://caobang.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Cao Bằng]
}}

'''Cao Bằng''' là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nơi đây được thiên nhiên ưu ái ban tặng cảnh quan sơn thủy hữu tình với hệ thống hang động, sông hồ mênh mông, núi đá vôi trùng điệp cùng Công viên địa chất toàn cầu UNESCO [[Công viên địa chất Non nước Cao Bằng|Non nước Cao Bằng]]. Không chỉ nổi tiếng với danh thắng [[Thác Bản Giốc]] kỳ vĩ bậc nhất Đông Nam Á, Cao Bằng còn là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, nơi lưu giữ nhiều di tích lịch sử và bản sắc văn hóa độc đáo của các dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao.

== Giới thiệu ==

Lịch sử Cao Bằng gắn liền với các mốc sự kiện quan trọng trong công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam. Là địa đầu Tổ quốc, Cao Bằng từng là vùng căn cứ địa cách mạng quan trọng dưới sự lãnh đạo của Chủ tịch [[Hồ Chí Minh]] sau khi Người về nước vào năm 1941.

Địa hình Cao Bằng chủ yếu là núi cao và cao nguyên đá vôi phong hóa karst, tạo nên hệ sinh thái đa dạng, các thung lũng xanh mướt và những dòng sông thơ mộng như [[Sông Bằng Giang|Sông Bằng]], Sông Quây Sơn. Điểm đặc sắc nhất của Cao Bằng chính là các nét văn hóa bản địa lâu đời thể hiện qua điệu hát [[Hát Then|Then]], tiếng đàn [[Đàn Tính|Tính]], kiến trúc nhà sàn gỗ của người Tày - Nùng và những làng nghề truyền thống độc đáo như làng rèn [[Làng rèn Phúc Sen|Phúc Sen]], làng làm giấy bản [[Làng nghề giấy bản Quốc Dân|Quốc Dân]].

=== Khí hậu ===
Khí hậu Cao Bằng mang đặc tính cận nhiệt đới ẩm vùng núi cao, thời tiết ôn hòa, mát mẻ quanh năm và phân hóa 4 mùa rõ rệt.

* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Thời tiết mát mẻ, trăm hoa nở rộ khắp các mường bản, thích hợp cho các chuyến du xuân và tham gia lễ hội lồng tồng.
* '''Mùa hè / Mùa nước đổ''' (tháng 5 đến tháng 9): Lượng mưa nhiều khiến các dòng sông, ngọn thác tràn đầy nước. Đây là thời điểm đẹp nhất để ngắm Thác Bản Giốc tung bọt trắng xóa.
* '''Mùa thu / Mùa lúa chín''' (tháng 9 đến tháng 10): Thời tiết khô ráo, trong lành. Toàn bộ thung lũng Phong Nậm và Trùng Khánh khoác lên mình màu vàng rực rỡ của lúa chín.
* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 1 năm sau): Thời tiết lạnh giá, vùng núi cao như [[Nguyên Bình]] hoặc đỉnh Phja Oắc có thể xuất hiện băng giá và tuyết rơi.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Cao Bằng
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 20 (68) || 23 (73) || 28 (82) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''27 (81)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 15 (59) || 19 (66) || 22 (72) || 24 (75) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || 18 (64) || 14 (57) || 10 (50) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 28 (1.1) || 48 (1.9) || 92 (3.6) || 185 (7.3) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 255 (10.0) || 160 (6.3) || 85 (3.3) || 42 (1.7) || 22 (0.9) || '''1.452 (57.2)'''
|}

== Đến ==

Cao Bằng cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 280 km về phía Bắc. Hiện tại chưa có đường bay thẳng hay tuyến đường sắt đến Cao Bằng, nên phương tiện di chuyển chính là đường bộ.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe buýt giường nằm ===
* '''Từ Hà Nội:''' Xe buýt giường nằm xuất bến hàng ngày từ Bến xe Mỹ Đình, Bến xe Giáp Bát hoặc Bến xe Gia Lâm. Thời gian di chuyển khoảng 6 đến 7 giờ qua trục đường Quốc lộ 3 hoặc tuyến cao tốc Hà Nội - [[Thái Nguyên]] - [[Bắc Kạn]] - Cao Bằng.
  * Giá vé: 250.000 - 350.000 VNĐ/lượt (các nhà xe uy tín: Thanh Ly, Khánh Hoàn, Kim Chi).
* '''Tuyến Limousine chất lượng cao:''' Đón trả khách tận nơi tại trung tâm Hà Nội và thành phố Cao Bằng, thời gian di chuyển rút ngắn còn khoảng 5 giờ. Giá vé khoảng 400.000 - 450.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng xe máy (Phượt) ===
Đây là lựa chọn yêu thích của nhiều du khách đam mê chinh phục các cung đường đèo hùng vĩ miền Bắc. Có 2 tuyến đường chính:
* Tuyến 1: Hà Nội - Thái Nguyên - Bắc Kạn - Đèo Gió - Đèo Khau Khang - TP. Cao Bằng (theo Quốc lộ 3).
* Tuyến 2: Hà Nội - [[Lạng Sơn]] - Đèo Bông Lau - Đèo Khau Liêu - Trùng Khánh - Cao Bằng (theo Quốc lộ 4A).

== Di chuyển ==
[[Tập_tin:Thanhphocaobang2024.jpg|nhỏ|Một góc trung tâm Thành phố Cao Bằng bên sông Bằng]]

* '''Thuê xe máy:''' Cách tốt nhất để khám phá các điểm tham quan nằm rải rác ở các huyện Trùng Khánh, Hạ Lang, Nguyên Bình. Bạn có thể thuê xe máy tại trung tâm TP. Cao Bằng với giá 120.000 - 180.000 VNĐ/ngày.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Hệ thống xe buýt kết nối TP. Cao Bằng đi các huyện:
  * Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Thác Bản Giốc (Trùng Khánh): Hoạt động từ 05:30 đến 17:00, tần suất 30 phút/chuyến.
  * Tuyến xe buýt TP. Cao Bằng - Pác Bó (Hà Quảng).
* '''Taxi:''' Thích hợp cho nhóm đông người hoặc gia đình đi chặng ngắn nội thành.
  * Taxi Mai Linh Cao Bằng: ☎ +84 206 3858 585
  * Taxi Cao Bằng: ☎ +84 206 3828 282

== Tham quan ==
{{mapframe}}

=== Danh lam thắng cảnh Thiên nhiên ===
* {{xem
| tên=Thác Bản Giốc | tên khác=Detian Falls
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8561 | kinh độ=106.7228 | chỉ đường=Cách thành phố Cao Bằng khoảng 85 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Một trong những thác nước xuyên quốc gia lớn nhất thế giới, nằm trên dòng sông Quây Sơn nối liền biên giới Việt - Trung. Thác gầm vang đêm ngày, tung bọt trắng xóa giữa khung cảnh núi non trùng điệp. Du khách có thể thuê mảng tre đi sát chân thác để cảm nhận sự hùng vĩ của dòng nước.
}}

* {{xem
| tên=Động Ngườm Ngao | tên khác=Hang Hang Hổ
| trang web= | email=
| địa chỉ=Bản Gun, Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8361 | kinh độ=106.7028 | chỉ đường=Cách Thác Bản Giốc khoảng 3 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:00 | giá=45.000 VNĐ/người
| nội dung=Hang động vôi karst đồ sộ với chiều dài hơn 2.100 m. Bên trong động sở hữu hệ thống thạch nhũ kỳ ảo với những hình dáng sinh động như tòa sen ngược, bông hoa sen đá, cây tơ hồng và các dải rèm đá rực rỡ.
}}

* {{xem
| tên=Hồ Thăng Hen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7533 | kinh độ=106.2961 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 30 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể 36 hồ nước ngọt tự nhiên nằm trên núi cao. Nước hồ Thăng Hen trong xanh quanh năm, phản chiếu những vách núi đá vôi uốn lượn và cánh rừng nguyên sinh rậm rạp.
}}

* {{xem
| tên=Núi Mắt Thần | tên khác=Núi Thủng / Phja Piót
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thung lũng Ban Công, Xã Quốc Toản, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.7667 | kinh độ=106.3083 | chỉ đường=Nằm trong quần thể hồ Thăng Hen
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngọn núi đá vôi độc đáo với một hang thủng tròn đường kính hơn 50 m xuyên qua lòng núi. Xung quanh ngọn núi là thung lũng cỏ xanh mướt rộng lớn, điểm xuyết bởi những đàn trâu thong dong gặm cỏ.
}}
[[Tập_tin:Suối_Lê-nin,_Đông_Bắc_2012.JPG|nhỏ|Suối Lê-nin trong veo chảy qua ngọn núi Mác tại Pác Bó]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Văn hóa ===
* {{xem
| tên=Khu di tích Quốc gia đặc biệt Pác Bó | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Trường Hà, Huyện Hà Quảng | vĩ độ=22.9772 | kinh độ=106.0528 | chỉ đường=Cách TP. Cao Bằng khoảng 52 km về phía Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:00 | giá=25.000 VNĐ/người (xe điện: 20.000 VNĐ)
| nội dung=Nơi Bác Hồ đặt chân về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam vào năm 1941 sau 30 năm bôn ba hải ngoại. Khu di tích bao gồm Hang Cốc Bố, Suối Lê-nin trong xanh như ngọc bích, Núi Mác và Bàn đá lịch sử nơi Bác làm việc.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Phật Tích Trúc Lâm Bản Giốc | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8589 | kinh độ=106.7167 | chỉ đường=Tọa lạc trên núi Phia Mu
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi chùa Việt đầu tiên được xây dựng tại nơi biên cương phía Bắc của Tổ quốc. Từ sân chùa, du khách có thể phóng tầm mắt ngắm nhìn toàn cảnh Thác Bản Giốc và dòng sông Quây Sơn êm đềm.
}}

=== Làng nghề Truyền thống ===
* {{xem
| tên=Làng rèn Phúc Sen | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Phúc Sen, Huyện Quảng Hòa | vĩ độ=22.6889 | kinh độ=106.4167 | chỉ đường=Dọc Quốc lộ 3
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Làng nghề rèn thủ công truyền thống lâu đời của người Nùng An. Các sản phẩm dao, rựa, kéo tại đây được rèn hoàn toàn thủ công từ nhíp xe ô tô cũ, nổi tiếng bởi độ sắc bén và bền bỉ vượt trội.
}}

== Hoạt động ==
* '''Chèo thuyền Kayak trên Sông Quây Sơn:''' Trải nghiệm chèo thuyền thong dong trên dòng sông xanh ngọc bích, ngắm nhìn những ruộng lúa chín vàng và lũy tre xanh yên bình dọc hai bên bờ.
* '''Chinh phục Đèo Khau Liêu &amp; Đèo Mã Phục:''' Những cung đường đèo quanh co uốn lượn hùng vĩ nối liền các huyện, điểm đến mơ ước của các phượt thủ.
* '''Trải nghiệm Homestay Nhà sàn Đá Khuổi Ky:''' Lưu trú tại các ngôi nhà sàn bằng đá, thưởng thức ẩm thực bản địa và nghe hát Then, đàn Tính do chính người dân bản địa biểu diễn.

