Wikipedia yowiki https://yo.wikipedia.org/wiki/Oj%C3%BAew%C3%A9_%C3%80k%E1%BB%8D%CC%81k%E1%BB%8D%CC%81 MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Amóhùnmáwòrán Pàtàkì Ọ̀rọ̀ Oníṣe Ọ̀rọ̀ oníṣe Wikipedia Ọ̀rọ̀ Wikipedia Fáìlì Ọ̀rọ̀ fáìlì MediaWiki Ọ̀rọ̀ mediaWiki Àdàkọ Ọ̀rọ̀ àdàkọ Ìrànlọ́wọ́ Ọ̀rọ̀ ìrànlọ́wọ́ Ẹ̀ka Ọ̀rọ̀ ẹ̀ka Èbúté Ọ̀rọ̀ èbúté Ìwé Ọ̀rọ̀ ìwé TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Oníṣe:GerardM/Members of the Senate of the Congo 2 66660 627965 627369 2026-07-17T19:36:53Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 627965 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Member of the Senate of Republic of the Congo who was a member twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q21295131 } |section= |sort=P39/Q21295131/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q21295131/P580:Start date,P39/Q21295131/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q112659750|Charles Manguessa Falanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659751|Hilaire Mbika Wollo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659752|Jules Mbouaka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659753|Mikolo Kinzozi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659754|Antoinette Moussoungana Yandinga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659756|Emmanuel Movania]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659757|Albert Mviri]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659758|Ndilou Victor]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659760|Edouard Ngakosso]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112659761|Simon Pierre Ngouonimba Tsari]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659762|Jean Pierre Nono]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659763|Nsana Thérèse]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659764|Michel Nzila]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659765|Gaston Oba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112659766|Gaston Obili]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659767|Odingui Eyenga Ekoto]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659768|Ollonguizele Basile]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659769|Ondonda Alphonse]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659770|Zacharie Pandi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659771|Sombo Emile Donald]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659772|Aloïse Songo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659773|Gilbert Tondo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659774|Tsatsa Guy Omer]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659775|Tsieté]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112660121|Assambou-Kiele Claire]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660124|Anne Bitsindou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660125|Emmanuel Boungouanza]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660126|Joseph Adam Boussou Diangou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660128|Ganga Vincent]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660129|Golengo Victoire]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660131|Itaddy Serge Dominique]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660134|Manoukou-Kouba Jean-Pierre]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660135|Matoumby Adéodat Jackson]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660136|Mboudo Nesa Alphonse]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660137|Missié Saya Jean]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660138|Agathe Sangoubai]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660139|Mouanga-Nkéoua Lazare]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660142|Ompebé Jean Marie]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660144|Samba Zacharie]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112660498|Fouana-Ngoubili Thérèse]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q1287521|Ambroise Noumazalaye]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q2849324|Ange Édouard Poungui]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q4686987|Adélaïde Moundélé-Ngollo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q4735338|Alphonse-Mexil Etongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q4735363|Alphonse Gondzia]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q4760021|André Obami Itou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q4821040|Auguste Batina]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q4888314|Benjamin Bounkoulou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2002 | 2011 | |- | ''[[:d:Q5202477|Céline Yandza]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2002 | 2005 | |- | ''[[:d:Q5216344|Daniel Abibi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q5291160|Dominique Ntsiété]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q5515770|Gabriel Oba-Apounou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q6169940|Jean-Pierre Nonault]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q6756178|Marcel Moufouma-Okia]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q7192163|Pierre Damien Boussoukou-Boumba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q7192379|Pierre Ngolo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Pierre Ngolo - 2018 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7192383|Pierre Nzé]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Pierre Nzé.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q97036793|Micheline Golengo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q106516524|Pascal Mouassiposso]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2002 | 2008 | |- | ''[[:d:Q110387906|Joseph Yedikissa-Dhadié]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112321253|Jeanne Francoise Lekomba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112568782|Raymond Bongo Mavoungou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112568786|Julien Epola]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112568832|Roger Edouard Okoula]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570887|Agathe Mankongou Kamango]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570888|Alphonse Boudo Neza]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570889|Alphonse Nkoua]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570890|Anasthasie Batchieleli Moudoma]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570891|André Longuele]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570892|André Ongagna]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570894|Antoine Banvindi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570895|Antoine Denis Loemba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570896|Antonin Molamou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570897|Aristide Ngama Ngakosso]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570898|Athanase Makoundi Makaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570899|Barthélémy Nzaba Bakala]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570900|Bernard Mbatchi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570901|Boniface Bouka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570902|Charlotte Olondowé]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570903|Christine Ngomoka Diokivouka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570904|Clobert Ibinda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570905|Dominique Aloka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570906|Euloge Henri Rock Ondziel-Onna]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570907|Gabriel Ondongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570908|Gabriel Zambila]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570909|Gaspard Kaya Magane]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570910|Gaston Eyabo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570911|Georges Métoul]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570912|Jacqueline Moundzalo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570913|Jean Nicolas Moungalla]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570914|Jean Rodrigue Mvouma]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570915|Jean Roger Ekoundzola]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570916|Jean Serge Kentoula]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570917|Jean-Marie Epouma Andzimba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570918|Jean-Marie Opembé]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570920|Joséphine Mountou-Bayonne]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570921|Justin Goma Gabou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570922|Ludovic Robert Miyouna]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570923|Jeanne Emilie Ngoto]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570924|Marie Rosine Dongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570925|Marie Thérèse Bouvet]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570926|Martin Nicaise Makosso]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570927|Maurice Mbella]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570928|Michel Mayinga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570929|Michel Robert Makaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570930|Emilienne Charlotte Lékoundzou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570931|Bernadette Ondaye]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570932|Norbert Mbou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570933|Odette Massoussa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570934|Paul Stanislas Nguié]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570935|Pauline Ikourou Yoka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570936|Pierre Nzely Massanga Izoungou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570937|Ralco Mouanda Kitsinga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570938|Sylver Makaya Tchibinda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570939|Sébastien Seba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112570940|Théophile Adoua]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570941|Victoire Ngolingo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112570942|Victor Foudi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112571052|Jean Félix-Tchicaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112655032|Joseph Mapengo Ganongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659726|Abassikoula Prosper]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659727|Andzemba Michel]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659729|Batsela Auguste]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659730|Bernadette Bayonne]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659731|Bissila Martin]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659732|Botoka Emilienne]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659733|Bouanga Taty Jean Pierre]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659736|Engouali Jean Pierre]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659737|Ezaka Demonteis]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659738|Philomène Fouty Soungou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659739|Ikongo Logan]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659740|Bernard Issanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659742|René Kanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112659743|Kombila Goma Gabriel]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659744|François Lekaka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659745|Dominique Lekoyi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | 2014-10-12 | 2017-08-31 | |- | ''[[:d:Q112659746|Edouard Lonongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659747|Paul Madzou]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659748|Bernard Makaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112659749|Makaya Norbert]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | |} {{Wikidata list end}} gyislecmwrw7dan50afygogq9yzucr1 Oníṣe:GerardM/Members of the National Assembly of Gabon 2 66684 627967 623870 2026-07-17T20:03:32Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 627967 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Member of the National Assembly of Gabon who was a member twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q19798976 } |section= |sort=P39/Q19798976/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q19798976/P580:Start date,P39/Q19798976/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q57856|Raymond Ndong Sima]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Raymond Ndong Sima 2024.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q58208|Paul Toungui]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Paul Toungui, IMF 116SJ0504150090lg.jpg|center|128px]] |- | [[Jean Ping]] | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Jean Ping 080202-F-1644L-081 0YWDF.jpg|center|128px]] |- | [[Casimir Oyé-Mba]] | | [[Gàbọ̀n]] | 1990<br/>2007-01 | 2006-12<br/>2009 | |- | ''[[:d:Q256998|Jean-Hilaire Aubame]]'' | | [[Fránsì]]<br/>[[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Aubame.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q269045|Pierre Mamboundou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | [[Jean Eyeghe Ndong]] | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Prime Minister Jean Eyeghe Ndong 2007 (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Paul Biyoghé Mba]] | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Paul Biyoghé Mba - 2006 (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Jean-François Ntoutoume Emane]] | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | [[Paulin Obame-Nguema]] | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q2053317|Félix Siby]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q2655471|Faustin Boukoubi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 1996 | | |- | [[Didjob Divungi Di Ndinge]] | olóṣèlú, Gàbọ̀n | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q2720046|Georges Aleka Damas]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q2848287|André Mba Obame]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q3014508|Daniel Ona Ondo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Daniel Ona Ondo 2019 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3122048|Guy Nzouba-Ndama]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 1990 | 2016 | |- | ''[[:d:Q3188402|Jules-Aristide Bourdes-Ogouliguende]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q3371820|Paul Mba Abessole]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Paul Mba Abessole 2015 (cropped).jpeg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3384462|Pierre-Claver Zeng Ebome]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q3430482|Richard Auguste Onouviet]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q4759882|André Dieudonné Berre]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q4775513|Antoine Mboumbou Miyakou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5371552|Émile Doumba]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5373320|Emmanuel Ondo Methogo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5493259|François Engongah Owono]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5493498|Françoise Makaya]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5897056|Honorine Dossou Naki]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q5989746|Idriss Ngari]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6120375|Jacques Adiahénot]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6169030|Jean-Boniface Assélé]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6169939|Jean-Pierre Nguema]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6695782|Luc Marat Abyla]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6711098|Léon Mbou Yembi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6711125|Léonard Andjembé]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6756384|Marcellin Mve Ebang]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q6836261|Michel Akouloua]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q7191961|Pierre-André Kombila]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q7520896|Simplice Guedet Manzela]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q7932126|Vincent de Paul Gondjout]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q8063923|Zacharie Myboto]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q21228521|Alexandré Barro Chambrier]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q26924447|Pacome Moubelet Boubeya]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Pacôme Moubelet-Boubeya (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q30595704|Angélique Ngoma]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | |- | ''[[:d:Q53535963|Régis Immongault]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | [[Fáìlì:Regis Immongault, Head of the Mission of Gabon to the European Union - 2025 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q58467564|Raphaël Ngazouzé]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Raphaël Ngazouzé.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q96335298|Séraphin Akure-Davain]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Séraphin Akure-Davain.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q116195860|Jean-François Ndongou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | | | [[Fáìlì:Jean-François Ndongou - 2005 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q126938809|Boukandou Elza Ritchuelle]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939001|Charlotte Aboghe]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939070|Flavienne Patricia Hélène Adiahenot-Meporewa]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939683|Firmine Olga Badjina Moudouma]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939739|Valentin Virginie Beckopa epse Roy]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939765|Nicole Bouanga Mombo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939786|Tatiana Mireille Bouyou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939797|Nathalie Ebaneth]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939805|Brigitte Koumba]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939816|Justine Judith Lekogo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126939833|Irène Lissenguet Goumbou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943052|Albertine Maganga Moussavou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943079|Jeanne Mbagou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943088|Diane Dorothée Mengue M'Akue]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943129|Ludwine Staelle Ngoundji]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943334|Béatrice Ntoutoume]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943350|Pepecy Ogouliguende]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943369|Odette Polo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943385|Madeleine Sidonie Revangue]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943395|Alix Bertille Sougou Latsiere]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943402|Odette Jeanine Taty Koumba]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126943558|Huguette Tsono]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127505138|Willy Bertrand Abiery]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127505680|Alexandre Gilbert Awassi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127505746|Raphaël Bandega Lendoye]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127505829|Jean Marie Beka B'obame]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127506202|Henri Bekalle - Akwe]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127506290|Germain Biahodjow]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127506366|Donatien Lhye Dioumy Moubassango]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127507131|Jean Lucien Doumbeneny]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127507203|Jean Paulin Ekoua Sima]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127507272|Leonel Ella Engonga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127507354|Gérard Ella Nguema]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127507417|Ali Eyeghe]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127508776|Geoffroy Foumboula Libeka]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600089|Frateli Martial Fouty]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600435|Charles-Henri Gey]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600458|Melvin Vincent Gondjout Indjendjet]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600467|Jean Lambert Idodo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600512|Serge Aimé Issembe]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600529|Jean Valentin Leyama]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600535|Marcel Libama]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600539|Serge Maurice Mabiala]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600643|Gabriel Mally Hodjoua]]'' | | | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600645|Paulin Mandjou Ngoyo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600665|Mavoungou Mihindou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600671|Roland Matsiendi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600749|Jean Claude Mboumi Nzinzi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600751|Jean-Marie Mboumbou Makanga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600753|Jean-Bosco Mbagou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127600761|Josué Mbadinga Mbadinga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604099|Mouele Romain Romain]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604103|Antoine Menie M'eyi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604108|Carl Mihindou Mi Nzamba]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604112|Christian Minko Mi Etoua]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604188|Dieudonné Mouiri Boussougou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604265|Thierry Nang Ondo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604266|Clément Moupoumbou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604289|Barry Ndimal]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604300|Franck Ndjimbi]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127604304|Jean Bosco Ndjounga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q127643979|François Ndong Obiang]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128113869|Mesmin Boris Ngabikoumou Wada]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128115241|Joël Ngoueneni Ndzengouma]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128115470|Sosthène Nguema Nguema]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128117662|Dominique Guy-Noel Nguieno]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128117673|Aurélien Ntoutoume Mebiame]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128118231|Pascal Franck Nze Ndong Nze]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128118246|Eloi Nzondo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128118398|Frédéric Nzue Edzang]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128118598|Jean-Marie Obame Eyegue]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128118824|Daniel Obame Ondo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128119635|Alban Stéphane Ossinga Onanga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128119645|Pacôme Rufin Ondzounga]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128119651|Gérard Ondjambi Onguia]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128119662|Luck Harley Ondias Souna]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128119671|Freddy Fernandez Ona Nguema]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123198|Jean de Dieu Yembit Mangala]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123199|Fidèle Waura]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123202|Pendi Georges Trissaugui Ogoulath]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123203|Stephen Darell Sowa Akendengue Niang]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123205|Albert Richard Royembo]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123206|Edgard Owono Ndong]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128123207|Jean Placide Ovono Mbouengou]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128305854|Gabriel Mally Odjoua]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q128311017|Charles Otando]]'' | | [[Gàbọ̀n]] | 2023 | | |} {{Wikidata list end}} c2gutbr6fukfngcvmag23bbbdjf42jp Oníṣe:GerardM/Districts of Ethiopia 2 67124 627925 627315 2026-07-17T15:41:59Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 627925 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q690840 } |section= |sort=P131 |sort_order=asca |columns=label:Article,description,P17:Country,P131:In administrative entity,P625:Geo Coordinate,P18:Image,P242:Locator map image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! In administrative entity ! Geo Coordinate ! Image ! Locator map image |- | ''[[:d:Q285109|Dita Dermalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|6.25|37.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2895681|Bench]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|6.916667|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2910805|Boreda Abaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|6.33333|37.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3098702|Gaserana Gololcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q3120806|Gunagadow]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q3155132|Isara Tocha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|7|36.9167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3290399|Mareka Gena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|7.16667|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3304728|Meinit]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|6.5|35.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3484863|Sinanana Dinsho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q3574678|Zala Ubamale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|6.08333|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6798096|Mayumuluka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13143559|Mennana Harena Buluk]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13143564|Metu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13143607|Mulona Sululta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13143795|Siyadebrina Wayu Ensaro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13145215|Wuchalena Jido]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13146114|Dugda Bora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q13146482|Chiro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q20624434|Kersana Kondaltiti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q20625175|Berehna Aleltu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q20626778|Adolana Wadera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q20629906|Dodotana Sire]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q24032415|Pemba District]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|12.57|40.3|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55605786|Borena (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q55611638|Fiiq (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q55612795|Gonji Kolela (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q55632278|Sabbataa Awaas (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q61713239|Abadir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q61713242|Shenkor Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q61713245|Aboker Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q61713246|Hakim Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q61713249|Sofi Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q108280853|Artuma Fursi Jilee]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|10.5|39.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108280854|Jilee Dhummuugaa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|10.29|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108280858|Dawa Chaffa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|10.82|39.81|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108281113|Chaffa Gola Dewerahmedo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | {{Coord|11|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q110104370|Luude Hexosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | | | | |- | ''[[:d:Q15177743|Abala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1387874|Abala]]'' | {{Coord|13.355278|39.754722|display=inline}} | [[Fáìlì:Abala town.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q56247985|Gambela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3575755|Administrative Zone 1]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257108|Semera Logia]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q193494|Afar Region]]''<br/>''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.75|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q584224|Bare]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|4.666667|42.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q682491|Guradamole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]''<br/>''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|6.083333|41.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1324250|Elekere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|6|42.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2825710|Afder]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|5.25|42.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962798|Cherti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|5.33972|41.8825|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3034259|Dolobay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|4.583333|42.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3315775|Mirab Imi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|6.166667|42.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5586769|Goro Bekeksa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]''<br/>''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|6|41.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6394708|Kersa Dula]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|5.75|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55607222|Cherati (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55613413|Hargelle (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809400|Baarey]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809404|Ceelgari]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809415|Iimey Galbeed]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809420|Raaso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | {{Coord|6.533333|41.783333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55809424|Qooxle]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q382135|Afder Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2850318|Ankasha Guagusa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | {{Coord|11|36.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2882541|Banja]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | {{Coord|11.1667|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3013540|Dangila]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | {{Coord|11.25716|36.84118|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3064440|Faggeta Lekoma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | {{Coord|11.3333|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3118745|Guangua]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | {{Coord|11|36.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4855807|Banja Shekudad]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5613294|Guagusa Shekudad]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6166113|Jawi district]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55673671|Ayehu guagusa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070718|Agew Awi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3157020|Jabi Tehnan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q203009|Amhara Region]]''<br/>''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.8333|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200182|Kuarit]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q203009|Amhara Region]]''<br/>''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11|37.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567304|Mida Woremo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q203009|Amhara Region]]''<br/>''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.3333|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2821681|Abobo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q4777700|Anuak Zone]]'' | {{Coord|7.833333|34.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3094932|Gambela Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q4777700|Anuak Zone]]'' | {{Coord|8.16667|34.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3109852|Gog]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q4777700|Anuak Zone]]'' | {{Coord|7.58333|34.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3183660|Jor]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q4777700|Anuak Zone]]'' | {{Coord|7.75|33.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5277708|Dimma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q4777700|Anuak Zone]]'' | {{Coord|7.16667|34.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609256|Debub Ari (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q124173209|Ari Zone]]''<br/>''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.833333|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55632840|Semen Ari (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q124173209|Ari Zone]]''<br/>''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|6.2|36.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q134309374|Boko Dawula]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q124173209|Ari Zone]]''<br/>''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q134309692|Wub Ari]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q124173209|Ari Zone]]''<br/>''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q374201|Ziway Dugda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q740236|Assela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.95|39.133333|display=inline}} | [[Fáìlì:Asella Town, 2021.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2646407|Bekoji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.416667|39.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2843318|Amigna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.833333|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2866446|Aseko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.416667|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2964388|Chole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.166667|39.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3027739|Digeluna Tijo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.733333|39.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3033675|Dodota]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.25|39.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3110313|Gololcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.25|40.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3138657|Hitosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.083333|39.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3176822|Jeju]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.25|39.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3306658|Merti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.533333|39.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3327847|Munesa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.55|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3434318|Robe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.666667|39.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3479998|Seru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.666667|40.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481927|Sirka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.583333|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3502932|Sude]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8|39.67|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3517952|Tena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.75|39.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3529978|Tiyo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8|39.133333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4850656|Bale Gasegar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.75|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5276575|Diksis]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.016667|39.55|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5379022|Enkelo Wabe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.416667|39.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5618457|Guna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.333333|39.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6549969|Limuna Bilbilo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.45|39.216667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6698715|Lude Hitosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.066667|39.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7530072|Sire]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | {{Coord|8.3|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257424|Askoo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257427|Asalla]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257456|Seeru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257461|Siree]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257467|Suudee]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257471|Shirka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257476|Xiyo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2361764|Komesha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.17|34.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2866757|Asosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.166694|34.416694|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2881768|Bambasi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|9.75|34.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198977|Kormuk]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.5|34.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3305834|Menge]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.3333|34.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3349066|Oda Buldigilu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.1667|35.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481925|Sherkole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q734246|Asosa Zone]]'' | {{Coord|10.666667|34.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q720557|Asaita]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]''<br/>''[[:d:Q193494|Afar Region]]'' | {{Coord|11.566667|41.433333|display=inline}} | [[Fáìlì:Asaita City.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2825704|Afambo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.25|41.666667|display=inline}} | [[Fáìlì:Using camels to distribute long lasting insecticide-treated nets (LLINs) in Ethiopia (42464375665).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2866336|Asayita]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.75|41.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2963527|Chifra]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.75|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3040652|Dubti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.833333|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3050957|Elidar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|12.25|41.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3314275|Mille]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.5|40.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5311156|Dubti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.733333|41.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6432253|Kori]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|12.5|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55603180|Ada'ar (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]'' | {{Coord|11.333333|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257126|Garani]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444678|Awsi Rasu]]''<br/>''[[:d:Q193494|Afar Region]]'' | {{Coord|11.5|41.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q745871|Goba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.016667|39.983333|display=inline}} | [[Fáìlì:Men at work in Goba.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2826421|Agarfa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.25|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2896892|Berbere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|6.66667|40.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3109573|Goba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|6.833333|39.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3111360|Goro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3303887|Meda Welabu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|5.75|39.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3434314|Robe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.116667|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5254300|Delo Menna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|6.416667|39.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5278718|Dinsho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.083333|39.716667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5526420|Gasera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.333333|40.166667|display=inline}}<br/>{{Coord|7.33333|40.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7521774|Sinana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|7.083333|40.216667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15222316|Guradamole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|6.333333|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16964887|Harena Buluk]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | {{Coord|6.333333|39.483333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609174|Dawe Serara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257483|Agaarfaa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257486|Barbaree]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257491|Diinsho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257497|Gindhir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257607|Gooba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q804883|Bale Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3317332|Mizan Aman]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|7|35.583333|display=inline}} | [[Fáìlì:Mizan Teferi.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3481774|Sheko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|7.05|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16979589|She Bench]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|6.916667|35.816667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16995799|Semien Bench]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|7.066667|35.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16999700|Guraferda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|6.916667|35.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17063961|Debub Bench]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|6.833333|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126919744|Mizan Aman]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2895686|Bench Sheko]]'' | {{Coord|6.966667|35.566667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q269545|Mao-Komo special woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q207635|Benishangul-Gumuz Region]]'' | {{Coord|9.5|34.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1551078|Pawe Special Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q207635|Benishangul-Gumuz Region]]'' | {{Coord|11.333333|36.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2860849|Arero]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4.666667|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3029342|Dire]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4.25|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3326979|Moyale, Oromia]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3517432|Teltele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4.83|37.417|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3571228|Yabelo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|5|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16973161|Miyu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|3.75|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609596|Dillo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4.25|37.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55612789|Gomole (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q113509130|Dehas]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | {{Coord|4.166667|38.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124314207|Wacile]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124314282|Elowaye]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7698010|Tembaro Special Woreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q122415622|Central Ethiopia Regional State]]''<br/>''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.25|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108303756|Shanto]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5212917|Damot Pulasa]]'' | {{Coord|7.023056|37.863611|display=inline}} | [[Fáìlì:Shanto.png|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3258822|Loma Bosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|6.916667|37.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16980773|Tocha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|7.083333|37.033333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16992490|Mareka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|7.166667|37.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17037131|Loma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q17037271|Isara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|6.883333|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17066240|Gena Bosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|7.233333|37.266667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q127625265|Tarcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|7.15|37.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q127652970|Gesa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5242612|Dawro Zone]]'' | {{Coord|7.013889|37.275|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q741581|Seden Sodo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.416667|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q940315|Dawo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.75|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2374856|Tole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2841417|Amaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.5|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2893465|Becho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3051784|Elu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.75|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3195526|Kersana Malima]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|38.533333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3565370|Waliso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|38.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3565377|Waliso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.533333|37.966667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3569781|Wonchi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.666667|37.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5586768|Goro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.416667|37.883333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7553400|Sodo Dacha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.533333|38.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2917913|Enderta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248636|Debub Misraqawi Zone]]'' | {{Coord|13.5|39.6667|display=inline}} | [[Fáìlì:Hauts plateaux entre Sekota et Mékélé (2).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Enderta.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3021278|Dogu'a Tembien]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248636|Debub Misraqawi Zone]]'' | {{Coord|13.65|39.166667|display=inline}} | [[Fáìlì:Trekking in woreda Dogu'a Tembien.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Degua Temben.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3135772|Hintalo Wajirat]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248636|Debub Misraqawi Zone]]'' | {{Coord|13.1667|39.6667|display=inline}} | [[Fáìlì:Ethiopie-Hauteurs de Mékélé 01.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Hintalo Wejirat.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3470933|Samre]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5248636|Debub Misraqawi Zone]]'' | {{Coord|13.25|39.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Ethiopie-Vallée des baobabs (8).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Saharti Samre.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2880293|Bako Gazer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.91667|36.5833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3110186|Jinka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]''<br/>''[[:d:Q124173209|Ari Zone]]'' | {{Coord|5.783333|36.566667|display=inline}} | [[Fáìlì:Jinka 03.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3126412|Hamer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200524|Kuraz]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|4.916667|36.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3478047|Selamago]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.916667|36.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4886778|Bena Tsemay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.5|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5530443|Gelila]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|6.18333|36.65|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6742900|Male]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.833333|36.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15222658|Hamer Bena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.166667|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17037737|Nyangatom]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|5.133333|35.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609047|Dasenech (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020952|Debub Omo Zone]]'' | {{Coord|4.75|36.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q973048|Tenta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.3333|39.0833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2841469|Ambassel]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.75|39.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020931|Debre Sina]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|10.9167|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3024609|Dessie Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.1667|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3160768|Jama]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|10.6667|39.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3192267|Kalu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11|39.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194835|Kelala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|10.75|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200672|Kutaber]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.3333|39.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3229039|Legambo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3276653|Magdala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.5|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3474737|Sayint]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.25|38.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3517176|Tehuledere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.5|39.5833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567070|Wegde]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|10.6667|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567299|Warra Babo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.6667|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567302|Were Ilu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|10.8333|39.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4670562|Abuko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6517340|Legahida]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6809205|Mehal Sayint]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q13146070|Dessie]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56605175|Kombolcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q616988|Alamata]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|12.3333|39.5|display=inline}} | [[Fáìlì:Natural feature of Alamata.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q924840|Raya Azebo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|12.6667|39.75|display=inline}} | [[Fáìlì:ET Afar-Tigray border Road to Berhale asv2018-01.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Raya Azebo.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2830419|Alaje]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|13|39.3333|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (8975869278).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Alaje.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3053975|Endamehoni]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|12.75|39.5|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray (25913317117).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Endamehoni.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3349749|Ofla]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|12.5|39.3333|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray Morning, Ethiopia (18810061714).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Ofla.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4667098|Abergele, Amhara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | {{Coord|13.0902|38.9575|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56247936|Alamata]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]''<br/>''[[:d:Q616988|Alamata]]''<br/>''[[:d:Q200127|Tigray Region]]'' | {{Coord|12.417528|39.558643|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56247942|Maychew]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3020955|Debubawi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55624017|Mubaarak]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55609498|Dhawa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809390|Qadhaadhumo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55609498|Dhawa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q100928375|Dimtu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5276377|Diguna Fango]]'' | {{Coord|6.931889|38.12775|display=inline}} | [[Fáìlì:Dimtu (Wolaita) Town.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q890726|Boh]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | {{Coord|7.583333|46.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q954661|Werder]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]''<br/>''[[:d:Q202800|Somali Region]]'' | {{Coord|6.833333|45.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3015349|Danot]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | {{Coord|7.833333|45.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3100262|Geladin]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | {{Coord|6.666667|46.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609018|Daratole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | {{Coord|7.25|45.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55612402|Geladi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56153258|Galxamur]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]'' | {{Coord|7.666667|47.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56153269|Lehel-Yucub]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2549095|Dollo Zone]]''<br/>''[[:d:Q202800|Somali Region]]'' | {{Coord|6.5|45.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q960789|Ginir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|7.08333|40.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3106775|Ginir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|7.139444|40.710833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3229049|Legehida]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|7.75|41.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3480862|Seweyna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|7.333333|41.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5242290|Dawe Kachen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|6.666667|40.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5580914|Gololcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|7.416667|40.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q13143704|Rayitu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q109482910|East Bale Zone Laga hidha wareda]]'' | {{Coord|6.894411|41.12895|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2869832|Atsbi Wenberta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|13.6667|39.75|display=inline}}<br/>{{Coord|13.67|39.75|display=inline}} | [[Fáìlì:North of Atsbi Derra in the direction of Idaga Hamus.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Atsbi Wenberta.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3095207|Ganta Afeshum]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|14.3333|39.25|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (11834467013).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Ganta Afeshum.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3120775|Gulomahda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|14.5|39.3333|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (10587159784).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Gulomekeda.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3128790|Hawzen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|14|39.3333|display=inline}} | [[Fáìlì:TESFA trek (5498477203).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Hawzen.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3154504|Irob]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|14.5|39.6667|display=inline}} | [[Fáìlì:Irob boys in Alitena.