Wikipedia yowiki https://yo.wikipedia.org/wiki/Oj%C3%BAew%C3%A9_%C3%80k%E1%BB%8D%CC%81k%E1%BB%8D%CC%81 MediaWiki 1.47.0-wmf.19 first-letter Amóhùnmáwòrán Pàtàkì Ọ̀rọ̀ Oníṣe Ọ̀rọ̀ oníṣe Wikipedia Ọ̀rọ̀ Wikipedia Fáìlì Ọ̀rọ̀ fáìlì MediaWiki Ọ̀rọ̀ mediaWiki Àdàkọ Ọ̀rọ̀ àdàkọ Ìrànlọ́wọ́ Ọ̀rọ̀ ìrànlọ́wọ́ Ẹ̀ka Ọ̀rọ̀ ẹ̀ka Èbúté Ọ̀rọ̀ èbúté Ìwé Ọ̀rọ̀ ìwé TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 11172 636317 614866 2026-09-13T09:50:15Z CommonsDelinker 91 Replacing Coat_of_arms_of_Burkina_Faso.svg with [[File:Coat_of_arms_of_Burkina_Faso_(1984-2025).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] (harmonizing names of file set) · The 636317 wikitext text/x-wiki {{Infobox country |native_name = Bùrkínà Fasò |common_name = Bùrkínà Fasò |image_flag = Flag of Burkina Faso.svg |image_coat = Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg |national_motto = ''"Unité-Progrès-Justice"''<br />'''("Ọ̀kan, Ìrewájú, Ìdájọ́")''<br />''("Unity, Progress, Justice")'' |image_map = Location Burkina Faso AU Africa.svg |map_caption = {{map caption|countryprefix=|location_color=búlù dúdú|region=[[Africa]]|region_color=àwọ̀-érú dúdú|subregion=the [[Ìṣọ̀kan Áfríkà]]|subregion_color=búlù amọ́lẹ̀|legend=Location Burkina Faso AU Africa.svg}} |national_anthem = ''[[Une Seule Nuit]]''{{spaces|2}}<small>(Faransé)<br/>'''Àṣálẹ́ kannáà''<br/>''One Single Night'' – Thomas Sankara''</small> |official_languages = [[French language|Faransé]] |regional_languages = [[Mòoré language|Mòoré]], [[Mandinka language|Mandinka]] ([[Bambara language|Bambara]]) |demonym = ara Burkina Faso (tabi Burkinabè ati Burkinabe) |ethnic_groups = Mossi 47.9%<br>Fulani 10.3%<br>Lobi 6.9%<br>Bobo 6.9%<br>Mande 6.7%<br>Senufo 5.3%<br>Grosi 5%<br>Gurma 4.8%<br>Tuareg 3.1% |ethnic_groups_year = 1995 |capital = [[Ouagadougou]] |latd=12 |latm=20 |latNS=N |longd=1 |longm=40 |longEW=W |largest_city = olúìlú |government_type = Orílẹ̀-èdè olómìnira [[Semi-presidential system|oníààrẹ díẹ̀]] |leader_title1 = [[President of Burkina Faso|Ààrẹ]] |leader_name1 = [[:fr:Ibrahim Traoré|Ibrahim Traoré]] |leader_title2 = [[Prime Minister of Burkina Faso|Alákóso Àgbà]] |leader_name2 = [[:fr:Apollinaire Joachim Kyélem de Tambèla|Apollinaire de Tambèla]] |legislature = [[National Assembly of Burkina Faso|Ilé Ìgbìmọ̀ Aṣòfin]] |sovereignty_type = [[Independence|Ìlómìnira]] |established_event1 = látọwó [[Fránsì]] |established_date1 = 5 August 1960 | area_km2 = 274,200 | area_rank = 74th | area_sq_mi = 105,869 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | percent_water = 0.146% | population_estimate = 21,510,181<ref name="The World Factbook">{{cite web|url=https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/burkina-faso/|title=Archived copy" (PDF). Archived from the original (PDF) on 2016-12-21. Retrieved 2016-02-18.CS1 maint: archived copy as title|date=16 November 2021|access-date=2021-12-16|archive-date=2021-01-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20210111020045/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/burkina-faso|dead-url=yes}}</ref> | population_census = 14,017,262 | population_estimate_year = 2020 | population_estimate_rank = 58th | population_census_year = 2006 | population_density_km2 = 64 | population_density_sq_mi = 163,63 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]--> | population_density_rank = 137th | GDP_PPP = $45.339&nbsp;billion | GDP_PPP_year = 2020 | GDP_PPP_per_capita = $2,207<ref name="imf.org">{{Cite web | url=https://www.imf.org/external/pubs/ft/weo/2019/01/weodata/weorept.aspx?pr.x=88&pr.y=8&sy=2019&ey=2024&scsm=1&ssd=1&sort=country&ds=.&br=1&c=748&s=NGDPD%2CPPPGDP%2CNGDPDPC%2CPPPPC&grp=0&a= | title=Report for Selected Countries and Subjects}}</ref> | GDP_nominal = $16.226&nbsp;billion | GDP_nominal_year = 2020 | GDP_nominal_per_capita = $792<ref name="imf.org"/> | Gini = 38.9 <!-- number only --> | Gini_year = 2020 | Gini_change = <!-- increase/decrease/steady --> steady | Gini_ref = <ref>{{cite web|url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2172.html|title=Distribution of family income – Gini index|work=The World Factbook|publisher=CIA|access-date=1 September 2009|archive-date=13 May 2009|archive-url=https://web.archive.org/web/20090513124910/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/fields/2172.html|dead-url=yes}}</ref> | Gini_rank = | HDI = 0.452 <!--number only--> | HDI_year = 2019 <!-- Please use the year to which the data refers, not the publication year --> | HDI_change = increase <!-- increase/decrease/steady --> | HDI_ref = <ref name="UNHDR">{{cite book|title=Human Development Report 2020 The Next Frontier: Human Development and the Anthropocene|date=15 December 2020|publisher=United Nations Development Programme|isbn=978-92-1-126442-5|pages=343–346|url=http://hdr.undp.org/sites/default/files/hdr2020.pdf|access-date=16 December 2020}}</ref> | HDI_rank = 182nd | currency = [[West African CFA franc]]<ref name="auto4">CFA Franc BCEAO. Codes: XOF / 952 [http://www.currency-iso.org/dam/downloads/table_a1.xml ISO 4217 currency names and code elements] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140407090907/http://www.currency-iso.org/dam/downloads/table_a1.xml|date=7 April 2014 }}. ISO.</ref> |time_zone = |utc_offset = +0 |time_zone_DST = kòsí |utc_offset_DST = |drives_on = ọ̀tún |cctld = [[.bf]] |calling_code = 226 |footnote1 = The data here is an estimation for the year 2005 produced by the International Monetary Fund in April 2005. }} '''Bùrkínà Fasò''' ({{IPAc-en|audio=En-us-Burkina Faso.ogg|b|ər|ˌ|k|iː|n|ə|_|ˈ|f|ɑː|s|oʊ}} {{respell|bər|KEE|nə}} {{respell|FAH|soh}}; {{IPA-fr|bu<!--not [y]-->ʁkina faso|lang}}) – bakanna ní kúkurú bi '''Burkina''' – je [[landlocked country|orile-ede àdèmọ́àrinlẹ̀]] ní Ìwò-orùn [[Afrika]]. Àwon orílé-èdè méfà lóyí ká: [[Mali]] ni àríwá, [[Niger]] ni ìlàorùn, [[Benin]] ni gúúsù ìlà-orùn, [[Togo]] ati [[Ghana]] ni gúúsù, ati [[Côte d'Ivoire]] ni gúúsù-ìwòorùn. Olú-ìlú rè ni [[Ouagadougou]]. Ìtóbi rè je {{convert|274200|km2}} Pèlú àwon alabugbe to poju 15,757,000 lo. Télètélè Orúko rè ni '''Órílé-èdè Olómìnira Upper Volta''' (''Republic of Upper Volta''), o je [./Https://www.google.com/url%3Fsa=t&source=web&rct=j&opi=89978449&url=https://en.wikipedia.org/wiki/Category:Geographical_renaming&ved=2ahUKEwigneX20rKRAxUeUkEAHZ7UE-QQFnoECFQQAQ&usg=AOvVaw1SPI3daFcCClPjVFb6Ad6G títún-solórúko] si '''Burkina Faso''' ni ojo 4 Osu Kejo 1984, latowo Aare [[Thomas Sankara]], to tumosi "ile awon eniyan anaro" ("the land of upright people") ni awon ede [[Mòoré language|Mòoré]] ati [[Dioula language|Dioula]], ti won je ede abinibi pataki nibe. "Burkina" le je, "awon eniyan olododo", lede Mòoré, ati "Faso" tumosi "ile baba eni" lede Dioula. Awon to bugbe si Burkina Faso unje pipe ni ''Burkinabè'' ({{IPAc-en|icon|b|ər|ˈ|k|iː|n|ə|b|eɪ}} {{respell|bər|KEE|nə-bay}}). Awon eniyan tedo si Burkina Faso larin odun 14,000 and 5000 SK latowo awon [[hunter-gatherer|ode asako]] ni apaariwaiwoorun ibe. Abule oko bere nibe larin odun 3600 and 2600 SK. Ibi to unje arin gbongan Burkina Faso loni nigbana je kiki awon ileoba [[Mossi Kingdoms|Mossi]]. Awon Ileoba Mossi wonyi di ibiabo Fransi ni 1896. Leyin ti o gba ilominira latowo Fransi ni 1960, orile-ede na ri iru orisirisi ijoba ko to di eyi to wa loni, orile-ede olominira [[Semi-presidential system|oniaare die]]. Aare re lowo ni [[Blaise Compaoré]]. O je omo-egbe [[Ìṣọ̀kan Áfríkà]], [[Community of Sahel-Saharan States|Agbajo awon Orile-ede Saheli ati Sahara]], [[La Francophonie]], [[Organisation of Islamic Cooperation|Agbajo Ifowosowopo Onimale]] ati [[Economic Community of West African States|Agbajo Olokowo awon Orile-ede Iwoorun Afrika]]. ==Ìtàn== {{main|Ìtàn ilẹ̀ Bùrkínà Fasò}} ===Ìtàn kùtùkùtù=== Ibi-ile ti a mo loni bi Burkina Faso t je titedo kutukutu, larin odun 14,000 ati 5000 [[SK]], latowo awon [[hunter-gatherer|ode asako]] ni apaariwaiwoorun ibe, ti awon ohun amulo won bi [[scraper (archaeology)|ihale]], [[chisel|igbele]] ati [[arrowhead|oriofa]] won je wiwari ni 1973 latowo Simran Nijjar. Awon abule pelu awon adako bere ni arin odun 3600 ati 2600 SK. Lori bi awon ipele awon agbe se ri, o da bi pe awon abule na je adurotitisi. Ilo irin, iseamo ati okuta didan gbera larin odun 1500 ati 1000 SK. Aloku awon [[Dogon people|Dogo]] wa kakiri ni Burkina Faso ni awon agbegbe ariwa ati ariwaiwoorun. Nigbakan larin orundun kedogun ati kerindinlogun, awon Dogo kuro ni agbegbe yi lati lo budo si etioke [[Bandiagara]]. Nibo miran, awon aloku ogiri giga wa ni guusuiwoorun Burkina Faso (ati ni Côte d'Ivoire), sugbon awon ti won ko won ko ti je didamo. [[Loropeni]] ni okuta aye atijo to nibasepo mo owo wura. Ibe ni [[World Heritage site|Ibi Oso Agbaye]] akoko ti orile-ede Burkina Faso wa. Arin gbongan apa Burkina Faso ni opo awon ileoba [[Mossi Kingdoms|Mossi]], awon to lagbara julo ninu won ni ti Wagadogo (Ouagadougou) ati Yatenga. Awon ileoba wonyi je didasile ni ibere orundun ikerindinlogun latowo awon ajagun.<ref name="ReferenceA">Michel Izard, Moogo. L'émergence d'un espace étatique ouest-africain au XVIe siècle</ref> ===Láti ilẹ̀àmúsìn dé ìlómìnira=== ===Bùrkínà Fasò=== ==Ìṣèlú== ==Àwọn agbègbè, ìgbèríko àti ìpínapá== ==Ológun, ọlọ́pàá àtí alábòò== ==Oríilẹ̀yíyà àti ojúọjọ́== ==Òkòwò== ==Ẹ̀yàìlú== ==Àṣà== ==Ẹ̀kọ́== {{ekunrere}} == Itokasi == {{reflist}} {{Burkina Faso topics}} {{Àwọn orílẹ̀-èdè áfríkà|status=collapsed}} [[Ẹ̀ka:Bùrkínà Fasò| ]] 0gi8lpybflyemspdpfcecbx1illahik 0 19200 636318 570363 2026-09-13T09:50:40Z CommonsDelinker 91 Replacing Coat_of_arms_of_Burkina_Faso.svg with [[File:Coat_of_arms_of_Burkina_Faso_(1984-2025).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] (harmonizing names of file set) · The 636318 wikitext text/x-wiki [[Fáìlì:LocationAfrica.png|right|250px]] [[List of African countries|African countries]] have the following [[coat of arms|coats of arms]] or national emblems: {|class="wikitable" |- !Country !Coat of Arms !Motto !Main article |- |[[Algeria]] |[[Fáìlì:Seal of Algeria.svg|100px]] |Al Jumhūrīyah al Jazā'irīyah ad Dīmuqrāţīyah ash Sha'bīyah <br /> الشعبيةالجمهورية الجزائرية الديمقراطية |[[Emblem of Algeria]] |- |[[Angola]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Angola.svg|100px]] |República de Angola |[[Coat of arms of Angola|Emblem of Angola]] |- |[[Benin]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Benin.svg|100px]] |Fraternite, Justice, Travail |[[Coat of arms of Benin]] |- |[[Botswana]] |[[Fáìlì:Coat_of_Arms_of_Botswana.svg|100px]] |Pula |[[Coat of arms of Botswana]] |- |[[Burkina Faso]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg|100px]] |Unite Progres Justice |[[Coat of arms of Burkina Faso]] |- |[[Burundi]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Burundi.svg|100px]] |Unite Travail Progres |[[Coat of arms of Burundi]] |- |[[Cameroon]] |[[Fáìlì:Cameroon COA.svg|100px]] |Paix, Travail, Patrie |[[Coat of arms of Cameroon]] |- |[[Cape Verde]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Cape Verde.svg|100px]] |República de Cabo Verde |[[National emblem of Cape Verde|Emblem of Cape Verde]] |- |[[Central African Republic]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_the_Central_African_Republic.svg|100px]] |Unite, Dignite, Travail |[[Coat of arms of the Central African Republic]] |- |[[Chad]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Chad.svg|100px]] |Unite, travail, progre |[[Coat of arms of Chad]] |- |[[Comoros]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Comoros.svg|100px]] |République Fédérale Islamique des Comores |[[Coat of arms of Comoros|Emblem of Comoros]] |- |[[Democratic Republic of the Congo]] |[[Fáìlì:Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo.svg|100px]] |Justice, paix, travail |[[Coat of arms of the Democratic Republic of the Congo|Emblem of the Democratic Republic of the Congo]] |- |[[Republic of the Congo]] |[[Fáìlì:Coat of arms of the Republic of the Congo.svg|100px]] |Unité Travail Progrès |[[Coat of arms of the Republic of the Congo]] |- |République de [[Côte d'Ivoire]]<br />(1964-circa 2000) |[[Fáìlì:Coat of arms of Ivory Coast.svg|100px]] |Union - Discipline - Travail" "Unity, Discipline and Labour" (translation) |[[Coat of arms of Côte d'Ivoire]] |- |[[Djibouti]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Djibouti.svg|100px]] |Unité, Égalité, Paix" (translation) <br />"Unity, Equality, Peace" |[[Coat of arms of Djibouti|Emblem of Djibouti]] |- |[[Egypt]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Egypt.svg|100px]] |Jumhuriyat Misr al-Arabiya <br /> "جمهرية مصر العربية" |[[Coat of arms of Egypt]] |- |[[Equatorial Guinea]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Equatorial Guinea.svg|100px]] |Unidad, Paz, Justicia<br />({{lang-es|Unity, Peace, Justice}}) |[[Coat of arms of Equatorial Guinea]] |- |[[Eritrea]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Eritrea (or-argent-azur).svg|100px]] |Eritrea |[[Coat of arms of Eritrea]] |- |[[Ethiopia]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Ethiopia.svg|100px]] |ETHIOPIA |[[Coat of arms of Ethiopia|Emblem of Ethiopia]] |- |[[Gabon]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Gabon.svg|100px]] |Union, Travail, Justice |[[Coat of arms of Gabon]] |- |[[The Gambia]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_The_Gambia.svg|100px]] |Progress, Peace, Prosperity |[[Coat of arms of The Gambia]] |- |[[Ghana]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Ghana.svg|100px]] |Freedom and Justice |[[Coat of arms of Ghana]] |- |[[Guinea]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Guinea.svg|100px]] |Travail, Justice, Solidarité<br />({{lang-fr|Work, Justice, Solidarity}}) |[[Coat of arms of Guinea]] |- |[[Guinea-Bissau]] |[[Fáìlì:Emblem_of_Guinea-Bissau.svg|100px]] |Unidade, Luta, Progresso<br />({{lang-pt|Unity, Struggle, Progress}}) |[[Emblem of Guinea-Bissau]] |- |[[Kenya]] |[[Fáìlì:Alternate Coat of arms of Kenya.svg|100px]] |[[Harambee]]<br />({{lang-sw|Let us all pull together}}) |[[Coat of arms of Kenya]] |- |[[Lesotho]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Lesotho.svg|100px]] |Khotso, Pula, Nala<br />([[Sotho]]: ''Peace, Rain, Prosperity'') |[[Coat of arms of Lesotho]] |- |[[Liberia]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Liberia.svg|100px]] |The love of liberty brought us here |[[Coat of arms of Liberia]] |- |[[Libya]] | |اتحاد الجمهوريات العربية (ittiħād al-jumhūriyyāt al-`arabiyya, "Union of Arab Republics") |[[Coat of arms of Libya]] |- |[[Madagascar]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Madagascar.svg|100px]] |Tanindrazana, Fahafahana, Fandrosoana<br />({{lang-mg|Ancestral-land, Liberty, Progress}}) |[[Coat of arms of Madagascar]] |- |[[Malawi]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Malawi.svg|100px]] |Unity and Freedom |[[Coat of arms of Malawi]] |- |[[Mali]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Mali.svg|100px]] |Un peuple, un but, une foi<br />({{lang-fr|One people, one goal, one faith}}) |[[Coat of arms of Mali|Emblem of Mali]] |- |[[Mauritania]] |[[Fáìlì:Seal of Mauritania.svg|100px]] |شرف إخاء عدل([[Arabic language|Arabic]])<br />Honneur, Fraternité, Justice([[French language|French]])<br />(''Honor, Fraternity, Justice'') |[[Coat of arms of Mauritania|Emblem of Mauritania]] |- |[[Mauritius]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Mauritius.svg|100px]] |Stella Clavisque Maris Indici<br />({{lang-la|Star and Key of the Indian Ocean}}) |[[Coat of arms of Mauritius]] |- |[[Morocco]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Morocco.svg|100px]] |<span style="line-height:1.25em;"><big> الله، الوطن، الملك </big>&nbsp;<small>([[Arabic language|Arabic]])</small><br />Allāh, al Waţan, al Malik&nbsp;&nbsp;<small>([[transliteration]])<br />"God, Country, King"</small></span> |[[Coat of arms of Morocco]] |- |[[Mozambique]] |[[Fáìlì:Emblem of Mozambique.svg|100px]] |República de Moçambique |[[Coat of arms of Mozambique|Emblem of Mozambique]] |- |[[Namibia]] |[[Fáìlì:Coat of Arms of Namibia.svg|100px]] |Unity, Liberty, Justice |[[Coat of arms of Namibia]] |- |[[Niger]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Niger.svg|100px]] |Fraternité, Travail, Progrès<br />({{lang-fr|Fraternity, Work, Progress}}) |[[Coat of arms of Niger]] |- |[[Nigeria]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Nigeria.svg|100px]] |Unity and Faith, Peace and Progress |[[Coat of arms of Nigeria]] |- |[[Rwanda]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Rwanda.svg|100px]] |Ubumwe, Umurimo, Gukunda Igihugu<br />({{lang-rw|Unity, Work, Patriotism}}) |[[Coat of arms of Rwanda|Emblem of Rwanda]] |- |[[São Tomé and Príncipe]] |[[Fáìlì:Coat of arms of São Tomé and Príncipe.svg|100px]] |"Unity, discipline, work". |[[Coat of arms of São Tomé and Príncipe]] |- |[[Senegal]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Senegal.svg|100px]] |Un Peuple, Un But, Une Foi<br />({{lang-fr|One People, One Goal, One Faith}}) |[[Coat of arms of Senegal]] |- |[[Seychelles]] |[[Fáìlì:Coat of Arms of the Republic of Seychelles.svg|100px]] |Finis Coronat Opus<br />({{lang-la|The End Crowns the Work}}) |[[Coat of arms of Seychelles]] |- |[[Sierra Leone]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Sierra Leone.svg|100px]] |Unity - Freedom - Justice |[[Coat of arms of Sierra Leone]] |- |[[Somalia]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Somalia.svg|100px]] |(none) |[[Coat of arms of Somalia]] |- |[[South Africa]] | |{{IPA2|!ke eː ǀxarra ǁke|}}<br />([[ǀXam language|ǀXam]]: ''Unity In Diversity")<br /><small>(literally "Diverse People Unite")</small> |[[Coat of arms of South Africa]] |- |[[Sudan]] |[[Fáìlì:Emblem of Sudan.svg|100px]] |Al-Nasr Lana<br />({{lang-ar|Victory is Ours}}) |[[Coat of arms of Sudan]] |- |[[Swaziland]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Swaziland.svg|100px]] |Siyinqaba<br />({{lang-ss|We are the fortress}}) |[[Coat of arms of Swaziland]] |- |[[Tanzania]] |[[Fáìlì:Coat of arms of tanzania.svg|100px]] |Uhuru na Umoja<br />({{lang-sw|Freedom and Unity}}) |[[Coat of arms of Tanzania]] |- |[[Togo]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Togo.svg|100px]] |Travail, Liberté, Patrie<br />({{lang-fr|Work, Liberty, Homeland}}) |[[Coat of arms of Togo|Emblem of Togo]] |- |[[Tunisia]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Tunisia.svg|100px]] |Order, Liberty, Justice |[[Coat of Arms of Tunisia]] |- |[[Uganda]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Uganda.svg|100px]] |For God and My Country |[[Coat of arms of Uganda]] |- |[[Zambia]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Zambia.svg|100px]] |One Zambia, One Nation |[[Coat of arms of Zambia]] |- |[[Zimbabwe]] |[[Fáìlì:Coat_of_arms_of_Zimbabwe.svg|100px]] |Unity, Freedom, Work |[[Coat of arms of Zimbabwe]] |} == Dependencies, Autonomous Regions, Autonomous Cities and other territories == {|class="wikitable" |- !Country !Dependencies, Autonomous Regions, Autonomous Cities and other territories !Coat of Arms !Motto !Main article |- |[[Spain]] |[[the Canary Islands]] |[[Fáìlì:Canary Islands CoA.svg|100px]] |Oceano |[[Coat of arms of the Canary Islands]] |- |[[Spain]] |[[Ceuta]] |[[Fáìlì:EscudoCeuta.svg|100px]] |Motto |[[Coat of arms of Ceuta]] |- |[[Spain]] |[[Melilla]] |[[Fáìlì:Escudo de Melilla.svg|100px]] |"Preferre Patriam Liberis Parentem Decet" and "Non Plus Ultra" |[[Coat of arms of Melilla]] |- |[[Portugal]] |[[Madeira]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Madeira.svg|100px]] |Das ilhas, as mais belas e livres<br />({{lang-pt|Of all islands, the most beautiful and free}}) |[[Coat of arms of Madeira]] |- |[[France]] |[[Mayotte]] |[[Fáìlì:Coat of Arms of Mayotte.svg|100px]] |"Ra Hachiri" |[[Coat of arms of Mayotte]] |- |[[France]] |[[Réunion]] |[[Fáìlì:Blason Réunion DOM.svg|100px]] |"Valorisons Nos Atouts" |[[Coat of arms of Réunion]] |- |[[British Overseas Territory]] |[[Saint Helena]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Saint Helena.svg|100px]] |Loyal and Unshakeable |[[Coat of arms of Saint Helena]] |- |[[British Overseas Territory]] |[[Ascension Island]]-dependency of [[Saint Helena]] |[[Fáìlì:Royal Coat of Arms of the United Kingdom (HM Government).svg|100px]] |''Dieu et mon droit'' (French for "God and my right") |[[Coat of arms of the United Kingdom]] |- |[[British Overseas Territory]] |[[Tristan da Cunha]]-dependency of [[Saint Helena]] |[[Fáìlì:Coat of arms of Tristan da Cunha.svg|100px]] |Our faith is our strength |[[Coat of arms of Tristan da Cunha]] |- |[[Somalia]] |[[Somaliland]]-Declared Independence 1991 but not recognized by any other country |[[Fáìlì:Emblem_of_Somaliland.svg|100px]] |In the name of Allah, Most Gracious, Most Merciful |[[National Emblem of Somaliland|Emblem of Somaliland]] |- |[[Sudan]] |[[Southern Sudan]] |[[Fáìlì:Seal of the Government of Southern Sudan (2005-2011).svg|100px]] |Government of Southern Sudan - GOSS |[[Coat of arms of Southern Sudan|Emblem of Southern Sudan]] |- |[[Morocco]] |[[Sahrawi Arab Democratic Republic]]-a partially recognized state-claims [[Western Sahara]] from Morocco |[[Fáìlì:Coat of arms of the Sahrawi Arab Democratic Republic.svg|100px]] |"حرية ديمقراطية وحدة" (English: "Liberty, democracy, unity") |[[Coat of arms of the Sahrawi Arab Democratic Republic|Emblem of the Sahrawi Arab Democratic Republic]] |- |[[Tanzania]] |[[Zanzibar]](united with Tanganyika to form the [[United Republic of Tanzania]]) |[[Fáìlì:Smzsmall.png|100px]] |"''Serikali ya Mapinduzi, Zanzibar''" (English: Revolutionary Government, Zanzibar) | |- |[[Nigeria]] |[[Biafra]] only existed from 30 May 1967 to 15 January 1970, during the [[Nigerian Civil War]] | |Peace, Unity, Freedom | |- |} {{Coat of arms of Africa}} [[Ẹ̀ka:Áfríkà]] lhks1o13p6foyfjnszosaayvp7vdyrg 0 21107 636319 548481 2026-09-13T09:50:43Z CommonsDelinker 91 Replacing Coat_of_arms_of_Burkina_Faso.svg with [[File:Coat_of_arms_of_Burkina_Faso_(1984-2025).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] (harmonizing names of file set) · The 636319 wikitext text/x-wiki {{Infobox Coat of arms |name = Àmì ọ̀pá àṣẹ ilẹ̀ Bùrkínà Fasò |image = Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg |image_width = 200 |middle = |middle_width = |middle_caption = |lesser = |lesser_width = |lesser_caption = |image2 = |image2_width = |image2_caption = |image3 = |image3_width = |image3_caption = |armiger = [[Burkina Faso]] |year_adopted = 1997 |crest = A ribbon bearing the legend "BURKINA FASO" |torse = |shield = Per fess gules and vert, a mullet Or. |supporters = White horses |compartment = |motto = ''Unité, Progrès, Justice'' ("Ọ̀kan, Ìlọsíwájú, Ìdájọ́") |orders = |other_elements = Crossed [[spears]] behind the shield. |earlier_versions = |use = }} '''Àmì ọ̀pá àṣẹ ilẹ̀ Bùrkínà Fasò''' je ti orile-ede [[Burkina Faso]]. {{ẹ̀kúnrẹ́rẹ́}} == Itokasi == {{reflist}} {{Coat of arms of Africa}} [[Ẹ̀ka:Àwọn àmì ọ̀pá àṣẹ oníbínibí|Burkina Faso]] sqedeu77op2guaii1q4i4tgvrjm5sy0 10 23718 636320 495950 2026-09-13T09:51:14Z CommonsDelinker 91 Replacing Coat_of_arms_of_Burkina_Faso.svg with [[File:Coat_of_arms_of_Burkina_Faso_(1984-2025).svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR4|Criterion 4]] (harmonizing names of file set) · The 636320 wikitext text/x-wiki {{politbox|country=Burkina Faso|image=Coat of arms of Burkina Faso (1984-2025).svg|size=125|title=Burkina Faso|}} |align=left| *[[List of heads of state of Burkina Faso|President]] **[[Blaise Compaoré]] *[[List of heads of government of Burkina Faso|Prime Minister]] **[[Tertius Zongo]] *[[National Assembly of Burkina Faso|National Assembly]] **[[List of Presidents of the National Assembly of Burkina Faso|Speaker]] ***[[Roch Marc Christian Kaboré]] *[[List of political parties in Burkina Faso|Political parties]] *[[Elections in Burkina Faso|Elections]] **[[Burkinabe presidential election, 2005|2005 presidential]] **[[Burkinabe parliamentary election, 2007|2007 parliamentary]] *[[Regions of Burkina Faso|Regions]] (13) *[[Provinces of Burkina Faso|Provinces]] (45) *[[Departments of Burkina Faso|Departments]] (301) *[[Foreign relations of Burkina Faso|Foreign relations]] {{politicsboxend|country=Burkina_Faso|}}<noinclude> [[Category:Politics by country sidebar templates|Burkina Faso]] </noinclude> sresi32ln0o4gc905vbop0sd5fmocxh 0 53740 636312 491678 2026-09-13T08:08:11Z Milenioscuro 7787 ([[c:GR|GR]]) [[File:Kenya Provinces Central.png]] → [[File:Central in Kenya.svg]] svg 636312 wikitext text/x-wiki {{Infobox province |name =Ìgbéríko Àrin |native_name |other_name= |nickname = |motto = |settlement_type=[[Provinces of Kenya|Ìgbéríko]] |image_skyline = |imagesize = |image_caption = |image_flag = |image_seal = |image_shield = |image_map =Central in Kenya.svg |mapsize = |map_caption = Location in Kenya. |coordinates_display = inline,title |coordinates_region = KN |subdivision_type = Country |subdivision_name = {{flag|Kenya}} |subdivision_type1 = [[Districts of Kenya|No. of districts]]: |subdivision_name1 =12 |seat_type=Capital |seat=[[Nyeri]] |government_type = |leader_title = |leader_name = |established_title = |established_date = |area_magnitude = |area_total_km2 =13191 |population_as_of = 2007 |population_note = |population_total =4145000 |population_density_km2 = |timezone =[[East Africa Time|EAT]] |utc_offset = +3 |latd=0|latm=45|lats= |latNS=S |longd=37|longm=0|longs=|longEW=E |elevation_m = |elevation_ft = |postal_code_type = |postal_code = |area_code = |website = |footnotes = }} [[Fáìlì:Kenya-relief-map-towns.jpg|thumb|300px| Central Province of [[Kenya]] surrounds its capital, [[Nyeri]], and includes slopes of [[Mount Kenya]] (click to enlarge map).]] '''Ìgbéríko Àrin''' [[Kenya]] ni agbegbe 'keta to o kere ju lo ni Orile Ede Kenya, lehin agbegbe [[Nairobi]], ati agbegbe Iwo Oorun, pelu Àpapọ̀ iye ààlà 13,191 km2 (5,093.1 sq m).agegbe naa wa ni iha Ariwa si ilu Nairobi, ati iha Iwo O'orun si [[oke Kenya]]. Ni Ikaniyan to odun 2009, agbegbe naa ni iye eniyan [[Olùgbé]] 4,383,743. [[Olu ilu]] agbegbe naa ni ilu [[Nyeri]].Agbegbe aarin Kenya je [[Ile isenbaye]] ti awon eya [[Kikuyu]]. === Kilimati === [[kilimati]] Agbegbe aarin Kenya ni akoto tutu ju awon agbegbe iyoku orile Ede naa lo, nitori wipe, agbegbe naa wa no ile giga ju awon agbegbe 'yoku lo.Ojo maa n ro ni asiko meji ninu Odun. L'akoko lati osu Iketa(March), so osu karun-un(May), ati asiko elekeji to o bere ni Osu Kewaa(october} ati osu Ikakanla(November). Awon ojo akoko elekeji wonyii ni a mo si awon ''ojo asiko kukuru'' === Imo akoto === {{ẹ̀kúnrẹ́rẹ́}} ==Itokasi== {{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Kẹ́nyà]] iwqwb0d198knr9zq77z1a9lkow7btxh 2 62515 636264 566236 2026-09-12T20:00:20Z EmausBot 3692 Fixing broken redirect from Oníṣe:G(x) to moved target page [[Oníṣe:G(x)-former]] 636264 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Oníṣe:G(x)-former]] othluoonh5acmx59ffc722kinocnjk6 636330 636264 2026-09-13T10:58:03Z EmausBot 3692 Fixing double redirect from [[Oníṣe:G(x)-former]] to [[Oníṣe:G(x)]] 636330 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Oníṣe:G(x)]] az6hdg724ytuh2fy846isg0u24keqsu 2 66570 636311 635944 2026-09-13T07:49:57Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 636311 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Members of the House of Representatives of Nigeria who was a member twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q21290864 } |section= |sort=P39/Q21290864/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q21290864/P580:Start date,P39/Q21290864/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q20676277|Clifford Ohiagu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q20676550|Boniface S. Emerengwa]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q20685008|Tajudeen Obasa]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Alhassan Doguwa]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2020-01-29<br/>2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-11-04<br/>2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q20774324|Olaka Nwogu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-06<br/>2003-05-29<br/>1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q20982174|Macebuh Chinonyerem]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q20982195|Njoku Nnamdi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q20982197|Nwakanwa Chimaobi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q20982201|Iheanacho Obioma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q20982202|Mao Arukwe Ohuabunwa]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06 | | |- | ''[[:d:Q20982219|Uchechukwu N. Maduako]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06 | | |- | ''[[:d:Q20982221|Ifeanyi Ugwuanyi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | 2015-06 | |- | ''[[:d:Q21063010|Onofiok A. Luke]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Rt. Hon. (Barr) Onofiok Luke, Speaker, Akwa Ibom State House of Asembly.jpg|center|128px]] |- | [[Dino Mélayé|Dino Melaiye]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | [[Fáìlì:Dino Melaye at AMVCA 2020 02.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22005748|Kayode Oladele]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | [[Fáìlì:Kayode Oladele.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22087359|Chukwuemeka Ujam]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q22276914|Martins Azubuike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q22279489|Omosede G. Igbinedion]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Rose Okoji Oko]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | 2015-06 | |- | [[Uche Ekwunife]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2015-06-04 | [[Fáìlì:Senator Uche Ekwunife.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q23304614|Yusuf Sulaimon Lasun]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | | [[Fáìlì:YussuffLasun.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q23409635|Chinyere Igwe]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-06 | | |- | ''[[:d:Q23414656|Adekoya Adesegun Abdel-Majid]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | [[Fáìlì:Hon. Adekoya adesegun.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q24565203|Musa Sarkinadar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[John Owan Enoh]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05<br/>2011-06-06 | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:John Enoh.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q24668829|Abdussamad Dasuki]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Abdussamad Dasuki.jpg|center|128px]] |- | [[Abubakar Kyari]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | [[Joan Onyemaechi Mrakpor]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q26704784|Austin Opara]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-05-29<br/>1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q26896971|Julius Gbabojor Pondi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q27063414|Ephraim Nwuzi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2020-10-07 | 2020-10-07 | |- | ''[[:d:Q27517391|Ben Nwankwo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2003-06-03 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q27662340|Onyewuchi Ezenwa]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-04 | |- | [[Ogbonna Nwuke]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q27959962|Mojeed Alabi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q28030538|Ugonna Ozurigbo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-13<br/>2022-04-23 | 2022-04-23 | [[Fáìlì:Ozbpice.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q28051589|Samaila Suleiman]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-03-16 | 2022-03-08 | |- | [[Janet Febisola Adeyemi]] | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q28606434|Philip Shaibu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2016-03 | [[Fáìlì:Philip Shaibu.jpg|center|128px]] |- | [[Ọlátóyè Tèmítọ́pẹ́ Sugar|Olatoye Tempitope Sugar]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-03-09 | |- | ''[[:d:Q28967996|Samuel Ikon]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q28968008|Nse Ekpenyong]]'' | Oṣelu Naijiria ni yii | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06 | 2022-04-23 | |- | ''[[:d:Q28968132|Ogor Okuweh]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q28968135|Umar Barde Yakubu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q29033506|Henry Okon Archibong]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | 2019-05<br/>2023-05 | |- | ''[[:d:Q29452315|Folake Olunloyo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q29514826|Nkeruka Chiduben]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-09<br/>2007-06-05<br/>2011-06 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q29834852|Abdulrahman Shuaibu Abubakar]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | [[Fáìlì:Abdulrahman Shuaibu Abubakar.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q30643909|Obinna Chidoka]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-11-19 | 2019-06 | [[Fáìlì:Hon. Obinna Chidoka.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q30673985|Ned Nwoko]]'' | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | [[Fáìlì:Ned Nwoko.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q32534468|Patrick Obahiagbon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q35523688|Iorember Wayo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q35523709|Eke Bede]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Mallam Gana]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Tijjani Abdul Kadir]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05<br/>2022-05 | 2022-05-05 | |- | ''[[:d:Q35536112|Dekor Dumnamene]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35536127|Faleke Abiodun]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35536141|Okechukwu Eze]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35536154|Usman Shiddi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2020-12-15 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35536164|Ehiozuwa Agbonayinma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35536176|Ederin Idisi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Musa Tsamiya Ado]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Ajibola Famurewa]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536212|Muhammed Ajanah]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536223|Sunday Karimi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06 | | [[Fáìlì:Senator Sunday Karimi on the floor of the Nigerian Senate.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35536240|Husseni Suleiman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Jimoh Ojugbele]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35536262|Angulu Zakari]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536282|Johnson Oghuma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35536291|Umar Jibril]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35536302|Sani Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Olajide Jimoh]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35536324|Rabiu Garba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536336|Sani Saidu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536347|Toby Okechukwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-09 | 2023-06-11<br/>2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35536361|Aja Samson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-11-19<br/>2011-06-06 | 2019-06<br/>2015-06-06 | |- | [[Joshep Edionwele]] | Olóṣèlú orílẹ̀-èdè Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2019<br/>2019-06-11 | | |- | [[Albert Adeogun]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35536398|Ngoro Agibe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | [[Omar Tata]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-06 | |- | ''[[:d:Q35536424|Abdullahi Mohammed]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35536436|Yusuf Buba Yakub]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Tasir Raji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35536456|Ibrahim Danmazari]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Victor Nwokolo]] | olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | |- | [[Eucharia Okwunna]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06 | 2019-06<br/>2015-06 | |- | [[Chukwuma Nwazunku]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35536498|Khamisu Ahmed Mailatantarki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Khamisu Ahmed Mailantarki.jpg|center|128px]] |- | [[Kehinde Agboola]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2019-06-21 | |- | ''[[:d:Q35536524|Bello Sani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536539|Bello Abdullahi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536547|Ohiozojeh Akpatason]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-07-03<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35536561|Jerome Eke]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q35536570|Suleiman Salisu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536581|Ahmed Rufai]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Okafor John]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-09-17 | | |- | ''[[:d:Q35536614|Herman Hembe]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2020-12-08<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2022-06<br/>2007-06-05 | 2019-06<br/>2022-05-26<br/>2020-12-08<br/>2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | [[Rita Orji (oloselu)]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536640|Adeyemi Adepoju]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Betty Apiafi]] | oloselu | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-06 | 2011-06-06 | [[Fáìlì:Betty Apiafi.jpg|center|128px]] |- | [[Dimeji Bankole]] | Oṣelu ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-11-01<br/>2003-06-03 | 2011-05-29<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:Oladimeji Sabur Bankole.jpg|center|128px]] |- | [[Rabiu Kwankwaso]] | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1993 | 2019 | [[Fáìlì:Kwankwaso and Rochas at PGLS 1.jpg|center|128px]] |- | [[Mohammed Ali Ndume]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | [[Fáìlì:Muhammad8.jpg|center|128px]] |- | [[Ahmed Sani Yerima|Ahmad Sani Yerima]] | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Nenadi Usman|Nenadi Esther Usman]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q4665219|Abdul'aziz Abubakar Yari]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | [[Ahmed Abdul Ningi|Abdul Ahmed Ningi]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2008 | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:Abdul Ningi.jpg|center|128px]] |- | [[Abdullahi Balarabe Salame]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-06 | 2022-06 | |- | ''[[:d:Q4666159|Abdulmumin Jibrin]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-11-01 | [[Fáìlì:Jibrin Abuja Event.jpg|center|128px]] |- | [[Abike Dabiri]] | Oníwé-Ìròyín | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | 2015-06 | [[Fáìlì:Abike Dabiri-Erewa -crop.jpg|center|128px]] |- | [[Abubakar Rimi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Seal of Kano.png|center|128px]] |- | [[Abubakar Umar Tutare]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | | |- | [[Adamu Sidi Ali]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-05-29 | | |- | [[Ahmed Hassan Barata]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-06 | |- | [[Ahmed Ibrahim Lawan|Ahmed Lawan]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2003-06-03 | 2007 | [[Fáìlì:Ahmed Ibrahim Lawan.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4727557|Aliyu Musa]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>1999 | | |- | ''[[:d:Q4746475|Aminu Kano]]'' | Òǹkọ̀wé, olóṣèlú, olùkọ́, ọ̀mọ̀wé, akẹ́wì àti mínísítà ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà" | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Nàìjíríà Alámùúsìn]] | | | [[Fáìlì:Aminu Kano.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4746476|Aminu Safana]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06<br/>2007-06 | | |- | [[Aminu Tambuwal|Aminu Waziri Tambuwal]] | Olóṣèlú naijiriya | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | [[Fáìlì:Aminu Waziri Tambuwal (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Ayo Adeseun|Ayoade Ademola Adeseun]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06 | 2011-06-06 | |- | [[Bassey Ewa-Henshaw]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Bassey Otu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:Sen otu.jpg|center|128px]] |- | [[Bello Jibrin Gada]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | [[Bindo Jibrilla]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | | |- | [[Bode Olajumoke]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q5095351|Chibudom Nwuche]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q5116055|Chukwuemeka Chikelu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | [[Emeka Ihedioha]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2003-06-03 | 2015-06-06 | [[Fáìlì:Rt. Hon. Emeka Ihedioha (cropped).png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5116059|Chukwuemeka Ngozichineke Wogu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Clever Ikisikpo]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q5238181|David Obadiah Lot]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q5261085|Ahmed Idris Wase]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05<br/>2011-06-06<br/>2015-06-09 | 2011-06-06<br/>2015-06-06<br/>2019-06 | [[Fáìlì:Headshot-photograph-ahmed-idris-wase.