== Mua sắm ==
Cao Bằng nổi tiếng với nhiều sản vật vùng cao chất lượng và nông sản đặc trưng.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Hạt dẻ Trùng Khánh:''' Hạt dẻ to tròn, vỏ dày bùi béo, ngậy thơm nức tiếng khi rang hoặc hấp.
* '''Măng khô &amp; Trám đen Cao Bằng:''' Măng nứa, măng vầu tự nhiên cùng quả trám đen bùi béo dầm tương.
* '''Miến đao Phia Đén:''' Miến làm từ 100% củ đao rềnh nguyên chất, sợi dai mướt không bị nát khi nấu lại.
* '''Dao rèn Phúc Sen:''' Món quà gia dụng bền bỉ mua trực tiếp từ các nghệ nhân làng rèn Phúc Sen.
* '''Bánh khảo &amp; Lạp xưởng hun khói:''' Bánh khảo thơm phức hương nếp mới, lạp xưởng hun khói gác bếp đậm đà vị gừng núi và mắc mật.

=== Chợ truyền thống ===
* '''Chợ Bằng Giang (TP. Cao Bằng):''' Chợ trung tâm thành phố, nơi tập trung đầy đủ các loại đặc sản, thực phẩm tươi sống và quà lưu niệm.
* '''Chợ phiên Trùng Khánh / Chợ phiên Bảo Lạc:''' Họp theo lịch âm (5 ngày một phiên), là nơi bà con dân tộc Tày, Nùng, H'Mông, Dao diện trang phục truyền thống xuống phố trao đổi hàng hóa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Cao Bằng mang hương vị đậm đà của núi rừng miền Tây Bắc.

Các món ngon đặc sắc nhất định phải thử:
* '''Bánh cuốn Cao Bằng:''' Khác với bánh cuốn miền xuôi ăn cùng nước mắm chua ngọt, bánh cuốn Cao Bằng ăn kèm với bát nước dùng ninh xương ngọt thanh, thơm nồng hành hoa, giò lợn và trứng chần.
* '''Phở vịt quay:''' Sợi phở mềm ăn kèm thịt vịt quay da giòn rụm, tỏa hương thơm đặc trưng của lá mắc mật.
* '''Xôi trám đen:''' Xôi nếp nương đồ cùng thịt trám đen bùi béo, thơm phức hương ngậy tự nhiên.
* '''Bánh áp chao:''' Món ăn vặt mùa đông với vỏ bột nếp chiên giòn rụm, nhân thịt vịt ướp đậm đà bên trong.
* '''Lợn sữa quay &amp; Vịt quay mắc mật:''' Thịt được tẩm ướp lá mắc mật, quay trên than hồng cho da giòn rụm vàng óng.

=== Nhà hàng ===

== Đồ uống ==
* '''Rượu ngô Mẫu Sơn / Rượu men lá:''' Loại rượu cất từ ngô ủ men lá thuốc bắc truyền thống của người Tày, vị êm nồng không gây đau đầu.
* '''Chè dây Phia Oắc:''' Trà thảo mộc tự nhiên mọc trên đỉnh núi cao Phja Oắc, có vị ngọt hậu, hỗ trợ tiêu hóa rất tốt.
* '''Cà phê view sông Bằng:''' Các quán cà phê không gian đẹp dọc trục đường đôi ven sông Bằng Giang tại trung tâm thành phố.

== Nghỉ ngơi ==

Thành phố Cao Bằng và khu vực danh thắng Thác Bản Giốc có đầy đủ các lựa chọn nghỉ ngơi từ khách sạn 4 sao đến homestay nhà sàn độc đáo.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Cao Bằng | trang web=https://luxurycaobang.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 42 Phố Kim Đồng, Phường Hợp Giang, TP. Cao Bằng | vĩ độ=22.6658 | kinh độ=105.9745 | chỉ đường=Ngay trung tâm phố đi bộ
| điện thoại=+84 206 3888 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp bậc nhất thành phố với đầy đủ tiện ích hồ bơi, nhà hàng, buffet sáng và dịch vụ chuyên nghiệp.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Bản Giốc Resort | trang web=http://saigonbangiocresort.com | email=
| địa chỉ=Xã Đàm Thủy, Huyện Trùng Khánh | vĩ độ=22.8533 | kinh độ=106.7200 | chỉ đường=Đối diện khu vực Thác Bản Giốc
| điện thoại=+84 206 3829 222 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng tiêu chuẩn 4 sao nằm ngay sát Thác Bản Giốc, không gian xanh mát hướng nhìn ra dòng sông Quây Sơn và núi đồi.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn giao thông ===
* Các tuyến đường đèo tại Cao Bằng như đèo Mã Phục, đèo Khau Liêu nhiều khúc khúc cua gấp và có thể có sương mù vào sáng sớm hoặc chiều tối. Du khách tự lái xe máy/ô tô cần chú ý làm chủ tốc độ và kiểm tra phanh xe cẩn thận.

=== Lưu ý vùng biên giới ===
* Thác Bản Giốc và một số điểm tham quan nằm sát biên giới Việt - Trung. Du khách cần mang theo đầy đủ giấy tờ tùy thân (CCCD/Hộ chiếu) và tuân thủ chỉ dẫn của lực lượng Bộ đội Biên phòng.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Thái Nguyên]]: Khám phá danh thắng Hồ Ba Bể tuyệt đẹp nằm trong Vườn quốc gia Ba Bể (cách TP. Cao Bằng khoảng 130 km).
* [[Lạng Sơn]]: Ghé thăm mảnh đất xứ Lạng với chợ cửa khẩu Tân Thanh, phố Kỳ Lừa và động Tam Thanh (cách 130 km theo Quốc lộ 4A).
* [[Hà Giang]]: Chinh phục Cao nguyên đá Đồng Văn và đèo Mã Pí Lèng qua tuyến đường nối Bảo Lâm - Mèo Vạc.

{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}


{{usablecity}}

{{Wikipedia|Cao Bằng}}

{{GeoData| lat= 22.67| long= 106| radius= }}</text>
      <sha1>84waj19083wkuq2kfrxg460yej67icc</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Khánh Hòa</title>
    <ns>0</ns>
    <id>625</id>
    <revision>
      <id>121871</id>
      <parentid>121781</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:04:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121871</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22646" sha1="25k4wzha3k798wt7sj45c9svbjg1ivh" xml:space="preserve">{{pagebanner|Cho_Dam_in_Sunset_-_panoramio.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường Nha Trang
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như [[Vịnh Nha Trang]], [[Vịnh Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và [[Vịnh Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha Trang beach promenade.jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam Ranh International Airport Terminal 2.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Canoe Nha Trang Bay.jpg|nhỏ|Cano cao tốc đưa khách tham quan các vịnh biển]]

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Amanoi Resort Vinh Hy.jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>25k4wzha3k798wt7sj45c9svbjg1ivh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121872</id>
      <parentid>121871</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:06:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121872</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22559" sha1="g0aeyx01hozcnldbe4ktzuzyngcxby3" xml:space="preserve">{{pagebanner|Bờ_biển_Nha_Trang_nhìn_từ_trên_cao.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường Nha Trang
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như [[Vịnh Nha Trang]], [[Vịnh Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và [[Vịnh Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Amanoi Resort Vinh Hy.jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>g0aeyx01hozcnldbe4ktzuzyngcxby3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121873</id>
      <parentid>121872</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:08:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nghỉ ngơi */</comment>
      <origin>121873</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22594" sha1="gsnlp7j2cgjwmyzrk279kc796h1m0tn" xml:space="preserve">{{pagebanner|Bờ_biển_Nha_Trang_nhìn_từ_trên_cao.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường Nha Trang
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như [[Vịnh Nha Trang]], [[Vịnh Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và [[Vịnh Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>gsnlp7j2cgjwmyzrk279kc796h1m0tn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121874</id>
      <parentid>121873</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:09:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121874</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22569" sha1="aof0p5uh7iu3o02ub0cnvgednyl16c9" xml:space="preserve">{{pagebanner|Nha-Trang-banner5.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường Nha Trang
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như [[Vịnh Nha Trang]], [[Vịnh Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và [[Vịnh Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>aof0p5uh7iu3o02ub0cnvgednyl16c9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121875</id>
      <parentid>121874</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:11:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121875</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22573" sha1="3r260yc2urfm4734eebjo4qdl9f7lty" xml:space="preserve">{{pagebanner|Nha-Trang-banner5.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường [[Nha Trang]]
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như Vịnh [[Nha Trang]], Vịnh [[Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và Vịnh [[Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>3r260yc2urfm4734eebjo4qdl9f7lty</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121876</id>
      <parentid>121875</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:13:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121876</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22573" sha1="insl00gln2g6lxasnto23e1brrsmtpo" xml:space="preserve">{{pagebanner|Nha-Trang-banner5.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường [[Nha Trang]]
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như Vịnh [[Nha Trang]], Vịnh [[Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và Vịnh [[Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Xương Huân | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên Hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>insl00gln2g6lxasnto23e1brrsmtpo</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121877</id>
      <parentid>121876</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:14:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nhà hàng */</comment>
      <origin>121877</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22569" sha1="q2oauhgoldc3zq4oiz1cpg5gxvxuq5i" xml:space="preserve">{{pagebanner|Nha-Trang-banner5.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường [[Nha Trang]]
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như Vịnh [[Nha Trang]], Vịnh [[Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và Vịnh [[Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* **Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]:** Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* **Xe khách chất lượng cao:** Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Nha Trang | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên Hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>q2oauhgoldc3zq4oiz1cpg5gxvxuq5i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121878</id>
      <parentid>121877</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:15:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc */</comment>
      <origin>121878</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="22561" sha1="13ffrc2kg3x6ry8pc35zp63zad31c85" xml:space="preserve">{{pagebanner|Nha-Trang-banner5.jpg|caption=Nha Trang nhìn từ trên cao}}

{{quickbarprovince
| image=PonNagarChamTowers.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Tháp Bà Ponagar cổ kính bên cửa sông Cái
| location=Khanh Hoa in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.496,8 km²
| population=1.920.000 người (ước tính)
| population density=226 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Chăm]], [[Tiếng Raglai]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Công giáo tại Việt Nam|Công giáo]], [[Bà La Môn]]
| ethnic group=Người Kinh, người Chăm, người Raglai, người Hoa, người Cơ Ho
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Miền Trung (Việt Nam)|Miền Trung]]
| Capital=Trung tâm hành chính tại Phường [[Nha Trang]]
| years active=1653 - Dinh Thái Khang / Thời kỳ hợp nhất Duyên hải Nam Trung Bộ
| administrative division=Mô hình chính quyền đô thị và nông thôn phân cấp trực tiếp về các xã, phường (bao gồm cả các xã đảo, phường ven biển và đặc khu Trường Sa)
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (258 / 259)
| website=[https://khanhhoa.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Khánh Hòa]
}}

'''Khánh Hòa''' là tỉnh duyên hải chiến lược nằm ở trung tâm vùng [[Duyên hải Nam Trung Bộ]], [[Việt Nam]]. Sau các giai đoạn hợp nhất và tinh gọn bộ máy hành chính, Khánh Hòa bao trọn toàn bộ dải bờ biển dài từ mũi Đèo Cả ở phía Bắc tới mũi Cà Ná ở phía Nam (bao gồm trọn vẹn cả vùng đất Khánh Hòa và Ninh Thuận trước đây). Vùng đất này được tôn vinh là xứ sở của trầm hương, yến sào, các đền tháp Chăm Pa huyền bí, những thung lũng nho bạt ngàn cùng hệ thống vịnh biển nguyên sơ đẹp bậc nhất hành tinh như Vịnh [[Nha Trang]], Vịnh [[Cam Ranh]], [[Vịnh Vân Phong]], [[Vịnh Vĩnh Hy]] và Vịnh [[Phan Rang]].