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Irob.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3461237|Saesi Tsaedaemba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|14.25|39.6667|display=inline}}<br/>{{Coord|14.25|39.667|display=inline}} | [[Fáìlì:Countryside near Teka Tesfai - Ethiopia - 02 (8714484774).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Saesie Tsaedaemba.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3570151|Kilte Awulaelo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | {{Coord|13.75|39.5|display=inline}} | [[Fáìlì:Abreha and Atsbeha Church 01.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Kelete Awelallo.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q56249658|Adigrat Town]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56605518|Adigrat]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56627987|Wukro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3316357|Eastern Zone, Tigray]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3072754|Fiq]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | {{Coord|8.166667|42.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3126409|Hamero]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | {{Coord|7.583333|42.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6471837|Lagahida mastar balayn]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | {{Coord|8|42|display=inline}}<br/>{{Coord|7.666667|41.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q28233955|Qubi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55622534|Mayaa-muluqo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | {{Coord|8.5|42.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55637307|Waangaay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55638069|Yaxoob]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q764231|Chiro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|9.083333|40.866667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q974511|Masela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.833333|41.083333|display=inline}}<br/>{{Coord|8.83|41.083|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2382572|Doba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|9.25|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2391504|Tulo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|9.17|41|display=inline}}<br/>{{Coord|9.16|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2909209|Boke]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.33333|40.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2963919|Chiro Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|9.088889|40.869444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3016437|Darolebu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.16667|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3118829|Guba Koricha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.95|40.55|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3125408|Habro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.75|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200454|Kuni]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|8.666667|40.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3312794|Mieso, Oromia]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | {{Coord|9.25|40.6334|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4752601|Anchar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5530589|Gemechis]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56249628|Bedessa Town]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260874|Shanan Dhuuggoo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260881|Gumbii Bordode]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109889|Est Arsi Dumuga]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q656780|Babille, Somali]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.16667|42.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q755763|Jijiga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.35|42.8|display=inline}} | [[Fáìlì:Jijiga.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q1627555|Kebri Beyah]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.1|43.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2874676|Awbere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.583333|43.083333|display=inline}} | [[Fáìlì:Aw Barre countryside2.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3120968|Gursum, Somali]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.216667|42.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3127958|Harshin]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.16667|43.6667|display=inline}}<br/>{{Coord|9.083333|43.716667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178653|Jijiga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.333333|42.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194591|Kebri Beyah]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.083333|43.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q25683086|Tuliguled]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.5|42.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55612785|Goljano]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|8.916667|42.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55613433|Haroorayso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.366667|43|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55624078|Mula]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|8.733333|43.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q115862016|Togo Wuchale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.594444|43.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1249786|Aura]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444707|Fantena Rasu]]'' | {{Coord|12.25|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1268669|Teru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444707|Fantena Rasu]]'' | {{Coord|12.75|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3061682|Ewa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444707|Fantena Rasu]]'' | {{Coord|12|40.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3120758|Gulina]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444707|Fantena Rasu]]'' | {{Coord|12.25|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3443017|Yalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444707|Fantena Rasu]]'' | {{Coord|12.666667|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q791636|Awash]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|8.994444|40.166667|display=inline}} | [[Fáìlì:Awash-Route (4).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2843213|Amibara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|9.666667|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2861034|Argoba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]''<br/>''[[:d:Q193494|Afar Region]]'' | {{Coord|9.55|39.866667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2874673|Awash Fentale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|9.1|40.0333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2928329|Bure Mudaytu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|10.333333|40.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3041120|Dulecha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|9.666667|40.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3104708|Gewane]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]'' | {{Coord|10.5|40.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257129|Canruka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444674|Gabi Rasu]]''<br/>''[[:d:Q193494|Afar Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q626861|Arba Minch]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.033333|37.55|display=inline}} | [[Fáìlì:Skyline view of AMU1.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2859603|Arba Minch Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6|37.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2910188|Bonke]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|5.916667|37.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962626|Chencha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.25|37.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962633|Chencha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.25|37.566667|display=inline}} | [[Fáìlì:Chencha, Ethiopia.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3194971|Kemba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6|37.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200189|Kucha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.5|37.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15203470|Boreda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.5|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16977993|Dita]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.25|37.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16992423|Deramalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.333333|37.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17025457|Mirab Abaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.333333|37.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q133872959|Kemba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5520368|Gamo Zone]]'' | {{Coord|6.058333|37.175|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q567928|Bule]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.25|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q905423|Dila]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.4125|38.311667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2600425|Irgachefe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.158134|38.203239|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198166|Kochere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567215|Wenago]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.333333|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3572300|Yirgachefe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.166667|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5276653|Dila Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.383333|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5529668|Gedeb]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|5.916667|38.3|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q133149528|Gedeb]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|5.916667|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q133159661|Chelelektu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q500213|Gedeo Zone]]'' | {{Coord|6.004167|38.154167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2927964|Bulki]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q16979432|Geze Gofa]]''<br/>''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.286111|36.809722|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3305251|Melokoza]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.5|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3474658|Sawla]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.3|36.883333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7876379|Uba Debretsehay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.1|36.8|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q8065273|Zala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.3|37.1|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16977708|Oyda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.2|36.8|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16979432|Geze Gofa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.333333|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17000114|Demba Gofa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3109845|Gofa Zuria]]'' | {{Coord|6.5|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2824689|Adola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|6|39.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2910804|Bore]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|6.25|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3196325|Kebri Mangest]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.883333|38.983333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3237714|Liben]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.25|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3349300|Odo Shakiso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.583333|38.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3552120|Uraga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|6.083333|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5277133|Dima]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|6.25|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5564315|Girja]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7959167|Wadera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.833333|39.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55603877|Ana Sora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|6.25|38.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55613410|Harenfema]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56581969|Kebri Mangest]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q110104397|Saba Boru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.5|38.85|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q113530275|Goro Dola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | {{Coord|5.5|39.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257784|Gumi Eldalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q728301|Goro, SNNPR]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.33333|37.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1110026|Welkite]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.283333|37.783333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2928812|Butajira]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]''<br/>''[[:d:Q122237660|East Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.116667|38.366667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962073|Cheha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.166667|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3054076|Enemorina Eaner]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3120794|Gumer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|7.95|38.05|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198372|Kokir Gedebano]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.333333|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3306850|Meskanena Mareko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.16667|38.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4667233|Abeshge]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.3|37.6|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5376006|Endegagn]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|7.85|37.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5376121|Endibir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.11666|37.9333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5423261|Ezha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.15|37.983333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6758933|Mareko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]''<br/>''[[:d:Q122415622|Central Ethiopia Regional State]]'' | {{Coord|8|38.533333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7553234|Soddo Wereda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]''<br/>''[[:d:Q122237660|East Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.3|38.516667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15253216|Meskane]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]''<br/>''[[:d:Q122237660|East Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.133333|38.4|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16969182|Geta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|7.916667|37.983333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16977966|Muhor Na Aklil]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.233333|38.05|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q24032667|Ejana Ewlnie]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.166667|38.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126000294|Bui]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070678|Gurage Zone]]''<br/>''[[:d:Q122237660|East Gurage Zone]]'' | {{Coord|8.316667|38.55|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2754082|Hosaena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]''<br/>''[[:d:Q122415622|Central Ethiopia Regional State]]'' | {{Coord|7.55|37.85|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2878580|Badawacho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.16667|37.9167|display=inline}}<br/>{{Coord|7.1667|37.9167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198795|Konteb]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.75|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3241174|Limo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.583333|37.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3491240|Soro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.5|37.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4750395|Ana Lemo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.633333|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5314035|Duna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.316667|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5559080|Gibe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.666667|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5581189|Gomibora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.55|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6872257|Mirab Badawacho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.166667|37.866667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6875449|Misha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.7|37.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6875928|Misraq Badawacho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.166667|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7490575|Shashogo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.5|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q48724387|Shone]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.133333|37.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q128799794|Jajura]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.455556|37.694444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q128907384|Ameka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.783333|37.783333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q129932801|Mirab Soro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.416667|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q129933852|Siraro Badawacho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3125547|Hadiya Zone]]'' | {{Coord|7.116667|38.033333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2865907|Dalifage]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444726|Hari Rasu]]'' | {{Coord|10.5|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3019225|Dewe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444726|Hari Rasu]]'' | {{Coord|10.75|40.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3443013|Simurobi Gele'alo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444726|Hari Rasu]]'' | {{Coord|10|40.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3443041|Telalak]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444726|Hari Rasu]]'' | {{Coord|11.166667|40.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3514202|Hadale'ela Afar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444726|Hari Rasu]]'' | {{Coord|10.333333|40.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2874667|Aware]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | {{Coord|8.58333|44|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021240|Degehabur]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | {{Coord|8.166667|43.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021241|Degehamedo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | {{Coord|8.25|43|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3316352|Misrak Gashamo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | {{Coord|8.117222|45.346111|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q25683507|Gunagado]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | {{Coord|7.8|43.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55604116|Araarso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55605440|Bilcil buur]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55605493|Bir-qod]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55609562|Dig (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55638106|Yoocaale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55809555|Dhagax Madow]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1182808|Hawd Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2820216|Abay Chomen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.666667|37.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2821455|Abe Dongoro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.5|36.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2844534|Amuru Jarte]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.83333|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3118854|Guduru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.5|37.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178990|Jimma Rare]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|37.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481302|Shambu city]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.566667|37.1|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4749007|Amuru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|10|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5636596|Hababo Guduru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.666667|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5904664|Horo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.666667|37.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6159615|Jardega Jarte]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.9|37.1|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16999696|Jimma Genete]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | {{Coord|9.383333|37.133333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257786|Coman Guduru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2654779|Gechi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.333333|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2832369|Ale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.166667|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2893561|Bedele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.45|36.35|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2893564|Bedele Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.5|36.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2928317|Bure, Oromia]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.333333|35.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2964481|Chora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.333333|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3016116|Darimu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.5|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021233|Dega]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.583333|36.133333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3026870|Didessa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.083333|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3175104|Metu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.3|35.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3307516|Metu Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.25|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3343373|Nono Sele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|7.9|35.283333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3504035|Supena Sodo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.5|35.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3572032|Yayu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.166667|36|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4723965|Alge Sache]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|8.583333|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4903612|Bicho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q4913557|Bilo Nopha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q4944800|Borecha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.25|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5094504|Chewaka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.916667|36.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5207520|Dabo Hana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.666667|36.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5274247|Didu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5297724|Doreni]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | {{Coord|9.683333|38.85|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5935367|Huka Halu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6739829|Mako]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]''<br/>''[[:d:Q104640230|Buno Bedele Zone]]'' | {{Coord|8.683333|36.016667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16957182|Hurumu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q768586|Illubabor Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q304246|Sigmo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.833333|36.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q385341|Jimma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.666667|36.833333|display=inline}} | [[Fáìlì:Jimmamosque.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q666087|Mana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.75|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q693640|Sokoru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|8.016667|37.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1110037|Agaro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.85|36.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2376156|Setema]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|8|36.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021096|Dedo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.416667|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3103838|Gera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.666667|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3110373|Gomma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.833333|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3195518|Kersa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.75|37.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3241122|Limmu Kosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|8|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3241125|Limmu Sakka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|8.333333|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3352093|Omo Nada]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.5|37.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3477985|Seka Chekorsa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.583333|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3529396|Tiro Afeta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.917|37.33|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5104933|Chora Botor]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|8.366667|37.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5618018|Guma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.95|36.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7492254|Shebe Senbo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | {{Coord|7.5|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56460844|Agaro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2826358|Agalo Mite]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1738457|Kamashi Zone]]'' | {{Coord|9.75|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2895030|Belo Jegonfoy]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1738457|Kamashi Zone]]'' | {{Coord|9.33333|36.1667|display=inline}}<br/>{{Coord|9.33333|36.16667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3485240|Sirba Abbay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1738457|Kamashi Zone]]'' | {{Coord|10.25|35.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3571933|Yaso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1738457|Kamashi Zone]]'' | {{Coord|10|36|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17447305|Kamashi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1738457|Kamashi Zone]]'' | {{Coord|9.5|35.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q977149|Bonga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.266667|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962612|Chena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.15|35.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020994|Decha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|6.833333|36.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3104464|Gesha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.6|35.766667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3106709|Ginbo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.333333|36.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3306009|Menjiwo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.25|36.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3517418|Telo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.116667|36.483333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5554941|Gewata]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.5|36|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7429236|Sayilem]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.8|35.8|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16258006|Cheta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|6.833333|36.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16979178|Bita]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.383333|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56249366|Bonga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q127429313|Wacha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6383412|Keffa Zone]]'' | {{Coord|7.15|35.816667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3297248|Masha Anderacha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194654|Keficho Shekicho Zone]]'' | {{Coord|7.58333|35.4167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2563156|Dembi Dollo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.535278|34.800278|display=inline}} | [[Fáìlì:Saio heights in Ethiopia.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2849236|Anfillo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.566667|34.566667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3012309|Dale Lalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.75|35.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3099626|Gawo Dale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|9|35.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3128735|Hawa Welele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.58333|35.0833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178988|Jimma Gidami]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.75|34.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3474740|Sayo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.5|34.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5210625|Dale Sedi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.933333|35.216667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5210678|Dale Wabera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.933333|35.05|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5528474|Gawo Kebe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|34.933333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5559484|Gidami]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|9|34.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5684158|Hawa Gelan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.633333|34.933333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6199291|Jimma Horo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.916667|34.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6480552|Lalo Kile]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.866667|35.316667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q8052059|Yemalogi Welele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6385564|Kelem Welega Zone]]'' | {{Coord|8.733333|34.733333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2849247|Angacha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.333333|37.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3041503|Durame]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.245833|37.904167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3191725|Kacha Bira]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.25|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194600|Kedida Gamela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.266667|37.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3352090|Omo Sheleko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.25|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3482296|Shinshicho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.205556|37.777778|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5212097|Damboya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.366667|37.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5303805|Doyogena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.366667|37.8|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5637765|Hadero Tunto]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3194972|Kembata Zone]]'' | {{Coord|7.25|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1387874|Abala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.5|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2825718|Afdera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.25|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2896857|Berhale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.833333|40.333333|display=inline}} | [[Fáìlì:Entre Berhale et Ahmed Ela (1).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3012486|Dallol]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|14.25|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3056069|Erebti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.25|40.3333|display=inline}} | [[Fáìlì:ET Afar asv2018-01 img91 Erebti.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3198642|Koneba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.916667|39.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3304289|Megale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|13.166667|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4904270|Bidu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3444683|Kilbet Rasu]]'' | {{Coord|12.916667|41.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108208234|Bale Hawassa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3196964|Kindo Koysha]]'' | {{Coord|6.923055|37.52703|display=inline}} | [[Fáìlì:Bale Hawaasa Ambbaa.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q614650|Kebri Dahar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | {{Coord|6.733333|44.266667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020822|Debeweyin]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | {{Coord|6.166667|44.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194593|Kebri Dahar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | {{Coord|6.916667|44.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481773|Shekosh]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | {{Coord|7.5|44.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Shekosh town.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3482097|Shilavo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | {{Coord|6|45.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55605745|Boodaley (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55606809|Ceel-Ogadeen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55613738|Higloley (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55616269|Kudunbuur]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55616437|Laas-dhankayre]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55622281|Marsin (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1784199|Korahe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q779527|Filtu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|5.166667|41|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3034264|Dolo Odo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|4.41667|41.4167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3326978|Moyale, Somali]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]''<br/>''[[:d:Q55609498|Dhawa Zone]]'' | {{Coord|4.166667|40.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7877179|Udet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]''<br/>''[[:d:Q55609498|Dhawa Zone]]'' | {{Coord|4.416667|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q104817057|Bokolmayo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|4.5|41.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q132157192|Deka Suftu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1822845|Liben Zone]]'' | {{Coord|5|40|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q631190|Werie Lehe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14|39.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray Morning, Ethiopia (10581494826).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Werei Leke.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q924874|Abergele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|13.3333|38.8333|display=inline}}<br/>{{Coord|13.33|38.83|display=inline}} | [[Fáìlì:View from Debre Sema'it to Agbe lowlands.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Tanqua Abergele.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2376195|Adwa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14.25|38.9167|display=inline}} | [[Fáìlì:ET Tigray asv2018-01 img46 Adwa.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Adwa.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3055091|Enticho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14.3333|39.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (11834467013).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Ahferom.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3198433|Kola Tembien]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|13.6667|38.9167|display=inline}} | [[Fáìlì:Escarpment, Tigray (8215920137).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Kola Temben.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3206236|La'ilay Maychew]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14.166667|38.75|display=inline}} | [[Fáìlì:Small Steles near Aksum.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Laelay Maychew.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3306441|Mereb Lehe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14|39.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray Near Yeha Ethiopia.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Mereb Leke.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3335012|Naeder Adet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|13.8333|38.6667|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (8204101287).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Naeder Adet.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3513941|Tahtay Maychew]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|14.1135|38.587667|display=inline}} | [[Fáìlì:Tigray, Ethiopia (8205210356).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Tahtay Maychew.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q56524196|Adwa town]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56524220|Axum town]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q109592123|Tanqua Millash]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902680|Mehakelegnaw Zone]]'' | {{Coord|13.555|39.024|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q539919|Dangur]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|11.5|35.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q630528|Dibate]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|10.5|36.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2927925|Bulen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|10.545|35.975|display=inline}}<br/>{{Coord|10.58333|35.91667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3118828|Guba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|11.3333|35.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3285608|Mandura]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|11|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3567218|Wenbera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q742955|Metekel Zone]]'' | {{Coord|10.5|35.4167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3109736|Godere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6826648|Mezhenger Zone]]'' | {{Coord|7.266667|35.316667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6816985|Mengesh]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6826648|Mezhenger Zone]]'' | {{Coord|7.416667|35|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1445950|Tsegede]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902728|Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|13.5|37.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:Scenery en route from Gondar to Shire - Tigray Province - Ethiopia - 02 (8698438949).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Tsegede.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2894601|Wolkait]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902728|Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|13.75|37.333333|display=inline}} | [[Fáìlì:Scenery en route from Gondar to Shire - Tigray Province - Ethiopia - 01 (8698440417).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Welkait.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3110195|Humera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902728|Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.280556|36.611111|display=inline}} | [[Fáìlì:Humera.png|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3191840|Kafta Humera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2902728|Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14|37|display=inline}} | [[Fáìlì:Hillside Farm, Tigray Region, Northern Ethiopia (3134129470).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Kafta Humera.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q682810|Sekela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.983333|37.216667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2354276|Finote Selam]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.7|37.2667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2823009|Achefer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.6|36.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2824322|Yilmana Densa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.25|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2879292|Bahir Dar Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.5|37.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2928321|Bure Wemberma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.6667|36.75|display=inline}}<br/>{{Coord|10.66667|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021230|Dega Damot]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.85|37.6|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3022069|Dembecha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.566667|37.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3306257|Mecha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.416667|37.166667|display=inline}}<br/>{{Coord|11.41667|37.16667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4998325|Bure, Gojjam]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.666667|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5248632|Debub Achefer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.433333|36.85|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5581411|Goncha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.083333|37.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7449410|Semien Achefer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.633333|36.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7982169|Wemberma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070736|Mirab Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.633333|36.933333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q987235|Gimbi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|35.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2875010|Ayra Guliso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9|35.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2893815|Begi, Oromia]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.383333|34.533333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2909148|Boji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.25|35.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3106653|Gimbi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.133333|35.933333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3127995|Haru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|8.916667|35.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3162805|Jarso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.333333|35.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3216542|Lalo Asabi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3285143|Mana Sibu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.75|35|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3305771|Mendi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.8|35.1|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3337870|Nejo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.566667|35.433333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3342884|Nole Kaba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|8.75|35.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3573095|Yubdo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|8.966667|35.433333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4831646|Ayra]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.083333|35.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4837972|Babo Gambela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.5|35.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4938667|Boji Chokorsa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.3|35.533333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4938669|Boji Dirmaji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.416667|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5617682|Guliso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|35.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5887305|Homa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.083333|35.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6408249|Kiltu Kara district]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.716667|35.266667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6428936|Kondala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9.35|34.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7429268|Sayo Nole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|8.833333|35.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55612440|Genji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1709377|Mirab Welega Zone]]'' | {{Coord|9|35.616667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2399966|Baso Liben]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.1667|37.5833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2874652|Awabel]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.5|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2901588|Bibugn]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11|37.5833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020793|Debay Telatgen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.75|37.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021379|Dejen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.3333|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3053701|Enarj Enawga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.8333|38.0833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3053710|Enbise Sar Midir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.0833|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3054081|Enemay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.6667|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3110437|Goncha Siso Enese]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.1667|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3122373|Gozamin]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.5|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3143013|Hulet Ej Enese]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|11.25|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3274259|Machakel]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.6667|37.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481695|Shebel Berenta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | {{Coord|10.5|38.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4761574|Aneded]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5248541|Debre Elias]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7521734|Sinan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55719612|Debre Marqos]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070764|Misraq Gojjam Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2877864|Babille]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.666667|42.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2893566|Bedeno]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9|41.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3021070|Deder]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.25|41.3333|display=inline}}<br/>{{Coord|9.25|41.33|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3067952|Fedis]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.83333|42|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3107593|Girawa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.91667|41.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3109968|Gola Oda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.41667|41.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3111366|Goro Gutu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.33333|41.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3120969|Gursum]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.333333|42.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3127565|Haro Maya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.365278|41.987222|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3162804|Jarso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.55|42.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3195516|Kersa, Hararge]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.25|41.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198528|Kombolcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.438611|42.121389|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200537|Kurfa Chele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.166667|41.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3282150|Malka Balo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.833333|41.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3307179|Meta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|9.345556|41.5075|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5100089|Chinaksen]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6826583|Meyumuluke]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q13146400|Gola Odana Meyumuluke]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55623083|Midega Tola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | {{Coord|8.868889|42.123333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257632|Midhega Tola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257648|Qumbii]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q740499|Bishoftu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.75|38.983333|display=inline}} | [[Fáìlì:Lake Hora.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Bishoftu volcanic field.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2422429|Boset]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.66667|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2570767|Batu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|7.933333|38.716667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Ethiopia central lakes.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2823862|Ada'a]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|38.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2824040|Adama Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.45|39.283333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2824059|Adami Tullu and Jido Kombolcha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|7.75|38.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3041004|Dugda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.16667|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3068406|Fentale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.75|39.83|display=inline}} | [[Fáìlì:Ethiopie-Lac Basaka (1).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3106655|Gimbichu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.833333|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3258847|Lome]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.583333|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3319332|Mojo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.65|39.0833|display=inline}} | [[Fáìlì:Tef in Ethiopia 01.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q4944247|Bora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.3|38.966667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6540513|Liben]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.55|38.883333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56581277|Batu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q303892|Wama Bonaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q376295|Nekemte]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.083333|36.55|display=inline}} | [[Fáìlì:Nekemte.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q787088|Ibantu District]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|10|36.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2902631|Bila Seyo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.16667|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3027724|Diga Leka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.83333|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3105402|Gida Kiremu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.75|35.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3121423|Guto Wayu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.16667|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178986|Jimma Arjo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.666667|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178989|Jimma Horo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.33333|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3241124|Limmu District]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.833333|36.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3346443|Nunu Kumba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.75|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3473789|Sasiga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.166667|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3482960|Sibu Sire]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.083333|36.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4941221|Bonaya Boshe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.916667|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5275497|Diga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9|36.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5575602|Gobu Seyo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.1|36.966667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5621831|Guto Gida]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.25|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5659805|Haro Limmu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.833333|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6520555|Leka Dulecha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.9|36.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7966892|Wama Hagalo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|8.8|36.85|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7976892|Wayu Tuka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.133333|36.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16965400|Gudeya Bila]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.333333|37|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56653589|Nekemte]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q116754025|Gida Ayana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|9.833333|36.616667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q120359403|Kiremu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | {{Coord|10|36.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257721|Kiramu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257741|Gobu Sayo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257747|Gudaya Bila]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257754|Gudaya Jare]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3027868|Dihun]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q131455831|Nogob]]'' | {{Coord|7.25|42.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3104011|Gerbo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | {{Coord|7.333333|43.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3477732|Segeg]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | {{Coord|7.5|42.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7403455|Salahad]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]''<br/>''[[:d:Q55610992|Erer Zone]]'' | {{Coord|7.416667|42|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55604587|Ayun (woreda)]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55613944|Hora-shagax]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q131433801|Elwayne]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q131433810|Hararey]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1418676|Nogob Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q133891847|Gofa Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478427|North Omo Zone]]'' | {{Coord|6.333333|36.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2829104|Akobo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q17108122|Nuer Zone]]'' | {{Coord|7.916667|33.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3178655|Jikawo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q17108122|Nuer Zone]]'' | {{Coord|8.25|33.