Wikipedia
warwiki
https://war.wikipedia.org/wiki/Syahan_nga_Pakli
MediaWiki 1.47.0-wmf.20
first-letter
Medya
Pinaurog
Hiruhimangraw
Gumaramit
Hiruhimangaw hiton gumaramit
Wikipedia
Hiruhimangraw hiton Wikipedia
Paypay
Hiruhimangraw hiton paypay
MedyaWiki
Hiruhimangraw hiton MedyaWiki
Batakan
Hiruhimangraw hiton batakan
Bulig
Hiruhimangaw hiton bulig
Kaarangay
Hiruhimangraw hiton kaarangay
TimedText
TimedText talk
Module
Module talk
Event
Event talk
Termodinamika
0
17826
7787531
7785677
2026-09-22T12:36:28Z
InternetArchiveBot
41587
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
7787531
wikitext
text/x-wiki
[[File:Triple expansion engine animation.gif|thumb]]
Ha [[pisika]], an '''Termodinamika''' (tikang ha Griniyego nga θερμ-<θερμότης, therme, kasirigngon "paso" ngan δυναμις, dynamis, kasirigngon "puwersa, kusog") usa nga pag-aram ha pagbalhin han enerhiya para mahimo nga trabaho ngan paso ngan iya relasyon ha makroskopiko nga mga variable sugad han temperatura ngan presyon.
==Kasaysayan==
An Termodinamika bilang seyensya nagtikang kan Otto von Guericke na nagdesenyo ngan naghimo han giuunahi nga ''vaccum pump'' sadto 1650. ngan gindemonstrar an ''vacuum'' gamit an iya ''Magdeburg hemispheres''. Ginhimo ni Guericke an ''vacuum'' para pahimuwaan an pagtuo ni Aristotle na ''nature abhors a vacuum''. Naaraman han physicist-chemist na si Robert Boyle an desenyo ni Guericke's ngan ha 1656, sa bulig ni Robert Hooke, ginhimo an ''air pump''. Gamit an ''air pump'', nadiskubre nira Boyle ngan Hooke relasyon ha ''pressure'', temperatura, ngan ''volume''. Kasunod sini, nahimo an ''Boyle's Law'', na nagsisiring na an gas sa ''constant'' na temperatura, an iya ''pressure'' ngan ''volume'' ano in ''inversely proportional''.
==Pinanbasaran==
{{Mga kasarigan}}
==Bibliograpiya==
*Adkins, C.J. (1968/1975). ''Equilibrium Thermodynamics'', second edition, McGraw-Hill, London, ISBN 0-07-084057-1.
*Bailyn, M. (1994). ''A Survey of Thermodynamics'', American Institute of Physics Press, New York, ISBN 0-88318-797-3.
*[[Max Born|Born, M.]] (1949). [https://archive.org/details/naturalphilosoph032159mbp ''Natural Philosophy of Cause and Chance''], Oxford University Press, London.
*[[George H. Bryan|Bryan, G.H.]] (1907). [https://archive.org/details/ost-physics-thermodynamicsin00bryauoft ''Thermodynamics. An Introductory Treatise dealing mainly with First Principles and their Direct Applications''], B.G. Teubner, Leipzig.
*[[Herbert Callen|Callen, H.B.]] (1960/1985). ''Thermodynamics and an Introduction to Thermostatistics'', (1st edition 1960) 2nd edition 1985, Wiley, New York, ISBN 0-471-86256-8.
*Eu, B.C. (2002). ''Generalized Thermodynamics. The Thermodynamics of Irreversible Processes and Generalized Hydrodynamics'', Kluwer Academic Publishers, Dordrecht, ISBN 1-4020-0788-4.
*[[Ralph H. Fowler|Fowler, R.]], [[Edward A. Guggenheim|Guggenheim, E.A.]] (1939). ''Statistical Thermodynamics'', Cambridge University Press, Cambridge UK.
