ვიკიპედია xmfwiki https://xmf.wikipedia.org/wiki/%E1%83%93%E1%83%A3%E1%83%93%E1%83%AE%E1%83%90%E1%83%A1%E1%83%B7%E1%83%9A%E1%83%90 MediaWiki 1.47.0-wmf.12 first-letter მედია სპეციალური განხილვა მომხმარებელი მომხმარებლის განხილვა ვიკიპედია ვიკიპედია სხუნუა ფაილი ფაილის განხილვა მედიავიკი მედიავიკის განხილვა თარგი თარგის განხილვა დახმარება დახმარების განხილვა კატეგორია კატეგორიის განხილვა TimedText TimedText talk მოდული მოდულის განხილვა Event Event talk სან-პაოლო-ფუორი-ლე-მურა 0 7665 251441 208598 2026-07-23T19:00:06Z CommonsDelinker 2867 Replacing Roma_San_Paolo_fuori_le_mura_BW_1.JPG with [[File:Roma_San_Paolo_fuori_le_mura_BW_2021-09-29_14-02-11_v2.jpg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]:). 251441 wikitext text/x-wiki {| style="border: 1px solid #AAAAAA; clear: right; float: right; font-size: 90%; margin-bottom: 0.5 em; margin-left: 1em; padding: 0.4em; vertical-align: middle; width: 18em;" class="infobox" |- !style="background-color:#E6E6E6; color:black; font-size: 125%; text-align:center;" colspan="2"|რომიშ ისტორიული ცენტრი, ვატიკანიშ ღმალა დო სან-პაოლო-ფუორი-ლე-მურა* |- !style="background-color:; color:black; font-size: 125%; text-align:center;" colspan="2"|[[მოსოფელიშ მონძალა|იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტი]] |- |align="center" colspan="2"|[[ფაილი:Roma San Paolo fuori le mura BW 2021-09-29 14-02-11 v2.jpg|250პქ]] |- |'''[[ქიანა]]''' |<span style="white-space: nowrap;">[[ფაილი:Flag of Italy.svg|25px]] [[იტალია]]</span> |- |<span style="white-space: nowrap;">'''ტიპი'''</span> |<span style="white-space: nowrap;"> კულტურული</span> |- |<span style="white-space: nowrap;">'''[[მოსოფელიშ მონძალა|კრიტერიუმეფი]]'''</span> |<span style="white-space: nowrap;">i, ii, iii, iv, vi</span> |- |<span style="white-space: nowrap;">'''ერკებული'''</span> |<span style="white-space: nowrap;"> [http://whc.unesco.org/en/list/ იუნესკოშ ერკებული]</span> |- |<span style="white-space: nowrap;">რეგიონი**</span> |<span style="white-space: nowrap;">ევროპა</span> |- |<span style="white-space: nowrap;">'''[[გეოგრაფიული კოორდინატეფიშ სისტემა|კოორდინატეფი]]''' </span> |[http://toolserver.org/~geohack/geohack.php?language=ka&pagename=%E1%83%A1%E1%83%90%E1%83%9C-%E1%83%9E%E1%83%90%E1%83%9D%E1%83%9A%E1%83%9D-%E1%83%A4%E1%83%A3%E1%83%9D%E1%83%A0%E1%83%98-%E1%83%9A%E1%83%94-%E1%83%9B%E1%83%A3%E1%83%A0%E1%83%90&params=41.858611121111_N_12.477222232222_E 41°51′31″ ოორ. გ. 12°28′38″ ელ. გ.] |- !style="background-color:#E6E6E6; color:black; font-size: 125%; text-align:center;" colspan="2"|კათაფაშ ისტორია |- |<span style="white-space: nowrap;">კათაფა </span> |1980 ([[მოსოფელიშ მონძალაშ კომიტეტი|მა-4 სესია]]) |- |<span style="white-space: nowrap;">ნომერი </span> |[http://whc.unesco.org/en/list/91 91] |- !style="background-color:color:white; font-size: 90%; text-align:center;" colspan="2"|[http://whc.unesco.org/en/list * ქძ. ინგლ. ჯოხო UNESCO-შ ერკებულს.] |- !style="background-color:color:white; font-size: 90%; text-align:center;" colspan="2"|[http://whc.unesco.org/en/list/?search=&search_by_country=&type=&media=&region=&order=region ** იუნესკოშით კლასიფიცირაფილი რეგიონი.] |} {{მოსოფელიშ მონძალა|91}} '''სან-პაოლო-ფუორი-ლე-მურა''' ({{lang-it|''Basilica Papale di San Paolo fuori le Mura''}} - ''წიმინდე პავლეშ ბაზილიკა კიდალეფს გალე'') — [[ჯვეში რომი]]შ პერიოდის ეკლესია, ართ-ართი [[რომი|რომს]] დვალირ [[რომიშ პაპი|პაპიშ]] ოთხ თარ ბაზილიკაშე: წიმინდე იოანეშ ლუთერანული ეკლესია, სანტა-მარია-მაჯორეშ ბაზილიკა დო [[წიმინდე პეტრეშ ბაზილიკა]]. ბაზილიკა რომიშ იმპერატორ [[კონსტანტინე დიდი|კონსტანტინე I-ქ]] დარსხუ თი აბანს, სოდეთ წიმინდე პეტრე რდჷ დასაფულებური დო სოდეთ წიმინდანიშ გემაჸვენჯეფშე მემორიალი რდჷ ერხინილი. პირველი ნოდგჷმი 370 წანას ეკიდჷ [[ვალენტინიანე I]]-ქ. 386 წანას, [[თეოდოს I]]-ქ ბრელით დიდი დო სქვამი ბაზილიკაშ ეკიდუა ქჷდიჭყჷ, მარა ოხვამეს მოზაიკურ სამუშეფქ ხვალე პაპ [[ლეო I]]-იშ ბორჯის ითუ (440–461). [[V ოშწანურა]]ს, თინა ბრელით უმოსო დიდი რდჷ, ვინდარო წიმინდე პეტრეშ ჯვეში ბაზილიკა. [[გრიგოლ I (პაპი)|გრიგოლ I]]-შ პაპობაშ ბორჯის, ბაზილიკა თელო გეგნაკეთეს. [[X ოშწანურა]]ს, ბაზილიკა კლუნისკარ ბერეფს გეგნოჩეს. ==გალერეა== <gallery> File:Kreuzgang st paul rom.jpg File:Rom, Sankt Paul vor den Mauern (San Paolo fuori le mura), Heilige Pforte.jpg File:Rom, Sankt Paul vor den Mauern (San Paolo fuori le mura), Innenansicht 1.jpg File:085SPaoloFuoriLeMura.JPG File:Lazio Roma SPaolo3 tango7174.jpg