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5363283|Elizabeth Ogbaga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | 2011-06-06 | |- | [[Emmanuel Bwacha]] | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | [[Ernest Ikoli]] | Oníwé-Ìròyín | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q5423303|Eziuche Ubani]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06<br/>2007-06 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q5436177|Farouk Lawan]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>1999-05-29 | | [[Fáìlì:Farouk Lawan.jpg|center|128px]] |- | [[Femi Gbajabiamila|Femi Gbaja Biamila]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2007-06-05<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:Femi Gbajabiamila 2018.png|center|128px]] |- | [[Gabriel Suswam]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Ganiyu Solomon]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | [[Fáìlì:Ganiyu Solomon.jpg|center|128px]] |- | [[Gbemisola Ruqayyah Saraki]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[George Thompson Sekibo]] | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | [[Ghali Umar Na'Abba]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | [[Fáìlì:Ghali Na'Abba at an interview with This Day Newspaper.jpg|center|128px]] |- | [[Gyang Dalyop Datong]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | 2007-06 | |- | ''[[:d:Q5720323|Seriake Dickson]]'' | Gomina ipinle Bayelsa, Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2011-06 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q5984495|Ibrahim Bio]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | [[Idris Abubakar]] | Olóṣèlú Nàìjíríà, Alagba fun Gombe South | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007 | |- | ''[[:d:Q6075720|Isa Mohammed]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Jóẹ́l Danlami Ikenya|Joel Danlami Ikenya]] | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q6283021|Joseph Fadahunsi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Jubril Aminu|Jibril Aminu]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q6309967|Julius Momo Udochi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Dinner in Honor of President Kennedy, Given by Abubakar Tafawa Balewa, Prime Minister of Nigeria (03).jpg|center|128px]] |- | [[Kabir Garba Marafa]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | [[Fáìlì:Kabir Garba Marafa.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6380072|Kawu Sumaila]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06<br/>2011-06 | | |- | [[Lynda Chuba-Ikpeazu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2021-09-30<br/>2019-06-11<br/>1999<br/>2022-03 | 2022-03<br/>2021-09-30 | |- | ''[[:d:Q6892990|Mohammed Arzika]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2001 | |- | [[Mohammed Lawal]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q6967190|Nasiru Sule Garo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q6983832|Nduese Essien]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | [[Nicholas Ugbane]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | [[Nkechi Justina Nwaogu]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | [[Olusola Adeyeye]] | Omo ile igbimo asofin alagba Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | | |- | [[Patricia Etteh.]] | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06<br/>1999 | | [[Fáìlì:Hon. Patricia O. Etteh (Speaker, House of Representative 2008).jpg|center|128px]] |- | [[Philips Tanimu Aduda]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | |- | [[Raymond Njoku]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Raymond Njoku.jpg|center|128px]] |- | [[Salisu Matori]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2006 | |- | ''[[:d:Q7418244|Sani Daura]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà ni yii | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:NSZD Portrait.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7495678|Shettima Ali Monguno]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | No/unknown value | No/unknown value | [[Fáìlì:Nigerian Public Domain Files 06.jpg|center|128px]] |- | [[Sunday Awoniyi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1971 | 1975 | |- | ''[[:d:Q7668102|T. A. Doherty]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q7902041|Usman Bayero Nafada]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2007-11-02<br/>2003-06 | 2011-06-02 | [[Fáìlì:Usman Bayero Nafada.jpg|center|128px]] |- | [[Victor Ozodinobi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | [[Wilson Asinobi Ake]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Ita Enang]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05<br/>2007-06-05 | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | |- | [[Abubakar Atiku Bagudu]] | Alagba ti Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003 | 2007 | [[Fáìlì:Abubakar Bagudu - 2023 (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Paulinus Igwe Nwagu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | 2011-06-06 | |- | [[Sule Yari Gandi]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | [[Mudasiru Oyetunde Hussein]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q16106000|Eddie Mbadiwe]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q16187120|Julius Ihonvbere]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Olajumoke Okoya-Thomas]] | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q16194615|John Dyegh]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2021-12-13<br/>2015-06-06 | |- | [[Gbénga Ẹlẹ́gbẹ́lẹ́yẹ|Gbenga Elegbeleye]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | [[Fáìlì:Gbenga Elegbeleye.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q16196905|Bimbo Daramola]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q16207418|Nnenna Elendu Ukeje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-05-29<br/>2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2011-06-06<br/>2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q16230616|Aliyu Ibrahim Gebi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | [[Fáìlì:Honorable Aliyu Ibrahim Gebi.jpg|center|128px]] |- | [[Beni Lar]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05<br/>2023-06-12 | 2019-06-09<br/>2023-06-12<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | |- | [[Khadija Abba Ibrahim|Khadija Bukar Abba Ibrahim]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11<br/>2011-06<br/>2007-06<br/>2023-06-13 | | |- | ''[[:d:Q18618880|Usman Shehu Bawa]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q19518229|Saviour Friday Udoh]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | ''[[:d:Q19559941|Bethel Nnaemeka Amadi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Binta Masi Garba]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06<br/>2007-06 | | |- | [[Danburam Abubakar Nuhu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q19604976|Raphael Nomiye]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Oloye Akin Alabi|Otunba Akin Alabi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q19895375|Osinakachukwu Ideozu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-05-29 | | |- | [[Solomon Olamilekan Adeola]] | Nàìjíríà Chartered Accountant ati Alagba | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | | [[Fáìlì:Solomo Adeola.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19957516|Dogara Yakubu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | [[Fáìlì:3R3A5379.jpg|center|128px]] |- | [[Gilbert E. Nnaji]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06<br/>2003-06-03 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q20675885|Anthony Eze Enwereuzor]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q35536670|Ossy Prestige]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2021-02-06 | |- | [[Olajide Olatubosun]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-07 | 2022-07 | |- | [[Sunday Oladimeji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35536718|Emmanuel Ukoete]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | [[Rimamnde Shawulu]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536740|Ofongo Henry]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536754|Isah Murtala]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536761|Asabe Bashir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | | |- | ''[[:d:Q35536774|Gafaru Akintayo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536789|Ajayi Adeyinka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35536800|Aliyu Danladi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536806|Hassan Omale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35536820|Umar Yakubu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536833|Oyewole Diya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536858|Aliyu Ahman-Pategi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536874|Bulus Solomon]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | 2019-06<br/>2023-06-11 | |- | [[Aminu Ashiru Mani]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2022-06 | |- | ''[[:d:Q35536916|Ahmed Garba Bichi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | | |- | ''[[:d:Q35536928|Ajayi Ayantunji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35536941|Yunusa Abubakar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06 | | |- | [[Lawal Yahaya Gumau|Gumau Yahaya]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06 | 2018-03<br/>2015-06 | [[Fáìlì:Senator Lawal Yahaya Gumau.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35536987|Kabir Shaibu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Raphael Nnanna Igbokwe]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2019-06<br/>2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35537143|Ahmad Babba]]'' | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537153|Talatu Yohanna]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537164|Iboro Ekanem]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537174|Emmanuel Ekon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-05-07 | | |- | ''[[:d:Q35537188|Olugbenga Ayode]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Tajudeen Yusuf]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537221|Husaini Abubakar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537233|Akinlaja Joseph]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537251|Mohammed Mahmud]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537263|Agbedi Yeitiemone]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537276|Marshal Sunday]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537290|Shehu Saleh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-02-10<br/>2019-06-11<br/>2022-04-16 | 2022-04-16<br/>2019-06-12 | |- | ''[[:d:Q35537300|Dauda Kako Are]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | [[Razak Atunwa]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Patrick Asadu|Asadu Patrick]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | |- | [[Oghene Egoh]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537352|Umaru Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537367|Abubakar Amuda-kannike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Philip Ahmad]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | 2019-06-06 | |- | [[Chukwukere Austine]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537404|Abubakar Garba Lawal]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35537416|Abubakar Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537427|Tarkighin Dickson]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537439|Aliyu Madaki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Lazarus Ogbee]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-09-09 | |- | ''[[:d:Q35537462|Iduma Igariwey]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | [[Fáìlì:IDUMA IGARIWEY ENWO.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35537474|Muntari Dandutse]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537487|Shoyinka Olatunji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q35537499|Ochepo Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | [[Abubakar Dahiru]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-06-25 | 2022-06-10 | |- | ''[[:d:Q35537525|Akeem Adeyemi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Akeem Adeniyi Adeyemi in Oyo.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35537536|Shehu Aliyu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2019-10-30<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35537550|Babatunde Kolawole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Babatunde G. Kolawole.jpg|center|128px]] |- | [[Stella Ngwu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35537572|Olemija Stephen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537605|Baderinwa Bamidele White]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537616|Johnbull Shekarau]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abiodun Olasupo]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537638|Olatubosun Oladele]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537650|Isah Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537657|Uthman Munir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537669|Owoidighe Ekpoatai]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537692|Suleiman Aminu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537705|Gideon Gwani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Danladi Baido]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11<br/>2022-04-25 | 2022-04-25 | |- | [[Chime Oji]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Bíńtà Bello]] | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Gombe|Gombe State]]<br/>''[[:d:Q7500408|Ìjọba ìbílẹ̀ sbongom]]'' | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Thaddeus Aina]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | [[Aishatu Jibril Dukku]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | | |- | [[Nicholas Shehu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537813|D. Muhammad]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537828|Jones Onyereri]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35537842|Edwin Anayo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537853|Ibrahim Baba]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35537862|Mukaila Kassim]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35537872|Enitan Badru]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537883|Ayuba Badamasi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-05-13 | 2022-05-13<br/>2023 | |- | [[Jibrin Santumari]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06-09 | |- | [[Sani Umar Bala]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35537917|Abdulahi Faruk]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35537928|Pwajok Gyang]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Zakari Salisu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | [[Munir Danagundi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2019-09-10<br/>2019 | |- | [[Adewale Oluwatayo]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Akinyede Awodumila]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Nicholas Mutu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06-03<br/>2007-06-05<br/>2011-06-06<br/>2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2003<br/>2007-06-05<br/>2011-06-06<br/>2015-06-06<br/>2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538044|Bolaji Ayinla]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | |- | [[Ibrahim Abdullahi Dutse|Ibrahim Abdullahi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019<br/>2023 | |- | ''[[:d:Q35538080|Kurmi Gashaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538089|Randolph Brown]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538097|Nasiru Baballe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Nkem Uzoma]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11<br/>2007-06<br/>2011-06 | | |- | ''[[:d:Q35538117|Ogbeide-ihama Omoregie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q35538123|Goni Bukar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | [[Nassir Ali Ahmed]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35538144|Adamu Salihu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538158|Samuel Olusegun Williams]]'' | Oṣelu ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06 | 2019-05<br/>2015-05 | |- | ''[[:d:Q35538173|Abdulrazak Namdas]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538185|Agom Jarigbe]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2021-09-15 | [[Fáìlì:Jarigbe Agom.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35538195|Goodluck Opiah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Ebenyi Kingsley]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Usman Ibrahim Auyo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35538233|Chinda Ogundu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538247|Muhammed Gudaji]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35538256|Abdul-malik Zubairu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538265|Adabah Christian]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06 | |- | [[Lawal Muhammadu Idirisu|Muhammed Idirisu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-10-28<br/>2019-06-11<br/>2022-05-21 | 2022-05-21<br/>2019-10-28<br/>2023-06-11 | |- | [[Afe Olowookere]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538300|Mohammed Sani]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538315|Emmanuel Akpan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538328|Mayowa Akinfolarin]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | [[Fáìlì:Samuel Mayowa Akinfolarin.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35538337|Dapo Lam Adesina]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Dapo Lam Adesina.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35538350|Hamman-julde Garba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019<br/>2019-06-12 | |- | [[Oluwole Oke]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35538372|Ismaila Hassan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538383|Muhammad Soba]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538396|Sadiq Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Mark Gbillah]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2022-07 | |- | ''[[:d:Q35538416|Hassan Yuguda]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Zafaniah Jisalo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Irom Michael]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538448|Olusunbo Samson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538458|Odeneye Olusegun]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q35538473|Tony Nwulu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2018 | |- | [[Olufemi Adebanjo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35538496|Gogo Tamuno]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538524|Sidi Yakubu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538536|Uchechirun Nnam-obi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Malle Aminu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-06-13 | |- | [[Bashir Babale]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q35538569|Emeka Idu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538581|Akintola Taiwo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538592|Solomon Ahwinahwi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Segun Adekola]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538616|Abdullahi Hassan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538626|Aliyu Muktar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2023-06-11<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | |- | [[Tope Olarinoye Olayonu]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538657|Onwana Musa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538667|Ayeola Abayomi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538678|Aisowieren Patrick]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538688|Nsiegbe Ibibia]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35538702|Hassan Abubakar III]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019<br/>2019-10-29 | |- | ''[[:d:Q35538715|Faruk Muhammadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Dennis Amadi]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538738|Jacobson Barineka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538751|Michael Omobgehin]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538760|Tajudeen Abbas]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q35538773|Adamu Muhammadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538787|Alagboso Jerry]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2019-06<br/>2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35538799|Dennis Agbo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538817|Sodaguwo Festus-omoni]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538828|Sheriff Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538841|O. Pally Iriase]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Mohammed Monguno]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35538869|Umar Muhammed]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538879|Bala Yusuf]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35538891|Victor Akinjo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Kolade Victor Akinjo.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35538903|Ismaila Gadaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538916|Linus Okorie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35538931|Ugwuegede Ikechukwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35538940|Kwamoti Laori]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2023-06-13 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35538952|Essien Ayi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2023<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35538966|Chukwuemeka Anohu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35538977|Abdullahi Garba]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | |- | [[Abdulkadir Rahis]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35538997|Francis Uduyok]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Taofeek Adaranijo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539019|Oladipupo Olatunde Adebutu]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | [[Fáìlì:PictureofOladipupoAdebutu.jpg|center|128px]] |- | [[Olusegun Odebunmi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mohammed Garba Gololo|Mohammed Garba]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | 2019-11-01 | |- | ''[[:d:Q35539057|Sani Aminu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539072|Hassan Saleh]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539092|Muhammad Abubakar]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539099|Kenneth Chikere]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35539108|Isa Salihu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539118|Garba Muhammad]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06<br/>2023-06 | |- | ''[[:d:Q35539127|Anayo Nnebe]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35539133|Ikani Okolo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35539140|Awulu Adaji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q35539149|Galadima Zakariya'u]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539162|Azubago Ifeanyi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | ''[[:d:Q35539173|Muhammad Lawal]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539187|Oninubuariri Obinna]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539198|Aminu Isa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539211|Solomon Adaelu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2022-05 | 2022-05 | |- | ''[[:d:Q35539224|Babangida Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2022-06-04<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539236|Oluwarotimi Agunsoye]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Oluwarotimi Ojo Agunsoye.jpg|center|128px]] |- | [[Mohammed Sanda]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2011-06-06 | | |- | [[Yahaya Chado]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539272|Muhammad Usman]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abubakar Hassan Fulata|Fulata Abubakar]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Uko Nkole]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11<br/>2019-06 | | |- | ''[[:d:Q35539303|Sopuluchukwu Ezeonwuka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | [[Darlington Nwokocha]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2022-06-02 | 2022-05 | |- | ''[[:d:Q35539330|Okon Michael]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Adamu Kamale]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35539352|Jika Dauda Halliru]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539361|Ahmed Abu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539368|Mohammed Onawo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539376|Mustapha Bala]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2023 | |- | ''[[:d:Q35539394|Adams Jagaba]]'' | oloselu | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>1999-05-29<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2003-06-03<br/>2015-06-06 | |- | [[Yusuf Tijani]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539419|Muhammed Ali]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Olufemi Fakeye]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abubakar Lado]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539447|Sulaiman Romo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539457|Olamide Oni]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35539466|Dayyabu Ahmed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539474|Lawal B/tudu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539491|Ali Isa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Emmanuel Yisa Orker-Jev]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05<br/>2015-06-09 | 2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539511|Balarabe Abdullahi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Eta Mbora Edim]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09<br/>2023 | |- | [[Jẹfta Foingha]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539542|Yusuf Saidu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019 | | |- | ''[[:d:Q35539553|Garba Sabo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539560|Salisu Koko]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Muhammad Umar Jega|Muhammad Jega]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539579|Yakub Balogun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539590|Saadu Nabunkan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539599|D Boma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539610|Muhammad Abdu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35539620|Mohammed Danlami]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539631|Adamu Gurai]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | [[Olufunke Adedoyin]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539661|Samuel Onuigbo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539674|Sergius Ogun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539686|Musa Sarkin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Adekunle Akinlade|Adekunle Abdulkabir Akinlade]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | [[Fáìlì:Hon.Adekunle-Abdulkabir-Akinlade.jpg|center|128px]] |- | [[Ibrahim Isiaka]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | [[Ayo Omidiran]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539745|Mutiu Shadimu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-04 | | |- | [[Amiruddin Tukur]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-07-25 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539769|Chukwuka Onyema]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35539780|Henry Nwawuba]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | [[Fáìlì:Henry Nwawuba.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35539790|Emmanuel Ombugadu]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539804|Babajimi Benson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06<br/>2019-06-11 | | [[Fáìlì:Babajinmi benson.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35539816|Gaza Gbefwi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2021-07-07<br/>2019-06-11<br/>2022-06 | 2022-06<br/>2021-07-07 | |- | ''[[:d:Q35539827|Simon Arabo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Effiong Daniel]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2019-06-11 | 2023 | |- | ''[[:d:Q35539853|Mohammed Zakari]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539863|Olabode Ayorinde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Yayaha Suleiman Kwande]] | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2019 | |- | ''[[:d:Q35539882|Awaji-inombek Abiante]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539892|Mahhud Maina]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539906|Sylvester Ogbaga]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q35539919|Memga Emmanuel]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q35539932|Da'u Magaji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019<br/>2023 | |- | [[Akinloye Babajide]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35539970|Garba Umar]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | | [[Fáìlì:Umar Garba Danbatta - 2018 (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Ochiglegor Idagbo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2021-06-29<br/>2019-06-11 | 2021-06-29 | |- | ''[[:d:Q35540012|Lawali Hassan]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540024|Egwu Emmanuel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q35540036|Garba Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09 | 2019-06-09 | |- | [[Evelyn Omavowan Oboro]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540061|Gabriel Onyenwife]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | | |- | [[Timothy Golu]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Ossai Nicholas Ossai|Nicholas Ossai]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2019-06-11<br/>2011-06-06 | 2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | [[Joseph Ayodeji]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540105|Hassan Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35540116|Daniel Reyenieju]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-06-06<br/>2011-06-06 | [[Fáìlì:Reyenieju.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q35540130|Kabiru Achida]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2019-06-09<br/>2015-06-06<br/>2011-06-06<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q35540141|Ogunwuyi Segun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540150|Muhammad Boyi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abiodun Awoleye]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540174|Aminu Shagari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2007-06-05 | 2019-06-09<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q35540184|Muhammadu Muktar]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Fijabi Akinade]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q35540239|Barambu Kawuwa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2016-01 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35540252|Istifanus Gyang]]'' | Olóṣèlú naijiriya | [[Nàìjíríà]] | 2015 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q35540267|Peter Madubueze]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q41693557|Jibrin I Barau]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | [[Fáìlì:Barau I Jibrin cropped portrait.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q41694176|Garba Shehu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q41805511|Andrew Uchendu]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-06<br/>2003-05-29 | 2011-06-06 | |- | [[Dakuku Peterside]] | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06 | [[Fáìlì:Dakuku Peterside in London - 2017 (38714062172) (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Barry Mpigi]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-06<br/>2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q43250114|Nwofe Alexander]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q47456115|Abdullahi Abubakar Gumel]]'' | Oloselu | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | [[Justina Eze]] | | [[Nàìjíríà]] | | | [[Fáìlì:Amb Hon Justina Chinweudo Eze; Nigerian Diplomat and Elder stateswoman.jpg|center|128px]] |- | [[Mulikat Akande-Adeola]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | 2011-06-06<br/>2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q51120626|Ibrahim Makama Misau]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q51754799|Isa Hassan Jama'are]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2015-06-06<br/>2007-06-05 | | |- | [[Richard Bamisile]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Richard Olufemi Bamisile.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q54913558|Osita Chidoka]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q56229522|Bauchi Tongo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2015-06-09<br/>2022-01-24<br/>2019-06-11 | 2019-06-06<br/>2022-01-22 | |- | [[Joseph Bamgbose]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Dorathy Mato]] | | [[Nàìjíríà]] | 2017 | | |- | [[Shina Peller]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-06-21 | 2022-06-17 | |- | ''[[:d:Q56798462|Fateema Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Peace Uzoamaka Nnaji]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q58836571|Bassey Dan-Abia]]'' | Oloselu Naijiria(b. 1957) | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q60800545|Yusuf Barnabas Bala]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q61743048|Ahmad Abubakar]]'' | Olórí ìlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-30 | | |- | ''[[:d:Q61756840|Bala Ibn Naallah]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q61942446|Adebayo Rafiu Ibrahim]]'' | Oloṣelu Naijiria ati Sẹnetọ to n ṣoju agbegbe igbimọ asofin ipinlẹ Kwara | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | | |- | ''[[:d:Q63190460|Duro Faseyi]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q64736713|Bello Matawalle]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06<br/>2003-06-03 | 2015-06-04<br/>2007 | |- | ''[[:d:Q64756796|Farah Dagogo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:DAGODO-INTRODUCING-A BILL RIVERS HOUSE OF ASSEMBLY (cropped).jpg|center|128px]] |- | [[Aishatu Dahiru Ahmed]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2003-06-03 | 2015-06-04<br/>2007-06-05 | [[Fáìlì:Aishatu Binani.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q65548435|Chisom Dike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-09-16 | 2021-09-16 | |- | ''[[:d:Q65580973|Alphonsus Gerald Irona]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06 | 2015-06-04 | |- | [[Mohammed Umar Bago]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06 | | [[Fáìlì:Mohammed Umar Bago.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q66901800|Chukwuemeka Nwajiuba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-24<br/>2019-06-11<br/>1999 | 2019-08-07<br/>2019-07-24 | |- | [[Tajudeen Adeyemi Adefisoye]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2020-12-16 | 2020-12-16 | |- | ''[[:d:Q68621515|David Idris Zacharias]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:David Idris Zacharias.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q69541341|Victor Mela Danzaria]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Unyime Idem]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Hon Unyime Idem at an event in 2023.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q77224538|Ifeanyi Chudy Momah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abiola Makinde]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-02-23 | 2021-02-23 | |- | ''[[:d:Q79234960|Fred Agbedi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06 | | |- | ''[[:d:Q80574278|Muhammadu Gawo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-12-31 | |- | ''[[:d:Q85912730|Mohammed Sabo]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | [[Fáìlì:Nakudu 2023.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q87451110|Saidu Musa Abdul]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q90325412|Kabir Tukura Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Juliet Akano]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Maimunat Adaji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Martha Bodunrin]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q95692830|Taofeek Abimbola Ajilesoro]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Taofeek ABIMBOLA oladele AJILESORO.jpg|center|128px]] |- | [[Adewunmi Onanuga|Otunba Adewunmi Onanuga]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ilẹ̀ọba Aṣọ̀kan]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q96632100|Uchechukwu Madukaku Chukwuocha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q97097318|Agboola Ajayi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Babatunde Hunpe|Babátúndé Húnpẹ]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Hon. Babatunde Hunpe.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q98153229|Francis E. Waive]]'' | Àlùfáà àti olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q99162710|Mustapha Baba Shehuri]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Zainab Gimba]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q102187913|Miriam Onuoha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-29 | | |- | ''[[:d:Q102199040|Blessing Onuh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-12-08<br/>2019-06-11 | 2020-12-08 | |- | [[Tolulope Akande-Sadipe]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q102229778|Ogunlola Olubunmi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abdullahi Mahmud Gaya|Abdullahi Gaya Mahmud]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ipinle Kano|Kano State]] | 2019-06-11<br/>2015-06-09 | | |- | ''[[:d:Q104521447|Abdulrauf Abdulkadir Modibbo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-06-30 | |- | [[Abdulsalam Gambo Mubarak]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-16 | | |- | [[Abubakar Kabir Abubakar]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abubakar Yabo Umaru]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q104530957|Abubakar Yahaya Kusada]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q104530981|Adaramodu Adeyemi Raphael]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q104531081|Adebayo Olusegun Balogun]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q104531146|Adedayo Isaac Omolafe]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2021-08-16 | |- | [[Zayyad Ibrahim]] | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-03 | | |- | ''[[:d:Q105393512|Raheem Olawuyi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q105445777|Kabiru Alhassan Rurum]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-05 | 2022-05-08 | |- | ''[[:d:Q105783149|Gagdi Adamu Yusuf]]'' | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2023-06-13 | 2023-06-11 | [[Fáìlì:Yusuf Gagdi.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q105981510|Olubunmi Tunji-Ojo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Olubunmi Tunji-Ojo (2024) (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q106653074|Sha'aban Ibrahim Sharada]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q107001123|Zakariyau Galadima]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Benjamin Kalu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2019-06 | | [[Fáìlì:Benjamin Okezie Kalu.