*[[Josiah Willard Gibbs|Gibbs, J.W.]] (1875). On the equilibrium of heterogeneous substances, ''Transactions of the Connecticut Academy of Arts and Sciences'', '''3''': 108–248.
*Grandy, W.T., Jr (2008). ''Entropy and the Time Evolution of Macroscopic Systems'', Oxford University Press, Oxford, ISBN 978-0-19-954617-6.
*[[Edward A. Guggenheim|Guggenheim, E.A.]] (1949/1967). ''Thermodynamics. An Advanced Treatment for Chemists and Physicists'', (1st edition 1949) 5th edition 1967, North-Holland, Amsterdam.
*Haase, R. (1971). Survey of Fundamental Laws, chapter 1 of ''Thermodynamics'', pages 1–97 of volume 1, ed. W. Jost, of ''Physical Chemistry. An Advanced Treatise'', ed. H. Eyring, D. Henderson, W. Jost, Academic Press, New York, lcn 73–117081.
*Kondepudi, D., [[Ilya Prigogine|Prigogine]], I. (1998). ''Modern Thermodynamics. From Heat Engines to Dissipative Structures'', [[John Wiley & Sons]], ISBN 0-471-97393-9.
*Lebon, G., Jou, D., Casas-Vázquez, J. (2008). ''Understanding Non-equilibrium Thermodynamics'', Springer, Berlin, ISBN 978-3-540-74251-7.
*[[J. R. Partington|Partington, J.R.]] (1949). ''An Advanced Treatise on Physical Chemistry'', volume 1, ''Fundamental Principles. The Properties of Gases'', Longmans, Green and Co., London.
*[[Brian Pippard|Pippard, A.B.]] (1957). ''The Elements of Classical Thermodynamics'', Cambridge University Press.
*[[Max Planck|Planck, M.]](1897/1903). [https://ia700200.us.archive.org/15/items/treatiseonthermo00planrich/treatiseonthermo00planrich.pdf ''Treatise on Thermodynamics'', translated by A. Ogg, Longmans, Green & Co., London.]
*[[Max Planck|Planck, M.]] (1923/1926). ''Treatise on Thermodynamics'', third English edition translated by A. Ogg from the seventh German edition, Longmans, Green & Co., London.
*[[James Serrin|Serrin, J.]] (1986). ''New Perspectives in Thermodynamics'', edited by J. Serrin, Springer, Berlin, ISBN 3-540-15931-2.
*[[Arnold Sommerfeld|Sommerfeld, A.]] (1952/1956). ''Thermodynamics and Statistical Mechanics'', Academic Press, New York.
*Tschoegl, N.W. (2000). ''Fundamentals of Equilibrium and Steady-State Thermodynamics'', Elsevier, Amsterdam, ISBN 0-444-50426-5.
*[[László Tisza|Tisza, L.]] (1966). ''Generalized Thermodynamics'', M.I.T Press, Cambridge Massachusetts.
*[[Clifford Truesdell|Truesdell, C.A.]] (1980). ''The Tragicomical History of Thermodynamics, 1822–1854'', Springer, New York, ISBN 0-387-90403-4.
==Padugang nga barasahon==
{{Refbegin}}
* {{Cite book | author=Goldstein, Martin, and Inge F. | title=The Refrigerator and the Universe | url=https://archive.org/details/refrigeratoruniv0000gold_l3g4 | publisher=Harvard University Press | date = 1993 | isbn=0-674-75325-9 | oclc=32826343}} A nontechnical introduction, good on historical and interpretive matters.