== Giới thiệu ==
[[Tập tin:Nha_Trang_,_Vietnam_-_panoramio_(35).jpg|nhỏ|Cung đường ven biển tại Phường Nha Trang]]

Lịch sử Khánh Hòa là bản trường ca văn hóa đậm nét của nền văn minh [[Chăm Pa]] cổ đại kéo dài suốt hơn một thiên niên kỷ, nổi bật với hai trung tâm tâm linh lớn: quần thể [[Tháp Bà Ponagar]] và tháp thiêng [[Po Klong Garai]]. Trải qua các thời kỳ hợp nhất lịch sử như Dinh Thái Khang, tỉnh Thuận Hải hay tỉnh Phú Khánh xưa, vùng đất này ngày nay trở thành một chỉnh thể không gian thống nhất, kết nối liền mạch giữa các vịnh nước sâu hiện đại với vùng thảo nguyên bán sa mạc độc đáo và đại ngàn Trường Sơn.

Địa hình Khánh Hòa vô cùng đa dạng, phía Tây được che chắn bởi dải núi cao của các xã vùng cao Khánh Sơn, Khánh Vĩnh và Bác Ái, nơi có khí hậu quanh năm mát mẻ; phía Đông là bờ biển dài hơn 480 km với hàng trăm hòn đảo, quần đảo, những rạn san hô kỳ thú tại Vườn quốc gia [[Núi Chúa]] và rạn san hô Hòn Mun. Về cấu trúc quản lý, tỉnh hoạt động theo mô hình chính quyền địa phương tinh gọn, vận hành trực tiếp từ cấp tỉnh xuống các xã, phường và thị trấn cơ sở, không còn duy trì cấp huyện, thị xã hay thành phố trung gian.

=== Khí hậu ===
Khánh Hòa là vùng đất đón lượng bức xạ nhiệt dồi dào nhất cả nước, trung bình có từ 2.600 đến 2.800 giờ nắng mỗi năm. Thời tiết được chia làm hai tiểu vùng khí hậu rõ nét: tiểu vùng duyên hải vịnh biển (phía Bắc) mát mẻ ôn hòa và tiểu vùng bán khô hạn nhiệt đới (phía Nam) nắng gió quanh năm, rất ít bão.

* '''Mùa khô''' (tháng 1 đến tháng 8): Thời tiết trong trẻo, trời quang mây tạnh, biển êm dịu, là thời điểm hoàn hảo cho các chuyến lặn biển ngắm san hô, tắm biển, tham quan các đảo và trải nghiệm hái nho chín mọng tại các nhà vườn.
* '''Mùa mưa''' (tháng 9 đến tháng 12): Mưa tập trung chủ yếu vào tháng 10 và tháng 11 dưới dạng các cơn mưa rào ngắn; thời tiết dịu mát và biển có sóng lớn hơn.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu tỉnh Khánh Hòa
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 28 (82) || 29 (84) || 31 (88) || 32 (90) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 34 (93) || 33 (91) || 31 (88) || 29 (84) || 28 (82) || '''31 (88)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 21 (70) || 22 (72) || 23 (73) || 25 (77) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 26 (79) || 25 (77) || 24 (75) || 23 (73) || 22 (72) || '''24 (75)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 20 (0.8) || 12 (0.5) || 22 (0.9) || 30 (1.2) || 65 (2.6) || 55 (2.2) || 45 (1.8) || 50 (2.0) || 140 (5.5) || 280 (11.0) || 320 (12.6) || 150 (5.9) || '''1.189 (46.8)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:Cam_Ranh_International_Terminal.jpg|nhỏ|Cửa ngõ hàng không quốc tế tại Phường Cam Ranh]]

=== Bằng máy bay ===
* {{địa điểm
| tên=Sân bay Quốc tế Cam Ranh | tên khác=Cam Ranh International Airport | ký hiệu=CXR
| địa chỉ=Phường Cam Ranh | chỉ đường=Nằm trên dải bán đảo ven biển Cam Ranh
| điện thoại=+84 258 3989 918 | trang web=
| nội dung=Cửa ngõ hàng không quốc tế đón hàng triệu lượt khách mỗi năm, kết nối dày đặc với [[Hà Nội]], [[Thành phố Hồ Chí Minh]], [[Đà Nẵng]], [[Hải Phòng]], cùng các đường bay thẳng quốc tế từ Hàn Quốc, Thái Lan, Kazakhstan, Đài Loan và Trung Quốc.
}}

=== Bằng tàu hỏa ===
Trục đường sắt Bắc - Nam chạy dọc suốt chiều dài tỉnh với các điểm dừng chính:
* '''Ga Nha Trang''' (Phường Nha Trang): Phục vụ đón trả khách trung tâm đô thị vịnh biển.
* '''Ga Tháp Chàm''' (Phường Đô Vinh): Cửa ngõ đường sắt phía Nam tỉnh, thuận tiện đi vịnh Vĩnh Hy, đồi cát Nam Cương và các làng gốm Chăm Bàu Trúc.

=== Bằng ô-tô &amp; Đường cao tốc ===
Tuyến cao tốc Bắc - Nam chạy thông suốt toàn tỉnh:
* Từ [[Thành phố Hồ Chí Minh]]: Xe ô tô chạy thẳng cao tốc qua ngã Phan Thiết đến Phường Tháp Chàm chỉ mất khoảng 3,5 giờ, và đến Phường Nha Trang mất khoảng 4,5 đến 5 giờ.
* Xe khách chất lượng cao: Các hãng xe Phương Trang, Cúc Tùng, Liên Hưng chạy liên tục trên trục Quốc lộ 1A và các tuyến cao tốc, đón trả khách tại bến xe trung tâm các phường.

== Di chuyển ==

* '''Cung đường biển nối liền vịnh đảo:''' Tuyến đường ven biển nối từ Phường Nha Trang qua bán đảo Cam Ranh, vòng qua cung đèo ngoạn mục Bình Tiên - Vĩnh Hy tới bãi biển Ninh Chữ và Cà Ná là một trong những cung đường phượt biển đẹp nhất châu Á.
* '''Cano &amp; Du thuyền:''' Hoạt động tấp nập tại Bến tàu du lịch (Phường Vĩnh Trường) và Bến thủy Vĩnh Hy (Xã Vĩnh Hải) để đưa du khách ra các đảo Hòn Mun, Hòn Tằm, Bình Ba, Bình Hưng và rạn san hô Cầu Cau.
* '''Taxi &amp; Xe công nghệ:''' Đặt xe dễ dàng qua ứng dụng hoặc gọi điện thoại phục vụ trên toàn địa bàn các xã, phường ven biển.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Po_Klong_Garai.jpg|nhỏ|Cụm tháp Po Klong Garai kỳ vĩ ngự trên đồi Trầu]]

=== Quần thể Di sản Văn hóa &amp; Kiến trúc Cổ ===
* {{xem
| tên=Tháp Bà Ponagar | tên khác=Ponagar Tower
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Hai Tháng Tư, Phường Vĩnh Phước | vĩ độ=12.2653 | kinh độ=109.1958 | chỉ đường=Tọa lạc trên đồi Cù Lao bên cửa sông Cái
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 17:30 hàng ngày | giá=30.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể đền tháp Chăm Pa xây dựng từ thế kỷ 8 đến thế kỷ 13 thờ nữ thần Po Ino Nagar. Công trình bằng gạch nung đỏ rực rỡ với kỹ thuật xây dựng kỳ diệu không lộ mạch vữa, nơi thường xuyên diễn ra các điệu múa Chăm truyền thống và nghi lễ dâng hoa.
}}

* {{xem
| tên=Tháp Po Klong Garai | tên khác=Po Klong Garai Towers
| trang web= | email=
| địa chỉ=Đồi Trầu, Phường Đô Vinh | vĩ độ=11.6025 | kinh độ=108.9461 | chỉ đường=Cách ga Tháp Chàm khoảng 1,5 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Công trình kiến trúc Chăm Pa đỉnh cao được bảo tồn nguyên vẹn nhất Việt Nam, xây dựng vào cuối thế kỷ 13 đầu thế kỷ 14. Tháp thờ vị vua có công lớn trong việc khai mương đắp đập nông nghiệp; nơi đây là trung tâm tổ chức lễ hội Kate linh thiêng hàng năm của đồng bào Chăm.
}}

* {{xem
| tên=Chùa Long Sơn | tên khác=Chùa Phật Trắng
| trang web= | email=
| địa chỉ=Số 20 Đường 23 Tháng 10, Phường Phương Sài | vĩ độ=12.2508 | kinh độ=109.1802 | chỉ đường=Dưới chân đồi Trại Thủy
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Ngôi tổ đình cổ kính nổi tiếng với pho tượng Kim Thân Phật Tổ bằng bê tông trắng cao 24 m ngự trên đỉnh đồi, nhìn bao quát toàn bộ cảnh sắc vùng đô thị ven biển.
}}

* {{xem
| tên=Làng gốm Bàu Trúc &amp; Làng dệt Mỹ Nghiệp | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Phước Dân | vĩ độ=11.5333 | kinh độ=108.9500 | chỉ đường=Cách trung tâm Phường Tháp Chàm khoảng 10 km về phía Nam
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 17:30 | giá=Miễn phí tham quan
| nội dung=Hai làng nghề cổ truyền độc đáo của người Chăm. Làng gốm Bàu Trúc nổi danh thế giới với di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO nhờ phương pháp chế tác gốm hoàn toàn bằng tay, &quot;tay làm chân quay&quot; và nung lộ thiên bằng củi rơm. Làng Mỹ Nghiệp gìn giữ kỹ thuật dệt thổ cẩm hoa văn cổ truyền tinh xảo.
}}