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6488866|Lare]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q17108122|Nuer Zone]]'' | {{Coord|8.316667|33.933333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7982975|Wentawo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q17108122|Nuer Zone]]'' | {{Coord|8.333333|33.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q110104364|Makuey]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q17108122|Nuer Zone]]'' | {{Coord|8.25|33.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q24032928|Yaya Gulele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | {{Coord|9.5|38.6|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124257415|Aminyaa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257431|Baale Gasgar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257435|Coole]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257438|Guuna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257445|Roobe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q646859|Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257623|Dubuluk]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109855|Borena Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257641|Goro Muti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257671|Dire Xiyara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q3113831|Misraq Hararghe Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257685|Boora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109846|Misraq Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257763|Gida Kiramu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109870|Misraq Welega Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257778|Dama]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257781|Aga Wayu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q5617057|Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124257814|Horo Buluq]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q5904662|Horo Gudru Welega Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260786|Botor Xolay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260799|Mancho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260802|Bacho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260808|Omo Beyan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109877|Jimma Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260837|Heeban Arssi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124260861|Wando]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124284672|Cobii]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124314310|Debra Libanos]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2597088|Akaki]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]''<br/>[[Addis Ababa]] | {{Coord|8.75|38.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2832643|Sebeta Hawas]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|8.75|38.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2896994|Bereh]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.083333|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3139315|Holeta Genet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.05|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3327625|Sululta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.166667|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3476942|Sebeta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]''<br/>''[[:d:Q5248635|Debub Mirab Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.916667|38.616667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3478522|Sendafa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.15|39.0333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3565576|Walmara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.083333|38.55|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6934311|Mulo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | {{Coord|9.333333|38.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56605479|Sebeta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7103766|Oromia Special Zone Surrounding Finfinne]]'' | | | |- | ''[[:d:Q2865904|Artuma Fursina Jile]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.5|39.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2891333|Bati]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|11.3333|39.8333|display=inline}}<br/>{{Coord|11.333333|39.833333|display=inline}}<br/>{{Coord|11.33|39.83|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962056|Chefe Golana Dewerahmedo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|11|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194987|Kamisee]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.716667|39.87|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4801577|Artuma Fursi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.4|40.15|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5242258|Dawa Harewa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.73|40.05|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6192660|Jile Timuga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.19059|40.02182|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17037352|Dawa Chefe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | {{Coord|10.999944|39.757|display=inline}} | [[Fáìlì:Chaffa.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q56627958|Kemise]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q600081|Oromia Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q55757691|Amaro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55757445|Segen Area Peoples Zone]]'' | {{Coord|5.833333|37.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55757706|Burji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55757445|Segen Area Peoples Zone]]'' | {{Coord|5.483333|37.866667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55757708|Derashe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q55757445|Segen Area Peoples Zone]]'' | {{Coord|5.65|37.366667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2391483|Qwara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.5|35.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2824138|Addi Arkay]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.6667|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2832403|Alefa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.25|36.3333|display=inline}}<br/>{{Coord|12.25|36.33333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2894304|Belessa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.25|37.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2894614|Wegera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13|37.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2899109|Chilga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.75|36.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2900447|Beyeda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.5|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3011586|Dabat]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.1667|37.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020792|Debarq]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.3333|37.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3022072|Dembiya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.6667|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3110446|Gondar Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.6667|37.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3161614|Jan Amora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.983333|38.116667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3219954|Lay Armachiho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13|37.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3307331|Metemma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13|36.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3472289|Sanja]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.3333|36.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6872258|Mirab Belessa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6875929|Misraq Belessa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7673687|Tach Armachiho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7678612|Takusa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.0324|36.9466|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7694682|Tegeda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7849508|Tselemt]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|13.616667|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17094051|Mirab Armachiho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q20630077|Gondar]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.6|37.466667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55720797|Kuara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916380|Semien Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q568652|Medebay Zana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14|38.4167|display=inline}} | [[Fáìlì:Ethiopie-Vallée des baobabs (6).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Medebay Zana.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q743859|Shire]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.1|38.2833|display=inline}} | [[Fáìlì:Buildings in Shire, Tigray.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2866634|Asigede Tsimbela]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14|38|display=inline}} | [[Fáìlì:Dogua Tembien.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Asgede Tsimbila.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3206235|La'ilay Adiyabo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.333333|38.25|display=inline}} | [[Fáìlì:Ethiopie-Vallée des baobabs (7).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:La'ilay Adiyabo.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3482331|Shiraro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.395833|37.773056|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3513939|Tahtay Adiyabo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.3333|37.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3513942|Tahtay Koraro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|14.166667|38.25|display=inline}} | [[Fáìlì:TESFA trek (5499070386).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Tahtay Koraro.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3541485|Tselemti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|13.6667|38.1667|display=inline}} | [[Fáìlì:View from Daniel Korkor 032018.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Tselemti.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q120823251|Inda Aba Guna]]'' | | | ''[[:d:Q7449411|Semien Mi'irabawi Zone]]'' | {{Coord|13.95|38.183333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2849718|Angolalla Terana Asagirt]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.66667|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2850353|Ankober]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.75|39.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2857654|Antsokiyana Gemza]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.75|39.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2896993|Berehet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.33333|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3020926|Basona Werana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]''<br/>''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.83333|39.3333|display=inline}}<br/>{{Coord|9.8333|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3049100|Efratana Gidim]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.5|39.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3103836|Gera Midirna Keya Gebriel]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.5|39.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3104466|Geshe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.75|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3125694|Hagere Mariamna Kesem]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.216667|39.4|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3195845|Kewet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.1667|39.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3219955|Merhabete]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.083333|39.033333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3276482|Termaber]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.849722|39.7325|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3284756|Mam Midrina Lalo Midir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|10.25|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3306002|Minjarna Shenkora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.16667|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3323932|Moretna Jiru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.95|39.2|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3485774|Ensaro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.83333|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4763758|Angolalla Tera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q4803321|Asagirt]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6817697|Menz Gera Midir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6817699|Menz Keya Gebreal]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6817700|Menz Lalo Midir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6817703|Menz Mam Midir]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q6894976|Mojana Wadera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.966667|39.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7533309|Siyadebrina Wayu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56489743|Fiche]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56611674|Debre Berhan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070780|Semien Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q972313|Habru]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.75|39.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1529783|Wadla]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.8333|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2378407|Guba Lafto]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12|39.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2927733|Bugna]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12.3333|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3019273|Dawuntna Delant]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.75|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3105404|Gidan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12.25|39.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198140|Kobo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12.25|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3304812|Meket]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5242718|Dawunt]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5253165|Delanta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]''<br/>''[[:d:Q2919962|Debub Wollo Zone]]'' | {{Coord|11.5932|39.2125|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6494931|Lasta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | {{Coord|12.038056|38.991611|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56628071|Weldiya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2916300|Semien Wollo Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q744673|Gode]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|5.95|43.55|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3013297|Danan]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|6.75|43.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3068770|Ferfer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|5.25|45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3109692|Gode]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|6.166667|43.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194834|Kelafo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|5.333333|44.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3328887|Mustahil]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|5.416667|44.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4678347|Adadle]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|5.5|43.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6003977|Imiberi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | {{Coord|6.666667|42.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q30674531|Beercaano]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124289923|Elele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124289929|Abaaqoorow]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1435849|Shabelle Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q1266796|Ambo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.983333|37.85|display=inline}} | [[Fáìlì:Ambo ethiopia steffenwurzel.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2824131|Adda Berga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.25|38.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2842131|Ambo Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9|37.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2880302|Bako Tibe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9|37.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2962195|Cheliya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3015333|Dano]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.733333|37.283333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3022296|Dendi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.916667|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3049548|Ejerie]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9|38.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3106713|Ginde Beret]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.5|37.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3176850|Jeldu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.25|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3307182|Meta Robi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.416667|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3343374|Nono]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.5|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3528408|Tikur Enchini]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.833333|37.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4670620|Abuna Ginde Beret]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.616667|37.966667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5359876|Elfata]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.166667|37.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6192004|Jibat]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|8.716667|37.466667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6841084|Midakegn]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9.133333|37.533333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7813527|Toke Kutaye]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | {{Coord|9|37.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q55609664|Dire Enchini]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q124284686|Liban Jawwi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1109833|West Shewa Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q1067163|Tepi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7493221|Sheka Zone]]'' | {{Coord|7.2|35.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3572097|Yeki]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7493221|Sheka Zone]]'' | {{Coord|7.266667|35.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6783045|Masha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7493221|Sheka Zone]]'' | {{Coord|7.75|35.466667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6783048|Masha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7493221|Sheka Zone]]'' | {{Coord|7.733333|35.483333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16251171|Anderacha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7493221|Sheka Zone]]'' | {{Coord|7.566667|35.4|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q784515|Yaya Gulelena Debre Liban]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.583333|38.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2821604|Abichuna Gne'a]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.633333|39.283333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3023542|Dera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|10.166667|38.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3073074|Fiche]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.8|38.7333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3100103|Degem]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.75|38.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3103930|Gerar Jarso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.833333|38.766667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3135217|Hidabu Abote]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.833333|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194974|Kembibit]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.416667|39.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3200732|Kuyu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.75|38.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3566240|Wara Jarso]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.95|38.2|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3570146|Wuchale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.416667|38.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4716049|Aleltu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.25|39.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5248544|Debre Libanos]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.666667|38.833333|display=inline}} | [[Fáìlì:Canyon, Debre Libanos, Ethiopia - panoramio - MarcD..jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6192157|Jido]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|9.416667|39.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126037817|Shararo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q3478428|Shewa]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q930894|Aroresa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.333333|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2832860|Aleta Wendo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.583333|38.433333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2859634|Arbegona]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.666667|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2874668|Awasa Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|7|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2896693|Bensa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.5|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3012279|Dale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.75|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3015970|Dara]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.5|38.4167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3142991|Hula]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.58333|38.5833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481692|Shebedino]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.833333|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4941052|Bona Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.5|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4945120|Boricha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.916667|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5000548|Bursa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.6|38.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5091869|Chere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.5|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5116034|Chuko]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.6|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5584573|Gorche]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.833333|38.6|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6743190|Malga]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.916667|38.633333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7982955|Wensho]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.75|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q8031941|Wondo Genet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|7.066667|38.616667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17046109|Loko Abaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070673|Sidama Region]]'' | {{Coord|6.666667|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3012537|Dalocha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.75|38.3|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3217166|Lanfro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.75|38.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3483940|Silte]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.916667|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3569881|Worabe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.85|38.183333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4726216|Alicho Werero]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|8|38.2|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6872256|Mirab Azernet Berbere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.75|37.916667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6875925|Misraq Azernet Berbere]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.783333|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7418776|Sankurra]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.583333|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q8039151|Wulbareg]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.75|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126013611|Tora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.86|38.42|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126013805|Kibet]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|8.024722|38.328611|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126085684|Mito]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.666667|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q126086983|Misraq Silti]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q7515593|Silt'e Zone]]'' | {{Coord|7.916667|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q289859|Ayesha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|10.75|42.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2825709|Afdem]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|10.25|41.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3022070|Dembel]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|9.833333|42.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3056135|Erer]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|9.75|41.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3312793|Mieso, Somali]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|9.5|40.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3482214|Shinile]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|9.75|42|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56153235|Hadhagaale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|10.333333|42.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56153242|Geblalu]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|10.666667|41.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56153244|Gota biki]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q2279103|Sitti Zone]]'' | {{Coord|9.666667|41.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124289941|Shabeeley]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202800|Somali Region]]''<br/>''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.1|42.8|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q124289947|Harawo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q202800|Somali Region]]''<br/>''[[:d:Q1688972|Fafan Zone]]'' | {{Coord|9.8|42.966667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2920079|Fogera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.9667|37.6833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3023544|Dera]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.75|37.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3046799|Ebenat]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.1667|38.0833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3058857|Este]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.6667|38.1667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3067029|Farta]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|12|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3194976|Kemekem]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|12.3333|37.6667|display=inline}}<br/>{{Coord|12.33|37.67|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3219956|Lay Gayint]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|12|38.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3484086|Simada]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.5|38.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3513588|Tach Gayint]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.75|38.3333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6872259|Mirab Este]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.383333|37.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6875931|Misraq Este]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | {{Coord|11.583333|38.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q56605421|Debre Tabor]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070727|South Gondar Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3021287|Dehana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | {{Coord|12.6667|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3491118|Soqota]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | {{Coord|13|38.8333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3575528|Zikuala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | {{Coord|13.1667|38.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5529030|Gazbibla]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7446487|Sehala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q56611617|Soqota]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q1070687|Wag Hemra Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q662736|Seraro]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]''<br/>''[[:d:Q3478428|Shewa]]'' | {{Coord|7.166667|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q731020|Shashamane]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.2|38.583333|display=inline}} | [[Fáìlì:Shashemene.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2381608|Adaba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | {{Coord|7|39.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2864413|Arsi Negele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | {{Coord|7.33333|38.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3033674|Dodola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|6.983333|39.183333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3033676|Dodola]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|6.833333|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3100056|Gedeb Hassasa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.166667|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198251|Kofele]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]''<br/>''[[:d:Q202107|Oromia Region]]'' | {{Coord|7.066667|38.833333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3198395|Kokosa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|6.833333|38.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3338054|Nensebo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|6.583333|39.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3481547|Shashamene Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.25|38.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6431569|Kore]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.25|39|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7487115|Shala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q6872255|West Arsi Zone]]'' | {{Coord|7.333333|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3100263|Abaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|6.333333|38.083333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3125691|Bule Hora]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|5.583333|38.333333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5312499|Dugda Dawa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|5.383333|38.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5530360|Gelana]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|6|38|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5644196|Hambela Wamena]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|6|38.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6393737|Kercha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | {{Coord|5.783333|38.4|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q20622016|Malka Soda]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q98270614|West Guji Zone]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3032672|Maji]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q110078103|West Omo Zone]]'' | {{Coord|5.916667|35.666667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3505376|Surma]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q110078103|West Omo Zone]]'' | {{Coord|5.95|35.25|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q16254391|Bero]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q110078103|West Omo Zone]]'' | {{Coord|6.333333|35.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17044358|Meinit Goldiya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q110078103|West Omo Zone]]'' | {{Coord|6.8|35.866667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q17073740|Meinit Shasha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q110078103|West Omo Zone]]'' | {{Coord|6.583333|35.75|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q965112|Boditi]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.952778|37.855556|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2909507|Boloso Sore]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|7.08333|37.6667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3012969|Damot Gale]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.966667|37.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3012972|Damot Weyde]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.9224|37.9506|display=inline}} | [[Fáìlì:Damot Weyide.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3143230|Humbo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.666667|37.716667|display=inline}} | [[Fáìlì:Humbo District.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3196964|Kindo Koysha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.9252|37.5767|display=inline}} | [[Fáìlì:Bale Hawaasa Ambbaa ogiya.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3349510|Oofa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.7088|37.5458|display=inline}} | [[Fáìlì:Ofa District.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3488785|Sodo Zuria]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.833333|37.75|display=inline}} | [[Fáìlì:Sooddo Yuushuwa.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q4788771|Areka]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|7.066667|37.7|display=inline}} | [[Fáìlì:Araka.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q4940000|Boloso Bombe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|7.083333|37.583333|display=inline}} | [[Fáìlì:Boloso Bombe District.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q5212917|Damot Pulasa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|7.033333|37.833333|display=inline}} | [[Fáìlì:Daamoota Pullaasa.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q5212918|Damot Sore]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.95|37.65|display=inline}} | [[Fáìlì:Daamota Soore.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q5276377|Diguna Fango]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.962913|37.997593|display=inline}} | [[Fáìlì:Diguna Fango,.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6410633|Kindo Didaye]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.75|37.333333|display=inline}} | [[Fáìlì:Kindo Didaye Coal.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q91353166|Bedessa]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.880308|37.93361|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108166787|Gununo]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.927569|37.652715|display=inline}} | [[Fáìlì:Gununo city view.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q108239161|Tabala]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.706667|37.769444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108293179|Gesuba]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.724167|37.556667|display=inline}} | [[Fáìlì:Gasuba.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q108649302|Bayra Koysha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.80696|37.605|display=inline}} | [[Fáìlì:Bayra Koysha.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q108649303|Kawo Koysha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.7646|37.4495|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q108649310|Abala Abaya]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.616667|37.85|display=inline}} | [[Fáìlì:Abala Abaya 02.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q109284466|Hobicha]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|6.76511|37.87588|display=inline}} | [[Fáìlì:Hobicha District Land form.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q109286637|Bombe]]'' | | ''[[:d:Q115|Ethiópíà]]'' | ''[[:d:Q8029709|Wolayita Zone]]'' | {{Coord|7.138696|37.581116|display=inline}} | | |} {{Wikidata list end}} j3yw7tw7r1okol5g5ibbpaoak3416qq Oníṣe:GerardM/Communes of Mali 2 67170 627975 626981 2026-07-18T02:43:30Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 627975 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q1758856 } |section= |sort=P131 |sort_order=asca |columns=label:Article,description,P17:Country,P131:In administrative entity,P625:Geo Coordinate,P18:Image,P242:Locator map image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! In administrative entity ! Geo Coordinate ! Image ! Locator map image |- | ''[[:d:Q131144539|Tadriante]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131144552|Tamalet (Mali)]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131144561|Aladi]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131436195|Anouzagrène]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131436279|Aghazraghane]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131441083|Inlamawane]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131531665|Tissalatène]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131650922|Téguerert]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131669317|Ouroli]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131672861|Intadeyne]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131672918|Inagade]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131672920|Inhinita]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131684348|Iréli]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131685154|Menthely]]'' | | [[Mali|Málì]] | | {{Coord|14.5623|-3.3453|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q131701803|Gallou]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131720347|Chiman]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q131721761|Sal]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q132778258|Digan]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q132798552|Boudjiguiré]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q132798571|Madina-Kagoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | | | | |- | ''[[:d:Q138605423|Beïty Bimiya]]'' | | [[Mali|Málì]] | | {{Coord|15.3822|-5.4822|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q140447315|Sirakoro Méguétana]]'' | | [[Mali|Málì]] | | {{Coord|12.5653|-7.9156|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q136562527|Localité malienne]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q136687041|Almoustrat Cercle]]'' | {{Coord|17.3598|0.5891|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2989404|Commune IV]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.61174|-8.04391|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q27694860|Commune 6]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.57491|-7.94262|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q27694861|Commune 5]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.58297|-8.00235|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q27694863|Commune 2]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.6485|-7.97782|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q27694864|Commune 1 (Bamako)]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.66581|-7.94455|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q27694865|Commune 3 (Bamako)]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q55747176|Bamako]]'' | {{Coord|12.65427|-8.01531|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2548982|Bamba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q140140060|Bamba (Kreis)]]'' | {{Coord|17.035|-1.405|display=inline}} | [[Fáìlì:Mairie de Bamba.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6686248|Lougourougoumbou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.697086|-3.765303|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q848574|Bougouni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.416667|-7.483333|display=inline}}<br/>{{Coord|11.41769|-7.48323|display=inline}} | [[Fáìlì:Bougouni-bus-station.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUGOUNI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q628247|Temera]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q474936|Bourem Cercle]]'' | {{Coord|17|-0.954167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TEMERA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1625871|Hombori]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q2358526|Douentza]]'' | {{Coord|15.278889|-1.697778|display=inline}} | [[Fáìlì:Hombori village.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - HOMBORI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q140381757|Alougla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q65074119|Foum-Alba Cercle]]'' | | | |- | [[Gao]] | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q1493783|Gao Cercle]]'' | {{Coord|16.266667|-0.05|display=inline}} | [[Fáìlì:Tombeau dAskia in Gao by David Sessoms.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:ML-Gao.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q531009|Gabero]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|16.041944|0.119722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GABERO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762662|Sony Aliber]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q139917020|Soni Aliber (Kreis)]]'' | {{Coord|16.471111|-0.114444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SONY ALIBER.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1813511|Tessit]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|15.216667|0.7|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TESSIT.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1893871|Bourra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q570016|Ansongo Cercle]]'' | {{Coord|15.472778|0.694167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOURRA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1988973|Inékar]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|15.959444|3.141111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - INEKAR.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2215230|Gounzoureye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q1493783|Gao Cercle]]'' | {{Coord|16.193056|-0.036111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUNZOUREYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2332512|Tidermène]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | {{Coord|16.61|2.42|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIDERMENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2337119|Bourem]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q474936|Bourem Cercle]]'' | {{Coord|16.954167|-0.350278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUREM.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418678|Ouattagouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q136687021|Ouattagouna Cercle]]'' | {{Coord|15.178611|0.723889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUATTAGOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418688|Talataye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|15.705833|0.41|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TALATAYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418721|Andéramboukane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|15.4275|3.0175|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ANDERAMBOUKANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418736|Tarkint]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q136687041|Almoustrat Cercle]]'' | {{Coord|17.477013|-0.116286|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TARKINT.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418763|Alata]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|16.949444|2.66|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2418777|N'Tillit]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]'' | {{Coord|15.546111|-0.460556|display=inline}} | [[Fáìlì:NTillit, Mali 01.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'TILLIT.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418798|Anchawadi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q136687031|Djebock Cercle]]'' | {{Coord|16.333611|0.276111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ANCHAWADI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418814|Tin-Hama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q570016|Ansongo Cercle]]'' | {{Coord|15.516667|0.416667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIN HAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418829|Taboye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q474936|Bourem Cercle]]'' | {{Coord|16.8725|-0.320278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TABOYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418840|Tilemsi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q140138780|Tin-Aouker (Kreis)]]'' | {{Coord|16.250833|-0.205833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TILEMSI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2418855|Bara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q570016|Ansongo Cercle]]'' | {{Coord|15.807222|0.324444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2620152|Ansongo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332392|Gao Region]]''<br/>''[[:d:Q570016|Ansongo Cercle]]'' | {{Coord|15.665|0.502778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Cercle of Ansongo.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3194182|Katogola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.87388|-5.59106|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q507761|Karakoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|15.273056|-11.703472|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARAKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q772982|Koussané]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.884167|-11.234722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUSSANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759742|Djélébou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.965556|-11.585556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJELEBOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760144|Diamou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]''<br/>''[[:d:Q134604407|Diamou (Kreis)]]'' | {{Coord|14.093889|-11.266944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAMOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3461536|Sahel]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|15.376111|-11.473889|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3490722|Sony]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.7131|-12.0514|display=inline}}<br/>{{Coord|14.715|-12.053889|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q25396106|Mélo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.7775|-11.023333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q519137|Madiga Sacko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1231874|Diéma Cercle]]'' | {{Coord|14.361944|-9.306944|display=inline}}<br/>{{Coord|14.362|-9.306|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MADIGA SACKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q528878|Fanga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.004722|-10.418333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FANGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q535952|Béma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.041111|-9.353333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BEMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q590959|Fégui]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423755|Ambidédi (Kreis)]]'' | {{Coord|14.618056|-12.148056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FEGUI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q600464|Bangassi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.496111|-11.507778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANGASSI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q640357|Dianguirdé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.603333|-9.438611|display=inline}}<br/>{{Coord|14.299|-9.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIEOURA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q653829|Faléa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.264722|-11.275278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FALEA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q684244|Diaye Coura]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.120278|-10.102222|display=inline}}<br/>{{Coord|15.18|-9.984|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAYE COURA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q728300|Sidibela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q136981415|Oussoubidiagna (Kreis)]]'' | {{Coord|13.946111|-11.078056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIDIBELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q924368|Diéma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1231874|Diéma Cercle]]'' | {{Coord|14.533333|-9.2|display=inline}} | [[Fáìlì:Shlomo peretz Diema.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIEMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q941246|Diafounou Gory]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.067778|-10.842778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAFOUNOU GORY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q956695|Dombia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.777778|-11.051667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOMBIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q957994|Gogui]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.685833|-9.329722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOGUI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q965777|Guidimakan Keri Kafo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.61|-11.844722|display=inline}}<br/>{{Coord|14.6125|-11.843889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUIDIMAKAN KERI KAFF.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1125876|Guénégoré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.813056|-11.040556|display=inline}}<br/>{{Coord|12.727778|-11.019444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUENEGORE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759175|Gounfan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.4925|-11.090278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUNFAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759181|Gomitradougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1231874|Diéma Cercle]]'' | {{Coord|14.446667|-8.372778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOMITRADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759185|Mahina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.296389|-10.648889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MAHINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759190|Diokeli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.330556|-10.779722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOKELI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759197|Niambia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.073333|-10.791111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIAMBIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759420|Fatao]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.324722|-9.531111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FATAO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759431|Tomora]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q136981415|Oussoubidiagna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.2475|-10.461944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOMORA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759449|Koundian]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.158889|-10.680278|display=inline}} | [[Fáìlì:Koundian-1872.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUNDIAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759456|Diakon]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q136981415|Oussoubidiagna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.6275|-10.734722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAKON.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759667|Bamafele]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.095556|-10.396667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAMAFELE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759674|Kontela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q136981415|Oussoubidiagna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.766389|-11.102222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONTELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759686|Diallan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q136981415|Oussoubidiagna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.36|-10.690556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALLAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759726|Falémé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423755|Ambidédi (Kreis)]]'' | {{Coord|14.455|-12.199444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FALEME.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759731|Khouloum]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.471389|-11.364444|display=inline}}<br/>{{Coord|14.45|-11.37083|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KHOULOUM.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759868|Kroukoto]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.608167|-10.404056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUROUKOTO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759886|Marintoumania]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423743|Ségala (Kreis)]]'' | {{Coord|14.583889|-10.8675|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MARINTOUMANIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759898|Sansankidé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.423333|-9.964722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANSANKIDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759907|Somankidy]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.505|-11.356944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOMANKIDY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759913|Dabia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.668611|-11.138889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DABIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759919|Maréna Diombougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423743|Ségala (Kreis)]]'' | {{Coord|14.338889|-11.274722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MARENA DIOMBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759932|Sagalo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>[[Mali|Málì]]<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.160556|-11.081944|display=inline}}<br/>{{Coord|12.2|-10.7|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAGALO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759944|Kassama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|13.054444|-11.123889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KASSAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760139|Samé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.399167|-11.599167|display=inline}}<br/>{{Coord|14.48333|-11.56667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAME DIOMBOMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760161|Kouniakary]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423743|Ségala (Kreis)]]'' | {{Coord|14.579722|-10.901111|display=inline}} | [[Fáìlì:Ecole de Kayes CHSFOS 05.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONIAKARY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760662|Youri]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.104722|-9.813889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YOURI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760668|Kremis Kaniaga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.350556|-10.345833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KREMIS.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760674|Toya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.193611|-10.699167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760680|Gavinane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.135|-9.893611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GAVINANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760694|Guidimé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.1125|-10.587222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUIDIME.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760700|Soumpou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.005833|-10.463889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUMPOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760717|Konsiga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|14.990833|-11.018889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONSIGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760720|Kirané Kaniaga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.327222|-10.549167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KIRANE KANIAGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760727|Kadiaba Kadiel]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.129444|-9.651389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KADIABA KADIEL.