File:Roma-sanpaolo7.jpg File:Roma-sanpaolo6.jpg File:Q10 s Paolo ciborio di Arnolfo 1000788.JPG File:Front of the Basilica of Saint Paul Outside the Walls - Roma - Italy.jpg File:Portrait of Honorius III - Apse Mosaic of the Basilica of Saint Paul Outside the Walls - Roma - Italy.jpg </gallery> ==ქოძირით თაშნეშე== * [[იუნესკოშ მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას]] * [[მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფიშ ერკებული ევროპას]] ==რესურსეფი ინტერნეტის== *[http://www.vatican.va/various/basiliche/san_paolo/index_en.html ოფიციალური ვებ-ხასჷლა] *[http://en.wikisource.org/wiki/Catholic_Encyclopedia_(1913)/St._Paul-without-the-Walls პაოლო-ფუორი-ლე-მურა კათოლიკურ ენციკლოპედიას] *[http://romanchurches.wikia.com/wiki/San_Paolo_fuori_le_Mura Wiki Churches of Rome: Basilica San Paolo fuori le Mura] *[http://news.nationalgeographic.com/news/2006/12/061211-saint-paul.html St. Paul's Tomb Unearthed in Rome on National Geographic News] *[http://www.30giorni.it/us/articolo.asp?id=19640 The tombs of the apostles: Saint Paul] {{Webarchive|url=https://archive.is/20130108093230/http://www.30giorni.it/us/articolo.asp?id=19640 |date=2013-01-08 }} [[კატეგორია:იტალიაშ ეკლესიეფი]] [[კატეგორია:მოსოფელიშ მონძალაშ ობიექტეფი იტალიას]] swhydk2mcjtm17r5whpezjplnvtmgxk ნიგერი 0 18823 251442 232820 2026-07-23T19:48:47Z Narazeni 826 251442 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{lang-fr|République du Niger}} |ედომუშამი_ჯოხო = ნიგერიშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო = ნიგერი |შილა = Flag of Niger.svg |გერბი =Coat_of_arms_of_Niger.svg |რუკა = Niger (orthographic projection).svg |ჰიმნი = [[ნიგერიშ ჰიმნი|La Nigérienne]] |დევიზი = ”Fraternité, Travail, Progrès” ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]])<br />"მაჸალობა, ხანდა, პროგრესი" |ოფიციალური_ნინეფი = [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]] |ნანანოღა=[[ნიამეი]] |latd=13 |latm=32 |latNS=N |longd=2 |longm=05 |longEW=W |უდიდაში_ნოღა = [[ნიამეი]] |თარობაშ_ტიპი =[[უნიტარული ქიანა|უნიტარული]] [[რესპუბლიკა]] [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გიმე |ლიდერიშ_ტიპი_1 =[[ნიგერიშ პრეზიდენტი|ოთეს პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 = [[აბდურაჰმან ჩიანი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[ნიგერიშ ვიცე-პრეზიდენტი|ოთეს ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[სალიფუ მოდი]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[ნიგერიშ პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ალი ლამინ ზეინი]] |რანგი_ფართობით = 21-ა |ფართობი =1,267,000 |წყალი_% =0.02 |ოეგებიე_მახორობა =26,342,784 |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =56-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2024 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშა_მეჭედალა = 12.1 |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = |ედპ_ppp_წელი = 2023 |ედპ_ppp = $42.739 მილიარდი |ედპ_ppp_რანგი = 144-ა |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე =$630 |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე_რანგი = 185-ა |აგი = 0.394 |აგი_ტენდენცია= {{რკება}} |აგი_კატეგორია = <font color="#E0584E">დაბალი</font> |აგი_რანგი =189-ა |აგი_წელი =2022 |ვალუტა= [[ბჟადალაფრიკული ფრანკი|ბჟა ფრანკი]] |ვალუტაშ_კოდი =XOF |ქიანაშ_კოდი =NE |ბორჯიშ_ორტყაფუ =[[UTC+1]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.ne]] |ოტელეფონე_კოდი =+227 |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა = |სქოლიო= }} '''ნიგერი''' ({{lang-fr|Niger}} {{IPA|[niˈʒɛʁ]}}), ედომუშამ ოფიციალურიჯოხოდვალა - '''ნიგერიშ რესპუბლიკა''' ({{lang-fr|République du Niger}}) — [[ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენი სახენწჷფოეფი|ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენ]] [[სახენწჷფო]] [[ბჟადალი აფრიკა|ბჟადალ აფრიკას]]. [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ სახენწჷფო]], ნამუსჷთ ოორუე-ბჟაეიოლშე უხურგანს [[ლიბია]], ბჟაეიოლშე — [[ჩადი]], ობჟათეშე — [[ნიგერია]], ობჟათე-ბჟადალშე — [[ბენინი]] დო [[ბურკინა-ფასო]], ბჟადალშე — [[მალი]], ოორუე-ბჟადალშე — [[ალჟირი]]. ქიანაშ ფართობ რე 1 270 000 კმ2, ნამუშით ბჟადალ აფრიკაშ არძაშე უკაბეტაშ ქიანა, თაშნეშე სიკაბეტაშ მეჯინათ აფრიკაშ მაჟირა ქიანა რე ჩადიშ უკული, ნამუსჷთ ვაუღუ ზუღაშ კარშა გიშალინ. ქიანაშ ტერიტორიაშ 80%-იშ უმოს ტიოზი [[საჰარა]]ს იდვალუაფუ, დოსქილადირ 20% — [[საჰელი]]შ გვერდოტიოზის, ნამუთ ირო გოლოფაშ დო გოტიოზაფაშ ოშქურანჯობაშ გაულაშ გიმე რე. ქიანაშ მახორობაშ უმენტაშობა, მეხოლაფირო 