[[Tập tin:Vinh_hy_bay.jpg|nhỏ|Vịnh Vĩnh Hy nguyên sơ ôm trọn bởi Vườn quốc gia Núi Chúa]]

=== Thắng cảnh Thiên nhiên &amp; Vịnh đảo ===
* {{xem
| tên=Vịnh Vĩnh Hy | tên khác=Vinh Hy Bay
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7167 | kinh độ=109.1833 | chỉ đường=Nằm trên cung đường đèo ven biển
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí tham quan (thuyền đáy kính: 80.000 - 100.000 VNĐ)
| nội dung=Một trong những vịnh biển nguyên sơ đẹp nhất Việt Nam với ba bề núi đá bao bọc và làn nước biển màu ngọc bích phẳng lặng. Du khách có thể đi tàu đáy kính ngắm nhìn rạn san hô kỳ ảo bên dưới hoặc lặn biển khám phá hang rái.
}}

* {{xem
| tên=Đảo Hòn Mun &amp; Hòn Tằm | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Vịnh Nha Trang, Phường Vĩnh Nguyên | vĩ độ=12.1690 | kinh độ=109.3030 | chỉ đường=Di chuyển bằng cano từ bến tàu du lịch
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 16:30 | giá=Vé vào đảo tùy dịch vụ
| nội dung=Khu bảo tồn biển danh tiếng với hơn 350 loài san hô tự nhiên, là địa điểm lặn biển bình dưỡng khí (scuba diving) và lặn với ống thở hàng đầu Đông Nam Á.
}}

* {{xem
| tên=Vườn quốc gia Núi Chúa | tên khác=Nui Chua Biosphere Reserve
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã Công Hải và Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7500 | kinh độ=109.1500 | chỉ đường=Trải dọc theo bờ biển phía Nam tỉnh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Vé tham quan tùy điểm
| nội dung=Khu Dự trữ Sinh quyển Thế giới của UNESCO, sở hữu hệ sinh thái rừng khô hạn bán sa mạc độc nhất vô nhị ở Đông Nam Á, bãi rùa biển đẻ trứng tự nhiên tại Bãi Thịt và danh thắng Hang Rái với thềm san hô cổ hóa thạch kỳ vĩ.
}}

* {{xem
| tên=Đồi cát Nam Cương &amp; Đồng cừu An Hòa | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Xã An Hải và Xã Xuân Hải | vĩ độ=11.5833 | kinh độ=109.0000 | chỉ đường=
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí hoặc phí chụp ảnh nhỏ
| nội dung=Không gian thảo nguyên đặc sắc với những đồi cát bay uốn lượn theo chiều gió biển và các đồng cỏ xanh mướt chăn thả hàng ngàn chú cừu thong dong gặm cỏ.
}}

== Hoạt động ==
* '''Tắm bùn khoáng nóng tự nhiên:''' Trải nghiệm ngâm bùn khoáng phục hồi sức khỏe tại Suối khoáng nóng Tháp Bà (Phường Vĩnh Phước) hoặc I-Resort (Xã Vĩnh Ngọc).
* '''Khám phá thềm san hô cổ Hang Rái:''' Ngắm sóng đánh tràn bọt trắng xóa trên tảng san hô hóa thạch hàng ngàn năm tuổi tựa như chiếc thác nước đổ giữa lòng biển khơi.
* '''Chinh phục cung đường đèo Cam Lập - Bình Tiên - Vĩnh Hy:''' Chạy xe máy hoặc ô tô trên con đường đèo ôm sát mép biển, chiêm ngưỡng bức tranh phối cảnh giữa đại dương xanh thẳm và vách đá hùng vĩ.
* '''Trải nghiệm hái nho tại vườn:''' Tham quan các trang trại nho Thái An (Xã Vĩnh Hải) hoặc trang trại Ba Mọi (Xã Phước Thuận), tự tay cắt những chùm nho đỏ, nho xanh trĩu cành và thưởng thức siro, rượu nho tươi ngay tại chỗ.

== Mua sắm ==
Khánh Hòa là xứ sở phong phú các sản vật biển đảo thượng hạng và đặc sản nông nghiệp nắng gió.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Yến sào đảo tự nhiên:''' Sản vật tiến vua thượng hạng thu hoạch từ các hang đảo yến ngoài khơi vịnh biển.
* '''Trầm hương &amp; Kỳ nam:''' Các sản phẩm nhang trầm, trầm cảnh, vòng đeo tay phong thủy với hương thơm quý phái vĩnh cửu.
* '''Nho &amp; Táo tươi:''' Nho xanh, nho đỏ giòn ngọt, táo mật thơm mọng hái từ vùng đất nắng gió Phan Rang.
* '''Hải sản khô &amp; Mực một nắng:''' Mực lá một nắng, cá chỉ vàng, tôm nõn phơi khô, cá mai đóng hộp, mắm ruốc truyền thống.
* '''Gốm Bàu Trúc &amp; Khăn dệt thổ cẩm Chăm:''' Bình hoa gốm, tượng thần vũ nữ Apsara nung khói màu tự nhiên làm quà kỷ niệm tinh tế.

=== Chợ &amp; Điểm mua sắm ===
* '''Chợ Đầm (Phường Vạn Thạnh):''' Trung tâm mua bán đặc sản, quà lưu niệm và hải sản khô lớn nhất phía Bắc tỉnh.
* '''Chợ Phan Rang (Phường Kinh Dinh):''' Khu chợ trung tâm phía Nam tỉnh nhộn nhịp với các sạp bán nho, tỏi mồ côi, táo xanh và bánh đặc sản bản địa.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Khánh Hòa hòa quyện giữa hải sản tươi rói từ các vịnh biển sâu và hương vị ẩm thực truyền thống Chăm Pa độc đáo.

Các món ăn trứ danh nhất định phải thử:
* '''Bún sứa &amp; Bún chả cá:''' Nước dùng nấu từ cá biển trong veo ngọt lịm, ăn cùng từng miếng sứa tươi giòn sần sật và chả cá thu chiên dai thơm.
* '''Nem nướng Ninh Hòa:''' Nem thịt nướng than hoa thơm lừng cuộn cùng bánh tráng giòn, rau sống, xoài xanh chấm nước sốt đậu phộng sánh mịn béo bùi.
* '''Bánh căn &amp; Bánh xèo miền biển:''' Bánh nướng trong khuôn đất nung truyền thống với nhân tôm, mực tươi roi rói, trứng cút, ăn kèm nước mắm ớt chua ngọt hoặc mắm nêm đậm vị.
* '''Cơm gà Phan Rang:''' Gà ta thả đồi luộc vàng ươm, thịt săn chắc ngọt đậm, ăn kèm cơm nấu bằng nước luộc gà béo ngậy và chấm nước mắm gừng tỏi ớt đặc trưng.
* '''Dê &amp; Cừu nướng thảo nguyên:''' Thịt dê, thịt cừu nuôi tự nhiên tẩm ướp hạt ngò và lá thơm nướng than hồng mềm ngọt không mùi hôi.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nem nướng Đặng Văn Quyên | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 16A Lãn Ông, Phường Nha Trang | vĩ độ=12.2530 | kinh độ=109.1935 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3828 227 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:30 - 21:30 | giá=50.000 - 120.000 VNĐ
| nội dung=Quán nem nướng lâu đời nức tiếng với nước chấm gia truyền nóng hổi thơm ngon.
}}

* {{xem
| tên=Cơm gà Khánh Kỳ | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 61 Trần Quang Diệu, Phường Thanh Sơn | vĩ độ=11.5725 | kinh độ=108.9950 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 259 3823 666 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:30 | giá=45.000 - 90.000 VNĐ
| nội dung=Quán cơm gà gia truyền trứ danh của vùng phía Nam với thịt gà chắc ngọt và gia vị chấm mắm ớt gừng truyền thống.
}}

== Đồ uống ==
* '''Nước yến đảo thiên nhiên:''' Thức uống bổ dưỡng mát lành chế biến từ tổ yến thật.
* '''Rượu nho &amp; Mật nho Phan Rang:''' Đồ uống lên men tự nhiên từ trái nho tươi, thơm lừng vị ngọt chát thanh nhã.
* '''Bia thủ công bãi biển:''' Thưởng thức các loại bia ủ tươi mát lạnh tại các quán bar lộng gió ven bờ vịnh Nha Trang và bãi biển Ninh Chữ.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Vịnh Vĩnh Hy ở Ninh Thuận, tháng 7 năm 2012 (5).jpg|nhỏ|Khu nghỉ dưỡng 6 sao Amanoi ẩn mình giữa thiên nhiên Vườn quốc gia Núi Chúa]]

Hệ thống lưu trú ở Khánh Hòa vô cùng đa dạng, từ các resort 6 sao siêu sang ẩn mình bên vịnh biển biệt lập đến các khách sạn cao tầng ven biển và homestay nhà vườn thân thiện.

=== Khu nghỉ dưỡng &amp; Khách sạn sang trọng ===
* {{ngủ
| tên=Amanoi Resort Vĩnh Hy | trang web=https://aman.com | email=
| địa chỉ=Vịnh Vĩnh Hy, Xã Vĩnh Hải | vĩ độ=11.7120 | kinh độ=109.1870 | chỉ đường=Nằm trong khuôn viên Vườn quốc gia Núi Chúa
| điện thoại=+84 259 3770 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=18.000.000 - 45.000.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 6 sao đẳng cấp thế giới với kiến trúc đương đại hòa quyện vào thiên nhiên hoang sơ, sở hữu bãi biển riêng tư, spa nổi trên mặt hồ sen và tầm nhìn ngoạn mục ra vịnh Vĩnh Hy.
}}

* {{ngủ
| tên=InterContinental Nha Trang | trang web=https://intercontinental.com | email=
| địa chỉ=32-34 Trần Phú, Phường Lộc Thọ | vĩ độ=12.2415 | kinh độ=109.1960 | chỉ đường=Mặt tiền biển trung tâm đô thị
| điện thoại=+84 258 3887 777 | điện thoại miễn cước=
| giá=2.800.000 - 5.500.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=15:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp với hồ bơi vô cực ngắm trọn vịnh Nha Trang, dịch vụ chuẩn quốc tế và các phòng nghỉ ban công hướng đại dương.
}}

* {{ngủ
| tên=Sài Gòn - Ninh Chữ Hotel &amp; Resort | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Yên Ninh, Phường Mỹ Bình | vĩ độ=11.5830 | kinh độ=109.0270 | chỉ đường=Sát bãi tắm Ninh Chữ
| điện thoại=+84 259 3876 000 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.100.000 - 2.200.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khu nghỉ dưỡng 4 sao hướng biển râm mát bóng dừa, hồ bơi ngoài trời rộng lớn và bờ cát thoải mịn màng.
}}

=== Khách sạn bình dân &amp; Nhà nghỉ ===
* {{ngủ
| tên=Khách sạn Biển Đông | trang web= | email=
| địa chỉ=Đường Nguyễn Thị Minh Khai, Phường Tân Tiến | vĩ độ=12.2385 | kinh độ=109.1930 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 258 3524 111 | điện thoại miễn cước=
| giá=350.000 - 600.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=12:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi, chỉ cách bờ biển vài bước chân tản bộ.
}}

== Giữ an toàn ==
=== An toàn tắm biển &amp; Thời tiết nắng gió ===
* Tuân thủ cảnh báo cờ hiệu tại các bãi biển: Tuyệt đối không tắm biển khi cắm cờ đỏ báo hiệu dòng chảy xa bờ nguy hiểm.
* Vùng duyên hải phía Nam tỉnh có cường độ nắng mạnh; du khách nên mang theo kem chống nắng, kính râm, mũ rộng vành và bù đủ nước khi tham quan đồi cát, tháp Chăm và các trang trại ngoài trời.