*{{Cite journal
| last = Kazakov
| first = Andrei
| title = Web Thermo Tables – an On-Line Version of the TRC Thermodynamic Tables
| journal = Journal of Research of the National Institutes of Standards and Technology
| volume = 113
| issue = 4 (July–August 2008)
| pages = 209–220
| date = 2008
| url = http://nvl-i.nist.gov/pub/nistpubs/jres/113/4/V113.N04.A03.pdf
| doi = 10.6028/jres.113.016
}}{{Dead link|date= Enero 2024 |bot=InternetArchiveBot }}
* {{Cite book | author=Cengel, Yunus A., & Boles, Michael A. | title=Thermodynamics – an Engineering Approach | url=https://archive.org/details/thermodynamicsen00ceng_0 | publisher=McGraw Hill | date = 2002 | isbn=0-07-238332-1 | oclc=45791449 52263994 57548906}}
*Fermi, E. (1956). ''Thermodynamics'', Dover, New York.
* {{Cite book | author=Kittel, Charles & Kroemer, Herbert| title=Thermal Physics | url=https://archive.org/details/thermalphysics0000kitt| publisher=W. H. Freeman Company | date = 1980 | isbn=0-7167-1088-9 | oclc=32932988 48236639 5171399}}
{{Refend}}
==Mga sumpay ha gawas==
{{Wikiquote}}
* [http://tigger.uic.edu/~mansoori/Thermodynamic.Data.and.Property_html Thermodynamics Data & Property Calculation Websites] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140211122258/http://tigger.uic.edu/~mansoori/Thermodynamic.Data.and.Property_html |date= 11 Pebrero 2014 }}
* [http://ocw.nd.edu/aerospace-and-mechanical-engineering/thermodynamics Thermodynamics OpenCourseWare] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110907200507/http://ocw.nd.edu/aerospace-and-mechanical-engineering/thermodynamics |date=2011-09-07 }} from the [[University of Notre Dame]]
* [http://scienceworld.wolfram.com/physics/topics/Thermodynamics.html Thermodynamics at ''ScienceWorld'']
* [http://www.wiley.com/legacy/college/boyer/0470003790/reviews/thermo/thermo_intro.htm Biochemistry Thermodynamics]
* [http://www.ent.ohiou.edu/~thermo/ Engineering Thermodynamics – A Graphical Approach] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090430200028/http://www.ent.ohiou.edu/~thermo/ |date= 30 Abril 2009 }}
[[Kaarangay:Termodinamika]]
3qtflijnn7hkcnfymi4sbsbjeov2dn4
Cairns
0
29142
7787543
6279444
2026-09-23T06:10:50Z
Thomas Norren
53752
7787543
wikitext
text/x-wiki
[[Paypay:CairnsQueensland.jpg|thumb]]
An '''Cairns''' ([[Yidiny]]: ''Gimuy'') amo an usa ka siyudad ha [[Australya]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Cairns, Queensland}}
[[Kaarangay:Mga syudad, bungto ngan baryo ha Australya]]
rj9cy9uuu9vnym4us45ck0dyzlpbr93
Incheon
0
30774
7787536
2089988
2026-09-22T19:53:46Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea
7787536
wikitext
text/x-wiki
An '''Incheon''' amo an usa ka [[syudad]] ha [[nasod]] han [[Salatan nga Korea]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Incheon}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
fu4n2t9pi1tcvvcax2skx60ev4tnriz
Gwangju
0
30784
7787537
2090324
2026-09-22T19:54:11Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea
7787537
wikitext
text/x-wiki
An '''Gwangju''' amo an usa ka [[syudad]] ha [[nasod]] han [[Salatan nga Korea]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Gwangju}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
f9cn8a3cjdj1p3ijcy271ck01lleuf6
Daegu
0
30812
7787535
2090505
2026-09-22T19:53:16Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea
7787535
wikitext
text/x-wiki
An '''Daegu''' amo an usa ka [[syudad]] ha [[nasod]] han [[Salatan nga Korea]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Daegu}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
8hxfzqlyks2c693h2u1endvuvycmjrf
Daejeon
0
30813
7787538
2090503
2026-09-22T19:54:36Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea
7787538
wikitext
text/x-wiki
An '''Daejeon''' amo an usa ka [[syudad]] ha [[nasod]] han [[Salatan nga Korea]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Daejeon}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
hqqod6ypnn6k5web28ctljarb1r44sd
Ulsan
0
30814
7787539
2090498
2026-09-22T19:55:00Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea
7787539
wikitext
text/x-wiki
An '''Ulsan''' amo an usa ka [[syudad]] ha [[nasod]] han [[Salatan nga Korea]].