25 მილიონ ადამიერი, თარო ბუნეფო ოხორანა ობჟათეშე დო ბჟადალშე. ქიანას ჯოხოქ გიადჷ თიშ ტერიტორიას გინმალ წყარმალუ [[ნიგერი (წყარმალუ)|ნიგერიშ]] გეშა. ნიგერი — [[ტამაშეკი]]შ ნინაშა შანენს „კაბეტ წყარმალუს“ ვარ-და "წყარმალუეფიშ წყარმალუს". ქიანაშ ნანანოღა — [[ნიამეი]]. ოფიციალურ ნინა - [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]]. რელიგიაშ მათხოზინეეფიშ უმეტაშობა მუსლიმეფ რენა. ქიანა დორთილ რე 7 დეპარტამენტო. სახენწჷფოშ მადუდე რე [[ნიგერიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]. კანონმადვალუ ორგანო - [[პარლამენტი]]. რეგიონს [[ისლამი]]შ მოდვალუაშ უკული, ნიგერ რდჷ კანკალე სახენწჷფოშ, თინეფს შკას [[კანემ-ბორნუშ იმპერია|კანემ-ბორნუშ]] დო [[მალიშ იმპერია|მალიშ იპერიეფიშ]] მუხურს, სოიშახ თიშ ტერიტორიაშ უმოს შანულამ ნორთ მიშმეშჷ თიჯგურა სახენწჷფოეფიშ აკოდგინალუაშა, მუჭომით რდჷ [[აგადეზიშ სასულთანო]] დო [[სონღაიშ იმპერია]]. კოლონიზირებულქ იჸუ საფრანგეთიშით [[აფრიკაშო ბურჯაფი|აფრიკაშო ბურჯაფიშ]] ბორჯის, მუჭოთ [[საფრანგეთიშ ბჟადალ აფრიკა]]შ ნორთი, ნამუქჷთ [[1922]] წანას გჷნირთუ ზოხო კოლონიათ. [[1960]] წანაშე, ზოხორინალაშ მოპალუაშე, ნიგერს მოხვადჷ ხუთ სახენწჷფო გინორთაფაქ დო ოთხ [[ოურდუმე დიქტატურა]]შ პერიოდიქ. ნიგერიშ მაშკვითა დო ეკონია კონსტიტუცია მეღებულ რე [[2010]] წანას, ნამუშით მიშაღალირქ იჸუ ანდაპარტიობაქ, უნიტარულ გვერდო-საპრეზიდენტო სისტემაქ. [[2023]] წანას მონახვამილა ეკონია [[ნიგერიშ ოურდუმე გინორთაფა (2023)|ოურდუმე გინორთაფაშ]] უკული, ქიანა კჷნ [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გამაგალაშ გიმე რე. ქიანაშ ჯარალუა რე ანდაკორობული, ნამუქჷთ გიჭყჷ კანკალე ეთნიკურ ბუნაშ დო რეგიონიშ ზოხო ისტორიაშე, თაშნეშე თინეფიშ ართამ სახენწჷფოს რინაშ პერიოდიშე. [[ჰაუსა კათა|ჰაუსა]] — ქიანაშ უშხუაშ ეთნიკურ ბუნა, ნამუთ მახორობაშ გვერდშე უმოსის აკმადგინანს. [[ფრანგული ნინა|ფრანგულ]] რე ქიანაშ ოფიციალურ ნინა, მარა თიშა თარო მაჟირა ნინათ დო მახორობაშ უჭიჭაშობა რაგადანს; ვით ჯინჯიერ ნინას უღჷ ერუანულ ნინაშ სტატუსი, ნამუეფშე [[ჰაუსა (ნინა)|ჰაუსა]] ფართას მოდვალირ ორაგადე ნინა რე. [[გოერო]]შ ანდაგონზჷმებამ სიდაღარაშ ინდექსიშ (MPI) [[2023]] წანაშ ანგარიშიშ მეჯინათ, ნიგერ ართ-ართ არძაშე დაღარ ქიანა რე მოსოფელს.<ref>{{Cite report |last=Nations |first=United |date=2023-07-11 |title=2023 Global Multidimensional Poverty Index (MPI) |url=https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |language=en |access-date=13 July 2023 |archive-date=13 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230713210119/https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |url-status=live }}</ref> ქიანაშ კანკალე ვატიოზურ რაიონეფს პერიოდულო უჩქჷ გოლოფა დო გოტიოზაფა. [[ნიგერიშ ეკონომიკა|ეკონომიკა]] კონცენტრირებულ რე [[საორენჯო ოფუტეშ მეურნობა]]შ მუკი-მუკი, კანკალე საექსპორტო ოფუტეშ მეურნობათ მერკეთ არიდულ ობჟათეშე დო ლადერულიშ ექსპორტშა, თინეფს შკას [[ურანიშ ობადეში]]შა. ქიანაშ წუმოძინას წჷმი აწურე ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენობა, ტიოზურ რელიეფი, ჭარუა-კითხირიშ დაბალ მაძირაფალი, ჯიჰადისტურ ებუძოლუეფ დო მოსოფელიშ არძაშე მაღალ ბადებაშ მაძირაფალობა, ბადებაშ კონტროლიშ უგჷმურინუაფობა დო მახორობაშ ბიწორ ძინა. ==რესურსეფ ინტერნეტის== *Decalo, Samuel. ''Historical Dictionary of Niger'', 3rd ed. (Scarecrow Press, 1997, ISBN 0-8108-3136-8)&nbsp;– a comprehensive collection of Niger topics *[[CIA World Factbook]] ([https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html entry on Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200424124158/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html |date=2020-04-24 }}) *[[US State Department]] {{cite web|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5474.htm |title=Niger |publisher=State.gov |date=3 February 2010 |accessdate=3 May 2010}} ''Note: This article contains material from the State Department website.'' *[http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html Unicef Niger statistics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091130170853/http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html |date=2009-11-30 }} *[http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf Unesco manuscript on child work and schooling in Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050929053656/http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf |date=2005-09-29 }} ==სქოლიო== {{reflist|colwidth=30em}} {{აფრიკაშ ქიანეფი}} {{აფრიკაშ რსხუ}} {{მერკე}} [[კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ნიგერი]] [[კატეგორია:ფრანგულნინამი ქიანეფი]] 3m6y8hadadeyoy0rm3qzkds0os63wm5 251443 