=== Bảo vệ rạn san hô ===
* Khi lặn biển tại Hòn Mun hoặc Vịnh Vĩnh Hy, tuyệt đối không dẫm đạp, bẻ gãy hoặc mang san hô về làm quà để chung tay giữ gìn hệ sinh thái biển nguyên sơ.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Lâm Đồng]]: Ngược các cung đèo hùng vĩ (đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C hoặc đèo Ngoạn Mục trên Quốc lộ 27) để đến với cao nguyên ngàn hoa [[Đà Lạt]] mát lạnh.
* [[Đắk Lắk]]: Vượt Quốc lộ 26 ngược lên đại ngàn Tây Nguyên để khám phá thủ phủ cà phê [[Buôn Ma Thuột]] và thác nước Dray Nur hùng vĩ.
{{geo|12.2500|109.1833}}
{{IsPartOf|Duyên Hải Nam Trung Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Khánh Hòa}}</text>
      <sha1>13ffrc2kg3x6ry8pc35zp63zad31c85</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lạng Sơn</title>
    <ns>0</ns>
    <id>737</id>
    <revision>
      <id>121860</id>
      <parentid>121721</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:32:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121860</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20042" sha1="htyx2gixluqzlr0yjetpyhj5rotzyqw" xml:space="preserve">{{pagebanner|Lang Son city banner.jpg|caption=Toàn cảnh thành phố Lạng Sơn bên dòng sông Kỳ Cùng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: *&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;*, Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
[[Tập tin:Four Points by Sheraton Lang Son.jpg|nhỏ|Khách sạn Four Points by Sheraton tại trung tâm thành phố Lạng Sơn]]

Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''
== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>htyx2gixluqzlr0yjetpyhj5rotzyqw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121861</id>
      <parentid>121860</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:33:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Nghỉ ngơi */</comment>
      <origin>121861</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19906" sha1="haapc9fi3gaw5ncx0ij9cqgsu7erhl7" xml:space="preserve">{{pagebanner|Lang Son city banner.jpg|caption=Toàn cảnh thành phố Lạng Sơn bên dòng sông Kỳ Cùng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: *&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;*, Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>haapc9fi3gaw5ncx0ij9cqgsu7erhl7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121862</id>
      <parentid>121861</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:33:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121862</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19908" sha1="980tke4m7rji2j13ia3yd3p0t60kdij" xml:space="preserve">{{pagebanner|Lang Son city banner.jpg|caption=Toàn cảnh thành phố Lạng Sơn bên dòng sông Kỳ Cùng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>980tke4m7rji2j13ia3yd3p0t60kdij</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121864</id>
      <parentid>121862</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:36:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121864</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19907" sha1="jt1opdxaf937ls1c865bb1yhfljprt6" xml:space="preserve">{{pagebanner|Cột_cờ_Lạng_Sơn.jpg|caption=Toàn cảnh phường Đông Kinh bên dòng sông Kỳ Cùng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>jt1opdxaf937ls1c865bb1yhfljprt6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121865</id>
      <parentid>121864</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:37:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121865</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19894" sha1="0in118dl0ci5ml1j9zpfn1nrk5092o6" xml:space="preserve">{{pagebanner|Lang_Son1.jpg|caption=Toàn cảnh phường Đông Kinh bên dòng sông Kỳ Cùng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>0in118dl0ci5ml1j9zpfn1nrk5092o6</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121866</id>
      <parentid>121865</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:37:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121866</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19848" sha1="se15vyxyvfdq6eo658hyt7la6504nsy" xml:space="preserve">{{pagebanner|Mau_Son.JPG|caption=Đỉnh Mẫu Sơn}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>se15vyxyvfdq6eo658hyt7la6504nsy</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121867</id>
      <parentid>121866</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:40:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121867</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19848" sha1="4nrc750zf1syf2a7nzfhn935fkbfu79" xml:space="preserve">{{pagebanner|Núi_Phai_Vệ.jpg|caption=Lạng Sơn}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>4nrc750zf1syf2a7nzfhn935fkbfu79</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121868</id>
      <parentid>121867</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:51:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <origin>121868</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19854" sha1="5uggnvvtmjf2usdm71pnr19zpxk9ary" xml:space="preserve">{{pagebanner|Quymon.JPG|up|caption=Phong cảnh Chi Lăng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với [[Khởi nghĩa Bắc Sơn]] (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>5uggnvvtmjf2usdm71pnr19zpxk9ary</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121869</id>
      <parentid>121868</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T03:51:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Giới thiệu */</comment>
      <origin>121869</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19850" sha1="0f36ecqc2faju5t1880tp98mjpyvdod" xml:space="preserve">{{pagebanner|Quymon.JPG|up|caption=Phong cảnh Chi Lăng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với Khởi nghĩa Bắc Sơn (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * *Xe Limousine chất lượng cao:* Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * *Xe khách liên tỉnh:* Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>0f36ecqc2faju5t1880tp98mjpyvdod</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121881</id>
      <parentid>121869</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:17:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bằng ô-tô &amp; Xe khách */</comment>
      <origin>121881</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19846" sha1="b4lfmpcg3xu69smf10f5n8l72s8jy7h" xml:space="preserve">{{pagebanner|Quymon.JPG|up|caption=Phong cảnh Chi Lăng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với Khởi nghĩa Bắc Sơn (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * Xe Limousine chất lượng cao: Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * Xe khách liên tỉnh: Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * *Taxi Mai Linh Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3879 879
  * *Taxi Lạng Sơn:* ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * *Tuyến 01:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * *Tuyến 02:* TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.
== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>b4lfmpcg3xu69smf10f5n8l72s8jy7h</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>121882</id>
      <parentid>121881</parentid>
      <timestamp>2026-09-04T04:17:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mai Thanh Bang</username>
        <id>2461</id>
      </contributor>
      <comment>/* Di chuyển */</comment>
      <origin>121882</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="19839" sha1="ezgbqqvbpfajdhqh15wv8n114pe73bo" xml:space="preserve">{{pagebanner|Quymon.JPG|up|caption=Phong cảnh Chi Lăng}}

{{quickbarprovince
| image=Chùa_Tam_Thanh.jpg
| imagewidth=250px
| caption=Chùa Tam Thanh trong lòng động tại thành phố Lạng Sơn
| location=Lang Son in Vietnam.svg
| locationwidth=250px
| area=8.310,2 km²
| population=802.000 người (ước tính 2022)
| population density=96,5 người/km²
| language=[[Tiếng Việt]], [[Tiếng Tày]], [[Tiếng Nùng]]
| religion=[[Phật giáo]], [[Tín ngưỡng dân gian]]
| ethnic group=Người Nùng (43%), người Tày (35%), người Kinh (16%), người Dao, người H'Mông
| national={{flag|Vietnam}} [[Việt Nam]]
| region=[[Đông Bắc Bộ]], [[Bắc Bộ]]
| Capital=Thành phố [[Lạng Sơn (thành phố)|Lạng Sơn]]
| years active=1831 - Thành lập tỉnh Lạng Sơn thời vua Minh Mạng
| administrative division=1 thành phố (Lạng Sơn) và 10 huyện
| electricity=220V/50Hz
| timezone=[[UTC+7]]
| callingcode=+84 (205)
| website=[https://langson.gov.vn Cổng thông tin điện tử tỉnh Lạng Sơn]
}}

'''Lạng Sơn''' (thường gọi là xứ Lạng) là một tỉnh miền núi biên giới nằm ở vùng [[Đông Bắc Bộ]], [[Việt Nam]]. Nổi danh từ ngàn đời qua câu ca dao: ''&quot;Đồng Đăng có phố Kỳ Lừa, có nàng Tô Thị, có chùa Tam Thanh&quot;'', Lạng Sơn là cửa ngõ giao thương đường bộ chiến lược nối liền Việt Nam với [[Trung Quốc]]. Vùng đất này sở hữu sự hòa quyện tuyệt đẹp giữa địa hình núi đá vôi karst kỳ vĩ, thung lũng lúa [[Bắc Sơn]], đỉnh núi mù sương [[Mẫu Sơn]], hệ thống hang động tâm linh cổ kính cùng những chợ cửa khẩu biên mậu sầm uất.

== Giới thiệu ==
Trong lịch sử dân tộc, Lạng Sơn giữ vị trí tiền tiêu trọng yếu nơi cửa ngõ biên thùy phía Bắc. Vùng đất hiểm trở này từng chứng kiến nhiều chiến tích lẫy lừng chống giặc ngoại xâm tại [[Ải Chi Lăng]], đèo Bông Lau, [[Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị]]. Lạng Sơn còn nổi tiếng với Khởi nghĩa Bắc Sơn (1940) – cái nôi của lực lượng vũ trang cách mạng Việt Nam.

Về mặt địa lý, Lạng Sơn có dòng [[Sông Kỳ Cùng]] độc đáo chảy ngược theo hướng Đông Nam - Tây Bắc sang đất Trung Quốc. Địa hình tỉnh gồm các dãy núi đá vôi trùng điệp đan xen các thung lũng màu mỡ. Đây cũng là nơi hội tụ bản sắc văn hóa phong phú của đồng bào các dân tộc Nùng, Tày, Dao với các làn điệu hát Then, hát Sli, hát Lượn mượt mà cùng những phiên chợ kỳ lừa mang đậm sắc màu vùng cao.

=== Khí hậu ===
Khí hậu Lạng Sơn mang tính chất cận nhiệt đới ẩm gió mùa vùng núi, có sự khác biệt sâu sắc giữa mùa đông lạnh khô và mùa hè nóng ẩm.