{{Stub}}
{{Commonscat|Ulsan}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
dbt4uia9kvlbbr79ahmecuso8v216e1
Kinoreano nga pinulongan
0
123523
7787533
6257872
2026-09-22T19:48:06Z
Unlimitedmusic7
68048
+ paypay, phrasebook, mga sumpay
7787533
wikitext
text/x-wiki
[[Paypay:Hangugeo-Chosono.svg|125px|thumb]]
An '''Kinoreano''' ([[Iningles]]: ''Korean''; 한국어/조선말) amo in buhatanon nga yinaknan han [[Korea]], han [[Salatan nga Korea|Salatan]] ngan [[Amihanan nga Korea|Amihanan]].
{{Wikivoyage|Korean phrasebook|Kinoreano|a phrasebook}}
{{turók}}
[[Kaarangay:Yinaknan]]
tptdad0n1awut3nhyfeytzti9nkxkmu
7787534
7787533
2026-09-22T19:50:29Z
Unlimitedmusic7
68048
+ == Mga sumpay ha gawas ==
7787534
wikitext
text/x-wiki
[[Paypay:Hangugeo-Chosono.svg|125px|thumb]]
An '''Kinoreano''' ([[Iningles]]: ''Korean''; 한국어/조선말) amo in buhatanon nga yinaknan han [[Korea]], han [[Salatan nga Korea|Salatan]] ngan [[Amihanan nga Korea|Amihanan]].
== Mga sumpay ha gawas ==
{{Wikivoyage|Korean phrasebook|Kinoreano|a phrasebook}}
{{turók}}
[[Kaarangay:Yinaknan]]
f09xihe9gwyw5r3t9ac2mclvgb0c013
Galon
0
160357
7787541
7781612
2026-09-22T22:26:39Z
Carnby
6721
Update colors in Gasoline unit.svg legend
7787541
wikitext
text/x-wiki
[[File:GasCan.jpg|thumb|Usa nga lata hin gasolina nga may tulo nga yunit: galon han Estados Unidos, galon han Imperial, ngan mga litro]]
[[File:Gasoline unit.svg|thumb|Mga yunit han gasolina nga ginagamit ha bug-os nga kalibotan:
{{legend|#6baed6|[[Litro]]}}
{{legend|#e41a1c|Galon han Imperial}}
{{legend|#ff8800|Galon han Estados Unidos}}
{{legend|#d9d9d9|Waray datos}}]]
Iton '''galon''' in in usa ka yunit hin panukol hit bolyum ngan kapasidad hin pluwido han US customary units ngan han British imperial sistema hin panukol. Tulo nga mahinungdanon nga dirudilain nga kadako an gingagamit yana: an imperial gallon nga may-aada 4.54609 litro, ginagamit ha pipira nga nasud ha Caribe; an US gallon nga may-ada 231 cubic pulgada kubiko nga may-ada sugad harani hin 3.785 L, nga gingagamit ha Estados Unidos ngan pipira nga Amerikano Latino ngan Caribe nga mga nasod, ngan an gigugutiayi nga nagamit nga US dry gallon nga may-ada 1/8 US bushel (4.405 L).