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760731|Diafounou Diongaga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.076389|-10.885|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAFOUNOU DIONGAGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760807|Gory]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|15.108333|-10.763889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GORY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760812|Diabigue]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.152778|-9.322778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIABIGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1832779|Logo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]''<br/>''[[:d:Q134604407|Diamou (Kreis)]]'' | {{Coord|14.283333|-11.265278|display=inline}}<br/>{{Coord|14.283333|-11.266667|display=inline}} | [[Fáìlì:Dinguira-Logo.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - LOGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1990215|Koréra Koré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.131667|-11.0275|display=inline}}<br/>{{Coord|15.142|-8.955|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KORERA KORE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2031841|Lakamané]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.509444|-9.91|display=inline}}<br/>{{Coord|14.506|-9.907|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LAKAMANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2044171|Sitakilly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|13.106944|-11.2325|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SITAKILY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2103621|Kéméné Tambo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423755|Ambidédi (Kreis)]]'' | {{Coord|14.585278|-11.76|display=inline}}<br/>{{Coord|14.583333|-11.783333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KEMENE TAMBO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2122227|Trougoumbé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.266|-9.229|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TROUNGOUMBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2131962|Dialafara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q134441200|Sadiola (Kreis)]]'' | {{Coord|13.463056|-11.379722|display=inline}}<br/>{{Coord|13.460556|-11.378611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALAFARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2136253|Marekaffo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|14.806111|-10.551389|display=inline}}<br/>{{Coord|15.0125|-10.941667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MAREKAFFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2148141|Sadiola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q134441200|Sadiola (Kreis)]]'' | {{Coord|13.891111|-11.692778|display=inline}} | [[Fáìlì:Sadiola.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - SADIOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2183310|Dioumara Koussata]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1231874|Diéma Cercle]]'' | {{Coord|14.538056|-8.566111|display=inline}}<br/>{{Coord|14.54|-8.568|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOUMARA KOUSSATA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2208935|Hawa Dembaya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.375556|-11.367222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - HAWA DEMBAYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2226977|Tafacirga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423755|Ambidédi (Kreis)]]'' | {{Coord|14.758611|-12.171944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TAFACIRGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2289775|Bayé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.922222|-11.074167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2296980|Guédébiné]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.128056|-9.367778|display=inline}}<br/>{{Coord|15.044|-9.354|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUEDEBINE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2327958|Baniéré Koré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.207222|-9.151667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANIERE KORE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2345320|Séro Diamanou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.766389|-11.102222|display=inline}}<br/>{{Coord|14.811111|-11.0625|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SERO DIAMANOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416663|Oualia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q648765|Bafoulabé Cercle]]'' | {{Coord|13.593889|-10.3775|display=inline}} | [[Fáìlì:Oualia.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUALIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2427869|Kéniéba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|13.0975|-11.395278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KENIEBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2440927|Gory Gopela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.7175|-11.348889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GORY GOPELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2489367|Grouméra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.809444|-9.154722|display=inline}}<br/>{{Coord|14.828333|-9.14|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GROUMERA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2490275|Faraba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1537779|Kéniéba Cercle]]'' | {{Coord|12.861389|-11.3925|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARABA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2595126|Fassoudébé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.116667|-9.438056|display=inline}}<br/>{{Coord|15.119|-9.435|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FASSOU DEBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2671374|Yéréré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.257222|-9.429444|display=inline}}<br/>{{Coord|15.259|-9.427|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YERERE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2688657|Diangounté]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.545|-9.513|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIANGOUNTE CAMARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2775179|Colimbiné]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.511389|-11.211389|display=inline}}<br/>{{Coord|14.511111|-11.21|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - COLIMBINE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2781967|Liberté Dembaya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.452778|-11.476944|display=inline}}<br/>{{Coord|14.465|-11.491111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LIBERTE DEMBAYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2961743|Nioro Tougouné Rangabé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.271389|-9.628056|display=inline}}<br/>{{Coord|15.22|-8.854|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIORO TOUGOUNE RANGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3003144|Gouméra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1538145|Kayes Cercle]]'' | {{Coord|14.557222|-11.3|display=inline}}<br/>{{Coord|14.5575|-11.298611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUMERA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3026276|Dianguirdé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q1231874|Diéma Cercle]]'' | {{Coord|14.488611|-9.016111|display=inline}}<br/>{{Coord|14.494|-9.015|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIANGUIRDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3026354|Diarra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|15.3175|-9.321389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIARRA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3118879|Guémoukouraba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.263889|-9.320833|display=inline}}<br/>{{Coord|14.234444|-9.292778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUEMOUKOURABA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3122488|Guétéma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.035278|-9.565833|display=inline}}<br/>{{Coord|15.116667|-9.583333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUETEMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3216658|Lambidou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.312222|-9.550833|display=inline}}<br/>{{Coord|14.3136|-9.5515|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LAMBIDOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3471815|Sandare]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]'' | {{Coord|14.703889|-10.305833|display=inline}}<br/>{{Coord|14.7|-10.3|display=inline}} | [[Fáìlì:Sandaré.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANDARE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3510535|Ségala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q332113|Kayes Region]]''<br/>''[[:d:Q135423743|Ségala (Kreis)]]'' | {{Coord|14.534722|-10.949444|display=inline}}<br/>{{Coord|14.0625|-10.972222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEGALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q357768|Aguelhok]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q136980581|Aguel-Hoc (Kreis)]]'' | {{Coord|19.461389|0.858889|display=inline}} | [[Fáìlì:Aguel 48.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - ADJELHOC.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q426417|Boghassa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q319858|Abeïbara Cercle]]'' | {{Coord|20.02|2.261111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOGHASSA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q650100|Kidal]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q668196|Kidal Cercle]]'' | {{Coord|18.433333|1.4|display=inline}}<br/>{{Coord|18.441111|1.407778|display=inline}} | [[Fáìlì:Maison artisans.JPG|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q1025926|Tessalit]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q2064157|Tessalit Cercle]]'' | {{Coord|20.201111|1.0125|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TESSALIT.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1813226|Abeïbara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q319858|Abeïbara Cercle]]'' | {{Coord|19.35|1.845|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ABEIBARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1833032|Tin-Essako]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q2064111|Tin-Essako Cercle]]'' | {{Coord|19.562778|1.846389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIN-ESSAKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1875804|Anefif]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q668196|Kidal Cercle]]''<br/>''[[:d:Q136980769|Anefi cercle]]'' | {{Coord|18.04|0.601111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ANEFIF.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2008646|Essouk]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q668196|Kidal Cercle]]'' | {{Coord|18.766667|1.183333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ESSOUK.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2093509|Timtaghène]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q136980490|Timétrine (Kreis)]]'' | {{Coord|19.025833|1.223056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIMTAGHENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2312553|Tinzaouaten]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q319858|Abeïbara Cercle]]'' | {{Coord|19.9488|2.966|display=inline}} | [[Fáìlì:Map commune Mali - TINZAWATENE.svg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - TINZAWATENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2620634|Intadjedite]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]''<br/>''[[:d:Q2064111|Tin-Essako Cercle]]'' | {{Coord|18.423056|2.894444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q96193817|Talhandak]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q338988|Kidal Region]]'' | {{Coord|20.548611|1.530056|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q283268|Gadougou II]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.555833|-9.854167|display=inline}}<br/>{{Coord|12.584722|-9.503333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GADOUGOU 2.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q600274|Djidian]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.201389|-9.457222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJIDIAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q685647|Koulou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.228136|-9.963366|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOULOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q690635|Kita Nord]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.098889|-9.433056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KITA NORD.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q743577|Saboula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.059722|-9.202778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SABOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q765756|Tambaga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.966667|-9.866667|display=inline}}<br/>{{Coord|12.968889|-9.872778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TAMBAGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q928253|Gadougou I]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.583333|-9.8|display=inline}}<br/>{{Coord|12.586944|-9.804444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GADOUGOU 1.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1759902|Badia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.966667|-9.4|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BADIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760150|Benkadi Founia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.320556|-9.202222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BENKADI FOUNIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760154|Bendougouba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.0575|-9.395556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BENDOUGOUBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760156|Bougaribaya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.816667|-9.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUGARYBAYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760167|Boudofo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.09|-9.506944|display=inline}}<br/>{{Coord|13.0833|-9.51667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUDOFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760656|Kotouba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.474167|-8.723611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOTOUBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760685|Kassaro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.951667|-8.878056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KASSARO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760690|Niantanso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.276389|-10.175278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIANTANSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760706|Sirakoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|12.683333|-9.229167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIRAKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760712|Toukoto]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.447778|-9.876389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUKOTO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760735|Namala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.363611|-9.3875|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NAMALA GUIMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760742|Souransan-Tomoto]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.351111|-9.497222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOURANSAN TOMOTO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760803|Kobri]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.119167|-9.901111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOBRI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760816|Kokofata]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]''<br/>[[Mali|Málì]] | {{Coord|12.8825|-9.945833|display=inline}}<br/>{{Coord|12.883333|-9.95|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOKOFATA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1760820|Kourouninkoto]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.858611|-9.580556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUROUNIKOTO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2162248|Makano]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.075833|-9.855278|display=inline}}<br/>{{Coord|12.677778|-9.047222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MAKANO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2333672|Sébékoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.682222|-9.041111|display=inline}}<br/>{{Coord|12.9625|-8.9875|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEBEKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2512007|Kita Ouest]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.028889|-9.583333|display=inline}}<br/>{{Coord|13.029167|-9.583333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KITA OUEST.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2708769|Séféto Ouest]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|14.136111|-9.828611|display=inline}}<br/>{{Coord|14.140278|-9.827778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEFETO OUEST.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2838340|Didenko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|14.125|-9.504722|display=inline}}<br/>{{Coord|14.123333|-9.503056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DINDANKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3033068|Djougoun]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|14.088889|-9.726944|display=inline}}<br/>{{Coord|14.268056|-9.611111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJOUGOUN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3510529|Séféto Nord]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|14.2675|-9.740833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEFETO NORD.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q13982623|Senko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1247547|Kita Cercle]]'' | {{Coord|13.362778|-8.984444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SENKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q131684410|Kontza]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q131441571|Konna (Kreis)]]'' | | | |- | ''[[:d:Q282134|Toubakoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.874722|-7.181944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUBACORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q366933|Tougouni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132778219|Nyamina (Kreis)]]'' | {{Coord|13.218889|-7.208611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUGOUNI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q371001|Nouga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|12.015278|-8.728889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NOUGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q374448|Dogofry]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|15.339444|-8.586944|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q388136|Didieni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.885|-8.092778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIDIENI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q425876|Maramandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|12.060278|-8.5475|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MARAMANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q572737|Banamba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.55|-7.45|display=inline}} | [[Fáìlì:Banamba market2.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANAMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q583585|Kourouba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.009722|-8.286111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUROUBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q594025|Toukoroba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.608333|-7.038889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUKOROBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q607175|Kerela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.742778|-6.841667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KERALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q644412|Degnekoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|12.360278|-6.707778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEGNEKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q685782|Diebé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.209167|-6.343611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIEBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q692517|Diédougou, Kati]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]''<br/>''[[:d:Q132862557|Néguéla circle]]'' | {{Coord|12.801111|-7.949722|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q777268|Sebete]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|14.033611|-7.145|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEBETE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q935934|Guéniébé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1814964|Nara Cercle]]'' | {{Coord|15.276667|-7.079722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUENEIBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q942682|Dolendougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.566667|-6.5|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOLENDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q954316|Banko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.1|-6.516667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANCO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q966004|Dio-Gare]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.8025|-8.243056|display=inline}} | [[Fáìlì:Station de Dio (Soudan).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIO GARE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q974181|N'Gabacoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.693611|-7.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GABACORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1024043|Fallou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|14.596667|-7.935|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FALLOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1761536|Boron]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.231111|-7.453611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BORON.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762184|Ben Kadi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.563611|-7.645278|display=inline}}<br/>{{Coord|13.116667|-5.016667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BEN KADI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762252|Ouélessébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.747222|-8.359167|display=inline}} | [[Fáìlì:Pg038 Les trois villages de Ouolosébougou.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUELESSEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762257|Nioumamakana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132860302|Siby (Kreis)]]'' | {{Coord|12.41|-8.878889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIOUMAKANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762262|N'Gouraba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.485|-7.471667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOURABA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762277|Nossombougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.096667|-7.934167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NOSSOMBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762285|Kalifabougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.948889|-8.174444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KALIFABOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762291|Guihoyo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.503333|-8.245278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUIHOYO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762307|Tiakadougou-Dialakoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|11.714778|-8.159417|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIAKADOUGOU DIALAKOR.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762533|Kambila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.793056|-8.105|display=inline}} | [[Fáìlì:Drall.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAMBILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762539|Tioribougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.380833|-7.987222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIORIBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762546|Sanankoroba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.3975|-7.939444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANANKOROBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762550|Mountougoula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.528889|-7.821667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MOUNTOUGOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762558|Nonkon]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.221389|-7.853889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NONKON.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762565|Sebekoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.466944|-7.788056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEBECORO 1.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762566|N'Tjiba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132862557|Néguéla circle]]'' | {{Coord|12.313333|-7.368611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'TJIBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762572|Moribabougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|13.12|-7.63|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MORIBABOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762580|Sanankoro Djitoumou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.054722|-7.707222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANANKORO DJITOUMOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762588|Tiélé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.303611|-7.565833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIELE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762596|Safo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.7675|-7.923611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762604|Massantola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.488889|-7.805833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MASSANTOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762613|Niagadina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.133889|-8.228889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIAGADINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762618|Dinandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|13.181111|-7.106111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DINANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762625|Sangarébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.969722|-8.4375|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANGAREBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762631|Sagabala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|14.110278|-7.888056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAGABALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762638|Yélékébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.974444|-8.039722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YELEKEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762644|Ouolodo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1538165|Kolokani Cercle]]'' | {{Coord|13.201944|-7.928611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUOLODO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1762769|Minidian]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|11.933333|-8.416667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MINIDIAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763107|Koula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|13.111667|-7.651389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763126|Meguetan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|12.911944|-7.505278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MEGUETAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763437|Doumba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|13.105|-7.611944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763663|Tienfala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|12.745556|-7.73|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIENFALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763776|Sirakorola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q630815|Koulikoro Cercle]]'' | {{Coord|13.286111|-7.568056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIRAKOROLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1820732|Guiré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|14.643333|-6.690833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUIRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1853542|Kemekafo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|13.933333|-5.883333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KEMEKAFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1862075|Kalabancoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]''<br/>[[Bamako]] | {{Coord|12.793056|-8.058056|display=inline}} | [[Fáìlì:ECOLEKALABANCOROADEKEN (1).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KALABANCORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1873204|Tenindougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.568056|-7.182778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TENINDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1882702|Kilidougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|12.364167|-6.590833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KILIDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1888044|Doubabougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.709167|-8.160278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUBABOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1933196|Selefougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|11.75|-8.333333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SELEFOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1938061|Dialakorodji]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.703611|-7.964722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALAKORODJI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1978877|Zan Coulibaly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.736667|-7.291111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZAN COULIBALY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1990602|Balan Bakama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|11.888889|-8.361944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BALAN BAKAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1994167|Nangola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.666111|-6.604167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NANGOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1997481|Jèkafo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.368056|-6.891944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - JEKAFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2157101|Bossofala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132862557|Néguéla circle]]'' | {{Coord|12.864167|-8.451667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOSSOFALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2181535|Diago]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.778056|-8.156667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2189950|Nyamina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132778219|Nyamina (Kreis)]]'' | {{Coord|13.313056|-6.983056|display=inline}}<br/>{{Coord|13.316667|-6.981944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NYAMINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2197620|N'Garadougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|12.374167|-6.872222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GARADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2240751|Niantjila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|11.7975|-6.544722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIANTJILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2255065|Sobra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132860302|Siby (Kreis)]]'' | {{Coord|12.806389|-7.994722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOBRA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2322054|Duguwolowula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.605556|-7.339167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DUGUWOLOWULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2340279|Dombila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.761111|-8.276944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOMBILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2367804|Binko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.233611|-6.957778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BINKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2375849|Kaladougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|12.482222|-6.791111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KALADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2415444|Diédougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q131468014|Dioila Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]''<br/>''[[:d:Q139898593|Béléko circle]]'' | {{Coord|12.481389|-6.408889|display=inline}}<br/>{{Coord|12.48139|-6.40889|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2415630|Guegneka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.778611|-6.956389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GUEGNEKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2415716|Diouman]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.596111|-7.308333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOUMAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2415729|Kiban]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.576667|-7.352778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KIBAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2415755|Benkadi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.298889|-6.448333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BENKADI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416642|Madina Sacko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q806073|Banamba Cercle]]'' | {{Coord|13.785|-7.545833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MADINA SACKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416740|Daban, Kati Cercle]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132862557|Néguéla circle]]'' | {{Coord|13.22|-8.313889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DABAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416751|Kaniogo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|11.989167|-8.609722|display=inline}}<br/>{{Coord|11.98917|-8.60972|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KANIOGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416762|Wacoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1227118|Dioïla Cercle]]'' | {{Coord|12.599444|-6.69|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - WACORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416777|Bougoula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.514167|-6.3125|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2416785|N'Golobougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.173333|-6.708889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOLOBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416793|Narena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|12.230278|-8.633056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NARENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416803|Dogodouman]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.939722|-7.995556|display=inline}} | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGODOUMAN.svg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGODOUMAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416825|Bancoumana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132860302|Siby (Kreis)]]'' | {{Coord|12.421389|-7.6075|display=inline}} | [[Fáìlì:ߓߊ߲߬ߞߎ߬ߡߊ߲߬ߠߊ߫ ߟߐ߯ߝߍߓߊ.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANCOUMANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2416837|N'Dolondougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|12.321389|-6.994444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'DLONDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2419732|Allahina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|15.226667|-8.744722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ALLAHINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2419759|Ouagadou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q1814964|Nara Cercle]]'' | {{Coord|14.988333|-7.453889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUAGADOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2419779|Dabo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|15.077222|-8.428056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DABO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2419795|Koronga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|15.331944|-7.604167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KORONGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2420097|Mandé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|13.326389|-7.540556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MANDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2430164|Siby]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q132860302|Siby (Kreis)]]'' | {{Coord|12.375556|-8.335|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIBY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2620245|Massigui]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]'' | {{Coord|11.86|-6.769167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MASSIGUI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2620258|Baguinéda-Camp]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.612778|-7.773333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAGUINEDA CAMP.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2622589|Karan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|12.1325|-8.522222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2683186|Benkadi Habaladougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q939091|Kangaba Cercle]]'' | {{Coord|12.044444|-8.634722|display=inline}}<br/>{{Coord|12.044444|-8.628056|display=inline}}<br/>{{Coord|11.9333|-8.41667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2687484|Dialakoroba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q287789|Koulikoro Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.266389|-7.926111|display=inline}}<br/>{{Coord|12.466667|-5.65|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALAKOROBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q978764|Faraba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q131522025|Koutiala Region]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]''<br/>''[[:d:Q908462|Kati Cercle]]'' | {{Coord|12.434722|-8.201667|display=inline}}<br/>{{Coord|11.906111|-8.145833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7415415|Sana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|13.828611|-4.993056|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3485099|Sio]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.405833|-4.082778|display=inline}} | | |- | [[Djenné]] | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.9|-4.55|display=inline}} | [[Fáìlì:Djenné.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Djenne-locmap2.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q282020|Koubaye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.415278|-4.431944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUBAYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q375844|Ouro Guiré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.287778|-4.497222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OURO GUIRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q515348|Ouro Ardo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.545|-4.856667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OURO ARDO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q515842|Soubala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|13.8625|-3.5|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUBALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q538753|Bandiagara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.35|-3.611111|display=inline}} | [[Fáìlì:Bandiagara (6459419).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANDIAGARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q607411|Djaptodji]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.636389|-3.37|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJAPTODJI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q628271|Diaka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.348611|-4.961944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q648956|Lessagou Habe]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|13.811667|-3.6025|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LESSAGOU HABE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q659420|Fatoma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.611111|-4.061389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FATOMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q663746|Sokoura]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806721|Bankass Cercle]]'' | {{Coord|13.5025|-3.766111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOKOURA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q668200|Dianweli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|14.873333|-2.914722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIANWELY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q683631|Karéri]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.825278|-5.254722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARERI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q692005|Doucoumbo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.351111|-3.655833|display=inline}} | [[Fáìlì:Songho 06.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUCOUMBO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q770980|Youwarou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.368333|-4.262778|display=inline}} | [[Fáìlì:Security officers in Youwarou, Malian presidential election, 29 July 2018.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - YOUWAROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q772407|Pétaka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.086944|-2.740833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PETAKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q935488|Diondiori]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.611667|-4.776667|display=inline}}<br/>{{Coord|14.61667|-4.76667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIONDORI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q952678|Kendé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|13.991389|-3.495556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KENDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q957723|Kéréna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.033333|-2.686111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KERENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q968947|Koporo Pen]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.136667|-3.188611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOPORO PEN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q973601|Dougoutene II]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|13.969722|-3.351389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUGOUTENE 2.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q977448|Mondoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|14.671667|-1.951111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MONDORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1031849|Ténenkou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.455556|-4.918056|display=inline}}<br/>{{Coord|14.45722|-4.9169|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TENENKOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1119492|Segue]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806721|Bankass Cercle]]'' | {{Coord|13.815278|-2.965|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763114|Lowol Guéou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.794722|-3.812778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LOWOL GUEOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763137|Kendié]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.700556|-3.417778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KENDIE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763382|Metoumou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.732778|-3.176111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - METOUMOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763388|Dandoli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.395278|-3.5425|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANDOLI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763391|Kanibonzon]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806721|Bankass Cercle]]'' | {{Coord|14.140278|-3.618333|display=inline}} | [[Fáìlì:Mosque of Kani Bonzon.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KANI BOZON.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763397|Pignari Bana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.499722|-3.946389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PIGNARI BANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763403|Pignari]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.263889|-3.946389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PIGNARI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763405|Pelou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.341389|-3.441111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PELOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763411|Wadouba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.558889|-3.388889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - WADOUBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763413|Diamnati]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.896111|-3.2625|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAMNATI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763417|Dogani Béré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.898889|-3.423611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGANI BERE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763420|Ségué Iré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.659722|-3.276944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEGUE IRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763421|Ondougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.640833|-3.226111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ONDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763427|Timniri]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|13.99|-4.087222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIMIRI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763429|Bara Sara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.147222|-3.776111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BARA SARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763657|Dourou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.456944|-3.093611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763670|Koulogon Habbé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.633333|-3.233333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOULOGON HABE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763682|Soroly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806313|Bandiagara Cercle]]'' | {{Coord|14.439722|-3.485|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOROLY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763770|Kéwa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|14.222222|-4.495833|display=inline}}<br/>{{Coord|14.22222|-4.49333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KEWA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763784|Pondori]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.911944|-4.653611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PONDORI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763798|Dallah]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.105833|-2.638889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DALLAH.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763802|Ouenkoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|13.382222|-3.830833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUONKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763809|Borko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.949722|-3.353889|display=inline}} | [[Fáìlì:Borko.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BORKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763813|Fakala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]''<br/>''[[:d:Q140193398|Sofara (Kreis)]]'' | {{Coord|14.016667|-4.233333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FAKALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763942|Koubewel Koundia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|14.985278|-3.031111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUBEWEL KOUNDIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763970|Dangol Boré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|14.398333|-3.000833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANGOL BORE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1763981|Borondougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q131441571|Konna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.823333|-3.974167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BORONDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764179|Togue Mourari]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|14.328333|-4.604444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOGUE MOURARI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764185|Femaye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|14.2175|-4.296944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FEMAYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764192|Ouro Ali]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.977778|-4.546944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OURO ALI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764198|Niansanarie]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.668333|-4.635278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIANSANARI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764204|Nema Badenyakafo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.883889|-4.82|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NEMA BADENYAKAFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764210|Derary]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|14.01|-4.513333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DERRARY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764215|Madiama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.794722|-4.396111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MADIAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764222|Dandougou Fakala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q374553|Djenné Cercle]]'' | {{Coord|13.788333|-4.501389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANDOUGOU FAKALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764249|Korarou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.327222|-3.234167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KORAROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764255|Hairé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.073611|-2.221667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - HAIRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764262|Gandamia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.207778|-2.750278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GANDAMIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764268|Débéré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|15.101944|-3.010556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEBERE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764564|Ouro Modi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.280833|-4.603611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OURO MODI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764572|N'Dodjiga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.625833|-4.048889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'DODJIGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764581|Toguéré Coumbé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]''<br/>''[[:d:Q140195152|Toguéré-Coumbé (Kreis)]]'' | {{Coord|14.916944|-4.594722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOGUERE-COUMBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764589|Kounari]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.650278|-4.071389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUNARI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764617|Dialloubé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|15.019167|-4.2325|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALLOUBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764625|Dirma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.521389|-4.214722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIRMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764647|Soye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.228056|-4.278333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764653|Ouroubé Douddé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|15.261389|-3.948333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUROUBE DOUDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764666|Bimbéré Tama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.168611|-4.431111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BIMBERE TAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764705|Deboye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.354722|-4.0775|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEBOYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764713|Pel Maoudé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.084444|-3.269167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PEL MAOUDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764720|Konna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q131441571|Konna (Kreis)]]'' | {{Coord|14.946667|-3.893333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764724|Barapireli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.305278|-3.051667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BARAPIRELI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764734|Sasalbé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.949722|-3.353889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SASALBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764740|Bassirou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.743611|-4.039444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BASSIROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764757|Diafarabé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.138056|-5.017778|display=inline}} | [[Fáìlì:Diafarabé.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAFARABE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764763|Dinangourou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.451944|-2.241944|display=inline}}<br/>{{Coord|14.45194|-2.24194|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DINANGOUROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764768|Diankabou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.584444|-3.081389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIANKABOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764780|Koporokendie Na]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.130833|-3.353889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOPOROKENDIE NA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764844|Socoura]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816378|Mopti Cercle]]'' | {{Coord|14.546111|-4.091389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOCOURA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764859|Togoro Kotia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.560833|-4.674722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOGORO KOTIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764867|Kassa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.724722|-3.066389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KASSA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765504|Farimaké]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1816412|Youwarou Cercle]]'' | {{Coord|15.47|-4.612222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARIMAKE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765509|Youdiou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.277222|-3.170278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YOUDIOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765524|Dougoutene I]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|13.919722|-3.220556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUGOUTENE 1.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765529|Dioungani]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.313056|-2.739444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOUNGANI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765536|Korombana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|15.394167|-3.781667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOROMBANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765541|Tédié]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|14.843611|-3.152778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TEDIE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1819056|Dimbal Habe]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806721|Bankass Cercle]]'' | {{Coord|14.025833|-3.615278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIMBAL HABE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2358526|Douentza]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q940936|Douentza Cercle]]'' | {{Coord|14.995|-2.966667|display=inline}}<br/>{{Coord|15.001667|-2.949722|display=inline}} | [[Fáìlì:Douentza. Mali.