251442 2026-07-23T19:50:09Z Narazeni 826 251443 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{lang-fr|République du Niger}} |ედომუშამი_ჯოხო = ნიგერიშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო = ნიგერი |შილა = Flag of Niger.svg |გერბი =Coat_of_arms_of_Niger.svg |რუკა = Niger (orthographic projection).svg |ჰიმნი = [[ნიგერიშ ჰიმნი|La Nigérienne]] |დევიზი = ”Fraternité, Travail, Progrès” ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]])<br />"მაჸალობა, ხანდა, პროგრესი" |ოფიციალური_ნინეფი = [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]] |ნანანოღა=[[ნიამეი]] |latd=13 |latm=32 |latNS=N |longd=2 |longm=05 |longEW=W |უდიდაში_ნოღა = [[ნიამეი]] |თარობაშ_ტიპი =[[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[რესპუბლიკა]] [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გიმე |ლიდერიშ_ტიპი_1 =[[ნიგერიშ პრეზიდენტი|ოთეს პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 = [[აბდურაჰმან ჩიანი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[ნიგერიშ ვიცე-პრეზიდენტი|ოთეს ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[სალიფუ მოდი]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[ნიგერიშ პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ალი ლამინ ზეინი]] |რანგი_ფართობით = 21-ა |ფართობი =1,267,000 |წყალი_% =0.02 |ოეგებიე_მახორობა =26,342,784 |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =56-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2024 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშა_მეჭედალა = 12.1 |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = |ედპ_ppp_წელი = 2023 |ედპ_ppp = $42.739 მილიარდი |ედპ_ppp_რანგი = 144-ა |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე =$630 |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე_რანგი = 185-ა |აგი = 0.394 |აგი_ტენდენცია= {{რკება}} |აგი_კატეგორია = <font color="#E0584E">დაბალი</font> |აგი_რანგი =189-ა |აგი_წელი =2022 |ვალუტა= [[ბჟადალაფრიკული ფრანკი|ბჟა ფრანკი]] |ვალუტაშ_კოდი =XOF |ქიანაშ_კოდი =NE |ბორჯიშ_ორტყაფუ =[[UTC+1]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.ne]] |ოტელეფონე_კოდი =+227 |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა = |სქოლიო= }} '''ნიგერი''' ({{lang-fr|Niger}} {{IPA|[niˈʒɛʁ]}}), ედომუშამ ოფიციალურიჯოხოდვალა - '''ნიგერიშ რესპუბლიკა''' ({{lang-fr|République du Niger}}) — [[ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენი სახენწჷფოეფი|ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენ]] [[სახენწჷფო]] [[ბჟადალი აფრიკა|ბჟადალ აფრიკას]]. [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ სახენწჷფო]], ნამუსჷთ ოორუე-ბჟაეიოლშე უხურგანს [[ლიბია]], ბჟაეიოლშე — [[ჩადი]], ობჟათეშე — [[ნიგერია]], ობჟათე-ბჟადალშე — [[ბენინი]] დო [[ბურკინა-ფასო]], ბჟადალშე — [[მალი]], ოორუე-ბჟადალშე — [[ალჟირი]]. ქიანაშ ფართობ რე 1 270 000 კმ2, ნამუშით ბჟადალ აფრიკაშ არძაშე უკაბეტაშ ქიანა, თაშნეშე სიკაბეტაშ მეჯინათ აფრიკაშ მაჟირა ქიანა რე ჩადიშ უკული, ნამუსჷთ ვაუღუ ზუღაშ კარშა გიშალინ. ქიანაშ ტერიტორიაშ 80%-იშ უმოს ტიოზი [[საჰარა]]ს იდვალუაფუ, დოსქილადირ 20% — [[საჰელი]]შ გვერდოტიოზის, ნამუთ ირო გოლოფაშ დო გოტიოზაფაშ ოშქურანჯობაშ გაულაშ გიმე რე. ქიანაშ მახორობაშ უმენტაშობა, მეხოლაფირო 25 მილიონ ადამიერი, თარო ბუნეფო ოხორანა ობჟათეშე დო ბჟადალშე. ქიანას ჯოხოქ გიადჷ თიშ ტერიტორიას გინმალ წყარმალუ [[ნიგერი (წყარმალუ)|ნიგერიშ]] გეშა. ნიგერი — [[ტამაშეკი]]შ ნინაშა შანენს „კაბეტ წყარმალუს“ ვარ-და "წყარმალუეფიშ წყარმალუს". ქიანაშ ნანანოღა — [[ნიამეი]]. ოფიციალურ ნინა - [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]]. რელიგიაშ მათხოზინეეფიშ უმეტაშობა მუსლიმეფ რენა. ქიანა დორთილ რე 7 დეპარტამენტო. სახენწჷფოშ მადუდე რე [[ნიგერიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]. კანონმადვალუ ორგანო - [[პარლამენტი]]. რეგიონს [[ისლამი]]შ მოდვალუაშ უკული, ნიგერ რდჷ კანკალე სახენწჷფოშ, თინეფს შკას [[კანემ-ბორნუშ იმპერია|კანემ-ბორნუშ]] დო [[მალიშ იმპერია|მალიშ იპერიეფიშ]] მუხურს, სოიშახ თიშ ტერიტორიაშ უმოს შანულამ ნორთ მიშმეშჷ თიჯგურა სახენწჷფოეფიშ აკოდგინალუაშა, მუჭომით რდჷ [[აგადეზიშ სასულთანო]] დო [[სონღაიშ იმპერია]]. კოლონიზირებულქ იჸუ საფრანგეთიშით [[აფრიკაშო ბურჯაფი|აფრიკაშო ბურჯაფიშ]] ბორჯის, მუჭოთ [[საფრანგეთიშ ბჟადალ აფრიკა]]შ ნორთი, ნამუქჷთ [[1922]] წანას გჷნირთუ ზოხო კოლონიათ. [[1960]] წანაშე, ზოხორინალაშ მოპალუაშე, ნიგერს მოხვადჷ ხუთ სახენწჷფო გინორთაფაქ დო ოთხ [[ოურდუმე დიქტატურა]]შ პერიოდიქ. ნიგერიშ მაშკვითა დო ეკონია კონსტიტუცია მეღებულ რე [[2010]] წანას, ნამუშით მიშაღალირქ იჸუ ანდაპარტიობაქ, უნიტარულ გვერდო-საპრეზიდენტო