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q107185292|Karu Simon Elisha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q107337717|Uchechukwu Nnam-Obi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q107528203|Dachung Musa Bagos]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2023-06-13 | 2023-06-11 | [[Fáìlì:Dachung Musa Bagos.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q107547621|Yuguda Hassan Kila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2021-03-04 | |- | ''[[:d:Q107596091|Ali Abdullahi Ibrahim]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q107598364|Solomon Bob]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q108028236|Chukwuma Micheal Umeoji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-10-30<br/>2019-06-11 | 2021-10-30 | |- | ''[[:d:Q108753199|Satomi Ahmad]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q109105116|Tukur Bello Ingawa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q109561665|Balarabe Shehu Kakale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-11-26 | | |- | [[Alli Adeyemi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111087856|Rilwan Akambi]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1992 | 1993 | |- | ''[[:d:Q111140605|Yerima Lawal Ngama]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abdulganiyu Saka Cook Olododo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-05<br/>2019-06 | 2022-05 | |- | [[Abdulkareem Usman Isah]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-10-24 | |- | [[Abdulkarim Usman]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141431|Abdullahi Mamudu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141433|Abdullahi Sa'ad Abdulkadir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141434|Abdulmumin Muhammed Ari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abdulyekeen Alajagusi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141438|Abubakar Kani Faggo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Abubakar Nalaraba]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141443|Abubakar Yerima Idris]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Adedeji Stanley Olajide]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141446|Adejoro Adeogun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141447|Ademorin Kuye]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141450|Ado Sani Kiri]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Abdullahi Kalambaina]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ahmadu Usman Jaha]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ahmed Abubakar Ndakene]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141454|Ahmed Bakura Muhammad]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-07-06 | 2021-07-06 | |- | [[Ahmed Gololo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-02-04 | | |- | [[Ahmed Munir]] | | [[Nàìjíríà]] | 2021-09-15 | | |- | ''[[:d:Q111141457|Ahmed Usman Liman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ajibola Muraina]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-04-30 | 2022-04-30 | |- | [[Alex Egbona]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-29<br/>2019-06-11 | 2019-11-02 | |- | ''[[:d:Q111141460|Ali Datti-Yako]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-12-15<br/>2020-01-29 | 2020-12-15 | |- | [[Amobi Yinusa Akintola]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141465|Amos Gwamna Magaji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111141466|Aniekan Umanah]]'' | Oṣelu Naijiria ni yii | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-05 | |- | ''[[:d:Q111141467|Armaya'u Abdulkadir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-05 | 2022-05 | |- | [[Babangida Alhassan Abdullahi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2023 | 2023 | |- | [[Bala Kokani]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141472|Bamidele Salam]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2019-07 | | [[Fáìlì:Bamidele Salem Image.jpg|center|128px]] |- | [[Basher Isah]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Bashir Uba Mashema]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Dawodu Bashiru]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Bello Hassan Shinkafi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2021-07-06<br/>2019-06-11 | 2021-07-06 | |- | ''[[:d:Q111141482|Bello Kaoje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141483|Ben Igbakpa]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141484|Benjamin Mzondu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Boma Goodhead]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111141487|Chimaobi Ebisike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-04-21 | | |- | ''[[:d:Q111141489|Chinedu Obidigwe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | ''[[:d:Q111141490|Chinedu Ogah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-11-19 | | |- | ''[[:d:Q111141491|Chris Emeka Azubogu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-09-30<br/>2019-06-11<br/>2022-03-10 | 2022-03-10<br/>2021-09-30<br/>2023 | |- | ''[[:d:Q111141492|Chris Ngoro Adigbe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Cornelius Nnaji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[David Abel Fuoh]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2020-10-07 | 2020-10-07 | |- | ''[[:d:Q111141498|David Agada Ogewu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-09-24 | 2019-10-18 | |- | [[Dennis Idahosa]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Dennisida.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q111141501|Dozie Nwankwo]]'' | | | 2019-11-21 | | |- | [[Efe Afe]] | olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Emeka Chinedu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2023 | | |- | ''[[:d:Q111141505|Emmanuel Ukpong-udo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Fatahu Muhammad]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141507|Francis Ottah Agbo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Gabriel Saleh Zock]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141510|Ganiyu Johnson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141513|Gboluga Dele Ikengboju]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Dele Gboluga Ikengboju.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q111141515|Gibeon Goroki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141516|Godday Samuel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-09-28<br/>2019-06-11 | 2023<br/>2021-09-28 | |- | [[Hafiz Ibrahim Kawu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Hamisu Ibrahim Kubau]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Hamza Dalhatu Batagarawa]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141520|Haruna Isah Dederi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141521|Haruna Ibrahim Maitala]]'' | oloselu | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05<br/>2019 | 2021-04-02<br/>2011-06-06<br/>2023 | |- | ''[[:d:Q111141522|Haruna Mshelia]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Hassan Abdullahi Baiwa]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Hassan Usman Sokodabo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ibrahim Almustapha Aliyu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141526|Ibrahim Babajide Obanikoro]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ibrahim Hamza]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Ibrahim Kunle Olanrewaju]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ibrahim Mohammed Bukar]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ibrahim Umar Potiskum]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | ''[[:d:Q111141532|Ifeanyi Ibezi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-10-29 | |- | ''[[:d:Q111141535|Ikenna Elezieanya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141537|Ismail Tijani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141538|Israel Sunny-Goli]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Ja'afar Abubakar Magaji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ja'afaru Mohammed]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141541|Ja’afaru Iliyasu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-04 | 2019-12-02 | |- | [[Jacob Ajao Adejumo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2019-11-09<br/>2022-05 | 2019-11-09<br/>2022-05-23 | |- | ''[[:d:Q111141546|Jafaru Suleiman Ribadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-09-24 | | |- | ''[[:d:Q111141547|James Owolabi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Jerry Alagbaoso]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-30<br/>2019-06-11 | 2019-11-01 | |- | ''[[:d:Q111141550|Joseph Bello]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141551|Jude Ise-Idehen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2022-07-01 | |- | ''[[:d:Q111141552|Kabiru Adjoto]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-06-21 | |- | ''[[:d:Q111141553|Kabiru Amadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-07-14<br/>2022-05 | 2021-06-29<br/>2022-05 | |- | [[Kabiru Idris]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141557|Kabiru Yahaya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | [[Kasimu Bello Maigari]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-03 | | |- | ''[[:d:Q111141560|Kasimu Danjuma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-03-19 | 2020-09-21 | |- | [[Kayode Akiolu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Kolapo Osunsanya|Kolapo Korede Osunsanya]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-30<br/>2019-06-11 | 2019-09-09 | |- | [[Kolawole Lawal]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-10-10<br/>2019-06-11 | 2023<br/>2021-03-17 | |- | [[Alphonsus Longgap Komsol|Komsol Longgap]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111141566|Kpam Sokpo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-07-02 | 2022-07-02 | |- | ''[[:d:Q111141567|Olanrewaju Edun]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111141569|Lawal Rabiu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-12-18<br/>2015-06-09<br/>2011-06-06 | 2020-10-30<br/>2019-06-09<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111141571|Lawan Abdullahi Ken-Ken]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Lawan Shettima Ali]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | [[Lawrence Babatunde Ayeni]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141574|Leke Abejide]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Livinus Makwe]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mahmoud Muhammed]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-06-25 | |- | [[Makki Abubakar Yalleman]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141579|Mani Maishinko Katami]]'' | Olóṣèlú orile-ede Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141581|Mansur Aliyu Mashi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | [[Mansur Manu Soro]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-03-20 | 2022-03-20 | |- | [[Martins Oke]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mika Jiba]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mohammed Omar Bio]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141587|Mohammed Saidu Bargaja]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2020-02-04 | 2019-08-02 | |- | [[Mufutau Egberongbe]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141591|Muhammad Abubakar Mamadi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-06-14 | |- | [[Wudil Muhammad Ali]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05 | | |- | [[Auwal Jatau]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-29 | | |- | ''[[:d:Q111141595|Muhammad Bello Yakubu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-03-31 | 2022-03-31 | |- | [[Mukhtar Ahmed (politician)]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mukhtar Shehu Ladan]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Mukhtar Zakari Chawai]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Murtala Isah Kankara]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141603|Musa Muhammad Pali]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141605|Musa Muhammadu Fagen-Gawo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-03-19 | | |- | [[Musa Umar Garo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141608|Mustafa Muhammad Saidu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023 | |- | ''[[:d:Q111141609|Nasiru Abduwa Gabasawa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-03<br/>2007-06-05 | | |- | [[Nazifi Sani]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141613|Ndudi Elumelu]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05 | | |- | [[Nnolim Nnaji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141617|Nsikak Ekong]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2020-01-30<br/>2019-06-11 | 2019-11-09 | |- | ''[[:d:Q111141619|Obinna Onwubuariri]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-09-18 | |- | ''[[:d:Q111141621|Obua Azibapu Fred]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Ofor Gregory Chukwuegbo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111141624|Okwudili Ezenwankwo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-09<br/>2019-06-11 | 2021-09 | |- | [[Olaide Adewale Akinremi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Olaifa Jimoh|Olaifa Jimoh Aremu]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2021-03-17<br/>2019-06-11 | 2021-03-17 | |- | [[Olalekan Rasheed Afolabi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111148472|Frederick A.U. Okeke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148474|Celestine Nnaemeka Ughanze]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148476|Jerry Sonny Ugokwe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148479|Okwudili Uzoka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148485|Ahmed Misau]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148487|Dahiru Saleh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148488|Abdulrazak Nuhu Zaki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148490|Clement T. Andie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148492|Graham Ipigansi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148493|Okoto Foster Bruce]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148494|Torukurobo Epengule Mike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148495|Wuku Dieworio Wilson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148498|Warman W. Ogoriba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148500|Dickson Henry]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148501|Donald Egberibin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148502|Nelson Belief]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148513|Aboho Ityokumba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148518|Jime Emmanuel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148519|Alaaga Demnenge]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q111148550|Agidani Solomon Umoru]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2007-06-05 | 2003<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148552|Gbande Moses Akuha Tor]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148573|Idikwu Altine Oga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06-03 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148574|Jooji Tachia]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148578|Malherbe Zakarie Andiir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148582|Samuel Onazi Obande]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148602|Terngu Tsegba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111148613|Cletus Kinga Upaa Tivnongu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148614|Goddy Igbaraav Ikerave]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148638|Khadi Kaamuna]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148639|Terab Abba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148641|Msheliza Musa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148645|Maina Lawan Maina]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2015-06-09 | 2015-06-06<br/>2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q111148646|Lawan Isa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148648|Biye Gumtha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148649|Gujbawu Kyari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148653|Abba Dawud Lawan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148655|Baba Gana Tijani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148657|Ishaku Sharah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148658|Kaka Adam Mustapha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148660|Modu Alhaji Musa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148667|Shettima Shehu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148706|Asuquo Nya Eyoma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148707|Igbodor Peter Leja]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2004 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148708|Nyambi Alobi Odey]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148710|Obeten Obeten Okon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2007 | 2003<br/>2011 | |- | ''[[:d:Q111148713|Mike O. Ogar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148714|Patrick Ene Okon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148715|Agbor Patrick Orok]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148717|Tangban EbutaAmba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148723|Agoda John Halim Ochuko]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148724|Aguariavwodo Emmanuel EdesiriAguariavwodo Emmanuel Edesiri]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148725|Almona-Isei Mercy]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148726|Gabriel M. Dumi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148727|Efekodha Anthony Onomuefe]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148729|Emibra Agbeotu Efiriaendi]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Temi Harriman|Harriman Temi]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06-03 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148731|Irabor Nduka]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148733|Nwoko Ned Munir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148813|Chukwuemeka Tobias Okwuru]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148814|Peter Oge Ali]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148816|Edeh Onyemaechi Peter]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148831|Omo Christopher Isu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148832|Chima Innocent Ugo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148836|Okereke D. Onuabunchi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148859|Aguebor Sunday Ikponmwonsa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148860|Alegbe Benson]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148862|Aziegbemi Anthony]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148863|Ehimen Oiboh Gabriel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148865|Idahosa EhiogieWest]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148866|Lakoju Joseph Babatunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148867|Augustine U. Obozuwa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148869|Ogbiede Enoma Willie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148935|Adedayo Fajura Charles]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148937|Ajayi Joseph Aderemi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148938|Aladejebi Francis Oluyemi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148939|Olusegun Raphael Ojo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148940|Owoola Ogunsanmi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148941|Ropo Ige]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149048|Ogbuefi Ozomgbachi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149049|Kanayo Graham-Burton Oguakwa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149050|Paul Okwudili Eze]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149152|Matthew Omegara]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | [[Uwazurike Patrick]] | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q111149177|Anyanwu Tony]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111149180|Cajethan O. Dike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149196|Greg C. Egu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111149206|Eze Okere Tony]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149219|Ezeani Nnamdi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111149227|Ibekwe Maurice Obasi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111149228|Nwole Uchenna]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149229|Oguike Levi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149230|Christopher Chukwuemeka Osuala]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111149246|Abba Anas Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149247|Bashir Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149249|Hussein Namadi Abdulkadir]]'' | oloselu ni Nigeria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-05 | |- | ''[[:d:Q111149250|Ibrahim Chaicai]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149251|Ibrahim Garba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149252|Ibrahim Yusha’u Kanya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Mustapha Khabeeb]] | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149258|Safiyanu Taura]]'' | | [[Niger (country)|Nìjẹ̀r]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149259|Yusuf Saleh Dunari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149296|Ahmed Maiwada]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149298|Inuwa M. Aliyu]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149299|Asake Jonathan]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149301|Audu Ado Dogo]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2007-06-05 | 2003-05-29<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149302|Aya Florence Diya]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149303|Dansa Audu]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149304|Haruna Mohammed Mikalu]]'' | Òṣèlú ní Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149305|Yakubu M Isiaku]]'' | oloselu ni Nigeria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149306|Koji Binta Garba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149310|Liiloro Mohammed Hussain]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149311|Paki Tijjani Sani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149312|Tanko Yahaya]]'' | Olóṣèlú Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149314|Tukur Abdul'Rauf]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149316|Usman Abdukadir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149395|Abdurrahamman Suleiman Kawu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-09 | | |- | ''[[:d:Q111149405|Ahmad Audi Zarewa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149407|Alhassan Uba Idris]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149417|Danlami Hamza]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149419|Garba Mohammed Batalawa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149421|Ibrahim Muazzam Bichi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | 2007-05-06 | |- | ''[[:d:Q111149423|Ibrahim Umar Ballah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149425|Isah Idris Alhaji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149430|Kiru Ubale Jakada]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149436|Labaran Y. Dambatta]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149629|Bala Ali]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149633|Biburim Bashir Yusuf]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149637|Bichi Mahmoun Baba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149638|Bunkure Yusuf Malam]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111149639|Butalawa Garba Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149640|Fanda Adamu Abdul]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149642|Gora Muhtan Abdulrazaq]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149643|Gwarzo Hamza Zakari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149644|Harisu Srajo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149646|Haruna Shehu Lambu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | [[Hausawa Aminu Ghali]] | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149649|Kachako Aliyu Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149656|Muktar Ad'hama Ismail]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149660|Sarai Bako]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149662|Tsanyawa Umaru Aliyu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149663|Wudil Sirajo Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149664|Yako Aliyu Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149666|Yammedi Shehu Aliyu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149689|Abdullahi Musa Nuhu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111149695|Aminu Bello Musari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149705|Adamu Saidu Daura]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149707|Funtua Lawal Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149709|Makera Sabiu Hassan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149710|Mashi Abdu Haro]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149722|Nadabo Tukur Idris]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149723|Nasarawa Usman Mani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149725|Safana Amina Yakubu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149748|Shehu Abubakar Garba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149749|Tsagero Muazu Lemamu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149751|Yahaya Shuaib Baure]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | [[Yar'adua Abubakar Sadiq]] | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149755|Abubakar Lamido Sadiq]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149801|Abdullahi Umar Faruk]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149803|Aminu Musa Koko]]'' | Oṣelu Naijiria ni yii | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149806|Garba Abdullahi Bagudu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149807|Garba Gulma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Halima Hassan Tukur]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149809|Ibrahim Bawa Kamba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149810|Muhammed Umar Jega]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abdulkarim Saliu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149831|Badamasuiy Abdulrahaman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111149832|Mohammed Ibrahim Idris]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111149833|Karim Sunday Steve]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149834|Tom Ogijo Zakari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111149835|Ismail Inah Hussein]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111149837|Asema M. Sadiq]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149839|Umar Buba Jibrin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149840|Atai Usman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149841|Samuel Aro Bamidele]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149842|Ihiabe Samson Positive]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111149843|James Idachaba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149847|Suleiman Y. Kokori Abdul]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111149874|Abiodun Ojo Samuel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149876|Ineke Itaka Frank]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149878|Jimba Isaac Ruzama]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149879|Muazu Abimaje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149882|Musa Adamu Osuku]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111149884|Olorunshola Ojo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149887|Samari Adamu Ahmadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111149890|Abdul Stephen E Sani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150077|Oni Bashir Bola]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150085|Sarouk Farouk Abdul Wahab]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150086|Shittu Rauf Kolawole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150087|Yinusa Yahaya Ahmed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150099|Michael Abayomi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150107|Bashiru O. Bolarinwa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150117|Babatunde Kazeem]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150121|Babatunde Akinloye]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150124|Ganiyu Oladunjoye Hamzat]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150125|Lanre Mukaila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150127|Abiodun Muniru]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150131|Owolabi Alao]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150134|Moruf Akindelu Fatai]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111150135|Ojelabi C. Oyefolu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111150140|Oyewole Adenekan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111141633|Olubukola Oyewo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Olumide Ojerinde]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-07-05 | 2022-07-05 | |- | ''[[:d:Q111141635|Olumide Osoba]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2011-06-06<br/>2007-06 | 2015-06-04<br/>2011-05 | |- | [[Oluokun Akintola]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Olusola Steve Fatoba]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Oluwatimehin Adelegbe]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Oluyemi Adewale Taiwo]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Paschal Chigozie Obi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-02-13<br/>2019-06-11<br/>2022-04-16 | 2022-04-16<br/>2020-02-13 | |- | ''[[:d:Q111141645|Pat Asadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141647|Patrick Ifon]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Peter Owolabi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-07-10 | | |- | ''[[:d:Q111141650|Preye Influence Goodluck Oseke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141651|Richard Gbande]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141653|Rima Kwewum]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141654|Robert Tyough]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Rotimi Agunsoye]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141657|Sada Soli]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | [[Fáìlì:Sada Soli.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q111141658|Salisu Iro Isansi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141660|Sam Onwuaso]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141661|Samuel Babatunde Adejare]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | [[Sani Ma'aruf Nass]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Sani Umar Dan-Galadima]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-06-30<br/>2022-05 | 2021-06-30<br/>2022-05 | |- | ''[[:d:Q111141668|Shamsudeen Bello Dambazau]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-05-29 | 2022-05-29 | |- | [[Shehu Ahmed]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-07-06<br/>2022-05 | 2021-07-06<br/>2022-05 | |- | [[Shehu Barwa Beji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141673|Shehu Mohammed Koko]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141675|Simon Atigwe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141676|Simon Davou Mwadkwon]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141677|Stephen Azaiki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141678|Sulaiman Abubakar Gumi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2021-07-06<br/>2022-05 | 2021-07-06<br/>2022-05 | |- | ''[[:d:Q111141680|Suleiman Aliyu Lere]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-02-16<br/>2019-06-11 | 2021-04-06<br/>2019-11-07 | |- | ''[[:d:Q111141683|Taiwo Kolawole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141684|Taiwo Oluga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Thomas Ereyitomi]] | olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Tijjani Zannah Zakariya]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Uju Kingsley Chima]] | | [[Nàìjíríà]] | 2020-02-13<br/>2019-06-11<br/>2022-05 | 2022-05<br/>2020-02-13 | |- | ''[[:d:Q111141690|Umar Abdulkadir Sarki]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141693|Umar Abdullahi Kamba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2022-06 | 2022-05-27 | |- | ''[[:d:Q111141694|Umar Muda Lawal]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Umar Saidu Doka]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Usman Abdullahi Gbatamangi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141697|Usman Bello Kumo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2011-06-11<br/>2023-06-11 | | [[Fáìlì:Usman Bello Kumo.jpg|center|128px]] |- | [[Usman Zannah]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Valentine Ayika]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-11-02 | |- | [[Vincent Ofumelu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2021-09-30<br/>2019-06-11<br/>2022-04 | 2022-04<br/>2021-09-30 | |- | ''[[:d:Q111141702|Yakubu Nuhu Danja]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2019-07 | |- | [[Yakubu Shehu Abdullahi]] | | [[Nàìjíríà]] | 2021-02-16<br/>2019-06-11<br/>2022-05-24<br/>2022-06 | 2022-05-24<br/>2021-02-16<br/>2022-06 | |- | [[Yusuf Ahmad Badau]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q111141709|Yusuf Shitu Galambi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2021-06-29<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Yusuf Isah Kurdula]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Yusuf Sa'idu Miga]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Zakaria Dauda Nyampa]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11<br/>2023-06-13 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111143021|Shehu Balarabe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111148275|Atuma Emeka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>1999 | | |- | ''[[:d:Q111148277|Mba Ajah]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | | |- | ''[[:d:Q111148280|Nnanna Uzor Kalu]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148281|Anayo Damian Ozurumba]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111148283|Stanley U. Ohajuruka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148284|Nnenna Ijeome Ukeje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q111148285|Nkiru Onyejiocha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148286|Uduma Kalu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148288|Chineye Fredinard Ike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | [[Udo Ibeji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | [[Arua Arunsi]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Charles Uzo Azubuike]] | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q111148320|Nwangubi Fons]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148322|Nathaniel Kauda]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148328|Haske Francis Hananiya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148335|Mahmud Wambai]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148337|Aminu Hamman Tukur Ribadu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111148340|Ganawa Kwaga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148341|Anthony Madwate]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2003-06 | | |- | ''[[:d:Q111148344|Eno Sampson Akpan]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148345|AsuquoEmah Bassey]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148347|Esu Tony Ibana]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148348|Eyo Akaninyene Eno]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148349|Minimah Iquo-Inyang]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2003<br/>1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148351|Udoh Esio Oquong]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111148352|Bernard Ambrose Udoh]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2007-06-05 | 2003<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148353|Emaeyak Nkana Ukpong]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111148356|Aniedi Ikpong King]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148357|Bassey Effiong Etim]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06 | |- | ''[[:d:Q111148359|Ekperikpe Ekpo]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06 | |- | ''[[:d:Q111148360|Eseme Sunday Eyiboh]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06 | |- | ''[[:d:Q111148361|Ini Akpan Udoka]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | 2011-06<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148362|Patty Etete Ineme]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148363|Peter Linus Umoh]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148364|Sabbath Sandy Obot]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148365|Effiong Akpan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q111148366|Ekpenyong Etim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148367|Udoh Micah]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148368|Archibong Edet]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148369|Francis Udoh]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | [[Uwak Edet]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111148372|Ukoette Isaac]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2015-06-09 | 2015-06-06<br/>2019-06-09 | |- | ''[[:d:Q111148461|Anosike Emma Obiajulu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111148465|Duru Chidi Okechukwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111148466|Bertrand Maduka Efobi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111148469|Chudi Offodile]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111148470|Udeh Okechukwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111150142|Ekundayo Ajebiosu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150147|Adewale Babatunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150148|Akanni Balogun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150149|Tunji Ganiyu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150150|Habib Jakande]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150154|Arinola Onabamiro]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111150223|Adebayo F. Odulana]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150243|Adefolabi Morufdeen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111150274|Emmanuel Oyeyemi Adedeji]]'' | Oṣelu Naijiria ni yii | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150282|Fancy Akeem Arole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150292|Habeeb Fashiro]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150320|Ibrahim Adebola Moshood]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111150330|Joseph Ajatta]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150339|Monsuru Owolabi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150394|Salau Tunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150402|Setonji G. Koshoedo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06 | | |- | ''[[:d:Q111150410|Amele Moshood Tokunbo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150464|Abiola Edewor]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150472|Adeyemi Olwole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150499|Femi Obayomi Davies]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150513|Adeyanju Simon Aderemi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150519|Tugbobo Aima]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150582|Olakunle Amunkoro]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150644|Onimole Olufemi Olawale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150691|Mudashiru Oyetunde Husaini]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150706|Ogunbajo Olu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150719|Wunmi Bewaji Mabayoje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111150726|Oludotun Animashaun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q111151338|Ahmed D. A. Wadada]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151364|Isa U. Ambaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151374|Mohammed A. Al-Makura]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151383|Samuel Egya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | ''[[:d:Q111151400|Shuaibu H. Abdullahi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | ''[[:d:Q111151475|Alhaji Baba Agaie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151483|Bala Adamu Kuta]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151492|Isah Shaba Ibn Bello]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151502|James Baitachi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151512|Mikail Al-Amin Bmitosahi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151520|Mohammed Jibo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151529|Mohammed K. Darangi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151554|Muktar M. Ahmed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111151614|Buraimo Taofeek]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151616|Abudu Abiodun]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151620|Adeyemi Adekunle]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151621|Razaq Tunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151623|Isiaq Akinlade]]'' | Oṣelu ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06<br/>2007-05 | 2015-05<br/>2011-06 | |- | ''[[:d:Q111151629|Ogunola Tunde]]'' | Oṣelu ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-05 | 2015-06 | |- | ''[[:d:Q111151660|Salako Oladapo]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151661|Anthony Ogunbanjo]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151662|Sowande Abayomi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151664|Amusan Kayode]]'' | Oṣelu ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151667|Razak Adewusi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111151677|Adedeji Amusa Suraj]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151679|Babatunde Olokun]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151681|Laosihe Abraham Lanare]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151683|Mustapha Olabode]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151685|Odutan Kamaorun Alabi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151687|Onadeko Onamusi]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151689|Owolabi Ashamu Ola]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151691|Rasheed Babawale Remi]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Abayomi Sowande Collins]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151711|Abiodun Aderin Adesida]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151713|Adedeji Omotayo Emmanuel]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151717|Alaba Ojomo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151723|Niyi J. Akinyugha]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151726|Oladoyinbo-Ojomo Alaba]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151727|Olakunde Oluwole]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151731|Ologunagba J. Debo]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151734|Tayo Fawehinmi]]'' | Olóṣèlú | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111151979|Orimoloye Peter Saka]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Abayomi Sheba]] | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151991|Dada Busari]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151993|Fagbite Lawrence Akinyele]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151997|Oladejo Akinnifesi]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111151999|Omoseebi Rufus Akinwumi]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111152000|Omotosho Michael]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111152073|Adeyemi Adejare]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111152079|Falade Ajibade Michael]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152080|Fasogbon John Olawole]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152082|Jolaoya George]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111152083|Kayode Idowu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152084|Kolawole Ismaila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Adekunle Jenrade Kareem]] | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111152096|Ademola Adeniyi Tajudeen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152098|Adeshile Adedeji Kazeem]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152099|Alli Lateef Adebola]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152100|Sanusi Sadiq Anwo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152101|Balogun Alli]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152102|Gbadamosi Lateef Durojaiye]]'' | Ẹnẹ Nígèríá kì ya chi ijabe | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152103|Hussein Adesiyan Ajani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152104|Oduyoye Babatunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152105|Ojegoke Rafiu Oladeni]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152106|Oluwasegun Taiwo Dele]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152107|Oyebanji Folaranmi Simeon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152108|Temilola Segun Adibi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152110|Sheik Mudathir Sekoni]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152113|Festus Adegoke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abass Olopoenia]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152116|Olusegun Olayiwola Akinloye]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152117|Omotayo Paul Oyetunji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2008-01-26 | | |- | ''[[:d:Q111152120|Gbede Aderemi Waheed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152121|Oyedokun Oladepo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Kareem Tajudeen Abisodun]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152124|Mudashiru Kamil Akinlabi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152126|Agoro Lanre Adeniran]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152132|Segun Moses Oladimeji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | 2007-09-14 | |- | ''[[:d:Q111152144|Adebukola A. Ajaja]]'' | olitiki ni Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152148|Olayemi Sikiru Busari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152151|Kola Olabiyi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152153|Muritala Kayode Adewale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152158|Ibrahim Adeniyi Olaifa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152175|Odebunmi O. Dokumu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152186|Jimoh Afiss Adelowo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152238|Binuwai Josiah Gobum]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05 | |- | ''[[:d:Q111152239|Lumumba Dah Adeh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05 | 2003-05 | |- | ''[[:d:Q111152240|Ja'afaru Damulak]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06-03 | 2003<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111152244|Dung Daniel Sunday]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003-05-29 | |- | ''[[:d:Q111152245|Lar Victor Rampyal]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152246|Song Isa Chungwom]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | [[Yero Ibrahim Bello]] | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05 | 2007-05 | |- | ''[[:d:Q111152249|Barminas Ali Yilkes]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152258|Davies Sokonte Huttin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111152261|Asita Honourable]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111152262|Dawari George]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152263|Maurice Propnen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2015-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111152270|Kalipa John]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-06 | | |- | ''[[:d:Q111152273|Kunaiyi-Akpanah Daemi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-06<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152274|Aguma Igochukwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-05-29 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152275|Deeyah Emmanuel Nwika]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-06<br/>2003-05-29 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152276|Nwosu George Ford]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-05-29 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152279|Ike B. S. Chinwo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2004 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152281|Berewari Christopher]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-06 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111152283|Sodienye Swerve]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152295|Jeffreys M. Owor]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111152300|Longjohn Tonye Tamuno]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152302|Promise Iderifama T. Abibo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152303|Adokiye Young-Harry]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152305|Amadi Lasbry Onusegbu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152307|Appolos E. Amadi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152308|Barida Mikko Bernard]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152309|Nwala Iwezor Jacob]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111152312|Ogonda Oludi Edwin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153183|Ismaila Usman Balarabe]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111153185|Mukhtar Dikko]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153186|Sirajo Marafa Gatawa]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153188|Zubairu S. Magori]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153190|Mohammed Usman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153191|Arewa S. Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153192|Aliyu Umar Sanyinna]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153194|Zakari Muhammed Shinaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153197|Kiryo Yabo Hassan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153307|Albert Taminu Sam-Tsokwa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111153310|Babangida S.M Nguroje]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153313|Henry M. Shawulu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153325|Ishaika Mohammed Bawa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153328|Jerimon S. Manwe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153332|Kabiru Jalo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153390|Baba Bukar Machinama]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2007-06-05 | 2015-06-04<br/>2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111153392|Ismail Ahmad Gadaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153417|Goni Bukar Haruna]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153421|Ali Yakubu Mainasara]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153422|Hassan K Badawy]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153426|Baba Gishiwari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111153431|Lawan Mohammed Kori]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q111153432|Zakari Yau Galadima]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q111153435|Babale Jibrin]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153436|Geidam Almajir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29<br/>2003-05-29 | 2003<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111153441|Isiyaku Suleiman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153446|Jonga Hassan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-05-29 | | |- | ''[[:d:Q111153458|Shugaba Bello]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999<br/>2003-06-03 | 2003<br/>2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111153505|Abubakar Shehu Bunu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | ''[[:d:Q111153512|Bello Abubakar]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06<br/>1999 | 2011-06 | |- | ''[[:d:Q111153516|Dahiru Zubairu]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06<br/>2003-06-03 | 2011-06-06<br/>2007 | |- | ''[[:d:Q111153519|Idris Mohammed Keta]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06 | | |- | ''[[:d:Q111153539|Mohammed Sani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>1999-04<br/>2003-06-03 | 2007 | |- | [[Abubakar Makwashi]] | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q111153544|Aliyu Sahabi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111153546|Sani Ibrahim R. Forward]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-04<br/>2003-06-03 | 2007 | |- | ''[[:d:Q111153548|Godal Lawali Ibrahim Nasarawa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-04 | | |- | ''[[:d:Q111153552|Moriki Bello Abubakar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999-04<br/>2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q111153555|Sani Anka Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | | |- | ''[[:d:Q111153572|Ado Sidi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q111199552|Mayokun Lawson-Alade]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2022-02-28 | 2023-06-11 | |- | [[Jude Ngaji]] | | [[Nàìjíríà]] | 2022-02-26 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q111199670|Musa Agah Avia]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2022-02-26 | | |- | ''[[:d:Q113334421|Isa Ashiru Kudan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q113484921|Shaba Ibrahim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | [[Saudatu Sani]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q116970312|Chimaobi Sam Atu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023-06 | | [[Fáìlì:Chimaobi Atu.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q116972570|Doris Uboh-Ogunkoya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q116980876|Atiwurcha Sylvanus]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q116983078|Dozie ferdinand]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06 | | |- | ''[[:d:Q116993297|Barr. Emah Bassey]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2002 | |- | ''[[:d:Q117002050|Zanna Laisu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117005837|Samson Raphael Osagie]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2015-05 | |- | ''[[:d:Q117005874|Faruk Dange]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117007945|Nsini Umossoh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117011693|Abaribe eyinnaya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q117012124|Ezekiel Anaka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003 | 2007 | |- | ''[[:d:Q117012141|Bassy Etim]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06<br/>2003-06<br/>2007-06 | | |- | ''[[:d:Q117101450|Aroh Eusebius Aroh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117101534|Elem Francis]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117112512|Abubakar Momoh]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117115109|Oroh Abdul Shaibu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117130916|Ibejiako Ifeanyi Ernest]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Ifaluyi Isibor]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117132104|Iho David Mzenda]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117133475|Isah Egah Dobi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117186474|Emmanuel Arigbe-Osula]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117195820|Adeyemo Isiaq Tunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117195839|James Yakwen Ayuba]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117195864|Anota Joshua Ola]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117195881|Gumbari Mataimaki Joseph]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117220347|Kabir Ahmed Kofa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117220567|Kolawole A. Yusuf]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117220761|Gumbari M. Joseph]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117220899|Makanjuola Gbenga Peter]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117273690|Mohammed Sani Abdu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | [[Maureen Gwacham]] | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q119705900|Aliyu Wakili Boya]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2023-06-13 | | |- | [[Isaac Kwallu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2023-06-12 | | |- | ''[[:d:Q120731945|Thimnu Kobis Ari]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023-06-13 | | |- | ''[[:d:Q120767908|Innocent Zeitet Tirsel]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-05 | 2015-05 | |- | ''[[:d:Q120785340|Emmanuel Lokji Luka Goar]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-05 | 2015-05 | |- | ''[[:d:Q120785866|Wuyep L. Musa]]'' | | [[Niger (country)|Nìjẹ̀r]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q120786048|Josiah Binuwai G.]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q120786380|Barminasa Yikes]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q120786615|Longhor Adamu]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q120786798|Aminu Punwet Jonathan]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2011-05 | 2015-05 | |- | ''[[:d:Q120788141|David Ishaya Lalu]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2023-06-13 | | |- | ''[[:d:Q120792525|Isa Chungwon Song]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999-05 | 2003-05 | |- | [[Ango Sadiq Abdullahi]] | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2023-05 | | |- | ''[[:d:Q120798250|Ojo R. Olasegun]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q121096143|Auwwal Tukur]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q121096310|Bete Mamman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | [[Yusuf Sununu]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | | |- | ''[[:d:Q123371049|Ikenga Ugochinyere]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q124034514|Willie I. Ogbeide]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q124034686|Arigbe O. Osaigbovo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003 | 2007 | |- | ''[[:d:Q124035140|Akogun Babatunde Ainukhatemon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q124036887|Gabriel E. Orbor]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2007 | |- | ''[[:d:Q124038065|Abolagba Johnson Aigbudu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q124038579|Pius E. Mwen]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2003 | |- | ''[[:d:Q124050804|Osaro Murphy Omoruyi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023-06-13 | | |- | ''[[:d:Q124497652|Erhiatake Ibori-Suenu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q126119498|Moenwul John Dafaan]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q130684454|Pius Odubu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 1999 | 2007 | |- | ''[[:d:Q131421870|Chinedu Tochukwu Okere]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q131421933|Okechukwu Eugene Dibiagwu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | ''[[:d:Q131422163|Onwuegbuchulam Jonas Okeke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2023 | | |- | [[Shuaibu Babas]] | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Fufore]] | | | |- | [[Abubakar Baba Zango]] | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]] | | | |- | [[Kabiru Mijinyawa]] | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | [[Abass Adekunle Adigun]] | | [[Nàìjíríà]] | 2019-06-11 | 2023-06-11 | |- | ''[[:d:Q131702702|Garba Mohammed Chiroma]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q131920966|Akin Rotimi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q135917821|Ibrahim Gbadebo Abdullahi]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q135917837|Salinsile Rasaq Ayobami]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2006 | 2011 | |- | ''[[:d:Q139801180|Akham Jaloh]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>''[[:d:Q59818686|Demsa]]'' | | | |- | ''[[:d:Q139801192|Farouk Mohammed]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Ganye]] | | | |- | ''[[:d:Q139801610|Salihu Usman M.]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]] | | | |- | ''[[:d:Q139820325|Hon. Ahmed wali Doho]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Gombe|Gombe State]]<br/>''[[:d:Q6450109|Kwami]]'' | | | |- | ''[[:d:Q139820432|Adamu Umaru Dala]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Girei]] | | | |- | ''[[:d:Q139820445|Mark Ishaya]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>''[[:d:Q59818706|Gombi]]'' | | | |- | ''[[:d:Q139830239|Babangida Adamu]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Gombe|Gombe State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Nafada]] | | | |- | ''[[:d:Q139832154|Sani Ahmad Haruna]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Gombe|Gombe State]] | | | |- | ''[[:d:Q139843503|Baffa Shinge]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Jigawa|Jigawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Auyo]] | | | |- | ''[[:d:Q139849568|Liya Suleiman Jatau]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Gombe|Gombe State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Kaltungo]] | | | |- | ''[[:d:Q139860886|Joseph Badejo]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Ògùn|Ogun State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Àríwá-Ìlàòrùn Ijebu]] | | | |- | ''[[:d:Q141348722|Kassah Dangi Shallum]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Guyuk]] | | | |- | ''[[:d:Q141348739|Shalom D. Kassah]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Guyuk]] | | | |- | ''[[:d:Q141348771|Salihu Usman Malkohi]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Gúúsù Yola]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]] | | | |- | ''[[:d:Q141348960|Jibril Ibrahim Jimeta]]'' | | [[Nàìjíríà]]<br/>[[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Àríwá Yola]]<br/>[[Ìpínlẹ̀ Adamawa|Adamawa State]] | | | |- | ''[[:d:Q117012165|C. I. D. Maduabum]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117012181|Ugochukwu Nedu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117012193|Nzeribe Chuma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117012209|Kalango youpele]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117012250|Nev Tarhule]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q117012265|Ibom Irem Oka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117018062|Gozie G. Agbakoba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117018186|Ogodo Patience]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117018869|Gilibert Emeka]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117019048|Adamu Gorah kauba]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q117020989|Segun Osibote]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021248|Alex Ikor Ukam]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2003-06 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021421|Abasi Ogwime Braimah]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021437|Ahmed Tsoho Kargi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021544|Abdul Wahab Isa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021555|Abdulaziz Ahmed Tijani]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021560|Abdulkadir M. Nasir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021584|Jim Kwawo Audu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021761|Usman Bapparu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q117021781|Ihedioha Nkem]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03<br/>2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117021800|Saido Miga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003 | | |- | ''[[:d:Q117021842|Babangida jibrin]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117023322|Christian Enemuo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117024363|Ozodinobi Ibezimako]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q117024771|Egwuatu Osita C.]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q117029104|Adegoke Festus Adewale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029111|Adewusi Babatunde]]'' | Olóṣèlú Nàìjíríà | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029119|Adikpe Agbonu]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029250|Akindahunsi Titilayo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029257|Akinade Ibiodun Isiaq]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029274|Akinwale Florence Atinuke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029293|Aliyu Ahaman Pategi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029297|Aliyu Diko]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117029921|Aribisala Adewale]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117030149|Auwalu Gwalabe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117030262|Leo Adejare Awoyemi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117037326|Alphonsus Uba Igbeke]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2013 | |- | ''[[:d:Q117038128|Farouk Mustapha]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q117038135|Seth Alhassan Karfe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117038145|Mohammed Labaran]]'' | | [[Niger (country)|Nìjẹ̀r]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117038157|Bala Abduallahi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117038161|Dikko Samaila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117038167|Moddibo Ahmed]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117039600|Sani Ahmed Toro]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117040345|Abdulahmed Ningi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117040552|Hamisu Mu'azu Shira]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117040614|Isa Musa Matori]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117041019|Indiamaowei Sylva]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117041775|Badamasi Kabir]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117041835|Bala Almu Banye]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117042021|Ebikekeme Ere]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117042160|Ogah Agbo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003 | 2007 | |- | ''[[:d:Q117042501|Atii Terfa]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2011-06-06 | 2015-06-04 | |- | ''[[:d:Q117044553|Okino moses]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003 | | |- | ''[[:d:Q117044724|Faniyi Joseph Juwon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-05-29 | | |- | ''[[:d:Q117044775|Simon Aondona]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117044852|Durosinmi Meseko]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117044996|Ali Aidoko Atai]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117045178|Ogundairo Ajibade]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117045293|Edun oladimeji]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2004 | | |- | ''[[:d:Q117046081|Suleiman Adamu Gummi]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007 | |- | ''[[:d:Q117046175|Uzairu Suleiman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007 | |- | ''[[:d:Q117048960|Khanin Tauru Titus]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2009 | | |- | ''[[:d:Q117048971|Nasiru Balarabe Asara]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2009 | | |- | ''[[:d:Q117048977|Balkore Usman]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2008 | | |- | ''[[:d:Q117049004|Jeffrey’s moses owor]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2009 | | |- | ''[[:d:Q117049014|Tonye Long john]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2009 | | |- | [[Aguma Nnamdirim]] | | [[Nàìjíríà]] | 2005 | | |- | ''[[:d:Q117049133|Austin Okpara adiele]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | | |- | ''[[:d:Q117049180|Tijani Kumaila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117049249|Idoko Onobi David]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117050931|Fanta Baba Shehu]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | [[Wihioka Chidi Frank]] | | [[Nàìjíríà]] | 2015-06 | 2019-06 | |- | ''[[:d:Q117071359|Mohammed Kumaila]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2003-06-03 | 2007-06-05 | |- | ''[[:d:Q117074200|Moroof Akinwande]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q117074214|Francis Dayo Oguniyi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q117074221|Ifedayo abegunde]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | | |- | ''[[:d:Q117075994|Haruna Yerima]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117076029|Mustapha Gajibo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | | | |- | ''[[:d:Q117076107|Adahi Andeshi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117083221|Kaze Bitrus]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05<br/>2011-06-06 | 2011-06-06<br/>2015-06-06 | |- | ''[[:d:Q117083279|Chile Igbawua]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117083294|Chinenye Ferdinard Ike]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117084342|Dave Oladapo Salako]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117084357|Demnege Alaaga]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117084591|Eze Chukwudi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117084631|Eze Chukwudi Leonard]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117084655|Falake Lunloyo Oshinowo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117086162|Essien Ekpeyong Agi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117086245|Alex akam]]'' | oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117086386|Gbinije Napoleon]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117086543|Tamarautare Brisibe]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117086685|Mercy Almona-Isei JP]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117086833|Ojougboh Cairo]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | ''[[:d:Q117087622|Adigwe Lord-Michael]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007 | 2011 | |- | [[Friday Itula]] | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117089677|Gabriel Ekpishoko Edi]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117089821|George Edward Daika]]'' | Oloselu Naijiria | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117089852|Godfrey Ali Gaiya]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |- | ''[[:d:Q117100775|Haliru Garba Gidan Hamma]]'' | | [[Nàìjíríà]] | 2007-06-05 | 2011-06-06 | |} {{Wikidata list end}} olk1w6m088dyk1aq84w7ugb009caody 2 66655 636284 635941 2026-09-13T03:41:17Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 636284 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Member of the Senate of the Democratic Republic of the Congo who was a member twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q21295130 } |section= |sort=P39/Q21295130/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q21295130/P580:Start date,P39/Q21295130/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q112274936|Pauline Mona Kayoko]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274937|Roger Muaka Muaka]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274938|Célestine Hortense Mukalay Kionde]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274939|Jean-Claude Musaas Manyong]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q112274940|Hyppolyte Mutombo Mbwebwe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274941|Boni Mwawatadi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274942|Adonis Ngambani]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274944|Nkole Tshimuanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q112274945|Pamphile Badu wa Badu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274946|Patrick Lubala Birhashirwa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274947|Eric Rubuye Hakizimwami]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274948|Augustin Saladia]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274949|Mossai Sanguma]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Sanguma Temongonde Mossai en 2017.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q112274952|Jean Pierre Zagbalafio Angala]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274953|Ange Ziaka Angelani]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112275018|Mwenda Munongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q118612371|Nestor Ngbonda Dauly]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q125451047|Ida Kidima Nzumba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q132145871|Ida Kamonji Nasserwa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q132174689|Anne Mbunguje Marembo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q132175860|Noëlla Bachebandey Manzolo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q132180693|Cathy Botema Mboyo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Senatrice Cathy Botema.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q132255993|Nadine Boboy Mwanela]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q132364207|Renabelle Kayala Ninga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:RENABELLE KAYALA NINGA TOKOLE.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q132415695|Florence Muleka Bajikila]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:FLORENCE MULEKA BAJIKILA 001.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q132531546|Paoline Nkunku Bakulu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q133295383|Lydie Baopoko Bahike]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q133295455|Victorine Lwese Bakuamoyo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q133295603|Anna Kumbodimo Kababile]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q57883|Matata Ponyo Mapon Augustin]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Matata Ponyo Mapon.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q182309|Cyrille Adoula]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]]<br/>[[Orílẹ̀-èdè Olómìnira ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Bundesarchiv B 145 Bild-F017179-0014, Auswärtiges Amt, Besuch Ministerpräsident Kongo.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q379136|André Kimbuta]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:André Kimbuta Yango.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q379148|Jean-Pierre Bemba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2007-01-19 | 2019-03-14 | [[Fáìlì:Jean-Pierre Bemba 2006, VOA.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2834659|Alexis Thambwe Mwamba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Alexis Thambwe Mwamba.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2839924|Alphonse Ngoy Kasanji]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | [[Fáìlì:Alphonse Ngoy Kasanji.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2963552|Ghislain Chikez Diemu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3027119|Didier Mumengi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Didier mumengi 2016.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3099917|Gaëtan Kakudji]]'' | | [[Bẹ́ljíọ̀m]]<br/>[[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3135525|Hilaire Mayamba monga Liwanda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3169519|Jean-Pierre Lola Kisanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3186269|José Endundo Bononge]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3186402|José Makila Sumanda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3270939|Léon Engulu Baangampongo Bakokele Lokanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3271542|Léonard She Okitundu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Léonard She Okitundu - June 2017 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3317910|Modeste Mutinga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Modeste Mutinga - 2022 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3332426|Médard Autsai Asenga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3351921|Omba Pene Djunga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3370676|Paul Bolya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q3386032|Pierre Lumbi Okongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2018 | 2020 | [[Fáìlì:MONUSCO Headquarters, Kinshasa, RD Congo- president of the G7, Pierre Lumbi. (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3419382|Raphael Senga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Raphael Senga.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3577297|Ève Bazaiba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Ève Bazaiba - 2022 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3592729|Évariste Boshab]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Evariste Boshab (4997782337, fixed).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q16545541|Célestin Vunabandi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Célestin Vunabandi, ministre du Plan et Suivi de la Mise en oeuvre de la Révolution de la Modernité.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q17639110|Samy Badibanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Samy Badibanga 2016 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q18642480|Michel Bongongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q19543886|Modeste Bahati Lukwebo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Bahati1.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19631130|Philippe Nkubiri]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Philippe Nkubiri.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19631175|Isidore Kabwe Mwehu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q19631177|Kudianga Bayokisa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Néfertiti Ngudianza Kisula Bayokisa.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q23007983|Francine Muyumba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2019-04-05 | | [[Fáìlì:Francine Muyumba - 2017 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q23943068|Joseph Okito]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q28204491|Joseph Kasongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Joseph Kasongo presiding.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q41748144|André Lubaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:André Guillaume Lubaya.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q43106474|Henri-Thomas Lokondo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2006 | 2011 | |- | ''[[:d:Q48731855|Alphonse Ilunga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q48775364|Laurent Muzangisa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q50682325|Joseph Ngalula]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Joseph Ngalula.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q56291812|Kpama Baramoto Kata]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q56515694|Jean-Lucien Bussa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-08-26 | [[Fáìlì:JLB Final.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q63346376|Jean-Philibert Mabaya]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q96437347|Françoise Bemba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q96440105|Vicky Katumbwa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q96472132|Christine Mwando]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q96988286|Nathalie Bul'an'sung Sanata]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | [[Fáìlì:Nathalie-bul-an-sung.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q97464651|Willy Bakonga Wilima]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q100533120|Christophe Baseane Nangaa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | [[Fáìlì:Christophe Nangaa.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q102274390|Berthold Ulungu Ekunda Lukata]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q104482268|Célestin Kabuya Lumuna Sando]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q104600997|Guy Loando Mboyo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2019-03 | 2021-04-26 | [[Fáìlì:Guy Loando (Politician).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q106044294|Madeleine Nikomba Sabangu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2022-08 | [[Fáìlì:Madeleine Nikomba Sabangu.