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUENTZA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2398824|Sougoulbé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q2064101|Ténenkou Cercle]]'' | {{Coord|14.533611|-4.888056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUGOULBE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2419935|Diallassagou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]'' | {{Coord|13.737778|-3.626389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALLASSAGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2420408|Madougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q1783463|Koro Cercle]]'' | {{Coord|14.399167|-3.078889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2616941|Bankass]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q214155|Mopti Region]]''<br/>''[[:d:Q806721|Bankass Cercle]]'' | {{Coord|14.0775|-3.515833|display=inline}} | [[Fáìlì:BankassMali.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANKASS.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q855986|Ménaka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | {{Coord|15.916667|2.4|display=inline}}<br/>{{Coord|15.918333|2.402222|display=inline}} | [[Fáìlì:Menaka.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - MENAKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q131106223|Haïgana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | | | |- | ''[[:d:Q131106229|Izgarat]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | | | |- | ''[[:d:Q131106239|Tin Abaw]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | | | |- | ''[[:d:Q131531059|Assakaraye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1816396|Ménaka Cercle]]'' | | | |- | ''[[:d:Q388569|Dilly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1814964|Nara Cercle]]'' | {{Coord|14.995556|-7.668333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DILLY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3339461|Niamana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1814964|Nara Cercle]]'' | {{Coord|14.473611|-7.469444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q614243|Nioro du Sahel]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q131314964|Nioro Region]]''<br/>''[[:d:Q743538|Nioro Cercle]]'' | {{Coord|15.183333|-9.55|display=inline}} | [[Fáìlì:Nioro.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3194307|Kava]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.8403|-4.92|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q256623|Kléla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.688611|-5.662222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KLELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q281000|Koutiala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.383333|-5.466667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUTIALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q388008|Dogoni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|12.143611|-6.001111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGONI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q515897|Missirikoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.265278|-5.755833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MISSIRIKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q517369|Djiguiya de Koloni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|12.25|-7.992778|display=inline}}<br/>{{Coord|11.039444|-7.761111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJIGUIYA DE KOLONI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q523568|Diouradougou Kafo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.9|-5.4|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOURADOUGOU KAFO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q576864|Zangasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.156667|-5.623056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANGASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q579991|Gouandiaka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|10.783333|-8.2|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUANDIAKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q584142|Debelin]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.550556|-6.986111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEBELIN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q586605|Misséni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.318056|-6.075833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MISSENI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q595405|Defina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.024444|-7.151667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEFINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q606161|Nangalasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.883333|-6.316667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NANGALASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q617668|Garalo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]'' | {{Coord|11|-7.433333|display=inline}}<br/>{{Coord|10.99|-7.437|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GARALO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q633728|Dogo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]''<br/>''[[:d:Q140469792|Dogo (Kreis)]]'' | {{Coord|11.874167|-7.336389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q637628|Séré Moussa Ani Samou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|11.316667|-8.25|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SERE MOUSSA ANI SAMO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q642370|Kokele]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.523333|-7.5475|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOKELE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q665155|Kapala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.114167|-5.72|display=inline}}<br/>{{Coord|11.116667|-5.720833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAPALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q665296|Gongasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.532778|-5.792778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GONGASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q674488|Sibirila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.427222|-7.766667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIBIRILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q730703|Sorobasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.355833|-5.142222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOROBASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q777497|Miniko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.174167|-6.336389|display=inline}}<br/>{{Coord|11.175556|-6.333333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MINIKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q784110|Kapolondougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.357778|-6.113333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAPOLONDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q922733|Diomaténé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.394722|-5.619167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOMATENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q950389|Tiémala-Banimonotié]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]'' | {{Coord|11.226667|-7.489167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIEMALA-BANINOMOTIE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q958400|Fama]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.523889|-5.6925|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FAMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q980325|Koumbia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.596667|-4.686389|display=inline}}<br/>{{Coord|12.595833|-4.690278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1031835|Yorosso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.355556|-4.777778|display=inline}}<br/>{{Coord|12.358056|-4.776944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YOROSSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1040225|Kolondieba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|11.088333|-6.8925|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLONDIEBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767021|Mena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|11.198889|-6.720833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767034|Tiongui]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.766667|-6.383333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIONGUI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767041|Nimbougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|11.306944|-6.228056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIMBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767049|Syen Toula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|12.211944|-7.872778|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1767055|Meridiela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.091667|-7.259167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MERIDIELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767061|Dioumaténé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.424444|-5.636111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOUMATENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767069|Danou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|12.146944|-7.254444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767072|Kouroulamini]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.251667|-7.729167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUROULAMINI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767118|Fakola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.544444|-6.914722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FAKOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767124|Loulouni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|11.0825|-6.133056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LOULOUNI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767134|Bladié-Tiémala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.886389|-7.866389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BLADIE-TIEMALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767139|Fourou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.739722|-6.143889|display=inline}} | [[Fáìlì:Pg214 Croquis des trois villages de Fourou.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - FOUROU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767145|Faragouaran]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.315|-7.773611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARAGOUARAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767157|Kebila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|11.283333|-7.033333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KEBILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767169|Faradiele]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.346111|-7.6375|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARADIELE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767613|Ouroun]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.701389|-7.919722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUROUN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767624|Sido]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.665278|-7.599722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIDO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767630|Domba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|12.110278|-7.226111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767635|Tousseguela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|11.053889|-6.586111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUSSEGUELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767647|Farako]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.358333|-6.579722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARAKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767670|Diedougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q131522025|Koutiala Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]''<br/>''[[:d:Q139898675|Konséguéla (Kreis)]]'' | {{Coord|12.410278|-5.839444|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1767696|Sanso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.711389|-6.850278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767702|Yinindougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.293333|-7.946389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YININDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767710|Keleya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]'' | {{Coord|11.833333|-7.783333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KELEYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767718|Yiridougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.883333|-7.15|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YIRIDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767724|Kadiana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q130390762|Bougouni Region]]''<br/>''[[:d:Q140472500|Kadiana (Kreis)]]'' | {{Coord|10.75|-6.5|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KADIANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767732|Zégoua]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.451944|-5.651111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZEGOUA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767743|Kaï]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.966667|-5.7|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767752|Zantiébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.383731|-7.252736|display=inline}} | [[Fáìlì:Coprokazan, Shea butter and ICT IMG 0149 (5348976972).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANTIEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767962|Benkadi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.61|-6.530833|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1767968|Koningue]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.171667|-5.188889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONINGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767974|Tella]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.781389|-6.244167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TELLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767987|Kolokoba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.126389|-6.020833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLOKOBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767994|Koury]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.183333|-4.803056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOURY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767999|Sincina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.351667|-5.442222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SINCINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768011|Tagandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.899722|-7.641111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TAGANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768015|Kouniana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.568333|-5.126111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUNIANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768019|Yognogo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.461111|-5.312222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YOGNOGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768025|Koumankou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|12.094722|-6.140556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUMANKOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768029|Sankarani]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.181667|-7.399444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANKARANI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768035|Kafo Faboli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.677778|-5.912778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAFO FABOLI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768099|Lobougoula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.0375|-5.990556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LOBOUGOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768105|Koussan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|10.5|-7.616667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUSSAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768114|Wateni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.508333|-6.506667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - WATENI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768120|Sanzana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|12.095833|-6.205278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANZANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768123|Songoua]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.518056|-5.480278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SONGOUA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768129|Logouana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.446944|-5.246667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LOGOUANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768135|Nampe]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.5875|-5.453056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NAMPE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768145|Zanina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.7275|-5.638333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768150|Gouadji Kao]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.542222|-5.161944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUADJI KAO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768157|Kabarasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|12.017222|-5.940556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KABARASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768164|Boura]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.411667|-4.539167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOURA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768326|Songo-Doubacore]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.573889|-5.345278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SONGO-DOUBAKORE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768330|Sinkolo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.205556|-5.040278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SINKOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768335|Ourikéla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.109722|-5.062778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OURIKELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768340|Gouanan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|10.916667|-8|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUANAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768344|Fakolo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.584722|-5.611111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FAKOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768350|Tiankadi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.639444|-6.111667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIANKADI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768355|Tao]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.674167|-5.616111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TAO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768360|Goudie Sougouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.003889|-5.286389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUDIE SOUGOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768364|Kouoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.014722|-5.708056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768367|Pimperna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.422222|-5.746944|display=inline}}<br/>{{Coord|11.43056|-5.75417|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PIMPERNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768375|Kignan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.855278|-6.016389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KIGNAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768381|Miena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.629722|-5.990278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MIENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768386|Ménamba I]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.392222|-4.667778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MENAMBA 1.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768391|Karangana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.229722|-5.035278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARANGANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768396|Zanférébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.283333|-6.070278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANFEREBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768401|Zebala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.311389|-5.153333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZEBALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768411|Yallankoro-Soloba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|11.2|-8.45|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YALLANKORO-SOLOBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768416|Konseguela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.409444|-5.876667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONSEGUELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768420|Zangaradougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.388056|-5.599722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANGARADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768426|M'Pessoba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.6725|-5.715556|display=inline}} | [[Fáìlì:2014.05-417-110apv mosque DD12.669936,-5.720296@M'Pessoba(Koutiala Crc.,Sikasso Reg.),ML tue20may2014-1411h.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - M'PESSOBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1814254|Niéna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.424722|-6.345833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1817777|Farakala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.365556|-6.005|display=inline}}<br/>{{Coord|11.358333|-6.005556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARAKALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1857036|Konina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.456667|-5.7725|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1869659|Kapala, Koutiala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.214722|-5.459167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1872470|Kafouziéla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.489444|-5.614444|display=inline}}<br/>{{Coord|11.4275|-5.6125|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAFOZIELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1903554|Kiffosso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.501389|-4.899167|display=inline}}<br/>{{Coord|12.504167|-4.902778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KIFFOSSO1.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1948863|Kourouma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.050278|-6.072778|display=inline}}<br/>{{Coord|11.880556|-5.8375|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUROUMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1990884|Dialakoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.595556|-6.953889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIALAKORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2014985|Danderesso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.488333|-5.480556|display=inline}}<br/>{{Coord|11.486667|-5.481944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANDERESSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2051640|Zanfigue]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.537778|-4.992778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANFIGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2070882|Sokourani-Missirikoro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|12.010278|-5.760833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MISSIRIKORO SOKOURAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2074207|Koromo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.626389|-5.723056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOROMO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2108203|Finkolo Ganadougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.223889|-6.195|display=inline}}<br/>{{Coord|11.226944|-6.196389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FINKOLO GANADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2108460|Zaniéna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.270833|-6.425833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ZANIENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2156688|Kaboïla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.213889|-5.633889|display=inline}}<br/>{{Coord|11.213611|-5.634722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KABOILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2163114|Karagouana Mallé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.568056|-5.762222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARAGOUANA MALLE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2176748|Nafanga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.459444|-5.026111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NAFANGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2178465|Baya]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.583333|-8.166667|display=inline}}<br/>{{Coord|11.644444|-8.200833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAYA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2183135|Kadiolo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|11.099167|-5.945278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KADIOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2266618|Kolosso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|11.118611|-6.549722|display=inline}}<br/>{{Coord|11.116667|-6.55|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLOSSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2288054|Niantaga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.977778|-5.733611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIANTAGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2327422|Bolo-Fouta]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|11.146667|-7.801667|display=inline}}<br/>{{Coord|11.150556|-7.805556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOLO-FOUTA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2375276|Diou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q912845|Kadiolo Cercle]]'' | {{Coord|10.584167|-5.970556|display=inline}}<br/>{{Coord|10.589722|-5.972222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2425890|Koumantou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|11.407222|-6.846667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUMANTOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2537280|Miria]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.675|-5.931389|display=inline}}<br/>{{Coord|11.675|-6.166667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MIRIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2553533|Bougoula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|10.783333|-6.916667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUGOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2655299|Blendio]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.618333|-6.342778|display=inline}}<br/>{{Coord|11.613333|-6.344444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BLENDIO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2700063|Dembela]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.7275|-6.358056|display=inline}}<br/>{{Coord|11.727778|-6.361111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DEMBELA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2732892|Kolonigué]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.176944|-5.332778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLONIGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2750190|Mahou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537735|Yorosso Cercle]]'' | {{Coord|12.13|-4.625833|display=inline}}<br/>{{Coord|12.133333|-4.629167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MAHOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2918915|Finkolo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.266389|-5.513611|display=inline}}<br/>{{Coord|11.268056|-5.511111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FINKOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2937655|Fagui]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.2|-5.7|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FAGUI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3032746|Djallon-Foula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q631684|Yanfolila Cercle]]'' | {{Coord|11.15|-8.516667|display=inline}}<br/>{{Coord|11.148333|-8.519722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJALLON-FOULA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3038114|Doumanaba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.675|-5.931389|display=inline}}<br/>{{Coord|11.669167|-5.930556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUMANABA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3198249|Kofan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.514722|-6.14|display=inline}}<br/>{{Coord|11.516667|-6.136667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOFAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3198430|Kola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q895013|Bougouni Cercle]]'' | {{Coord|11.3475|-7.4725|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3239940|Nongo-Souala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.755|-5.493333|display=inline}}<br/>{{Coord|11.759167|-5.563333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NONGO-SOUALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334097|N'Golodiana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537725|Kolondieba Cercle]]'' | {{Coord|10.966667|-7.1|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOLODIANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334099|N'Golonianasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.426944|-5.683056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOLONIANASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334117|N'Tjikouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.091111|-6.235278|display=inline}}<br/>{{Coord|11.125|-6.2375|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'TJIKOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334119|N'Tossoni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]'' | {{Coord|12.638333|-5.578889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'TOSSONI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3336803|Natien]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1537714|Sikasso Cercle]]'' | {{Coord|11.334167|-5.848333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NATIEN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3347368|N'Goutjina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q461298|Sikasso Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.264444|-5.496667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOUTJINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q278746|Niono]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.25|-6|display=inline}} | [[Fáìlì:Niono Mali Jan03-15City01.JPG|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIONO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q369726|Folomana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.600556|-5.155278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FOLOMANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q497300|Bla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.95|-5.760278|display=inline}}<br/>{{Coord|12.92374|-5.76784|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q598801|Soignébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.258889|-6.345278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOIGNEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q599795|Dougouolo bla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.933889|-5.565278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUGOUOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q605373|Ouan]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.693333|-4.400556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q637737|Tiemena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.9875|-5.946944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIEMENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q642561|Kokry]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|13.964722|-5.511667|display=inline}}<br/>{{Coord|13.960556|-5.515278|display=inline}} | [[Fáìlì:Macina.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOKRY CENTRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q654880|Niala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.946111|-5.86|display=inline}}<br/>{{Coord|13.916667|-4.366667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q682936|Fion]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.369444|-4.330833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FION.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q727487|Diena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.980556|-5.91|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q747916|Sanando]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|12.967222|-6.408333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANANDO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q771482|Sirifila-Boundy]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.375|-5.977222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIRIFILA BOUNDY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q777420|Dieli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.056389|-5.111111|display=inline}}<br/>{{Coord|13.066667|-5.116667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIELI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q784764|Dah]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.16|-4.911111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DAH.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q784897|Siribala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.043333|-6.106667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIRIBALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q919833|Farakou Massa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.576667|-5.880278|display=inline}}<br/>{{Coord|13.661111|-5.872222|display=inline}}<br/>{{Coord|13.66111|-5.87222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FARAKOU MASSA..svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q923761|Koula]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.241944|-4.274167|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q929957|Niasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.200833|-5.040278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q960304|Tene]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.915833|-5.119167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q976115|Markala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.673889|-6.075|display=inline}} | [[Fáìlì:Pont-de-Markala.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - MARKALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q980317|Kaniegue]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.94|-5.580278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KANIEGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764556|Yangasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.0775|-5.320278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YANGASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764659|Somasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.872778|-5.603333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOMASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764728|Konobougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|12.916944|-6.757778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONOBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764744|Gouendo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|12.829167|-6.496389|display=inline}}<br/>{{Coord|12.82917|-6.49639|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUENDO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764774|Souleye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.877778|-5.245833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOULEYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764788|Diabaly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|14.693611|-6.016944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIABALY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764818|Kazangasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|13.090833|-5.548889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAZANGASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764824|Monimpébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|14.150833|-5.520833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MONIMPEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764837|Samabogo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.858611|-5.506111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAMABOGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1764872|Touna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|13.117222|-5.830278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765517|Diaramana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1538131|Koutiala Cercle]]'' | {{Coord|12.851667|-5.400278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIARAMANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765547|Korodougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|13.038056|-5.446111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KORODOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765551|Yeredon Saniona]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|13.589167|-5.753889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YEREDON SANIO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765845|Ouolon]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.488333|-4.845833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUOLON.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765849|Teneni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.335556|-4.808056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TENENI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765854|Kamiandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.699167|-5.517222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KAMIANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765860|Siadougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.558611|-5.1375|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIADOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765866|Diédougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]''<br/>''[[:d:Q139898636|Dioro (Kreis)]]'' | {{Coord|13.660278|-5.631667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIEDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765872|Tourakolomba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.763889|-5.0475|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOURAKOLOMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765877|Sourountouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.067778|-4.908333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUROUNTOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765884|Cinzana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.250556|-5.967778|display=inline}} | [[Fáìlì:Paysage de brousse Cinzana Gare (3874293466).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - CINZANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765894|N'Goa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.240278|-5.147222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GOA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1765910|Baguindadougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.597778|-6.155556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAGUINDABOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1766271|Dioro]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139898636|Dioro (Kreis)]]'' | {{Coord|12.829167|-6.496389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIORO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1766283|Boussin]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.50688|-5.93619|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUSSIN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1766312|N'Torosso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.142222|-5.063056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'TOROSSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767046|Konodimini]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.326389|-6.423056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONODIMINI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767129|Tominian]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.2875|-4.593333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOMINIAN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1767678|Souba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.4125|-6.595278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1818256|Diora]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1767129|Tominian]]'' | {{Coord|13.008611|-4.83|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIORA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1827697|Djeguena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.200278|-5.129722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DJEGUENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1852728|Sakoïba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.311667|-6.279722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAKOIBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1862445|Togou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.591111|-5.998056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TOGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1878386|Sy]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.600556|-4.976389|display=inline}}<br/>{{Coord|13.6|-4.983333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1888957|Sibila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.7775|-5.878056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SIBILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1908029|Benena]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1767129|Tominian]]'' | {{Coord|13.12|-4.365278|display=inline}}<br/>{{Coord|13.116667|-4.366667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BENENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1921302|Tongué]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.596944|-5.281667|display=inline}}<br/>{{Coord|13.595278|-5.276944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TONGUE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1922030|Karaba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.913611|-4.892778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KARABA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1924101|Sébougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.348056|-6.388889|display=inline}}<br/>{{Coord|13.418056|-6.306944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SEBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1952814|Tesserla]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.181667|-6.18|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TESSERLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1967421|Bellen]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.656667|-6.28|display=inline}}<br/>{{Coord|14.113889|-6.727778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BELLEN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2023055|Barouéli]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.076944|-6.831111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BARAOUELI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2024337|Mafoune]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|12.784722|-4.359722|display=inline}}<br/>{{Coord|12.783333|-4.366667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MAFOUNE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2032796|Nampalari]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|14.147778|-5.864167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NAMPALARI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2077533|Matomo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|13.851389|-4.964722|display=inline}}<br/>{{Coord|13.85|-4.966667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MATOMO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2099108|Dougabougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.825833|-6.129722|display=inline}}<br/>{{Coord|13.818611|-6.118889|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUGABOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2170809|Lanfiala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.493889|-4.148611|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LANFIALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2195954|Massala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.282778|-6.501111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MASSALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2226018|Kala Siguida]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.238611|-6.024167|display=inline}}<br/>{{Coord|14.2375|-6.02|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KALA SIGUIDA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2232381|Timissa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.822778|-4.207778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIMISSA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2257485|Sokolo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q140442059|Sokolo (Kreis)]]'' | {{Coord|14.732871|-6.122156|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOKOLO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2279217|Baramandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.598611|-4.595833|display=inline}}<br/>{{Coord|13.6|-4.6|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BARAMANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2295134|Diganibougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.498333|-6.316389|display=inline}}<br/>{{Coord|13.498611|-6.315278|display=inline}}<br/>{{Coord|13.49861|-6.31528|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIGANIBOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2306231|Saminé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.135833|-6.080833|display=inline}}<br/>{{Coord|13.134444|-6.081389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAMINE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2306674|Kalake]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|12.953333|-6.850833|display=inline}}<br/>{{Coord|12.95|-6.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KALAKE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2320363|Koulandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|13.155833|-5.299167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOULANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2346617|Toridaga-Ko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|13.844444|-6.105|display=inline}}<br/>{{Coord|14.424444|-5.928056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TORIDAGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2396332|Tamani]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.336389|-6.834722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TAMANI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2404417|Dogofry]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.805833|-6.018333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOGOFRY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2420429|Fani]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|13.182778|-5.369167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FANI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2425903|Pelengana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.4275|-6.221944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - PELENGANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2430140|Kolongo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|13.880556|-5.686111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOLONGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2430823|Mariko]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816334|Niono Cercle]]'' | {{Coord|14.438333|-5.999722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MARIKO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2449252|Fatiné]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.573917|-5.3815|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FATINE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2454573|Waki]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.839444|-4.820556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - WAKI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2464832|Macina]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|13.995|-5.733611|display=inline}}<br/>{{Coord|13.964167|-5.357778|display=inline}} | [[Fáìlì:Port de Macina 2008.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - MACINA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2500844|Boky Wéré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q139748|Macina Cercle]]'' | {{Coord|14.012222|-5.604167|display=inline}}<br/>{{Coord|14.010556|-5.603333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOKY WERE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2545042|Farako]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.410278|-6.389444|display=inline}}<br/>{{Coord|13.410278|-6.386667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2581161|Niamana]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|13.034167|-5.197222|display=inline}}<br/>{{Coord|14.473611|-7.469444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - NIAMANA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2587404|Moribila]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.659444|-5.046944|display=inline}}<br/>{{Coord|12.666667|-5.05|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MORIBILA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2602898|Diakourouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|12.868611|-5.139167|display=inline}}<br/>{{Coord|12.866667|-5.133333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIAKOUROUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2629203|Falo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.911389|-6.238889|display=inline}}<br/>{{Coord|12.916667|-6.233333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FALO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2677733|Yasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.137222|-4.673889|display=inline}}<br/>{{Coord|14.133333|-3.683333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - YASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2681426|Sama Foulala]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.382222|-6.511389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAMA FOULALA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2684454|Fangasso]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.528611|-4.445556|display=inline}}<br/>{{Coord|13.533333|-4.45|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FANGASSO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2748936|Sanekuy]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1816358|Tominian Cercle]]'' | {{Coord|13.071389|-4.614444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANEKUY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2757874|Katiéna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.3225|-5.641111|display=inline}}<br/>{{Coord|13.321667|-5.641389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KATIENA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2768936|Mandiakuy]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.019722|-4.464444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - MANDIAKUY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2893869|Beguene]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.844167|-5.848889|display=inline}}<br/>{{Coord|12.716667|-6.5|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BEGUENE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2908836|Boidie]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.213333|-6.941389|display=inline}}<br/>{{Coord|13.21333|-6.94139|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOIDIE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3028836|Diouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.433889|-5.820278|display=inline}}<br/>{{Coord|13.4325|-5.819444|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3038072|Dougoufie]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.315|-6.631111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUGOUFIE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3127149|Saloba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.723333|-5.238333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SALOBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3193763|Kassorola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q1902391|San Cercle]]'' | {{Coord|12.755556|-4.974167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KASSOROLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3194981|Kemeni]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q879908|Bla Cercle]]'' | {{Coord|12.978611|-5.543333|display=inline}}<br/>{{Coord|12.966667|-5.55|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KEMENI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334093|N'Gara]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q2064200|Ségou Cercle]]'' | {{Coord|13.310556|-6.505556|display=inline}}<br/>{{Coord|13.309722|-6.504167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GARA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3334107|N'Koumandougou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q135829431|Farako cercle]]'' | {{Coord|13.928333|-6.208333|display=inline}}<br/>{{Coord|13.928889|-6.2075|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'KOUMANDOUGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3347366|N'Gassola]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]''<br/>''[[:d:Q808747|Barouéli Cercle]]'' | {{Coord|13.083611|-6.205|display=inline}}<br/>{{Coord|13.083333|-6.2|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GASSOLA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3472499|Sansanding]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | {{Coord|13.725278|-6.004167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SANSANDING.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q139917059|Diguiciré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q656845|Ségou Region]]'' | | | |- | ''[[:d:Q252599|Kondi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.366667|-3.483333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KONDI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q288319|Essakane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.7825|-3.632778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ESSAKANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q513342|Sareyamou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.089722|-3.235278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SAREYAMOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q532141|Ouinerden]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|16.65|-1.482222|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - OUINERDEN.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q540215|Léré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q139902967|Léré (Cercle)]]'' | {{Coord|15.711667|-4.911667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - LERE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q599758|Adarmalane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.619167|-4.296111|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ADARMALANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q614119|Tindirma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.133333|-3.633333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TINDIRMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q737562|Télé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.483333|-3.75|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TELE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q768493|Ber]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]'' | {{Coord|16.76|-2.638889|display=inline}} | [[Fáìlì:Ber (Mali) 2017.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - BER.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q976923|Goundam]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.416667|-3.666667|display=inline}}<br/>{{Coord|16.414444|-3.670833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOUNDAM.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q980333|Dianke]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q947057|Niafunké Cercle]]'' | {{Coord|15.725833|-4.642778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIANKE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768642|Tinguereguif]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.383333|-3.316667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TINGUEREGUIF.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768647|Haibongo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.238056|-3.284167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - HAIBONGO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768651|Inadiatafane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|15.488611|-1.253056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - INADIATAFANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768656|Garbakoïra]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.344167|-3.605833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GARBAKOIRA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768660|Kirchamba]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.35|-3.25|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KIRCHAMBA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768665|Dangha]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.461944|-3.131389|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DANGHA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1768670|Bourem Sidi Amar]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|15.703611|-3.885278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUREM SIDI AMAR.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1769226|Tilemsi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.333333|-4.9625|display=inline}}<br/>{{Coord|16.35|-4.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1808161|Haribomo]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|16.028611|-2.690833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - HARIBOMO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1949950|Gourma-Rharous]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|16.88|-1.923889|display=inline}} | [[Fáìlì:Gourma Rharous.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - RHAROUS.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1954138|Koumaira]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q947057|Niafunké Cercle]]'' | {{Coord|15.783333|-3.866667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KOUMAIRA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2014504|Arham]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.005|-3.195278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ARHAM.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2081858|Soboundou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q947057|Niafunké Cercle]]'' | {{Coord|15.932222|-3.990556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUBOUNDOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2134916|Gargando]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]'' | {{Coord|16.4625|-4.172778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - GARGANDO.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2223780|Soumpi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q947057|Niafunké Cercle]]'' | {{Coord|15.843611|-4.325556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SOUMPI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2272847|Alzounoub]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.183333|-4.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ALZOUNOUB.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2277003|Bintagoungou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q976923|Goundam]]'' | {{Coord|16.733333|-3.733333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BINTAGOUNGOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2308360|Doukouria]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.183333|-3.4|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUKOURIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2367438|Issa Bery]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.716667|-3.783333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ISSA BERY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2377027|Raz El Ma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.605556|-4.459722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - RAZELMA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2401618|Tin Aicha]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.966667|-4.55|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIN AICHA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2420719|Fittouga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]'' | {{Coord|15.823889|-3.694167|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - FITOUNGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2420737|Tienkour]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.255278|-3.324722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TIENKOUR.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2421607|Tonka]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q136980331|Tonka (Kreis)]]'' | {{Coord|16.133889|-3.748611|display=inline}}<br/>{{Coord|16.133333|-3.75|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - TONKA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423041|Banikane Narhawa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]'' | {{Coord|16.948889|-1.750556|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANIKANE NARHAWA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423610|Douékiré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.583333|-3.366667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DOUEKIRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423630|Bambara Maoudé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|15.850278|-2.784722|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BAMBARA MAOUDE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423719|Banikane]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|16.949444|-1.748056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BANICANE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423781|M'Bouna]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]'' | {{Coord|16.683333|-3.966667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - M'BOUNA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2423794|N'Gorkou]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q947057|Niafunké Cercle]]'' | {{Coord|15.659722|-3.715833|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - N'GORKOU.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2424322|Kaneye]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1499253|Goundam Cercle]]'' | {{Coord|16.416667|-3.6|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - KANEYE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2424350|Salam]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q174455|Timbuktu Cercle]]'' | {{Coord|17.054167|-2.997222|display=inline}}<br/>{{Coord|16.4625|-4.172778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - SALAM.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2424409|Hanzakoma]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|16.951111|-1.678056|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - HAMZAKONA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2429438|Diré]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.266667|-3.4|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - DIRE.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2621448|Bourem-Inaly]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q174455|Timbuktu Cercle]]'' | {{Coord|16.688333|-2.852778|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BOUREM INALY.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2621465|Alafia]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q174455|Timbuktu Cercle]]'' | {{Coord|16.866667|-3.966667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - ALAFIA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2637932|Gossi]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1540214|Gourma-Rharous Cercle]]'' | {{Coord|15.816667|-1.3|display=inline}} | [[Fáìlì:The National Archives UK - CO 1069-17-15 (cropped).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Map commune Mali - GOSSI.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2903931|Binga]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q339462|Timbuktu Region]]''<br/>''[[:d:Q1228316|Diré Cercle]]'' | {{Coord|16.066389|-3.421389|display=inline}}<br/>{{Coord|16.057222|-3.460278|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - BINGA.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3539269|Tringa]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q944313|Yélimané Cercle]]'' | {{Coord|14.646944|-10.751111|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1767956|Wassoulou-Ballé]]'' | | [[Mali|Málì]] | ''[[:d:Q139891529|Zentralbezirk Yanfolila]]'' | {{Coord|11.183333|-8.15|display=inline}} | | [[Fáìlì:Map commune Mali - WASSOULOU BALLE.svg|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} k9qib461pe3hjk4ocwlk11kix0mjamc Blessing Chinedu 0 80921 627906 625720 2026-07-17T14:51:16Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1354521490|Blessing Chinedu]]" 627906 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Blessing|image=|fullname=Blessing Anyanwu Chinedu|birth_date={{birth date and age|1976|11|22}}|birth_place=[[Enyimba]], [[Nigeria]]|height={{height|m=1.92}}|position=Central [[Defender (association football)|defender]]|currentclub=|clubnumber=|years1=1993–1997|years2=1997–2000|years3=2000–2001|years4=2001–2003|years5=2003–2005|years6=2005–2006|years7=2006–2007|clubs1=[[Enyimba International F.C.|Enyimba]]|clubs2=[[Heartland F.C.|Iwuanyanwu Nationale]]|clubs3=[[FK Vardar|Vardar Skopje]]|clubs4=[[FK Cementarnica 55|Cementarnica 55]]|clubs5=[[FK Vardar|Vardar Skopje]]|clubs6=[[K.A.A. Gent|KAA Gent]]|clubs7=[[Lierse S.K. (1906)|Lierse]]|caps1=|caps2=|caps3=|caps4=|caps5=|caps6=15|caps7=8|goals1=|goals2=|goals3=|goals4=|goals5=|goals6=0|goals7=0|nationalyears1=1993|nationalteam1=[[Nigeria national under-17 football team|Nigeria U-17]]|nationalcaps1=|nationalgoals1=}} '''Blessing Anyanwu Chinedu''' (tí a bí ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kọkànlá ọdún 1976, ní ìlú Enyimba ) jẹ́ olùgbèjà bọ́ọ̀lù aláfẹ́sẹ̀gbá ní orílẹ̀- èdè Nàìjíríà tí ó ti fẹ̀yìntì. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ìbẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀, ó gbá bọ́ọ̀lù ní Nàìjíríà pẹ̀lú Enyimba International FC àti Orílẹ̀-èdè Iwuanyanwu (orúkọ ''Heartland FC'' tẹ́lẹ̀). Ní ọdún 2000, ó kó lọ sí Macedonia níbi tí ó ti fọwọ́ sí fún ẹgbẹ́ FK Vardar tó lágbára jùlọ. Láàárín ọdún 2001 sí 2003, ó gbá bọ́ọ̀lù pẹ̀lú ẹgbẹ́ Ajumọṣe Àkọ́kọ́ ti Makedonia mìíràn, FK Cementarnica 55 kí ó tó padà sí Vardar. Ní ọdún 2005, ó kó lọ sí Belgium pẹ̀lú ẹgbẹ́ Belgian Pro League KAA Gent . Lẹ́yìn àkókò kan, ó kó lọ sí ẹgbẹ́ Belgian mìíràn, Lierse SK == Ẹgbẹ́ orílẹ̀-èdè == Chinedu jẹ́ ara ẹgbẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí kò tíì pé ọmọ ọdún mẹ́tàdínlógún níbi ìdíje Ayẹyẹ Àgbáyé FIFA U-17 ti ọdún 1993 . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1976]] 7r8fs6js05qu3sn84a93ygq65he1nkf Haruna Doda 0 81217 627947 626949 2026-07-17T18:27:41Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1251168798|Haruna Doda]]" 627947 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|||name=Haruna Doda|image=|fullname=Haruna Doda|height={{height|ft=6|in=0}}|birth_date={{birth date and age|1975|1|16}}|birth_place=[[Lagos]], [[Nigeria]]|currentclub=[[Zebbug Rangers F.C.|Zebbug Rangers]]|clubnumber=8|position=[[Midfielder]], [[Forward (association football)|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=|years2=1992–1994|clubs2=Steel Pioneers|caps2=|goals2=|years3=1994–1998|clubs3=[[Safa Sporting Club]]|caps3=|goals3=|years4=1998–1999|clubs4=[[Enugu Rangers]]|caps4=|goals4=|years5=1999–2000|clubs5=[[C.F. Os Belenenses|Belenenses]]|caps5=24|goals5=1|years6=2000–2001|clubs6=[[C.D. Santa Clara|Santa Clara]]|caps6=16|goals6=3|years7=2001–2003|clubs7=[[C.D. Aves]]|caps7=33|goals7=6|years8=2003–2005|clubs8=[[Birkirkara F.C.|Birkirkara]]|caps8=39|goals8=20|years9=2005–2006|clubs9=[[Hibernians F.C.|Hibernians]]|caps9=26|goals9=10|years10=2006–2007|clubs10=[[Marsaxlokk F.C.|Marsaxlokk]]|caps10=25|goals10=8|years12=2007–2009|clubs12=[[St. Patrick F.C.|St. Patrick]]|caps12=42|goals12=19|years13=2009–2010|clubs13=[[Dingli Swallows F.C.|Dingli Swallows]]|caps13=16|goals13=0|years14=2010–|clubs14=[[Zebbug Rangers F.C.|Zebbug Rangers]]|caps14=19|goals14=3|years15=2023–|clubs15=[[Mellieha S.C.]]|nationalyears1=2000–2002|nationalteam1=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=4|nationalgoals1=0|pcupdate=May 24, 2010|ntupdate=May 24, 2010}} '''Haruna Doda''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìndínlógún oṣù kìíní ọdún 1975 ní ìlú Èkó, Nàìjíríà ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù tó ti ń gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ Zebbug Rangers ti ẹgbẹ́ Ẹ̀ka Kejì Malta, níbi tí ó ti ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn . == Àwọn ìjápọ̀ òde == * Haruna Doda at National-Football-Teams.com {{DEFAULTSORT:Doda, Haruna}}[[Mellieha S.C. Football School|Ile-iwe Bọọlu afẹsẹgba Mellieha SC]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1975]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 04uyc60r40qtgclbwfq2tes8ax9fmdq Oba (ruler) 0 81373 627887 627860 2026-07-17T14:12:33Z Pentho Goldmark 32339 627887 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Oba''''' ({{langx|yo|ọba|lit=King}})<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> Including beaded footwear (Bata ileke).<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==Àwọn itokasi == 8dvfhli2f0jwlmlt326b62lbhtik7kh 627888 627887 2026-07-17T14:13:19Z Pentho Goldmark 32339 627888 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Oba''''' ({{langx|yo|ọba|lit=King}})<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==Àwọn itokasi == q657yntz2omt0eublzpt0tzovyxh5yk 627889 627888 2026-07-17T14:14:23Z Pentho Goldmark 32339 /* */ 627889 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==Àwọn itokasi == 846lbz1cic1v099flec1ged3s4fxk5m 627890 627889 2026-07-17T14:17:14Z Pentho Goldmark 32339 627890 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==Royal duties== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] The role of the oba has diminished with the coming of [[Colonialism|colonial]] and [[democracy|democratic]] [[institutions]]. However, an event that still has symbolic prestige and capital is that of chieftaincy title-taking and awarding. This dates back to the era of the [[Oyo Empire|Oyo]] warrior chiefs and [[palace]] officials in the medieval period, when powerful individuals of varied ancestries held prominent titles in the [[empire]]. In [[Yorubaland]], like in many other areas of Benin, Nigeria and Togo, chieftaincy titles are mostly given to successful men and women from within a given sub-sectional territory, although it is not unheard of for a person from elsewhere to receive one. The [[title]]s also act as symbolic capital that can be used to gain favour when desired by the individual oba that awarded them, and sometimes vice versa. During any of the traditional [[investiture]] ceremonies for the chiefs-designate, the oba is regarded by the Yoruba as the major centre of attention, taking precedence over even the members of the official governments of any of the three countries if they are present. As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 5r3ndq58oqq377jwx57loku9hulnm0d 627891 627890 2026-07-17T14:18:12Z Pentho Goldmark 32339 627891 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] The role of the oba has diminished with the coming of [[Colonialism|colonial]] and [[democracy|democratic]] [[institutions]]. However, an event that still has symbolic prestige and capital is that of chieftaincy title-taking and awarding. This dates back to the era of the [[Oyo Empire|Oyo]] warrior chiefs and [[palace]] officials in the medieval period, when powerful individuals of varied ancestries held prominent titles in the [[empire]]. In [[Yorubaland]], like in many other areas of Benin, Nigeria and Togo, chieftaincy titles are mostly given to successful men and women from within a given sub-sectional territory, although it is not unheard of for a person from elsewhere to receive one. The [[title]]s also act as symbolic capital that can be used to gain favour when desired by the individual oba that awarded them, and sometimes vice versa. During any of the traditional [[investiture]] ceremonies for the chiefs-designate, the oba is regarded by the Yoruba as the major centre of attention, taking precedence over even the members of the official governments of any of the three countries if they are present. As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == f9185q1fuf70qawb09aqfpxby0n28hi 627892 627891 2026-07-17T14:19:08Z Pentho Goldmark 32339 627892 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] and [[democracy|democratic]] [[institutions]]. However, an event that still has symbolic prestige and capital is that of chieftaincy title-taking and awarding. This dates back to the era of the [[Oyo Empire|Oyo]] warrior chiefs and [[palace]] officials in the medieval period, when powerful individuals of varied ancestries held prominent titles in the [[empire]]. In [[Yorubaland]], like in many other areas of Benin, Nigeria and Togo, chieftaincy titles are mostly given to successful men and women from within a given sub-sectional territory, although it is not unheard of for a person from elsewhere to receive one. The [[title]]s also act as symbolic capital that can be used to gain favour when desired by the individual oba that awarded them, and sometimes vice versa. During any of the traditional [[investiture]] ceremonies for the chiefs-designate, the oba is regarded by the Yoruba as the major centre of attention, taking precedence over even the members of the official governments of any of the three countries if they are present. As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 1vk0upvn8y4fzvjjeu7hamzrm8ws6sc 627893 627892 2026-07-17T14:21:19Z Pentho Goldmark 32339 627893 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] warrior chiefs and [[palace]] officials in the medieval period, when powerful individuals of varied ancestries held prominent titles in the [[empire]]. In [[Yorubaland]], like in many other areas of Benin, Nigeria and Togo, chieftaincy titles are mostly given to successful men and women from within a given sub-sectional territory, although it is not unheard of for a person from elsewhere to receive one. The [[title]]s also act as symbolic capital that can be used to gain favour when desired by the individual oba that awarded them, and sometimes vice versa. During any of the traditional [[investiture]] ceremonies for the chiefs-designate, the oba is regarded by the Yoruba as the major centre of attention, taking precedence over even the members of the official governments of any of the three countries if they are present. As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == i1csee25avf6v98fqzdzah4yhq1uqkw 627903 627893 2026-07-17T14:33:54Z Pentho Goldmark 32339 627903 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]], like in many other areas of Benin, Nigeria and Togo, chieftaincy titles are mostly given to successful men and women from within a given sub-sectional territory, although it is not unheard of for a person from elsewhere to receive one. The [[title]]s also act as symbolic capital that can be used to gain favour when desired by the individual oba that awarded them, and sometimes vice versa. During any of the traditional [[investiture]] ceremonies for the chiefs-designate, the oba is regarded by the Yoruba as the major centre of attention, taking precedence over even the members of the official governments of any of the three countries if they are present. As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == fpfjb4wbt90311ocl185g47zu78us7i 627904 627903 2026-07-17T14:47:34Z Pentho Goldmark 32339 627904 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Gẹ́gẹ́ bí ọba tí dárí àwọn owun ìní wọn As the oba leads the procession of nominees into a specially embroidered dais in front of a wider audience of guests and well-wishers, festivities of varied sorts occur to the accompaniment of traditional drumming. Emblems are given out according to seniority, and drapery worn by the oba and chiefs are created to be elaborate and also expensive. Most of the activities are covered by the local [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == c4kvp34f908qn7vofalb30hl68vt62g 627968 627904 2026-07-17T20:21:14Z Pentho Goldmark 32339 627968 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 8kdyn443qohbwxud40ifi1xyqbev4q9 627969 627968 2026-07-17T20:21:32Z Pentho Goldmark 32339 627969 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 36g1g37qkdl54pssu41s8uc0muzz5yd 627970 627969 2026-07-17T20:21:49Z Pentho Goldmark 32339 627970 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn olùfẹ́ rẹ, oríṣìíríṣìí ayẹyẹ má lọ pẹ̀lú ìlù ìbílẹ̀. Wọ́n [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 5w6tp4625fz6xmqfgv6hdidwx34bgyg 627971 627970 2026-07-17T20:22:46Z Pentho Goldmark 32339 627971 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn olùfẹ́ rẹ, oríṣìíríṣìí ayẹyẹ má lọ pẹ̀lú ìlù ìbílẹ̀. Wọ́n má pín àwọn oyè gẹ́gẹ́ bí bí ènìyàn ṣe dàgbà sì, [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == k9eftk5pei0c4scsd23zeb0czhewh05 627972 627971 2026-07-17T20:23:03Z Pentho Goldmark 32339 627972 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn olùfẹ́ rẹ, oríṣìíríṣìí ayẹyẹ má lọ pẹ̀lú ìlù ìbílẹ̀. Wọ́n má pín àwọn oyè gẹ́gẹ́ bí bí ènìyàn ṣe dàgbà sì,àwọn aṣọ tí Ọba àti àwọn olóyè sì wọ má jẹ́ èyí [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == go1x31ida5g68iuhqp5pbsrs3p5vmus 627973 627972 2026-07-17T20:23:32Z Pentho Goldmark 32339 627973 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn olùfẹ́ rẹ, oríṣìíríṣìí ayẹyẹ má lọ pẹ̀lú ìlù ìbílẹ̀. Wọ́n má pín àwọn oyè gẹ́gẹ́ bí bí ènìyàn ṣe dàgbà sì,àwọn aṣọ tí Ọba àti àwọn olóyè sì wọ má jẹ́ èyí tó rẹwà, tí iye owó rẹ̀ sì má ga ra. Ọ̀pọ̀ nínú [[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == f7v435vbt5bimucqbbs1a28gividpj6 627974 627973 2026-07-17T20:24:00Z Pentho Goldmark 32339 627974 wikitext text/x-wiki {{Short description|Word meaning "ruler" in the Yoruba language}}'''''Ọba'''''<ref>{{Cite book|author=Samuel Crowther|url=https://books.google.com/books?id=NMINAAAAQAAJ&q=%22king%2C+monarch%2C+lord%22|title=Vocabulary of the Yoruba Language: Part I. English and Yoruba.|date=1843|page=206|quote='''ỌBA''', s. king, monarch, lord, prince, liege, master.}}</ref><ref>{{Cite book|last1=Society|first1=Church Missionary|url=https://books.google.com/books?id=sZaiPwAACAAJ|title=Dictionary Of The Yoruba Language: English-Yoruba, Yoruba-English (1913)|last2=Staff|first2=Church Missionary Society|date=March 2009|page=202|publisher=Kessinger Publishing|isbn=978-1-104-17000-4|language=en|quote='''Ọba''', n. king; monarch; lord; prince; liege; master; sovereign.}}</ref> jẹ́ oyè ọlá ([[honorific]]) fún [[King|kings]] ní [[Yorubaland]],ni ìtẹ̀síwájú a máa ń lọ ní [[Kingdom of Benin]]. Gégé bí ìtàn Yorùbá ṣe so,ọba àkókò ni [[Oduduwa]],ẹ yí lọ je bàbà ńlá ìtàn àwọn Yorùbá. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdílé ọba ń sọ pé wọ́n jẹ́ ọmọ ìran rẹ̀,títí kàn [[List of rulers of Ife|Ooni of Ife]], [[List of rulers of the Yoruba state of Oyo|Alaafin of Oyo]], [[Ijebu Kingdom|Awujale of Ijebuland]], [[Oba of Benin]], [[Kingdom of Warri|Olu of Warri]] àti bẹẹ bẹẹ lọ .<ref>{{Cite book|last=J.F.A Ajayi and|first=M. Crowder|title=The Yoruba and Edo-speaking Peoples and their Neighbors before 1600 AD|year=1967|pages=255–322}}</ref><ref>{{Cite book|last=Toyin Falola and|first=Emmanuel Mbah|title=Dissent, Protest and Dispute in Africa|publisher=Taylor & Francis|year=2018|isbn=9781315413082}}</ref> Àwọn Ọba máa ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí àwọn aṣáájú nípa ẹ̀sìn, àṣà,àti nígbà míì àti òṣèlú agbegbe, ìlú.Ní òde òní, àwọn Ọba jẹ́ àwọn ẹni tí a bọ̀wọ̀ fún gidigidi gàn,tí wọ́n sì tọpasẹ̀ ìran wọn padà sí Yoruba ìṣáájú, ní pàtàkì jù lọ [[Ile-Ife]],tí a gbà pé ó un ní o ni imọ julọ nípa ẹṣin àti ìtàn ìṣẹ̀ǹbáyé àwa Yoruba.<ref>{{Cite news|last=Du Bois|first=W.E.B|date=1911|title=The Crisis: A Record of the Darker Races|url=http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-number-5-september-1911/](http://www.modjourn.org/issue/the-crisis-volume-2-nu}}</ref> Bó ti lè jẹ wí pé ipinle Benin Kingdom jẹ [[Edo people|Edo]] ti ko si wa ni agbegbe ilé Yorùbá, Ìdílé ọba tí Ọba tí wọ́n kókó ṣàkóso ibẹ̀ ni wọn ṣe wá láti Ile-Ife.<ref>{{Cite book|last=Johnson|first=Samuel|title=History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate|publisher=CMS (Church Missionary Society) Bookshop, Lagos|year=1921|pages=576}}</ref> Oyè yí yàtọ̀ sí oyè '''''Oloye''''' ní Ilẹ̀ Yorùbá.e yí jé òye tí a má fi pè àwọn tí wọ́n wá lábé ọba ní ilé Yorùbá [[Nigerian Chieftaincy|chieftaincy]].<ref>Blair, Major J.H., ''Intelligence Report on Abeokuta: 65 year anniversary reprint edition'' (2002), p. 3.</ref> == Ìpilẹ̀ṣẹ̀ Ìtàn Oyè Ọba == [[Ifẹ|Ile-Ife]],tí a mọ sì ilé èmi àti àṣà ọkàn àwọn [[Yoruba people]], tí je gbajúmò gege bí ìpilẹ̀ṣẹ̀ òye ọba. Gẹ́gẹ́ bi àwọn àṣà Yorùbá,Ile-Ife ni Oduduwa, Gẹ́gẹ́ bí ìtàn Yorùbá ṣe sọ, Odùduwà jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹni pàtàkì jù lọ nínú ìtàn Yorùbá. Wọ́n gbà pé ó ti [[Òkè Òra]] wá, ó sì dìde gẹ́gẹ́ bí aṣáájú tó dá ìṣàkóso ọba àárín gbùngbùn sílẹ̀. Ìjọba Odùduwà ló ṣí ìgbà tuntun sílẹ̀ nínú ètò ìṣàkóso Yorùbá, níbi tí oyè Ọba fi di àmì àti orúkọ tí a fi ń pe alákòóso tàbí ọba ilẹ̀ Yorùbá.<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Samuel |title=The History of the Yoruba People |publisher=Cambridge University Press |year=1921 |isbn=9781108020992 |pages=149}}</ref> ==Ètò Òye jíjẹ Láàárín Àwọn Yorùbá== Ètò oyè jíjẹ láàárín àwọn Yorùbá ni a lè pín sí ẹ̀ka mẹ́rin [[Nobility|ranks]]: ìjòyè ọba, àwọn ìjòyè ọlọ́lá, ìjòyè ẹ̀sìn àti ìjòyè aráàlú. Àwọn ọba ló wà ní ipò gíga jù lọ làárín àwọn ìjòyè ọba wọ̀nyí. Wọ́n jókò lórí àtàrí ètò oyè náà gẹ́gẹ́ bí olórí àti alákòóso àti pé wọn je [[fons honorum]] ti gbogbo ètò oyè náà. Àwọn tí wọ́n tún wà nínú ẹ̀ka àwọn ìjòyè ọba ni[[dynast]]s tí ìdílé ọba. Àwọn ẹ̀ka mẹ́ta tí wọ́n kú, ní ìbílẹ̀ wọ́n máa jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀pọ̀ ìgbìmò[[privy council]]s, [[sect]]s àti [[guild]]s, tí wọ́n bójú tó ti wọn sí ṣàkóso wọn tún ìdarí àwọn ìkan to ṣẹlẹ̀ ni be lojoojúmọ́ ni ìlè Yorùbá [[List of Nigerian traditional states|traditional states]] àti pé adarí wón jẹ [[Ogboni#The Iwarefa|iwarefa]]s, àwọn [[Babalawo#Functions in society|araba]]s àti àwọn olóyè [[Elder (administrative title)|elder]]s tí ìlú àwọn ẹbí.<ref>Sotunde, F.I., ''Egba Chieftaincy Institution'' (2002), Appendix X.</ref> ==Adé Ọba == {{Main|Oba's crown}} [[File:Brooklyn Museum 70.109.2 Beaded Crown Ade of Onijagbo Obasoro Alowolodu Ogoga of Ikere 1890-1928.jpg|thumbnail|The Beaded Crown "Ade" of Oba Onijagbo Obasoro Alowolodu, the Ogoga of Ikere.]] Adé tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe, jẹ́ àmì pàtàkì jù lọ tí Ọba ní. Ó ṣàfihàn ìfẹ́ àti ìran ọlàjú kan ní ìpele àṣẹ tó ga jù lọ. Nínú àpilẹ̀kọ tó gbajúmọ̀ lórí ọ̀rọ̀ yìí, Robert F. Thompson kọ pé: “Adé ṣojú agbára àwọn baba ńlá wá; ó ṣàfihàn ìmọ̀ jinlẹ̀ àti ọgbọ́n ìwà rere nínú ẹniyan ọba, ó sì tún fi ẹwà hàn.”<ref name=Thompson>{{cite book|last=Thompson|first=Robert F.|title=African art & leadership|year=1972|publisher=University of Wisconsin Press|location=Madison|isbn=0299058204|pages=227–260|editor=Douglas Fraser and Herbert M. Cole}}</ref> ==Olóyè== Gbogbo àwọn ọmọ ẹgbẹ́ àwọn olóyè ni ile Yorùbá tí wọ́n wà lábẹ́ Ọba, yálà àwọn olóyè ìbílẹ̀ tàbí àwọn tí a fún ní oyè, máa ń lo oyè “Olóyè” gẹ́gẹ́ bí àwọn Ọba àti Àyàbá aládé ṣe lo oyè “Ọba”. Wọ́n tún má lo oyè “Olóyè” fún àwọn ọmọba ọkùnrin àti ọmọba obìnrin nínú ọ̀rọ̀ ojoojúmọ́.Síbẹ̀, oyè tí a má fún wọn ní òfìsì ni “Ọmọba”èyí tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ óplòpo àwọn ọ̀nà tí a lè fi kò bí “Ọmọọba”, “Ọmọ ọba,” tàbí “Ọmọ-ọba”. Àwọn aya Ọba, àwọn ọmọba, àti àwọn olóyè tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìdílé ọba sábà má lo oyè [[Olórì]] (tó bá oyè Princess Consort mu). Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, àwọn aya àwọn Ọba kan fẹ́ràn kí wọ́n má pè wọ́n ní “Ayaba”. Ní idà kejì, àwọn aya àwọn olóyè tí kì ṣe ọmọ ìdílé ọba, tí wọ́n sì tún jẹ́ olóyè ní fún ara wọn,sábà má lo oyè “Ìyáọ́lóyè” gẹ́gẹ́ bí oyè ọlá wọn gẹ́gẹ́ bí ìyàwó olóyè. ==Ọba== [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] [[File:Kabiyesi Alajasé.jpg|thumb|Oba Abessan V, the Onikoyi of [[Porto-Novo]], Benin]] Oríṣìíríṣìí ọba méjì ló wà ní ilé Yorùbá: àwọn ọba tó ṣàkóso àwọn ìlú àti ìjọba Yorùbá là pá po, àti [[clan]]s, àwọn ìjọba wọ̀nyí sábà má jẹ́ àkójọpọ̀ àwọn ìlú tó ní ìbátan pẹ̀lú ara wọn. (Fún àpẹẹrẹ, Ọba [[Egba people|Egba]] ti ó jẹ́ òye "[[Alake of Egba (title)|Aláké]]") nítorí ìjókò isenbaye [[Egba Alake|Aké]] ìlà jí [[Abeokuta]], oyè Aláké. Awon[[Oyo Kingdom|Ọ̀yọ́]] ọba, tí ó jẹ́ "[[Alaafin]]",àti ó àti olukalu kuni ile Yorùbá, bí ti [[Iwo, Osun|Iwo]] — ìlú kan[[Osun State]] ẹ yí tí ó jẹ́ "Olúwọ́"<ref>{{Cite book |last=Jr |first=Everett Jenkins |url=https://books.google.com/books?id=c4EwCgAAQBAJ&pg=PA220 |title=Pan-African Chronology II: A Comprehensive Reference to the Black Quest for Freedom in Africa, the Americas, Europe and Asia, 1865-1915 |date=2015-07-11 |publisher=McFarland |isbn=978-1-4766-0886-0 |pages=220 |language=en}}</ref> Ìlú íran àkókò ni ile Yorùbá tí ó kó Benin, Nigeria, àti Togo,pò pelu àwọn ọba tí wọ́n má wo adé òní ilẹ̀kẹ̀ jẹ́ ọba àwọn tí wọ́n ṣàkóso ìran kejì ni àwọn ọba àwọn tó kú ní àwọn ìran kẹta tí ó jẹ́ baálé ni olórí wọn, wọ́n kí wo adé tí wọ́n sì nínú [[viceroy]]s pelu awon eniyan to wá ní be ==Àwọn Ohun Èlò tí ó bá Ipò Ọba wá == Àwọn ohun èlò wọ̀nyí ni wọ́n sábà má bá ipò Ọba wá ní [[Yorubaland]]. *[[Oba's crown|Ade]] - Adé – Adé ọba;ni àmì àṣẹ tó ga jù lọ. Láti [[Ife]] ni wọ́n ti má pín adé fún gbogbo àwọn Ọba ìbílè<ref>{{cite book |last1=Ogbontiba |first1=Femi Ade |title=The Glory of the Yoruba Race: Past, Present, and Future : Challenges of the 21st Century |date=1997 |publisher=Global Books & Publications |isbn=978-978-34355-0-6 |page=60 |url=https://books.google.com/books?id=-GQuAQAAIAAJ&q=It+is+well+known+that+only+the+Ooni+can+issue+crowns+,+Ife+is+the |access-date=11 October 2024 |language=en}}</ref><ref>{{cite book |title=Odu |date=1989 |publisher=University of Ifẹ Press |page=116 |url=https://books.google.com/books?id=ACUlAQAAMAAJ&q=Bata+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Fly-whisk|Irukere]] - Ìrù ẹṣin ọba; àmì ìrẹ̀lẹ̀, ọlá àti àlàáfíà.<ref>{{cite book |title=The Dancing Palm Tree and Other Nigerian Folktales |date=1990 |publisher=Texas Tech University Press |isbn=978-0-89672-216-3 |page=93 |url=https://books.google.com/books?id=NlfN3yceM80C&dq=ejigba+ileke&pg=PA93 |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *[[Odigba]] - Ẹ̀gbà ọrùn tí a fi ilẹ̀kẹ̀ ṣe. Wọ́n tún ń pè é ní Èjìgbà tàbí Èdìgbà.<ref>{{cite book |last1=Pokornowski |first1=Ila Pelkey |title=Social Significance of African Beads: Case Studies of the Yoruba and Bini Peoples |date=1974 |publisher=Michigan State University. Department of Human Environment and Design |page=74 |url=https://books.google.com/books?id=ZCOEKlzJ8TAC&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Opa Ase - Ọ̀pá àṣẹ ọba, tí a tún mọ̀ sí Ọ̀pá Ilẹ̀kẹ̀.<ref>{{cite book |last1=Johnson |first1=Samuel |title=The History of the Yorubas: From the Earliest Times to the Beginning of the British Protectorate |date=1966 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-108-02099-2 |page=156 |url=https://books.google.com/books?id=7XSiGw4_qlAC&dq=ejigba+ileke&pg=PA156 |language=en}}</ref> *[[Ada and Abere|Ada]] - Idà ìjọba tàbí idà ìdájọ́. Láti Ilé-Ifẹ̀ ni wọ́n ti má mú wá láti fi fún gbogbo àwọn Ọba ìbílẹ̀ nígbà ìwúyè.<ref>{{cite book |last1=Negri |first1=Eve De |title=Nigerian Body Adornment |date=1976 |publisher=Nigeria magazine |page=52 |url=https://books.google.com/books?id=Zp0KAQAAIAAJ&q=ejigba+ileke |access-date=8 October 2024 |language=en}}</ref> *Ileke - Ilẹ̀kẹ̀ iyùn tàbí ilẹ̀kẹ̀ gíláàsì. * [[Gbedu|Agba]] - Ìlù tí wọ́n má lu fún Ọba. A tún pè ní Gbèdú, ó wun sì ni ìlù tó tóbi jù lọ lára àwọn ìlù Yorùbá.<ref>{{cite book |title=Odù |date=1976 |publisher=Western Region Literature Committee |page=5 |url=https://books.google.com/books?id=ZiwziumkbxcC&q=Agba+Yoruba+drum |access-date=9 October 2024 |language=en}}</ref> * Ewu Ileke - aṣọ ilẹ̀kẹ̀ tàbí tunic, tí a mọ̀ si Ewu okun,<ref>{{cite book |last1=Campbell |first1=Bolaji |title=Yoruba Shrine Painting Traditions: Color, Cosmos, Process and Aesthetics |date=2001 |publisher=University of Wisconsin--Madison |page=55 |url=https://books.google.com/books?id=5pdpAAAAMAAJ&q=ewu+ileke |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> pelu bàtà ilẹ̀kẹ̀<ref>{{cite book |last1=Fraser |first1=Douglas |last2=Cole |first2=Herbert M. |title=African Art and Leadership |date=1972 |publisher=Univ of Wisconsin Press |isbn=978-0-299-05824-1 |page=228 |url=https://books.google.com/books?id=sSIxOcgE378C&dq=ewu+ileke&pg=PA228 |access-date=10 October 2024 |language=en}}</ref> ==ojúṣe ọba== [[File:US Navy 060602-N-8637R-010 Commanding Officer USS Barry (DDG 52), Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presents the Oba of Nigeria, with a ship's plaque during the ship's visit.jpg|thumb|In June of 2006, the [[:w: USS Barry (DDG-52)|USS ''Barry'''s]] commanding officer, Cmdr. Jeffrey Wolstenholme, presented Oba [[Rilwan Akiolu]], the [[Oba of Lagos]], with a ship's plaque during his ship's visit to his kingdom.]] Ojúṣe ọba tí pare pelu wí wá àwọn [[Colonialism|colonial]] àti [[democracy|democratic]] [[institutions]]. Síbẹ̀síbẹ̀, ayẹyẹ fífi oyè fún ẹni tàbí gbígba oyè jẹ́ iṣẹ̀lẹ̀ kan tí ó ní ọlá, iyì àti ìtẹ́wọ́gbà ní àwùjọ. Ìṣe yìí ti wà láti ìgbà ayé àwọn[[Oyo Empire|Oyo]] olóyè Olóde àti Olóde afin [[palace]] ní ìgbà àkókò, nígbà tí àwọn ènìyàn alágbára láti oríṣìíríṣìí ìdílé àti ìran di àwọn oyè gíga nínú [[empire]]. Ní [[Yorubaland]],bí opolopo ni agbegbe bí Benin, Nigeria àti Togo, oyè olóyè ni àwọn má fún àwọn ènìyàn pàtàkì yálà ọkùnrin tàbí obìnrin ni agbegbe kan, botilejepe a kò gbó rí wípé kí enikan je. Àwọn [[title]]s má sise gege bí àmì ìdánimọ̀ tí wọ́n lè fi rí anu gbá ni asiko tó bá wù wọn nípa ẹnikẹ́ni tí ọba seke rẹ a mọ ni igba miran o má wá àyè ni ìdá kejì. Nígbà tí ìkan nínú àwọn ayẹyẹ [[investiture]] tí ìbílè fún àwọn olóyè, àwọn ọba ní àwọn Yorùbá pé gege bí ẹni tí ayé fẹ́, bí wọ́n bá wà níbẹ̀ wọ́n má ní ipò àkọ́kọ́ ju àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tí wọ́n wà ní òfìsì ti èyíkéyìí nínú àwọn orílẹ̀-èdè mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà lọ. Bí Ọba ṣe darí àwọn tí a yàn fún oyè wọ inú àga ọlá, níwájú àpéjọpo ńlá àwọn àlejò àti àwọn olùfẹ́ rẹ, oríṣìíríṣìí ayẹyẹ má lọ pẹ̀lú ìlù ìbílẹ̀. Wọ́n má pín àwọn oyè gẹ́gẹ́ bí bí ènìyàn ṣe dàgbà sì,àwọn aṣọ tí Ọba àti àwọn olóyè sì wọ má jẹ́ èyí tó rẹwà, tí iye owó rẹ̀ sì má ga ra. Ọ̀pọ̀ nínú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ wọ̀nyí ni àwọn ilé iṣẹ́ agbéròyìnjáde má gbé jáde.[[Mass media|media]] and enter the public domain thereafter. Only the secret initiations for traditional chiefs of the highest rank are kept a secret from all outsiders. Ceremonies such as this, and the process of selection and maintenance of networks of chiefs, are two of the major sources of power for the contemporary royals of [[West Africa]].<ref>Lionel Caplan, Humphrey Fisher, David Parkin; ''The Politics of Cultural Performance''. Berghahn Books, 1996, p 30-37.</ref> ==Àwọn itokasi == 4nv7g9mctzfow7xsdprc8kz6dceh38h Mortadelo and Filemon: Mission Implausible 0 81506 627886 2026-07-17T12:51:57Z HienKorea 34746 Ṣ'èdá ojúewé pẹ̀lú "{{Databox}} '''Mortadelo and Filemon: Mission Implausible''' jẹ fílmu ti ere idaraya ará Spéin ==Itokasi== *Mortadelo *Filemon *Tronchamaulas *Professor Bacterio *Jimmy el Cahondo *Mari *Trini [[Ẹ̀ka:Àwọn fílmù]]" 627886 wikitext text/x-wiki {{Databox}} '''Mortadelo and Filemon: Mission Implausible''' jẹ fílmu ti ere idaraya ará Spéin ==Itokasi== *Mortadelo *Filemon *Tronchamaulas *Professor Bacterio *Jimmy el Cahondo *Mari *Trini [[Ẹ̀ka:Àwọn fílmù]] liuaxhc4c2hghc460g4ljej6uc42lu4 627966 627886 2026-07-17T19:49:53Z YouTubeFan2026 34752 {{Ìparẹ́|Steward}} 627966 wikitext text/x-wiki {{Ìparẹ́|Steward}} {{Databox}} '''Mortadelo and Filemon: Mission Implausible''' jẹ fílmu ti ere idaraya ará Spéin ==Itokasi== *Mortadelo *Filemon *Tronchamaulas *Professor Bacterio *Jimmy el Cahondo *Mari *Trini [[Ẹ̀ka:Àwọn fílmù]] ng43xxwrcc1wr5r1o4hocycm6nosf2q Abdulwahab Femi Agbaje Whyte 0 81507 627894 2026-07-17T14:22:14Z Royalesignature 26633 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1364216445|Abdulwahab Femi Agbaje Whyte]]" 627894 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH). == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà. Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò. === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i. Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] snwljx807oqe4dc415b1xpeltpdxfog 627895 627894 2026-07-17T14:25:26Z Royalesignature 26633 627895 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH). == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà. Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò. === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i. Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 0evxoktmhttb513yoahgo24h1qgpjaw 627896 627895 2026-07-17T14:26:21Z Royalesignature 26633 /* Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ */ 627896 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà. Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò. === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i. Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 1flmrs7exobky4n7gcsy3dvpb7w63jy 627897 627896 2026-07-17T14:28:03Z Royalesignature 26633 /* Iṣẹ́ òṣèlú */ 627897 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i. Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] bkc0p8s7hj7pdtnku8b1xudvbq690h7 627898 627897 2026-07-17T14:29:05Z Royalesignature 26633 /* Kọmíṣọ́nà */ 627898 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i.<ref>{{Cite web |last=Aramide |first=Mansur |date=2026-05-01 |title=Whyte declares Reps bid in Kwara, promises inclusive representation |url=https://guardian.ng/politics/whyte-declares-reps-bid-in-kwara-promises-inclusive-representation/ |access-date=2026-07-14 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-GB}}</ref> Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] o5i8ig0dej27i4utvmi2eej0tvqo1jb 627899 627898 2026-07-17T14:29:42Z Royalesignature 26633 /* Kọmíṣọ́nà */ 627899 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i.<ref>{{Cite web |last=Aramide |first=Mansur |date=2026-05-01 |title=Whyte declares Reps bid in Kwara, promises inclusive representation |url=https://guardian.ng/politics/whyte-declares-reps-bid-in-kwara-promises-inclusive-representation/ |access-date=2026-07-14 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-GB}}</ref> Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-12-14 |title=AbdulRazaq swears-in commissioners, SAs others |url=https://thenationonlineng.net/abdulrazaq-swears-in-commissioners-sas-others/ |access-date=2026-07-14 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref> Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026. === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] fqxznmtydxix904acfr98hva8n0qr3p 627900 627899 2026-07-17T14:31:32Z Royalesignature 26633 /* Kọmíṣọ́nà */ 627900 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i.<ref>{{Cite web |last=Aramide |first=Mansur |date=2026-05-01 |title=Whyte declares Reps bid in Kwara, promises inclusive representation |url=https://guardian.ng/politics/whyte-declares-reps-bid-in-kwara-promises-inclusive-representation/ |access-date=2026-07-14 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-GB}}</ref> Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-12-14 |title=AbdulRazaq swears-in commissioners, SAs others |url=https://thenationonlineng.net/abdulrazaq-swears-in-commissioners-sas-others/ |access-date=2026-07-14 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref> Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin.<ref>{{Cite web |last=Chukwudiebere |first=Mercy |date=2021-05-11 |title=Kwara State Governor swears in new Commissioners |url=https://von.gov.ng/kwara-state-governor-swears-in-new-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |website=Voice of Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abdulwahab |first=Umar Bayo |date=2022-08-03 |title=Kwara gov swears in new cabinet members, swaps 4 commissioners - Blueprint Newspapers Limited |url=https://blueprint.ng/kwara-gov-swears-in-new-cabinet-members-swaps-4-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}</ref> Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026.<ref>{{Cite web |date=2022-12-01 |title=Kwara Gov Swears-In New Commissioners, SA In Minor cabinet reshuffle |url=https://independent.ng/kwara-gov-swears-in-new-commissioners-sa-in-minor-cabinet-reshuffle/ |access-date=2026-07-14 |website=Independent Newspaper Nigeria |language=en-GB}}</ref> === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro. === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] skra9rdl5uoolgmbpsj8lhz1b88p5g8 627901 627900 2026-07-17T14:32:20Z Royalesignature 26633 /* Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú */ 627901 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i.<ref>{{Cite web |last=Aramide |first=Mansur |date=2026-05-01 |title=Whyte declares Reps bid in Kwara, promises inclusive representation |url=https://guardian.ng/politics/whyte-declares-reps-bid-in-kwara-promises-inclusive-representation/ |access-date=2026-07-14 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-GB}}</ref> Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-12-14 |title=AbdulRazaq swears-in commissioners, SAs others |url=https://thenationonlineng.net/abdulrazaq-swears-in-commissioners-sas-others/ |access-date=2026-07-14 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref> Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin.<ref>{{Cite web |last=Chukwudiebere |first=Mercy |date=2021-05-11 |title=Kwara State Governor swears in new Commissioners |url=https://von.gov.ng/kwara-state-governor-swears-in-new-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |website=Voice of Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abdulwahab |first=Umar Bayo |date=2022-08-03 |title=Kwara gov swears in new cabinet members, swaps 4 commissioners - Blueprint Newspapers Limited |url=https://blueprint.ng/kwara-gov-swears-in-new-cabinet-members-swaps-4-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}</ref> Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026.<ref>{{Cite web |date=2022-12-01 |title=Kwara Gov Swears-In New Commissioners, SA In Minor cabinet reshuffle |url=https://independent.ng/kwara-gov-swears-in-new-commissioners-sa-in-minor-cabinet-reshuffle/ |access-date=2026-07-14 |website=Independent Newspaper Nigeria |language=en-GB}}</ref> === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro.<ref>{{Cite web |last=Bankole |first=Idowu |date=2024-12-31 |title=Historic Coronation: Oba Joel Titiloye Olufayo II Ascends Throne as Oloro of Oro Kingdom in Kwara |url=https://www.vanguardngr.com/2024/12/historic-coronation-oba-joel-titiloye-olufayo-ii-ascends-throne-as-oloro-of-oro-kingdom-in-kwara/ |access-date=2026-07-14 |website=Vanguard News |language=en-GB}}</ref> === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027. == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] tj9tow0jl0taxbui3p9504zk6gci935 627902 627901 2026-07-17T14:32:58Z Royalesignature 26633 /* Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 */ 627902 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|honorific_prefix=Honourable|name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|image=|alt=|caption=|office=Special Adviser to the Governor of Kwara State on Political Matters|term_start=|term_end=|governor=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor=|successor=|office1=Commissioner for Energy|term_start1=December 2022|term_end1=2023|governor1=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor1=|successor1=|office2=Commissioner for Water Resources|term_start2=August 2022|term_end2=December 2022|governor2=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor2=|successor2=|office3=Commissioner for Enterprise|term_start3=October 2019|term_end3=August 2022|governor3=[[AbdulRahman AbdulRazaq]]|predecessor3=|successor3=|birth_name=Abdulwahab Femi Agbaje Whyte|birth_date={{Birth date and age|1967|6|13}}|birth_place=Offa, Kwara State, Nigeria|alma_mater=[[Ladoke Akintola University of Technology]]|education=National Diploma (Accounting); Higher National Diploma (Accounting); Master of Public Administration|occupation=Politician, public administrator, businessman|known_for=Public service and politics in Kwara State}}'''Abdulwahab Femi Agbaje Whyte''', tí a tún mọ̀ sí '''Femi Whyte''', jẹ́ olóṣèlú, oníṣòwò àti olùṣàkóso gbogbogbò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti ìlú Offa, ni ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́, Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi, àti Agbára ní Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìjọba Ìpínlẹ̀ Kwara lábẹ́ Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq. Lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùdámọ̀ràn pàtàkì fún gómìnà lórí ọràn òṣèlú.<ref>{{Cite web |last=Omorogbe |first=Paul |date=2019-12-13 |title=Kwara Gov inaugurates cabinet, charges on sincerity, legacy |url=https://tribuneonlineng.com/kwara-gov-inaugurates-cabinet-charges-on-sincerity-legacy/ |access-date=2026-07-14 |website=Tribune Online |language=en-GB}}</ref><ref name=":1">{{Cite web |last=Sobowale |first=Adetutu |date=2026-04-30 |title=Ex-Kwara commissioner picks APC Reps nomination form |url=https://punchng.com/ex-kwara-commissioner-picks-apc-reps-nomination-form/ |access-date=2026-07-14 |website=Punch Newspapers |language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Whyte jẹ́ ọmọ bíbí ìlú Offa, ní ìpínlẹ̀ Kwara, ní orílè-èdè Nàìjíríà. Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè (ND) àti ìwé ẹ̀rí gíga ti orílẹ̀-èdè (HND) nínú ìṣirò owó kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí Master nínú ètò ẹ̀kọ́ nípa Public Administration (MPA) láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifasifi ti Ladoke Akintola ti Imọ-ẹrọ|Ladoke Akintola University of Technology]] (LAUTECH).<ref name=":0">{{Cite web |title=Profiles of the New Commissioner Nominees |url=https://www.ilorin.info/fullnews.php?id=9155 |access-date=2026-07-14 |website=www.ilorin.info}}</ref> == Iṣẹ́ òṣèlú == Wọ́n dìbò yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí ọmọ ilẹ̀ ìgbìmọ̀ aṣòfin ní ìjọba ìbílè gẹ́gẹ́bíi aṣojú ẹkùn ìdìbò Shawo South West Ward, Offa, ní ọdún 1996. Lẹ́yìn náà, ó di alága Ìpínlẹ̀ fún ẹgbẹ́ òṣèlú All Nigeria People's Party (ANPP) ní Ìpínlẹ̀ Kwara ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí igbákejì Ààrẹ Orílẹ̀-èdè fún ẹgbẹ́ òṣèlú náà.<ref name=":0" /> Nígbà ìdìbò gbogbogbòò ọdún 2019, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún olu díje fún ipò gómìnà nígbà náà [[AbdulRahman AbdulRasaq|AbdulRahman AbdulRazaq]] lẹ́yìn tí ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ nínú Ìgbìmọ̀ Ìbánisọ̀rọ̀ àti Ìṣíṣẹ́ fún ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] nínú ìpolongo ìdìbò.<ref name=":0" /> === Kọmíṣọ́nà === Ní oṣù kẹwàá ọdún 2019, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí kọmíṣọ́nà, Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Kwara sì fọwọ́ sí i.<ref>{{Cite web |last=Aramide |first=Mansur |date=2026-05-01 |title=Whyte declares Reps bid in Kwara, promises inclusive representation |url=https://guardian.ng/politics/whyte-declares-reps-bid-in-kwara-promises-inclusive-representation/ |access-date=2026-07-14 |website=The Guardian Nigeria News - Nigeria and World News |language=en-GB}}</ref> Ní àkọ́kọ́, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilé-iṣẹ́ lẹ́yìn ìgbékalẹ̀ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ ìpínlẹ̀ náà.<ref>{{Cite web |last=Nation |first=The |date=2019-12-14 |title=AbdulRazaq swears-in commissioners, SAs others |url=https://thenationonlineng.net/abdulrazaq-swears-in-commissioners-sas-others/ |access-date=2026-07-14 |website=The Nation Newspaper |language=en-US}}</ref> Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, wọ́n tún yàn án gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Àwọn Ohun Àlùmọ́nì Omi nígbà àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin.<ref>{{Cite web |last=Chukwudiebere |first=Mercy |date=2021-05-11 |title=Kwara State Governor swears in new Commissioners |url=https://von.gov.ng/kwara-state-governor-swears-in-new-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |website=Voice of Nigeria |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Abdulwahab |first=Umar Bayo |date=2022-08-03 |title=Kwara gov swears in new cabinet members, swaps 4 commissioners - Blueprint Newspapers Limited |url=https://blueprint.ng/kwara-gov-swears-in-new-cabinet-members-swaps-4-commissioners/ |access-date=2026-07-14 |language=en-US}}</ref> Ní oṣù Kejìlá ọdún 2022, àtúnṣe ìgbìmọ̀ aṣòfin mìíràn tún mú kí ó di Kọmíṣọ́nà fún àgbàrá, ipò tí ó wà títí tí ó fi kúrò ní ọdún 2026.<ref>{{Cite web |date=2022-12-01 |title=Kwara Gov Swears-In New Commissioners, SA In Minor cabinet reshuffle |url=https://independent.ng/kwara-gov-swears-in-new-commissioners-sa-in-minor-cabinet-reshuffle/ |access-date=2026-07-14 |website=Independent Newspaper Nigeria |language=en-GB}}</ref> === Olùdámọ̀ràn Pàtàkì lórí Àwọn Ọ̀ràn Ìṣèlú === Ní ọdún 2024, Gómìnà AbdulRahman AbdulRazaq yàn Whyte gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn pàtàkì lórí ọràn òṣèlú, èyí tí ó sọ ọ́ di ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aláṣẹ Ìpínlẹ̀ Kwara tí ó ní ẹrù iṣẹ́ fún ìṣọ̀kan òṣèlú àti ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn alenuloro.<ref>{{Cite web |last=Bankole |first=Idowu |date=2024-12-31 |title=Historic Coronation: Oba Joel Titiloye Olufayo II Ascends Throne as Oloro of Oro Kingdom in Kwara |url=https://www.vanguardngr.com/2024/12/historic-coronation-oba-joel-titiloye-olufayo-ii-ascends-throne-as-oloro-of-oro-kingdom-in-kwara/ |access-date=2026-07-14 |website=Vanguard News |language=en-GB}}</ref> === Ìdíje fún ipò Aṣòfin fun ọdun 2027 === Ní oṣù kẹrin ọdún 2026, Whyte kéde èrò rẹ̀ láti díje fún ipò aṣojú ẹkún ìdìbò Ifelodun/Offa/Oyun ní Ilé ìgbìmọ̀ aṣojú lábé ẹgbẹ́ òṣèlú [[All Progressives Congress]] (APC) kí ìdìbò gbogbogbòò Nàìjíríà tó máa wáyé ní ọdún 2027.<ref name=":1" /><ref>{{Cite web |last=Nnoli |first=Miriam |date=2026-05-01 |title=2027: Ex-Commissioner Joins Kwara Reps Race |url=https://newtelegraphng.com/2027-ex-commissioner-joins-kwara-reps-race/ |access-date=2026-07-14 |website=New Telegraph |language=en-US}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] kb8xxvjnquydwjjtuvl29i9lxtvtv5q Chinedu ọpọlọ 0 81508 627905 2026-07-17T14:47:47Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1357477468|Brain Chinedu]]" 627905 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Brain Chinedu|image=|fullname=Brain Uwalakaji Chinedu|birth_date={{Birth date and age|2004|12|17|df=y}}|birth_place=[[Umuaka]], Nigeria|height=1.94m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[Real Valladolid Promesas|Valladolid B]]|clubnumber=9|youthyears1=|youthclubs1=Emmydinho FC|youthyears2=2023|youthclubs2=[[SK Líšeň|Líšeň]]|youthyears3=2023–2024|youthclubs3=Emmydinho FC|years1=2024–2025|clubs1=[[NK BSK Bijelo Brdo|BSK Bijelo Brdo]]|caps1=6|goals1=0|years2=2024–2025|clubs2=→ {{ill|NK Radnički Dalj|lt=Radnički Dalj|hr}} (loan)|caps2=8|goals2=3|years3=2026–|clubs3=[[Real Valladolid Promesas|Valladolid B]]|caps3=14|goals3=8|years4=2026–|clubs4=[[Real Valladolid|Valladolid]]|caps4=1|goals4=0|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=26 November 2025|nationalteam-update=}} '''Ọpọlọ Uwalakaji Chinedu''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù Kejìlá ọdún 2004), tí a mọ̀ sí '''Brain Obosso''' nígbà míì, jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Real Valladolid Promesas ti ilẹ̀ Sípéènì. == Iṣẹ́ ọwọ́ == A bí Chinedu ní Umuaka, ó sì gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ Emmydinho FC ní àdúgbò rẹ̀, ó sì tún lo àkókò díẹ̀ ní ẹgbẹ́ Czech SK Líšeň nígbà tí ó wà ní ọ̀dọ́. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2024, ó kó lọ sí ẹgbẹ́ Croatian Prva NL NK BSK Bijelo Brdo, ó sì fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́ta pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé Chinedu kìí sábà lò ó, ó bẹ̀rẹ̀ sí í farahàn pẹ̀lú ẹgbẹ́ alábàáṣiṣẹpọ̀ NK Radnički Dalj [ hr ] ní oṣù kọkànlá ọdún 2024, ó gbá bọ́ọ̀lù ní Treća NL . Ní oṣù kẹjọ ọdún 2025, ó fi Bijelo Brdo sílẹ̀ láti dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ Spanish CF Talavera de la Reina, ṣùgbọ́n ìgbésẹ̀ náà kò ṣẹ. Ní ọjọ́ kìíní oṣù kejì ọdún 2026, wọ́n kéde Chinedu ní Real Valladolid lórí àdéhùn ọdún mẹ́ta ààbọ̀, wọ́n sì kọ́kọ́ yàn án sí àwọn olùtọ́jú ní Segunda Federación . Ní ọjọ́ mẹ́fà lẹ́yìn náà, ó gba àmì-ẹ̀yẹ fún ẹgbẹ́ B nínú ìpele 7–2 ti Real Ávila CF. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé Chinedu ti kópa nínú ìdíje mẹ́rìnlá péré, ó gba góòlù mẹ́jọ fún Promesas, ó sì kọ́kọ́ gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ọjọ́ kọkànlélọ́gbọ̀n oṣù karùn-ún ọdún 2026, ó sì gba ipò rọ́pò Stipe Biuk nígbà tí wọ́n pàdánù Ẹ̀ka Kejì níta 1–0 sí UD Almería . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2004]] m424vx9uu05jxkmyewt3as5lgvt13hx Emmanuel Chigozie 0 81509 627907 2026-07-17T14:53:18Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330494790|Emmanuel Chigozie]]" 627907 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Emmanuel Chigozie|image=|caption=|fullname=Emmanuel Ugochucku Chigozie|birth_date={{Birth date and age|1991|08|28|df=y}}<ref>{{cite web |author=Emmanuel Chigozie |url=https://www.eurosport.co.uk/football/emmanuel-chigozie_prs464929/person.shtml |title=Emmanuel Chigozie - Player Profile - Football - Eurosport UK |publisher=Eurosport.co.uk |date=1991-08-28 |accessdate=2021-12-13 |archive-date=25 February 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180225210429/https://www.eurosport.co.uk/football/emmanuel-chigozie_prs464929/person.shtml |url-status=live }}</ref>|birth_place=|height=|currentclub=|clubnumber=|position=[[Defender (association football)|Defender]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2016|clubs1=[[Aizawl F.C.|Aizawl]]|caps1=9|goals1=0|years2=2017–2018|clubs2=[[Gokulam Kerala FC|Gokulam Kerala]]|caps2=15|goals2=1|years3=2018–2020|clubs3=[[Aryan F.C.|Aryan]]|caps3=11|goals3=4|years4=2020-21|clubs4=[[United S.C.|United SC]]|caps4=|goals4=|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=}} '''Emmanuel Ugochukwu Chigozie''' Listen ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹjọ ọdún 1991) <ref>{{Cite web|archivedate=25 February 2018}}</ref> jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí olùgbèjà tó gbá bọ́ọ̀lù fún Aryan kẹ́yìn ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Calcutta . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Chigozie bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ India, Aizawl, <ref>{{Cite web|archivedate=22 September 2020}}</ref> kí ó tó kó lọ sí Ile-iṣẹ ọlọpa Mizoram ti Ajumọṣe Ijoba Mizoram. Ó padà sí Aizawl kí ó tó di àsìkò ọdún 2015–16 . <ref>{{Cite news|author=Parasar|title=I-League Team Profile: Aizawl FC|url=http://www.goal.com/en-india/news/1064/i-league/2016/01/07/18984292/i-league-team-profile-aizawl-fc|access-date=9 January 2016|date=7 January 2016|archivedate=10 January 2016}}</ref> Chigozie ṣe àkọ́kọ́ rẹ̀ fún Aizawl ní I-League ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kìíní ọdún 2016 pẹ̀lú Mohun Bagan, àwọn tó gba ipò iwájú. Ó gbá bọ́ọ̀lù náà ní kíkún bí Aizawl ṣe pàdánù 3–1. <ref>{{Cite web|archivedate=25 April 2016}}</ref> == Àwọn ìṣirò I-League == {{updated|4 March 2018}}<ref>{{soccerway|emmanuel-ugochucku-chigozie/431810}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! rowspan="2" |Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife Ile ! colspan="2" | Àgbáyé ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | rowspan="2" | Aizawl | 2015–16 | Ajumọṣe I | 9 | 0 | — | — | 0 | 0 | — | — | 9 | 0 |- ! colspan="2" | Àròpọ̀ ! 9 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 9 ! 0 |- | rowspan="2" | Gokulam Kerala FC | 2017–18 | Ajumọṣe I | 15 | 1 | — | — | 0 | 0 | — | — | 15 | 1 |- ! colspan="2" | Àròpọ̀ ! 15 ! 1 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 15 ! 1 |- ! colspan="3" | Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe ! 24 ! 1 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 24 ! 1 |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1991]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] db3k1yq12yn3n1zvdezkjtknm8ecwtt Ernest Chidibere 0 81510 627908 2026-07-17T14:55:12Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1359436446|Ernest Chidibere]]" 627908 wikitext text/x-wiki '''Chidiebere Ernest''' fetisi ⓘ (a bí ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kọkànlá ọdún 2004), tí a mọ̀ sí Chidi Ernest jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọ̀jọ̀gbọ́n ọmọ Nàìjíríà. Ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín fún ẹgbẹ́ OFK SIM Raslavice == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Lẹ́yìn tí ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní Kwara United FC, ó kó lọ sí Gombe United . <ref>{{Cite news|title=Players for Gombe United|url=https://elevensports.com/en/team/Gombe-united-ck38qe0ol0uv014um1lhk8yh0/players|accessdate=30 June 2023|work=elevensports.com}}</ref> === Niger Tornados FC === Ó fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú ẹgbẹ́ Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà Niger Tornados FC ní oṣù kẹwàá ọdún 2021, ó sì fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́ta pẹ̀lú wọn níbi tí ó ti ń gbá bọ́ọ̀lù déédéé ní àsìkò àkọ́kọ́ rẹ̀, ó sì ṣe àwọn eré merindinlogbon pẹ̀lú góólù márùn-ún. <ref>{{Cite news|title=NPFL: Chidiebere Ernest Helps Gombe United Fc To First Away Victory In oyo|url=https://bsnsports.com.ng/post/npfl-chidiebere-ernest-helps-gombe-united-to-first-away-victory-in-uyo|accessdate=30 June 2023|work=bsnsports.com.ng}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Gombe Utd Down Dakkada In Uyo|url=https://independent.ng/gombe-utd-gun-down-dakkada-in-uyo/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=30 June 2023|work=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Gombe United Share The Spoils With Remo Stars|url=https://periscopenga.com/2023/04/gombe-united-share-the-spoils-with-remo-stars/|accessdate=30 June 2023|work=periscopenga.com}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] emgxiaaapkei5ovjn4hzg4k14roc8dw Pascal Chidi 0 81511 627910 2026-07-17T14:56:11Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330415281|Pascal Chidi]]" 627910 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Pascal Chidi|image=|fullname=Pascal Chidi Bolu|birth_date={{Birth date and age|2000|11|23|df=y}}|birth_place=[[Nigeria]]|height=1.92 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[KF Dukagjini|Dukagjini]]|clubnumber=91|youthyears1={{0|0000}}–2020|youthclubs1=Right2Win Sports Academy|years1=2020|clubs1=[[FC Zimbru Chișinău|Zimbru Chișinău]]|caps1=5|goals1=0|years2=2020–2021|clubs2=[[Khor Fakkan Club|Khor Fakkan]]|caps2=0|goals2=0|years3=2021|clubs3=→ [[Dibba Al-Hisn Sports Club|Dibba Al-Hisn]] (loan)|caps3=-|goals3=-|years4=2021–2022|clubs4=[[FC Van|Van]]|caps4=8|goals4=0|years5=2022–2023|clubs5=[[CS Dante Botoșani|Dante Botoșani]]|caps5=2|goals5=0|years6=2023|clubs6=[[FK Arsenal Tivat|Arsenal Tivat]]|caps6=0|goals6=0|years7=2024–|clubs7=[[KF Dukagjini|Dukagjini]]|caps7=2|goals7=0|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=15 June 2024|nationalteam-update=}} '''Pascal Chidi Bolu''' Listen ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kọkànlá ọdún 2000), jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún Dukagjini ní Kosovo. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹsàn-án ọdún 2021, Chidi fọwọ́ sí i fún FC Van . Ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kejì ọdún 2022, Chidi fi Van sílẹ̀ nípasẹ̀ àdéhùn. == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Ẹgbẹ́ === {{updated|match played 19 November 2021.