სისტემაქ. [[2023]] წანას მონახვამილა ეკონია [[ნიგერიშ ოურდუმე გინორთაფა (2023)|ოურდუმე გინორთაფაშ]] უკული, ქიანა კჷნ [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გამაგალაშ გიმე რე. ქიანაშ ჯარალუა რე ანდაკორობული, ნამუქჷთ გიჭყჷ კანკალე ეთნიკურ ბუნაშ დო რეგიონიშ ზოხო ისტორიაშე, თაშნეშე თინეფიშ ართამ სახენწჷფოს რინაშ პერიოდიშე. [[ჰაუსა კათა|ჰაუსა]] — ქიანაშ უშხუაშ ეთნიკურ ბუნა, ნამუთ მახორობაშ გვერდშე უმოსის აკმადგინანს. [[ფრანგული ნინა|ფრანგულ]] რე ქიანაშ ოფიციალურ ნინა, მარა თიშა თარო მაჟირა ნინათ დო მახორობაშ უჭიჭაშობა რაგადანს; ვით ჯინჯიერ ნინას უღჷ ერუანულ ნინაშ სტატუსი, ნამუეფშე [[ჰაუსა (ნინა)|ჰაუსა]] ფართას მოდვალირ ორაგადე ნინა რე. [[გოერო]]შ ანდაგონზჷმებამ სიდაღარაშ ინდექსიშ (MPI) [[2023]] წანაშ ანგარიშიშ მეჯინათ, ნიგერ ართ-ართ არძაშე დაღარ ქიანა რე მოსოფელს.<ref>{{Cite report |last=Nations |first=United |date=2023-07-11 |title=2023 Global Multidimensional Poverty Index (MPI) |url=https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |language=en |access-date=13 July 2023 |archive-date=13 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230713210119/https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |url-status=live }}</ref> ქიანაშ კანკალე ვატიოზურ რაიონეფს პერიოდულო უჩქჷ გოლოფა დო გოტიოზაფა. [[ნიგერიშ ეკონომიკა|ეკონომიკა]] კონცენტრირებულ რე [[საორენჯო ოფუტეშ მეურნობა]]შ მუკი-მუკი, კანკალე საექსპორტო ოფუტეშ მეურნობათ მერკეთ არიდულ ობჟათეშე დო ლადერულიშ ექსპორტშა, თინეფს შკას [[ურანიშ ობადეში]]შა. ქიანაშ წუმოძინას წჷმი აწურე ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენობა, ტიოზურ რელიეფი, ჭარუა-კითხირიშ დაბალ მაძირაფალი, ჯიჰადისტურ ებუძოლუეფ დო მოსოფელიშ არძაშე მაღალ ბადებაშ მაძირაფალობა, ბადებაშ კონტროლიშ უგჷმურინუაფობა დო მახორობაშ ბიწორ ძინა. ==რესურსეფ ინტერნეტის== *Decalo, Samuel. ''Historical Dictionary of Niger'', 3rd ed. (Scarecrow Press, 1997, ISBN 0-8108-3136-8)&nbsp;– a comprehensive collection of Niger topics *[[CIA World Factbook]] ([https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html entry on Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200424124158/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html |date=2020-04-24 }}) *[[US State Department]] {{cite web|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5474.htm |title=Niger |publisher=State.gov |date=3 February 2010 |accessdate=3 May 2010}} ''Note: This article contains material from the State Department website.'' *[http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html Unicef Niger statistics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091130170853/http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html |date=2009-11-30 }} *[http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf Unesco manuscript on child work and schooling in Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050929053656/http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf |date=2005-09-29 }} ==სქოლიო== {{reflist|colwidth=30em}} {{აფრიკაშ ქიანეფი}} {{აფრიკაშ რსხუ}} {{მერკე}} [[კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ნიგერი]] [[კატეგორია:ფრანგულნინამი ქიანეფი]] a1u7atlpgr46bvjun0fg1i8qebm9hc2 251444 251443 2026-07-23T19:53:37Z Narazeni 826 251444 wikitext text/x-wiki {{ინფოდაფა ქიანა| |ოდაბადური_ჯოხო = {{lang-fr|République du Niger}} |ედომუშამი_ჯოხო = ნიგერიშ რესპუბლიკა |ოართე_ჯოხო = ნიგერი |შილა = Flag of Niger.svg |გერბი =Coat_of_arms_of_Niger.svg |რუკა = Niger (orthographic projection).svg |ჰიმნი = [[ნიგერიშ ჰიმნი|La Nigérienne]] |დევიზი = ”Fraternité, Travail, Progrès” ([[ფრანგული ნინა|ფრანგ.]])<br />"მაჸალობა, ხანდა, პროგრესი" |ოფიციალური_ნინეფი = [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]] |ნანანოღა=[[ნიამეი]] |latd=13 |latm=32 |latNS=N |longd=2 |longm=05 |longEW=W |უდიდაში_ნოღა = [[ნიამეი]] |თარობაშ_ტიპი =[[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ]] [[რესპუბლიკა]] [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გიმე |ლიდერიშ_ტიპი_1 =[[ნიგერიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_1 = [[აბდურაჰმან ჩიანი]] |ლიდერიშ_ტიპი_2 = [[ნიგერიშ ვიცე-პრეზიდენტი|ვიცე-პრეზიდენტი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_2 =[[სალიფუ მოდი]] |ლიდერიშ_ტიპი_3 = [[ნიგერიშ პრემიერ-მინისტრი|პრემიერ-მინისტრი]] |ლიდერიშ_ჯოხო_3 =[[ალი ლამინ ზეინი]] |რანგი_ფართობით = 21-ა |ფართობი =1,267,000 |წყალი_% =0.02 |ოეგებიე_მახორობა =26,342,784 |ოეგებიე_მახორობა_რანგი =56-ა |მახორობა_ოეგებიეთ_წანას = 2024 |მახორობაშ_ცენზი = |მახორობაშ_ცენზი_წანას = |მახორობაშა_მეჭედალა = 12.1 |მახორობაშ_მეჭედალა_რანგი = |ედპ_ppp_წელი = 2023 |ედპ_ppp = $42.739 მილიარდი |ედპ_ppp_რანგი = 144-ა |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე =$630 |ედპ_ppp_ერთ_მოსახლეზე_რანგი = 185-ა |აგი = 0.394 |აგი_ტენდენცია= {{რკება}} |აგი_კატეგორია = <font color="#E0584E">დაბალი</font> |აგი_რანგი =189-ა |აგი_წელი =2022 |ვალუტა= [[ბჟადალაფრიკული ფრანკი|ბჟა ფრანკი]] |ვალუტაშ_კოდი =XOF |ქიანაშ_კოდი =NE |ბორჯიშ_ორტყაფუ =[[UTC+1]] |ზარხულიშ_ბორჯი = |cctld = [[.ne]] |ოტელეფონე_კოდი =+227 |ოტელეფონე_კოდი_მეწურაფა = |სქოლიო= }} '''ნიგერი''' ({{lang-fr|Niger}} {{IPA|[niˈʒɛʁ]}}), ედომუშამ ოფიციალურიჯოხოდვალა - '''ნიგერიშ რესპუბლიკა''' ({{lang-fr|République du Niger}}) — [[ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენი სახენწჷფოეფი|ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენ]] [[სახენწჷფო]] [[ბჟადალი აფრიკა|ბჟადალ აფრიკას]]. [[უნიტარული სახენწჷფო|უნიტარულ სახენწჷფო]], ნამუსჷთ ოორუე-ბჟაეიოლშე უხურგანს [[ლიბია]], ბჟაეიოლშე — [[ჩადი]], ობჟათეშე — [[ნიგერია]], ობჟათე-ბჟადალშე — [[ბენინი]] დო [[ბურკინა-ფასო]], ბჟადალშე — [[მალი]], ოორუე-ბჟადალშე — [[ალჟირი]]. ქიანაშ ფართობ რე 1 270 000 კმ2, ნამუშით ბჟადალ აფრიკაშ არძაშე უკაბეტაშ ქიანა, თაშნეშე სიკაბეტაშ მეჯინათ აფრიკაშ მაჟირა ქიანა რე ჩადიშ უკული, ნამუსჷთ ვაუღუ ზუღაშ კარშა გიშალინ. ქიანაშ ტერიტორიაშ 80%-იშ უმოს ტიოზი [[საჰარა]]ს იდვალუაფუ, დოსქილადირ 20% — [[საჰელი]]შ გვერდოტიოზის, ნამუთ ირო გოლოფაშ დო გოტიოზაფაშ ოშქურანჯობაშ გაულაშ გიმე რე. ქიანაშ მახორობაშ უმენტაშობა, მეხოლაფირო 25 მილიონ ადამიერი, თარო ბუნეფო ოხორანა ობჟათეშე დო ბჟადალშე. ქიანას ჯოხოქ გიადჷ თიშ ტერიტორიას გინმალ წყარმალუ [[ნიგერი (წყარმალუ)|ნიგერიშ]] გეშა. ნიგერი — [[ტამაშეკი]]შ ნინაშა შანენს „კაბეტ წყარმალუს“ ვარ-და "წყარმალუეფიშ წყარმალუს". ქიანაშ ნანანოღა — [[ნიამეი]]. ოფიციალურ ნინა - [[ფრანგული ნინა|ფრანგული]]. რელიგიაშ მათხოზინეეფიშ უმეტაშობა მუსლიმეფ რენა. ქიანა დორთილ რე 7 დეპარტამენტო. სახენწჷფოშ მადუდე რე [[ნიგერიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტი]]. კანონმადვალუ ორგანო - [[პარლამენტი]]. რეგიონს [[ისლამი]]შ მოდვალუაშ უკული, ნიგერ რდჷ კანკალე სახენწჷფოშ, თინეფს შკას [[კანემ-ბორნუშ იმპერია|კანემ-ბორნუშ]] დო [[მალიშ იმპერია|მალიშ იპერიეფიშ]] მუხურს, სოიშახ თიშ ტერიტორიაშ უმოს შანულამ ნორთ მიშმეშჷ თიჯგურა სახენწჷფოეფიშ აკოდგინალუაშა, მუჭომით რდჷ [[აგადეზიშ სასულთანო]] დო [[სონღაიშ იმპერია]]. კოლონიზირებულქ იჸუ საფრანგეთიშით [[აფრიკაშო ბურჯაფი|აფრიკაშო ბურჯაფიშ]] ბორჯის, მუჭოთ [[საფრანგეთიშ ბჟადალ აფრიკა]]შ ნორთი, ნამუქჷთ [[1922]] წანას გჷნირთუ ზოხო კოლონიათ. [[1960]] წანაშე, ზოხორინალაშ მოპალუაშე, ნიგერს მოხვადჷ ხუთ სახენწჷფო გინორთაფაქ დო ოთხ [[ოურდუმე დიქტატურა]]შ პერიოდიქ. ნიგერიშ მაშკვითა დო ეკონია კონსტიტუცია მეღებულ რე [[2010]] წანას, ნამუშით მიშაღალირქ იჸუ ანდაპარტიობაქ, უნიტარულ გვერდო-საპრეზიდენტო სისტემაქ. [[2023]] წანას მონახვამილა ეკონია [[ნიგერიშ ოურდუმე გინორთაფა (2023)|ოურდუმე გინორთაფაშ]] უკული, ქიანა კჷნ [[ოურდუმე ხუნტა]]შ გამაგალაშ გიმე რე. ქიანაშ ჯარალუა რე ანდაკორობული, ნამუქჷთ გიჭყჷ კანკალე ეთნიკურ ბუნაშ დო რეგიონიშ ზოხო ისტორიაშე, თაშნეშე თინეფიშ ართამ სახენწჷფოს რინაშ პერიოდიშე. [[ჰაუსა კათა|ჰაუსა]] — ქიანაშ უშხუაშ ეთნიკურ ბუნა, ნამუთ მახორობაშ გვერდშე უმოსის აკმადგინანს. [[ფრანგული ნინა|ფრანგულ]] რე ქიანაშ ოფიციალურ ნინა, მარა თიშა თარო მაჟირა ნინათ დო მახორობაშ უჭიჭაშობა რაგადანს; ვით ჯინჯიერ ნინას უღჷ ერუანულ ნინაშ სტატუსი, ნამუეფშე [[ჰაუსა (ნინა)|ჰაუსა]] ფართას მოდვალირ ორაგადე ნინა რე. [[გოერო]]შ ანდაგონზჷმებამ სიდაღარაშ ინდექსიშ (MPI) [[2023]] წანაშ ანგარიშიშ მეჯინათ, ნიგერ ართ-ართ არძაშე დაღარ ქიანა რე მოსოფელს.<ref>{{Cite report |last=Nations |first=United |date=2023-07-11 |title=2023 Global Multidimensional Poverty Index (MPI) |url=https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |language=en |access-date=13 July 2023 |archive-date=13 July 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230713210119/https://hdr.undp.org/content/2023-global-multidimensional-poverty-index-mpi |url-status=live }}</ref> ქიანაშ კანკალე ვატიოზურ რაიონეფს პერიოდულო უჩქჷ გოლოფა დო გოტიოზაფა. [[ნიგერიშ ეკონომიკა|ეკონომიკა]] კონცენტრირებულ რე [[საორენჯო ოფუტეშ მეურნობა]]შ მუკი-მუკი, კანკალე საექსპორტო ოფუტეშ მეურნობათ მერკეთ არიდულ ობჟათეშე დო ლადერულიშ ექსპორტშა, თინეფს შკას [[ურანიშ ობადეში]]შა. ქიანაშ წუმოძინას წჷმი აწურე ზუღაშ კარშა გიშალიშ უღვენობა, ტიოზურ რელიეფი, ჭარუა-კითხირიშ დაბალ მაძირაფალი, ჯიჰადისტურ ებუძოლუეფ დო მოსოფელიშ არძაშე მაღალ ბადებაშ მაძირაფალობა, ბადებაშ კონტროლიშ უგჷმურინუაფობა დო მახორობაშ ბიწორ ძინა. ==რესურსეფ ინტერნეტის== *Decalo, Samuel. ''Historical Dictionary of Niger'', 3rd ed. (Scarecrow Press, 1997, ISBN 0-8108-3136-8)&nbsp;– a comprehensive collection of Niger topics *[[CIA World Factbook]] ([https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html entry on Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200424124158/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/ng.html |date=2020-04-24 }}) *[[US State Department]] {{cite web|url=http://www.state.gov/r/pa/ei/bgn/5474.htm |title=Niger |publisher=State.gov |date=3 February 2010 |accessdate=3 May 2010}} ''Note: This article contains material from the State Department website.'' *[http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html Unicef Niger statistics] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20091130170853/http://www.unicef.org/infobycountry/Niger_statistics.html |date=2009-11-30 }} *[http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf Unesco manuscript on child work and schooling in Niger] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20050929053656/http://www.nsu.newschool.edu/internationalaffairs/papers/thiam.pdf |date=2005-09-29 }} ==სქოლიო== {{reflist|colwidth=30em}} {{აფრიკაშ ქიანეფი}} {{აფრიკაშ რსხუ}} {{მერკე}} [[კატეგორია:აფრიკაშ ქიანეფი]] [[კატეგორია:ნიგერი]] [[კატეგორია:ფრანგულნინამი ქიანეფი]] j1296e4ctlphoajsvug6tgki04jeplt თარგი:დღაშ მოლინეფი:07-24 10 40957 251445 225060 2026-07-24T08:44:29Z Narazeni 826 251445 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Peru_Machu_Picchu_Sunrise.jpg|right|110px|მაჩუ პიკჩუ]] {{*mp}}[[1411]] : '''[[ჰარლოშ ბურჯაფი]]''' — [[შოტლანდია|შოტლანდიარეფს]] დო [[ინგლისი|ინგლისარეფს]] შქას ართ-ართ არძაშე ზისხირამ აკონთხაფა. {{*mp}}[[1783]] : [[რუსეთი|რუსეთიქ]] დო [[საქორთუო]]ქ '''[[გეორგიევსკიშ ტრაქტატი|გეორგიევსკიშ ტრაქტატის]]''' მაჭარეს ხე. {{*mp}}[[1911]] : [[ჰირამ ბინგემი|ჰირამ ბინგემიქ]] [[ინკეფიშ ცივილიზაცია|ინკეფიშ]] დინაფილ ნოღა — '''[[მაჩუ-პიქჩუ]]ს''' (სურათის) მიოგორჷ. {{*mp}}[[1923]] : [[თურქეთი|თურქეთიქ]], [[საბერძნეთი|საბერძნეთიქ]] დო [[პირველი მოსოფელიშ ლჷმა|პირველ მოსოფელიშ ლჷმაშ]] მაკათურ შხვა ქიანეფქ ხე მაჭარეს '''[[ლოზანაშ საზე ხეკულუა]]ს'''; დადგინეს თურქეთიშ დო საბერძნეთიშ თეხანურ ხურგი. {{*mp}}[[1943]] : [[მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა]] — [[ინგლისი]]შ, [[საფრანგეთი]]შ დო [[ააშ]]-იშ ოჰეერე ნძალეფიშით '''[[ჰამბურგი]]შ''' მასობურ ბომბუათ 30 000 ადამიერქ გოჭყორდჷ. {{*mp}}[[1969]] : '''[[აპოლო 11]]-ქ''' წჷმოძინელო ქეგედოხოდჷ [[რჩქალი ოკიანე|რჩქალ ოკიანეს]]. {{*mp}}[[1973]] : კოსმოდრომ '''[[ბაიკონურიშ კოსმოდრომი|ბაიკონურშე]]''' ხვამარდ [[მარსი 5]] გოუტუეს. {{*mp}}[[2005]] : [[ლენს არმსტრონგი]]ქ '''[[ტურ დე ფრანსი]]შ''' ხუთრზა ჩემპიონო გჷნირთუ. <noinclude> [[კატეგორია:ვიკიპედია:თანგეფი:დღაშ მოლინეფი]] </noinclude> 8etrqfblklxghd04s1csjsaw84auu4q თარგი:დღაშ მოლინეფი:07-25 10 40958 251446 225061 2026-07-24T08:47:46Z Narazeni 826 251446 wikitext text/x-wiki [[სურათი:Constantine Musei Capitolini.jpg|right|90px|კონსტანტინე I]] {{*mp}}[[306]] : [[კონსტანტინე დიდი|კონსტანტინე I]] ''(სურათის)'' მუშ მალიმორეფქ''' [[რომიშ იმპერატორეფიშ ერკებული|რომიშ იმპერატორო]]''' გეგმაცხადეს. {{*mp}}[[1261]] : ნიკეაშ ჯარქ [[მიხეილ VIII (ბიზანტია)|მიხეილ VIII პალეოლოგოსიშ]] დუდალათ დირთინჷ ნოღა [[კონსტანტინოპოლი|კონსტანტინოპოლი]], ნამუშით '''[[ბიზანტიაშ იმპერია]]ქ''' კჷნე აკინწყუ. {{*mp}}[[1799]] : '''[[აბუქირიშ ბურჯაფი]]ს''' [[ნაპოლეონ I|ნაპოლეონ I-ქ]] [[ოსმალეთიშ იმპერია|ოსმალეთიშ იმპერიაშ]] 10.000-იან ჯარს გიორჯგინჷ. {{*mp}}[[1897]] : [[ჯეკ ლონდონი|ჯეკ ლონდონქ]] ქაკათჷ '''[[კლონდაიკიშ ორქოშ ჩხე დო ჩხურუ|კლონდაიკიშ ორქოშ ჩხე დო ჩხურუს]]''', სოდე თიქ მუშ პირველ წჷმოძინელ ნაწარმებეფ ჭარჷნ. {{*mp}}[[1920]] : '''[[ტელეკომუნიკაცია|ტელეკომუნიკაციაშ ერა]]''': პირველ ტრანსატლანტიკურ ჟირჸურენ [[რადიო]] გინოჩამაქ იმანჯჷ. {{*mp}}[[2000]] : [[Air France]]-შ რეის 4590, '''[[კონკორდი]]შ''' ჟიუბიწოარაშ ომაშარე ფურინჯის კატასტროფაქ აღოლჷ [[პარიზი|პარიზშე]] ეფურინუაშე მუსხირენ წუთშა. {{*mp}}[[2007]] : '''[[პრატიბა პატილი|პრატიბა პატილქ]]''' [[ინდოეთი]]შ პირველ [[ოსური პრეზიდენტეფიშ ერკებული|ოსურ]] [[ინდოეთიშ პრეზიდენტი|პრეზიდენტო]] გჷნირთუ. <noinclude> [[კატეგორია:ვიკიპედია:თანგეფი:დღაშ მოლინეფი]] </noinclude> oqv4x8gv6g4sfdq6o0d0o551qsa6kdm თარგი:დღაშ მოლინეფი:07-26 10 40959 251447 225062 2026-07-24T08:54:37Z Narazeni 826 251447 wikitext text/x-wiki [[Image:AfonsoI-P.jpg|right|90px|აფონსო