* '''Mùa đông''' (tháng 11 đến tháng 3 năm sau): Thời tiết rất lạnh, nền nhiệt trung bình thấp nhất toàn miền Bắc do đón trọn các đợt không khí lạnh đầu mùa. Khu vực đỉnh núi [[Mẫu Sơn]] (cao trên 1.500 m) thường xuyên xuất hiện băng giá và tuyết rơi vào các đợt rét đậm tháng 12 và tháng 1.
* '''Mùa xuân''' (tháng 2 đến tháng 4): Tiết trời mát mẻ, hoa đào chuông Mẫu Sơn và hoa mận nở rộ sườn đồi; đây là mùa diễn ra nhiều lễ hội đền, chùa lớn như Lễ hội đền Kỳ Cùng - Tả Phủ.
* '''Mùa hè &amp; Mùa lúa chín''' (tháng 5 đến tháng 10): Thời tiết ấm áp, mưa nhiều. Tháng 7 và tháng 10 là thời điểm thung lũng lúa Bắc Sơn khoác lên màu vàng óng ả rực rỡ nhất trong năm.

{| class=&quot;wikitable&quot; style=&quot;text-align:center; font-size:90%;&quot;
|+ Bảng dữ liệu khí hậu Lạng Sơn
|-
! Tháng !! T1 !! T2 !! T3 !! T4 !! T5 !! T6 !! T7 !! T8 !! T9 !! T10 !! T11 !! T12 !! Năm
|-
| '''Cao nhất °C (°F)''' || 18 (64) || 19 (66) || 22 (72) || 27 (81) || 31 (88) || 32 (90) || 32 (90) || 32 (90) || 31 (88) || 28 (82) || 24 (75) || 20 (68) || '''26 (79)'''
|-
| '''Thấp nhất °C (°F)''' || 10 (50) || 12 (54) || 16 (61) || 20 (68) || 23 (73) || 24 (75) || 24 (75) || 24 (75) || 22 (72) || 19 (66) || 15 (59) || 11 (52) || '''18 (64)'''
|-
| '''Lượng mưa mm (inch)''' || 25 (1.0) || 30 (1.2) || 50 (2.0) || 100 (3.9) || 180 (7.1) || 240 (9.4) || 270 (10.6) || 260 (10.2) || 150 (5.9) || 80 (3.1) || 40 (1.6) || 20 (0.8) || '''1.445 (56.9)'''
|}

== Đến ==
[[Tập tin:CT01_BacGiang_LangSon.svg|nhỏ|Tuyến cao tốc Bắc Giang - Lạng Sơn kết nối thuận tiện với Hà Nội]]

Nằm cách thủ đô [[Hà Nội]] khoảng 155 km về phía Đông Bắc, hệ thống hạ tầng giao thông kết nối tới Lạng Sơn rất hiện đại và phát triển.

=== Bằng ô-tô &amp; Xe khách ===
* '''Qua đường cao tốc:''' Tuyến cao tốc Hà Nội - [[Bắc Ninh]] - [[Bắc Giang]] - Lạng Sơn giúp rút ngắn thời gian di chuyển bằng ô tô từ Hà Nội đến TP. Lạng Sơn chỉ còn khoảng 2 đến 2,5 giờ.
* '''Xe Limousine &amp; Xe khách:'''
  * Xe Limousine chất lượng cao: Xuất bến liên tục mỗi giờ từ các quận nội thành Hà Nội, trả khách tận nơi tại thành phố Lạng Sơn và cửa khẩu Hữu Nghị. Giá vé khoảng 200.000 - 250.000 VNĐ/lượt (nhà xe Hoàng Phú, Ninh Quỳnh, Quỳnh Thanh).
  * Xe khách liên tỉnh: Xuất bến hàng ngày từ [[Bến xe Mỹ Đình]], [[Bến xe Gia Lâm]], [[Bến xe Giáp Bát]]. Giá vé khoảng 120.000 - 150.000 VNĐ/lượt.

=== Bằng tàu hỏa ===
Tuyến đường sắt liên vận Hà Nội - [[Đồng Đăng]] kết nối [[Ga Hà Nội]] / [[Ga Gia Lâm]] tới Ga Lạng Sơn và Ga Đồng Đăng:
* Tàu nội địa di chuyển mất khoảng 3,5 đến 4 giờ.
* Tuyến tàu liên vận quốc tế còn tiếp tục hành trình qua ga [[Bằng Tường]] ([[Quảng Tây]]) sang đất Trung Quốc.

=== Bằng xe máy ===
Cung đường Quốc lộ 1A cũ qua Ải Chi Lăng là lộ trình quen thuộc cho những du khách thích phượt xe máy ngắm nhìn cảnh sắc đồng bằng chuyển tiếp lên vùng núi đá vôi ngoạn mục.

== Di chuyển ==
[[Tập tin:Bến đá Kỳ Cùng 2.jpg|nhỏ|Cầu Kỳ Lừa bắc qua dòng sông chảy ngược trung tâm thành phố]]

* '''Taxi:''' Lựa chọn thuận tiện nhất khi di chuyển giữa các điểm tham quan nội thành và các chợ cửa khẩu.
  * Taxi Mai Linh Lạng Sơn: ☎ +84 205 3879 879
  * Taxi Lạng Sơn: ☎ +84 205 3766 766
* '''Thuê xe máy:''' Bạn có thể thuê xe máy tại các khách sạn quanh khu vực Ga Lạng Sơn hoặc bến xe với giá 120.000 - 150.000 VNĐ/ngày để tự mình chinh phục đỉnh Mẫu Sơn hay thung lũng Bắc Sơn.
* '''Xe buýt nội tỉnh:''' Có các tuyến buýt thuận tiện:
  * Tuyến 01: TP. Lạng Sơn - Thị trấn Đồng Đăng - Cửa khẩu Tân Thanh.
  * Tuyến 02: TP. Lạng Sơn - Thị trấn Na Sầm.

== Tham quan ==
{{mapframe}}
[[Tập tin:Countryside_around_Bac_Son_-_Lang_Son_Province_-_Vietnam_-_03_(48137876778).jpg|nhỏ|Toàn cảnh thung lũng Bắc Sơn]]

=== Di tích Lịch sử &amp; Thắng cảnh Tâm linh ===
* {{xem
| tên=Động Tam Thanh &amp; Chùa Tam Thanh | tên khác=Tam Thanh Pagoda
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8525 | kinh độ=106.7558 | chỉ đường=Cách trung tâm thành phố khoảng 2 km
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 17:30 | giá=20.000 VNĐ/người
| nội dung=Quần thể hang động tự nhiên nổi tiếng nhất xứ Lạng với hệ thống thạch nhũ rực rỡ, hồ Cảnh và bức phù điêu Phật A Di Đà tạc thẳng vào vách đá từ thời nhà Lê. Ngay gần cửa động là con đường dẫn lên di tích tượng đá Nàng Tô Thị và Thành Nhà Mạc.
}}

* {{xem
| tên=Thành Nhà Mạc | tên khác=Mac Dynasty Citadel
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Tam Thanh, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8540 | kinh độ=106.7535 | chỉ đường=Nằm trên dãy núi đá vôi gần Động Tam Thanh
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Di tích kiến trúc quân sự phòng thủ hiểm trở được xây dựng vào thế kỷ 16 thời triều Mạc. Du khách vượt qua hàng trăm bậc thang đá lên đỉnh thành có thể chiêm ngưỡng toàn cảnh thành phố Lạng Sơn và ngọn núi Nàng Tô Thị bồng con hóa đá.
}}

* {{xem
| tên=Đền Kỳ Cùng &amp; Đền Tả Phủ | tên khác=
| trang web= | email=
| địa chỉ=Phường Vĩnh Trại và Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8480 | kinh độ=106.7620 | chỉ đường=Ven bờ sông Kỳ Cùng
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 18:00 | giá=Miễn phí
| nội dung=Hai ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, nơi phụng thờ Quan Lớn Tuần Tranh và Tả Đô Đốc Thân Công Tài. Lễ hội rước kiệu giữa hai đền diễn ra từ ngày 22 đến 27 tháng Giêng âm lịch là ngày hội lớn và nhộn nhịp nhất của thành phố.
}}

* {{xem
| tên=Khu di tích Lịch sử Ải Chi Lăng | tên khác=Chi Lang Pass
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Chi Lăng | vĩ độ=21.6210 | kinh độ=106.6025 | chỉ đường=Dọc tuyến Quốc lộ 1A cũ
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng hẹp hình bầu dục được bao bọc bởi núi đá vôi hiểm trở, nơi gắn liền với những chiến thắng lừng lẫy của dân tộc trước quân xâm lược phương Bắc, tiêu biểu là trận chém tướng Liễu Thăng năm 1427.
}}

[[Tập tin:Mau_Son.JPG|nhỏ|Một phần đỉnh Mẫu Sơn]]

=== Điểm đến Thiên nhiên &amp; Cửa khẩu ===
* {{xem
| tên=Khu du lịch Đỉnh Mẫu Sơn | tên khác=Mau Son Mountain
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Lộc Bình và Cao Lộc | vĩ độ=21.8444 | kinh độ=106.9250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 30 km về phía Đông Bắc
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Vùng núi cao quanh năm mây mù bao phủ ở độ cao trên 1.500 m so với mực nước biển. Mẫu Sơn nổi tiếng với các phế tích biệt thự Pháp cổ thời thuộc địa, không khí trong lành mát mẻ tựa Sa Pa hay Đà Lạt, cùng hiện tượng băng giá kỳ thú vào mùa đông.
}}

* {{xem
| tên=Thung lũng Bắc Sơn | tên khác=Bac Son Valley
| trang web= | email=
| địa chỉ=Huyện Bắc Sơn | vĩ độ=21.9050 | kinh độ=106.3250 | chỉ đường=Cách TP. Lạng Sơn khoảng 80 km về phía Tây
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=Cả ngày | giá=Miễn phí
| nội dung=Thung lũng nông nghiệp trù phú bao quanh bởi những ngọn núi đá vôi trập trùng. Đứng từ trạm viba trên đỉnh núi Nà Lay, du khách sẽ được ngắm nhìn bức tranh thổ cẩm khổng lồ với các ô ruộng lúa chín màu vàng, xanh đan xen kỳ thú.
}}

* {{xem
| tên=Cửa khẩu Quốc tế Hữu Nghị | tên khác=Huu Nghi Border Gate
| trang web= | email=
| địa chỉ=Thị trấn Đồng Đăng, Huyện Cao Lộc | vĩ độ=21.9825 | kinh độ=106.7110 | chỉ đường=Điểm đầu của tuyến Quốc lộ 1A
| điện thoại= | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=07:00 - 19:00 | giá=Miễn phí tham quan khu vực bên ngoài
| nội dung=Cửa khẩu quốc tế đường bộ huyết mạch nối liền Việt Nam và Trung Quốc. Nơi đây có Km số 0 lịch sử của Quốc lộ 1A và cột mốc biên giới quốc gia kiên cố.
}}

== Hoạt động ==
* '''Leo núi săn mây và ngắm lúa tại Đỉnh Nà Lay:''' Chinh phục hơn 1.200 bậc đá dẫn lên đỉnh Nà Lay (Bắc Sơn) để đón bình minh, chụp ảnh biển mây và ngắm nhìn trọn vẹn cảnh sắc ngoạn mục của thung lũng lúa.
* '''Săn băng tuyết Mẫu Sơn vào mùa đông:''' Trải nghiệm không khí lạnh buốt giá và ngắm cành cây, ngọn cỏ đóng băng trắng xóa khi nhiệt độ Mẫu Sơn xuống dưới 0°C.
* '''Tham gia chợ đêm Kỳ Lừa:''' Tản bộ, mua sắm đồ thủ công vùng cao và giao lưu văn nghệ dân gian tại khu chợ phố cổ nhộn nhịp vào các tối cuối tuần.