}}<ref>{{Soccerway|chidi-pascal-bolu/661137|accessdate=5 February 2021}}</ref> ; Àwọn Àkíyèsí <templatestyles src="Reflist/styles.css" />  == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2000]] ocop7es8vobep9v5e4mu3949lsjb0h3 John Chidi Uzodinma 0 81512 627913 2026-07-17T14:57:52Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330494601|John Chidi Uzodinma]]" 627913 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=John Chidi|image=|image_size=|caption=|fullname=John Chidi Uzodinma|birth_date={{Birth date and age|1994|04|11|df=y}}|birth_place=[[Abuja]], [[Nigeria]]|height=1.80 m|currentclub=|clubnumber=|position=[[Forward (association football)#Striker|Striker]]|years1=2014–2016|clubs1=[[Durban Stars F.C.|Durban Stars]]|goals1=20|caps1=29|years2=2016–2017|clubs2=[[Polokwane City F.C.|Polokwane City]]|caps2=30|goals2=15|years3=2019–2020|clubs3=[[Mohammedan SC (Kolkata)|Mohammedan]]|caps3=6|goals3=5|years4=2020–2021|clubs4=[[BSS Sporting Club|BSS]]|caps4=|goals4=|years5=2021|clubs5=[[Mohammedan SC (Kolkata)|Mohammedan]]|caps5=7|goals5=1|years6=2021|clubs6=[[United SC]]|caps6=|goals6=|years7=2021|clubs7=[[Corbett FC|Corbett]]|caps7=4|goals7=1|years8=2021–2022|clubs8=Travancore Royals|caps8=|goals8=|years9=2022|clubs9=[[NEROCA FC|NEROCA]]|caps9=0|goals9=0|club-update=10 March 2021|ntupdate=}} '''John Chidi Uzodinma''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kẹrin ọdún 1994) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú . == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ === A bí i ní Abuja, Nàìjíríà, ó sì bẹ̀rẹ̀ sí í gbá bọ́ọ̀lù láti ìgbà èwe rẹ̀. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ nípa ṣíṣeré ní àwọn ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ní Nàìjíríà . === Iṣẹ́ ẹgbẹ́ === Ó gbá bọ́ọ̀lù fún onírúurú ẹgbẹ́ bọ́ọ̀lù ní Gúúsù Áfíríkà . Ní àsìkò 2019–20, ó fọwọ́ sí ẹgbẹ́ I-League Mohammedan SC . Ó lo àsìkò méjì tó ṣe àṣeyọrí láti gba góólù mẹ́fà ní ìfarahàn 12. Ó fọwọ́ sí ẹgbẹ́ I-League NEROCA FC ní àsìkò 2022–23. Ó gba góólù kan ní Imphal Derby fún NEROCA FC . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1994]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] a0ekqj7s75tgn42d5a9c2qb1wj4jz4c Augustine Chidi Kwem 0 81513 627915 2026-07-17T15:01:33Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1341483806|Augustine Chidi Kwem]]" 627915 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Augustine Chidi Kwem|image=|fullname=Augustine Chidi Kwem|birth_date={{birth date and age|1997|8|2|df=y}}|birth_place=|height=1.87m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[FC Mash'al|Mash'al]]|clubnumber=97|youthyears1=2016|youthclubs1=[[Beitar Jerusalem F.C.|Beitar Jerusalem]]|years1=2017|clubs1=[[Polokwane City Rovers F.C.|Polokwane City Rovers]]|caps1=|goals1=|years2=2018|clubs2=[[Mthatha Bucks F.C.|Mthatha Bucks]]|caps2=|goals2=|years3=2019|clubs3=[[Sibanye F.C.|Sibanye]]|caps3=|goals3=|years4=2019–2021|clubs4=[[Chippa United F.C.|Chippa United]]|caps4=51|goals4=9|years5=2021–2022|clubs5=[[TS Galaxy F.C.|TS Galaxy]]|caps5=17|goals5=3|years6=2022–2024|clubs6=[[AmaZulu F.C.|AmaZulu]]|caps6=40|goals6=9|years7=2024–2025|clubs7=[[Hanoi FC|Hanoi]]|caps7=5|goals7=1|years8=2025|clubs8=[[Al-Naft SC|Al-Naft]]|caps8=5|goals8=0|years9=2026–|clubs9=[[FC Mash'al|Mash'al]]|caps9=1|goals9=0|club-update=28 February 2026}} '''Augustine Chidi Kwem''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù kẹjọ ọdún 1997) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ Ajumọṣe Super Uzbekistan Mash'al . == Iṣẹ́ ọwọ́ == A bí Chidi Kwem ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ó sì gbá bọ́ọ̀lù fún Beitar Jerusalem kí ó tó kó lọ sí Gusu Afrika ní oṣù kẹwàá ọdún 2018. Ó kọ́ ẹ̀kọ́ pẹ̀lú University of Johannesburg, ó sì ti lo àkókò pẹ̀lú Polokwane City Rovers, Mthatha Bucks àti Sibanye kí ó tó dara pọ̀ mọ́ Chippa United pẹ̀lú àdéhùn ọdún kan ní oṣù keje ọdún 2019. <ref name="auto" /> Ó fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́ta ní oṣù kẹwàá ọdún 2020. <ref name="auto" /> Ní oṣù karùn-ún ọdún 2021, Chidi Kwem fọwọ́ sí ìwé àdéhùn ọdún méjì fún TS Galaxy fún owó tí a kò sọ tẹ́lẹ̀, pẹ̀lú àǹfàní fún ọdún méjì sí i. Ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù kẹjọ ọdún 2024, Chidi Kwem dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ V.League 1 Hanoi FC, ó sì fọwọ́ sí àdéhùn ọdún kan. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1997]] 26vwi5o6hgzmqtlzm1izaven2s1od7h Francis Chibuike 0 81514 627916 2026-07-17T15:02:44Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330414897|Francis Chibuike]]" 627916 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Nnah Francis Chibuike|image=Francis Chibuike Nnah 1.jpg|fullname=Francis Chibuike Nnah|height={{height|m=1.90}}|birth_date={{birth date and age|df=y|1993|6|7}}|birth_place=[[Orile]] [[Ajegunle]], [[Nigeria]]|currentclub=[[kuopion Palloseura|KUPS]]|clubnumber=9|position=[[Striker (association football)|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2014–2015|years2=2015|clubs1=[[KuPS]]|clubs2=[[Mikkelin Palloilijat|MP]]|caps1=31|caps2=17|goals1=17|goals2=5|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=4 October 2015|ntupdate=|totalcaps=38|totalgoals=23}} '''Francis Chibuike''' fetisi ⓘ (ojoibi 7 Osu Kefa 1993) je agbaboolu lati orile-ede Naijiria. Lọwọlọwọ o nṣere fun ẹgbẹ Finnish Ykkönen, Mikkelin Palloilijat . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] fmj1ekp8edx0cdvv34exg724diqszco Stephen Chinedu 0 81515 627917 2026-07-17T15:12:16Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1351038700|Stephen Chinedu]]" 627917 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Stephen Chinedu|image=|fullname=Stephen Chinedu|birth_date={{Birth date and age|2000|01|06|df=y}}|birth_place=[[Kano State|Kano]], Nigeria|height=1.88 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[FC Surkhon|Surkhon]]|clubnumber=9|youthyears1=-2018|youthclubs1=Romeo FC|years1=2019|clubs1=[[NK Neretvanac Opuzen|Neretvanac Opuzen]]|caps1=8|goals1=6|years2=2019–2021|clubs2=[[HNK Hajduk Split|Hajduk Split]]|caps2=29|goals2=7|years3=2020|clubs3=→ [[NK Dugopolje|Dugopolje]] (loan)|caps3=3|goals3=1|years4=2021–2022|clubs4=[[FK Dinamo Tirana|Dinamo Tirana]]|caps4=32|goals4=3|years5=2022–2023|clubs5=[[NK Solin|Solin]]|caps5=32|goals5=9|years6=2023–2024|clubs6=[[NK Široki Brijeg|Široki Brijeg]]|caps6=43|goals6=7|years7=2025|clubs7=[[FK Radnički 1923|Radnički 1923]]|caps7=14|goals7=3|years8=2025|clubs8=[[FK Radnik Surdulica|Radnik]]|caps8=10|goals8=0|years9=2026–|clubs9=[[FC Surkhon|Surkhon]]|caps9=9|goals9=5|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=24 April 2026|nationalteam-update=}} '''Stephen Chinedu''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹfà oṣù kìíní ọdún 2000) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ Ajumọṣe Super Uzbekistan Surkhon . Kí ó tó fọwọ́ sí Radnički, Chinedu gbá bọ́ọ̀lù fún Široki Brijeg, ní Bosnia àti Herzegovina . <ref name=":0" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2000]] jg2c0yj3ip843siebswcp1oispjf2hj Kingsley Chioma 0 81516 627918 2026-07-17T15:14:34Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1325284212|Kingsley Chioma]]" 627918 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Kingsley Chioma|fullname=Kingsley Chukwu Chioma|birth_date=20 October 1984|birth_place=[[Ibadan]], Nigeria|position=[[Defender (association football)|Defender]]|years1=2005|clubs1=[[Persib Bandung]]|years2=2006–2007|clubs2=[[Persibom Bolaang Mongondow]]<ref>[http://ligaindonesia.com/detail/2310/persibom-ingin-kejar-poin-tertinggal.html Persibom Ingin Kejar Poin Tertinggal] Liga Indonesia</ref>|years3=2011|clubs3=[[Mumbai F.C.]]|goals3=1|years4=2013|clubs4=[[Persis Solo]] (trial)}} '''Kingsley Chukwu Chioma''' fetisi ⓘ (ojoibi 20 October 1984 ní [[Nàìjíríà]] ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù aláfẹ́sẹ̀gbá ọmọ Nàìjíríà tí ó ti fẹ̀yìntì. Ó gbá bọ́ọ̀lù fún Mumbai FC lábẹ́ 2011–12 I-League ní Íńdíà, ó sì tún gbá bọ́ọ̀lù fún Persib Bandung lábẹ́ 2005 Liga Indonesia Premier Division ní 2005. == Íńdíà == Nígbà tí wọ́n gba káàdì pupa ní Mumbai bí Shillong Lajong ṣe gba 1-2, olùkọ́ni Mumbai Khalid Jamil kùn pé wọ́n lè yẹra fún ìdádúró náà nítorí pé àṣìṣe Chioma kò jẹ́ àìmọ̀ọ́mọ̀ ṣùgbọ́n kò gbé ìgbésẹ̀ ìjìyà sí adájọ́. Nígbà tí kò sí lọ́dọ̀ àwọn ''Mumbaikars'' ní oṣù Kejìlá ọdún 2011, wọ́n rí i pé wọn kò san owó oṣù kan ṣùgbọ́n a kò mọ̀ bóyá wọ́n jẹ wọ́n ní gbèsè tàbí bẹ́ẹ̀ kọ́. == Indonesia == Persib Bandung ya àwòrán rẹ̀ ní àárín ọdún 2005, ''Maung Bandung'' sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn méjìlá tí ó ti gba ẹ̀bùn ní oṣù kọkànlá ọdún náà. Persis Solo ni abojuto ṣaaju ki Liga Indonesia Premier Division ti ọdun 2013, awọn agbabọọlu naa kuna lati ṣe ifamọra wọn, laisi iyara. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1984]] 87m2w7crzatc7vc1javjd7xpnntc9xu Christopher Chizoba 0 81517 627919 2026-07-17T15:18:10Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1349241587|Christopher Chizoba]]" 627919 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography|name=Christopher Chizoba|image=|image_size=|caption=|fullname=Christopher Chizoba Iyikwobe|birth_date={{Birth date and age|1991|6|17|df=y}}|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|height={{convert|1.86|m|order=flip}}|currentclub=|clubnumber=|position=[[Forward (association football)#Striker|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=|clubs1=[[Kalighat MS]]|caps1=|goals1=|years2=|clubs2=[[Mohammedan S.C. (Kolkata)|Mohammedan]]|caps2=|goals2=|years3=|clubs3=[[Shillong Lajong F.C.|Shillong Lajong]]|caps3=|goals3=|years4=|clubs4=[[Kalighat MS]]|caps4=|goals4=|years6=2013–2014|clubs6=[[Mohun Bagan A.C.|Mohun Bagan]]|caps6=13|goals6=5|years7=2015|clubs7=[[Lonestar Kashmir F.C.|Lonestar Kashmir]]|caps7=|goals7=|years8=2016|clubs8=[[Ayeyawady United F.C.|Ayeyawady United]]|caps8=23|goals8=16|years9=2017–2018|clubs9=[[Shan United F.C.|Shan United]]|caps9=49|goals9=26|years10=2019–2020|clubs10=[[Welwalo Adigrat University F.C.|Welwalo Adigrat]]|caps10=|goals10=|years11=2020–2021|clubs11=[[Arambagh KS]]|caps11=10|goals11=3|years12=2021–2022|clubs12=[[Tollygunge Agragami]]|caps12=|goals12=|years13=2022|clubs13=[[Forward Club Agartala]]|caps13=|goals13=|years14=2025–|clubs14=[[Burdwan Blasters]]|caps14=|goals14=|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=|ntupdate=}}  {{Infobox football biography|name=Christopher Chizoba|image=|image_size=|caption=|fullname=Christopher Chizoba Iyikwobe|birth_date={{Birth date and age|1991|6|17|df=y}}|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|height={{convert|1.86|m|order=flip}}|currentclub=|clubnumber=|position=[[Forward (association football)#Striker|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=|clubs1=[[Kalighat MS]]|caps1=|goals1=|years2=|clubs2=[[Mohammedan S.C. (Kolkata)|Mohammedan]]|caps2=|goals2=|years3=|clubs3=[[Shillong Lajong F.C.|Shillong Lajong]]|caps3=|goals3=|years4=|clubs4=[[Kalighat MS]]|caps4=|goals4=|years6=2013–2014|clubs6=[[Mohun Bagan A.C.|Mohun Bagan]]|caps6=13|goals6=5|years7=2015|clubs7=[[Lonestar Kashmir F.C.|Lonestar Kashmir]]|caps7=|goals7=|years8=2016|clubs8=[[Ayeyawady United F.C.|Ayeyawady United]]|caps8=23|goals8=16|years9=2017–2018|clubs9=[[Shan United F.C.|Shan United]]|caps9=49|goals9=26|years10=2019–2020|clubs10=[[Welwalo Adigrat University F.C.|Welwalo Adigrat]]|caps10=|goals10=|years11=2020–2021|clubs11=[[Arambagh KS]]|caps11=10|goals11=3|years12=2021–2022|clubs12=[[Tollygunge Agragami]]|caps12=|goals12=|years13=2022|clubs13=[[Forward Club Agartala]]|caps13=|goals13=|years14=2025–|clubs14=[[Burdwan Blasters]]|caps14=|goals14=|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=|ntupdate=}} '''Christopher Chizoba''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹfà ọdún 1991) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Láti ìgbà tí ó ti ń ṣiṣẹ́, Chizoba ti gbá bọ́ọ̀lù ní onírúurú ẹgbẹ́ ní àyíká Kolkata àti ní Àríwá-Ìlà Oòrùn India lẹ́ẹ̀kan. Ó bẹ̀rẹ̀ ní Kalighat MS <ref>{{Cite web|archivedate=4 February 2014}}</ref> kí ó tó dara pọ̀ mọ́ Mohammedan . <ref>{{Cite web|archivedate=3 February 2014}}</ref> Lẹ́yìn náà, ó kó lọ sí Shillong Lajong ti I-League fún ìgbà díẹ̀ kí ó tó dara pọ̀ mọ́ Kalighat MS. Lẹ́yìn náà, ó parí sí ṣíṣeré fún Peerless ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Calcutta . <ref name="Bagan Signing">{{Cite web|archivedate=19 September 2016}}</ref> Ní ọjọ́ kẹrin oṣù Kejìlá ọdún 2013, wọ́n kéde pé Chizoba ti fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú Mohun Bagan AC ti I-League . <ref name="Bagan Signing">{{Cite web|archivedate=19 September 2016}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20160919104833/http://www.mohunbaganac.com/news-detail/christopher-joins-practice-and-signs-at-the-ifa-office-ifa-shield-to-kick-o "Christopher joins practice and signs at the IFA office; IFA Shield to kick-off on 29th January"]. ''Mohun Bagan Athletic Club''. Archived from [http://www.mohunbaganac.com/news-detail/christopher-joins-practice-and-signs-at-the-ifa-office-ifa-shield-to-kick-o the original] on 19 September 2016<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">4 December</span> 2013</span>.</cite></ref> Ó bẹ̀rẹ̀ eré rẹ̀ ní ọjọ́ kẹfà oṣù Kejìlá ọdún 2013 sí United SC ní Pápá Ìṣeré Salt Lake níbi tí ó ti gba góólù méjì ní ìṣẹ́jú ogún àti 45+1 lẹ́sẹẹsẹ, ó sì gbá bọ́ọ̀lù títí di ìṣẹ́jú 90+8 kí ó tó di pé Aiborlang Khongjee rọ́pò rẹ̀ bí Mohun Bagan ṣe gba eré náà ní 4–0. Chizoba kede lori oju-iwe Facebook rẹ ni ọdun 2019, pe oun ti darapọ mọ Welwalo Adigrat . Ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù Kejìlá ọdún 2020, Chizoba fọwọ́ sí àdéhùn pẹ̀lú Arambagh KS fún àsìkò 2020–21 ní Ajumọṣe Ijoba Bangladesh . Ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kejìlá ọdún 2020, Chizoba gba góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú Arambagh KS ní ìdíje 2020–21 ti Ife Ẹgbẹ́ Ajọṣepọ̀ Bangladesh . == Àwọn ọlá == === Ẹnìkọ̀ọ̀kan === * Ẹni tó gba àmì-ẹ̀yẹ jùlọ ní Myanmar National League : 2016, 2017 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Chizoba, Christopher}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1991]] 8tiy88468vu8yai5vp76cd7mwxobl8z Sunday Chizoba 0 81518 627920 2026-07-17T15:22:18Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1354136107|Sunday Chizoba]]" 627920 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Sunday Chizoba|image=Sunday Chizoba in AFC Cup 2019.jpg|caption=Sunday in [[2019 AFC Cup]] with [[Dhaka Abahani]]|full_name=Sunday Chizoba Nwadialu|birth_date={{birth date and age|1989|10|10|df=y}}|birth_place=Nigeria|height=1.84 m|position=[[Striker (association football)|Striker]]|currentclub=[[Brothers Union]]|clubnumber=18|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2010–2011|clubs1=[[Crown FC]]|caps1=|goals1=|years2=2010–2011|clubs2=[[Mohammedan Sporting Club (Dhaka)|Dhaka Mohammedan]]|caps2=11|goals2=12|years3=2011–2012|clubs3=[[Muktijoddha Sangsad KC]]|caps3=|goals3=15|years4=2012–2013|clubs4=[[Sheikh Jamal DC]]|caps4=|goals4=7|years5=2013–2014|clubs5=[[Muktijoddha Sangsad KC]]|caps5=|goals5=15|years6=2014–2015|clubs6=[[Churchill Brothers S.C.]]|years7=2015–2016|clubs7=[[Dhaka Abahani]]|caps7=27|goals7=29|years8=2017–2021|clubs8=[[Dhaka Abahani]]|caps8=51|goals8=42|years9=2021–2022|clubs9=[[Rahmatganj MFS]]|caps9=21|goals9=12|years10=2025–|clubs10=[[Brothers Union]]|caps10=0|goals10=0|club-update=August 2022}} '''Sunday Chizoba Nwadialu''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹwàá ọdún 1989) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Ajumọṣe Ijoba Bangladesh egbẹ́ awọn Arákùnrin. <ref>{{Cite news|title=Abahani, Eagles match likely in Nepal|url=https://www.newagebd.net/article/135112/abahani-eagles-match-likely-in-nepal|access-date=15 April 2021|work=New Age|language=en}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kọkànlá ọdún 2018, ó gba àmì-ẹ̀yẹ méjì sí Bashundhara Kings ní ìparí ìdíje Ife Ẹgbẹ́ Ajọṣepọ̀ Bangladesh ti ọdún 2018. <ref>{{Cite news|url=https://m.risingbd.com/english/sports/news/58084/Abahani-lift-2nd-hat-trick-title-of-Federation-Cup-Football|title=Chizoba scored twice|work=Risingbd.com|archivedate=24 November 2018}}</ref> Ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kẹfà ọdún 2019, ó gba àmì-ẹ̀yẹ mẹ́ta sí Rahmatganj MFS ní ọdún 2018-19 ti Ajumọṣe bọọlu afẹsẹgba Bangladesh. <ref>{{Cite news|url=https://unb.com.bd/category/Sports/bpl-football-sundays-hat-trick-helps-dhaka-abahani-beat-rahmatganj-5-2/20143|title=Sunday's hat-trick helps Dhaka Abahani beat Rahmatganj 5-2|work=UNB|date=15 June 2019}}</ref> Ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù kẹjọ ọdún 2019, ó gba bọ́ọ̀lù méjì sí ẹgbẹ́ North Korea ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n oṣù kẹrin nínú ìdíje Ife AFC ọdún 2019 . == Àwọn ọlá == '''Dhaka Abahani''' * Ajumọṣe Premier Bangladesh : 2016, 2018 * Ife Federation Cup : 2017, 2018 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1989]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] bo8f901nou475i2lu6yjkjwc7oi84at Ọjọ́ Àìkú Chinedu Chukwu 0 81519 627921 2026-07-17T15:27:45Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345031665|Chinedu Sunday Chukwu]]" 627921 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Chinedu Sunday Chukwu|fullname=Chinedu Sunday Chukwu|image=|caption=|birth_date={{birth date and age|1997|2|28|df=y}}|birth_place=[[Nkanu East]], [[Enugu State]], Nigeria|height={{height|m=1.90}}|position=[[Centre back]] / [[defensive midfielder]]|currentclub=[[Kano Pillars F.C.]]|clubnumber=26|years1=2013–2015|clubs1=Abia Comets|caps1=32|goals1=10|years2=2017–2018|clubs2=[[Kwara United F.C.|Kwara United]]|caps2=23|goals2=5|years3=2019-present|clubs3=[[Kano Pillars F.C.]]|caps3=28|goals3=6|club-update=|ntupdate=}} '''Chukwu''' fetisi ⓘ [[Kano Pillars F.C.|(]] a bí ní oṣù kejì ọdún 1997 ní Ìlà-Oòrùn Nkanu, Enugu) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọ̀jọ̀gbọ́n ọmọ Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín fún Kano Pillars F.C. ní Nigerian Professional Football League.<ref>{{cite web|url=https://int.soccerway.com/players/chinedu-sunday-chukwu/683456/|title=C. CHUKWU|website=soccerway.com|date=19 September 2020|accessdate=26 January 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://int.soccerway.com/players/chinedu-sunday-chukwu/683456/|title=C. CHUKWU|website=soccerway.com|date=19 September 2020|accessdate=26 January 2021}}</ref><ref>{{cite web|url=https://scores24.live/en/soccer/t-kano-pillars-fc/squads|title=Kano Pillars Squad|website=scores24.live|date=19 March 2020|accessdate=26 January 2021}}</ref>Ó tún ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù ààbò àárín gbùngbùn. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == === Iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ === Sunday Chukwu bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìgbà èwe rẹ̀ pẹ̀lú Abia Comets, níbi tí ó ti gbá bọ́ọ̀lù láti ọdún 2013 sí 2015. === Kwara United (2017–2018) === Lẹ́yìn ọdún méjì tó yani lẹ́nu ní Abia Comets, ní àsìkò 2017-2018 Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà, ó yípadà sí Kwara United ti Ilorin, ó sì fọwọ́ sí àdéhùn ọdún méjì pẹ̀lú wọn níbi tí ó ti ń gbá bọ́ọ̀lù déédéé ní àsìkò àkọ́kọ́ rẹ̀, ó sì ṣe àwọn eré mẹ́tàlélógún pẹ̀lú góólù márùn-ún. <ref>{{Cite news|url=https://thenationonlineng.net/kwara-utd-unveils-new-signings-20172018-npfl-season/|location=Lagos, Nigeria|title=Kwara Utd unveils new signings for 2017/2018 NPFL season|work=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|access-date=26 January 2021}}</ref> === Kano Pillars (2019–ìsinsìnyí) === Ní ọjọ́ kìíní oṣù kìíní ọdún 2019, lẹ́yìn tí ó kọ̀ láti gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìfilọ́lẹ̀ láti ọ̀dọ̀ àwọn ẹgbẹ́ ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà, ó fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú Kano Pillars FC, olùborí Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà nígbà mẹ́rin pẹ̀lú àdéhùn ọdún méjì. <ref>{{Cite news|url=https://www.thecable.ng/anozie-ali-ojo-thecables-npfl-team-of-the-week|title=Anozie, Ali, Ojo... TheCable's NPFL team of the week|date=12 February 2020|access-date=26 January 2021}}</ref> == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Ẹgbẹ́ === {| class="wikitable" style="text-align: center" ! rowspan="2" |Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife ! colspan="2" | Kọntinental ! colspan="2" | Òmíràn ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | [[Kano Pillars F.C.|Ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Kano Pillars]] | 2020 | [[Nigeria Premier Football League|NPFL]] | 28 | 6 | 0 | 0 | colspan="2" | – | 0 | 0 | 28 | 6 |- ! colspan="3" | '''Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe''' ! 28 ! 6 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 28 ! 6 |} ; Àwọn Àkíyèsí  == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1997]] 8ga95kha1g8ag639d6m6m5mqnj5wo48 Ibuchi Chukwu 0 81520 627922 2026-07-17T15:29:16Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1363448630|Ibuchi Chukwu]]" 627922 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Ibuchi Chukwu|full_name=Ibuchi Goodnews Chukwu Jr.|birth_date={{Birth date and age|2006|1|2|df=yes}}|birth_place=[[Port Harcourt]], Nigeria|height=1.92 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[FC Universitatea Cluj|Universitatea Cluj]]|clubnumber=20|youthyears1={{0|0000}}–2024|youthclubs1=Jimmy Football Academy|years1=2024–2025|clubs1=[[FC Corvinul Hunedoara|Corvinul Hunedoara]]|caps1=12|goals1=2|years2=2025|clubs2=→ [[CS Gloria Bistrița (football)|Gloria Bistrița]] (loan)|caps2=10|goals2=1|years3=2025–2026|clubs3=[[CS Gloria Bistrița (football)|Gloria Bistrița]]|caps3=19|goals3=3|years6=2026–|clubs6=[[FC Universitatea Cluj|Universitatea Cluj]]|caps6=0|goals6=0|club-update=16 June 2026}} '''Ibuchi Goodnews Chukwu Jr.''' (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù kìíní ọdún 2006) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Ile-ẹkọ giga Yunifasiti Cluj ti League I. == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == {{Updated|match played 9 May 2026}}<ref name="SW">{{Soccerway|new_id=chukwu-ibuchi/dtwuHINE|accessdate=16 June 2026}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Àwọn ìfarahàn àti góólù láti ọwọ́ ẹgbẹ́, àsìkò àti ìdíje ! rowspan="2" | Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Kọpa României ! colspan="2" | Yúróòpù ! colspan="2" | Òmíràn ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | rowspan="1" | Corvinul Hunedoara | 2024–25 | rowspan="1" | Ligè Kejì | 12 | 2 | 2 | 0 | 1 {{Efn|Appearances in [[UEFA Conference League]]|name=UECL}} | 0 | 0 | 0 | 15 | 2 |- | rowspan="1" | Gloria Bistrița (awin) | 2024–25 | rowspan="1" | Lígà Kẹta | 10 | 1 | colspan="2" | — | colspan="2" | — | 2 {{Efn|Appearances in [[Liga III|Liga III promotion play-offs]]|name=Liga III}} | 0 | 12 | 1 |- | rowspan="2" | Gloria Bistrişa | 2025–26 | rowspan="1" | Ligè Kejì | 19 | 3 | 4 | 2 | colspan="2" | — | colspan="2" | — | 23 | 5 |- ! colspan="2" | Àròpọ̀ ! 29 ! 4 ! 4 ! 2 ! colspan="2" | — ! 2 ! 0 ! 35 ! 6 |- | rowspan="1" | Ile-ẹkọ giga Yunifasiti Cluj | 2026–27 | rowspan="1" | Liigi Kìíní | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 |- ! colspan="3" | Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe ! 41 ! 6 ! 6 ! 2 ! 1 ! 0 ! 0 ! 0 ! 48 ! 8 |} <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Notelist}} == Àwọn ọlá == '''Corvinul Hunedoara''' * Supercupa României olusare: 2024 '''Gloria Bistrişa''' * Liigi Kẹta : 2024–25 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2006]] lqfjdv75zsq9llqy759zs53iskczhk9 Morice Chukwu 0 81521 627923 2026-07-17T15:31:48Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1329874658|Morice Chukwu]]" 627923 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Morice Chukwu|image=|image_size=190px|fullname=Morice Ugochukwu Chukwu|birth_date={{birth date and age|df=yes|2002|07|27}}|birth_place=[[Ebonyi State]], [[Nigeria]]|height={{Height|m=1.81}}|position=[[Defensive midfielder]]/[[attacking midfielder]]|currentclub=Singida Black stars F.C.|clubnumber=11|youthyears1=2017|youthclubs1=[[Bussdor United F.C.]]|years1=2018–2019|clubs1=[[Go Round F.C.]]|caps1=22|goals1=5|years2=2019–2021|clubs2=[[Akwa United F.C.|Akwa United]]|caps2=27|goals2=7|years3=2022–2023|clubs3=[[Rivers United F.C.|Rivers United]]|caps3=24|goals3=9|years4=2023–2024|clubs4=[[Singida Fountain Gate F.C.]]|caps4=16|goals4=5|years5=2024|clubs5=[[Ihefu F.C.]]|caps5=5|goals5=1|pcupdate=26 January 2021}} '''Morice Ugochukwu Chukwu''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù keje ọdún 2002) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù alágbábọ́ọ̀lù alágbára Nàìjíríà B àti Singida Black Stars FC ti Tanzania . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Chukwu bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ Ẹ̀ka Mẹ́ta ti Amateur League Nàìjíríàtí ó jẹ́ ẹgbẹ́ Bussdor United FC. === Lọ Yika FC === Lẹ́yìn náà, ó dara pọ̀ mọ́ Go Round FC tí wọ́n sì fọwọ́ sí i lórí àdéhùn ọdún méjì ní ọjọ́ kìíní oṣù kẹwàá ọdún 2018. === Akwa United === Ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹwàá ọdún 2019, kí àsìkò ìdíje Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà tó bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 2019–2020, ó fọwọ́ sí àdéhùn ọdún méjì pẹ̀lú ẹgbẹ́ Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà Akwa United . === Rivers United === Ní oṣù kẹrin ọdún 2021, Rivers United FC kéde dídé Chukwu láti Akwa United pẹ̀lú àdéhùn ọdún méjì ààbọ̀, ẹgbẹ́ náà níbi tí ó ti ṣe àròpọ̀ ìfarahàn 86, tí ó gba góòlù mẹ́fà tí ó sì gba àṣeyọrí àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ìdíje bọ́ọ̀lù ní Nàìjíríà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1995]] 6n7usdgm03jsmlbaovhihes4ggn49p6 Chukwudi Chukwuma 0 81522 627924 2026-07-17T15:40:20Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361355919|Chukwudi Chukwuma]]" 627924 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Chukwudi Chukwuma|image=|full_name=|birth_date={{Birth date and age|1994|5|27|df=y}}|birth_place=[[Benin City]], Nigeria<ref name=Birth/>|height=1.78 m<ref>{{Worldfootball.net|chukwudi-chukwuma|new_id=pe349067}}</ref>|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=Sokol Brozany|clubnumber=|youthyears1=2010–2011|youthclubs1=[[Sesa Football Academy|SESA]]|years1=2012–2013|clubs1=[[Sesa Football Academy|SESA]]|caps1=|goals1=|years2=2014–2016|clubs2=[[FK Teplice]]|caps2=17|goals2=0|years3=2015|clubs3=→ [[FK Varnsdorf|Varnsdorf]] (loan)|caps3=4|goals3=0|years4=2016–2021|clubs4=Sokol Brozany|caps4=|goals4=|years5=2021|clubs5=[[FK Pelister]]|caps5=1|goals5=0|years6=2021–|clubs6=Sokol Brozany|caps6=|goals6=|club-update=20 February 2022 (UTC)}} '''Chukwudi Chukwuma''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù karùn-ún ọdún 1994 ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún Sokol Brozany ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Bohemian . == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ === A bí Chukwuma ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ó sì kó lọ sí Íńdíà ní ọdún 2006 nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mọ́kànlá, ó sì lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Don Bosco ní Panaji, Goa níbi tí ó ti ń gbá bọ́ọ̀lù ní ilé-ẹ̀kọ́ títí di ọdún 2010. <ref name="Birth" /> Ní ọdún 2010, ó dara pọ̀ mọ́ Ilé-ẹ̀kọ́ Bọ́ọ̀lù Sesa ní Goa, lẹ́yìn tí wọ́n yan baba rẹ̀, Clifford Chukwuma gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ni olórí ẹgbẹ́ náà. Níkẹyìn, ó dé ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ ní Sesa, ó gbá bọ́ọ̀lù ní Ẹ̀ka Kejì ti I-League àti ajumọṣe Ọjọgbọn Goa fún ẹgbẹ́ rẹ̀. <ref name="NavhindTimesSESA">{{Cite web|archivedate=30 March 2014}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=30 March 2014}}</ref> === FK Teplice === Ní oṣù kọkànlá ọdún 2013, Chukwuma lọ sí ìdánwò pẹ̀lú ẹgbẹ́ FK Teplice ti Czech First League níbi tí ó ti ṣe àṣeyọrí pẹ̀lú àwọn olùkọ́ni, ó sì gba góólù kan nínú ìdíje ọ̀rẹ́ kan pẹ̀lú FK Meteor Prague VIII . Ó fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́rin pẹ̀lú FK Teplice ní oṣù Kejìlá ọdún 2013, ó sì ṣe àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà ní ọjọ́ kejì oṣù kẹta ọdún 2014 lòdì sí Sigma Olomouc, ó sì di ẹni tí a fi rọ́pò fún Admir Ljevaković ní ìṣẹ́jú 79, bí Teplice ṣe ṣẹ́gun 4–0. Chukwuma gba góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ náà ní ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù kẹsàn-án ọdún 2014 sí TJ Jiskra Domažlice ní Czech Cup . Góòlù rẹ̀ ní ìṣẹ́jú àádọ́rin ni èyí tí ó jẹ́ ìṣẹ́gun 4–0. <ref>{{Cite news|title=Jiskra Domazlice 0–4 Teplice|url=https://int.soccerway.com/matches/2014/09/30/czech-republic/cup/tj-jiskra-domalice/fk-teplice/1942955/}}</ref> Ní ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù kẹsàn-án ọdún 2016, wọ́n fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé Chukwuma ti fi Teplice sílẹ̀ nítorí àìsàn. <ref>{{Cite news|title=V Teplicích skončil nigerijský útočník Chukwuma|url=https://www.sport.cz/fotbal/synot-liga/clanek/815284-v-teplicich-skoncil-nigerijsky-utocnik-chukwuma.html|work=Sport|date=30 September 2016}}</ref> ==== FK Varnsdorf (awin) ==== Ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2015, wọ́n yá Chukwuma sí FK Varnsdorf ti Czech 2. Liga . Ó bẹ̀rẹ̀ eré rẹ̀ ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù kẹsàn-án ọdún 2015 pẹ̀lú Táborsko . Ó gbá bọ́ọ̀lù fún ìṣẹ́jú mẹ́rìndínlọ́gọ́ta kí wọ́n tó fi David Špaček rọ́pò rẹ̀ nígbà tí Vansdorf pàdánù 3–1. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Baba Chukwudi, Clifford Chukwuma, jẹ́ agbábọ́ọ̀lù alábọ́ọ́lù tẹ́lẹ̀, tó gbá bọ́ọ̀lù ní ìparí ọdún 1980 ní ìdíje Premier League ti Nàìjíríà, ó sì ti ṣiṣẹ́ ní Íńdíà fún Ilé-ẹ̀kọ́ bọ́ọ̀lù Sesa àti fún ẹgbẹ́ I-League Ẹgbẹ́ Idaraya ti Goa . == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == {{updated|14 October 2016}}<ref>{{soccerway|chukwudi-chukwuma/327306}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" ! rowspan="2" |Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife Ile ! colspan="2" | Àgbáyé ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | rowspan="3" | FK Teplice | 2013–14 | Ajumọṣe Àkọ́kọ́ ti Czech | 7 | 0 | — | — | 0 | 0 | — | — | 7 | 0 |- | {{Nowrap|[[2014–15 Czech First League|2014–15]]}} | Ajumọṣe Àkọ́kọ́ ti Czech | 5 | 0 | — | — | 5 | 1 | — | — | 10 | 1 |- | 2015–16 | Ajumọṣe Àkọ́kọ́ ti Czech | 5 | 0 | — | — | 0 | 0 | — | — | 5 | 0 |- | rowspan="1" | FK Varnsdorf (awin) | 2015–16 | Ajumọṣe Keji ti Czech | 4 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | — | — | 4 | 0 |- ! colspan="3" | Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe ! 21 ! 0 ! 0 ! 0 ! 5 ! 1 ! 0 ! 0 ! 26 ! 1 |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1994]] 5ppoc5i5g5e8h84cabjdbq8gyzvvra2 Clifford Chukwuma 0 81523 627926 2026-07-17T17:04:33Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1328693753|Clifford Chukwuma]]" 627926 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles> <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>  '''Clifford Chukwuma''' jẹ́ agbábọ́ọ̀lù Nàìjíríà tẹ́lẹ̀, ó sì jẹ́ olùkọ́ni àgbà ti SESA Football Academy ní Íńdíà lọ́wọ́lọ́wọ́. Ọmọ Chukwuma, Chukwudi Chukwuma, ń gbá bọ́ọ̀lù fún FK Teplice ti Ajumọṣe Àkọ́kọ́ ti Czech lọ́wọ́lọ́wọ́. == Iṣẹ́ olùkọ́ni == === Ere-idaraya Goa === Chukwuma ni o ṣakoso Sporting Goa ni I-League lati ọdun 2008 si 2009. <ref>{{Cite news|title=I-League: Three Points Is All We Need – Clifford Chukuwama|url=http://www.goal.com/en-india/news/105/main/2009/02/26/1128450/i-league-three-points-is-all-we-need-clifford-chukuwama|publisher=Goal|date=26 February 2009}}</ref> <ref>{{Cite web|location=New Delhi|archivedate=22 September 2022}}</ref> <ref>{{Cite web|location=Kolkata|archivedate=18 September 2021}}</ref> === SESA FA === Lẹ́yìn tí ó fi Sporting Goa sílẹ̀, Chukwuma di olùkọ́ni àgbà ní Ilé-ẹ̀kọ́ Bọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá SESA . <ref>{{Cite news|title=Will Dodsal Mumbai be tested better?|url=http://www.thehindu.com/todays-paper/tp-features/tp-sci-tech-and-agri/will-dodsal-mumbai-be-tested-better/article3837955.ece|access-date=22 February 2015|work=The Hindu|date=30 August 2012}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀ bọ́ọ́lù-àfẹsẹ̀gbá ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] exbkbny4gbztrykmucia94qsavy6i70 Eric Obinna Chukwunyelu 0 81524 627927 2026-07-17T17:05:40Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1256732508|Eric Obinna Chukwunyelu]]" 627927 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Multiple issues/styles.css"></templatestyles><templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Eric Obinna|image=|fullname=Eric Obinna Chukwenyelu|birth_date={{birth date and age|1981|06|10|df=yes}}|birth_place=Owerri, Nigeria|height=1.90 m|position=[[Striker (association football)|Striker]]|currentclub=|youthyears1=|youthyears2=1998|youthyears3=1998|youthclubs1=Iwuanyanwu Comets|youthclubs2=[[Esporte Clube Vitória|Vitória]]|youthclubs3=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|years1=1999|years2=1999–2000|years3=2000–2002|years4=2002–2004|years5=2004–2005|years6=2005|years7=2006|years8=2007|years9=2008|years10=2009|years11=2010|years12=2011|years13=2014–2015|years14=2017–2018|clubs1=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubs2=[[FC Red Star Saint-Ouen|Red Star Saint-Ouen]]|clubs3=[[FC Rouen|Rouen]]|clubs4=[[Stuttgarter Kickers]]|clubs5=[[1. FC Kaiserslautern]]|clubs6=[[Reading F.C.|Reading]]|clubs7=[[Stevenage F.C.|Stevenage Borough]]|clubs8=[[A.S.D. Nuova Cassino 1924|Cassino]]|clubs9=[[Daejeon Citizen FC|Daejeon Citizen]]|clubs10=[[Singapore Armed Forces FC|Singapore Armed Forces]]|clubs11=[[Étoile FC]]|clubs12=[[St. George's F.C.|St. George's]]|clubs13=[[US Monastir (football)|US Monastir]]|clubs14=[[Churchill Brothers S.C.|Churchill Brothers]]|caps1=7|caps2=4|caps3=17|caps4=40|caps5=0|caps6=6|caps7=9|caps8=36|caps9=14|caps10=?|caps11=?|caps12=14|caps13=10|caps14=5|goals1=2|goals2=0|goals3=5|goals4=9|goals5=0|goals6=0|goals7=0|goals8=1|goals9=2|goals10=?|goals11=?|goals12=3|goals13=0|goals14=0}} '''Eric Obinna Chukwunyelu''' // ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹfà ọdún 1981) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tẹ́lẹ̀ tí ó gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == A bí Obinna ní Owerri, Nàìjíríà . Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Faransé. Obinna gbá bọ́ọ̀lù ní àsìkò ìdàgbàsókè Reading tó gba àmì-ẹ̀yẹ. Kò gba bọ́ọ̀lù ní ìgbà mẹ́fà tí ó bá fi ara rẹ̀ hàn, ṣùgbọ́n ó gbé bọ́ọ̀lù kalẹ̀ ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ góòlù. == Àwọn ọlá == '''Étóìlì''' * Ife Ajumọṣe Singapore : 2010 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1981]] spgqnhweelalz3r2qqnm90c9xhp2gyl Bobby Clement 0 81525 627928 2026-07-17T17:07:41Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360836947|Bobby Clement]]" 627928 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Eric Obinna|image=|fullname=Eric Obinna Chukwenyelu|birth_date={{birth date and age|1981|06|10|df=yes}}|birth_place=Owerri, Nigeria|height=1.90 m|position=[[Striker (association football)|Striker]]|currentclub=|youthyears1=|youthyears2=1998|youthyears3=1998|youthclubs1=Iwuanyanwu Comets|youthclubs2=[[Esporte Clube Vitória|Vitória]]|youthclubs3=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|years1=1999|years2=1999–2000|years3=2000–2002|years4=2002–2004|years5=2004–2005|years6=2005|years7=2006|years8=2007|years9=2008|years10=2009|years11=2010|years12=2011|years13=2014–2015|years14=2017–2018|clubs1=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubs2=[[FC Red Star Saint-Ouen|Red Star Saint-Ouen]]|clubs3=[[FC Rouen|Rouen]]|clubs4=[[Stuttgarter Kickers]]|clubs5=[[1. FC Kaiserslautern]]|clubs6=[[Reading F.C.|Reading]]|clubs7=[[Stevenage F.C.|Stevenage Borough]]|clubs8=[[A.S.D. Nuova Cassino 1924|Cassino]]|clubs9=[[Daejeon Citizen FC|Daejeon Citizen]]|clubs10=[[Singapore Armed Forces FC|Singapore Armed Forces]]|clubs11=[[Étoile FC]]|clubs12=[[St. George's F.C.|St. George's]]|clubs13=[[US Monastir (football)|US Monastir]]|clubs14=[[Churchill Brothers S.C.|Churchill Brothers]]|caps1=7|caps2=4|caps3=17|caps4=40|caps5=0|caps6=6|caps7=9|caps8=36|caps9=14|caps10=?|caps11=?|caps12=14|caps13=10|caps14=5|goals1=2|goals2=0|goals3=5|goals4=9|goals5=0|goals6=0|goals7=0|goals8=1|goals9=2|goals10=?|goals11=?|goals12=3|goals13=0|goals14=0}} '''Bobby Clement''' jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú . == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Clement bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìgbà èwe rẹ̀ ní Shooting Stars . Ní ọdún 2014, ó fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́rin pẹ̀lú Heartland, <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref name="clement" /> níbi tí ó ti gbá bọ́ọ̀lù fún àkókò kan kí ó tó kó lọ sí Enugu Rangers . Ní ọjọ́ kẹjọ oṣù kẹsàn-án ọdún 2017, Clement dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ Kuwait Al-Arabi . <ref>{{Cite web|archivedate=2018-05-14}}</ref> Ó padà sí Enugu Rangers ní oṣù kọkànlá ọdún 2018. <ref>{{Cite news|last=Azubuike|first1=Josephine|title=Bobby Clement returns to Enugu Rangers after a year with Kuwaiti club Al-Arabi|url=https://www.today.ng/sport/football/bobby-clement-returns-enugu-rangers-year-kuwaiti-club-arabi-170903|accessdate=9 January 2020|journal=today.ng|date=15 November 2018}}</ref> Ní oṣù kẹjọ ọdún 2022, Clement padà sí Middle East, ó sì fọwọ́ sí ẹgbẹ́ Ajumọṣe Premier Lebanoni Shabab Sahel . Ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù kẹwàá ọdún 2024, Clement dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ ẹgbẹ́ kẹta ti Saudi Jubbah . == Àwọn ọlá == '''Enugu Rangers''' * [[Nigeria Premier Football League|Ajumọṣe Premier ti Nigeria]] : 2016 * [[Nigeria Federation Cup|Ife FA ti Naijiria]] : 2018 '''Ẹnìkọ̀ọ̀kan''' * Olùgbá bọ́ọ̀lù tó gbajúmọ̀ jùlọ ní Kuwait Crown Prince Cup : 2017–18 (góòlù 6) == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1998]] 2hp2cnxw3s9io9lby7dousexuiyj7sv Udeh Clinton 0 81526 627929 2026-07-17T17:11:30Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1350547102|Udeh Clinton]]" 627929 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Udeh Clinton|image=|full_name=Udeh Arinze Clinton|birth_date={{birth date and age|2002|1|15|df=yes}}|birth_place=[[Orlu, Imo]], Nigéria|height=1.74 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[Brusque Futebol Clube|Brusque]] (on loan from [[Cianorte Futebol Clube|Cianorte]])|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=[[Giant Brillars FC]]|youthyears2=2021–2022|youthclubs2=[[Londrina Esporte Clube|Londrina]]|years1=2023|clubs1=[[Londrina Esporte Clube|Londrina]]|caps1=29|goals1=4|years2=2024|clubs2=[[Vitória SC|Vitória de Guimarães]]|caps2=0|goals2=0|years3=2024|clubs3=[[CD Tondela|Tondela]]|caps3=1|goals3=0|years4=2024–|clubs4=[[Cianorte Futebol Clube|Cianorte]]|caps4=17|goals4=1|years5=2025–|clubs5=→ [[Brusque Futebol Clube|Brusque]] (loan)|caps5=28|goals5=2|club-update=7 January 2026}} '''Udeh Arinze Clinton''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kìíní ọdún 2002) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún Brusque, tí Cianorte yá ní owó. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == A bí Clinton ní Orlu, Nàìjíríà, ó sì gbá bọ́ọ̀lù fún àwọn ẹgbẹ́ ọ̀dọ́ Londrina EC ní ọdún 2021 àti 2022, àti fún ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ ní ọdún 2023. Ní oṣù kẹwàá, ó gba àṣẹ ilé ẹjọ́ fún àìsanwó láti ọ̀dọ̀ SM Sports, ilé-iṣẹ́ ìṣàkóso Londrina, ó sì fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú Vitória de Guimarães láti Portugal. <ref>{{Cite web|archivedate=11 December 2023}}</ref> Láìsí pé ó gbá bọ́ọ̀lù, wọ́n gbé e lọ sí CD Tondela níbi tí ó ti fara hàn lẹ́ẹ̀kan ṣoṣo, pẹ̀lú Belenenses . <ref>{{Cite web|archivedate=12 February 2024}}</ref> Ó padà sí Brazil ní àárín ọdún 2024 láti gbá bọ́ọ̀lù fún Cianorte, níbi tí ó ti yàtọ̀ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó ní ìrànlọ́wọ́ púpọ̀ jùlọ ní Campeonato Paranaense ọdún 2025. Ní oṣù kẹjọ, ó fọwọ́ sí àdéhùn àwìn pẹ̀lú Brusque FC. <ref>{{Cite web|archivedate=12 June 2025}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=12 December 2025}}</ref> Ní ọjọ́ kẹfà oṣù kìíní ọdún 2026, Clinton gba góólù àkọ́kọ́ ní àsìkò yìí nínú bọ́ọ̀lù Brazil, pẹ̀lú Chapecoense ní ìdíje ìpínlẹ̀ Santa Catarina. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2002]] n000nw4crcwj8rmrcevixean13kgvo9 Mósè Kóbínánì 0 81527 627930 2026-07-17T17:15:38Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1355927978|Moses Cobnan]]" 627930 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Udeh Clinton|image=|full_name=Udeh Arinze Clinton|birth_date={{birth date and age|2002|1|15|df=yes}}|birth_place=[[Orlu, Imo]], Nigéria|height=1.74 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[Brusque Futebol Clube|Brusque]] (on loan from [[Cianorte Futebol Clube|Cianorte]])|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=[[Giant Brillars FC]]|youthyears2=2021–2022|youthclubs2=[[Londrina Esporte Clube|Londrina]]|years1=2023|clubs1=[[Londrina Esporte Clube|Londrina]]|caps1=29|goals1=4|years2=2024|clubs2=[[Vitória SC|Vitória de Guimarães]]|caps2=0|goals2=0|years3=2024|clubs3=[[CD Tondela|Tondela]]|caps3=1|goals3=0|years4=2024–|clubs4=[[Cianorte Futebol Clube|Cianorte]]|caps4=17|goals4=1|years5=2025–|clubs5=→ [[Brusque Futebol Clube|Brusque]] (loan)|caps5=28|goals5=2|club-update=7 January 2026}} '''Moses David Cobnan''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹsàn-án ọdún 2002) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín- àti apá ọ̀tún fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Krasnodar ti Rọ́síà. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == === ŠKF Sereď === Cobnan ṣe akọṣere Fortuna Liga akọkọ rẹ fun Sereď lodi si Senica ni ọjọ kokanla, Oṣu Kẹsan, odun 2021. === Krasnodar === Ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kìíní ọdún 2023, ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Russian Premier League Krasnodar kéde pé wọ́n ti fọwọ́ sí àdéhùn Cobnan títí di oṣù kẹfà ọdún 2026. Wọ́n fọwọ́ sí àdéhùn náà ní ọjọ́ karùndínlógún oṣù kìíní ọdún 2023. Ní ọjọ́ kejìdínlógún oṣù karùn-ún ọdún 2024, Cobnan fara hàn gẹ́gẹ́ bí ẹni tí a fi rọ́pò ní ìṣẹ́jú 82 nínú eré Krasnodar ti Ajumọṣe Ijoba Russia ti ọdún 2023–24 sí Sochi, pẹ̀lú Krasnodar tí ó pàdánù 2–1. Ní ìṣẹ́jú 85, Krasnodar yí bọ́ọ̀lù kan padà tí wọ́n fún ní èrè fún ìfàsẹ́yìn sí Cobnan, lẹ́yìn náà Cobnan gba bọ́ọ̀lù tí ó ṣẹ́gun ní àkókò àfikún (góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ fún Krasnodar), èyí tí ó mú kí ẹgbẹ́ náà wà nínú ìdíje àkọ́lé náà. Ní ọjọ́ kejìdínlógún oṣù kẹjọ ọdún 2024, ó jáde kúrò ní orí bẹ́ǹṣì pẹ̀lú ìṣẹ́jú ogún ó sì gba bọ́ọ̀lù méjì láti rí ìṣẹ́gun padà 2–1 lórí Pari Nizhny Novgorod . Ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù kẹjọ ọdún 2024, Cobnan fa àdéhùn rẹ̀ pẹ̀lú Krasnodar sí oṣù kẹfà ọdún 2028. == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == {{updated|match played 24 May 2026}} {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Àwọn ìfarahàn àti góólù láti ọwọ́ ẹgbẹ́, àsìkò àti ìdíje ! rowspan="2" | Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife ! colspan="2" | Òmíràn ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | Sérédì | 2021–22 | Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Àkọ́kọ́ ti Slovakia | 9 | 1 | 0 | 0 | colspan="2" | — | 9 | 1 |- | Železiarne Podbrezová | 2022–23 | Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Àkọ́kọ́ ti Slovakia | 18 | 9 | 3 | 5 | colspan="2" | — | 21 | 14 |- | rowspan="5" | Krasnodar | 2022–23 | Ajumọṣe Ijoba Russia | 10 | 0 | 6 | 1 | colspan="2" | — | 16 | 1 |- | 2023–24 | Ajumọṣe Ijoba Russia | 10 | 1 | 6 | 1 | colspan="2" | — | 16 | 2 |- | 2024–25 | Ajumọṣe Ijoba Russia | 25 | 4 | 8 | 0 | 1 {{Efn|Appearances in [[Russian Super Cup]]|name=RSC}} | 0 | 34 | 4 |- | 2025–26 | Ajumọṣe Ijoba Russia | 10 | 1 | 5 | 1 | 1 {{Efn|name=RSC}} | 0 | 16 | 2 |- ! colspan="2" | Àròpọ̀ ! 55 ! 6 ! 25 ! 3 ! 2 ! 0 ! 82 ! 9 |- ! colspan="3" | Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe ! 82 ! 16 ! 28 ! 8 ! 2 ! 0 ! 112 ! 24 |} <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Notelist}} == Àwọn ọlá == '''Krasnodar''' * Ajumọṣe Premier ti Russia : 2024–25 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2002]] bntee7pa1zjjdsagyljai1275e2h5t4 Andrea Cossu 0 81528 627931 2026-07-17T17:24:42Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1354659761|Andrea Cossu (footballer, born 1984)]]" 627931 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Andrea Cossu|fullname=Andrea Bright Cossu|image=|height={{convert|1.70|m|ftin|0|abbr=on}}|birth_date={{birth date and age|1984|8|15}}|birth_place=[[Buguma]], [[Nigeria]]|currentclub=[[Norcia 480]]|clubnumber=|position=[[Midfielder (association football)|Midfielder]]|youthyears1={{0|000}}?–2004|youthclubs1=[[Ternana Calcio|Ternana]]|youthyears2=2002–2003|youthclubs2=→ [[Giulianova Calcio|Giulianova]] (loan)|years1=2004–2006|caps1=55|goals1=3|clubs1=[[Foligno Calcio|Foligno]]|years2=2006–2010|caps2=33|goals2=0|clubs2=[[U.S. Triestina Calcio|Triestina]]|years3=2007–2008|caps3=28|goals3=0|clubs3=→ [[Paganese Calcio 1926|Paganese]] (loan)|years4=2008–2009|caps4=24|goals4=0|clubs4=→ [[S.S. Virtus Lanciano 1924|Virtus Lanciano]] (loan)|years5=2011–2012|caps5=|goals5=|clubs5=[[FC Universitatea Craiova|Universitatea Craiova]]|years6=2012|caps6=|goals6=|clubs6=[[GC Biaschesi|Biaschesi]]|years7=2013|caps7=|goals7=|clubs7=[[U.S. Ancona 1905|Ancona]]|years8=2017|caps8=|goals8=|clubs8=[[Norcia 480]]}} '''Andrea Bright Cossu''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kẹjọ ọdún 1984) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ó ń gbá bọ́ọ̀lù fún Norcia 480 ní Italian Prima Categoria gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn . Ó tún jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Ítálì. == Biography == === Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ === A bí Cossu ní ìlú Buguma ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní Ìdílé Cossu ṣí lọ sí ìlú Foligno ti orílẹ̀-èdè Ítálì láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà . === Iṣẹ́ ọwọ́ === Coassu lọ sí Giulianova ní àsìkò 2002–03 ó sì padà sí Ternana ní oṣù kìíní ọdún 2003. Ní oṣù kìíní ọdún 2006, Triestina fọwọ́ sí i. Ní àsìkò 2007–08, wọ́n yá a fún àwọn Paganese . === Yunifásítì Craiova === Ni Kínní 2011, Andrea Cossu fowo siwe adehun pẹlu Ologba Romania Ilé ẹ̀kọ́ gíga Craiova ti Liga 1 . <ref>{{Cite news|url=http://www.fcuniversitatea.ro/index.php?idd=4814|title=Universitatea Craiova îşi va prezenta azi noile achiziţii (Romanian)|date=25 February 2011|accessdate=27 February 2011|work=fcuniversitatea.ro}}</ref> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Arákùnrin Andrea, Riccardo, ń gbá bọ́ọ̀lù lọ́wọ́lọ́wọ́ fún ACD Austis . <ref>{{Cite web|archivedate=2016-03-04}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1984]] 8o3ii2dbzz99xdxypvg9czi3nmrf34t Bala Dahir 0 81529 627932 2026-07-17T17:26:09Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1308114173|Bala Dahir]]" 627932 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox football biography|name=Bala Dahir|image=|fullname=Bala Alhassan Dahir|birth_date={{Birth date and age|1988|03|05|df=y}}|birth_place=[[Benue State]], Nigeria|height={{height|m=1.75}}|position=[[Midfielder]]|currentclub=|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=[[Lobi Stars F.C.|Lobi Stars]]|years1=|clubs1=[[Druk United F.C.|Druk United]]|caps1=|goals1=|years2=2014–2015|clubs2=[[Garhwal F.C.|Garhwal]]|caps2=|goals2=|years3=2015–2016|clubs3=[[Minerva Punjab F.C.|Minerva Punjab]]|caps3=|goals3=|years4=2017|clubs4=[[F.C. Kerala|Kerala]]|caps4=13|goals4=3|years5=2017|clubs5=[[Peerless SC|Peerless]]|caps5=5|goals5=0|years6=2018|clubs6=[[F.C. Kerala|Kerala]]|caps6=12|goals6=4|years7=2018–2019|clubs7=[[Minerva Punjab F.C.|Minerva Punjab]]|caps7=6|goals7=0|years8=2020–2021|clubs8=[[Luca Soccer Club]]|caps8=5|goals8=1|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=|nationalteam-update=}}   '''Bala Alhassan Dahir''' (tí a bí ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹta ọdún 1988) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn . == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == {{updated|7 December 2018.}}<ref>{{Soccerway|bala-alhassan-dahir/580830|access-date=7 December 2018}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center" ! rowspan="2" |Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife ! colspan="2" | Kọntinental ! colspan="2" | Òmíràn ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù ! Àwọn àpù ! Àwọn góólù |- | Kerala | {{Nowrap|[[2017–18 I-League 2nd Division|2017–18]]}} | Ẹ̀ka Kejì ti I-League | 9 | 4 | 0 | 0 | colspan="2" | – | 0 | 0 | 9 | 4 |- | Minerva Punjab | 2018–19 | Ajumọṣe I | 6 | 0 | 0 | 0 | colspan="2" | – | 0 | 0 | 6 | 0 |- ! colspan="3" | '''Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe''' ! 15 ! 6 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 15 ! 6 |} ; Àwọn Àkíyèsí  == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Dahir, Bala}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1995]] 84m8ldmlg1wap3gr70ecx7vqd6rqiut Emmanuel Daniel 0 81530 627933 2026-07-17T17:27:26Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1344736953|Emmanuel Daniel]]" 627933 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Emmanuel Shinkut Daniel|image=Emmanuel Daniel Rio 2016.jpg|image_size=|alt=|caption=Daniel at the 2016 Olympics|fullname=Emmanuel Shinkut Daniel|birth_date={{Birth date and age|1993|12|17|df=y}}<ref name="FIFA-profile">{{FIFA player|395528}}</ref>|birth_place=|height={{height|m=1.87}}<ref>[https://www.rio2016.com/en/athlete/emmanuel-daniel Emmanuel Daniel] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160826113801/https://www.rio2016.com/en/athlete/emmanuel-daniel |date=2016-08-26 }}. rio2016.com</ref>|position=[[Goalkeeper (association football)|Goalkeeper]]|currentclub=[[Orlando Pirates]]|clubnumber=|years1=|clubs1=|caps1=|goals1=|nationalyears1=2015–2016|nationalteam1=[[Nigeria national under-23 football team|Nigeria U23]]|nationalcaps1=25|nationalgoals1=|medaltemplates={{MedalOlympic}} {{MedalBronze|[[2016 Summer Olympics|2016 Rio de Janeiro]]|[[Football at the 2016 Summer Olympics – Men's tournament|Team]]}}|club-update=|nationalteam-update=}} '''Emmanuel Shinkut Daniel''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù Kejìlá ọdún 1993) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|url=https://punchng.com/i-didnt-start-as-a-keeper-daniel/|title=I didn’t start as a keeper – Daniel|date=23 April 2016|journal=[[The Punch]]}}</ref> Ó dúró fún Nàìjíríà ní àwọn eré Áfíríkà ti ọdún 2015 àti Olympic ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ti ọdún 2016. == Iṣẹ́ kárí ayé == Daniel gba ìpè àkọ́kọ́ rẹ̀ sí ẹgbẹ́ agbabọọlu Nàìjíríà fún ìdíje Ife Agbaye FIFA ti ọdún 2018 pẹ̀lú Zambia ní oṣù kẹwàá ọdún 2016. <ref>{{Cite news|title=Mikel Obi, Musa, Ikeme 20 others To battle Zambia|url=http://www.thenff.com/2016/09/6992/|accessdate=5 October 2016|publisher=thenff.com|date=22 September 2016|archivedate=27 January 2017}}</ref> == Àwọn ọlá == '''Nàìjíríà U23''' * Ẹ̀bùn Idẹ Olympic : 2016 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] k31yti6riu5pcpor9kqdbjfiroy0nim John Dankaro 0 81531 627934 2026-07-17T17:45:30Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1293938016|John Dankaro]]" 627934 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>'''John Dankaro''' jẹ́ agbábọ́ọ̀lù Nàìjíríà tẹ́lẹ̀ rí, ó sì jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ "UK Tourists", tí a pè ní ẹgbẹ́ bọ́ọ̀lù alágbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àkọ́kọ́. {{Sfn|Boer|2003}} Ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn agbábọ́ọ̀lù díẹ̀ nínú ẹgbẹ́ náà tí kò tíì gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ ìlú Èkó rí, òun sì ni ọ̀kan ṣoṣo láti agbègbè Àríwá orílẹ̀-èdè náà. == Ìgbésí ayé == Dankaro wá láti Takum . Ó lọ sí Kaduna College níbi tí ó ti di òṣèré bọ́ọ̀lù ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga . {{Sfn|Boer|2003|p=365}} Lẹ́yìn ilé-ẹ̀kọ́, ó gbá bọ́ọ̀lù ní ìdíje Plateau àdúgbò níbi tí ó ti jẹ́ òṣèré ẹgbẹ́ bọ́ọ̀lù Ilé-iṣẹ́ Ìwakùsà Tíìnì tí a ṣọ̀kan. Ní ọdún 1949, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí apá òsì ẹgbẹ́ arìnrìn-àjò Nàìjíríà tí wọ́n ṣe àwọn ìdíje pẹ̀lú àwọn ẹgbẹ́ òṣèré ní UK àti ìdíje àgbáyé àkọ́kọ́ fún orílẹ̀-èdè náà ní Sierra Leone . Ní ọdún 1953, ó padà sí London láti kẹ́kọ̀ọ́ ní Ilé-ẹ̀kọ́ Ọrọ̀-ajé ti London . Nígbà tí ó wà níbẹ̀, ó gbá bọ́ọ̀lù fún àwọn ẹgbẹ́ abẹ́lé Leyton àti Romford . {{Sfn|Boer|2003|p=365}} Lẹ́yìn náà, ó tẹ̀síwájú láti ṣiṣẹ́ fún Ile-iṣẹ Iwakusa Tin Amalgamed, ó sì di oníṣòwò lẹ́yìn náà. Àbúrò rẹ̀, Sunday Dankaro, tún jẹ́ òṣèré Plateau league, ó sì di alága fún egbẹ́ bọ́ọ̀lù Àfẹsẹ̀gbá Nàìjíríà nígbà tó yá. == Àwọn Àkíyèsí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn Orísun == * 7n8345219ssbdvpvsf8u5k3ndm98lgs Suleiman Danladi 0 81532 627935 2026-07-17T17:47:31Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1354938601|Suleiman Danladi]]" 627935 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox football biography|name=Suleiman Danladi|full_name=|birth_date={{birth date and age|2000|12|3|df=y}}|birth_place=Odogomu,Kogi State, Nigeria|height=1.87 m|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[KS Pogradeci]]|youthyears1=2015|youthclubs1=Remo Soccer Academy|years1=2021|clubs1=Niger Tornadoes|caps1=10|goals1=0|years2=2023|clubs2=[[KS Pogradeci]]|caps2=8|goals2=0|club-update=}}   '''Suleiman Danladi''' <ref name="target24">{{Cite news|title=Nigerian midfielder Suleiman Danladi targets promotion with Albanian club|url=https://www.premiumtimesng.com/sports/football/689454-nigerian-midfielder-suleiman-danladi-targets-promotion-with-albanian-club.html|access-date=4 May 2024}}</ref> (tí a bí ní ọjọ́ kẹta oṣù Kejìlá ọdún 2000) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn fún KS Pogradeci ní Kategoria E dyte, ẹ̀ka kẹta ti bọ́ọ̀lù Albania . <ref name="gng24">{{Cite news|title=Suleiman Danladi leads Pogradeci into crucial promotion clash in Albanian league|url=https://guardian.ng/sport/suleiman-danladi-leads-pogradeci-into-crucial-promotion-clash-in-albanian-league/|location=Lagos, Nigeria|access-date=4 May 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Suleiman Danladi inspires KF Pogradeci's charge towards league promotion|url=https://guardian.ng/suleiman-danladi-inspires-kf-pogradecis-charge-towards-league-promotion/|location=Lagos, Nigeria|access-date=14 July 2024}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Danladi bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ bọ́ọ̀lù rẹ̀ ní Ilé-ẹ̀kọ́ Bọ́ọ̀lù Remo, ẹgbẹ́ bọ́ọ̀lù ọ̀dọ́ kan tí ó wà ní ìlú Lagos, Nàìjíríà. Lẹ́yìn náà, ó lo àkókò díẹ̀ pẹ̀lú Niger Tornadoes ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Ọjọ́gbọ́n ti Nàìjíríà (NPFL) kí ó tó kó lọ sí Yúróòpù ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2023. <ref>{{Cite news|title=Nigerian midfielder Suleiman Danladi targets promotion with Albanian club|url=https://www.premiumtimesng.com/sports/football/689454-nigerian-midfielder-suleiman-danladi-targets-promotion-with-albanian-club.html?tztc=1|accessdate=31 July 2025|journal=[[Premium Times]]}}</ref> == Àwọn kókó pàtàkì iṣẹ́ == Àwọn ohun pàtàkì tó wà nínú iṣẹ́ Danladi ni ìṣe rẹ̀ déédéé fún KS Pogradeci, níbi tí ó ti kópa nínú gbogbo eré ìdíje fún ẹgbẹ́ náà. Àwọn àfikún rẹ̀ ti ṣe pàtàkì nínú ìwákiri ẹgbẹ́ náà fún ìgbéga nínú Kategoria E Dyte . <ref name="target24">{{Cite news|last=Eludini|first=Tunde|date=26 April 2024|title=Nigerian midfielder Suleiman Danladi targets promotion with Albanian club|url=https://www.premiumtimesng.com/sports/football/689454-nigerian-midfielder-suleiman-danladi-targets-promotion-with-albanian-club.html|access-date=4 May 2024|newspaper=[[Premium Times]]}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFEludini2024">Eludini, Tunde (26 April 2024). [https://www.premiumtimesng.com/sports/football/689454-nigerian-midfielder-suleiman-danladi-targets-promotion-with-albanian-club.html "Nigerian midfielder Suleiman Danladi targets promotion with Albanian club"]. ''[[Premium Times]]''<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">4 May</span> 2024</span>.</cite></ref> <ref name="gng24">{{Cite news|last=Ibeh|first=Ifeanyi|date=26 April 2024|title=Suleiman Danladi leads Pogradeci into crucial promotion clash in Albanian league|url=https://guardian.ng/sport/suleiman-danladi-leads-pogradeci-into-crucial-promotion-clash-in-albanian-league/|location=Lagos, Nigeria|access-date=4 May 2024|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}<cite class="citation news cs1" data-ve-ignore="" id="CITEREFIbeh2024">Ibeh, Ifeanyi (26 April 2024). [https://guardian.ng/sport/suleiman-danladi-leads-pogradeci-into-crucial-promotion-clash-in-albanian-league/ "Suleiman Danladi leads Pogradeci into crucial promotion clash in Albanian league"]. ''[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]''. Lagos, Nigeria<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">4 May</span> 2024</span>.</cite></ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2000]] 1lp36aaj47a68v83o7ffgow4ozunuod Timothy Danladi 0 81533 627936 2026-07-17T17:48:38Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1293394197|Timothy Danladi]]" 627936 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Timothy Danladi|image=|image_size=|caption=|fullname=|birth_date={{birth date and age|1996|10|15|df=y}}|birth_place=[[Katsina (city)|Katsina]], Nigeria|height=1.82 m<ref name = "NFT"/>|position=[[Defender (association football)|Defender]]|currentclub=[[Enyimba F.C.|Enyimba]]|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2015–2016|clubs1=[[Taraba F.C.|Taraba]]|caps1=|goals1=|years2=2017–2019|clubs2=[[Katsina United F.C.|Katsina United]]|caps2=|goals2=|years3=2019–|clubs3=[[Enyimba F.C.|Enyimba]]|caps3=|goals3=|nationalyears1=2018–|nationalteam1=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=1|nationalgoals1=0|club-update=10:12, 13 November 2020 (UTC)|ntupdate=10:12, 13 November 2020 (UTC)}} '''Timothy Danladi''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kẹwàá ọdún 1996) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù àgbáyé ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù fún Enyimba, gẹ́gẹ́ bí olùgbèjà . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Omo bibi ilu Katsina, Danladi ti gba boolu egbe fun Taraba, Katsina United ati Enyimba . Ó ṣe àṣeyọrí rẹ̀ fún orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ọdún 2018. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1996]] llj5mzsehqq4oxjhs1w679j0t7e9o9f George Datoru 0 81534 627937 2026-07-17T17:49:27Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330258311|George Datoru]]" 627937 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=George Datoru|image=|fullname=George Martin Datoru|height={{convert|1.78|m|ftin|0|abbr=on}}|birth_date={{birth date and age|1977|05|25|df=yes}}|birth_place=[[Port Harcourt]], [[Rivers State, Nigeria]]|currentclub=[[Maccabi Ironi Bat Yam F.C.|Ironi Bat Yam]]|clubnumber=|position=Striker|youthyears1=|youthclubs1=|years1=1997|years2=1997–1998|years3=1998–1999|years4=1999–2000|years5=2001|years6=2001–2002|years7=2002–2004|years8=2004|years9=2004–2006|years10=2006–2007|years11=2007–2010|years12=2010–2011|years13=2011|clubs1=[[Sharks F.C.|Sharks]]|clubs2=[[VfB Admira Wacker Mödling|Admira Wacker Mödling]]|clubs3=[[SK Vorwärts Steyr]]|clubs4=[[FK Austria Wien]]|clubs5=[[VfB Admira Wacker Mödling|Admira Wacker Mödling]]|clubs6=[[FK Austria Wien]]|clubs7=[[FC Superfund|SV Pasching]]|clubs8=[[Xanthi F.C.|Skoda Xanthi]]|clubs9=[[AEK Larnaca]]|clubs10=[[Hapoel Be'er Sheva F.C.|Hapoel Be'er Sheva]]|clubs11=[[Hapoel Ramat Gan Giv'atayim F.C.