I]] {{შილაშანი|მალდივი}} [[მალდივიშ რესპუბლიკა|მალდივეფიშ რესპუბლიკაშ]] ზოხორინალაშ დღა (1965); {{შილაშანი|ინდოეთი}} კარგილიშ გომორძგუალაშ დღა {{*mp}}[[1139]] : გრაფ '''[[აფონსუ I (პორტუგალია)|აფონსუქ]]''' (სურათის) [[პორტუგალია|პორტუგალიაშ]] პირველ მაფათ გეგმიცხადჷ, კჷნე თიმ დღას პორტუგალიაქ [[კასტილია]]შე გეგშერთჷ. {{*mp}}[[1788]] : [[ბრიტანეთი|ბრიტანალ]] კოლონიზატორეფქ [[ავსტრალია]]ს '''[[სიდნეი]]''' ქჷდარსხუეს. {{*mp}}[[1847]] : '''[[ლიბერია]]ქ''' [[აფრიკა|აფრიკაშ]] პირველ ზოხორინელ ქიანათ გჷნირთუ. {{*mp}}[[1945]] : [[მაჟირა მოსოფელიშ ლჷმა]]შ მორსხუეეფქ '''[[პოტსდამიშ აპიჯალა]]ს''' მაჭარეს ხე. {{*mp}}[[1953]] : [[ფიდელ კასტრო]]ქ წორომოარზეეფწკჷმა ართო ქეგიანთხჷ [[მონკადაშ კაზარმა]]ს, ნამუშით '''[[კუბაშ რევოლუცია]]ქ''' დიჭყჷ. {{*mp}}[[1956]] : '''[[ასუანიშ კაშხალი|ასუანიშ კაშხალიშ]]''' დოფინანსებაშე [[მოსოფელიშ ბანკი]]შ ვარიშ გეშა ეგვიპტეშ ლიდერ [[გამალ აბდელ ნასერი|გამალ აბდელ ნასერქ]] [[სუეციშ სვირი]]შ ნაციონალიზაცია გჷმაცხადუ, ნამუქჷთ ერეფოშქაშე სკანდალიშ სამანჯელო გჷნირთუ. {{*mp}}[[1974]] : [[საფრანგეთი|საფრანგეთიქ]] კოკ '''[[მურუროა]]ს''' გვრიზილიურ ანჯარიშ გჷმოცადება მანჯჷ. <noinclude> [[კატეგორია:ვიკიპედია:თანგეფი:დღაშ მოლინეფი]] </noinclude> 0cuwhop7m78lybeo5y9eh11q4gh2d4h თარგი:Potd/2026-08-1 10 44489 251448 2026-07-24T11:07:08Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: Palacio Pitti, Florencia, Italia, 2022-09-18, DD 163-165 HDR.jpg 251448 wikitext text/x-wiki Palacio Pitti, Florencia, Italia, 2022-09-18, DD 163-165 HDR.jpg eum7hwvxwyh1ocv18c0eylod14p3x59 თარგი:Potd/2026-08-1 (xmf) 10 44490 251449 2026-07-24T11:10:54Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: სალა დელა სტუფაშ რჭელი, [[პალატინაშ გალერეა]], [[პიტიშ დოხორე]], [[ფლორენცია]]. 251449 wikitext text/x-wiki სალა დელა სტუფაშ რჭელი, [[პალატინაშ გალერეა]], [[პიტიშ დოხორე]], [[ფლორენცია]]. 6w3qalufrctsttwgnirsqifizm6yh64 თარგი:Potd/2026-08-2 10 44491 251450 2026-07-24T11:11:15Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: Kruger National Park (ZA), Giraffe -- 2024 -- 0431.jpg 251450 wikitext text/x-wiki Kruger National Park (ZA), Giraffe -- 2024 -- 0431.jpg 48dusgm9m5sq46fm1tjt9fchwfd5pky თარგი:Potd/2026-08-2 (xmf) 10 44492 251451 2026-07-24T11:12:49Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: ჟირაფი, [[კრუგერიშ ერუანულ პარკი]], [[მპუმალანგა]], [[ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკა]] 251451 wikitext text/x-wiki ჟირაფი, [[კრუგერიშ ერუანულ პარკი]], [[მპუმალანგა]], [[ობჟათე აფრიკაშ რესპუბლიკა]] l0sryf3s17t5bgsavyvpr4czjd28l0u თარგი:Potd/2026-08-3 10 44493 251452 2026-07-24T11:13:13Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: Cervus elaphus Luc Viatour 2.jpg 251452 wikitext text/x-wiki Cervus elaphus Luc Viatour 2.jpg brccwts5oart6xriumyk4ac32m1lh1d თარგი:Potd/2026-08-3 (xmf) 10 44494 251453 2026-07-24T11:15:29Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: [[ჩეჟი ერემი]] (''Cervus elaphus''). [[ბელგია]]. 251453 wikitext text/x-wiki [[ჩეჟი ერემი]] (''Cervus elaphus''). [[ბელგია]]. 3s62cdzllr4uh8yyo7wen0f08zv21uj თარგი:Potd/2026-08-4 10 44495 251454 2026-07-24T11:16:12Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: Rom (IT), Brücke „Ponte Vittorio Emanuele II“ -- 2024 -- 0732.jpg 251454 wikitext text/x-wiki Rom (IT), Brücke „Ponte Vittorio Emanuele II“ -- 2024 -- 0732.jpg sq3j1mf6lzu0i8qi0ppx74vfd0gf9kj თარგი:Potd/2026-08-4 (xmf) 10 44496 251455 2026-07-24T11:16:25Z Narazeni 826 ცაიორ ხასჷლაქ გიჭყჷ 251455 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 თარგი:Potd/2026-08-5 10 44497 251456 2026-07-24T11:17:05Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: HMS Belfast with rainbow.jpg 251456 wikitext text/x-wiki HMS Belfast with rainbow.jpg b3fygkesx1flopax5wq0gjdxze355mg თარგი:Potd/2026-08-5 (xmf) 10 44498 251457 2026-07-24T11:17:55Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: ხვამარდ HMS Belfast ლონდონიშ ონიშოლს 251457 wikitext text/x-wiki ხვამარდ HMS Belfast ლონდონიშ ონიშოლს 4tmxn7oamoriyfjazkns09spwtn8d0h თარგი:Potd/2026-08-6 10 44499 251458 2026-07-24T11:18:23Z Narazeni 826 ახალი ხასჷლა: Samango monkey (Cercopithecus mitis erythrarchus) Mount Sheba.jpg 251458 wikitext text/x-wiki Samango monkey (Cercopithecus mitis erythrarchus) Mount Sheba.jpg 75i1lu3ujfhneiwv626jab5nsp28lqu თარგი:Potd/2026-08-6 (xmf) 10 44500 251459 2026-07-24T11:20:20Z Narazeni 826 ცაიორ ხასჷლაქ გიჭყჷ 251459 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1