== Mua sắm ==
Lạng Sơn là trung tâm biên mậu sầm uất với nhiều loại nông sản đặc sản vùng biên và hàng hóa phong phú.

=== Đặc sản làm quà ===
* '''Vịt quay Lạng Sơn:''' Vịt béo ướp mật ong rừng và lá mắc mật thơm nồng, da nâu óng ả giòn rụm.
* '''Bánh ngải Lạng Sơn:''' Bánh nếp dẻo thơm màu xanh thẫm chế biến từ lá ngải cứu tươi và đường phèn, vị thanh mát bùi béo.
* '''Rượu Mẫu Sơn:''' Rượu chưng cất từ gạo nếp vùng cao cùng men lá rừng làm từ hơn 30 loại thảo mộc, hương vị êm dịu nồng đượm.
* '''Hồng không hạt Bảo Lâm &amp; Quýt Bắc Sơn:''' Các loại trái cây đặc sản nổi danh ngọt lịm, mọng nước và đậm đà hương vị miền núi.
* '''Hồi và quế xứ Lạng:''' Hoa hồi khô nguyên cánh có hàm lượng tinh dầu cao hàng đầu cả nước.

=== Chợ trung tâm &amp; Cửa khẩu ===
* '''Chợ Đông Kinh (TP. Lạng Sơn):''' Trung tâm thương mại lớn nhất thành phố, chuyên bán buôn và bán lẻ quần áo, đồ điện tử gia dụng và đồ gia đình nhập khẩu.
* '''Chợ Kỳ Lừa (TP. Lạng Sơn):''' Chợ truyền thống lâu đời đậm đà nét văn hóa xứ Lạng, họp các phiên mùng 2, 7, 12, 17, 22, 27 âm lịch.
* '''Chợ Cửa khẩu Tân Thanh (Huyện Văn Lãng):''' Thiên đường hàng hóa biên mậu giá rẻ nằm sát đường biên giới.

== Ẩm thực ==
Ẩm thực Lạng Sơn mang dấu ấn giao thoa văn hóa đặc sắc của người Tày, Nùng cùng các loại gia vị rừng tự nhiên.

Các món ăn nổi tiếng nhất định phải thử:
* '''Phở chua Lạng Sơn:''' Món phở nguội trộn độc đáo với sợi phở dẻo, xá xíu, gan heo, khoai lang chiên giòn, lạc rang, rau thơm hòa quyện cùng nước sốt giấm đường chua ngọt sánh mịn.
* '''Khâu nhục (Nham dục):''' Món thịt ba chỉ kho kỹ với khoai môn, rau tàu soi, nấm hương và thảo quả, thịt mềm tan béo ngậy.
* '''Bánh cuốn trứng Lạng Sơn:''' Bánh tráng mỏng nóng hổi bọc trọn lòng đào trứng gà, ăn kèm nước ninh xương ngọt thơm và thịt băm xào.
* '''Cơm lam Bắc Sơn &amp; Lạp xưởng hun khói gác bếp:''' Món ăn mộc mạc thơm dẻo mùi khói bếp củi và than hồng.

=== Nhà hàng ===
* {{xem
| tên=Nhà hàng Vịt quay Hùng Hưng | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 13 Bắc Sơn, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8492 | kinh độ=106.7605 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3871 859 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=08:00 - 21:00 | giá=150.000 - 300.000 VNĐ
| nội dung=Quán vịt quay và khâu nhục gia truyền nức tiếng lâu năm của người dân địa phương.
}}

* {{xem
| tên=Quán Phở chua Hải Xồm | trang web= | email=
| địa chỉ=Số 214 Bà Triệu, Phường Hoàng Văn Thụ, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8435 | kinh độ=106.7580 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 983 234 567 | điện thoại miễn cước=
| giờ hoạt động=06:00 - 21:30 | giá=35.000 - 55.000 VNĐ
| nội dung=Địa chỉ quen thuộc để thưởng thức món phở chua chuẩn vị cổ truyền xứ Lạng.
}}

== Đồ uống ==
* '''Trà hoa vàng xứ Lạng:''' Thảo dược quý mọc tự nhiên trên các triền núi đá vôi, nước trà vàng óng ánh, thơm dịu và rất tốt cho sức khỏe.
* '''Rượu ngô men lá:''' Loại rượu ấm nồng của đồng bào dân tộc vùng cao dùng trong các dịp lễ tết và hội bản.

== Nghỉ ngơi ==
Hệ thống lưu trú ở Lạng Sơn rất phát triển với nhiều khách sạn cao tầng sang trọng tại trung tâm thành phố và các homestay nhà sàn bản địa tại Bắc Sơn.

=== Khách sạn sang trọng &amp; Trung cao cấp ===
* {{ngủ
| tên=Four Points by Sheraton Lang Son | trang web=https://marriott.com | email=
| địa chỉ=Số 2 Trần Hưng Đạo, Phường Chi Lăng, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8445 | kinh độ=106.7612 | chỉ đường=Ngay cạnh trung tâm Vincom Plaza
| điện thoại=+84 205 3788 888 | điện thoại miễn cước=
| giá=1.200.000 - 2.800.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 5 sao cao cấp tiêu chuẩn quốc tế với tòa tháp cao nhất thành phố, sở hữu hồ bơi trong nhà, spa, sky bar và tầm nhìn bao trọn toàn cảnh sông Kỳ Cùng.
}}

* {{ngủ
| tên=Mường Thanh Luxury Lạng Sơn | trang web=https://luxurylangson.muongthanh.com | email=
| địa chỉ=Số 68 Ngô Quyền, Phường Vĩnh Trại, TP. Lạng Sơn | vĩ độ=21.8505 | kinh độ=106.7665 | chỉ đường=
| điện thoại=+84 205 3866 668 | điện thoại miễn cước=
| giá=900.000 - 1.900.000 VNĐ/đêm
| nhận phòng=14:00 | trả phòng=12:00
| nội dung=Khách sạn 4 sao với hệ thống phòng ốc sang trọng, đầy đủ dịch vụ hội nghị, phòng gym và nhà hàng buffet phong phú.
}}

=== Homestay &amp; Nhà nghỉ bình dân ===
''Đang cập nhật''

== Giữ an toàn ==
=== An toàn đường đèo dốc ===
* Tuyến đường đèo dốc uốn lượn lên đỉnh núi Mẫu Sơn khá hẹp và quanh co, thường xuyên có sương mù dày đặc che khuất tầm nhìn vào buổi sớm và chiều muộn. Du khách điều khiển xe máy hoặc xe ô tô con cần bật đèn sương mù, giữ khoảng cách và bấm còi ở các khúc cua khuất tầm mắt.

=== Mua sắm khu vực biên giới ===
* Tại các chợ cửa khẩu Tân Thanh và Đồng Đăng, du khách nên mặc cả giá trước khi mua các mặt hàng gia dụng, quần áo và kiểm tra kỹ chất lượng các thiết bị điện tử.
* Luôn mang theo Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu khi di chuyển vào khu vực vành đai biên giới để xuất trình cho lực lượng biên phòng khi được yêu cầu.

== Điểm đến tiếp theo ==
* [[Cao Bằng]]: Tiếp tục hành trình Đông Bắc qua đèo Bông Lau theo Quốc lộ 4A để chiêm ngưỡng Thác Bản Giốc và hang Pác Bó (cách TP. Lạng Sơn khoảng 130 km).
* [[Quảng Ninh]]: Xuôi theo Quốc lộ 4B đến vùng biển Tiên Yên, [[Hạ Long]] và đảo ngọc [[Cô Tô]] (cách khoảng 120 - 180 km).
* [[Bắc Ninh]]: Khám phá vùng đất Tây Yên Tử và di tích chùa Vĩnh Nghiêm theo tuyến cao tốc hướng về thủ đô Hà Nội.

{{geo|21.8500|106.7667}}
{{IsPartOf|Đông Bắc Bộ}}
{{usablecity}}
{{Wikipedia|Lạng Sơn}}</text>
      <sha1>ezgbqqvbpfajdhqh15wv8n114pe73bo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sinh sống ở nước ngoài</title>
    <ns>0</ns>
    <id>63025</id>
    <revision>
      <id>121883</id>
      <timestamp>2026-09-04T05:09:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Lcsnes</username>
        <id>6521</id>
      </contributor>
      <comment>Trang mới: “{{pagebanner|TT Banner.jpg}}  '''Sinh sống ở nước ngoài''' có rất nhiều thứ để chuẩn bị nhưng không ảnh hưởng đến du lịch ngắn hạn. Ngược lại, thị thực và bảo hiểm cho các chuyến thăm ngắn hạn thường không cho phép lưu trú dài ngày hơn, rồi bạn sẽ không muốn ở khách sạn, có thể phải đóng thuế địa phương, cần mở tài khoản ngân hàng địa phương,... Bài viết tóm…”</comment>
      <origin>121883</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10879" sha1="m3zynw9c3yej4j4hne8k3gwr11uma85" xml:space="preserve">{{pagebanner|TT Banner.jpg}}

'''Sinh sống ở nước ngoài''' có rất nhiều thứ để chuẩn bị nhưng không ảnh hưởng đến du lịch ngắn hạn. Ngược lại, thị thực và bảo hiểm cho các chuyến thăm ngắn hạn thường không cho phép lưu trú dài ngày hơn, rồi bạn sẽ không muốn ở khách sạn, có thể phải đóng thuế địa phương, cần mở tài khoản ngân hàng địa phương,... Bài viết tóm tắt một số vấn đề liên quan cần chú ý.

==Điểm đến==
Chọn nên đi đâu phụ thuộc vào [[mục đích đi du lịch|lý do]] muốn sống ở nước ngoài. Có những lời khuyên cụ thể trong các bài viết về [[làm việc ở nước ngoài]], du học,... Nhìn chung, hãy chọn đến những điểm có thể dễ dàng giải quyết các vấn đề về ngôn ngữ và văn hóa, khí hậu dễ ​​chịu, sinh hoạt phí chấp nhận được và an toàn. Có thể có thêm các vấn đề khác như thị thực. Xem xét những điều kiện cần thiết, ví dụ như thị thực,...