An IEEE panupungan nga simbolo para han galon amo in '''gal'''.<ref>IEEE Std 260.1-2014</ref>
==Mga kasarigan==
{{Reflist}}
{{turok}}
0l5pqbrcsvpnn8jt1zw9pgxfw26gf3j
Aporrectodea caliginosa
0
228069
7787532
6568555
2026-09-22T17:53:10Z
Magnefl
15170
image
7787532
wikitext
text/x-wiki
{{botmade|Lsjbot|Annelida|date=2013-02}}
{{Taxobox
| name = ''Aporrectodea caliginosa''
| status =
| image = Aporrectodea caliginosa-o.jpg
| image_caption =
| domain =
| regnum = [[Animalia]]
| phylum = [[Annelida]]
| classis = [[Clitellata]]
| ordo = [[Crassiclitellata]]
| familia = [[Lumbricidae]]
| genus = [[Aporrectodea]]
| species = '''Aporrectodea caliginosa'''
| binomial = Aporrectodea caliginosa
| binomial_authority = ([[Savigny (awtor)|Savigny]], 1826)
| range_map =
| range_map_caption =
| image2 =
| image2_caption =
| synonyms =
}}
'''''Aporrectodea caliginosa'''''<ref name = "COL"/> in uska species han [[Annelida]] nga syahan ginhulagway ni [[Savigny (awtor)|Savigny]] hadton 1826. An ''Aporrectodea caliginosa'' in nahilalakip ha [[genus]] nga ''[[Aporrectodea]]'', ngan [[familia]] nga [[Lumbricidae]].<ref name = "COL"/><ref name = "source"/> Waray hini subspecies nga nakalista.<ref name = "COL"/>
==Mga kasarigan==
<references>
<ref name = "COL">{{cite web |url= https://catalogueoflife.org/annual-checklist/2011/search/all/key/aporrectodea+caliginosa/match/1|title= Species 2000 & ITIS Catalogue of Life: 2011 Annual Checklist.|author= Bisby F.A., Roskov Y.R., Orrell T.M., Nicolson D., Paglinawan L.E., Bailly N., Kirk P.M., Bourgoin T., Baillargeon G., Ouvrard D. (ed.)| date = 2011|publisher= Species 2000: Reading, UK.|accessdate= 24 Septyembre 2012}}</ref>
<ref name = "source">''NZIB: New Zealand Inventory of Biodiversity''. Gordon D. (ed), 12 Hunyo 2009</ref>
</references>
==Mga sumpay ha gawas==
{{Wikispecies|Aporrectodea caliginosa|''Aporrectodea caliginosa''}}
[[Kaarangay:Aporrectodea]]
9hqe43xqk936v7misbvua31smzmqql6
Paramore
0
729144
7787542
6279678
2026-09-23T03:21:51Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga grupo ha musika
7787542
wikitext
text/x-wiki
[[File:Paramore Honda Civic Tour 10.jpg|thumb|Paramore (2010)]]
An '''Paramore''' amo an usa ka sikat nga Inglis nga banda nga gintukod ha [[Franklin, Tennessee|Franklin]], [[Tennessee]], [[Estados Unidos]] ha 2004. An mga nagtukod nga miyembro amo hira Hayley Williams (bokalista), Taylor York (gitarista), Josh Farro (ikaduha nga gitarista), Jeremy Davis (bassista), ngan Zac Farro (drums).
== Mga album ==
* All We Know Is Falling (2005)
* Riot! (2007)
* Brand New Eyes (2009)
* Paramore (2013)
* After Laughter (2017)
{{stub}}
{{Commonscat|Paramore}}
[[Kaarangay:Mga grupo ha musika]]
ioxht9f7pp3mv0sbm1sq3epo2n60mb2
Syudad han Sejong
0
2888472
7787540
6280594
2026-09-22T20:01:35Z
Unlimitedmusic7
68048
+ Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea, commonscat, Kinoreano
7787540
wikitext
text/x-wiki
[[File:Hannuridaero_and_Bangchukcheon.jpg|thumb]]
An '''Sejong City''' ([[Kinoreano nga pinulongan|Kinoreano]]: 세종) an ''de facto'' nga [[ulohan]] pan-administratibo han [[Salatan nga Korea]].
{{turok}}
{{Commonscat|Sejong City}}
[[Kaarangay:Mga lalawigan, metropolitano nga syudad ngan ispisyal nga syudad han Salatan nga Korea]]
7amuk3tbmr6l8helwjzzhmcculbr1sz