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q106307052|Bijoux Goya Kitenge]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q106323857|Carole Agito Amela]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2019-04-05 | | |- | ''[[:d:Q108385508|Ida Kadima Nzumba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q108385607|Denis Kambayi Tshimbumbu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q109017960|Célestin Pande Kapopo]]'' | | | | | [[Fáìlì:Lubumbashi, Province of Haut Katanga- Governor Célestin Pande Kapopo (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q109047035|Tristan Etumba Boyengo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q109072260|Eddy Mundela]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2019 | | [[Fáìlì:USG for peacekeeping operations, Jean-Pierre Lacroix, on official visit to DRCongo – October 2021 (51616643786).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q111307311|Marie-Josée Kamitatu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112221977|John Tibasima]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112222017|Pierrot Uweka Ukaba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112262797|Jean-Pierre Batumoko Afozunde]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112262813|Pancrace Boongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q112262832|Thalie Dasyo Mokfe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112263064|Odette Mbuyi Ngoyi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112263070|Giala Mobutu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112263073|Didier Molisho Sadi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112263126|John Muyamba Ngove]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112264137|Fidèle Likinda Bolom'Elenge]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2019-05-15 | |- | ''[[:d:Q112265578|Jean Baudouin Idambituo Bakaato]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112265712|Dieudonné Kazadi Nyembwe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274893|Jean-Baptiste Assumani Amani]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274894|Auguy Ilunga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274895|James Bayukita]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274896|Jean Bakomito Ngabu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | 2019-01-28 | | |- | ''[[:d:Q112274898|Basile Bale Bila]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274899|Denise Bolingo Botakile]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274903|Espérance M'baharanyi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274904|Dieudonné Fikiri Alimasi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2021-07 | |- | ''[[:d:Q112274906|Gabriel Kazadi Ngoyi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274907|Valentin Gerengo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274909|Ida Kamoji]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274910|Alain Ilunga Kitombolwe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274911|Sacré Inioki]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274913|Jonas Mumbere]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274914|Jérôme Bikenge]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274915|Isabelle Kabamba wa Ilunga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274917|Michel Kanyimbu Shindani]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274918|Augustin Kapya Ntumba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274920|Kaumba Lufunda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274924|Rolly Lelo Nzazi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274925|Victorine Luese Bakwa Moyo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274926|Colette Lukamata Nkulu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274928|Aimé Patience Mangiadi Bifulu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274929|Dieudonné Manzia Andia]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | 2022-05 | |- | ''[[:d:Q112274930|Louis Mbonga Magalu Engwanda]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274931|Mike Mosisi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274932|Stéphane Miruho Mugorozi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274934|Edouard Mokolo wa Pombo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |- | ''[[:d:Q112274935|Jean de Dieu Moleka Liambi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | | | |} {{Wikidata list end}} 4kothrnsgzovfammidklq93gcx4zkvo 2 66721 636253 635939 2026-09-12T17:59:34Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 636253 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Members of the Parliament of Madagascar who was a member twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q21295989 } |section= |sort=P39/Q21295989/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q21295989/P580:Start date,P39/Q21295989/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q559672|Albert Zafy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | [[Fáìlì:President Albert Zafy.jpg|center|128px]] |- | [[Eugène Mangalaza]] | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q3134026|Herizo Razafimahaleo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | [[Fáìlì:Herizo Razafimahaleo (Profile).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3377724|Pety Rakotoniaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4026922|Harijaona Lovanantenaina Rakotonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4027440|Rossy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 2014 | | [[Fáìlì:Paul Bert Rahasimanana - Rossy - Madagascar.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4665157|Abdoul Fatah]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4697197|Aimé Rakotondrajaona]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4711293|Albert Sylla]]'' | | [[Fránsì]]<br/>[[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759288|Andrianantoandro Raharinaivo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759289|Andrianavalona Fanomezanjaka Pierrot Ranaivoson]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759291|Andrianirina Marie Bruno Rakotoarisoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759297|Andriantsilavo Frédéric Rakotomalala]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759815|André Avison Tsitohery]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4759820|André Baozandrivelo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4760054|André Rostand]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4765254|Anique Chantal Kembazanany]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4790730|Arinosy Jacques Razafimbelo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4792679|Armand Mahatafa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4792690|Armand Randrianarison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4822684|Aurélie Marie Augustine Razafinjato]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4860720|Barijaona Andriambelosoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4860810|Barison Claude Andriambololona]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4865990|Bary Jacobson Hoyme Ratsimbazafy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4884990|Bemamy Beriziky]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4889158|Benjamin Ramamonjisoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4893332|Bernard Koto]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4893573|Bernard Ravelonjato]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4893706|Bernard Tolia]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4925030|Blandine Rasoanamary Voizy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4941984|Boniface Berthin Zakahely]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4948767|Botomananatsara]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4967900|Brigitte Lalanirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4979264|Bruno Josvah Randrianantenaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q4979370|Bruno Rajaonson]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5005054|Bénoît Mamy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5081908|Charles Ralazasoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5109964|Christian Nestor Velo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5131923|Clermont Gervais Mahazaka]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5200607|Cyriaque Alexandre Rambolazafy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5202470|Célestin Manasoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5274178|Didier Léandre Tsiajotso]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5320264|Désiré Remahita]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5338910|Edmond Rodin Georges Rakotomanjato]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5360718|Elie Odon Fidèle Rasoanaivo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5386463|Eric Fadola Razafimandimby]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5427620|Fabergé Gabriel Mamitiana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5446759|Fidelis Justin Rasolonomenjanahary]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5446823|Fidson Mananjara]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5460502|Flore Maltine Ramarozatovo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5460876|Florent Parfait Mana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5482563|Francis Tamisy Raharison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5493257|François Emile Rakotomalala]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5511632|Félix Ramboahangison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5511633|Félix Randriamandimbisoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5526754|Gaston Rakotobezanahary]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5546775|Georges Clément Ratsimbazafiarison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5546873|Georges Ratalata]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5622255|Guy Francis Randrianjafy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5625979|Gérard Aristote Zaonarivelo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5657648|Harinjatovo Rakotondramanana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5679575|Hassan Aly]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5715470|Henri François Victor Randrianjatovo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5745153|Hery Setaharinaivomanjato Raharisaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q5927563|Hubert Rakotoson]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6156185|Janvier Maharangy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6169154|Jean-Claude Rakotonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6170096|Jean Adrien Vanovason]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6170443|Jean Claude Chan Se]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6170632|Jean Ernest Rakotomiandrisoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6170633|Jean Ernest Rakotonomenjanahary]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6171294|Jean Paul Honoré Andrianantenaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6171786|Jean de la Croix Ramambason]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6207100|Jocelyn Borida]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6209712|Joe Ernest Rakotonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6214130|Joelison Emanoela Rakotoarimanana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6271889|Jonah Justin Pikulas]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6271913|Jonah Parfait Prezaly]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6286474|Joseph Rakotomazava]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6305883|Jules Henri Randriamaholison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6505763|Lazafeno]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6554177|Lininy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6673928|Longin Louis Fanantera]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6686746|Louis Bernard Rakotomanga]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6689911|Lova Adrien Marie Rakotoniaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6707578|Lydia Aimée Vololona Rahantasoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 2013 | 2018-06-14 | |- | ''[[:d:Q6745692|Mamisoa Rakotomandimbindraibe]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6745962|Mampihao]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6746039|Mamy Rakotoarivelo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6746763|Manahirana Leriva]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6746904|Manandafy Rakotonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6753647|Maolidy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6756241|Marcel Velonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6776433|Martin Rafidison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6793697|Maurisson Randrianarivony]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6836533|Michel Randrianekena]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q6918909|Mouhamed Sebany]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7042170|Nizar Dramsy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7050347|Norbert Mamangy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7088116|Olivier Antonny José Randrianantenaina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7088145|Olivier Donat Andriamahefaparany]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7140026|Parson Zazaharivelo Rakotovazaha]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7145410|Patrice Rakotoarimanana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7147514|Patrick Ramiaramanana]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7283307|Raharimampionona]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7286719|Rakoto Joseph Nirina Lamboarivel]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7286721|Rakotomandimby Stanislas Zafilahy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7289568|Ramilison Randriamampianina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7295147|Rasoanaivo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7299091|Raymond Rakotozandry]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7299458|Razafitiana Auguste Jaonarison]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7357222|Rodolphe Gabriel Randriamanantena]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7386126|Rémi]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7558511|Solofo Andrianjafimahatratra]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7558513|Solofonantenaina Razoarimihaja]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7660862|Sylvestre Ranaivo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7799865|Théodore Léonard Randriamanga]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7812778|Todisaina Raymond Ramarolahy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q7849675|Tsimisotry Ramanantsoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q8017489|William René Rakoto Mahefarinoro]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q8062421|Yvonne Bezara]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q8064293|Zafilaza]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q8064296|Zafimiarina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q8065487|Zalifa Bente Salim]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16013228|Monja Jaona]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 1983 | 1989 | [[Fáìlì:Monja Jaona in 1945, aged 35.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q16147702|Jean David Baba]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16734830|Norovelomampionona Roberthine Rabetafika]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16734917|Hajanirina Lanto Ramaherijaona]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16734952|José Martial Ranaivo]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16734964|Modeste Randriamanantena]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16734995|Léon Rasalama]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16735028|Mamy Tiana Télésphore Gérard Ravelonanosy]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q16735050|Francette Razafindrakoto Harifanja]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q19949084|Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka]]'' | olùkọ̀wé, Madagáskàr | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | [[Fáìlì:Lucien Xavier Michel-Andrianarahinjaka 2.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q20027788|Stanislas Rakotonirina]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q22338260|Christine Razanamahasoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 2014-02-18 | 2024-07-11 | [[Fáìlì:Christine Razanamahasoa (2021) (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q30146680|Guy Randrianarisoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |- | ''[[:d:Q108679054|Lobo Hanitriniaina Razafimanantsoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 2013 | | |- | ''[[:d:Q126305856|Aina Rafenomanantsoa]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | [[Fáìlì:Aina RAFENOMANANTSOA (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q138562016|Nasser Ahmed]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | 2002<br/>2014 | 2007<br/>2019 | |- | ''[[:d:Q138757104|Ramparany Ramanana Anthelme]]'' | | [[Madagásíkà|Madagáskàr]] | | | |} {{Wikidata list end}} n5h6ksps7s37017p4kjrsikp8wjg8na 2 67104 636329 628254 2026-09-13T10:55:59Z CommonsDelinker 91 Replacing Mankanza_Territory.svg with [[File:Makanza_Territory.svg]] (by [[:c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] because: [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR1|Criterion 1]] (original uploader’s request) · Misspelled, should be called "Makanza". 636329 wikitext text/x-wiki {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q7703797 } |section= |sort=P131 |sort_order=asca |columns=label:Article,description,P17:Country,P131:In administrative entity,P625:Geo Coordinate,P18:Image,P242:Locator map image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! In administrative entity ! Geo Coordinate ! Image ! Locator map image |- | ''[[:d:Q2849699|Ango Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|4.016667|25.85|display=inline}} | | [[Fáìlì:Ango Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2881771|Bambesa]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|3.466667|25.7|display=inline}} | | [[Fáìlì:Bambesa Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5406294|Bondo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|3.81667|23.66667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Bondo Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q14954606|Buta Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|2.8|24.73333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Buta Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q16826512|Aketi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|2.73333|23.76667|display=inline}} | [[Fáìlì:Route Dulia Likati.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Aketi Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22546121|Poko]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q652056|Bas-Uele]]'' | {{Coord|3.15|26.88333|display=inline}}<br/>{{Coord|3.1|26.966667|display=inline}} | [[Fáìlì:The American Museum journal (c1900-(1918)) (18161931791).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Poko Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2910050|Bongandanga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q22580291|Bongandanga (territory)]]'' | {{Coord|1.51|21.05|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3317227|Mitwaba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-8.633333|27.333333|display=inline}} | [[Fáìlì:La MONUSCO distribue des cahiers aux enfants du village pour les encourager à fréquenter l’école (16151496190).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Mitwaba Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6374109|Kasenga Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-10.36436|28.60853|display=inline}} | | [[Fáìlì:Kasenga Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6414722|Kipushi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-11.767|27.233|display=inline}}<br/>{{Coord|-11.76667|27.23333|display=inline}} | | [[Fáìlì:Kipushi Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7262757|Pweto Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-8.46667|28.9|display=inline}} | [[Fáìlì:Road from Pweto to Dubie, Katanga.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Pweto Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7402815|Sakania Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-12.75|28.566667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Sakania Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22519221|Kambove (territoire)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130268|Haut-Katanga Province]]'' | {{Coord|-10.873611|26.5975|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q4986804|Bukama Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q605672|Haut-Lomami Province]]'' | {{Coord|-9.2|25.85|display=inline}} | [[Fáìlì:Luena - panoramio.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Bukama Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6344308|Kabongo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q605672|Haut-Lomami Province]]'' | {{Coord|-7.0815|25.58964|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6358139|Kamina Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q605672|Haut-Lomami Province]]'' | {{Coord|-8.890375|25.452585|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6365829|Kanyama Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q605672|Haut-Lomami Province]]'' | {{Coord|-7.51667|24.18333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6743073|Malemba-Nkulu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q605672|Haut-Lomami Province]]'' | {{Coord|-8.03333|26.8|display=inline}} | [[Fáìlì:Masque zoomorphe Luba-Musée royal de l'Afrique centrale.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Malemba-Nkulu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3066762|Faradje Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|3.733333|29.716667|display=inline}} | [[Fáìlì:The American Museum journal (c1900-(1918)) (18134665296).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Faradje Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3513567|Rungu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|3.183333|27.866667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Rungu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3565982|Wamba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|2.14424|27.9929|display=inline}}<br/>{{Coord|2.15|28|display=inline}} | | [[Fáìlì:Wamba Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4357954|Watsa Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|3.03716|29.5355|display=inline}}<br/>{{Coord|3.05|29.53333|display=inline}} | [[Fáìlì:CH-NB - Belgisch-Kongo, Adranga- Garnison - Annemarie Schwarzenbach - SLA-Schwarzenbach-A-5-25-230.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Watsa Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5315228|Dungu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|3.6172|28.5714|display=inline}} | [[Fáìlì:Dungu Bridge.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Dungu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7024035|Niangara Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q751632|Haut-Uele]]'' | {{Coord|3.692196|27.89506|display=inline}} | [[Fáìlì:The American Museum journal (c1900-(1918)) (17538579484).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Niangara Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3154580|Irumu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24909562|Ituri Province]]'' | {{Coord|1.45|29.866667|display=inline}} | [[Fáìlì:Gety, Province de l’Ituri, RD Congo - Un casque bleu observe les alentours depuis les hauteurs de Gety. (23667701396).jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Irumu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3277502|Mahagi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24909562|Ituri Province]]'' | {{Coord|2.3|30.983333|display=inline}} | [[Fáìlì:On 14 May 2020, in Mahagi Territory, MONUSCO’s Bangladeshi peacekeepers reopen traffic.jpeg|center|128px]] | [[Fáìlì:Mahagi Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3284937|Mambasa Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24909562|Ituri Province]]'' | {{Coord|1.366667|29.05|display=inline}} | [[Fáìlì:Des marchands tolekistes entre Epulu et Mambasa, 2005.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Mambasa Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4801978|Aru Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24909562|Ituri Province]]'' | {{Coord|2.866667|30.85|display=inline}} | [[Fáìlì:Territoire d’Aru, Province de l’Ituri, RD Congo - Coucher de soleil sur la rivière Aru, en territoire d’Aru, Province de l’Ituri.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Aru Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22697696|Djugu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24909562|Ituri Province]]'' | {{Coord|1.91667|30.5|display=inline}} | [[Fáìlì:Vallée rivière Kodda.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Djugu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5997477|Ilebo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6373961|Kasai Province]]'' | {{Coord|-5.04121|20.55964|display=inline}} | | [[Fáìlì:Ilebo Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6358987|Kamonia Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6373961|Kasai Province]]'' | | [[Fáìlì:Sunset view from Kalonda.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6699560|Luebo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6373961|Kasai Province]]'' | {{Coord|-5.6|21.41667|display=inline}} | [[Fáìlì:VingtAnnees 278.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Luebo Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6944714|Mweka Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6373961|Kasai Province]]'' | {{Coord|-4.5|21.65|display=inline}} | [[Fáìlì:Certains habitants de Bakwa Kenge retournant dans leurs villages après un conflit communautaire.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Mweka Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3266360|Luhatahata Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q917992|Kasai-Oriental]]'' | {{Coord|-6.17738|23.53333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3541526|Tshilenge Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q917992|Kasai-Oriental]]'' | {{Coord|-6.25|23.767|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6344066|Kabeya-Kamwanga Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q917992|Kasai-Oriental]]'' | {{Coord|-6.05426|23.16773|display=inline}}<br/>{{Coord|-5.96558|23.17809|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6827183|Miabi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q917992|Kasai-Oriental]]'' | {{Coord|-6.2|23.383|display=inline}}<br/>{{Coord|-6.33289|23.31184|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15213529|Dekese Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q255655|Kasaï District]]''<br/>''[[:d:Q6373961|Kasai Province]]'' | {{Coord|-3.491832|21.376648|display=inline}} | | [[Fáìlì:Dekese Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3266962|Luiza Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6702952|Kasaï-Central]]'' | {{Coord|-7.2|22.416667|display=inline}}<br/>{{Coord|-7.2|22.41667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5255111|Demba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6702952|Kasaï-Central]]'' | {{Coord|-5.5|22.26667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Demba Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5272223|Dibaya Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6702952|Kasaï-Central]]'' | {{Coord|-6.5|22.95|display=inline}} | [[Fáìlì:Tshimbulu,Central Kasai. South East of Kananga in Tshimbulu, MONUSCO reaffirms its commitment to promoting dialogue.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q5277178|Dimbelenge Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6702952|Kasaï-Central]]'' | {{Coord|-5.55|23.11667|display=inline}} | [[Fáìlì:Palm oil manufacture (2) Lac Mukamba, Deretoire de Dimbelenge, Kasai occ. RD Congo.JPG|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6381568|Kazumba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q6702952|Kasaï-Central]]'' | | [[Fáìlì:Grand Séminaire de Kabwe.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6375093|Katanda Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q80953|Kasaï-Oriental]]'' | {{Coord|-6.258333|23.926944|display=inline}} | | [[Fáìlì:Democratic Republic of the Congo (26 provinces) - Kasaï-Oriental.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6410276|Kimvula Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | | [[Fáìlì:Over 3 tons of equipment and materials for the revision of the electoral register were delivered by a MONUSCO helicopter to the Independent National Electoral Commission (CENI) antenna in Kimvula (Kongo Central province).png|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q15243134|Luozi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-4.916902|14.154897|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15275887|Seke-Banza Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-5.337327|13.277649|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22361678|Madimba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-4.15|15.033333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22459329|Mbanza-Ngungu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-5.25|14.86667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22529557|Muanda Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-5.80893|12.63006|display=inline}} | [[Fáìlì:Route Boma Moanda.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22532071|Tshela]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-4.98333|12.93333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22537957|Kasangulu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-4.6|15.16667|display=inline}} | [[Fáìlì:La rivière Lukaya 3.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22601988|Lukula Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-5.38333|12.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q65137552|Songololo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1043494|Kongo Central]]'' | {{Coord|-5.7|14.033|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3069790|Feshi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24205498|Kwango Province]]'' | {{Coord|-6.133333|18.166667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3191881|Kahemba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24205498|Kwango Province]]'' | {{Coord|-7.3|19|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3397962|Popokabaka Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24205498|Kwango Province]]'' | {{Coord|-5.716667|16.583333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6374619|Kasongo Lunda Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24205498|Kwango Province]]'' | {{Coord|-6.46667|16.81667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22379478|Kenge Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q24205498|Kwango Province]]'' | {{Coord|-4.86667|16.98333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2878989|Bagata Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q559537|Kwilu]]'' | {{Coord|-3.73333|17.95|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3297254|Masi-Manimba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q559537|Kwilu]]'' | {{Coord|-4.766667|17.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5988811|Idiofa Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q559537|Kwilu]]'' | {{Coord|-4.966798|19.591026|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22608439|Bulungu]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q559537|Kwilu]]'' | {{Coord|-4.55|18.6|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22655882|Gungu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q559537|Kwilu]]'' | {{Coord|-5.73333|19.31667|display=inline}} | [[Fáìlì:Gungu alley.JPG|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3268284|Luilu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q241886|Lomami Province]]'' | {{Coord|-7.24969|23.61241|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6344177|Kabinda Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q241886|Lomami Province]]'' | {{Coord|-6.454737|24.611227|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6695090|Lubao Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q241886|Lomami Province]]'' | | | [[Fáìlì:Lubao Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q15059076|Gandajika Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q241886|Lomami Province]]'' | {{Coord|-6.69987|24.13107|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15059077|Kamiji Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q241886|Lomami Province]]'' | {{Coord|-6.65|23.28333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3264686|Lubudi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1159531|Lualaba Province]]'' | {{Coord|-9.916667|25.966667|display=inline}} | [[Fáìlì:African Smoke.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Lubudi Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q5277006|Dilolo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1159531|Lualaba Province]]'' | {{Coord|-10.6866|22.3435|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6366458|Kapanga Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1159531|Lualaba Province]]'' | {{Coord|-8.35|22.58333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6944014|Mutshatsha Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1159531|Lualaba Province]]'' | {{Coord|-10.63285|25.00243|display=inline}} | | [[Fáìlì:Mutshatsha Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7416439|Sandoa Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1159531|Lualaba Province]]'' | | | |- | ''[[:d:Q3197331|Kiri Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130679|Mai-Ndombe District]]''<br/>''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-1.495455|18.92772|display=inline}}<br/>{{Coord|-1.45|19|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15202859|Bolobo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-2.65093|16.35123|display=inline}} | [[Fáìlì:Plate 19. Folk-Lore, vol. 20.png|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22441182|Inongo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-1.9275|18.288056|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22562591|Kutu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-2.73333|18.15|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22563469|Kwamouth Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-3.58621|16.52243|display=inline}} | [[Fáìlì:Le Kasai pres de Kwamouth (titel op object), RP-F-2001-7-823-11 (cropped).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22634803|Mushie]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-3.01667|16.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22652843|Yumbi]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-2.10467|16.498|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q86659041|Oshwe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q1163429|Mai-Ndombe Province]]'' | {{Coord|-3.383333|19.5|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3191966|Kailo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-2.49199|25.80016|display=inline}} | [[Fáìlì:Mining in Kailo.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3196322|Kibombo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-3.9|25.916667|display=inline}}<br/>{{Coord|-3.9|25.91667|display=inline}} | [[Fáìlì:Bridge over Lufubu River, 1940 002.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6343839|Kabambare Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-4.7|27.71667|display=inline}} | [[Fáìlì:Kabambare territory, Maniema Province, DRC- A debrief during MONUSCO’s response to a protection of civilians situation in Saramabila after an attack on FARDC by approximately 200 MM Malaika and Yakutumba armed cadres on 24 May 2018.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6695695|Lubutu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7260192|Punia Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-1.466667|26.45|display=inline}}<br/>{{Coord|-1.46667|26.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15265301|Pangi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-3.170597|26.636052|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22540913|Kasongo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130566|Maniema]]'' | {{Coord|-4.45|26.66667|display=inline}} | [[Fáìlì:Crossing a stream Wellcome L0063347.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q15158095|Bumba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q847527|Mongala]]'' | {{Coord|2.18333|22.46667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22546579|Lisala Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q847527|Mongala]]'' | {{Coord|2.15|21.51667|display=inline}} | [[Fáìlì:CH-NB - Belgisch-Kongo, Lisala- Landschaft - Annemarie Schwarzenbach - SLA-Schwarzenbach-A-5-25-167.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22580291|Bongandanga (territory)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q847527|Mongala]]'' | {{Coord|1.5|21.05|display=inline}} | [[Fáìlì:The Church at Eala (Bongandanga district), Congo, ca. 1900-1915 (IMP-CSCNWW33-OS11-70).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3571362|Yakoma]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q843312|Nord-Ubangi]]'' | {{Coord|2.6|22.583|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22357196|Businga]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q843312|Nord-Ubangi]]'' | {{Coord|3.33333|20.88333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22530048|Mobayi-Mbongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q843312|Nord-Ubangi]]'' | {{Coord|4.15732|20.99512|display=inline}} | [[Fáìlì:Bananas being brought by Children into Banzyville, 1906.png|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22580935|Bosobolo (territory)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q843312|Nord-Ubangi]]'' | {{Coord|4.18333|19.9|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1576183|Walikale Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|-1.4288|28.0741|display=inline}} | [[Fáìlì:Patrol of the Indian contingent and Community Liaison Assistants of MONUSCO near Otobora, Nord-Kivu, July 2013 - PT9A7506.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2895850|Beni Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|0.483333|29.45|display=inline}} | [[Fáìlì:Village de Samboko, territoire de Beni, RD Congo- Le Représentant spécial adjoint du Secrétaire général des Nations Unies en RDC, David Gressly, rencontre la population locale (18758700159).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3297274|Masisi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|-1.4|28.8|display=inline}} | [[Fáìlì:Paysage du territoire de Masisi (28130228449).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3346668|Nyiragongo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|-1.55515|29.286|display=inline}} | [[Fáìlì:An aerial view of the towering volcanic peak of Mt. Nyiragongo.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6695186|Lubero Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|-0.16667|29.23333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7383535|Rutshuru Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q130625|North Kivu]]'' | {{Coord|-1.187265|29.446004|display=inline}} | [[Fáìlì:Pêcherie de Vitshumbi, au bord du lac Edouard, dans le Rutshuru, au Nord-Kivu. (23434886924).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6375032|Katako-Kombe Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-3.4|24.42|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6427159|Kole Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-3.46667|22.