==Thị thực==
{{see also|Thị thực}}
Visa du lịch hiếm khi cho phép lưu trú dài ngày, cũng như không cho phép làm việc thậm chí là tình nguyện hoặc được phép với các điều kiện hạn chế ràng buộc nghiêm ngặt. Có thể cấm cả học tập, tuy vẫn có ngoại lệ với khóa học ngắn hạn hoặc bán thời gian. Trường hợp lưu trú không cần visa cũng sẽ bị hạn chế tương tự. Do đó cần visa riêng cho hoạt động dự định làm ở nước ngoài, xem chi tiết các bài viết liên quan liên kết bên dưới.

==Sốc văn hóa==
{{main|Sốc văn hóa}}
Lúc mới tiếp xúc, thường bắt đầu bằng kỳ &quot;trăng mật&quot; khi nền văn hóa mới có vẻ hấp dẫn và thú vị. Giai đoạn này có thể chỉ kéo dài vài ngày hoặc vài tuần. Đừng tự tin cho rằng những chuyến thăm ngắn ngày trước đó không gặp vấn đề gì thì bây giờ cũng không bị sốc văn hóa. Nếu có văn hóa và ngôn ngữ tương đồng thì sẽ dễ thích nghi hơn trong thời gian ngắn, nhưng những khác biệt nhỏ cũng có thể gây khó chịu và khó khăn khi kết bạn.

Hầu hết nên tiến hành từ từ thay vì lao ngay vào nền văn hóa còn khá xa lạ. Có lẽ nên bắt đầu cuộc sống ở nước ngoài tại nơi có nhiều người nước ngoài sinh sống hay dễ dàng hơn cho khách ngoại quốc, sau đó mới xem xét các khu vực khác khi kỹ năng tiếng và kiến ​​thức về quốc gia đó đã tốt hơn.

==Chỗ ở==
{{see also|Bất động sản thứ hai|Làm việc ở nước ngoài#Chỗ ở}}
Đối với lưu trú dài ngày, những nơi dành riêng cho khách du lịch có lẽ quá đắt đỏ. Nếu chuyển đến vì công việc, học tập hoặc làm tình nguyện, chủ lao động hoặc tổ chức tiếp nhận có thể cung cấp hoặc giúp tìm chỗ ở ít nhất cho đến khi ổn định. Nếu chuyển đến quốc gia của người phối ngẫu, gia đình bên đó có thể biết cách tìm chỗ ở, nhưng vẫn có thể phát sinh vấn đề liên quan đến tư cách (đồng) sở hữu hay người thuê nhà cũng như khoản thuế phải chịu.

Thông thường có thể lựa chọn ở trong nhà trọ tạm thời (như ký túc xá sinh viên hoặc khách sạn căn hộ), thuê nhà dài hạn hoặc mua căn hộ, nhà riêng. Một số nước có hạn chế cho khách nước ngoài mua bất động sản, hay khá khó khăn khi thuê nhà. Mặc dù sở hữu nhà riêng khiến linh hoạt hơn trong sửa chữa điều chỉnh theo ý thích và tránh được hầu hết rủi ro bị đuổi khỏi nhà, nhưng việc mua nhà cũng tiềm ẩn những rủi ro pháp lý và tài chính nghiêm trọng, xem {{ill|Bất động sản thứ hai|en|Second homes}}.

Khi chọn nơi ở, hãy chừa đủ không gian cho số lượng khách dự kiến ​​và cân nhắc mua đồ nội thất linh hoạt để dễ tiếp khách, ví dụ như ghế sofa có thể gấp thành giường. Hay đơn giản là chọn nơi nào gần khách sạn tốt giá rẻ.

Một số nước hạn chế pháp lý đối với người nước ngoài khi mua bất động sản. Ví dụ, ở [[Thái Lan]] hoặc [[Philippines]], người nước ngoài không được sở hữu đất nhưng có thể sở hữu căn hộ chung cư. Ở [[Indonesia]], người nước ngoài có thể mua nhà nhưng phải cao hơn mức giá tối thiểu khác nhau tùy khu vực. Để lách các hạn chế thì khá phổ biến việc sang tên nhà cho người quen địa phương; thường thì không sao nhưng sẽ rất rắc rối khi đổ vỡ quan hệ hay bị lợi dụng khiến người đó trở thành chủ sở hữu hợp pháp cho ngôi nhà mà bạn đã mất tiền trả.

Một số chương trình cấp thị thực yêu cầu phải gửi hoặc đầu tư một khoản tiền đáng kể. Mua bất động sản có thể được coi là một khoản đầu tư như vậy, nếu đáp ứng các điều kiện nhất định.

Khi cân nhắc thuê hoặc mua nhà, hãy kiểm tra xem hợp đồng bao gồm những gì. Nhà bếp đã được trang bị nội thất chưa? Có cần phải làm lại hệ thống điện hoặc thoát nước không? Còn về truy cập internet thì sao?

Chắc chắn cần kiểm tra nhiều khía cạnh về vị trí nhà tương lai: khu phố có an toàn và đẹp không? Có gần nơi làm việc và các dịch vụ không? Có [[phương tiện di chuyển|phương tiện giao thông]] công cộng không? Phí gửi xe có đắt không? Trường học hoặc nhà trẻ cho con ở đâu? Các [[mối quan tâm]] này có thể khác biệt đáng kể so với quốc gia bạn đang sống.

==Chuyển nhà==
{{see also|Nghỉ hưu ở nước ngoài#Chuyển nhà|Làm việc ở nước ngoài#Chuyển nhà}}
Khi lên kế hoạch chuyển nhà, hãy tính đến chi phí vận chuyển và cân nhắc xem những thứ nào nên mua tại nơi ở mới thay vì chuyển đồ đến. Theo nguyên tắc chung, đồ nội thất và thiết bị gia dụng nên mua tại chỗ. Điều này giúp giảm chi phí vận chuyển, tránh không tương thích với hệ thống điện khác nhau và được bảo hành tại nơi ở mới. Tuy nhiên, có rất nhiều trường hợp ngoại lệ nên cân nhắc áp dụng cho bản thân, như những thứ tiện dụng đã cảm thấy thoải mái hay đồ thiết yếu khó mua hoặc quá đắt ở nơi mới.

==An sinh xã hội và y tế==
{{see also|Nghỉ hưu ở nước ngoài#Sức khỏe|Làm việc ở nước ngoài#An sinh xã hội|Làm việc ở nước ngoài#Y tế}}
Bất kỳ chế độ an sinh xã hội và bảo hiểm y tế nào hiện có thường không chi trả các chi phí ở nước ngoài. Ngoài ra, đừng cho rằng chỉ vì chi phí chăm sóc sức khỏe tự trả thường thấp ở nước đến, cũng có nghĩa phí bảo hiểm y tế dành cho người nước ngoài cư trú cũng sẽ rẻ. Ngay cả những nước đảm bảo bảo hiểm y tế cho công dân cũng có thể cho phép các công ty bảo hiểm tăng phí đối với người nước ngoài trên độ tuổi nhất định hoặc có các yếu tố rủi ro, và cũng có thể được phép loại trừ bảo hiểm cho những bệnh sẵn có từ trước hay kiểm tra sức khỏe định kỳ. Ngược lại nếu bị coi là không cư trú tại nước nhà, có thể ảnh hưởng khi về thăm lại. Các quy định về thuế như thuế thu nhập ở nước ngoài cộng với trong nước có thể phức tạp và ảnh hưởng đáng kể đến thu nhập thực tế.

==Trẻ em==
{{see also|Làm việc ở nước ngoài#Trẻ em|Nghỉ hưu ở nước ngoài#Vấn đề tài chính}}
Có rất nhiều điều cần phải cân nhắc nếu đã có con. Một trong hai bố mẹ sẽ ở nhà chăm sóc con cái? Nhà trẻ có tốt không? Có nên thuê {{ill|người giúp việc|en|au pair}} không? Hay người địa phương làm giữ trẻ? Trường học ra sao? Có trường quốc tế không? Hay học tại nhà? Khu vực đó có an toàn và lành mạnh không? Bạn bè tương lai cho con? Làm thế nào giúp con duy trì tình bạn ở nhà với môi trường mới này?

Nếu bản thân hoặc bạn đời định {{ill|Đi du lịch trong thai kỳ|lt=sinh con|en|Travelling while pregnant#Cope}} ở nước ngoài, ngoài việc đảm bảo an toàn, hãy kiểm tra xem cần làm gì để con có quốc tịch nơi sinh hoặc nguyên quán. Trường hợp song tịch có thể khiến chúng phải tham gia nghĩa vụ quân sự sau này hoặc thay đổi quyền và nghĩa vụ theo hướng bất lợi hơn.

==Thuế==
{{see also|Làm việc ở nước ngoài#Thuế|Nghỉ hưu ở nước ngoài#Vấn đề tài chính|Nghỉ hưu ở nước ngoài#Thuế|Bất động sản thứ hai}}

==Ứng phó==
Nếu thấy nhớ quê, hãy tìm hiểu xem những cửa hàng và nhà hàng nào cung cấp hương vị quê nhà hoặc món ăn tương tự. Hay có thể muốn nghe đài phát thanh hoặc podcast từ quê nhà. Một số chương trình có thể bị chặn tại nước mới; hãy cân nhắc sử dụng VPN trên máy tính hoặc điện thoại của bạn để thay đổi hoặc giả lập địa điểm.

Nhiều nước cung cấp các khóa học tiếng miễn phí hoặc chi phí thấp bằng ngôn ngữ chính thức tại địa phương. Hãy tận dụng những chương trình này, kể cả bị mọi người cười hoặc ngạc nhiên khi thấy mình mắc lỗi thì cũng sẽ học được nhiều điều hơn qua thực hành.

==Xem thêm==
* {{ill|Du lịch năm nghỉ phép|en|Gap year travel}}
* {{ill|Du lịch y tế|en|Medical tourism}}
* {{ill|Nghỉ hưu ở nước ngoài|en|Retiring abroad}}
* {{ill|Du học|en|Studying abroad}}
** {{ill|Học tiếng ở nước ngoài|en|Learning languages abroad}}
* [[Làm việc ở nước ngoài]]
** {{ill|Du mục kỹ thuật số|en|Digital nomad}}
** {{ill|Dạy tiếng Anh|en|Teaching English}}
** {{ill|Du lịch tình nguyện viên|en|Volunteer travel}}

{{wikipedia|Du lịch quốc tế}}
{{PartOfTopic|Mục đích đi du lịch}}
{{outlinetopic}}</text>
      <sha1>m3zynw9c3yej4j4hne8k3gwr11uma85</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>