|Hapoel Ramat Gan]]|clubs12=[[Maccabi Ironi Bat Yam F.C.|Ironi Bat Yam]]|clubs13=[[Maccabi Ahi Nazareth F.C.|Maccabi Ahi Nazareth]]|caps1=-|caps2=22|caps3=31|caps4=43|caps5=12|caps6=23|caps7=51|caps8=26|caps9=34|caps10=29|caps11=97|caps12=14|caps13=14|goals1=-|goals2=4|goals3=3|goals4=5|goals5=1|goals6=4|goals7=7|goals8=11|goals9=8|goals10=16|goals11=22|goals12=1|goals13=1|nationalyears1=2001|nationalteam1=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=4|nationalgoals1=0|pcupdate=|ntupdate=}} '''George Datoru''' (tí a bí ní ọjọ́ karùndínlọ́gbọ̀n oṣù karùn-ún ọdún 1977 ní Port Harcourt ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù Nàìjíríà tẹ́lẹ̀. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Lẹ́yìn tí ó ti lo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ọdún ní eré ní Austria, ó ní ìwé ìrìnnà Austria pẹ̀lú. Lẹ́yìn àkókò kan pẹ̀lú Sharks, Datoru fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Austria kan. Ní oṣù Keje ọdún 2004, ó dara pọ̀ mọ́ Skoda Xanthi . == Àwọn ọlá == * '''Ife Cyprus :''' ** '''Ẹni tó tẹ̀lé e (1):''' 2006 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1977]] p7htij5zm5acb3hoz928ir2jefiwczy Josh Debayo 0 81535 627938 2026-07-17T17:55:11Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1356196905|Josh Debayo]]" 627938 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Josh Debayo|image=Audi quattro-Cup (11. Juli 2015) 02.JPG|image_size=200px|caption=Debayo (right) attempting to tackle [[Michael Brandner (footballer)|Michael Brandner]] (left) in July 2015.|fullname=Joshua Akinkunmi Debayo<ref>{{cite web |url=https://www.efl.com/siteassets/image/201920/general-news/efl-squad-numbering-06.09.2019.pdf |title=Notification of shirt numbers: Cheltenham Town |publisher=English Football League |page=17 |accessdate=18 October 2019}}</ref>|birth_date={{birth date and age|1996|10|17|df=y}}<ref name="sw">{{soccerway|joshua-debayo/464746|accessdate=30 August 2023}}</ref>|birth_place=[[London]], England<ref name="sw" />|height={{convert|1.83|m|order=flip}}<ref name="sw" />|position=[[Defender (association football)|Defender]]|currentclub=|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=[[Fulham F.C.|Fulham]]|youthyears2=|youthclubs2=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|youthyears3=2013–2016|youthclubs3=[[Southampton F.C.|Southampton]]|youthyears4=2016–2018|youthclubs4=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|years1=2018–2020|clubs1=[[Cheltenham Town F.C.|Cheltenham Town]]|caps1=12|goals1=0|years2=2018–2019|clubs2=→ [[Dover Athletic F.C.|Dover Athletic]] (loan)|caps2=16|goals2=0|years3=2020–2021|clubs3=[[Wealdstone F.C.|Wealdstone]]|caps3=1|goals3=0|years4=2021–2022|clubs4=[[Queen of the South F.C.|Queen of the South]]|caps4=23|goals4=0|years5=2023–2024|clubs5=[[Alloa Athletic F.C.|Alloa Athletic]]|caps5=8|goals5=0|club-update=27 January 2024}} '''Joshua Akinkunmi Debayo''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹwàá ọdún 1996) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí olùgbèjà . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Lẹ́yìn tí Debayo gbá bọ́ọ̀lù ọ̀dọ́ fún Fulham, Chelsea, Southampton àti Leicester City, ó fọwọ́ sí ìwé àdéhùn pẹ̀lú Ìlú Cheltenham ní oṣù Keje ọdún 2018. Ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kẹwàá ọdún 2018, Debayo fọwọ́ sí ìwé àdéhùn fún Dover Athletic títí di oṣù kíní ọdún 2019. Debayo bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ náà ní ọjọ́ méjì lẹ́yìn náà nínú ìfàmì 2-2 sí Ìlú Harrogate . Ní ọjọ́ kẹrin oṣù kíní ọdún 2019, Debayo fọwọ́ sí ìwé àdéhùn ìfàmì títí di òpin àkókò 2018–19 . Àwọn ''Robins'' fún Debayo ní àdéhùn tuntun ní ìparí àsìkò 2019–20, bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó kọ̀ láti gba àdéhùn náà, ó sì fi ẹgbẹ́ náà sílẹ̀. Lẹ́yìn náà, Debayo fọwọ́ sí Wealdstone ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù Kejìlá ọdún 2020. Ní ọjọ́ kẹrin oṣù Kejì ọdún 2021, Debayo fi ''Royals'' sílẹ̀ lẹ́yìn tí ó ṣe àṣeyọrí kan ṣoṣo fún ẹgbẹ́ náà. Ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù keje ọdún 2021, Debayo fọwọ́ sí àdéhùn ọdún kan pẹ̀lú ẹgbẹ́ Ayaba Gúúsù ti Àṣeyọrí Scotland . Lẹ́yìn tí wọ́n ti jábọ́ sí Scottish League One, ẹgbẹ́ náà dá Debayo sílẹ̀ ní ìparí àkókò 2021–2022 . Ní ọjọ́ kejìdínlógún oṣù keje ọdún 2023, Debayo fọwọ́ sí àdéhùn ọdún kan pẹ̀lú Alloa Athletic . == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == {{updated|27 December 2024}} {| class="wikitable" style="text-align: center" |+Appearances and goals by club, season and competition ! rowspan="2" |Season ! rowspan="2" |Club ! colspan="3" |League ! colspan="2" |National Cup ! colspan="2" |League Cup ! colspan="2" |Other ! colspan="2" |Total |- !Division !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals |- | rowspan="3" |Leicester City |2016–17 |Premier League |0 |0 |0 |0 |0 |0 |3{{Efn|Appearance(s) in [[EFL Trophy|Football League Trophy]]}} |0 |3 |0 |- |2017–18 |Premier League |0 |0 |0 |0 |0 |0 |1[a] |0 |1 |0 |- ! colspan="2" |Total !0 !0 !0 !0 !0 !0 !4 !0 !4 !0 |- | rowspan="3" |Cheltenham Town |2018–19 |League Two |5 |0 |0 |0 |2 |0 |0 |0 |7 |0 |- |2019–20 |League Two |7 |0 |0 |0 |1 |0 |1[a] |0 |9 |0 |- ! colspan="2" |Total !12 !0 !0 !0 !3 !0 !1 !0 !16 !0 |- |Dover Athletic (loan) |2018–19<ref name="2018-19" /> |National League |16 |0 |2 |0 | colspan="2" |— |2{{Efn|Appearance in the [[FA Trophy]].}} |0 |20 |0 |- |Wealdstone |2020–21 |National League |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |— |0 |0 |1 |0 |- |Queen of the South |2021–22 |Scottish Championship |23 |0 |0 |0 |0 |0 |3 |0 |26 |0 |- |Alloa Athletic |2023–24 |Scottish League One |8 |0 |0 |0 |3 |0 |0 |0 |11 |0 |- ! colspan="3" |Career total !60 !0 !2 !0 !6 !0 !10 !0 !78 !0 |} {{Notelist}} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}{{DEFAULTSORT:Debayo, Josh}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1996]] 5i910akacojgi4cnj5fy8ap1igk0nvk Tamarakuro Debekeme 0 81536 627939 2026-07-17T17:56:22Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1256812838|Tamarakuro Debekeme]]" 627939 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Tammy Debekeme|fullname=Tamarakuro Debekeme|image=|birth_date={{Birth date and age|1990|10|24|df=yes}}|birth_place=[[Bayelsa]], [[Nigeria]]|height={{height|m=1.87}}|currentclub=[[Nasarawa United F.C.]]|clubnumber=|position=[[Midfielder (association football)|midfielder]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2008–2009|years2=2009–2012|years3=2013–|clubs1=[[Bayelsa United]]|clubs2=[[Warri Wolves]]|clubs3=[[Nasarawa United F.C.]]|caps1=|goals1=|caps2=|goals2=|pcupdate=|ntupdate=}} '''Tamarakuro Debekeme''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìnlélógún oṣù kẹwàá ọdún 1990 ní Bayelsa, Nàìjíríà ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù, tó ń gbá bọ́ọ̀lù fún Nasarawa United FC. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Debekeme bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ pẹ̀lú Bayelsa United, ó sì gba eré àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kọkànlá ọdún 2008 pẹ̀lú Enyimba Aba ó sì fọwọ́ sí i ní oṣù karùn-ún ọdún 2009 fún Warri Wolves . Ó kó lọ sí Nasarawa fún àsìkò ọdún 2013. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1990]] sovt7h0tcu2470lmy6z5ueni8qx6xbe Victor Deniran 0 81537 627940 2026-07-17T17:58:11Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1267850839|Victor Deniran]]" 627940 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox football biography|name=Tammy Debekeme|fullname=Tamarakuro Debekeme|image=|birth_date={{Birth date and age|1990|10|24|df=yes}}|birth_place=[[Bayelsa]], [[Nigeria]]|height={{height|m=1.87}}|currentclub=[[Nasarawa United F.C.]]|clubnumber=|position=[[Midfielder (association football)|midfielder]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2008–2009|years2=2009–2012|years3=2013–|clubs1=[[Bayelsa United]]|clubs2=[[Warri Wolves]]|clubs3=[[Nasarawa United F.C.]]|caps1=|goals1=|caps2=|goals2=|pcupdate=|ntupdate=}}   '''Victor Deniran''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù karùn-ún ọdún 1990) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí olùgbèjà . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Deniran bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní Nàìjíríà First Bank FC. Ní ìgbà òtútù ọdún 2008, Deniran lọ sí ìdánwò pẹ̀lú Slavia Sofia ní Bulgaria, oṣù mẹ́fà lẹ́yìn náà ó sì fọwọ́ sí àdéhùn iṣẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà. Wọ́n fún un ní aṣọ nọ́mbà 14. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní ìpín àkọ́kọ́ Bulgarian ní ìdíje kan pẹ̀lú Litex Lovech ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kẹjọ ọdún 2008. Victor gbá bọ́ọ̀lù fún ìṣẹ́jú àádọ́rùn-ún. Àbájáde eré náà jẹ́ ìpàdánù 0–3 fún Slavia. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Àbúrò rẹ̀ Ortega Deniran ń gbá bọ́ọ̀lù fún Edinburgh City FC gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú. == Àwọn ìjápọ̀ òde == * [http://www.pfcslavia.com/en/playerDetail.aspx?id=122 Ìwífún] ní pfcslavia.com [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1990]] faqllqx4zzjei60r3gmy722meepw2m0 Anthony Dennis 0 81538 627941 2026-07-17T18:00:19Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1358727427|Anthony Dennis]]" 627941 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Anthony Dennis|image=|fullname=Anthony Junior Dennis|birth_date={{birth date and age|2004|6|21|df=y}}|birth_place=[[Kaduna (city)|Kaduna]], Nigeria|height=1.79m|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[Göztepe S.K.|Göztepe]]|clubnumber=30|youthyears1=|youthclubs1=HB Academy Abuja|youthyears2=2023–2024|youthclubs2=[[Göztepe S.K.|Göztepe]]|years1=2024–|clubs1=[[Göztepe S.K.|Göztepe]]|caps1=78|goals1=4|pcupdate=10 June 2026}} '''Anthony Junior Dennis''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù kẹfà ọdún 2004) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn fún ẹgbẹ́ Süper Lig Göztepe . == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Dennis jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ọ̀dọ́ ní Ile-ẹkọ giga HB ni Abuja, Nàìjíríà. Ní oṣù kìíní ọdún 2023, ó dara pọ̀ mọ́ ilé-ẹ̀kọ́ ọ̀dọ́ ti ẹgbẹ́ Gọ́sítépì ti Turkey, ó sì jẹ́ ara ẹgbẹ́ wọn tí kò tíì pé ọmọ ọdún 19. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní Göztepe ní ìdíje 1–1 TFF First League pẹ̀lú Çorum ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kìíní ọdún 2024, lẹ́yìn náà ni wọ́n gbé e ga sí ẹgbẹ́ àgbà ti Göztepe. Ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù karùn-ún ọdún 2024, ó fa àdéhùn rẹ̀ pẹ̀lú Göztepe títí di ọdún 2027 lẹ́yìn tí ó ran ẹgbẹ́ náà lọ́wọ́ láti gba ìgbéga sí Süper Lig fún àsìkò 2024–25. == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Ẹgbẹ́ === {{updated|match played 21 December 2025}}<ref>{{Soccerway|892139}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2004]] 8wfjohc0037bjqsf3z7ocah9a2u048p Itimi Dickson 0 81539 627942 2026-07-17T18:17:00Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362570106|Itimi Dickson]]" 627942 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Itimi Dickson|image=|fullname=Itimi Dickson Edherefe|height={{convert|1.70|m|ftin|abbr=on}}|birth_date={{birth date and age|1983|11|14|df=y}}|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|position=[[Midfielder]], [[Striker (association football)|striker]]|currentclub=|clubnumber=|years1=2001|years2=2002–2003|years3=2004–2005|years4=2006|years5=2007–2009|years6=2009|years7=2010|years8=2011–2012|clubs1=[[Jurong FC|Jurong]]|clubs2=[[Woodlands Wellington]]|clubs3=[[Young Lions (Singapore football team)|Young Lions]]|clubs4=[[Woodlands Wellington]]|clubs5=[[Persitara North Jakarta]]|clubs6=[[Home United]]|clubs7=[[Geylang United]]|clubs8=[[Persidafon Dafonsoro]]|caps1=26|caps2=49|caps3=51|caps4=26|caps5=17|caps6=24|caps7=30|caps8=10|goals1=9|goals2=23|goals3=15|goals4=3|goals5=2|goals6=1|goals7=1|goals8=0|nationalyears1=2004–2009|nationalteam1=[[Singapore national football team|Singapore]]|nationalcaps1=33|nationalgoals1=4|pcupdate=|ntupdate=25 December 2010}}   '''Itimi Dickson Edherefe''' jẹ́ agbábọ́ọ̀lù agbábọ́ọ̀lù tó ti pẹ́. A bí i ní Nàìjíríà, ó sì dúró fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Singapore . == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Ni iṣaaju, Dickson ṣere fun Jurong FC, Woodlands Wellington FC, Young Lions ati Persitara Jakarta Utara . Ní ọdún 2001, wọ́n dá Dickson dúró fún oṣù mẹ́ta, wọ́n sì san owó ìtanràn S$1,000 fún gbígbóná Harun Juma'at ti Home United . Ó ní ìjà pẹ̀lú olùkọ́ni V. Sundramoorthy lẹ́yìn tí ó parí ìfòfindè rẹ̀, wọ́n sì gbé e lọ sí Woodlands Wellington ní ọdún 2002. <ref name="sg">{{Cite web|archivedate=24 March 2014}}</ref> Dickson pada si S-league lati kopa fun Ilé Iṣọkan lẹhin akoko ti ko dara pẹlu Persitara Jakarta Utara . Ẹgbẹ ikẹhin ti o kopa ni fun Persidafon Dafonsoro . Lẹ́yìn ìfẹ̀yìntì rẹ̀ ní ọdún 2012, Dickson dara pọ̀ mọ́ àwọn olùkọ́ni ní ESPZEN lig àdáni. <ref name="fourfourtwo">{{Cite web|archivedate=17 January 2018}}</ref> == Iṣẹ́ kárí ayé == Dickson yára àti alágbára nínú ìkọlù, ó fún àwọn agbábọ́ọ̀lù tó wà ní Singapore ní agbára ìmọ̀ ẹ̀rọ tó sì ní ìfọkànsìn tó dára. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n bí Dickson ní Nàìjíríà, ó gba ọmọ orílẹ̀-èdè Singapore lábẹ́ ètò ẹ̀bùn eré ìdárayá ti orílẹ̀-èdè mìíràn ní ọdún 2004. <ref name="sg">{{Cite web|archivedate=24 March 2014}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20140324231421/http://www.fas.org.sg/news/iti-lands-home "Iti lands home"]. FAS. Archived from [http://www.fas.org.sg/news/iti-lands-home the original] on 24 March 2014<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">25 March</span> 2014</span>.</cite></ref> Ó wà lára ẹgbẹ́ ọmọ ogun Singapore tí wọ́n gba ìdíje bọ́ọ̀lù agbègbè Ife Ẹkùn ní ọdún 2004. Wọ́n dá Dickson lẹ́kun oṣù mẹ́fà láti má ṣe dúró fún Singapore nígbà tí kò sí níbi ìdánrawò pẹ̀lú ẹgbẹ́ orílẹ̀-èdè ní ọdún 2007. <ref name="fourfourtwo">{{Cite web|archivedate=17 January 2018}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="">[https://web.archive.org/web/20180117190905/https://www.fourfourtwo.com/sg/features/five-singapore-imports-who-didnt-just-come-and-go "Five Singapore imports who didn't just come and go"]. ''FourFourTwo''. 7 December 2017. Archived from [https://www.fourfourtwo.com/sg/features/five-singapore-imports-who-didnt-just-come-and-go the original] on 17 January 2018<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">17 January</span> 2018</span>.</cite></ref> Lẹ́yìn náà, ó padà kúrò nínú ìdínkù náà nípa ṣíṣeré dáadáa ní ìdíje, lẹ́yìn náà ni wọ́n fi ṣe ara ẹgbẹ́ tó gba ìdíje Aṣiwaju AFF . == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ ẹgbẹ́ orílẹ̀-èdè == === Àwọn Góólù fún Ẹgbẹ́ Orílẹ̀-èdè Àgbà === {| class="wikitable" !# ! Déètì ! Ibi Iṣẹ́ ! Alatako ! O wole ! Àbájáde ! Idije |- | | Ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù Kejìlá ọdún 2004 | [[Hanoi]], [[Fiẹtnám|Vietnam]] | Cambodia | 3–0 | Wọ́n ti borí | Ife Tiger ti ọdun 2004 |- | | Ọjọ́ karùndínlógún oṣù kìíní ọdún 2007 | [[Singapore|Síńgápù]], [[Singapore|Síńgápù]] | Laos | 11–0 | Wọ́n ti borí | Aṣeyọri Bọ́ọ̀lù ASEAN ti ọdún 2007 |} == Àwọn ọlá == '''Síńgáńgà''' * Aṣeyọri Bọọlu Asean : 2004, 2007 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1983]] 534yqcbp05o1vq6vssrpjudqanb2afv Stanley Dimgba 0 81540 627943 2026-07-17T18:17:53Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1356532309|Stanley Dimgba]]" 627943 wikitext text/x-wiki {{Infobox football biography|name=Stanley Dimgba|image=|fullname=Stanley Augustine Dimgba Sopuruchi|birth_date={{birth date and age|1993|3|26|df=y}}|birth_place=[[Ilorin]], Nigeria|height=1.76 m|position=[[Forward (association football)|Forward]]|years1=2010–2011|clubs1=[[Plateau United F.C.|Plateau United]]|caps1=|goals1=|years2=2012–2013|clubs2=[[Kwara United F.C.|Kwara United]]|caps2=|goals2=|years3=2014–2015|clubs3=[[Warri Wolves F.C.|Warri Wolves]]|caps3=|goals3=|years4=2016|clubs4=[[Sunshine Stars F.C.|Sunshine Stars]]|caps4=|goals4=|years5=2017–2020|clubs5=[[Enyimba International F.C.|Enyimba]]|caps5=|goals5=|years6=2020–2022|clubs6=[[Stellenbosch F.C.|Stellenbosch]]|caps6=47|goals6=8|years7=2022–2023|clubs7=[[Darnes SC|Darnes]]|caps7=|goals7=|years8=2023–2024|clubs8=[[Sheikh Jamal DC]]|caps8=6|goals8=0|nationalyears1=2015|nationalteam1=[[Nigeria national under-23 football team|Nigeria U23]]|nationalcaps1=2|nationalgoals1=0|nationalyears2=2015|nationalteam2=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps2=2|nationalgoals2=0|club-update=16 March 2024|nationalteam-update=1 December 2020|years9=2025|clubs9=[[Abia Warriors F.C.|Abia Warriors]]|caps9=2|goals9=0|years10=2025–|clubs10=[[Enyimba F.C.|Enyimba]]|caps10=2|goals10=0}}   '''Stanley Augustine Dimgba Sopuruchi''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìndínlógún oṣù kẹta, ọdún 1993) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún Enyimba ní NPFL . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] 345w6c45tlpmgf8us3dggipof2vs97g Đinh Hoàng Max 0 81541 627944 2026-07-17T18:20:50Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1284410682|Đinh Hoàng Max]]" 627944 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Maxwell Eyerakpo<br/>Đinh Hoàng Max|image=|birth_name=Maxwell Eyerakpo|birth_date={{birth date and age|1986|12|14|df=y}}|birth_place=[[Abuja]], Nigeria|height=1.89 m<ref>{{Cite web|title=Đinh Hoàng Max |url=https://vpf.vn/player/dinh-hoang-max/ |publisher=Vietnam Professional Football |access-date=5 April 2025}}</ref>|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[Bac Ninh FC|Bắc Ninh]]|clubnumber=18|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2006–2007|clubs1=[[Dong Thap FC|Đồng Tháp]]|years2=2008|clubs2=[[Hanoi FC|T&T Hanoi]]|caps2=21|goals2=16|years3=2009|clubs3=[[Vissai Ninh Bình FC|Vissai Ninh Bình]]|caps3=23|goals3=4|years4=2010|clubs4=[[Haiphong FC|Hải Phòng]]|caps4=19|goals4=4|years5=2011–2012|clubs5=[[Vissai Ninh Bình FC|Vissai Ninh Bình]]|caps5=33|goals5=2|years6=2012|clubs6=[[Đồng Tháp FC|Đồng Tháp]]|caps6=11|goals6=2|years7=2013|clubs7=[[Xuân Thành Sài Gòn F.C.|Xuân Thành Sài Gòn]]|caps7=17|goals7=4|years8=2014|clubs8=[[An Giang FC|Hùng Vương An Giang]]|caps8=20|goals8=5|years9=2015|clubs9=[[Than Quang Ninh FC|Than Quảng Ninh]]|caps9=23|goals9=7|years10=2016|clubs10=[[Can Tho FC|XSKT Cần Thơ]]|caps10=23|goals10=3|years11=2017–2020|clubs11=[[Becamex Bình Dương FC|Becamex Bình Dương]]|caps11=75|goals11=4|years12=2021|clubs12=[[Binh Dinh FC|Bình Định]]|caps12=2|goals12=0|years13=2023|clubs13=[[Binh Thuan FC|Bình Thuận]]|caps13=17|goals13=1|years14=2024|clubs14=[[Vinh Long FC|Vĩnh Long]]|caps14=|goals14=|years15=2025–|clubs15=[[Bac Ninh FC|Bắc Ninh]]|caps15=|goals15=|nationalyears1=2009|nationalteam1=[[Vietnam national football team|Vietnam]]|nationalcaps1=1|nationalgoals1=0|pcupdate=22 July 2023}} '''Đinh Hoàng Max''' ( tí a bí ní : '''Maxwell Eyerakpo''', tí a bí ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù Kejìlá ọdún 1986) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ògbóǹkangí tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn fún Bắc Ninh . A bí i ní Nàìjíríà, ó ti ṣojú fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Vietnam . == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Bi ni Nigeria, Max ni ilọsiwaju rẹ ni Dong Thap . Lẹhinna o lo ọpọlọpọ awọn iṣẹ rẹ pẹlu awọn aṣeyọri ti o dapọ ni T&amp;amp;T Hà Nội, Vissai Ninh Bình, Hải Phòng, Xuân Thành Sài Gòn, Hùng Vương An Giang, Ju Quảng Ninh, Ṣé o lè ṣe bẹ́ẹ̀ Behcam DEXcam, Bìng Behcam Déxcam Định ati Bình Thuận, Vĩnh Long ati Bắc Ninh . == Iṣẹ́ kárí ayé == Lẹ́yìn tí ó gba ọmọ orílẹ̀-èdè Vietnam, wọ́n pè é sí ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Vietnam fún àwọn eré ìgbábọ́ọ̀lù aláfẹ́fẹ́ ní ọdún 2009, pẹ̀lú ẹgbẹ́ Olympiacos ti ilẹ̀ Greece ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù karùn-ún. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] h5yuxb1qjdmht0jcjbm63q5mwg7p66r Oriire Diokpara 0 81542 627945 2026-07-17T18:23:28Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1358396587|Lucky Diokpara]]" 627945 wikitext text/x-wiki  <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Lucky Diokpara|fullname=|birth_date=11 January 1987|birth_place=[[Nigeria]]|years1=2006–2007|clubs1=[[Sporting Afrique FC|Sporting Afrique]]|years2=2013|clubs2=[[Persisko Bangko]]}} '''Lucky Diokpara''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kìíní ọdún 1987 ní [[Nàìjíríà]] ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ Nàìjíríà tẹ́lẹ̀, ẹni tí a mọ̀ kẹ́yìn pé ó gbá bọ́ọ̀lù fún Persisko Bangko ti Ajumọṣe Pipin Ijoba Indonesia ní ọdún 2013. Ó tún gbá bọ́ọ̀lù fún Sporting Afrique lábẹ́ ẹgbẹ́ ajèjì Singapore Premier League ní ọdún 2006. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Nígbà tí ó ń fún Persisko Bangko ti Ajumọṣe Pipin Ijoba Indonesia lágbára ní ọdún 2013, Diokpara kò gbàlejò ẹgbẹ́ rẹ̀ nígbà tí wọ́n bá Persih Tembilahan jà nítorí pé ìyàwó rẹ̀ lóyún. Ṣùgbọ́n, agbábọ́ọ̀lù Nàìjíríà náà kò pẹ́ tí wọ́n fi kó o ní wàhálà níbi tí Persisko kò ti sanwó fún oṣù mélòó kan, wọ́n sì ti mú un ní ọ́fíìsì àwọn aṣíwájú ní oṣù karùn-ún ọdún náà nítorí wọ́n fura sí i pé ó jẹ́ aṣíwájú tí kò bófin mu. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1987]] q324q904mt2wdhyweyune8klvdmmjqz Gerald Diyoke 0 81543 627946 2026-07-17T18:26:23Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1321228046|Gerald Diyoke]]" 627946 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|fullname=Gerald Chibueze Diyoke|name=Gerald Diyoke|birth_date={{birth date and age|1996|03|11}}|birth_place=[[Kaduna (city)|Kaduna]], Nigeria|height={{height|m=1.75}}|position=[[Midfielder (association football)|Midfielder]]|currentclub=[[NK Trnje|Trnje]]|clubnumber=28|youthyears1={{0|0000}}–2014|youthclubs1=Abuja Football College Academy|youthyears2=2014|youthclubs2=[[HNK Rijeka Reserves and Academy|Rijeka]]|years1=2014–2019|clubs1=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|caps1=1|goals1=0|years2=2014–2016|clubs2=→ [[HNK Rijeka Reserves and Academy|Rijeka II]]|caps2=49|goals2=1|years3=2017|clubs3=→ [[HNK Šibenik|Šibenik]] (loan)|caps3=13|goals3=0|years4=2017–2018|clubs4=→ [[NK Krško|Krško]] (loan)|caps4=7|goals4=0|years5=2018|clubs5=→ [[NK Dugopolje|Dugopolje]] (loan)|caps5=7|goals5=0|years6=2019|clubs6=[[NK Brežice 1919|Brežice 1919]]|caps6=6|goals6=0|years7=2020–2023|clubs7=[[HNK Cibalia Vinkovci|Cibalia]]|caps7=70|goals7=10|years8=2023|clubs8=[[NK Kustošija|Kustošija]]|caps8=6|goals8=0|years9=2024|clubs9=[[NK Jarun Zagreb|Jarun]]|caps9=14|goals9=0|years10=2024–2025|clubs10=[[NK Zagreb|Zagreb]]|caps10=24|goals10=1|years11=2025–|clubs11=[[NK Trnje|Trnje]]|caps11=12|goals11=0|club-update=9 November 2025}} '''Gerald Chibueze Diyoke''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kẹta, ọdún 1996) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn fún NK Trnje . == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Gerald kó lọ sí Rijeka ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 2014 láti ẹgbẹ́ rẹ̀ ní Nàìjíríà, Ilé-ẹ̀kọ́ gíga bọ́ọ̀lù àfẹsẹ̀gbá Abuja, ó tẹ̀lé àpẹẹrẹ àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè rẹ̀. Ní oṣù kẹrin ọdún 2014, ó fọwọ́ sí àdéhùn àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú HNK Rijeka tí ó so ó pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ náà títí di òpin ọdún 2016. <ref>{{Cite web|archivedate=2017-02-08}}</ref> Ní àsìkò àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà, Gerald gbá bọ́ọ̀lù fún Rijeka Reserves ní Ajumọṣe Bọ́ọ̀lù Kẹta ti Croatia . Pẹ̀lú ìfarahàn 28, òun ni ẹni tí ó gba àmì-ẹ̀yẹ jùlọ ní Rijeka II ní ọdún 2014–15. Ní ìdajì àkọ́kọ́ ti àsìkò 2015–16, Gerald jẹ́ olùbẹ̀rẹ̀ déédéé fún Rijeka II, ó pàdánù eré kan ṣoṣo nítorí ìdádúró. Ní oṣù kìíní ọdún 2016, Gerald jẹ́ ọ̀kan lára àwọn agbábọ́ọ̀lù Rijeka II tí wọ́n mú wá sí ibùdó ìdánrawò ṣáájú àkókò ìṣáájú ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ ní Dubai. <ref>{{Cite web|archivedate=2016-02-15}}</ref> Ó gba ipò mẹ́rin nínú àwọn eré ọ̀rẹ́ Rijeka ní àárín àkókò náà, lẹ́yìn náà ó wá di ọ̀kan lára àwọn agbábọ́ọ̀lù ẹgbẹ́ àkọ́kọ́. Ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù karùn-ún ọdún 2016, ó bẹ̀rẹ̀ sí í gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ àkọ́kọ́, nígbà tí ó wọ inú ẹgbẹ́ náà gẹ́gẹ́ bí ẹni tí yóò gba ipò rẹ̀ ní ìṣẹ́gun ilé pẹ̀lú Istra ní ọdún 1961 ní ìpele ìkẹyìn ti 2015–2016 Ajumọṣe bọ́ọ̀lù akọ́kọ́ ti Croatia . Ní oṣù kìíní ọdún 2017, wọ́n yá Gerald sí HNK Šibenik ní Ajumọṣe bọ́ọ̀lù Kejì ti Croatia títí di òpin àkókò náà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1996]] 59zcm3g0mjfknpmd964y1fas6fibegs Imadu Dooyum 0 81544 627948 2026-07-17T18:28:26Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1256733374|Imadu Dooyum]]" 627948 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Imadu Dooyum|image=|fullname=Japhet Dooyum Imadu|birth_date={{birth date and age|df=y|1980|11|24}}|birth_place=[[Nigeria]]|height={{Height|m=1.78|precision=0}}|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[AkwaUnited F.C.]]|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=1999|years2=2000–2003|years3=2004|years4=2004–2008|years5=2008–|clubs1=[[BCC Lions]]|clubs2=[[Lobi Stars F.C.]]|clubs3=[[Enugu Rangers]]|clubs4=[[Bendel Insurance F.C.]]|clubs5=[[Akwa United F.C.]]|caps1=|goals1=|nationalyears1=1999–2004|nationalteam1=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=9|nationalgoals1=0|pcupdate=21 April 2008|ntupdate=20 May 2002}} '''Imadu Dooyum''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìnlélógún oṣù kọkànlá ọdún 1980) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù aláfẹsẹ̀gbá ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù lọ́wọ́lọ́wọ́ fún Akwa United FC. Ní oṣù kẹjọ ọdún 2004, ó wà ní ìgbẹ́jọ́ pẹ̀lú KV Mechelen . == Àwọn ìjápọ̀ òde == * [https://www.rsssf.org/tablesl/lgcup1-04.html Àwọn àlàyé nípa ìdíje tó kẹ́yìn ní Nigeria ní LG Cup] * [http://www.kvmechelen.be/website/nieuws/nieuws.php?bericht_ID=62&menu=team&taal=en Aaye KV Mechelen]{{Dead link|date=January 2020|fix-attempted=yes}} * [http://www.vanguardngr.com/content/view/35936/50/ Balógun Akwa yóò fi Globacom Premier League sílẹ̀]{{Dead link|date=January 2020|fix-attempted=yes}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1980]] 2mxufcy0bn6w0ghox0za1579ls3zdhm Tosin Dosunmu 0 81545 627949 2026-07-17T18:30:59Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1355412126|Tosin Dosunmu]]" 627949 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Imadu Dooyum|image=|fullname=Japhet Dooyum Imadu|birth_date={{birth date and age|df=y|1980|11|24}}|birth_place=[[Nigeria]]|height={{Height|m=1.78|precision=0}}|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[AkwaUnited F.C.]]|clubnumber=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=1999|years2=2000–2003|years3=2004|years4=2004–2008|years5=2008–|clubs1=[[BCC Lions]]|clubs2=[[Lobi Stars F.C.]]|clubs3=[[Enugu Rangers]]|clubs4=[[Bendel Insurance F.C.]]|clubs5=[[Akwa United F.C.]]|caps1=|goals1=|nationalyears1=1999–2004|nationalteam1=[[Nigeria national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=9|nationalgoals1=0|pcupdate=21 April 2008|ntupdate=20 May 2002}} '''Tosin Dosunmu''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù keje ọdún 1980) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tẹ́lẹ̀ tí ó gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Dosunmu gbá bọ́ọ̀lù fún AS Nancy, KV Mechelen, KVC Westerlo àti Austria Wien . Ní àsìkò 2005–2006, nígbà tí ó gbá bọ́ọ̀lù fún Beerschot, Dosunmu di ẹni tí ó gba bọ́ọ̀lù jùlọ ní Ẹ̀ka Àkọ́kọ́ ti Belgian pẹ̀lú góólù mejidinlogun. Orúkọ àpèlé rẹ̀ ni Cheadle nítorí pé ó jọ òṣèré Don Cheadle . == Iṣẹ́ kárí ayé == Dosunmu dúró fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ìgbà méjì ní àgbáyé. == Àwọn ìtọ́kasí == * Tosin Dosunmu at National-Football-Teams.com {{Belgian First Division top scorers}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1980]] kru2jputyxyhoacu2oc3g8k4qlzvjj4 Uzama Douglas 0 81546 627952 2026-07-17T18:42:23Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1258660212|Uzama Douglas]]" 627952 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Uzama Douglas|fullname=Uzama Douglas Esewi|image=|birth_date={{birth date|df=y|1998|12|7}}|birth_place=[[Benin City]], Nigeria|death_date={{death date and age|2016|12|29|1998|12|7|df=y}}|death_place=Benin City, Nigeria|height={{height|m=1.81}}|currentclub=[[Gombe United F.C.]]|clubnumber=27|position=[[Defender (association football)|Defender]], [[Midfield (association football)|Midfielder]]|youthyears1=2010|youthclubs1=[[Karamone F.C.|Karamone]]|years1=2014–2016|clubs1=[[Gombe United F.C.]]|caps1=39|goals1=3|nationalyears1=2014|nationalteam1=[[Nigeria national under-17 football team|Nigeria U-17]]|nationalcaps1=8|nationalgoals1=1|nationalyears2=2016|nationalteam2=[[Nigeria national under-20 football team|Nigeria U-20]]|nationalcaps2=4|nationalgoals2=0|club-update=2 November 2016|nationalteam-update=2 November 2016}} '''Uzama Douglas Esewi''' (Ọjọ́ keje oṣù Kejìlá ọdún 1998 – ọjọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 2016) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ipò agbábọ́ọ̀lù fún àwọn ẹgbẹ́ ọmọ orílẹ̀- èdè Nàìjíríà tí kò tíì pé ọmọ ọdún 2017 àti ọmọ ọdún 20. Ẹgbẹ́ ẹgbẹ́ Ajumọṣe Orilẹ-ede Naijiria, Gombe United FC, tí wọ́n ń pè ní Gombe United, ló gbà á níṣẹ́ láti ọ̀dọ̀ Karamone ní ìdíje ìpín kejì, ó sì ran ẹgbẹ́ náà lọ́wọ́ láti gbéga sínú ìdíje Premier League ti Nàìjíríà ní ọdún 2016. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Karamone ló rí Uzama Douglas, ó sì bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ pẹ̀lú Gombe United FC ní ọdún 2014, lẹ́yìn náà, wọ́n gbé e ga sí ìdíje Ajumọṣe Premier ti Nàìjíríà ní ọdún 2016. Ó gba ìfẹ́ sí i láti ọ̀dọ̀ àwọn ẹgbẹ́ Premier League ti Nigeria àti àwọn ẹgbẹ́ Europe tó ga jùlọ láti ìgbà tí ó ti wà ní ẹgbẹ́ U-17 ti Nàìjíríà <ref>{{Cite web|archivedate=4 November 2016}}</ref> ní ọdún 2015 àti ní ẹgbẹ́ U-20 ti Nàìjíríà lọ́wọ́lọ́wọ́. Wọ́n yìnbọn pa á ní ọjọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 2016 ní ìlú Benin. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 2016]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1998]] mho3yz6ht28eb565tpgt0i06x6bacun Adefolarin Durosinmi 0 81547 627953 2026-07-17T18:43:12Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330252805|Adefolarin Durosinmi]]" 627953 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Adefolarin Durosinmi|image=Adefolarin Durosinmi.jpg|fullname=Gafar Adefolarin Durosinmi|birth_date={{Birth date and age|1991|1|2}}|birth_place=[[Lagos]], [[Nigeria]]|height={{height|meters=1.78}}|currentclub=[[Kasetsart F.C.|Kasetsart]]|clubnumber=40|position=[[Forward (association football)|Forward]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2009|years2=2010|years3=2011–2014|years4=2015–2016|years5=2017|years6=2018|years7=2019–2020|years8=2020–2021|years9=2022|years10=2022–2023|years11=2023–2024|years12=2024–|clubs1=[[Post Tel Club]]|clubs2=[[RBAC F.C.|RBAC]]|clubs3=[[Ayutthaya F.C.|Ayutthaya]]|clubs4=[[Sisaket F.C.|Sisaket]]|clubs5=[[Navy F.C.|Navy]]|clubs6=[[Samut Sakhon F.C.|Samut Sakhon]]|clubs7=[[Trat F.C.|Trat]]|clubs8=[[Chonburi F.C.|Chonburi]]|clubs9=[[Navy F.C.|Navy]]|clubs10=[[Uthai Thani F.C.|Uthai Thani]]|clubs11=[[Nakhon Pathom United F.C.|Nakhon Pathom United]]|clubs12=[[Kasetsart F.C.|Kasetsart]]|caps1=|goals1=|caps2=|goals2=|caps3=|goals3=|caps4=64|goals4=18|caps5=28|goals5=8|caps6=19|goals6=7|caps7=34|goals7=10|caps8=16|goals8=0|caps9=17|goals9=8|caps10=17|goals10=6|caps11=22|goals11=8|caps12=0|goals12=0|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=21 October 2023|ntupdate=}} '''Gafar Adefolarin Durosinmi''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù kìíní ọdún 1991) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ eré ìje Thai League 2 Kasetsart . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1991]] 0irrkgetpjb0mxtmojrnk5anndnd2jr Emmanuel Ebiede 0 81548 627954 2026-07-17T18:45:01Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1354511133|Emmanuel Ebiede]]" 627954 wikitext text/x-wiki   {{Infobox football biography|name=Emmanuel Ebiede|image=|fullname=|birth_date={{Birth date|df=yes|1978|3|27}}|birth_place=[[Port Harcourt]], [[Rivers State]], [[Military dictatorship in Nigeria|Nigeria]]|death_date={{Death date and age|df=yes|2023|4|14|1978|3|27}}|death_place=Port Harcourt, Rivers State, Nigeria|height=1.85 m|position=[[Attacking midfielder]]|currentclub=|youthyears1=|youthclubs1=|years1=1994–1995|clubs1=[[Sharks F.C.|Sharks]]|caps1=|goals1=|years2=1995–1997|clubs2=[[SC Eendracht Aalst|Eendracht Aalst]]|caps2=34|goals2=4|years3=1997–1999|clubs3=[[SC Heerenveen]]|caps3=36|goals3=2|years4=1999–2001|clubs4=[[Al Jazira Club|Al Jazira]]|caps4=|goals4=|years5=2001–2002|clubs5=[[Al Ain FC|Al Ain]]|caps5=|goals5=|years6=2002|clubs6=[[Al Dhafra FC|Al Dhafra]]|caps6=|goals6=|years7=2003–2004|clubs7=[[Al-Wasl F.C.|Al-Wasl]]|caps7=|goals7=|years8=2004–2006|clubs8=[[F.C. Ashdod|Ashdod]]|caps8=64|goals8=13|years9=2006–2007|clubs9=[[Maccabi Petah Tikva F.C.|Maccabi Petah Tikva]]|caps9=3|goals9=0|years10=2007–2008|clubs10=[[Hapoel Bnei Lod F.C.|Hapoel Bnei Lod]]|caps10=18|goals10=3|nationalyears1=1998|nationalteam1=[[Nigerian national football team|Nigeria]]|nationalcaps1=3|nationalgoals1=0}} '''Emmanuel Ebiede'''(Ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹta ọdún 1978 – ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹrin ọdún 2023) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù tó ń gbá bọ́ọ̀lù . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ebiede darapọ mọ ẹgbẹ Ẹgbẹ akọkọ Belgian SC Eendracht Aalst ni ọmọ ọdun 16. <ref name="de volkskrant">{{Cite news|last1=Volkers|first1=John|title=Ebiede beleeft ellendig jaar en 'n rot week|url=https://www.volkskrant.nl/sport/ebiede-beleeft-ellendig-jaar-en-n-rot-week~b2569178/|accessdate=23 April 2019|work=De Volkskrant|date=15 December 1997|language=Dutch}}</ref> Ní ọdún 1997, ó kó lọ sí SC Heerenveen ti Dutch Eredivisie . <ref name="de volkskrant">{{Cite news|last1=Volkers|first1=John|title=Ebiede beleeft ellendig jaar en 'n rot week|url=https://www.volkskrant.nl/sport/ebiede-beleeft-ellendig-jaar-en-n-rot-week~b2569178/|accessdate=23 April 2019|work=De Volkskrant|date=15 December 1997|language=Dutch}}<cite class="citation news cs1 cs1-prop-foreign-lang-source" data-ve-ignore="" id="CITEREFVolkers1997">Volkers, John (15 December 1997). [https://www.volkskrant.nl/sport/ebiede-beleeft-ellendig-jaar-en-n-rot-week~b2569178/ "Ebiede beleeft ellendig jaar en 'n rot week"] &#x5B;Ebiede experiences a miserable year and a rotten week&#x5D;. ''De Volkskrant'' (in Dutch)<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">23 April</span> 2019</span>.</cite> [[Category:CS1 Dutch-language sources (nl)]]</ref> == Ikú == Ebiede kú ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹrin ọdún 2023, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún márùndínlógójì. <ref>{{Cite news|title=Ex-Eagles star Emmanuel Ebiede is dead|url=https://gazettengr.com/ex-eagles-star-emmanuel-ebiede-is-dead/|location=Abuja, Nigeria|accessdate=14 April 2023|work=[[Peoples Gazette]]}}</ref> Ó ní ẹ̀dọ̀ tó gbòòrò sí i . <ref>{{Cite news|title=Oud-speler Emmanuel Ebiede (47) overleden)|url=https://www.sc-heerenveen.nl/nieuws/2023/oud-speler-emmanuel-ebiede-47-overleden}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 2023]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1978]] sthremprczahyvc8pkx7s69lrr3n6zh Peter Ebimobowei 0 81549 627956 2026-07-17T18:51:00Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1326631381|Peter Ebimobowei]]" 627956 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Peter Ebimobowei|image=Peter Ebimobowei of Bayelsa United (2).jpg|image_size=150px|fullname=Peter Thankgod Ebimobowei|height={{convert|1.84|m|ftin|0|abbr=on}}|birth_date={{Birth date and age|1993|11|11}}|birth_place=[[Bayelsa]], Nigeria|currentclub=[[Gençlik Gücü T.S.K.]]|clubnumber=|position=[[Forward (association football)|Forward]], [[Secondary striker]]|youthyears1=2005–2013|youthclubs1=[[Bayelsa United]]|years1=2013–2014|clubs1=[[Bayelsa United]]|caps1=50|goals1=33|years2=2015|clubs2=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|caps2=5|goals2=3|years3=2015–2016|clubs3=[[El-Entag El-Harby SC|El-Entag]]|caps3=|goals3=|years4=2016–2017|clubs4=[[Al-Mesaimeer Sports Club|Mesaimeer]]|years5=2017–2018|clubs5=[[Binatlı Yılmaz S.K.|Binatlı]]|years6=2018–2019|clubs6=[[Mağusa Türk Gücü S.K.|Mağusa Türk Gücü]]|caps6=|goals6=27|years7=2019–2021|clubs7=[[Al-Minaa]]|caps7=0|goals7=0|years8=2021–2022|clubs8=[[Chittagong Abahani Limited|Chittagong Abahani]]|caps8=21|goals8=20|years9=2023|clubs9=[[Rahmatganj MFS]]|caps9=9|goals9=4|years10=2023–|clubs10=[[Gençlik Gücü T.S.K.]]|caps10=|goals10=|nationalteam1=|nationalyears1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=27 September 2023|ntupdate=}} '''Peter Ebimobowei''', tí a mọ̀ sí '''Ebi''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kọkànlá ọdún 1993), jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí olùgbá bọ́ọ̀lù fún Gençlik Gücü TSK. Peter dara pọ̀ mọ́ Al-Ahly ní oṣù kìíní ọdún 2015 láti Bayelsa United ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite web|archivedate=2018-07-27}}</ref> == Àwọn ọlá == === Ẹgbẹ́ === ; Mağusa Türk Gücü * KTFF Süper Lig : 2018–19 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] 9hsyqtmayggwno5mv99i5t3uw5s6ge8 Moses Ebiye 0 81550 627957 2026-07-17T18:54:15Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1355196842|Moses Ebiye]]" 627957 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Peter Ebimobowei|image=Peter Ebimobowei of Bayelsa United (2).jpg|image_size=150px|fullname=Peter Thankgod Ebimobowei|height={{convert|1.84|m|ftin|0|abbr=on}}|birth_date={{Birth date and age|1993|11|11}}|birth_place=[[Bayelsa]], Nigeria|currentclub=[[Gençlik Gücü T.S.K.]]|clubnumber=|position=[[Forward (association football)|Forward]], [[Secondary striker]]|youthyears1=2005–2013|youthclubs1=[[Bayelsa United]]|years1=2013–2014|clubs1=[[Bayelsa United]]|caps1=50|goals1=33|years2=2015|clubs2=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|caps2=5|goals2=3|years3=2015–2016|clubs3=[[El-Entag El-Harby SC|El-Entag]]|caps3=|goals3=|years4=2016–2017|clubs4=[[Al-Mesaimeer Sports Club|Mesaimeer]]|years5=2017–2018|clubs5=[[Binatlı Yılmaz S.K.|Binatlı]]|years6=2018–2019|clubs6=[[Mağusa Türk Gücü S.K.|Mağusa Türk Gücü]]|caps6=|goals6=27|years7=2019–2021|clubs7=[[Al-Minaa]]|caps7=0|goals7=0|years8=2021–2022|clubs8=[[Chittagong Abahani Limited|Chittagong Abahani]]|caps8=21|goals8=20|years9=2023|clubs9=[[Rahmatganj MFS]]|caps9=9|goals9=4|years10=2023–|clubs10=[[Gençlik Gücü T.S.K.]]|caps10=|goals10=|nationalteam1=|nationalyears1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=27 September 2023|ntupdate=}} '''Moses Ebiye''' (tí a bí ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹrin ọdún 1997) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ ajumọṣe Ijoba Faroe Islands HB Tórshavn . == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Ẹgbẹ́ === Ni Oṣu Keje ọdun 2017, Ebiye fowo si iwe adehun ọdun mẹrin pẹlu ẹgbẹ Tippeligaen Lillestrom . Ni igba ooru ti 2018 Ebiye lo awin si Odò náà . O pada si Lillestrom ni opin 2018. Ni Oṣu Kẹsan 2020, Ebiye fowo si pẹlu eyokan. ojú ìwé ìpín Hamkam . === Motherwell === Ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹta ọdún 2024, Motherwell kéde pé òun yóò fọwọ́ sí ìwé àdéhùn tí yóò fi di ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2025. Ní ọjọ́ kẹrìndínlógún oṣù kẹfà ọdún 2025, Motherwell jẹ́rìí sí i pé Ebiye ti fi ẹgbẹ́ náà sílẹ̀ lẹ́yìn tí wọn kò tí ì tún àwọn àdéhùn rẹ̀ ṣe. === HB Tórshavn === Ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kẹrin ọdún 2026, HB Tórshavn kéde ìfọwọ́sowọ́pọ̀ Ebiye. == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Ẹgbẹ́ === {{updated|match played 18 May 2026}}<ref>{{soccerway|moses-ebiye/495126}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+Appearances and goals by club, season and competition ! rowspan="2" |Club ! rowspan="2" |Season ! colspan="3" |League ! colspan="2" |National Cup ! colspan="2" |League Cup ! colspan="2" |Continental ! colspan="2" |Other ! colspan="2" |Total |- !Division !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals |- | rowspan="5" valign="center" |Lillestrøm |2017 | rowspan="3" valign="center" |Eliteserien |8 |0 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |8 |0 |- |2018 |7 |0 |1 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - |1 |0 |9 |0 |- |2019 |12 |1 |2 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |14 |1 |- |2020 | rowspan="1" valign="center" |OBOS-ligaen |15 |2 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |15 |2 |- ! colspan="2" |Total !42 !3 !3 !0 !- !- !- !- !1 !0 !46 !3 |- | rowspan="2" valign="center" |Strømmen (loan) |2018 | rowspan="1" valign="center" |OBOS-ligaen |12 |6 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |12 |6 |- ! colspan="2" |Total !12 !6 !0 !0 !- !- !- !- !0 !0 !12 !6 |- | rowspan="2" valign="center" |HamKam |2020 | rowspan="1" valign="center" |OBOS-ligaen |15 |4 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |15 |4 |- ! colspan="2" |Total !15 !4 !0 !0 !- !- !- !- !0 !0 !15 !4 |- | rowspan="3" valign="center" |Tromsø |2021 | rowspan="2" valign="center" |Eliteserien |23 |8 |2 |1 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |25 |9 |- |2022 |16 |2 |2 |1 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |18 |3 |- ! colspan="2" |Total !39 !10 !4 !2 !- !- !- !- !0 !0 !43 !12 |- | rowspan="3" valign="center" |Aalesund |2022 | rowspan="2" valign="center" |Eliteserien |12 |5 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |12 |5 |- |2023 |18 |3 |1 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - | colspan="2" | - |19 |3 |- ! colspan="2" |Total !30 !8 !1 !0 !- !- !- !- !0 !0 !31 !8 |- | rowspan="3" valign="center" |Motherwell |2023–24 | rowspan="2" valign="center" |Scottish Premiership |6 |2 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" | - | colspan="2" | - |6 |2 |- |2024–25 |25 |2 |1 |0 |6 |2 | colspan="2" | - | colspan="2" | - |32 |4 |- ! colspan="2" |Total !31 !4 !1 !0 !6 !2 !- !- !- !- !38 !6 |- | rowspan="2" valign="center" |HB Tórshavn |[[2026 Faroe Islands Premier League|2026]] |Faroe Islands Premier League |5 |2 |0 |0 | colspan="2" | - |0 |0 | colspan="2" | - |5 |2 |- ! colspan="2" |Total !5 !2 !0 !0 !- !- !0 !0 !- !- !5 !2 |- ! colspan="3" |Career total !174 !37 !9 !2 !6 !2 !0 !0 !1 !0 !190 !41 |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1997]] mh6xtmwokty6jkzu7ilk17xqv1ha9jg Osahon Eboigbe 0 81551 627958 2026-07-17T18:57:02Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1355611637|Osahon Eboigbe]]" 627958 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Osahon Eboigbe|image=|fullname=Osahon Eboigbe|birth_date={{birth date and age|1989|9|11}}|birth_place=[[Benin City]], [[Nigeria]]|height={{height|ft=5|in=11}}|currentclub=|clubnumber=|position=[[Striker (association football)|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=[[Blackburn Rovers F.C.|Blackburn Rovers]]|years1=2007–2010|clubs1=[[Blackburn Rovers F.C.|Blackburn Rovers]]|caps1=0|goals1=0|years2=2007–2008|clubs2=→ [[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]] (loan)|caps2=3|goals2=0|years3=2008–2010|clubs3=[[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]]|caps3=0|goals3=0|years4=2008–2010|clubs4=→ [[Oud-Heverlee Leuven|OH Leuven]] (loan)|caps4=50|goals4=8|years5=2010|clubs5=[[Vaasan Palloseura]]|caps5=6|goals5=0|years6=2013–2014|clubs6=[[K.SK.Hasselt|KSK Hasselt]]|caps6=0|goals6=0|years7=2014–2015|clubs7=[[Tempo Overijse]]|caps7=26|goals7=12|years8=2015–2016|clubs8=[[K. Berchem Sport|Berchem Sport]]|caps8=17|goals8=2|years9=2016–2018|clubs9=[[K.V.K. Tienen-Hageland|Tienen]]|caps9=0|goals9=0|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=28 December 2015|ntupdate=}} '''Osahon "Macky" Eboigbe''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlá oṣù kẹsàn-án ọdún 1989) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ẹni tí kò níṣẹ́ lọ́wọ́lọ́wọ́ lẹ́yìn tí ó gbá bọ́ọ̀lù kẹ́yìn fún Tienen . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní àsìkò ọdún 2007–2008, wọ́n yá Eboigbe láti Ilé-ẹ̀kọ́ Àwọn Ọ̀dọ́ Blackburn Rovers sí ẹgbẹ́ Belgian division àkọ́kọ́ Cercle Brugge . Ìdí pàtàkì fún ìgbésẹ̀ yìí ni pé Eboigbe yóò pé ọmọ ọdún 18 láìpẹ́, nítorí náà yóò nílò àwọn ìwé tí ó yẹ kí ó tó lè gbá bọ́ọ̀lù ní Gẹ̀ẹ́sì gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù tí kì í ṣe ti EU, àwọn ìwé tí kò ní gbà. Ní Belgium, àwọn òfin wọ̀nyí nínú bọ́ọ̀lù kò le koko rárá. Dwight Wille, ẹni tí ó tún wà ní Rovers' Youth Academy ní ọdún 2006–07, sọ pé ní ojú ìwòye rẹ̀, Osahon Eboigbe jẹ́ ọ̀kan lára àwọn agbábọ́ọ̀lù tó ní ìrètí jùlọ nínú ẹgbẹ́ Blackburn Rovers U-19. ''Macky'' ṣe àkọ́kọ́ rẹ̀ fún Cercle ní ọjọ́ kẹjọ oṣù Kejìlá, ọdún 2007, nígbà tí wọ́n dojúkọ Exc. Mouscron . Cercle ṣẹ́gun ìdíje náà pẹ̀lú 3–0. A kọ́kọ́ kéde pé Eboigbe yóò jẹ́ ara ẹgbẹ́ Cercle Brugge fún àsìkò 2008–09, ṣùgbọ́n nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín Eboigbe lọ sí ìdánwò pẹ̀lú OH Leuven, wọ́n sì yá a fún ẹgbẹ́ ẹgbẹ́ kejì Belgian fún àsìkò kan. Wọ́n fún awin rẹ̀ ní àsìkò mìíràn lẹ́yìn 2008–09 títí di ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2010. A mọ̀ ọ́n sí olùgbá bọ́ọ̀lù aláfẹ́fẹ́. Lẹ́yìn ìgbà díẹ̀ tí Eboigbe fi wà ní ìdíje gíga jùlọ ní Belgium pẹ̀lú Cercle Brugge, ó gbá bọ́ọ̀lù fún OH Leuven, K. Berchem Sport àti KVK Tienen-Hageland ní àwọn ìdíje ìsàlẹ̀. <ref>{{Cite news|title=Osahon Eboigbe kvk Tienen: "Ik ben opnieuw een gelukkige voetballer"|url=https://www.nieuwsblad.be/cnt/dmf20171002_03108262|date=3 October 2017}}</ref> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Osahon Eboigbe tun ni arakunrin agba kan, Semi Eboigbe, ti o jẹ oṣere bọọlu inu agbọn ọjọgbọn, ti o n ṣiṣẹ fun Lynn Fury lọwọlọwọ. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1989]] mcmjokmatmbnrke40gj1dadibno62rk Alphonsus Ebuka 0 81552 627959 2026-07-17T18:58:08Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1305626978|Alphonsus Ebuka]]" 627959 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles><templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Alphonsus Ebuka|image=|fullname=Alphonsus Chukwuebuka Dike|birth_date={{Birth date and age|2001|03|08|df=y}}|birth_place=[[Abuja]], Nigeria|height=|position=[[Midfielder]]|currentclub=[[SK Kladno]]|clubnumber=12|youthyears1={{0|0000}}–2020|youthclubs1=Superstars Academy|youthyears2=2019–2020|youthclubs2=→ [[FC Porto Juniors|Porto]] (loan)|years1=2020–2022|clubs1=Superstars Academy|caps1=0|goals1=0|years2=2020–2021|clubs2=→ [[FC Porto B|Porto B]] (loan)|caps2=2|goals2=0|years3=2021–2022|clubs3=→ [[CF La Nucía|La Nucía]] (loan)|caps3=0|goals3=0|years4=2022–2024|clubs4=[[CF La Nucía|La Nucía]]|caps4=0|goals4=0|years5=2024–|clubs5=[[SK Kladno]]|caps5=14|goals5=0|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=|club-update=16:14, 23 August 2021 (UTC)|nationalteam-update=}} '''Alphonsus Chukwuebuka Dike''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹjọ oṣù kẹta ọdún 2001), tí a mọ̀ sí '''Alphonsus Ebuka''' tàbí '''Ebuka''' lásán, jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín gbùngbùn fún ẹgbẹ́ Czech SK Kladno . == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Ẹgbẹ́ === {{updated|23 August 2021}}<ref>{{cite web |url=https://us.soccerway.com/players/dike-alphonsus-chukwuebuka/636669/ |title=Nigeria - A. Ebuka|publisher=Soccerway |archive-url=https://web.archive.org/web/20230105194820/https://us.soccerway.com/players/dike-alphonsus-chukwuebuka/636669/|archive-date=2023-01-05 |url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.foradejogo.net/player.php?player=200103080024 |title=Ebuka (Alphonsus Chukwuebuka Dike)|publisher=ForaDeJogo |archive-url=https://web.archive.org/web/20210423115300/https://www.foradejogo.net/player.php?player=200103080024|archive-date=2021-04-23 |url-status=dead}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center" ! rowspan="2" |Ẹgbẹ́ ! rowspan="2" | Àkókò ! colspan="3" | Ajumọṣe ! colspan="2" | Ife Orílẹ̀-èdè ! colspan="2" | Ife Ajumọṣe ! colspan="2" | Òmíràn ! colspan="2" | Àròpọ̀ |- ! Ẹ̀ka ! Àwọn àpù ! G+A ! Àwọn àpù ! G+A ! Àwọn àpù ! G+A ! Àwọn àpù ! G+A ! Àwọn àpù ! G+A |- | Porto B (awin) | 2020–21 | Liga Portugal 2 | 2 | 0 | colspan="2" | – | colspan="2" | – | 0 | 0 | 2 | 0 |- | La Nucía (àwìn) | 2021–22 | Segunda Division RFEF | 0 | 0 | 0 | 0 | colspan="2" | – | 0 | 0 | 0 | 0 |- | SK Kladno (gbigbe) | [[2024–25 Third Czech League|2024–25]] | [[Third Czech League|Ajumọṣe Czech kẹta]] | 14 | 2 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 14 | 2 |- ! colspan="3" | '''Àròpọ̀ iṣẹ́ tí a ṣe''' ! 16 ! 2 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 0 ! 16 ! 2 |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2001]] ge8hw6bidwgd551n24rclhb5eivkz5o Emmanuel Edmond 0 81553 627960 2026-07-17T19:10:15Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362404205|Emmanuel Edmond]]" 627960 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Emmanuel Edmond|image=|fullname=Emmanuel Edmond|height={{convert|1.79|m|ftin|0|abbr=on}}|birth_date={{Birth date and age|1996|6|13|df=y}}|birth_place=[[Nigeria]]|currentclub=|clubnumber=|position=[[Forward (association football)|Forward]]|youthyears1=|youthclubs1=GBS Academy|years1=2014–2015|clubs1=[[FK AS Trenčín|AS Trenčín]]|caps1=9|goals1=3|years2=2016–2017|clubs2=[[FK Dukla Prague|Dukla Prague]]|caps2=7|goals2=1|club-update=30 June 2017}} '''Emmanuel Edmond''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù kẹfà ọdún 1996) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹjọ ọdún 2014, Edmond fọwọ́ sí àdéhùn ọdún mẹ́ta fún ẹgbẹ́ Slovakia AS Trencin. Ó bẹ̀rẹ̀ eré rẹ̀ fún AS Trencin ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹjọ ọdún 2014 lòdì sí Košice, ó sì gba ipò rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí yóò rọ́pò Patrik Misak ní ìṣẹ́jú mẹ́tàdínlọ́gọ́ta ti eré náà. Edmond gbá bọ́ọ̀lù ní Ajumọṣe akọ́kọ́ ti Czech fún FK Dukla Prague ní àsìkò ọdún 2016–17. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1996]] dvxmez72hgifhpjrseaduelip29x25f Tony Edjomariegwe 0 81554 627961 2026-07-17T19:11:35Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1363769607|Tony Edjomariegwe]]" 627961 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Tony Edjomariegwe|image=|fullname=|birth_date={{birth date and age|df=yes|Sep 1, 1992 }}|birth_place=Nigeria|height=1.80m|position=[[Forward (Association football)|Forward]]|currentclub=|clubnumber=|youthyears1=–2009|youthclubs1=|years1=2009–2011|clubs1=[[Crown Ogbomosho]]|caps1=|goals1=|years2=2012|clubs2=[[Kwara United]]|caps2=|goals2=|years3=2012–2013|clubs3=[[Shooting Stars S.C.|Shooting Stars]]|caps3=|goals3=|years4=2014|clubs4=[[Nasarawa United]]|caps4=3|goals4=1|years5=2015|clubs5=[[Kano Pillars]]|caps5=7|goals5=3|years6=2015–2019|clubs6=[[OC Safi]]|caps6=86|goals6=9|years7=2019-2021|clubs7=[[Maghreb Tetouan]]|caps7=27|goals7=9|years8=2021-2022|clubs8=[[Al-Merrikh SC]]|caps8=|goals8=|years9=2022–2023|clubs9=[[Al-Tadamon SC (Kuwait)|Al-Tadamon]]|caps9=|goals9=|years10=2023–2024|clubs10=[[Al-Kawkab FC|Al-Kawkab]]|caps10=|goals10=|years11=2025–2026|clubs11=[[Al-Gottah FC|Al-Ghottah]]|years12=2026|clubs12=[[Al-Saqer FC|Al-Saqer]]|pcupdate=18:02, 15 December 2020 (UTC)|nationalyears1=|nationalteam1=|nationalcaps1=|nationalgoals1=}} '''Tony Edjomariegwe''' jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń gbá bọ́ọ̀lù fún ìgbàsókè . Ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù kẹjọ ọdún 2023, Edjomariegwe dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ Al-Kawkab ti ẹ̀ka kejì ti Saudi . Ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kẹsàn-án ọdún 2025, Edjomarigwe dara pọ̀ mọ́ Al-Ghottah láti ẹgbẹ́ kan náà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1992]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] gnq9c2f4avnj2c6rizz1gaufbqb5q4r Raphael Edereho 0 81555 627962 2026-07-17T19:15:28Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1312898322|Raphael Edereho]]" 627962 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> {{Infobox football biography|name=Raphael Edereho|image=|fullname=Raphael Edereho|height={{height|m=1.82}}|birth_date={{birth date and age|mf=yes|1983|3|21}}|birth_place=[[Delta State]], [[Nigeria]]|currentclub=|clubnumber=|position=[[Striker (football)|Striker]]|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2000–2001|years2=2001–2002|years3=2002–2003|years4=2004|years5=2005|years6=2005|years7=2005|years8=2005–2006|years9=2007|years10=2007|years11=2008|years12=2011|years13=2012|years14=2012–2013|years15=2013–2014|years16=2014|years17=2014–2015|clubs1=[[Al Sarha FC|Al Sarha]]|clubs2=[[Ebiedafe FC|Ebiedafe]]|clubs3=[[AS Racine FC|AS Racine]]|clubs4=[[FC Prishtina]]|clubs5=[[RoPS]]|clubs6=[[Tervarit]]|clubs7=[[KuPS]]|clubs8=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubs9=[[FC Shakhter|Shakhter Kargandy]]|clubs10=[[AC Oulu]]|clubs11=[[Vaasan Palloseura|VPS]]|clubs12=[[Oulu Palloseura|OPS]]|clubs13=[[FC Santa Claus]]|clubs14=[[Najaf FC]]|clubs15=[[Duhok SC]]|clubs16=[[Naft Maysan]]|clubs17=[[Masafi Al-Shamal]]|caps1=28|goals1=19|caps2=30|goals2=15|caps3=32|goals3=17|caps4=15|goals4=6|caps5=7|goals5=0|caps6=6|goals6=5|caps7=-|goals7=-|caps8=6|goals8=1|caps9=11|goals9=6|caps10=7|goals10=4|caps11=24|goals11=4|caps12=15|goals12=3|caps13=13|goals13=5|nationalyears1=|nationalteam1=[[Nigeria national under-17 football team|Nigeria U-17]]|nationalcaps1=|nationalgoals1=|pcupdate=|ntupdate=}} '''Raphael Edereho''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù kẹta, ọdún 1983, ní Ìpínlẹ̀ Delta, Nàìjíríà ) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù aláfẹ́sẹ̀gbá ọmọ orílẹ̀- èdè Nàìjíríà tó ti fẹ̀yìntì. == Iṣẹ́ ẹgbẹ́ == Edereho bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní ẹgbẹ́ Al Sarha FC ti Saudi Arabia ní ọdún 2000. Ní ọdún tó tẹ̀lé e, ó padà sí ìlú ìbílẹ̀ rẹ̀, Nàìjíríà, ó sì gbá bọ́ọ̀lù fún Ebiedafe FC, lẹ́yìn náà ó gbé lọ sí ẹgbẹ́ mìíràn ti Nàìjíríà, AS Racine FC ní ọdún 2002. Ní ọdún 2004, Edereho kọ́kọ́ lọ sí Yúróòpù, wọ́n sì gbé e lọ sí KF Prishtina tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù nínú bọọlu afẹsẹgba Superleague ti Kosovo . Finnish Veikkausliiga League ni ibi tí ó tẹ̀lé e níbi tí ó ti gbá bọ́ọ̀lù fún RoPS Rovaniemi, Tervarit Oulu àti KuPS Kuopio níbi tí ó ti ṣeré tó láti gbé lọ sí ẹgbẹ́ òṣèlú ńlá [[Ìránì|ti Iran]] Persepolis FC ní ọdún 2006. Ní oṣù kọkànlá ọdún 2006, wọ́n tún rí i pé KuPS Kuopio kò gba owó ìgbé bọ́ọ̀lù fún Edereho láti Persepolis. FIFA ń ṣe ìwádìí nípa ipò náà, wọ́n sì pinnu pé Persepolis gbọ́dọ̀ san owó ìgbé bọ́ọ̀lù náà. Ní ọdún 2011, ó kó lọ sí OPS . Ní ọdún 2012–2013 ó gbá bọ́ọ̀lù pẹ̀lú Najaf FC, ní ọdún 2013–14 pẹ̀lú Duhok SC, ní ọdún 2014 pẹ̀lú Naft Maysan, àti ní ọdún 2014–15 pẹ̀lú Masafi Al-Shamal, gbogbo wọn ní eré Premier League ti Iraq . == Iṣẹ́ kárí ayé == Edereho ti ṣe aṣoju orilẹ-ede Naijiria ni ipele U17 . == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1983]] dt2qoqzhh5m0enoca277qzpza4bvfhw Osagie Ederaro 0 81556 627963 2026-07-17T19:16:45Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1344870621|Osagie Ederaro]]" 627963 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Osagie Ederaro|full_name=|birth_date={{birth date and age|1986|8|25|df=y}}|birth_place=Nigeria|height=1.72 m|position=[[Striker (association football)|Striker]]|years1=2005–2006|clubs1=[[Balestier Khalsa FC|Balestier Khalsa]]|years2=?–2008|clubs2=[[Wollongong Wolves FC]]|years3=2008–2011|clubs3=[[Heidelberg United FC|Heidelberg United]]|years4=2011–2014|clubs4=[[Green Gully SC|Green Gully]]|caps4=62+<ref name="profile">{{cite web|url=http://websites.sportstg.com/team_info.cgi?action=PSTATS&pID=194281955&client=1-8746-124403-244225-16640095|title=Osagie Ederaro - Player Statistics|website=SportsTG|accessdate=17 August 2018}}</ref><ref name="sports">{{cite web|url=http://websites.sportstg.com/team_info.cgi?action=PSTATS&pID=197734877&client=1-10178-151203-298166-20439460|title=Osagie Ederaro - Player Statistics|website=SportsTG|accessdate=17 August 2018}}</ref>|goals4=16+<ref name="profile"/><ref name="sports"/>}} '''Osagie Ederaro''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n oṣù kẹjọ ọdún 1986) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tẹ́lẹ̀ tí ó gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Síńgáńgà === Balestier Khalsa ló tú u sílẹ̀ ní ìgbà òtútù ọdún 2005 lẹ́yìn tí àdéhùn rẹ̀ parí. Ederaro tún dara pọ̀ mọ́ wọn ní kété kí àsìkò S.League ti ọdún 2006 tó bẹ̀rẹ̀, ó sọ pé òun ní ìtẹ́lọ́rùn níbẹ̀, òun sì kọ̀ láti gba àwọn ìfilọ́lẹ̀ láti ọ̀dọ̀ àwọn alábàádíje rẹ̀ Geylang . parí pẹ̀lú àwọn góólù mẹ́sàn-án ní ọdún yẹn. === Ọsirélíà === Ní ìgbà ìrúwé ọdún 2008, ní Wollongong Wolves FC, Ederaro dá àjọṣepọ̀ pẹ̀lú Ilija Prenzoski, wọ́n sì gba góólù mẹ́rin ní ọ̀sẹ̀ méjì lẹ́ẹ̀kan náà. Pẹ̀lú ìṣòro tó kún fún owó ilé nígbà tó wà pẹ̀lú Wollongong Wolves, ó fi ẹgbẹ́ náà sílẹ̀ nítorí ìdí yìí ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2008. == Àwọn ọlá == * Ẹgbẹ́ VPL ti Ọ̀sẹ̀ * Agbábọ́ọ̀lù Green Gully SC tó dára jùlọ ní àsìkò yìí: 2014 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] q1atped857ny5crb7uqmxbzepipq275 Philip Edeipo 0 81557 627964 2026-07-17T19:21:53Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1334613205|Philip Edeipo]]" 627964 wikitext text/x-wiki  {{Infobox football biography|name=Philip Edeipo|image=|image_size=|fullname=Philip Edeipo|birth_date={{birth date and age|df=y|1986|11| 4 }}|birth_place=[[Nigeria]]|height={{height|m=1.81}}|position=Attacking midfielder/ supporting striker|currentclub=NaF FC Abuja 2016 -2018|clubnumber=25|youthyears1=|youthclubs1=|years1=2005–2007|clubs1=[[Bayelsa United]]|caps1=30|goals1=18|years2=2008|clubs2=[[RoPS]]|caps2=30|goals2=12|years3=2009|clubs3=[[Qingdao Hailifeng]]|caps3=21|goals3=10|years4=2010|clubs4=[[Shenyang Dongjin]]|caps4=11|goals4=5|years5=2011–2013|clubs5=[[FC Kaisar|Kaisar]]. Myanmar Yadanabor Fc Btv cup 2015|caps5=35|goals5=3|nationalyears1=|nationalteam1=[[Nigeria national under-17 football team|Nigeria U17]]|nationalcaps1=|nationalgoals1=|nationalyears2=|nationalteam2=[[Nigeria national under-20 football team|Nigeria U20]]|nationalcaps2=|nationalgoals2=|nationalyears3=|nationalteam3=[[Nigeria national under-23 football team|Nigeria U23]]|nationalcaps3=|nationalgoals3=|pcupdate=19 January 2018|ntupdate=19 January 2018}} '''Philip Edeipo''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹrin oṣù kọkànlá ọdún 1986), jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù tí a mọ̀ kẹ́yìn ni FC Kaisar ní Ajumọṣe Ijoba Kazakhstan . == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Ẹgbẹ́ === Ni Ọjọ ''k''ẹ́sán Oṣu Kẹrin Ọdun 2008, Edeipo fowo si fun Ẹgbẹ́ Veikkausliiga ti Finnish RoPS . Ní ọdún 2009, Edeipo kó lọ sí orílẹ̀-èdè China, ó sì fọwọ́ sí Qingdao Hailifeng . Nígbà tí wọ́n fòfin de Qingdao Hailifeng láti má ṣe gbá bọ́ọ̀lù fún ìdíje ní ọdún 2010, Edeipo kó lọ sí ẹgbẹ́ Líìgì Kìíní ti Ṣáínà Shenyang Dongjin ní oṣù kẹta ọdún 2010. <ref>{{Cite web|archivedate=2011-07-23}}</ref> Ní ọdún 2011, ó lo oṣù kan ní ìdánwò ní Turkey títí tí wọ́n fi fún un ní àdéhùn pẹ̀lú Ajumọṣe Ijoba Kazakhstan . <ref>{{Cite web|archivedate=2011-07-20}}</ref> Ní ọjọ́ kìíní oṣù kẹrin ọdún 2012, Edeipo farapa orúnkún tó lágbára nígbà tí Kaisar gbá bọ́ọ̀lù pẹ̀lú FC Ordabasy ní ọ̀sẹ̀ kẹrin. === Àgbáyé === Ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2011, Edeipo fi ìfẹ́ rẹ̀ hàn láti ṣojú fún Kazakhstan, nítorí ó ti ṣojú fún orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ìpele ọmọ ọdún mẹ́tàdínlógún  àti ọmọ ọdún mẹ́tàlélógún tẹ́lẹ̀ . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] 7mzywphac00usbtufcvjacfroliqi00