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6666455|Lodja Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-3.48333|23.43333|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6669446|Lomela Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-2.283333|23.266667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6695172|Lubefu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-4.71667|24.41667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6705018|Lusambo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q209829|Sankuru]]'' | {{Coord|-4.96667|23.45|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q1006022|Fizi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-4.301111|28.944167|display=inline}} | [[Fáìlì:Un Hélicoptère de la MONUSCO en train d'atterrir sur la piste de Baraka dans le Territoire de Fizi à 90 Km d'Uvira au Sud-Kivu. (15267267554).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q1342567|Walungu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-2.633333|28.666667|display=inline}} | [[Fáìlì:Walungu Territory greenery, South Kivu, DRC.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3331112|Mwenga Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-3.05|28.433333|display=inline}} | [[Fáìlì:Kasika Village.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3481150|Shabunda Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-2.7|27.35|display=inline}} | [[Fáìlì:La rivière Ulindi, qui prend sa source dans le Mont Piernard, se dirige vers l’ouest en traversant les territoires de Mwenga et de Shabunda, dans la province du Sud Kivu. (19573766866).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q5989081|Idjwi Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-2.07261|29.0375|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q6343892|Kabare Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-2.5|28.8|display=inline}} | [[Fáìlì:Cours royale de kabare.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6351942|Kalehe]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q488326|South Kivu]]'' | {{Coord|-2.1|28.91667|display=inline}} | [[Fáìlì:On the road from Kavumu to Kalehe (15471705218).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2927569|Budjala]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q834551|Sud-Ubangi]]'' | {{Coord|2.65|19.7|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22424217|Libenge]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q834551|Sud-Ubangi]]'' | {{Coord|3.65|18.63333|display=inline}} | [[Fáìlì:Flooded area on the Ubangi near Duma, 1911.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22561539|Kungu (territory)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q834551|Sud-Ubangi]]'' | {{Coord|2.78333|19.2|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22634229|Gemena Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q834551|Sud-Ubangi]]'' | {{Coord|2.955983|19.431278|display=inline}} | [[Fáìlì:PT9A6518 (14273859206).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q6886584|territoire de Moba]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-7.03982|29.766147|display=inline}}<br/>{{Coord|-7.06667|29.76667|display=inline}} | [[Fáìlì:Zambian Government repatriates Congo DR refugees.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q7071316|Nyunzu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-5.95|28.016667|display=inline}} | [[Fáìlì:Nyunzu, Province du Tanganyika, RD Congo - La MONUSCO réhabilite le bâtiment administratif du territoire du Nyunzu dans le cadre d’un projet à impact rapide initié par la Section des Affaires civiles de la MONUSCO à Kalemie.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22410882|Manono]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-7.3|27.41667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q84216041|Kongolo Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-5.4|27|display=inline}} | [[Fáìlì:Kongolo Territory, Tanganyika Province, DR Congo- In the framework of the protection of civilians, Peacekeepers of the Beninois contingent of the MONUSCO interact with the population.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q84266684|Kalemie Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-5.95|29.083333|display=inline}} | [[Fáìlì:Kalemie, Tanganyika Province, DR Congo- Military observers of MONUSCO sensitize militiamen known as "elements" (Bantu) on peace.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q86659033|Kabalo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q826585|Tanganyika Province]]'' | {{Coord|-6.2541|26.89195|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q2881857|Territoire de Banalia]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|1.533333|25.333333|display=inline}} | [[Fáìlì:Les élèves du Complexe Scolaire Nzege de Bengamisa répondent aux questions de PIO-Kisangani sur la MONUSCO (15756428216).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q3353037|Opala Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|-0.616667|24.35|display=inline}}<br/>{{Coord|-0.601319|24.354887|display=inline}}<br/>{{Coord|-0.53179|24.18013|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3571327|Yahuma]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|1.133333|23.116667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q15228841|Isangi (Territoire)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|0.7852|24.4528|display=inline}} | [[Fáìlì:Des pirogues motorisées à Isangi.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22531472|Basoko Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|1.23333|23.6|display=inline}} | [[Fáìlì:The new way of crossing - Basali.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q22698651|Bafwasende Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|1.017|27.17|display=inline}} | [[Fáìlì:Territoire de Bafwasende (Tshopo RDC).jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q84439383|Ubundu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q630900|Tshopo]]'' | {{Coord|-0.54808|25.56973|display=inline}} | [[Fáìlì:Bailey bridge on road ubundu kisangani 1989.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2909259|Bokungo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|-0.666667|22.3|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3033053|Djolu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|0.7|22.416667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q3321019|Monkoto]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|-1.616667|20.65|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q5995800|Ikela Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|-1.183333|23.266667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22368817|Befale (territory)]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|0.46667|20.96667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q22579371|Boende Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q427246|Tshuapa]]'' | {{Coord|-0.21667|20.86667|display=inline}} | | |- | ''[[:d:Q7903714|Uvira Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q923687|Uvira]]'' | | [[Fáìlì:Rice Cultivation In Ruzizi Plain of DR Congo.jpg|center|128px]] | |- | ''[[:d:Q2909495|Bolomba Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|0.45|19.2|display=inline}} | | [[Fáìlì:Bolomba Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2909790|Bomongo]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|1.36667|18.36667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Bomongo Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3150929|Ingende Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|-0.25|18.95|display=inline}} | | [[Fáìlì:Ingende Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q3267166|Lukolela]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|-1.067|17.2|display=inline}}<br/>{{Coord|-1.25023|17.24931|display=inline}} | [[Fáìlì:Landing place at the Lukolela plantation.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Lukolela Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q4907431|Bikoro Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|-0.75|18.116667|display=inline}} | | [[Fáìlì:Bikoro Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q15059073|Basankusu Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|1.233333|19.783333|display=inline}} | [[Fáìlì:Women returning from their gardens Basankusu.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Basankusu Territory.svg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q22376763|Makanza Territory]]'' | | [[Orílẹ̀-èdè Olómìnira Òṣèlú ilẹ̀ Kóngò|Orílẹ̀-èdè Olómìnira Olóṣèlú ilẹ̀ Kóngò]] | ''[[:d:Q988104|Équateur]]'' | {{Coord|0.97083|19.13988|display=inline}} | [[Fáìlì:StoryoftheCongoFreeState 188b.jpg|center|128px]] | [[Fáìlì:Makanza Territory.svg|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} tf8w70z9oz1i6kb2rsml2dhv8ibh7kx 2 68356 636310 635943 2026-09-13T06:52:50Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 636310 wikitext text/x-wiki The [https://tools.wmflabs.org/scholia/country/Q1008 Scholia for Ivory Coast] {{Wikidata list |sparql= SELECT ?number_of_authors ?number_of_works ?item (REPLACE(STR(?item), ".*Q", "Q") AS ?qid) (CONCAT( "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "|", ENCODE_FOR_URI(?number_of_works), "]] / ", "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "/missing|📖]]") AS ?scholia) WITH { SELECT ?item (COUNT(DISTINCT ?author) AS ?number_of_authors) (COUNT(DISTINCT ?work) AS ?number_of_works) WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q1008 . ?author wdt:P108 {{!}} wdt:P463 {{!}} wdt:P1416/wdt:P361* ?item . ?work wdt:P50 ?author . } GROUP BY ?item } AS %results WHERE { INCLUDE %results SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "[AUTO_LANGUAGE],en,da,es,fr,jp,nl,no,ru,sv,zh". } } ORDER BY DESC(?number_of_authors) DESC(?number_of_works) ?item ?qid ?scholia |columns=label:Organization,?number_of_authors:Number of authors,?scholia:Publications (known/missing) }} {| class='wikitable sortable' ! Organization ! Number of authors ! Publications (known/missing) |- | ''[[:d:Q340195|African Development Bank]]'' | 18 | [[toolforge:scholia/organization/Q340195|75]] / [[toolforge:scholia/organization/Q340195/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1583390|Félix Houphouët Boigny University]]'' | 7 | [[toolforge:scholia/organization/Q1583390|27]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1583390/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q50828855|African Continental Free Trade Area]]'' | 4 | [[toolforge:scholia/organization/Q50828855|5]] / [[toolforge:scholia/organization/Q50828855/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q17009378|Mande Studies Association]]'' | 3 | [[toolforge:scholia/organization/Q17009378|21]] / [[toolforge:scholia/organization/Q17009378/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3551369|Université Alassane Ouattara]]'' | 3 | [[toolforge:scholia/organization/Q3551369|15]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3551369/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q273894|Piarists]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q273894|12]] / [[toolforge:scholia/organization/Q273894/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1003588|Francophonie]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q1003588|9]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1003588/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q2867632|Association des écrivains de Côte d'Ivoire]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q2867632|7]] / [[toolforge:scholia/organization/Q2867632/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q2945414|Centre for Research and Action for Peace]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q2945414|4]] / [[toolforge:scholia/organization/Q2945414/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q16525157|Académie des sciences, des arts, des cultures d'Afrique et des diasporas africaines]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q16525157|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q16525157/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q30261695|National Bureau for Technical Studies and Development]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q30261695|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q30261695/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3152449|National Institute Polytechnic Félix Houphouët-Boigny]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q3152449|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3152449/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q383924|Africa Rice Center]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q383924|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q383924/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q989437|Emmaus]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q989437|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q989437/missing|📖]] |} {{Wikidata list end}} 3847qg3sb0brf45mof4y6yzpju95hgn 2 68358 636246 634404 2026-09-12T17:21:19Z ListeriaBot 17294 Wikidata list updated [V2] 636246 wikitext text/x-wiki The [https://tools.wmflabs.org/scholia/country/Q1013 Scholia for Lesotho] {{Wikidata list |sparql= SELECT ?number_of_authors ?number_of_works ?item (REPLACE(STR(?item), ".*Q", "Q") AS ?qid) (CONCAT( "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "|", ENCODE_FOR_URI(?number_of_works), "]] / ", "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "/missing|📖]]") AS ?scholia) WITH { SELECT ?item (COUNT(DISTINCT ?author) AS ?number_of_authors) (COUNT(DISTINCT ?work) AS ?number_of_works) WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q1013 . ?author wdt:P108 {{!}} wdt:P463 {{!}} wdt:P1416/wdt:P361* ?item . ?work wdt:P50 ?author . } GROUP BY ?item } AS %results WHERE { INCLUDE %results SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "[AUTO_LANGUAGE],en,da,es,fr,jp,nl,no,ru,sv,zh". } } ORDER BY DESC(?number_of_authors) DESC(?number_of_works) ?item ?qid ?scholia |columns=label:Organization,?number_of_authors:Number of authors,?scholia:Publications (known/missing) }} {| class='wikitable sortable' ! Organization ! Number of authors ! Publications (known/missing) |- | ''[[:d:Q50828855|African Continental Free Trade Area]]'' | 4 | [[toolforge:scholia/organization/Q50828855|5]] / [[toolforge:scholia/organization/Q50828855/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1410332|National University of Lesotho]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q1410332|30]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1410332/missing|📖]] |} {{Wikidata list end}} j3rf5j1rxuq5oko89ph1psklh67l33d 0 73418 636270 579981 2026-09-12T20:50:18Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1366323200|Henry Akubuiro]]" 636270 wikitext text/x-wiki '''Henry Akubuiro''' // ⓘ Oníròyìn ìwé, òǹkọ̀wé àti òǹkọ̀wé ìtàn kúkúrú ni Nàìjíríà. <ref name="Daily">{{Cite news|title=Journalist Henry Akubuiro's intriguing view of the seedy side of Lagos|url=https://dailynigerian.com/journalist-henry-akubuiros-intriguing-view-of-the-seedy-side-of-lagos/|first=Jaafar|last=Jaafar|author-link=Jaafar Jaafar|date=12 July 2017|newspaper=[[Daily Nigerian]]|access-date=27 October 2022|archivedate=20 January 2025}}</ref> == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ == Akubuiro gboyè jáde ní Ẹ̀ka Ẹ̀kọ́ Gẹ̀ẹ́sì àti Ìwé, [[Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Ímò|Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Imo]], [[Owerri]] ní ọdún 2003. <ref name="Premium">{{Cite news|title=Abuja writers host Henry Akubuiro, Mike Ekunno In monthly reading session|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/artsbooks/243866-abuja-writers-host-henry-akubuiro-mike-ekunno-monthly-reading-session.html|first=Tosin|last=Omoniyi|date=22 September 2017|newspaper=[[Premium Times]]|access-date=27 October 2022}}</ref> <ref name="Blue" /> Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìròyìn rẹ̀ nígbà tó ṣì wà ní ilé-ìwé gíga, níbi tó ti di olóòtú àkọ́kọ́ fún *The Elite*—ìwé-ìròyìn àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ní Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Imo—àti *The Imo Star*—ìwé-ìròyìn ti Ẹgbẹ́ Àwọn Akẹ́kọ̀ọ́. Ó gba ìdíje BBC World Service Young Reporters’ Competition ti ọdun 1998 ati idije àròkọ ti orilẹ-ede ti Ile-iṣẹ fun Awọn ọdọ ati Ere-idaraya ti Federal ṣe agbekalẹ rẹ. <ref name="Premium" /> <ref name="Blue">{{Cite news|title=Not so much of me chose to be a literary journalist – Akubuiro|url=https://www.blueprint.ng/not-so-much-of-me-chose-to-be-a-literary-journalist-akubuiro/|location=Abuja, Nigeria|first=Henry|last=Akubuiro|date=24 September 2014|newspaper=[[Blueprint (newspaper)|Blueprint]]|access-date=27 October 2022}}</ref> Ní ọdún 2005, ó gba ẹ̀bùn ìwé ìròyìn ANA Literary Journalist ti Ọdún; nígbà tí ọmọ rẹ̀ tí a kò tíì tẹ̀ jáde, ''Little Wizard ti Okokomaiko'', gba ẹ̀bùn ANA/Lantern Prize fún Ìtàn Àròsọ ní ọdún 2009. <ref name="Premium" /> Ní ọdún 2016, ó kọ ìwé ''Prodigals in Paradise'', èyí tí wọ́n yàn láti gba ẹ̀bùn ANA Prose Prize ti ọdún 2016. <ref>{{Cite news|title=Hustler-crime culture and subversion in Akubuiro's ''Prodigals in Paradise''|date=4 June 2022|url=https://www.sunnewsonline.com/hustler-crime-culture-and-subversion-in-akubuiros-prodigals-in-paradise/|location=Lagos, Nigeria|first=Abba A.|last=Abba|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|access-date=27 October 2022}}</ref> <ref>{{Cite news|title=ANA Releases Shortlist For 2016 Literary Prizes|first=Adéwálé|last=Oshodi|date=20 October 2016|url=https://tribuneonlineng.com/ana-releases-shortlist-2016-literary-prizes/|access-date=27 October 2022|newspaper=[[Nigerian Tribune]]}}</ref> Ìwé àwọn ọmọdé tí Akubuiro kọ, ''Mighty Mite àti Golden Jewel,'' ni wọ́n ti yàn fún ẹ̀bùn ìwé Nàìjíríà ti ọdún 2024 fún ìwé . <ref name="Nwogu">{{Cite web|archivedate=6 August 2024}}</ref><templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ígbò]] [[Ẹ̀ka:Àwọn oníròyìn ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] gili48ho9jjj7rg9n5xm83mdgpdvmbp 0 80269 636271 622033 2026-09-12T21:16:16Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1347143205|Mahmood Ali-Balogun]]" 636271 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|name=Mahmood Ali-Balogun|birth_date=19 July 1959|citizenship=Nigerian|education=Dramatic Arts, Obafemi Awolowo University|occupation=Filmmaker, Cultural worker|notable_works=Tango With Me}}Mahmood Ali-Balogun jẹ́ olùṣe fíìmù, òṣìṣẹ́ ní ẹ̀ka àṣà, àti Olùdarí Àgbà ilé-iṣẹ́ Brickhouse Media láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. <ref name="Africa Movie Academy Awards">{{Cite web|archivedate=2014-03-13}}</ref> Ó darí fíìmù tó gba àmì-ẹ̀yẹ púpọ̀, ' Tango With Me '. <ref>{{Cite news|title=Movie Review: The Legend of TANGO WITH ME|url=http://www.premiumtimesng.com/arts-entertainment/154992-movie-review-legend-tango.html|access-date=11 August 2015|ref=13}}</ref> Òun ni Alága Ẹgbẹ́ Ẹ̀tọ́ Ohùn Oníwòrán (AVRS) ti Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|title=AVRS boss hails Buhari over plans to tackle piracy|url=http://www.vanguardngr.com/2015/07/avrs-boss-hails-buhari-over-plans-to-tackle-piracy/|location=Lagos, Nigeria|access-date=10 August 2015|ref=2}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Tango with me: A movie phenomenon|url=http://www.vanguardngr.com/2011/04/tango-with-me-a-movie-phenomenon/|location=Lagos, Nigeria|access-date=10 August 2015|ref=7}}</ref> <ref>{{Cite news|title=AVRS set to boost copyright awareness for filmmakers|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/weekend-beats/avrs-set-to-boost-copyright-awareness-for-filmmakers/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-07-20}}</ref> == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Mahmood Ali-Balogun ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù keje, ọdún 1959 ó sì dàgbà ní Àríwá Nàìjíríà. Ó jẹ́ ọmọ ilé-ìwé gíga University of Ife tẹ́lẹ̀ rí—tí a mọ̀ báyìí sí Obafemi Awolowo University—níbi tí ó ti kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ eré oníṣe, pẹ̀lú ìfojúsùn pàtàkì sí ṣíṣe fíìmù àti ètò tẹlifíṣọ̀nù.<ref name="Tango with me: A movie phenomenon">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Iṣẹ́ Mahmood ti yípadà láti ọ̀pọ̀ ọdún sẹ́yìn láti jíjẹ́ òṣèré, <ref>{{Cite web|archivedate=2016-03-07}}</ref> sí olùdarí, <ref name="Tango with me: A movie phenomenon" /> <ref name="nationalmirroronline.net">{{Cite news|archivedate=September 13, 2013}}</ref> olùgbéjáde, <ref name="Tango with me: A movie phenomenon" /> olórí iṣẹ́, <ref name="Tango with me: A movie phenomenon" /> olùdámọ̀ràn fíìmù <ref name="2014 Jury">{{Cite web|archivedate=10 August 2015}}</ref> nínú iṣẹ́ ṣíṣe fíìmù. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Láti ọdún 1999 ni Mahmood ti ń darí àwọn fíìmù fíìmù mẹ́fà tó ti gba àmì-ẹ̀yẹ. == Fíìmù àwòrán == {| class="wikitable" !Year !Titles !Category !Roles |- |1983 |Ola Rotimi's play,’ If.. A Tragedy of the Ruled’ |Movie |Actor |- |1999 |A Place Called Home <ref name="2014 Jury" /> |Movie |Director |- |2002 |Child & Women Trafficking- The New Slavery <ref name="2014 Jury" /> |Documentary |Producer, director |- |2003 |‘Temi ni Toto’ |Yoruba home movie |Producer, director |- |2003 |Environmental Pollution In Nigeria |Documentary |Producer, director |- |2005 |Collage Of Cultural Colours (Japan) |Documentary |Producer, director |- |2005 |Dance Of The Maidens -Traditional Marriages In Nigeria” (Series) <ref name="2014 Jury" /> |Documentary (Television Series) |Producer, director |- |2008 |Peace Mission |Documentary |Actor (Commentaries) |- |2010 |Tango With Me<ref name="Tango with me: A movie phenomenon" /><ref name="2014 Jury" /> Best Directing Award category 2012 Nollywood Movies Awards |Movie |Director, producer, writer |- |2013 |Flower Girl |Romantic Comedy |Film Consultant |- |2022 |Man of God |Movie |Consulting producer |- |2024 |Funmilayo Ransome-Kuti |Movie |Consulting producer |- | | | | |} == Àwọn ipa iṣẹ́ == * Ọmọ ẹgbẹ́: Ìgbìmọ̀ Ìdámọ̀ràn fún Ilé-iṣẹ́ Fíìmù Nàìjíríà <ref name="2014 Jury" /> * Ọmọ ẹgbẹ́: Ìgbìmọ̀ Ìdámọ̀ràn, Àwọn Ẹ̀bùn African Movies Academy AMAA * Aare: Ile asofin 9th, Federation Panafricaine Des Cineates (FEPACI). Gúúsù Áfíríkà, 2013 <ref name="2014 Jury" /> * Alága lọ́wọ́lọ́wọ́: [http://www.avrsnigeria.com/ Ẹgbẹ́ Ẹ̀tọ́ Ojú-ìwòye ti Nàìjíríà] (AVRS) * Ààrẹ olùdásílẹ̀: Ẹgbẹ́ Àwọn Onímọ̀-ẹ̀rọ Ìtàgé ti Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà (NANTAP) * Igbákejì Ààrẹ tẹ́lẹ̀: Ẹgbẹ́ Àwọn Olùgbéjáde Tẹlifíṣọ̀n Olómìnira ti Nàìjíríà (ITPAN) <ref name="About The Director" /> * Olùgbéròyìn: Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé ti Toronto, TIFF 2013, Toronto, 2013 <ref name="nationalmirroronline.net" /> * Olùdámọ̀ràn: Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà, AFRIFF * Aṣojú: Àjọyọ̀ Fíìmù Nollywood ní Paris, ọdún 2014 * Aṣojú Ilé-iṣẹ́: Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà (AFRIFF), Calabar, 2013 * Àwọn adájọ́: Àwọn Ẹ̀bùn Emmy Àgbáyé ti ọdún 2015 <ref>{{Cite web|archivedate=27 September 2015}}</ref> * Àwọn adájọ́: Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà (AFRIFF), Calabar, 2014 <ref name="2014 Jury" /> * Àwọn adájọ́: 32nd Cairo International Film Festival (CIFF), * Olùgbéròyìn: Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé ti Abuja * Àwọn adájọ́: Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé Zuma * Ọmọ ẹgbẹ́: Ìgbìmọ̀ Ìdámọ̀ràn fún Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà, 2013 * Ọmọ ẹgbẹ́: Ìgbìmọ̀ Alákòóso, Ìgbìmọ̀ Àwòrán Ìṣípo ti Nàìjíríà (MOPICON), 2007 * Ọmọ ẹgbẹ́ olùdásílẹ̀: Àpérò Àwọn Oníṣẹ́ Àwòrán Motion ti Nàìjíríà (CMPPN) == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùgbéré fíìmù ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == {{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1959]] [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 2csro492ggl6h475faobkdu2azk1oqs 0 83554 636209 636183 2026-09-12T14:29:17Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán */ 636209 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> ==Ìtọ́kasí== <references /> nz3v6j8axmncpvc4crwtxjjtnvid4u3 636217 636209 2026-09-12T15:03:25Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó */ 636217 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. ==Ìtọ́kasí== <references /> 5x4hyuadh8fl2uv6pypxd2mhpadm4fq 636222 636217 2026-09-12T15:24:23Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó */ 636222 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. ==Ìtọ́kasí== <references /> 81juipme78lpjmfzkzvswtx0l69q2lz 636234 636222 2026-09-12T16:29:40Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó */ 636234 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lo {{Convert|3479|L|gal}} omi ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> n0l42q5lhb7cgrwpayg6jsgcpy4ebfz 636235 636234 2026-09-12T16:30:43Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú */ 636235 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> i3aolvrppbltww4bgvpui1tblsz7xkp 636236 636235 2026-09-12T16:37:16Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú */ 636236 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> pyyl4d8ry2mdl2ygfnep4shxl4c0ryh 636252 636236 2026-09-12T17:55:10Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú */ 636252 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: ==Ìtọ́kasí== <references /> ehc4uwc1dbp6z74amjy7busszxvo51d 636256 636252 2026-09-12T18:18:44Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ìtọ́jú àti Wíwò */ 636256 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ do aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sí èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} ==Ìtọ́kasí== <references /> 0540wjtv8auqglnhernhb84s1sk03fs 636257 636256 2026-09-12T18:19:51Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ìtọ́jú àti Wíwò */ 636257 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} ==Ìtọ́kasí== <references /> b9nh4lcgvbal21b81ow5ctzaoup1hll 636259 636257 2026-09-12T18:24:07Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ìtọ́jú àti Wíwò */ 636259 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[Indigo dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> iu7mwwmw4xka2e0m7a15wyyz2akk4t8 636260 636259 2026-09-12T18:28:04Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ìrépé Aṣọ */ 636260 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> cfoemlznoopk40pv5jmng9sbl97w1w3 636265 636260 2026-09-12T20:19:58Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ìtọ́jú àti Wíwò */ 636265 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === ==Ìtọ́kasí== <references /> j2igho8y2mokvmm53e60oaiw283uu5b 636304 636265 2026-09-13T06:01:28Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó */ 636304 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> hno4m97220znle67ghgfirsz32f2vyj 636308 636304 2026-09-13T06:17:50Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó */ 636308 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ==Ìtọ́kasí== <references /> eca071xprpu2ks5a8durks4ef4ypee4 636313 636308 2026-09-13T08:17:09Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó */ 636313 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn n Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} ==Ìtọ́kasí== <references /> pdqlja4x3y6g2tjm3zjzuayd8ouevkw 636314 636313 2026-09-13T08:30:52Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Èsùn n Rokotov-Faibishenko */ 636314 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn n Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. ==Ìtọ́kasí== <references /> r0b3n1ifnz3j0ak8xxrb1erktq9zjpu 636315 636314 2026-09-13T08:43:14Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Èsùn Rokotov-Faibishenko */ 636315 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kópa fún 39% rírà jìínsì ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> psxg1fws5olfu3gjb7tk3b57ltswsqb 636316 636315 2026-09-13T08:44:02Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì */ 636316 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kó ìdá 39% nípa jìínsì rírà ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> pxfe85vfa0zzme1zr72okc1mnk1wrp8 636321 636316 2026-09-13T10:40:49Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn òun tí ó gbòde */ 636321 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kó ìdá 39% nípa jìínsì rírà ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníbàrá aṣọ jìínsì ni Orílẹ̀ èdè United States na bíllíónù mẹ́rìnlá ọwọ́ Dollar (US$14 billion) lórí rírà jìínsì ni ọdun 2004 àti bíllíónù máárùndínlógbòn dollar (US$15 billion) ní ọdún 2005.<ref name="Sullivan_2006">{{cite book |author-last=Sullivan |author-first=James |title=Jeans: A Cultural History of an American Icon |date=August 17, 2006 |publisher=[[Gotham Books]] |location=London |isbn=978-1-59240-214-4 |oclc=62697070 |url=https://archive.org/details/jeansculturalhis00sull}}</ref> àwọn oníbàrá jìínsì ni ọrílé-èdè US ra bíllíónù mẹ́tàlá bélénjá méjọ dollar (US$13.8 billion) lórí aṣọ jìínsì ọkùnrin àti obìnrin ní ìparí oṣù kẹrin ọdún 2011 (~${{Format price|{{Inflation|index=US-GDP|value=13800000000|start_year=2011}}}} in {{Inflation/year|US-GDP}}), according to market-research firm NPD Group.<ref name="WSJ">{{cite news |author-last=Binkley |author-first=Christina |url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |title=How Can Jeans Cost $300? |date=July 7, 2011 |work=[[The Wall Street Journal]] |access-date=August 8, 2017 |archive-date=August 2, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802195001/https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |url-status=live }}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> jgghxy5bdriwff8ayvc1ar5hevptdi4 636322 636321 2026-09-13T10:41:56Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì */ 636322 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kó ìdá 39% nípa jìínsì rírà ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníbàrá aṣọ jìínsì ni Orílẹ̀ èdè United States na bíllíónù mẹ́rìnlá ọwọ́ Dollar (US$14 billion) lórí rírà jìínsì ni ọdun 2004 àti bíllíónù máárùndínlógbòn dollar (US$15 billion) ní ọdún 2005.<ref name="Sullivan_2006">{{cite book |author-last=Sullivan |author-first=James |title=Jeans: A Cultural History of an American Icon |date=August 17, 2006 |publisher=[[Gotham Books]] |location=London |isbn=978-1-59240-214-4 |oclc=62697070 |url=https://archive.org/details/jeansculturalhis00sull}}</ref> àwọn oníbàrá jìínsì ni ọrílé-èdè US ra bíllíónù mẹ́tàlá bélénjá méjọ dollar (US$13.8 billion) lórí aṣọ jìínsì ọkùnrin àti obìnrin ní ìparí oṣù kẹrin ọdún 2011, gẹgẹbi ìwádìí ọjà tí aájò NPD Group ṣe.<ref name="WSJ">{{cite news |author-last=Binkley |author-first=Christina |url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |title=How Can Jeans Cost $300? |date=July 7, 2011 |work=[[The Wall Street Journal]] |access-date=August 8, 2017 |archive-date=August 2, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802195001/https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |url-status=live }}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> 7j3texug5lfnweobhmh6qfml11gr2kp 636325 636322 2026-09-13T10:48:35Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Àwọn òun tí ó gbòde */ 636325 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kó ìdá 39% nípa jìínsì rírà ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníbàrá aṣọ jìínsì ni Orílẹ̀ èdè United States na bíllíónù mẹ́rìnlá ọwọ́ Dollar (US$14 billion) lórí rírà jìínsì ni ọdun 2004 àti bíllíónù máárùndínlógbòn dollar (US$15 billion) ní ọdún 2005.<ref name="Sullivan_2006">{{cite book |author-last=Sullivan |author-first=James |title=Jeans: A Cultural History of an American Icon |date=August 17, 2006 |publisher=[[Gotham Books]] |location=London |isbn=978-1-59240-214-4 |oclc=62697070 |url=https://archive.org/details/jeansculturalhis00sull}}</ref> àwọn oníbàrá jìínsì ni ọrílé-èdè US ra bíllíónù mẹ́tàlá bélénjá méjọ dollar (US$13.8 billion) lórí aṣọ jìínsì ọkùnrin àti obìnrin ní ìparí oṣù kẹrin ọdún 2011, gẹgẹbi ìwádìí ọjà tí aájò NPD Group ṣe.<ref name="WSJ">{{cite news |author-last=Binkley |author-first=Christina |url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |title=How Can Jeans Cost $300? |date=July 7, 2011 |work=[[The Wall Street Journal]] |access-date=August 8, 2017 |archive-date=August 2, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802195001/https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |url-status=live }}</ref> === Orílẹ̀ èdè Soviet Union === Ní orílẹ̀ èdè [[Soviet Union]], jìínsì je àmì ìgbẹ́ ayé àwọn ará ilé ìwò òrùn.<ref>{{cite book |last1=Menzel |first1=Rebecca |title=Jeans in der DDR: vom tieferen Sinn einer Freizeithose |date=2004 |publisher=Ch. Links Verlag |isbn=978-3-86153-335-1 |url=https://books.google.com/books?id=ZUCVNbVrYyEC |language=de}}</ref> The "jeans fever" in the USSR started in 1957 during the [[World Festival of Youth and Students]].<ref name="rua"/> Gégébí àtẹ̀jáde àkọsílẹ̀ àwọn orúkọ aso ọdún 1961 ni Soviet, jìínsì ni wọn rí bí aṣọ àwọn òṣìṣẹ́ (рабочий костюм, ''rabochii kostyum'').<ref>{{cite book |author-last=Rabinowitch |author-first=Efimovich Rabinowitch |editor-last=Lupandin |editor-first=K. K. |title=English-Russian Textile Dictionary |publisher=Central Editorial Board, Foreign-Language Scientific and Technical Dictionaries, Fizmatgiz |edition= Second Edition, Revised and Englarged |date=1961 |page=247}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> jv2n3ob251dssh49a9skidh4ae4riut 636327 636325 2026-09-13T10:51:02Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* Orílẹ̀ èdè Soviet Union */ 636327 wikitext text/x-wiki [[File:Jeans.jpg|thumb|Àwọn jíìnsì méjì]] [[File:Blue_jeans_fading.png|right|thumb|Àwòrán aṣọ tí ó ti kóbó tàbí Sá]] '''Jìínsì''' jẹ́ irú ẹ̀yà sòkòtò tí a fi aṣọ denim tàbí [[:en:Dungaree_(fabric)|dungaree]] ṣe. Lọ́pọ̀ ìgbà, ọ̀rọ̀ náà "jínsì" tọ́ka sí irú ẹ̀yà ṣòkòtò kan pàtó, tí a ń pè ní "jínsì aláwọ̀ búlúù", pẹ̀lú àfikún àwọn àpò òní rivets tí [[:en:Jacob_W._Davis|Jacob W. Davis]] fi kún un ní ọdún 1871 <ref>{{Cite journal|url=http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|title=A Nevada Stylist: Your Denim Jeans Are a Nevada Invention|journal=Nevada State Museum Newsletter|volume=36|issue=3|page=4|date=2006|access-date=January 29, 2015|archive-date=April 29, 2013|archivedate=April 29, 2013|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130429105158/http://museums.nevadaculture.org/dmdocuments/mus-let37.pdf|deadurl=yes}}</ref> tí Davis àti [[:en:Levi_Strauss|Levi Strauss]] sì fún gba ìwé àṣẹ ìjònlónté lórí rẹ ni oṣù karùn-ún, ọdún 1873. Kí a tó fún wọn ní ìwé àṣẹ, ọ̀rọ̀ "jínsì aláwọ̀ búlúù" ti wà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ iṣẹ́ (pẹ̀lú sòkòtò, aṣọ ìbora, àti àwọn aṣọ iṣẹ́), tí a fi aṣọ denim aláwọ̀ búlúù wúwo ṣe. Ní Ìpilẹ̀ṣẹ̀, a ṣe àwọn sókòtò wọ̀nyí gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún àwọn òṣìṣẹ́ ọwọ́ bí àwọn awakùsà tí wọ́n si fi rivets kún etí enu àpò wọn ní àwọn agbègbè [[Orílẹ̀ èdè America|Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà]] kí ó bá fi lè ní agbára sí. Àwọn sókòtò onígun mẹ́rin òde òní wọ̀nyí ni [[Marlon Brando]] àti James Dean so di gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ ìbílẹ̀ nínú àwọn fíìmù wọn ti ọdún 1950, pàápàá jùlọ ''[[:en:The_Wild_One|The Wild One]]'' àti ''[[:en:Rebel_Without_a_Cause|Rebel Without a Cause]]'', <ref>{{Cite web|archivedate=July 8, 2023}}</ref> èyí tí ó mú kí aṣọ náà di àmì ìṣọ̀tẹ̀ láàárín àwọn ọ̀dọ́langba, pàápàá jùlọ àwọn ọmọ ẹgbẹ́ oníṣọ̀nà greaser . Láti ọdún 1960 lọ, àwọn aṣọ jìínsì di ohun tó wọ́pọ̀ láàrín onírúurú àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn ọ̀dọ́mọdé gbogbogbòò. Lóde òní, wọ́n jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà sòkòtò tó gbajúmọ̀ jùlọ ní àṣà àwọn èyàn ìwọ̀ oòrùn . Àwọn orúkọ ìtajà tí wọ́n ní ìtàn lẹ́yìn ní [[:en:Levi_Strauss_&_Co.|Levi's, Lee]], àti [[:en:Wrangler_(jeans)|Wrangler]]. == Ìtàn == ===Ìrépé Aṣọ === [[File:Manifattura genovese, abito da festa in tela di genova (jeans), 1850-1900 ca..JPG|thumb|180px|A traditional women's Genoese dress in "blue jeans" (1890s). [[Palazzo Spinola di Pellicceria]], [[Genoa]], Italy.]] Àwọn aṣọ owú tí wọ́n rẹ ni aró Èlu [[:en:Indigo_dye#History|Indigo dyed]] ní won ń tí n pèlò tí wọ́n ń sì ń tàá ní ilé India fún bí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọdún sẹ́yìn, kí ó tó di wípé ni ìrépé aṣọ owú Aláró èlu wá di mimo sì àgbáyé ní nkan bi, Ọ̀rùndún kejìdínlógún (18th century) gẹgẹbi ‘''blue goods''’ ni èdè Gèésì, tàbí ‘''guinée''’ ni èdè Faransé, tí ó sì jẹ́ ọ̀kan gbòógì lára àwọn nkan ọjà tí òun gba orí omi Indian, àti ara ǹkan títà nínú ọkọ̀ ojú omi tí òun kò àwọn ẹrú kọjá lórí omi Atlantic.<ref>{{Cite web |title=Textiles in the Slave Trade |url=https://eenigheid.slavenhandelmcc.nl/trajecten-van-de-reis-en/afrika-en/samenstelling-cargazoen/textiel-slavenhandel/?lang=en |access-date=2026-02-10 |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |last=Kobayashi |first=Kazuo |date=2013-06-27 |title=Indian cotton textiles in the eighteenth-century Atlantic economy - Africa at LSE |url=https://blogs.lse.ac.uk/africaatlse/2013/06/27/indian-cotton-textiles-in-the-eighteenth-century-atlantic-economy/ |access-date=2026-02-09 |website=Africa at LSE - LSE’s engagement with Africa}}</ref> Òpò àwọn aṣọ olómi èlu ([[:en:Indigo|indigo]]) tí wọ́n n tá, ní o wa lati ibi oko ọ̀gbìn indigo ni India, kí ó tó di wípé ni wọn bèrè sí mi ṣe àtowodá àwò aró èlu ní orílẹ̀ èdè Germany ni Ọdún 1878.<ref>{{cite web |url=http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |title=The synthesis of indigo |publisher=Ingenious.org.uk |access-date=October 28, 2015 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304084155/http://www.ingenious.org.uk/site.asp?s=RM&Param=1&SubParam=1&Content=1&ArticleID=%7BCBDF1082-9F5C-498F-A769-B33A7DA83B30%7D&ArticleID2=%7B3C4444FC-FC4D-4498-B0B4-8B8A47C5BA76%7D&MenuLinkID=%7BA54FA022-17E2-483C-B937-DEC8B8964C33%7D |archive-date=March 4, 2016}}</ref> Àwọn ìwádìí ìjìnlè tí wọ́n ṣe lórí rírà àti títa Ìrépé Aṣọ Jìínsì òun ló fi hàn wípé ni agbègbè ìlú [[:en:Genoa|Genoa]],ni ọrílé-èdè Italy, ní ǹkan bí ọ̀rúndún érìndínlógún (16th century) óun ni ó ti jeyo, tí [[:en:Nîmes|Nîmes]], ni ọrílé-èdè faransé sì tẹ́lẹ̀, ní ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century). Ìrépé Aṣọ jìínsì tí ìlú Genoa òun ni ó jẹ́ Ìrépé Aṣọ [[fustian]] tí wọ́n ṣe àpèjúwe bí "medium quality and of reasonable cost", aso tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá tí ó sì nípon ni ìwọ̀nba Pẹ̀lú àfijo aṣọ Olówu [[corduroy]] lèyí ti o jẹ ki ìlú Genoa ni orúkọ ni Àgbáyé, gẹgẹbi ask na ṣe jẹ́ èyí tí wọ́n lè wò fi ṣe iṣẹ́ gbọgbọ. Ọmọ ogun orí omi [[Genoese navy]] pèsè aso òun na fún àwọn awakọ̀ ojú omi wọn, gẹgẹbi wọn ṣe nílò aso tí ó ṣe wọ bóyá ó tutù tàbí ó wà ní gbígbé. Gênes, orúkọ Genoa ni èdè Faransé, òun ni ó jẹ́ ipilese orúkọ jìínsì òun.[[Wikt:jeans|jeans]]".<ref>{{Cite web |title=Jean - Etymology, Origin & Meaning of the Name |url=https://www.etymonline.com/word/Jean |access-date=2026-05-07 |website=etymonline |language=en-US}}</ref> Ní Nîmes, àwọn ahunṣọ won gbìyànjú láti ṣe èèdà Ìrépé Aṣọ jìínsì na sugbon dípò kí wọ́n ṣe èèdà rẹ gélé bí ó ti ri, wọn ṣe àwárí Ìrépé aso òmíràn tí ó fi ara pé tí ó jẹ́ [[twill]] tí a mọ̀ sí 'denim' , "''de Nîmes"'', ìtumò rẹ jẹ "láti Nîmes".<ref>{{cite book |url=https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235 |title=Transnationalism and Society: An Introduction |author-last=Howard |author-first=Michael C. |date=2011 |publisher=McFarland |isbn=978-0-78648625-0 |access-date=August 14, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url= https://web.archive.org/web/20231026064304/https://books.google.com/books?id=Qy4YtuIHsQcC&pg=PA235#v=onepage&q&f=false |url-status=live }}</ref><ref>{{cite web |url=http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |title=Jeans |website=facweb.cs.depaul.edu |access-date=August 14, 2017 |archive-date=June 19, 2017 |archive-url= https://web.archive.org/web/20170619115433/http://facweb.cs.depaul.edu/sgrais/jeans.htm |url-status=dead }}</ref> Aṣọ "denim" láti Nîmes's ṣe Súkúṣúkú, tí wọ́n sì káàkun aṣọ tí ó dára jùlọ tí wọ́n sì ń lọ fún ìpèsè àwọn aṣọ bí "Smock tàbí overalls".<ref name="Gruber_2010" />{{rp|page=23}} Ní ọdún 1576, ìdiwọ̀n aṣọ jìínsì Fustian "jean fustians" de si pápákò ojú ọmi Barnstaple Lori ọkọ̀ ojú omi kan láti from Bristol.<ref>{{cite news |author=National Archives |title=Import and Export books for the Port of Barnstaple |date=February 18, 1576 |id=E 190/930/5}}</ref> [[File:Closeup of copper rivet on jeans.jpg|thumb|left|Copper [[rivet]]s for reinforcing pockets are a characteristic feature of blue jeans.]] Ní bi àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) , Ìrépé Aṣọ jìínsì tí di pàtàkì nínú aṣọ tí àwọn òṣìṣẹ́ àríwá ilé Italy ń wò. Èyí je àfihàn Ninu òpó àwọn àwòrán tí wọ́n yà ni àwọn ọ̀rúndún kẹtàdínlógún (17th century) tí wọ́n tọ́ka sí ayàwòrán kan tí ìnagije rẹ ni ayé òde òní ń sì ń jẹ Ògá Aṣọ jìínsì alaro búlù "the Master of the Blue Jeans" .<ref name="Gruber_2010"/>{{rp|page=10}} Àwọn àwòrán mewa òun ni ó ṣe àfihàn àwọn àìní pẹ̀lú bi àwọn òṣìṣẹ́ ṣe wọ Ìrépé aṣọ tí ó dà bí "denim". Lai si tàbí ṣùgbọ́n, aṣọ òun ni yio je jìínsì ti orílẹ̀ èdè Genoese, tí ọwọ́ rẹ kò gúnpá púpò. Ìyàwórán [[Genre painting]] óun lọ di mímò ni àkókò igbẹyin ọ̀rúndún kẹrìndínlógún (16th century) , tí àwọn ènìyàn tí wọ́n ó ní ìbátan pẹ̀lú ọlá nínú àwọn àwòrán na si gbé wọn sì ìfègbé-kègbé pẹ̀lú àwọn àwòrán yókù tí àwọn na ṣe àfihàn irú àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ bé .<ref>{{cite book |author-last=Welch |author-first=Evelyn |title=Shopping in the Renaissance: Consumer Cultures in Italy 1400–1600 |date=2005 |publisher=Yale University Press |location=New Haven |page=44}}</ref> [[Dungaree (fabric)|Dungaree]], tí ń ṣe irúfé aṣọ kan ní wón dárúkọ ni igba àkókò ọdun 1613,<ref>{{Cite book |last=Saris |first=John |url=http://archive.org/details/voyageofcaptainj00saririch |title=The voyage of Captain John Saris to Japan, 1613 |last2=Satow |first2=Ernest Mason |date=1900 |publisher=London : Printed for the Hakluyt Society |others=University of California Libraries}}</ref> pẹ̀lú bi wọn ṣe tokasi gẹ́gẹ́bi aso Calico ti ó yí Pẹ̀lú Súkúṣúkú lọ́wọ́ tí ó sì ń sábà má ń wá ní àwo búlù tàbí funfun tí ó ti sáwé tí àwọn òṣìṣẹ́ tí wọ́n ó rí ọwọ́ horí sábà má ń wo ni agbegbe [[Bombay]], ni abúlé Dongri ní èèbá ilé odò kan ní ilè India. Aso yí ni wọn pé ní "dungri" ni èdè [[Hindi]]. Wọ́n kò Dungri lọ sí ilé England tí wọ́n ń sìn lò wọ́n láti pèsè àwon aso ìṣiṣẹ́ tí kò wón púpò bí àwọn àwòtélè ([[overalls]]) . Ní èdè Gèésì, wọn pé "dungri" ní "dungaree".<ref name=":0">{{cite web |url=http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |title=Origin and History of Dungaree Fabric |author-last=William |author-first=Carrie |date=September 3, 2017 |publisher=Historyofjeans.com |access-date=October 28, 2015 |archive-date=November 25, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151125084250/http://www.historyofjeans.com/jeans-history/history-of-dungaree-fabric/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníṣẹ́ eto amáyéderùn oníṣẹ́ ogun ọri omi tí ilé US lọ àwọn aṣọ dungaree na gba ìgbà ògùn àgbáyé àkókó.<ref name=":0" /> [[denim]],òun ni ó gba ipò aṣọ dungaree, Ìrépé aso tí wọ́n so lórúko látàrí àwọn èyàn [[Nîmes]], tí ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí [[Jacob W. Davis]] bèrè sí mi ṣe jáde. === Ìṣó-Pẹlẹbẹ (Rivets) === {{multiple image | align = left | direction = horizontal | width = 200 | image2 = Levi Strauss.jpg | caption2 = Levi Strauss | image1 = Jacob W. Davis.jpg | caption1 = Jacob Davis }} Èdè àpèjúwe ''jeans'' jeyo ni ìgbà àkọ́kọ́ ní ọdún 1795, ní ìgbà tí òṣìṣẹ́ ilé ìfowopamó Swiss kan tí orúkọ rẹ ń jẹ [[Jean-Gabriel Eynard]] áti bùròdá rẹ Jacques Jo lo sí Genoa tí àwọn méjèèjì sì bẹ̀rẹ̀ si ni darí ìṣe òwò tí ó múyán. Ní ọdún 1800, àwọn ológun ilé [[Massena]] wo inú ìlú Genoa, tí wọ́n sì fi wọn lé ọwọ́ Jean-Gabriel láti ṣe ìtọ́jú ọjà fún wọn. Ní pàtó, aṣọ ẹgbẹ́ tí wọ́n dá látara aso búlù kan tí wọ́n ń pè ní "bleu de Genes" lèyí ti wọn padà yọ òun ti wọn pé ní "blue jeans" káríayé ní òní.<ref name="Sullivan_2006"/> [[Levi Strauss]], gẹgẹbi ọ̀dọ́langba ọkùnrin ní ọdún 1851, ó kúrò ní Germany losi New York láti darapọ̀ mọ́ Ẹ̀gbọ́n rẹ ọkùnrin tí ó ń ṣe òwò ọjà títà. Ní ọdún 1853, ó kó lọ sí San Francisco láti lo ṣí ilé ìtajà tí ara rẹ. [[Jacob Davis (inventor)|Jacob Davis]] jẹ́ aránso ti o sábà má ń rà òpò aṣọ láti ilé ìtajà [[Levi Strauss & Co]]. wholesale house. Ní ọdún 1872, Davis kò ìwé sì Strauss pẹ̀lú ìbẹ̀rẹ̀ láti jẹ ki wọn jọ da ọkọ òwò papò láti gba iwe òntè lórí títa àwọn aṣọ rírán tí wọ́n fi irin èsó, àti ìdáàbòbò [[rivet]]s rán.<ref name="Downey_2007">{{cite web |author-last=Downey |author-first=Lynn |date=2007 |publisher=official Levi Strauss & Co. historian |url=http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |title=A Short History of Denim |access-date=June 2, 2014 |archive-date=August 9, 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140809162800/http://eled3140spring2014.wikispaces.com/file/view/History-Denim.pdf |url-status=live }}</ref> Àwọn ìrìn ìdáàbòbò (copper rivets) òun ni ó jẹ́ láti dáàbò bo àwọn àpò ṣòkòtò àti àwọn ìpele tí ó lè tètè ya lára ewu, bí ìsàlẹ̀ ṣòkòtò, ẹnu àpò, abé ẹnu ìpèlé bótìnì. Strauss gba ìmọ̀ràn Davis's wọlé ,<ref>Wagman-Gellar, Marlene (2010). [https://books.google.com/books?id=IvRg_38ToLQC&pg=PT17 ''Eureka!: The Surprising Stories Behind the Ideas That Shaped the World''], Eureka #3 (1871) (unpaginated). Penguin Group (USA), Inc. Retrieved October 2, 2011.</ref> lẹ́yìn na ni àwọn méjèèjì gba iwe òntè ilé US patent Pẹ̀lú nọ́mbà ìdánimọ̀ No. 139,121 fun mímú ìtẹ̀síwájú de ba ẹnu àpò ṣòkòtò "Improvement in Fastening Pocket-Openings" ni ọgúnjó oṣù kaarun ọdún 1873.<ref>{{US patent|139121}}</ref> [[File:Photo étiquette Levi's 501.jpg|thumb|The classic label for Levi 501 jeans]] Davis àti Strauss ṣe ìdánwò ìwádìí ìjìnlè pẹ̀lú orisirisi aṣọ. Àwọn Ìgbìyànjú ìbẹ̀rẹ̀ ni ṣe pẹ̀lú àwo aṣọ Ẹpọ́nrusù (brown) [[cotton duck]], aṣọ kan tó nípọn .{{efn|Bottom weight Ó jẹ́ Ìrépé aso kan tí ó dára fún rírán ṣòkòtò àti síkéètì pants (a.k.a. bottoms). Kí ṣe wípé ni aṣọ òun ó nípọn tàrà be na ṣùgbọ́n ó wúwo jù òun ti wọn lé fi rán àwọn ask bí bùláùsì tàbí èwù.}} Denim je aṣọ kan tí ó dára fún rírán àwọn aṣọ iṣẹ́, wọn bèrè sí ń lọ wọn láti ṣe àwọn ṣòkòtò onírin "riveted pants". Aṣọ denim ni àwọn Olùpèsè aṣọ tí ilé Amẹrikà pèsè. Gbajúmọ̀ ìtàn àtenudénu se àṣìṣe pẹ̀lú wipe ni lati ile Nîmes ni wọ́n ti ko wá . Ìtàn àtenudénu míràn tún so wipe ni Strauss ń kókó tá àwọn ṣòkòtò aláwò Ẹpọ́nrusù fún àwọn awakùsà, tí wọ́n padà kùún ni àwò aró búlù, tí wọ́n sì yípadà sì lílọ aṣọ denim, tí ó sì jẹ́ wí pé lẹ́yìn ìgbà tí Davis kò ìwé sì ni ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní fi irin ìdáàbòbò rivets kún .<ref name="Downey_2007"/> Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn ṣòkòtò jìínsì Strauss kan je aṣọ tí ónípon tí àwọn òṣìṣẹ́ ìle isé [[working class|factory workers]], awakùsà, àgbẹ̀, àti àwọn adaranjè ń wò káàkiri àwọn agbègbè apá ìwọ òòrùn Ariwa ilé Amẹrikà.<ref>{{cite journal |author-last=Hobson |author-first=John |date=July 1, 2013 |title=To die for? The health and safety of fast fashion |journal=Occupational Medicine |language=en |volume=63 |issue=5 |pages=317–319 |doi=10.1093/occmed/kqt079 |pmid=23837074 |issn=0962-7480 |doi-access=free}}</ref><ref>{{cite news |url=http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |title=A History Of Blue Jeans: From Miners' Wear to American Classic |work=Mother Earth News |access-date=March 17, 2017 |language=en |archive-date=March 16, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170316055105/http://www.motherearthnews.com/nature-and-environment/history-of-blue-jeans-zmaz90jazshe |url-status=live }}</ref> Ní àwọn àkókò yí , ṣòkòtò àwọn ọkùnrin òun ni ó ní ojú Sípù [[Fly (clothing)|fly]] sì ọwọ́ iwájú, tí sòkòtò àwọn obìnrin sì ni ojú Sípù sì ègbẹ́ apá òsì. <ref>{{cite news |url=http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |title=Style: August 2015 |work=New Orleans Living Magazine |access-date=March 17, 2017 |language=en-US |archive-date=March 17, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170317144125/http://www.livingneworleans.com/?p=11550 |url-status=live }}</ref> ni ìgbà tí [[Levi Strauss & Co.]] gbá ìwé àṣẹ ṣòkòtò jìínsì ìgbàlódé tí wọ́n pèsè púpò re ni Ọdún 1873, àpò ṣòkòtò méjì ni ó wà ní owó iwájú pẹ̀lú àpò ìlèmóra ni apá ọ̀tún ni ọwọ́ èyìn tí wọ́n fi èso pẹlẹbẹ onírin bàbà (copper rivets) sí.<ref name="Sullivan_2006"/> Àpò kékeré ònírin rífẹ́ẹ̀tì bàbà óun ni Levi Strauss kókó fi sì ṣòkòtò jìínsì wọn ní àwọn ìparí ọdún 1870s.<ref>{{cite web |url=https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |title=Small pocket on your pants and jeans: Here's what it's for – Insider |website=[[Insider.com]] |access-date=April 30, 2020 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064304/https://www.insider.com/small-pocket-pants-jeans-watch-2018-03 |url-status=live }}</ref> ===Ìtẹ̀síwájú látìgbàdégbà ní àwọn ǹkan bi ọ̀rúndún ọgúnjó sẹ́yìn === Ní Odún 1901, Levi Strauss fi àpò apá òsì ni ọwọ́ èyìn sì ara ṣòkòtò òní bọ́tìnì ọwọ́ iwájú wọn tí 501 model.<ref>{{cite web |url=https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |title=Pockets Full of History – Levi Strauss & Co |date=January 12, 2017 |access-date=April 30, 2020 |archive-date=June 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200619161152/https://www.levistrauss.com/2017/01/12/pockets-full-history/ |url-status=live }}</ref> Eleyi lọ je Ìpilẹ̀ṣẹ̀ ṣòkòtò òde òní yìí tí a mọ̀ tí òun má ń ní àpò méjì ńlá àti kékeré kan ni iwájú, pẹ̀lú méjì ńlá mi lẹ́yìn tí àpapọ̀ àpò sì jẹ́ márùn. Dídì gbajúmọ̀ àwọn aṣọ "waist overalls", gẹ́gẹ́bí atúnṣe mòó si aṣọ jìínsì gbèrègèjigè sì ni àkókò ogun àgbáyé [[World War II]].<ref>{{cite book | last=Schellinger | first=A. | title=Aircraft Nose Art: American, French and British Imagery and Its Influences from World War I through the Vietnam War | publisher=McFarland, Incorporated, Publishers | year=2016 | isbn=978-1-4766-1932-3 | url=https://books.google.com/books?id=oV7TCwAAQBAJ&pg=PA82 | access-date=January 29, 2024 | page=82}}</ref> ni ìgbà tí yíò fi di ọdún 1960s, àti sòkòtò ọkùnrin àti obìnrin ní o ti ni ojú ihò [[zipper]] ní owó iwájú. Àwọn àwòrán ìgbàanì fi hàn wípé ni kí o tó di wípé aṣọ jìínsì di aṣọ ológe, télèri, òun má ń fẹ́ ni gẹgẹbi aṣọ àwọ̀lékè [[overall|bib overalls]] sugbon ti oun kí ṣe "bib". Ní títí òótọ́, títí di ọdún 1960, Levi Strauss gan fúnra lára rẹ ni òun pé àwọn aṣọ tí òun ṣe jáde gẹ́gẹ́bi "waist overalls" dípò "jeans". Lẹ́yìn tí [[James Dean]] so aṣọ jìínsì di gbajúmọ̀ nínú eré ìtàgé ''[[Rebel Without a Cause]]'', wiwo aṣọ jìínsì di òun àmì ìṣọ̀tẹ̀ àwọn ọ̀dọ́ ní àkókò ọdún 1950s.<ref>{{cite news |author-first1=Lauren |author-last1=Cochrane |author-first2=Helen |author-last2=Seamons |url=https://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |title=James Dean: an enduring influence on modern fashion &#124; Fashion |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923180248/http://www.theguardian.com/fashion/fashion-blog/2014/apr/18/james-dean-an-enduring-influence-on-modern-fashion |url-status=live }}</ref><ref>[[Anna Schober|Schober, Anna]] (2001). Blue Jeans. Vom Leben in Stoffen und Bildern. Frankfurt/ New York: Campus.</ref> ni nkan bí ọdún 1960s, wiwo aṣọ jìínsì di òun ìtẹ́wọ́gbà, ní ìgbà tí yíò fi ó di ọdún 1970, wiwo aṣọ jìínsì to di òun èṣó gbọgbọ ni ọrílé-èdè United States.<ref name="Smith_2003">{{cite book |author-last=Smith |author-first=Nancy MacDonell |title=The Classic Ten: poella grande y gruesa The True Story of the Little Black Dress and Nine Other Fashion Favorites |date=2003 |publisher=Penguin |isbn=978-0-14-200356-5 |page=42 |url=https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |access-date=January 13, 2011 |archive-date=October 26, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211026073749/https://books.google.com/books?id=hCap5dsIJiAC&pg=PT42 |url-status=live }}</ref> ni Japan ni Ọdún 1977, ọ̀jọ̀gbọ́n kan ní ilé ìwé Yunifásítì [[Osaka University]] Philip Karl Pehda ba omobìnrin opé ìwé na wí nípa wiwo ṣòkòtò jìínsì ni yàrá ìkéko. Lẹ́yìn na, àwọn ọmọ ilẹ̀ ìwé ṣe ìwòde ìfièrò-inú hàn, lèyí tí ó fà àríyànjiyàn ni orile Ede ni ọdun na.<ref>{{cite news |url=https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |title=女生七嘴八舌嚷「解放」 老教授硬是不准入課堂 |language=zh |date=May 27, 1977 |work=The Kung Sheung Daily News |access-date=February 25, 2019 |archive-date=March 6, 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190306044425/https://mmis.hkpl.gov.hk/coverpage/-/coverpage/view?_coverpage_WAR_mmisportalportlet_hsf=%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_actual_q=%28%20verbatim_dc.collection%3A%28%22Old%5C%20HK%5C%20Newspapers%22%29%20%29%20AND+%28%20%28%20allTermsMandatory%3A%28true%29%20OR+all_dc.title%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.creator%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.contributor%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.subject%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+fulltext%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20OR+all_dc.description%3A%28%E7%89%9B%E4%BB%94%E8%A4%B2%29%20%29%20%29&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_field=score&p_r_p_-1078056564_c=QF757YsWv5%2BaFKLr9PBvgILoEa3mihLU&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_o=11&_coverpage_WAR_mmisportalportlet_sort_order=desc |url-status=live }}</ref><ref>{{cite news |url=https://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |title=大阪大学講師 過去にジーンズ姿の女子大生の受講を拒否 |date=April 9, 2011 |language=ja |work=NEWSポストセブン |access-date=October 9, 2020 |archive-date=June 30, 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130630025326/http://www.news-postseven.com/archives/20110409_17067.html |url-status=live }}</ref> Àpẹ̀rẹ̀ àwọn ṣòkòtò denim ti wọn mọ̀ọ́mọ̀ ya bèrè sí mi di òun èso ní àwọn àkókò ọdún 1935 ninu awon apẹ̀rẹ̀ àfihàn Vogue's June issue.<ref>{{cite web |url=https://www.vice.com/en/article/de-nimes-000413-v20n2/ |title=De Nimes |website=vice.com |date=March 11, 2013 |access-date=May 30, 2017 |archive-date=October 26, 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.vice.com/en/article/5gw8dd/de-nimes-000413-v20n2 |url-status=live }}</ref> Michael Belluomo, ẹni tí ó jẹ́ oluye ìròyìn wo fún ''Sportswear International Magazine'', Oct/Nov 1987, p.&nbsp;45, kò ní ọdún 1965, Limbo, Yàrá ìta aṣọ kan ní apá iyo-òòrùn ni àwọn abúlé New York, jẹ́ alágbàtà ṣòkòtò jìínsì àkókò tí ó mọ̀ọ́mọ̀ fò ṣòkòtò jìínsì tuntun lójúnà áti je ki o funfun lójú, èrò òun di di òun ìtẹ́wọ́gbà. Ó tẹ̀síwájú pẹ̀lú gbígba oníṣẹ́ ọnà ìwọ òòrùn"[Limbo] ṣíṣé láti mọ ran àwọn àjákù Ìrépé aṣọ mo ṣòkòtò jìínsì gborogidi tí òun sì ń tàwón ni $200." Ní àwọn ìbéèrè ọdún 1980s, ilé itaja ṣòkòtò denim ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò tuntun tí wọ́n ti ní ojú fífò [[Stonewashed jeans|stone-washing]] Ọ̀nà ara fífọ̀ òun ti GWG ṣe ìdásílẹ̀ rẹ, tí wọ́n tún mọ̀ sì "Great Western Garment Co." Donald Freeland ti [[Edmonton, Alberta]], òun ni ó gbé àsíá ọ́nà ara tuntun òun dání,<ref>{{cite web |url=http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20090508055136/http://www.levisbluejeans.com/Numbers/welcome.htm |url-status=dead |archive-date=May 8, 2009 |title=Levi's By the Numbers (Men's) |publisher=Worldflow Knowledge |access-date=December 31, 2010}}</ref> lèyí tí ó rán ṣòkòtò denim lọ́wọ́ láti wo òpò àwọn ọjà mìíràn. Ìtẹ́wọ́gbà ṣòkòtò jìínsì òun ni ó tẹ̀síwájú gba àwọn ọdún 1980s wo 1990s. Ní Ìbẹ̀rẹ̀ pèpè gẹ́gẹ́bi ṣòkòtò isé, ṣòkòtò jìínsì di aso afé ni àárín àwọn ọ̀rúndún ọgúnjó. <ref>{{cite web |title=Jean genie: The denim evolution |url=http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |author-first=Katya |author-last=Foreman |date=April 1, 2015 |access-date=May 29, 2016 |archive-date=April 25, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160425113743/http://www.bbc.com/culture/story/20150401-jean-genie-the-denim-evolution |url-status=live }}</ref> Ṣòkòtò jìínsì Levi' 501s óun ni won ṣe àfihàn wọn gbangba-gbanga nínú ìpele akọsílẹ̀ àwọn ṣòkòtò ''A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man'' ni Ọdún 1987 láti ọwọ́ ọníròyìn ìwé aṣọ ilé British, Paul Keers.<ref>{{cite book |last= Keers|first= Paul|date= 1987|title= A Gentleman's Wardrobe: Classic Clothes and the Modern Man|location= London|publisher= Weidenfeld & Nicolson|pages= 56–57|isbn= 9780297791911}}</ref> === Àwọn ìdàgbàsókè ni àwọn nkan ọ̀rúndún kọkànlélógún === Ní ọdún 2001, Olùranso Ara ilè Japanese kan [[Chuck Roaste]] gba iwe ìjònlóntè ilé United States láti pèsè aṣọ iṣẹ́ [[utility patent]] èyí tí ó ṣe wọ ni ọ̀tún àti òdì tí òun ti fi orí ro láti nkan bí ọdún 1998.<ref name=":1">{{Cite journal |last=Malone |first=Scott |date=February 19, 2004 |title=Chuck Roaste's New 'Guru' |url=https://wwd.com/fashion-news/fashion-features/denim-dish-chuck-roaste-s-new-guru-galey-still-in-red-valley-connects-the-dot-696964/ |journal=WWD |volume=187 |issue=35 |pages=9}}</ref> wọn pèsè ṣòkòtò na ni abé orúkọ ìdánimọ̀ aṣọ Chuck Roaste label, aṣọ sòkòtò na ni ó ṣe àfikún àwọn èròjà, bí àpò, ojúbo zíípù, àti àwọn nkan èso ara ṣòkòtò mìíràn tí ó jẹ́ ki ṣòkòtò na le ṣé wò lójú àti ní òdì-kejì.<ref name=":1" /> Ní ọdún 2007, ''[[Details (magazine)|Details]] Men's Style Manual'' yaa abala ojú ìwé kan fún ṣòkòtò jìínsì, pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìso pé, "Wàyí óò, ní ìgbà tí aṣọ sòkòtò jìínsì tí di ìtẹ́wọ́gbà gbogboogbò, kò sì òun ti burú nínú kí ó ní eya ṣòkòtò jìínsì méjì tàbí jùbélo". Tí O sì tún ṣe àpèjúwe ṣòkòtò Levi's 501s gẹ́gẹ́bi òun "Iyì láti ìgbà tí wọ́n ti ṣe àfihàn rẹ̀" àti gẹgẹbi "kòsémááni ṣòkòtò". Àkọsílẹ̀ ìlànà ṣòkòtò pé ẹ̀yà sòkòtò jìínsì èyí tí wọ́n rán gboro gẹgẹbi sòkòtò Iyì ìgbàlódé tí òun fúni ni ìrísí ''[[American Graffiti]]''."<ref>{{cite encyclopedia |editor-last= Peres|editor-first= Daniel|editor-link= Dan Peres|title= Jeans|encyclopedia= Details Men's Style Manual|year= 2007|publisher= Gotham Books|location= New York|isbn= 9781592403288|pages= 132–139}}</ref> == Ìlànà Ìṣèmújáde == === Pípa-Aṣọ-Láró === {{See also|Azo dye}} [[Image:Indigo skeletal.svg|thumb|Chemical structure of [[indigo dye]], the blue of blue jeans]] Ní ìbẹ̀rẹ̀ pèpè, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn má ń rẹ [[dye]] ni aró búlù pẹ̀lú lílọ Aró Ẹ̀lú ara ewé [[indigo dye]]. Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ denim ni ayé òde òní ni wọn ń fi àwọn Aró Ẹ̀lú àtawódá ṣe. Ọ̀kẹ́rẹ́ jùlọ, Ẹgbẹ̀rún Tọ́ọ̀nù Aró Ẹ̀lú ni won pèsè ni ọdọọdún fún rírẹ̀ aṣọ jìínsì, botilejepe ìwọ̀nba gíràmù ni won nílò láti rẹ aṣọ sòkòtò jìínsì kan.<ref name="Steingruber_2004">{{cite book |author-first=Elmar |author-last=Steingruber |chapter=Indigo and Indigo Colorants |title=Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry |date=2004 |publisher=[[Wiley-VCH]] |location=Weinheim, Germany |doi=10.1002/14356007.a14_149.pub2|isbn=3527306730 }}</ref> Fún àwọn àwò aṣọ sòkòtò denim mìíràn, àwọn àwò aró mìíràn ni wọn nílò láti lò. Lọ́wọ́lọ́wọ́, àwọn aṣọ jìínsì ni wọn pèlò ni oríṣiríṣi àwò tí wọ́n bá fẹ́ pẹ̀lú òwú. Fún àwọn òye àti ìmọ̀ nípa ríre aṣọ ni aró, ká síwájú sí ní ibí [[denim#Dyeing|denim]] àti níbi abala àríwísí Aró Atọwọ́dá. === Sáájú-Ìmúsúnkì === [[File:Group at Piazza del Popolo, Rome.jpg|thumb|left|Crowd of people wearing a variety of jean styles, including [[carpenter jeans]], [[bootcut jeans]], [[drainpipe jeans]] and [[Low-rise jeans|lowrise jeans]] (Rome, 2008)]] Ní ọdún 1962, Levi Strauss ṣe àfihàn àwọn ṣòkòtò oní-Ìsúnkì (àwọn ṣòkòtò jìínsì Lee ati Wrangler tí wá ní oní-ìsúnkì tipé-tipé); àwọn eleyi ò súnkì lẹ́yìn rírà wọn, lèyí tí ó fún àwọn tí wọ́n bá ra ni àyè láti ra ṣòkòtò èyí tí ó jẹ́ dèdé wọn. Àwọn ṣòkòtò tí wọ́n ti súnkì tí pò lára àwọn ṣòkòtò jìínsì ni òde òní. <ref>{{cite web |url=http://www.levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20121009083805/http://levistrauss.com/sites/levistrauss.com/files/librarydocument/2012/8/2012-company-timeline-short.pdf |url-status=dead |archive-date=October 9, 2012 |title=Levi Strauss & Co. Timeline |access-date=November 23, 2012}}</ref> Àwọn ṣòkòtò jìínsì yí ni wọn mò ń gẹ́gẹ́bi àwọn ṣòkòtò jìínsì 505. Àwọn sòkòtò jìínsì 505s óun na fi ara jọ ṣòkòtò 501s Pẹ̀lú ìyàtọ̀ ojú ihò zíípù. Ilé iṣẹ́ Levi's Corporation tún ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò slim boot-cut tí won ń pè ni 517 àti 527. Ìyàtò tí ń bẹ ní àárín àwọn méjèèjì ní pe 517s jòkọ́ ni orí ìgégérù ìdí ti 527s sì wà ní abé ilà-Ìbàdí. Lẹ́yìn ìgbà na, Levi's ṣe àfikún àwọn ṣòkòtò mìíràn òmíràn-rán bí ṣòkòtò èyí tí ó fè, èyí tí ó tóbi, èyí tí ó fún ní ẹnu ẹsẹ̀. === Àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n mú ìyípadà àrà dé bá lẹ́yìn rírán === [[File:Reagan_with_horse.jpg|thumb|upright|[[Ronald Reagan]] wearing stonewash denim associated with [[Western clothing]], 1970s]] Ọ̀pọ̀ àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n wuyì lójú ni wọn mú àyípadà ọ̀tún dé bá lẹ́yìn tí wọ́n gé, tí wọ́n sì rán wọn. Púpò nínú àwọn èwù tí wọ́n fi asọ denim rán ni wọn fò lójúnà áti lè mú àdínku de ba ìsúnkì [[Shrinkage (fabric)|shrinkage]] aṣọ na. Àwọn aṣọ denim tí wọ́n bá fò dadada ma ń jó aso tí wọ́n ti ń lọ fún ìgbà pípẹ́. Látàrí bí ewa rẹ, wọn tún mọ̀ lọ àwọn kẹ́míkà láti lè mú kí aṣọ denim fi ojú sísá hàn pẹ̀lú àwọn ọ̀nà àtọwọ́dá orisirisi bí [[stone washing]]. Lílọ àwọn kẹ́míkà "[[Stone washing|acid wash]]" láti fò aṣọ denim ni wọn ṣe pèlò fífi àwọn kẹ́míkà bí acryl resin, phenol, hypochlorite, potassium permanganate, caustic soda, acids áti beebelo bóo.<ref>''Der Preis der Bluejeans'' documentary by Studio Hamburg 2012</ref> Botilejepe Aṣọ jìínsì yíya tàbí yíya aṣọ lójúnà áti ṣe ní òsó [[distressing]], mó ń wáyé bí aṣó bá ti gbó, ṣùgbọ́n ni ìgbà mìíràn, àwọn olùgbàtà aṣọ má ń yaá pẹ̀lú bi ó ṣe jẹ́ wí pé aso tí wọ́n bá yaa tàbí tí ó ní ojú gbígbó má ń tà kíá kíá. Bí àpẹẹrẹ, [[Emilio Pucci|Pucci]] ta "embellished mid-rise boyfriend jeans" fún £600 (US$860).<ref>{{cite news |title=Am I too old for ... ripped jeans? |author-first=Laura |author-last=Craik |newspaper=[[The Times]] |page=11 |date=March 8, 2014 |url=http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |access-date=June 9, 2016 |archive-date=July 29, 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160729194903/http://www.thetimes.co.uk/tto/magazine/article4021673.ece |url-status=dead }}</ref> ====Ìyípadà aṣọ látàrí lílò ==== Bí ó bá pè, àwọn aṣọ denim yio bèrè sí ṣáá, lèyí tí àwọn kan ká kùn òun èsó lábé àwọn àpẹrẹ kòkan. Ní àwọn àkókò tí wọ́n wo, ojú sísá yio bèrè sí mi hàn lára àwọn aso na pápá jùlọ ní àwọn ibi tí ó bá ń rí lílọ ju. Ní ara ṣòkòtò jìínsì, àwọn apẹ̀rẹ̀ agbègbè be a má wá ní orí itan, ìgìtísè, àti àwọn agbègbè ẹyin orúnkún. Ara àwọn àmì apẹ̀rẹ̀ ìdámò ṣòkòtò jìínsì tí òun ti ṣáá ní wọ̀nyí: * Ìté Oyin (honeycombs) àwọn àpẹẹrẹ ojú ìlà sísá lẹ́yìn orókún * Àwòrán fífasẹ́yìn lórí Aṣọ Jìnnsì (whiskers) –Dídán lẹ́gbẹ̀ẹ́ ibi awẹ́ (crotch) tàbí itan aṣọ jìnnsì, tí ó sì máa ń jọ irun imú ológbò. * Àrà kíkárí aṣọ jìnnsì sí orí bàtà (stacks) – Bí aṣọ ṣe máa ń kárí sínú tí ó sì ń peléke sí orí bàtà rẹ<ref name="Shapira2016"/> * Àrà Ìlà lórí Aṣọ Jìnnsì (train tracks) – Àwọn ìlà funfun meji tí ó máa ń farahàn lẹ́gbẹ̀ẹ́ itan aṣọ jìnnsì lẹ́yìn fífọ̀.<ref name="Shapira2016">{{Cite web|url=https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|title=The Denim Jeans Guide — Gentleman's Gazette|website=www.gentlemansgazette.com|language=en-US|access-date=November 23, 2018|author=Shapira, J.A.|date=December 14, 2016|archive-date=October 26, 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231026064306/https://www.gentlemansgazette.com/denim-jeans-guide/|url-status=live}}</ref> <gallery mode=packed heights=160> File:Denim Fibers.jpg|Denim fibers from an old pair of jeans through a microscope File:Full Count Denim Fade.jpg|alt=|Natural fading on a worn pair of selvedge jeans. Such patterns are sometimes referred to as 'whiskers' or 'honeycombs'. </gallery> ===== Àwọn aso jìínsì tí wọ́n yaa lọ́nà òsó ===== [[File: Ramones rocket to russia photo.jpg|right|thumb|upright|[[Punk rock]] spearheads the [[Ramones]] wearing distressed jeans.]] [[File:Recording artist Leigh Jones entertained troops at Fort Belvoir 090501 (4920457551).jpg|thumb|upright|right|Ripped jeans were worn by singer Leigh Jones in this promotional photo.]] Àwọn aṣọ jìínsì denim tí wọ́n ya ni yíya òsó jẹyọ láti ara àṣà ìgbàlódé [[Punk subculture|punk]] ní ọdún 1970s. Àmọ́, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1970s tí [[Iggy Pop]] láti [[The Stooges]] ṣe àfihàn èrò aṣọ yíya nípa òsó ni ori ìtàgé. Lẹ́yìn tí ẹgbé olórin punk [[The Ramones]] ṣe imujade aṣọ yíya ni ònà ọ̀tún pẹ̀lú àwọn aṣọ tí ó fún móni lára tí wọ́n so di aso ẹgbẹ́ [[uniform]] wọn. Eleyi gangan ni ó ṣe àfihàn aso jìínsì yíya gẹ́gẹ́bi aṣọ àwọn olórin Punk ìgbàlódé.<ref name="Jensen I">{{cite web | url = https://pleasekillme.com/ripped-jeans/ | title =”Ripped Jeans: From Kate Hepburn to Iggy Pop” | last = Jensen | first = Ingrid | publisher = Please Kill Me| date = 24 July 2019 | accessdate = 15 April 2026}}</ref><ref name="Woodward D">{{cite web | url = https://www.dazeddigital.com/fashion/article/33728/1/iggy-pops-top-ten-style-fashion-moments| title =”Ten of Iggy Pop's Stylish Moments” | last = Woodward | first = Daisy | publisher = DAZED| date = 16 November 2016 | accessdate = 15 April 2026}}</ref> Botilejepe àwọn olórin punk kan so yíya òun ìwò di ifi èrò inú wọn hàn lórí Ìsèjoba alasuwada àti ojúkòkòrò àwọn olóko-òwò, ọ̀pọ̀ won ni wọn lọ gẹ́gẹ́bi nkan òsó àwọn tálákà àti gẹ́gẹ́bi ìtakò sì asa iwoso lèyí tí ó papò mo akomona àkọ́lé [[do-it-yourself]] tí àwọn èyàn punk tí wọ́n tako àwọn ìṣẹ́ kan. Gégébí èrò ayélujára "Please Kill Me website", o se ni àlàyé wípé ni wiwo aṣọ yíya ṣe àfihàn ẹni tí òun ti àwọn ènìyàn so kò ní nkan ṣe pẹ̀lú rẹ tí ó òun ti oun mú inú ara ẹni dún sì jẹ́ òun ti o ṣe pàtàkì jù sí irú àwọn ènìyàn be.”.<ref name="Jensen I"/> Ní àwọn ọdún 1980s, àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ ṣe ìyípadà [[Gentrification|gentrified]] èrò òun pẹ̀lú bi wọn ṣe ṣe àgbéjáde àwọn aṣọ tí ó ní Abẹ́rẹ́ Olórí nínú wọn, lèyí tí ó jẹ́ ki ìtumò àṣà tuntun punk di òtúbánté.<ref>{{cite web |url=http://www.thenewspaper.ca/the-arts/ |title=Distressed denim: a history |date=September 15, 2023 |access-date=May 22, 2017 |archive-date=May 22, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170522152020/http://www.thenewspaper.ca/the-arts |url-status=live }}</ref><ref name="Pickering E">{{cite web | url = https://mtsusidelines.com/2022/04/18/the-history-of-ripped-jeans-through-the-decades/ | title =” The History of Ripped Jeans through the Decades” | last = Pickering| first = Ethan | publisher = MTSU Sidelines | date = 18 April 2022 | accessdate = 15 April 2026}}</ref>Aso Denim di òkan gbòógì nínú àwọn aso àfojúsí fún ìlòdì sì àwòn àṣà ìwoso ìgbàlódé pẹ̀lú bi ọkùnrin àti obìnrin ṣe bèrè sí ní wo aso èwù àti ṣòkòtò tí ó ní àwọn nkan òsó bí Pínnì Aláàbò, [[safety pins]], Abẹ́rẹ́ Olórí, àti àwọn àtẹ̀jáde Ọ̀rọ̀-ìpinnu. Ìpilẹ̀ṣẹ̀ àṣà na ni ó tún di gbajúmọ̀ padà ní àwọn ọdún 1990s Pẹ̀lú bí aṣọ àṣà [[grunge fashion]] ṣe jẹyọ. Àwọn aṣọ grunge àwọn ọ̀dọ́ je aṣọ jìínsì tí ó tóbi tí wọ́n yà gẹ́gẹ́ bí àrà, èwù [[flannel]] tàbí Aṣọ ti wọ́n fi irun àgùntàn hun bí [[Pendleton Woolen Mills|Pendletons]] tí wọ́n rán lórí aṣọ èwù. Ihà ìtàpá sí àṣà aṣọ wíwò òun ló sọ asa "casual chic" di gbajúmọ̀ títí wo àwọn ọdún 2000s. === Ipa lórí Àyíká àti fífi ìjé ọmọ ènìyàn Ẹ̀dá síwájú === Eyo aṣọ jìínsì aláwò búlù kan yio lọ ìwọ̀n omi {{Convert|3479|L|gal}} ni àkókò ayé rẹ. Eléyí pẹ̀lú àwọn omi tí wọ́n fi gbìn òwú, tí wọ́n fi ṣe aṣọ na àti gbogbo ìgbà tí ẹni tí ó rá yio fi fo aso na.<ref name="Kaufman_2011">{{cite news |title=Changes in the Air - Stone-Washed Blue Jeans (Minus the Washed) |newspaper=[[The New York Times]] |location=San Francisco, California, US |date=November 1, 2011 |author-first=Leslie |author-last=Kaufman |url=https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |access-date=March 10, 2012 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070856/https://www.nytimes.com/2011/11/02/science/earth/levi-strauss-tries-to-minimize-water-use.html |archive-date=July 10, 2022}}</ref> {{anchor|Droptima}}Ní àkókò tí wọ́n ń bá ṣe aso jìínsì, dédé iye omi tí wọ́n má ń lọ tí wọ́n ń bá ń lọ ẹ̀rọ Pullman ń má ń to àádọ́rùn omi lítà kan fún jìínsì kan àmọ́ tí wọ́n lè dínkù Étàdínlógbòn lítà nípa lílo àwọn ẹ̀rọ ìgbàlódé "frontloaders" .<ref name="Klink_2022">{{cite web |title=DROPTIMA vs. industrielle Standard-Verfahren |language=de |editor-first=Thomas Michael |editor-last=Klink |date=2022 |work=Droptima - The Ecological Washing Technology |publisher=Klink Textile Pflege-Dienste |location=Salzgitter, Germany |url=https://droptima.eco/#vergleich |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710070514/https://droptima.eco/#vergleich |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Àwọn ọ̀nà ìgbàlódé ask fífọ̀ bí 'Droptima' Le mú àdínku dé bá dórí mítà omi mẹ́fà omi títún àti mítà omi mẹ́rìn omi àlòkù.<ref name="Klink_2022"/><ref name="IKU_2022">{{cite web |title=Droptima - Abwasserfreie Wasch-Technologie |language=de |date=2022 |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlruhe, Germany |department=IKU Newsroom |url=https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220709234901/https://www.newsroom-iku-innovationspreis.de/iku-newsroom/aktuelles/Kandidaten-2022/Klink.php |archive-date=July 9, 2022}}</ref><ref name="ISI_2022">{{cite web |title=Klink Textile Pflege-Dienste: Kooperation mit Entwicklungs- und Schwellenländern bei technischen oder sozialen Innovationen für Umwelt- und Klimaschutz – Preisträger 2022 |language=de |date=2022 |work=Innovationspreis für Klima und Umwelt (IKU) |publisher=[[Fraunhofer-Institut für System- und Innovationsforschung ISI]] |location=Karlsruhe, Germany |url=https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |access-date=July 9, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710074925/https://www.iku-innovationspreis.de/iku-info/preistraeger/2022/klink.php |archive-date=July 10, 2022}}</ref><ref name="Dontscheff_2022">{{cite web |title=Unternehmen aus Salzgitter will zig Millionen Kubikmeter Wasser retten - Für eine Neuerung der Jeans-Produktion gab es den Innovationspreis für Klima und Umwelt des Bundesministeriums für Wirtschaft und Umwelt. |language=de |author-first=Alexander |author-last=Dontscheff |date=May 30, 2022 |website=regionalHeute.de |department=Salzgitter |publisher=Medien für die Region GmbH |publication-place=Wolfenbüttel, Germany |url=https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710095859/https://regionalheute.de/salzgitter/unternehmen-aus-salzgitter-will-zig-millionen-kubikmeter-wasser-retten-salzgitter-1653913331/ |archive-date=July 10, 2022}}</ref> Ìpèsè àwọn aṣọ jìínsì tí wọ́n dàbí pé wọ́n ti lọ wọn rí tẹ́lẹ̀ mo ń ní àwọn ìpalára fún àwọn àyíká wa, ìpalára òun ni ó ní ṣe pẹ̀lú ọ́nà tí wọ́n bá gba ṣe àwọn òun èlò tí wọ́n fi pèsè aṣọ na. Lilo Sandblasting áti sandpaper le fa àìsàn [[silicosis]] fún àwọn òṣìṣẹ́, ní Turkey, ó kéré jù lọ, àwọn òṣìṣẹ́ bí ẹgbẹ̀rún márùn-ún (5,000) òun ni wọn ti lùgbàdì àìsàn yí, tí mẹ́rìndínláàdọ́ta (46) sì ti pàṣè àìsàn na kú. Awon ile ise ìpèsè aṣọ jìínsì kan tí kéde ìfòfindè lílọ sandblasting.<ref>{{cite news |title=Sandblasted jeans: Should we give up distressed denim? |author-first1=Cordelia |author-last1=Hebblethwaite |author-first2=Anbarasan |author-last2=Ethirajan |publisher=[[BBC World Service]] |date=October 1, 2011 |work=[[BBC News]] |url=https://www.bbc.co.uk/news/magazine-15017790 |access-date=July 10, 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220710080446/https://www.bbc.com/news/magazine-15017790 |archive-date=July 10, 2022}}</ref> == Ìtọ́jú àti Wíwò == Bótilèjépé òpò aṣọ jìínsì ni wọn ti súnkì láti ilé iṣẹ́, wọn si tún lè súnkì síwájú sí pẹ̀lú ìpàdánù àwò ara wọ látàrí fífọ̀. Ìpè iṣẹ́ aṣọ Levi Strauss gba ni ìmọ̀ràn láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì ni òpò ìgbà. <ref name="Wash My Jeans? Hardly">{{cite news |url=http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |archive-url=https://web.archive.org/web/20100911121229/http://www.levistrauss.com/blogs/wash-my-jeans-hardly |url-status=dead |archive-date=September 11, 2010 |publisher=LS&CO. UNZIPPED |title=Wash My Jeans? Hardly. |date=July 30, 2012}}</ref> Eléyi àti àwọn ìmọ̀ràn miran láti mọ ṣe mọ fo aṣọ jìínsì òun ni wón rí àtakò. Cory Warren, olóòtú ìròyìn ni ''LS&Co. Unzipped'', ṣe ìtúpalẹ̀ àwọn àtakò won yí nínú àtẹ̀jáde èèsì rẹ kan: {{blockquote|text= ìmọ̀ràn tí àwa fún yín ní pe ki ẹ mọ fòó ni èkòkan, àmọ́ ni inú ara yín, ẹ mọ oun ti ó tó. Ọjọ́ tí òrùn bá mú, ẹ sisé ìdọ̀tí? Edákun ẹ fọ aso yín ó. Ọjọ́ tí òtútù mú, isé ọ́físì ni ẹ ṣe? Bóyá ẹ lè wọ ni èmejì kí ẹ tó kó wọn lọ sínú èrò ìfoso fún fífọ̀. Ní tèmi, bí mo bá wo aṣọ lọ sí ibise ni ọjọ Etì tí ojú ọjọ́ sì tutù, mo sábà má tun wò ní ọjọ́ àbáméta. Tí òjò àbáméta bá sì jẹ́ èyí tí mo lò ní inú ilé, mo tún lè wọ ni ọjọ Àìkú.|sign=Corey Warren<ref name="Wash My Jeans? Hardly"/>}} Fún àwọn ẹlòmíràn tí wọ́n ó nífé sì fifo aso jìínsì wọn ní gbogbo ìgbà, àwọn ìmọ̀ràn Ìtọ́kasí kan sọ pé kí wọ́n sọ sínú fíríjì láti dènà àwọn kòkòrò tí wọ́n fa òórùn. Ṣùgbọ́n , ìmọ̀ràn yí ni ìwádìí ìjìnlè tí fi idi rẹ múlè pé irọ́ ni.<ref>{{cite web |title=History, Travel, Arts, Science, People, Places &#124; Smithsonian |url=http://blogs.smithsonianmag.com/science/2011/11/the-myth-of-the-frozen-jeans/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20201111150041/https://www.smithsonianmag.com/science-nature/the-myth-of-the-frozen-jeans-129092730/ |archive-date=November 11, 2020 |access-date=October 28, 2015 |publisher=Blogs.smithsonianmag.com}}</ref> == Àwọn ọ̀rọ̀ ìpèléjó == ===Èsùn ìfipá báni lòpò ní Italy === Ní [[Rome]], Italy, ní ọdún 1992, wọ́n fi ẹ̀sùn ìfipá bánilòpò kan olùkọ́ni lókowà wá kan ọmọ ọdún aárùndínláàádọ́ta. Ni ìgbà tí ó gbé ọmọbìnrin ọmọ ọdún méjìdínlógún kan láti kọ́ ni ọkọ̀ wà ní ìgbà àkọ́kọ́ rẹ̀, wọn fi èsùn kàán wipe ní o fi ipá bá lòpò fún wákàtí mẹ́rìn gbáko, lẹ́yìn na ni ó sọ fún pé bí ó bá sọ fún ẹnikẹ́ni òun yio pa. Lẹ́yìn ìgbà na ni alẹ́, ọmọbìnrin na so fún àwọn òbí rẹ tí àwọn òbí rẹ sì gbà láti pèé ni ẹjọ́. Lẹ́yìn ìgbà tí adájọ́ tí dajo fífi ipá bánilòpò fun tán, ilé ejò gíga tí [[Supreme Court of Cassation (Italy)|Supreme Court of Cassation]] ní Italy padà yí ìdájọ́ na padà ní ọdún 1998 pẹ̀lú àlàyé pé ọmọbìnrin na wo ṣòkòtò jìínsì tí ó fún Gádí-gádí. Wọn jiyàn pé,ọmọbìnrin na nílò láti rán lọ́wọ́ bo ṣòkòtò rẹ ni lèyí tí ó so di ìbálòpọ̀ àjọṣe [[consensual]]. Ile ejó so nínú ọ̀rọ̀ rẹ pé "ó jẹ́ òun mímò pé ó ṣòro láti bo ṣòkòtò jìínsì fífún bí kò bá sì ipa ẹni tí ó wọ níbè". <ref name="Faedi_2009">{{cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=Columbia Journal of European Law |date=2009 |url= http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |access-date=April 26, 2011 |url-status=dead |archive-url= https://web.archive.org/web/20110828180548/http://www.cjel.net/online/16_1-faedi/ |archive-date=August 28, 2011 }} {{Cite journal |author-last=Faedi |author-first=Benedetta |title=Rape, Blue Jeans, and Judicial Developments in Italy |journal=GGU Law Digital Commons |volume=104 |pages=1–4 |url= https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |access-date=October 17, 2021 |date=2009 |archive-date=March 8, 2022 |archive-url= https://web.archive.org/web/20220308123342/https://digitalcommons.law.ggu.edu/pubs/104/ |url-status=live }}</ref> Ìdájọ́ ilé ejò òun fà awuyewuye púpò larin awon ajàfétó ọmọbìnrin. Ojo kan lẹ́yìn ìdájọ́ tuntun òun, àwọn obìnrin ní ilé ìgbìmọ̀ ìjọba [[Italian Parliament]] tí Italy ṣe ìwóde Pẹ̀lú wíwo sòkòtò jìínsì pẹ̀lú Pátákó Ìfihàn tí wọ́n kó sì ni ara pé, " Jìínsì: Kí ṣe Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú Òfin fun yíyóríbó nínú èsùn ìfipá bánilòpò"gẹgẹbi ifi àtìléyìn hàn. Ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin àgbà Ilé California [[California Senate]] áti ilé -Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Olómìnira ti [[California Assembly]] na si fi owó tí lẹ́yìn. [[Patricia Giggans]], ẹni tí ṣe olùdarí àgbà fún Commission on Assaults Against Women (now Peace Over Violence) ní Los Angeles sì so ọjọ́ denim [[Denim Day]] di ayẹyẹ olódodún. {{as of|2011}} ó kéré jù lọ, àwọn ìpínlẹ̀ ogún ni ọrílé-èdè U.S. Ní wón ti ń ṣe ayẹyẹ ọjọ́ denim nínú oṣù kẹrin. Wiwo aṣọ jìínsì ni ọjọ na ti di àmì ìfi èrò inú hàn tako àwọn ìhà be sì esun ìfipá bánilòpò. Ní ọdún 2008 ilé ejò àgbà tí Supreme Court of Cassation da ìdájọ́ tuntun òun nu, fún ìdí èyí, kò sì òun ti je lílọ Sokoto denim lọ́ wọò gẹ́gẹ́bi Ẹ̀rí Ìmúdájú nínú ejó ìfipá báni lòpò.<ref>{{Cite news |title=Italian court reverses 'tight jeans' rape ruling |url= https://www.independent.ie/world-news/europe/italian-court-reverses-tight-jeans-rape-ruling-26464014.html |date=July 23, 2008 |first=Richard |last=Owen |access-date=January 23, 2021 |work=Irish Independent |location= Dublin}}</ref><ref name="Faedi_2009"/> ===Èsùn Rokotov-Faibishenko=== {{main|Rokotov-Faibishenko case}} Ní ọdún 1957, ní àkókò ìgbà ayẹyẹ ọdún kẹfà àwọn ọ̀dọ́ àti akẹ́kọ [[6th World Festival of Youth and Students]] tí ó wáyé ní [[Moscow]], [[Soviet Union]] ([[Russia]] òde òní), àwọn ṣòkòtò jìínsì láti apá ìwò òòrùn ni wọn ṣe àfihàn wọn sì apá ọ̀dọ́ ilé Moscow tí ó sì dá akitiyan ńlá Kale lórí rírà rẹ tí wọ́n ṣe àpèjúwe rẹ gẹ́gẹ́bi "jeans fever" ni igba na lóùń. Àwọn ènìyàn nífẹ̀ẹ́ sí àwọn ṣòkòtò búlù apá ilé ìwọ òrùn ju aláwò aro dúdú tí wọ́n ń ṣe ní ilé wọn lọ. Nínú ìròrí àwọn adarí ilé Soviet, irú ìṣẹ̀lẹ̀ be ni ó tàbùkù ìje ara ile Soviet tí ó sì dabi ìjáwé olú borí ilé ìwọ òrùn lórí wọn. Ní ọdún 1961, àwọn onífàyàwó méjì kán, Y. T. Rokotov àti V. P. Faibishenko, ní owó bá fún ṣíṣe fàyàwó ọwọ́ ilé òkèrè láti òkè òkun àti àwọn ṣòkòtò jìínsì búlù àti àwọn ẹrù òfin mìíràn. Lábé Ìsèjoba [[Nikita Khrushchev]], àwọn méjèèjì ní wón dájó ikú fún tí wọ́n sì pa wọ́n. == Àwọn òun tí ó gbòde == === Ọjà ni Àgbáyé fún Jìínsì === Ariwa ilé America kó ìdá 39% nípa jìínsì rírà ni Àgbáyé, lẹ́yìn na ni ó kan apá ìwò ọrùn ilé Europe pẹ̀lú rírà 20%, Japan àti Korea jẹ́ 10% tí gbọgbọ ẹka nínú ayé sì kó ìdá 31% tí ó kù. <ref name="worldwide denim market report">{{cite web |url=http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |title=World Denim Market – A Report on Capacities, Market Size, Forecasts etc |work=Denimsandjeans.com |date=October 13, 2009 |access-date=October 28, 2015 |archive-date=September 23, 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150923213525/http://www.denimsandjeans.com/latest-denim-reports/denim-data-figures/world-denim-market-a-report-on-capacitiesmarket-size-forecasts-etc/ |url-status=live }}</ref> Àwọn oníbàrá aṣọ jìínsì ni Orílẹ̀ èdè United States na bíllíónù mẹ́rìnlá ọwọ́ Dollar (US$14 billion) lórí rírà jìínsì ni ọdun 2004 àti bíllíónù máárùndínlógbòn dollar (US$15 billion) ní ọdún 2005.<ref name="Sullivan_2006">{{cite book |author-last=Sullivan |author-first=James |title=Jeans: A Cultural History of an American Icon |date=August 17, 2006 |publisher=[[Gotham Books]] |location=London |isbn=978-1-59240-214-4 |oclc=62697070 |url=https://archive.org/details/jeansculturalhis00sull}}</ref> àwọn oníbàrá jìínsì ni ọrílé-èdè US ra bíllíónù mẹ́tàlá bélénjá méjọ dollar (US$13.8 billion) lórí aṣọ jìínsì ọkùnrin àti obìnrin ní ìparí oṣù kẹrin ọdún 2011, gẹgẹbi ìwádìí ọjà tí aájò NPD Group ṣe.<ref name="WSJ">{{cite news |author-last=Binkley |author-first=Christina |url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |title=How Can Jeans Cost $300? |date=July 7, 2011 |work=[[The Wall Street Journal]] |access-date=August 8, 2017 |archive-date=August 2, 2017 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170802195001/https://www.wsj.com/articles/SB10001424052702303365804576429730284498872 |url-status=live }}</ref> === Orílẹ̀ èdè Soviet Union === Ní orílẹ̀ èdè [[Soviet Union]], jìínsì je àmì ìgbẹ́ ayé àwọn ará ilé ìwò òrùn.<ref>{{cite book |last1=Menzel |first1=Rebecca |title=Jeans in der DDR: vom tieferen Sinn einer Freizeithose |date=2004 |publisher=Ch. Links Verlag |isbn=978-3-86153-335-1 |url=https://books.google.com/books?id=ZUCVNbVrYyEC |language=de}}</ref> eré kìtà-kìtà láti ra aṣọ jìínsì tí wọ́n dàpé ni "jeans fever" ṣẹlẹ̀ ni ọrílé-èdè USSR ni Ọdún 1957 ni àkókò ayẹyẹ àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn akẹ́kọ̀ọ́ [[World Festival of Youth and Students]].<ref name="rua"/> Gégébí àtẹ̀jáde àkọsílẹ̀ àwọn orúkọ aso ọdún 1961 ni Soviet, jìínsì ni wọn rí bí aṣọ àwọn òṣìṣẹ́ (рабочий костюм, ''rabochii kostyum'').<ref>{{cite book |author-last=Rabinowitch |author-first=Efimovich Rabinowitch |editor-last=Lupandin |editor-first=K. K. |title=English-Russian Textile Dictionary |publisher=Central Editorial Board, Foreign-Language Scientific and Technical Dictionaries, Fizmatgiz |edition= Second Edition, Revised and Englarged |date=1961 |page=247}}</ref> ==Ìtọ́kasí== <references /> 92qaqfwa7vq3vg4kz4u9lbwjadxh5q7 0 83587 636295 635132 2026-09-13T05:18:05Z Mr. Serval 35167 Requesting speedy deletion (Out of project scope). (TwinkleGlobal) 636295 wikitext text/x-wiki {{Ìparẹ́|1=Out of project scope}} {{Infobox person | name = Isaiah Egedegbe | image = | caption = | birth_date = {{birth date|1991|6|14|df=y}} | birth_place = [[Warri]], Nigeria | occupation = [[Pastor]], [[Blogger]] | nationality = Nigerian | website = [https://isaiahogedegbe.wordpress.com/ Isaiah Ogedegbe Blog], [https://www.youtube.com/@isaiahogedegbeblog YouTube Channel] }} '''Isaiah Egedegbe''', tí wọ́n tún mọ̀ sí '''Isaiah Ogedegbe''',<ref name="isaiah">{{Cite web|url=https://theeagleonline.com.ng/the-person-that-god-gives-dominion-by-isaiah-ogedengbe/|title=The person that God gives dominion, by Isaiah Ogedengbe|date=February 9, 2026|publisher=The Eagle Online}}</ref><ref name="ogedegbe">{{Cite web|url=https://theeagleonline.com.ng/a-man-of-honour-by-isaiah-ogedengbe/|title=A man of honour, by Isaiah Ogedengbe|date=July 15, 2026|publisher=The Eagle Online}}</ref> jẹ́ pásítọ̀ àti bulọ́ọ́gà ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbé ní ìlú Wari.<ref name="igbudu">{{Cite web|url=https://theeagleonline.com.ng/from-hitmen-to-hymns-miraculous-deliverance-of-evangelist-igbudu-by-isaiah-ogedegbe/|title=From Hitmen to Hymns: Miraculous deliverance of Evangelist Igbudu, by Isaiah Ogedegbe|date=February 8, 2026|publisher=The Eagle Online}}</ref> Ó ní alájọṣe pẹ̀lú ìjọ Gihon City Bible Church ní Wari,<ref>{{Cite web|url=https://www.warrivoice.com/2025/12/principle-is-stronger-than-principality.html?m=1|title=Principle Is Stronger Than Principality - Bishop Mike Laju At Gihon City Bible Church Thanksgiving|date=December 2, 2025|publisher=Warri Voice}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nigerdeltatoday.com/easter-cleric-harps-on-power-of-resurrection-assures-restoration-for-believers/|title=Easter: Cleric Harps On Power Of Resurrection, Assures Restoration For Believers|date=April 6, 2026|publisher=Niger Delta Today}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nigerdeltatoday.com/pastor-urges-christians-to-believe-in-christs-resurrection-power-lists-causes-of-hardship/|title=Pastor Urges Christians To Believe In Christ’s Resurrection Power, Lists Causes Of Hardship|date=April 20, 2026|publisher=Niger Delta Today}}</ref><ref name="evelyn">{{Cite web|url=https://voxtrend.ng/o-lord-destroy-the-evil-handwritings-brother-franklin-alabrah-at-gihon-city-bible-church-palm-sunday-service/|title="O Lord, Destroy The Evil Handwritings" - Brother Franklin Alabrah At Gihon City Bible Church Palm Sunday Service|date=March 30, 2026|publisher=Vox Trend}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://voxtrend.ng/jesus-christs-life-the-light-of-men-rev-lawrence-o-agbirekomi/|title="Jesus Christ's Life, The Light Of Men" - Rev. Lawrence O. Agbirekomi|date=April 3, 2026|publisher=Vox Trend}}</ref> níbi tí ó ti ń ṣiṣẹ́ lábẹ́ olórí pásítọ̀ ìjọ náà, Rev. Dr. Lawrence O. Agbirekomi (JP),<ref name="isaiah" /><ref name="ogedegbe" /> àti ìyàwó rẹ̀, Pst. Mrs. Evelyn Agbirekomi.<ref name="evelyn" /> == Akókò ọmọdé == Wọ́n bí Ogedegbe ní kòbíkòbí (tí kò tójú lẹ́nu) ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹfà, ọdún 1991, ní ìlú Warri.<ref name="birth">{{cite web|url=https://www.blanknewsonline.com/pastor-isaiah-ogedegbe-the-story-of-my-birth/|title=Pastor Isaiah Ogedegbe: The Story Of My Birth|date=4 August 2016|accessdate=20 August 2026|publisher=Blank NEWS Online|archive-date=20 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221020195434/https://www.blanknewsonline.com/pastor-isaiah-ogedegbe-the-story-of-my-birth/|url-status=dead}}</ref> Ọmọ bíbí ilẹ̀ Isoko ni, ó sì wá láti Oghara-Iyede ní Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Àríwá Isoko ní Ìpínlẹ̀ Delta, lórílẹ̀-èdè Nàìjíríà.<ref name="birth" /><ref name="prophecies" /> Ó bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ rẹ̀ ní Ilé-ẹ̀kọ́ Alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ Caveginia, ní Wari, láti ọdún 1997 sí 2003. Ó sì tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ girama rẹ̀ ní Ilé-ẹ̀kọ́ Dore Numa College, ní Wari bákan náà, láti ọdún 2003 sí 2008.<ref name="birth" /><ref name="prophecies" /> Nígbà tó ṣì jẹ́ akẹ́kọ̀ọ́ ní Dore Numa College, ó tẹ̀dó dáadáa nínú ẹgbẹ́ Scripture Union; èyí tó mú kí wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bíi Ààrẹ Scripture Union ní ọdún 2008.<ref name="birth" /><ref name="prophecies" /> == Kini nǹkan tí wọ́n mọ̀ ọ́n mọ̀ == Gẹ́gẹ́ bí òǹkọ̀wé ẹ̀sìn, Ogedegbe jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ohùn títóbi ní Nàìjíríà tí ó nípa lórí àwọn ènìyàn kan pẹ̀lú àwọn àpilẹ̀kọ ẹ̀sìn rẹ̀, níbi tí ó ti bámilẹ̀ sọ̀rọ̀ lòdì sí ṣíṣe ayẹyẹ Ọjọ́ Ẹ̀tàn Oṣù Kẹrin (April Fools' Day),<ref>{{Cite web|url=https://www.nigerdeltatoday.com/christians-who-are-wise-as-serpents-cannot-celebrate-april-fools-day-by-isaiah-ogedegbe/|title="Christians Who Are Wise As Serpents Cannot Celebrate April Fools’ Day", By Isaiah Ogedegbe|date=April 1, 2026|publisher=Niger Delta Today}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://voxtrend.ng/christians-who-are-wise-as-serpents-cannot-celebrate-april-fools-day/|title=Christians Who Are Wise As Serpents Cannot Celebrate April Fools’ Day|date=April 3, 2026|publisher=Vox Trend}}</ref> níbi tí ó ti wàásù lórí ẹnì kọ̀ọ̀kan tí Ọlọ́run fún ní àṣẹ,<ref name="isaiah" /> àti bí ènìyàn ọlọ́lá ṣe yẹ kí ó gbé ayé rẹ̀.<ref name="ogedegbe" /> Nítorí pé ó ti sọ àwọn àsọtẹ́lẹ̀ láti ọ̀pọ̀ ọdún sẹ́yìn, wọ́n ṣì ń wò ó gẹ́gẹ́ bí ẹnì kan tí ó ní agbára àsọtẹ́lẹ̀ tó péye.<ref>{{cite web|url=http://www.gongnews.net/ten-things-that-will-happen-in-2014-prophet-ogedegbe/|title=TEN THINGS THAT WILL HAPPEN IN 2014 - PROPHET OGEDEGBE|last=Alashi|first=Joel|date=27 December 2013|accessdate=20 August 2026|publisher=Gong News|archive-date=9 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161009052947/http://www.gongnews.net/ten-things-that-will-happen-in-2014-prophet-ogedegbe/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.blanknewsonline.com/prophesy-how-i-predicted-the-2014-synagogue-church-building-collapse-prophet-i-o-ogedegbe/|title=PROPHESY: How I Predicted The 2014 Synagogue Church Building Collapse - Prophet I. O. Ogedegbe|date=30 July 2016|accessdate=20 August 2026|publisher=Blank NEWS Online|archive-date=18 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221018235030/https://www.blanknewsonline.com/prophesy-how-i-predicted-the-2014-synagogue-church-building-collapse-prophet-i-o-ogedegbe/|url-status=dead}}</ref> Ó jọ pé nítorí èyí ni wọ́n ṣe ń kà á sí ọ̀kan lára àwọn tí ó kéré jù lọ ní ọjọ́ orí ṣùgbọ́n tí ó péye pẹ̀lú àwọn àsọtẹ́lẹ̀ rẹ̀.<ref name="prophecies">{{cite web|url=http://www.gongnews.net/pastor-ogedegbe-many-happening-prophecies/|title=PASTOR OGEDEGBE AND HIS MANY HAPPENING PROPHECIES|date=4 May 2016|accessdate=20 August 2026|publisher=Gong News|archive-date=9 October 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20161009052936/http://www.gongnews.net/pastor-ogedegbe-many-happening-prophecies/|url-status=dead}}</ref> Pẹlú ipò rẹ̀ gẹ́gẹ́ bíi sọ̀rọ̀sọ̀rọ̀ àwùjọ, wọ́n mọ̀ ọ́ mọ̀ rírí sí kíkọ ewì kan láti bọ̀wọ̀ fún ààrẹ tẹ́lẹ̀ rí ti orílẹ̀-èdè Gúúsù Áfíríkà tó ti kú, Nelson Mandela,<ref>{{cite web|url=https://naijaonpoint.com.ng/poem-nelson-mandela-and-apartheid-by-isaiah-ogedegbe/|title=POEM: Nelson Mandela And Apartheid -By Isaiah Ogedegbe|last=Dubem|first=Colins|date=29 September 2022|accessdate=20 August 2026|publisher=NaijaOnPoint|archive-date=17 October 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20221017213158/https://naijaonpoint.com.ng/poem-nelson-mandela-and-apartheid-by-isaiah-ogedegbe/|url-status=dead}}</ref><ref>{{cite web|url=https://ro.alegsaonline.com/art/127514|title=Nelson Mandela|last=Alegsa|first=Leandro|date=28 December 2022|accessdate=20 August 2026|lang=Romania|publisher=Alegsa Online|archive-date=6 February 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230206060740/https://ro.alegsaonline.com/art/127514|url-status=dead}}</ref> àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ ewì ìyìn fún àwọn ènìyàn pàtàkì míràn ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà bíi Cornelius Adam Igbudu,<ref name="igbudu" /><ref>{{Cite web|url=https://www.warrivoice.com/2025/12/from-hitmen-to-hymns-miraculous.html?m=1|title=From Hitmen to Hymns: The Miraculous Deliverance of Evangelist Adam Igbudu|last=Ogedegbe|first=Isaiah|date=December 16, 2025|publisher=Warri Voice}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.warrivoice.com/2026/02/cornelius-adam-igbudu-isokos-greatest.html?m=1|title=Cornelius Adam Igbudu: Isoko's Greatest Evangelist|last=Ogedegbe|first=Isaiah|date=February 1, 2026|publisher=Warri Voice}}</ref> T. B. Joshua,<ref>{{cite web|url=https://nobelie.com/pastor-t-b-joshua-biography-wikipedia-net-worth-age-and-ministry/|title=Prophet T.B Joshua Biography, Wikipedia, Net-worth, Age, And Ministry|last=Jacobs|first=Bamikole|date=16 December 2022|accessdate=20 August 2026|publisher=Nobelie.com|archive-date=15 March 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20230315025347/https://nobelie.com/pastor-t-b-joshua-biography-wikipedia-net-worth-age-and-ministry/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://thenationonlineng.net/iginla-teemac-others-eulogise-tb-joshua-at-posthumous-birthday/|title=Iginla, TeeMac, others eulogise TB Joshua at posthumous birthday|last1=Alaka|first1=Gboyega|last2=Ogunlade|first2=Adeola|date=June 13, 2023|publisher=The Nation Newspaper}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.eventdiarylifestyle.com/2023/06/event-evelyn-joshua-late-tb-joshuas.html?m=1|title=EVENT: EVELYN JOSHUA, THE LATE TB JOSHUA'S WIFE, HOSTED HER HUSBAND'S CLASSIC 60TH POSTHUMOUS BIRTHDAY CELEBRATION (Details Of The Event)|date=14 June 2023|accessdate=20 August 2026|publisher=Event Diary Lifestyle}}</ref> Johnson Suleman,<ref>{{cite web|url=https://charge9ja.com/apostle-johnson-suleman-biography-age-wife-net-worth/|title=Apostle Johnson Suleman Biography, Age, Wife, Net Worth|author=Brito C|date=23 March 2025|accessdate=20 August 2026|publisher=Charge9ja|archive-date=22 April 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250422222459/https://charge9ja.com/apostle-johnson-suleman-biography-age-wife-net-worth/|url-status=dead}}</ref> Junior Pope,<ref>{{Cite web|url=https://www.mybiomedia.com.ng/2024/07/junior-pope-odonwodo-biography.html|title=Junior Pope Odonwodo Biography|last=Abayomi|first=Philip|date=December 26, 2024|publisher=MyBioMedia|access-date=August 12, 2026|archive-date=December 26, 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20241226045212/https://www.mybiomedia.com.ng/2024/07/junior-pope-odonwodo-biography.html|url-status=bot: unknown}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://labaranyau.com/junior-pope-odonwodo-biography-early-life-education-career-family-wife-children-personal-life-social-media-awards-net-worth-philanthropy-and-influence/|title=Junior Pope Odonwodo Biography, Early Life, Education, Career, Family, Wife, Children, Personal Life, Social Media, Awards, Net Worth, Philanthropy And Influence|date=May 9, 2024|publisher=Labaran Yau}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/349569/in-loving-memory-of-junior-pope-and-four-victims-of-boat-mis.html|title=In Loving Memory Of Junior Pope And Four Victims Of Boat Mishap, Oneyear After|last=Ogedegbe|first=Isaiah|date=April 14, 2025|publisher=The Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.nollywoodgists.com/news/55688/in-loving-memory-of-junior-pope-and-four-victims-o.html|title=In Loving Memory Of Junior Pope And Four Victims Of Boat Mishap, Oneyear After|last=Ogedegbe|first=Isaiah|date=17 April 2025|publisher=Nollywood Gists}}</ref> Onyeka Onwenu,<ref>{{Cite web|url=https://theeagleonline.com.ng/cleric-mourns-onyeka-onwenu/|title=Cleric mourns Onyeka Onwenu|last=Muaz|first=Hassan|date=August 2, 2024|publisher=The Eagle Online}}</ref> àti Edwin Clark.<ref>{{Cite web|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/349545/snyc-honours-the-life-of-edwin-kiagbodo-clark.html|title=SNYC Honours The Life of Edwin Kiagbodo Clark|date=April 13, 2025|publisher=The Nigerian Voice}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.peoplesdailyng.com/edwin-clark-25-may-1927-17-feb-2025/|title=Edwin Clark (25 May 1927 – 17 Feb.2025)|date=February 22, 2025|publisher=Peoples Daily Newspaper|access-date=20 August 2026|archive-date=26 February 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250226002409/https://www.peoplesdailyng.com/edwin-clark-25-may-1927-17-feb-2025/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://abhpress.online/legacy-of-pa-edwin-clark/|title=PA EDWIN CLARK: A LIFE OF SERVICE, POLITICS, AND ADVOCACY|last=Godlives|first=Patrick O.|date=March 1, 2025|publisher=Alexander Brown Hall Press|access-date=August 20, 2026|archive-date=June 10, 2025|archive-url=https://web.archive.org/web/20250610171343/https://abhpress.online/legacy-of-pa-edwin-clark/|url-status=dead}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://theeagleonline.com.ng/pa-edwin-clark-a-life-of-service-politics-and-advocacy-by-isaiah-ogedegbe/|title=Pa Edwin Clark: A life of service, politics and advocacy, by Isaiah Ogedegbe|date=February 17, 2026|publisher=The Eagle Online}}</ref> == Ìbẹ̀rẹ̀pẹ̀pẹ̀ àti ẹbí rẹ̀ == egdc87dgkss26tlq10joi7ple8ravhh 0 83918 636197 2026-09-12T13:11:02Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1305478656|Azeez Kayode Fakeye]]" 636197 wikitext text/x-wiki '''Azeez Kayode Fakeye''' (ojoibi 1965), jẹ́ gbẹ́nàgbẹ́nà ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. == Ìtàn ìgbésí ayé == Odun 1965 ni won bi Azeez Kayode Fakeye ni ilu Ibadan ni Naijiria . Ìdílé Fakeye jẹ́ ẹgbẹ́ oníṣẹ́ ọnà Yorùbá tó ní ìran púpọ̀, <ref>{{Cite web|archivedate=2009-04-12}}</ref> ó sì jẹ́ ìbátan Lamidi Fakeye, Akin Fakeye, àti Lukman Alade Fakeye . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ìbàdàn]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1965]] gbmb4i9myjf9p8ob0odxcqu6to5xoni 0 83919 636198 2026-09-12T13:17:50Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369247759|Olu Amoda]]" 636198 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Olu Amoda|image=|alt=Head and shoulders photo of Olu Amoda|caption=Olu Amoda at his workshop|birth_date={{Birth year and age|1959}}|birth_place=[[Warri]], [[Niger Delta]], Nigeria|occupation={{Hlist|Artist|sculptor}}|education=[[Auchi Polytechnic]]<br/> [[Georgia Southern University]]|known_for=Riverside Art and Design Studios, Lagos, Nigeria}}'''Olu Amoda''' (tí a bí ní ọdún 1959) Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ oníṣẹ́-ọnà gbígbẹ́ ère, olùyàwòrán lórí ògiri, oníṣẹ́-ọnà tí ń ṣe àpẹẹrẹ ohun-ọ̀ṣọ́ ilé (furniture), àti oníṣẹ́-ọnà onírúurú ọ̀nà ìṣẹ̀dá (multimedia artist). Ó gbajúmọ̀ fún lílo àwọn ohun èlò tí a ti sọ nù—bíi èékánná tí ó ti ipata jẹ, àwọn àwo irin, bọ́ọ̀lùtì (bolts), paipu, ṣíbí, àti ọ̀pá irin—láti ṣe àwọn ère, àwòrán ewéko àti ẹranko. Nípasẹ̀ àwọn iṣẹ́ wọ̀nyí, ó máa ń gbé àwọn ọ̀rọ̀ tó jẹ mọ́ àwùjọ, òṣèlú, àti àṣà àwọn ọmọ Nàìjíríà jáde; àwọn ọ̀rọ̀ wọ̀nyí sì pẹ̀lú ọ̀rọ̀ ìbálòpọ̀, òṣèlú, ẹ̀yà, ìforígbárí, àti bí a ṣe ń pín ọrọ̀ àti àǹfààní nínú orílẹ̀-èdè. <ref name=":0" /> <ref name=":1">{{Cite web|archivedate=31 August 2021}}</ref> Òun ni olùdásílẹ̀ Riverside Art and Design Studios ní ìlú Èkó, Nàìjíríà. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Amoda ní Warri ní Niger Delta, Nàìjíríà, ní ọdún 1959, baba alágbẹ̀dẹ wúrà kan. Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọnà ní Auchi Polytechnic ní Auchi, Nàìjíríà, ní ọdún 1983, <ref name=":8">{{Cite news|date=20 September 2020|title=FOR OLU AMODA, BETTER EXPRESSIONS COME IN BIGGER SIZES|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/09/20/for-olu-amoda-better-expressions-come-in-bigger-sizes/}}</ref> àti ní ọdún 2009, ó gba oyè master nínú Fine Arts láti Yunifásítì Georgia Southern ní Georgia, USA. <ref name=":42">{{Cite web|archivedate=31 October 2020}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == A kà Amoda sí ọ̀kan lára àwọn olórin ìgbàlódé ní Nàìjíríà. <ref name=":1" /> Ní oṣù kìíní ọdún 2020, wọ́n kéde rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùdarí iṣẹ́ ọnà ti ìfihàn ''Now Sculpture'' 2020, láti ọwọ́ Ẹgbẹ́ Àwọn Onímọ̀ nípa Ilẹ̀ Nàìjíríà, fún ìpàdé orílẹ̀-èdè ti ọdún 2020 tí ScAN ṣètò. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Nítorí bí iṣẹ́ ọnà rẹ̀ ṣe rọrùn tó, Amoda wà lára àwọn olùkópa nínú Ẹgbẹ́ Oníṣọ̀nà Zaria (Zaria Rebels) ní oṣù kọkànlá ọdún 2019, ní Victoria Island, Èkó. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ní ọdún 2000, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán ní Villa Arson ní Nice, France, àti ní Bag Factory ní Johannesburg, South Africa, ní ọdún 2003. Ó tún ti ṣiṣẹ́ ní Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Appalachian, ní Boone àti ní Ile-išọfihan Apẹrẹ ti New York, ní ọdún 2006 àti 2010 lẹ́sẹẹsẹ. Ó ti kópa nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìfihàn, títí kan ní Ilé Àkójọ Ohun Ìṣẹ̀ǹbáyé Newark ní New Jersey, USA,&nbsp;Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá àti Ìṣẹ̀dá, USA; Skoto Gallery, New York; Georgia Southern University, USA; Villa Arson ní Nice, àti Ilé-iṣẹ́ Àpò ní Johannesburg, Olú- iṣẹ́ Àjọ Ohun-ìní Ọgbọ́n Àgbáyé (WIPO), Switzerland; Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Didi, Nigeria; Ilé-iṣẹ́ Àpéjọ Ẹ̀dá-àwòrán ti Ilẹ̀ Áfíríkà ti Ìgbàlódé (Ẹ̀dà Kẹfà), Senegal; Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Newark, Fondation Blachère àti Ilé-iṣẹ́ Sindika Dokolo, Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Victoria &amp;amp; Albert, UK, àti àwọn ibòmíràn. <ref name=":9">{{Cite news|title=Art Twenty One presents Index Season ii – An Exhibition by Renowned Mixed Media Artist Olu Amoda – Opening Reception holds on Saturday, March 25th|url=https://www.bellanaija.com/2017/03/art-twenty-one-presents-index-season-ii-an-exhibition-by-renowned-mixed-media-artist-olu-amoda-opening-reception-holds-on-saturday-march-25th/|access-date=27 September 2020}}</ref> Iṣẹ́ Amoda ni a ṣe àfihàn rẹ̀ nínú ìwé Fi Àlá Rẹ Fún Mi, ìfihàn alágbáyé kan tí Foundation for the Development of Àṣà Áfíríkà ti Ìgbàlódé ṣe àgbékalẹ̀ rẹ̀. Ní ọdún 2017, ó dá awọn Ile-iṣẹ Iṣẹ-ọnà ati Apẹrẹ ti Riverside sílẹ̀ ní Yaba, Èkó. ó sì bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ìkọ́ni rẹ̀ ní ọdún 1987, níbi tí ó ti ń kọ́ni ní ère àti àwòrán ní ilé-ẹ̀kọ́ ti àwòrán, àwòrán àti ìtẹ̀wé ní Ile-ẹkọ giga ti Imọ-ẹrọ ti Yaba ní Èkó láti ìgbà náà. <ref name=":5" /> <ref name=":6">{{Cite web|archivedate=31 August 2021}}</ref> === Àwọn iṣẹ́ tí a yàn === * Àkókò ìtọ́kasí kejì, oṣù kẹfà ọdún 2017 ní Eko Hotels & Suites, Victoria Island, Èkó. == Àwọn ẹ̀bùn == Amoda ti gba ọpọlọpọ awọn ami-ẹri olokiki pẹlu: * Ọlá fún Oníṣẹ́ ọnà tó ṣe àgbékalẹ̀ jùlọ ní ọdún yìí ní ìpínlẹ̀ Delta. <ref>{{Cite news|title=Dakar Biennale beings modern African art to the world stage|url=https://edition.cnn.com/2014/05/26/world/africa/dakar-biennale-modern-african-art/index.html|access-date=27 September 2020}}</ref> * Ní ọdún 2014, iṣẹ́ rẹ̀ '''''Sunflower''''' ló mú kí ó gba ẹ̀bùn Grand Prix Léopold Sédar Senghor ní Dak'Art, ayẹyẹ ọdún kọkànlá ti àwọn iṣẹ́ ọnà ìgbàlódé ti ilẹ̀ Áfíríkà ní Dakar, Senegal. Iṣẹ́ ọnà kan tí ó ń ṣàwárí ìsopọ̀ láàárín ilé iṣẹ́ púpọ̀ àti ohun alààyè. <ref name=":42" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1959]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 7r1vc7i5undyzqsvkhlefdu1am32qo5 0 83920 636199 2026-09-12T13:23:17Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1370683086|Adetunwase Adenle]]" 636199 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adetunwase Adenle|birth_name=Adetunwase Akanni Adenle|education=[[Federal College of Education (Technical), Akoka]]|occupation=Art educator|known_for=Guinness World Records|website=https://www.adetunwase.com/}} '''Adetunwase Adenle''' Ó jẹ́ olùkọ́ni nípa iṣẹ́-ọnà, oṣèré-ọnà, àti ẹni tí ó ti di ẹni tí ó ní àkọsílẹ̀ àgbáyé ti Guinness tẹ́lẹ̀ rí láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Òun ni ó jẹ́ ọ̀kan lára ​​àwọn olùdásílẹ̀ Àjọ Slum Art Foundation àti Ilé-ìwé fún Àwòrán àti Iṣẹ́ Ọ̀nà. <ref>{{Cite news|date=2020-07-18|title=Slum Art Foundation marks world skills day with art exhibition|url=https://m.guardian.ng/saturday-magazine/slum-art-foundation-marks-world-skills-day-with-art-exhibition/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2019-07-15|title=Slum Art Foundation starts construction of school using pet bottles|url=https://businessday.ng/life-arts/article/slum-art-foundation-starts-construction-of-school-using-pet-bottles/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2020-06-10|title=Meet Adetunwase Adenle, the Nigerian teacher with 4 Guinness World Records|url=https://www.legit.ng/1153963-nigerian-teacher-adetunwase-adenle-4-guinness-world-records.html}}</ref> == Ẹ̀kọ́ == Adetunwase kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà àti iṣẹ́ ọ̀nà ní Federal College of Education (Technical) Akoka, Èkó . <ref name=":0">{{Cite news|date=2018-03-10|title=Meet the Nigerian teacher who has 4 Guinness World Records|url=https://www.pulse.ng/news/local/adetunwase-adenle-meet-the-nigerian-teacher-who-has-4-guinness-world-records/vbv78x2|archivedate=2022-05-18}}</ref> == Àwọn Àṣeyọrí == Adetunwase ti gba igbasilẹ fun ọpọlọpọ awọn ọmọde ti o ka iwe soke pẹlu agbalagba kan ni ibi kan ṣoṣo. Adetunwase Adenle, Adejoke Orelope-Adefulire àti Ecole De Dessin ló ṣe àkójọ orin náà pẹ̀lú àwọn ọmọdé 4,222 ní Oregun, [[Ikeja]], Èkó Nàìjíríà. ní ọjọ́ kẹjọ oṣù kẹsàn-án ọdún 2011 láti ṣe ìrántí ọjọ́ kíkà ìwé kárí ayé . Ète iṣẹ́ náà ni láti fún àwọn ọmọdé níṣìírí láti máa kàwé. <ref>{{Cite news|date=2020-12-17|title=Orelope-Adefulire: A fitting honour for a trailblazer|url=https://www.thecable.ng/orelope-adefulire-a-fitting-honour-for-a-trailblazer|accessdate=2022-05-18|journal=[[TheCable]]|language=en-US}}</ref> Àkọsílẹ̀ yìí kọjá nígbà tí àwọn ọmọdé 4,695 ka ìwé sókè pẹ̀lú Aamer Naeem àti Salma Patel ní Pápá Ìṣeré Bhimber, Azad Kashmir, Pakistan ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹrin ọdún 2013. Adetunwase tún ní àkọọ́lẹ̀ náà fún sítáǹbù pàtàkì tó tóbi jùlọ ní àgbáyé, èyí tó wọn 2.448 ^m2 (26).&nbsp;ft ² 50 nínú ² ). Adenle àti Ilé-ẹ̀kọ́ Iṣẹ́-ọnà rẹ̀ ló ṣe àgbékalẹ̀ àmì náà ní Ilé-ẹ̀kọ́ Top Laurel ní Èkó ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kọkànlá ọdún 2016. Iṣẹ́ náà ni láti ṣe ìrántí ọdún àádọ́ta tí wọ́n dá Ìpínlẹ̀ Èkó sílẹ̀. <ref name=":0" /> Ilé-iṣẹ́ Walt Disney ní Italy ló borí àwo orin náà ní Lucca, Ítálì ní ọjọ́ 30 oṣù kẹwàá ọdún 2019, èyí tó ya àwòrán sítáǹbù pàtàkì kan tó tó 4.11 ^m2 (44).&nbsp;ft ² 34 nínú ² ) láti ṣe ayẹyẹ ọdún 85 ti ìbí Donald Duck . Saudi Post ni ó ni àwo orin náà lọ́wọ́lọ́wọ́ pẹ̀lú sítáǹbù pàtàkì rẹ̀ tí ó wọn 5.95 ^m2 (64).&nbsp;ft ² 7 nínú ² ). A ṣe àṣeyọrí àkọsílẹ̀ náà ní Riyadh, Ìjọba Saudi Arabia ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kejì ọdún 2022. Ilé-ìwé Ìyàwòrán ti Adetunwase ṣe iranlọwọ ati pe o tun ni Guinness World Record lọwọlọwọ fun nọmba ti o ga julọ ti awọn eniyan fifọ ọwọ wọn ni akoko kanna. Àwọn ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ 37,809 ni wọ́n kó jọ láti ṣe àkójọpọ̀ rẹ̀ níbi ayẹyẹ kan tí Unilever Nigeria Lifebuoy Team àti Ìjọba Àpapọ̀ ti Nàìjíríà ṣe ní Tafawa Balewa Square, Onikan ní Lagos, Nigeria ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹwàá ọdún 2011. Ète wọn ni láti kọ́ àwọn ọmọdé ní ìmọ́tótó ọwọ́ tó dára gẹ́gẹ́ bí ọ̀nà láti borí ìgbẹ́ gbuuru . Ecole De Dessin ti Adetunwase tun ni igbasilẹ fun aworan ti o tobi julọ ti awọn eniyan ti o ga julọ ya. Àwòrán náà, tí ó wọn 3,130.55 ^m2 (mita 63.5 x mita 49.3, tàbí 33,696)&nbsp;ft ² 138.2 nínú ² ) ni a parí ní ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹwàá ọdún 2020, láti ọwọ́ Ecole de Dessin ní [[Ìpínlẹ̀ Èkó]] gẹ́gẹ́ bí apá kan nínú Nàìjíríà nígbà ayẹyẹ 50. Àwọn olùyọ̀ǹda ara-ẹni 350 ló ṣe àwòrán náà. Ó ṣe àfihàn, lára àwọn mìíràn, Àsíá Nàìjíríà tí a yà sí àyíká máàpù orílẹ̀-èdè náà. Ecole de Dessin ló ṣe àfihàn rẹ̀ pẹ̀lú ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú ìjọba ìpínlẹ̀ Èkó ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kọkànlá ọdún 2010 láti ṣe ayẹyẹ ọjọ́ akọsílẹ̀ Àgbáyé Guinness ọdún 2010. Wọ́n ṣe àwòrán náà láti ṣe ayẹyẹ ọdún àádọ́ta ọdún òmìnira Nàìjíríà. A tun pinnu lati fa imọ si awọn ọran iyipada oju-ọjọ ni Nigeria, lakoko ti o nkọ awọn ọmọde ti ko ni anfani lati ya aworan ati kun. Láti ìgbà náà ni wọ́n ti yí àwo orin náà padà níbi ayẹyẹ àwọn ọ̀dọ́ Punjab ní [[Lahore]], Punjab, Pakistan ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kẹta ọdún 2013 nígbà tí àwọn olùkópa 1,557 ṣe alabapin sí àwòrán kan tí ó tó 3,717 ^m2 (40,009.29)&nbsp;ft ² ) ju wakati mẹfa lọ. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 91xr979n0rlyp7iy2jsnq5nezfqsxyx 0 83921 636200 2026-09-12T13:25:58Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1329125118|Adéọlá Ọlágúnjú]]" 636200 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adéọlá Ọlágúnjú|other names=Adeola Olagunju|birth_place=Nigeria|awards=[[Lagos Photo|Lagos Photo Festival]] Award<br>[[Seydou Keïta]] Prize ([[African Photography Encounters]] Bamako Biennial 2019)|website={{URL|http://adeolaolagunju.com}}|education=[[Ladoke Akintola University of Technology]]<br>[[Folkwang University of the Arts]]}}'''Adéọ́lá Ọ̀lágúnjú''' fetisi ⓘ jẹ́ òṣèré oníṣẹ́-ọnà láti Nàìjíríà tí ó ń ṣiṣẹ́ pẹ̀lú fọ́tò, fídíò, ohùn, àti àwọn iṣẹ́-ọnà tí a gbé kalẹ̀ ní ààyè pàtó (installations). == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Adéọ́lá Ọ̀lágúnjú dàgbà ní Nàìjíríà nígbà ìjọba ológun – àkókò rúkèrúdò kan tí ó nípa lórí iṣẹ́ ọjọ́ iwájú rẹ̀ nípa kíkọ́ ọ, ní ọ̀rọ̀ ara rẹ̀, pé “àtúnbí máa ń wá pẹ̀lú rúkèrúdò, ìdàrúdàpọ̀, àti ìparun”. Adéọ̀lá Ọ̀lágúnjú lọ sí Yunifásítì ìmọ̀ ẹ̀rọ Ladoke Akintola ní Ogbomosho, Nàìjíríà, níbi tí ó ti parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní ọdún 2009 pẹ̀lú oyè àkọ́kọ́ nínú awọn Ọ̀nà Fine àti Applied Arts. Ní ọdún 2021, ó gba oyè master nínú ìmọ̀ nípa fọ́tò àti àṣà ní Yunifásítì Folkwang ti Àwọn Iṣẹ́ Ọ̀nà ní Essen, Jámánì . == Àwọn ìfihàn == A ti ṣe afihan iṣẹ Ọlágúnjú ni awọn ile-iṣọ ati awọn ile ọnọ pẹlu Palais des Beaux-Arts de Bruxelles, Bonhams in London, Rencontres d'Arles, Lagos Biennial, Arti et Amicitiae , Amsterdam <ref>{{Cite web|archivedate=2022-10-08}}</ref> African Musée d'Art Moderne de Paris, ati Galerie Ni Situ, Paris. == Àwọn ìtẹ̀jáde pẹ̀lú àwọn àfikún láti ọwọ́ Ọ̀lágúnjú == * ''Áfíríkà lábẹ́ Prism: Fọ́tò Onígbàlódé ti Áfíríkà láti Àjọyọ̀ Fọ́tò ti Èkó'' . Hatje Cantz, 2015. Pẹ̀lú àwọn ọ̀rọ̀ láti ọwọ́ Chimamanda Adichie . * ''Iṣẹ́ ọnà àwọn obìnrin Nàìjíríà'' . Ben Bosah, ọdún 2017. . * ''Ipò Àlejò kan'' . Orílẹ̀-èdè Kásáfà, ọdún 2018. Láti ọwọ́ Emmanuel Iduma .{{ISBN|978-1-911115-49-6}} . * ''Ìrìn Àjò: Àwọn Ipò Tuntun Nínú Fọ́tò Fọ́tò Áfíríkà'' . Kerber, ọdun 2020. Ṣatunkọ nipasẹ Simon Njami ati Sean O'Toole.{{ISBN|978-3-7356-0682-2}} . == Àwọn ẹ̀bùn == * 2012: Ẹ̀bùn Àjọyọ̀ Fọ́tò Lagos <ref>{{Cite web|archivedate=October 12, 2022}}</ref> * 2019: Ẹ̀bùn Ẹ̀bùn Àgbà Seydou Keïta "Ẹ̀dá àwòrán tó dára jùlọ" ní Bamako Encounters International Biennial for Photography <ref>{{Cite web|archivedate=October 12, 2022}}</ref> == Wo tun == * Àkójọ àwọn obìnrin olórin ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 7a42bfj16l56us8xwhjikuvj24sy6pj 0 83922 636201 2026-09-12T13:30:32Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1340288537|Ruth Ige]]" 636201 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Ruth Ige|honorific_suffix=|image=|alt=|caption=|birth_name=|birth_date={{Birth year and age|1992}}|birth_place=[[Ifẹ]], [[Nigeria]]|death_date=|death_place=|spouse=|field=painting|training=[[Auckland University of Technology]]|movement=|works=|patrons=|awards=|elected=|website=|bgcolour=|signature=}} '''Ruth Ige''' (tí a bí ní ọdún 1992 ní Ilé-Ifẹ̀, Nàìjíríà) jẹ́ ayàwòrán ọmọ [[Nàìjíríà]] tí ó ń gbé ní Auckland, New Zealand. Iṣẹ́ rẹ̀ jẹ́ ara ìfihàn ẹgbẹ́ pàtàkì ''Aotearoa Contemporary'' ní Auckland Art Gallery Toi o Tāmaki ní ọdún 2024. Ó ti jẹ́ ara àwọn ìfihàn àdáni àti ẹgbẹ́, pàápàá jùlọ nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìfihàn àgbáyé. == Àpẹ̀rẹ̀ == Ìdílé bàbá Ige jẹ́ ti Yorùbá, nígbà tí ti ìyá rẹ̀ sì jẹ́ ti Igbo.<ref name=":0">{{Cite web|title=Meet Ruth Ige|url=https://www.the-art-paper.com/journal/ruth-ige-aotearoa-contemporary?srsltid=AfmBOopRa6jEShWbBGL-FiE889iNSfzx627f1WKEGGbMCZ45GSmrLlDo|access-date=7 January 2025|website=The Art Paper|language=en-NZ}}</ref> Ní ọdún 2016, ó gba ìwé-ẹ̀rí Oye ẹkọ wiwo awọn Iṣẹ́ Ọ̀nà Ojú-rí láti Auckland Yunifásítì ti Ẹ̀kọ́-ẹ̀rọ.<ref>{{Cite web|last=eloise|date=24 November 2020|title=RUTH IGE {{!}} Aotearoa Art Fair|url=https://artfair.co.nz/alumni/p4-ruth-ige/|access-date=7 January 2025|language=en-NZ}}</ref> <ref name=":1">{{Cite web|title=Melanie Roger Gallery: Ruth Ige|url=https://melanierogergallery.com/stockroom/ruth-ige/|access-date=7 January 2025|website=melanierogergallery.com}}</ref>Ní ọdún kan lẹ́yìn tí ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀, ìyẹn ní ọdún 2017, ó kópa nínú àfihàn iṣẹ́-ọnà àjùmọ̀ṣe àkọ́kọ́ rẹ̀ ní Artspace ní Auckland. == Iṣẹ́ ọnà == Ige ṣe àfiyèsí sí àwòrán dúdú náà, ó sì ṣe àgbéyẹ̀wò dúdú nípa ìṣojú, ìtàn iṣẹ́ ọnà, àkọsílẹ̀, àti wíwà. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó ti fìdí múlẹ̀ dáadáa nínú ìtàn àti ìsinsìnyí, àwọn àwòrán rẹ̀ sábà máa ń ṣàfihàn àwọn ohun tí wọ́n lè fojú inú wò lọ́jọ́ iwájú. Níbi tí ìgbà àtijọ́, ìsinsìnyí àti ọjọ́ iwájú bá pàdé ara wọn, wọ́n máa ń bá ara wọn sọ̀rọ̀, wọ́n sì máa ń gbé pọ̀ ní ààyè kan náà. Níbi tí àwọn àwòrán náà ti ń rìn kiri láàárín àwọn ìwọ̀n ìtàn àti ìtàn àròsọ. Ní ọ̀nà tí ó fẹ́rẹ̀ jẹ́ pé àwọn ohun tí a mọ̀ àti àwọn ohun ìyanu ni wọ́n ń yípadà nígbà gbogbo. Ó ní ìfẹ́ sí ṣíṣe àwárí ìṣíkiri láàárín àwọn nǹkan méjì àti wíwà papọ̀ wọn: àwòrán àti àwòrán, ohun tí a mọ̀ àti ohun tí ó yàtọ̀ síra, ìdákẹ́jẹ́ẹ́ àti ìṣíkiri, ẹwà àti ìrora, ìdánilójú àti àìdánilójú, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Pàápàá jùlọ ní lílo àṣírí àti àṣírí gẹ́gẹ́ bí irú agbára nínú fífi àwọ̀ dúdú hàn nípasẹ̀ fífi ara pamọ́ àti ṣíṣípayá nígbà gbogbo tí ó ń ṣẹlẹ̀ nípa lílọ láàrín àwòrán àti àwòrán. A rí àwọn àwòrán náà lọ́nà tó lágbára, àmọ́ ó dà bíi pé wọ́n fi ìfẹ́ dáàbò bò wọ́n, wọ́n sì fi wọ́n pamọ́. Nítorí náà, Ige fẹ́ kí àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ṣòro láti fojú inú wò nítorí àwọn ànímọ́ àṣírí wọn, tí ó sì jẹ́ àdììtú, ó sì ń ṣẹ̀dá àwọn ìtàn nínú àwọn àwòrán rẹ̀ tí ó jẹ́ àdììtú àti tí a kò retí. Ó ṣàpèjúwe àwọn iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí lẹ́tà ìfẹ́ sí àwọn adúláwọ̀ tí wọ́n wà ní àdúgbò àti ilẹ̀ ìbílẹ̀ wọn, àwọn àwòrán rẹ̀ sì jẹ́ ohun èlò ìwòsàn, àsálà, ìdènà àti agbára. Lọ́pọ̀ ìgbà, Ige máa ń lo àwọn ìró búlúù, dúdú, àti funfun láti ṣẹ̀dá àwọn àkójọpọ̀ tí ó fi àwọn àwòrán tí kò ní àwọn àmì hàn. Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú ìwé ìròyìn Art Paper, Ige ṣàlàyé pé òun ní ìfẹ́ jíjinlẹ̀ fún àwọ̀ búlúù, àti nípa lílo rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àwọ̀ pàtàkì rẹ̀, àwọn olùwòran lè túbọ̀ máa fi ara wọn sí i. Ó tún so mọ́ ìjẹ́pàtàkì àṣà ìbílẹ̀ ti àwọ̀ búlúù, èyí tí ó ti jẹ́ àwọ̀ láti gbé èdè àti àmì ogún, ọlá àti ààbò, èyí tí ó mú kí àwọn ènìyàn tó wà nínú iṣẹ́ rẹ̀ bo gbogbo wọn mọ́lẹ̀, tí ó sì ń dáàbò bò wọ́n. <ref name=":0" /> Láìpẹ́ yìí ló ti ń lo Indigo ti ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà àti onírúurú ewé gbígbẹ ti Nàìjíríà tí àwọn ará Ìgbò àti Yorùbá ń lò gẹ́gẹ́ bí àwọ̀ tí wọ́n fi ń ya àwòrán rẹ̀. == Ìtàn ìfihàn == {| class="wikitable" |+ !Year !Exhibition !Location !Solo or Group |- |2024 |''Aotearoa Contemporary'' |Auckland Art Gallery Toi o Tāmaki, Auckland |Group |- |2024 |''And you are of the heavens of the earth'' |Stevenson, Cape Town |Solo |- |2024 |''Summer Paintings'' |Gow Langsford, Auckland |Group |- |2022 |''Between Two Dimensions'' |Robert Projects, Los Angeles |Solo |- |2021 |''The poetic notions of blue'' |McLeavey Gallery, Wellington |Solo |- |2021 |''My Whole Body Changed into Something Else'' |Stevenson, Cape Town |Group |- |2020 |''A Place Apart'' |City Gallery, Wellington |Duo |- |2020 |''Three Painters'' |McLeavey Gallery, Wellington |Group |- |2019 |Group Show |Karma, New York |Group |- |2019 |''Two Oceans at Once'' |ST PAUL St Gallery, Auckland |Group |- |2019 |''Pleiades: Seven Sisters of New Zealand'' |Gow Langsford, Auckland |Group |- |2019 |''On the Verge of Blue'' |SPA_CE, Napier |Group |- |2018 |''The Silence Before the Morning'' |Weasel Gallery, Hamilton |Solo |- |2018 |''Never an Answer: 12 Abstract Painters'' |The Vivian, Matakana |Group |- |2018 |LISTE Art Fair Basel |Switzerland |Group |- |2017 |''Dirt Future'' |Artspace Aotearoa, Auckland |Group |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1992]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] kwx26n0j4mgk5fsmsnsjdq4hehtqhx0 0 83923 636202 2026-09-12T13:38:06Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362540183|Modupeola Fadugba]]" 636202 wikitext text/x-wiki '''Modupeola Fadugba''' (tí a bí ní ọdún 1985, Togo) Jẹ́ òṣèré oríṣiríṣi ọ̀nà (multi-media artist) ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó kọ́ ara rẹ̀ ní iṣẹ́ náà, tí ó sì ń gbé, tí ó sì ń ṣiṣẹ́ ní Nàìjíríà. == Ẹ̀kọ́ == Modupeola Fadugba kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ ẹ̀rọ, ètò ọrọ̀ ajé, àti ẹ̀kọ́. <ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/art/equity-education-and-female-heroes-in-the-art-of-modupeola-fadugba/|location=Lagos, Nigeria|title=Equity, education, and female heroes in the art of Modupeola Fadugba|language=en-US|access-date=2019-03-02}}</ref> Ó ti gba MA nínú ẹ̀kọ́ ìṣúná owó láti Yunifásítì ti Delaware, ó sì ti gba MA láti Yunifásítì Harvard Àwọn òbí rẹ̀ jẹ́ àwọn aṣojú orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ayàwòrán náà sì lo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà èwe rẹ̀ ní England àti United States. <ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/art/equity-education-and-female-heroes-in-the-art-of-modupeola-fadugba/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2019-03-02|title=Equity, education, and female heroes in the art of Modupeola Fadugba}}</ref> Ó jẹ́ òṣèré tí ó kọ́ ara rẹ̀ ní ẹ̀kọ́. Àwọn eré rẹ̀ tí wọ́n ń pè ní Àwọn àlá láti òpin jíjìn, èyí tí ó ṣe nígbà tí ó ń gbé ní Ètò Àgbáyé fún Àwọn Ilé-iṣẹ́ Òṣèré àti Ìṣàkóso Iṣẹ́ Ọ̀nàní New York, wà nínú ìfihàn kan ṣoṣo ní Gallery 1957. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Àwọn ìṣeré rẹ̀ tí ó dá nìkan ní ''Gbé orí sókè, máa wẹ̀ lọ''ní Temple Muse ní Èkóní ọdún 2017, ''Wíwẹ̀ ní Ìṣọ̀kan àti Fifriomi'' ní Ed Cross Fine Art ní London ní ọdún 2017, ''Prayers, Players & Swimmers'' ní Cité internationale des arts ní Paris ní ọdún 2017, àti ''Dreams from the Deep End'' ní New York ní ọdún 2018, èyí tí a ṣe àtúnyẹ̀wò rẹ̀ nínú ArtForum International <ref name="artforum.com" /> Ó ti kópa nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìfihàn ẹgbẹ́, títí bí Ìfihàn Ìgbà Òjò Royal Academy ní London ní ọdún 2017, Afriques Capitales ní Lille, France ní ọdún 2017, àti Art Energy ní London ní ọdún 2015. Iṣẹ́ rẹ̀ ni wọ́n yàn ní Dakar Biennale ti ọdún 2016, níbi tí wọ́n ti fún un ní ẹ̀bùn ńlá láti ọ̀dọ̀ Mínísítà fún Ìbánisọ̀rọ̀ ní Senegal. Iṣẹ́ rẹ̀ ''The People's Algorithm'' gba ẹ̀bùn iṣẹ́-ọnà El Anatsu ’s Outstanding Production Prize ti ọdún 2014. Àwòrán Modupeola Fadugba tí a yà sí “Kọ́ Wa Bí A Ṣe Le Jó Shoki Nínú Aṣọ Pínkì” fara hàn ní ojú ìwé Harper’s Bazaar ti Arabia ní oṣù kẹrin ọdún 2018. <ref>{{Cite news|url=https://www.harpersbazaararabia.com/art/artists/march-cover-star-modupeola-fadugba|title=Meet Bazaar Art's March Cover Star Modupeola Fadugba|journal=Harper\'S Bazaar Arabia|date=5 April 2018|language=en|accessdate=2019-03-02}}</ref> Iṣẹ́ rẹ̀ wà nínú àkójọ Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá ti Orílẹ̀-èdè Smithsonian ti Àwọn Ọ̀nà Áfíríkà, Yunifásítì ti Delaware, <ref>{{Cite news|url=https://www.che.udel.edu/downloads/2008ChEgNewsletter.pdf|title=University of Delaware Alumni news neslwtter}}</ref> Àjọ Sindika Dokolo àti Ààrẹ Liberia, [[Ellen Johnson-Sirleaf|Ellen Johnson Sirleaf]] Fadugba ṣe àjọ Ètò Ìrànwọ́ fún Ìwádìí ní Ile-iṣẹ Smithsonian ní ọdún 2020. Ní ọdún kan náà ló gbé ní Headlands Center for the Arts . == ''Àwọn Àlá láti Ìparí Jíjìn'' àti Àwọn Honeys àti Bears Harlem == Ní ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2018, Modupeola Fadugba lo àkókò díẹ̀ pẹ̀lú Harlem Honeys & Bears, nígbà tí ó ń lọ sí ètò ìgbafẹ́ ní International Studio and Curatorial Program ní New York. ''Àlá láti inú Deep End'' ni àwọn àwòrán àti ìgbékalẹ̀ tí ó yọrí sí, èyí tí a kọ́kọ́ fihàn ní Gallery 1957 ní Accra, Ghana. Ẹgbẹ́ ìwẹ̀ Harlem Honeys & Bears jẹ́ ẹgbẹ́ ìwẹ̀ aláwọ̀ dúdú tí wọ́n ń ṣe àkójọpọ̀ fún àwọn àgbàlagbà tí wọ́n ń pàdé ní Hansborough Recreation Center ní ìlú New York. Ẹgbẹ́ náà ti wà láti ọdún 1979, ní ọdún 2018, ó ní àwọn ọmọ ẹgbẹ́ mẹ́rìnlélógún tí ọjọ́ orí wọn wà láti ọmọ ọdún mẹ́rìnléláàádọ́ta sí márùndínlọ́gọ́rùn-ún, tí wọ́n máa ń pàdé tí wọ́n sì máa ń díje déédéé. Àwọn àwòrán tí a yà láti inú ìwádìí Fadugba pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà jẹ́ ti ara ẹni àti ìṣèlú ìdámọ̀ ti àwọn aláwọ̀ dúdú Amẹ́ríkà. Wíwẹ̀ ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ẹ̀yà, àti ìdájọ́ òdodo àwùjọ ní Amẹ́ríkà. Ìwádìí láti ọ̀dọ̀ CDC fihàn pé ìṣàn omi láàárín àwọn ọmọdé dúdú ga ní ìlọ́po 1.4 ju iye àwọn ọmọdé funfun lọ. Oṣuwọn naa ga si iyatọ igba 5.5 nigbati iwadi naa ba ronu nipa iku awọn ti o ku ninu adagun odo. Àìdọ́gba yìí jẹ́ ogún ìyàsọ́tọ̀ ní Amẹ́ríkà, níbi tí wọ́n ti kọ̀ láti wọ inú adágún omi gbogbogbòò. <ref>{{Cite news|url=https://www.theguardian.com/world/2015/aug/04/black-children-swimming-drownings-segregation|title=Swimming while black: the legacy of segregated public pools lives on|access-date=2019-04-28}}</ref> Fún ayàwòrán náà, wíwẹ̀ ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú ìbẹ̀rù ìgbà èwe rẹ̀ nípa òkun, èyí tí ó borí nígbà tí ó jẹ́ ọmọ ọdún mọ́kànlá, tí wọ́n sì fipá mú un láti kọ́ ẹ̀kọ́ wíwẹ̀ ní ilé ìwé. ''Àlá láti inú Ibú Omi'' ṣàfihàn àwọn ọmọ wẹ́wẹ́ Harlem Honeys & Bears nínú àti ní àyíká adágún omi náà. Nínú àwọn àwòrán kan, àwọn àwòrán náà kò ní ojú kankan, àti pé ayàwòrán náà máa ń lo àwọn àwọ̀ pastel, àti ọ̀nà tí ó fi ń sun wọ́n. Nínú àwọn mìíràn, ó fi ojú àwọn òmùwẹ̀ tí àwòrán náà gbé kalẹ̀ hàn, nígbà míì ó lo ọ̀nà sísun, nígbà míì ó sì máa ń fi ojú wọn hàn láìsí. Omi adágún náà sábà máa ń jẹ́ ọ̀kan-ò-jọ̀kan: àwọ̀ búlúù dúdú, dúdú, tàbí wúrà, èyí tó mú kí àwọn tó ń lúwẹ̀ẹ́ yàtọ̀ síra láti ẹ̀yìn. == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1985]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] kukwcmd33meh10mwmpv0a31twa8m8q7 0 83924 636203 2026-09-12T13:46:55Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361633757|Marcia Kure]]" 636203 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Marcia Kure|image=|imagesize=|alt=|caption=|birthname=|birthdate=1970|deathdate=|deathplace=|field=|training=[[University of Nigeria, Nsukka]], Haystack Mountain School of Crafts, Deer Isle, ME|movement=|works=|patrons=|influenced by=|influenced=|awards=|website={{official website|http://marciakure.com/}}}}Pípè '''Marcia''' pronunciation ⓘ Ó jẹ́ òṣèré oníṣẹ́-ọnà láti Nàìjíríà tí a mọ̀ fún àwọn iṣẹ́ àwòrán àti yíyà-àwòrán rẹ̀ tí ó lo onírúurú ọ̀nà àti ohun-èlò (mixed media), tí ó sì ń ṣàyẹ̀wò àwọn kókó-ọ̀rọ̀ bíi ìdánimọ̀, ìtàn, àti àwọn ipa tí ìṣàkóso àwọn òyìnbó amúnisìn fi sílẹ̀ tí ó sì ṣì wà títí di báyìí.<ref>{{Cite web|title=Collections Online {{!}} British Museum|url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG219861|access-date=2021-01-30|website=www.britishmuseum.org}}</ref><ref>{{Cite web|title=Collections Online {{!}} British Museum|url=https://www.britishmuseum.org/collection/term/BIOG219861|access-date=2021-01-30|website=www.britishmuseum.org}}</ref>Ó gba ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ní Yunifásítì ti Nàìjíríà, Nsukka; àwọn iṣẹ́ rẹ̀ sábà máa ń ní àwòrán àwọn obìnrin tí ó bo ojú tàbí ara wọn, àti àwọn àmì tí ó jẹ mọ́ aṣọ àti ọ̀nà ìṣe-ọ̀ṣọ́-ara, ó sì sábà máa ń sọ̀rọ̀ nípa àwọn ọ̀rọ̀ tí ó jẹ mọ́ ipa obìnrin tàbí ọkùnrin nínú àwùjọ (gender) àti òṣèlú.<ref name=":5">{{Cite journal|last=Adams|first=Sara|date=2003|title=Marcia Kure|url=https://muse.jhu.edu/article/422708|journal=Journal of Contemporary African Art|volume=2003|issue=18|pages=80–83|doi=10.1215/10757163-18-1-80}}</ref> <ref name=":52">{{Cite journal|last=Adams|first=Sara|date=2003|title=Marcia Kure|url=https://muse.jhu.edu/article/422708|journal=Journal of Contemporary African Art|volume=2003|issue=18|pages=80–83|doi=10.1215/10757163-18-1-80}}</ref><ref name=":11">See Ozioma Onuzulike, "Marcia Kure: Not Just a Cloth," ''Nka: Journal of Contemporary African Art'' (Fall/Winter, 2001): p. 85.</ref>A ti ṣe àfihàn àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní àwọn ilé-ìkópamọ́-iṣẹ́-ọnà àti ibi ìfihàn-iṣẹ́-ọnà ní onírúurú orílẹ̀-èdè kárí-ayé, títí kan àwọn orílẹ̀-èdè ní Áfíríkà, Yúróòpù, àti Amẹ́ríkà. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Kure ní ìpínlẹ̀ Kano, Nàìjíríà. Ó kọ́ ẹ̀kọ́ ní Yunifásítì Nàìjíríà, Nsukka lábẹ́ Obiora Udechukwu, ó sì parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní ọdún 1994 pẹ̀lú oyè Bachelor of Arts nínú àwòrán. == Iṣẹ́ àti iṣẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n == Iṣẹ́ àkọ́kọ́ Kure dá lórí ìwà ipá ìṣèlú àti agbára àwọn obìnrin nínú àwùjọ àwọn baba ńlá . Àpẹẹrẹ àkókò yìí ni ìwé rẹ̀ tó pè ní ''Ìtàn Áfíríkà láti ọwọ́ Fela'' (2001-2003), èyí tó ní àwọn páálí mẹ́rìndínlọ́gọ́ta tí wọ́n fi inki, kolanut pigment, àti pẹ́ńsùlì ṣe. <ref>{{Cite journal|title=Review of Black President: The Art and Legacy of Fela Anikulapo-Kuti; This Is Lagos: Yabis Night, Music and Fela|url=https://www.jstor.org/stable/3338016}}</ref> Iṣẹ́ rẹ̀ tó tẹ̀lé e dá lórí àwọn àkòrí tó ní í ṣe pẹ̀lú ìyá, àṣà ìbílẹ̀ (àkànṣe, tí a ṣe ní ọ̀nà àdáni), ẹwà hip-hop, àti ìrírí rẹ̀ nípa ìṣíkiri. <ref>{{Cite news|title='Dressed Up' exhibit showcases the complexity of contemporary portraiture|url=https://inglettgallery.viewingrooms.com/usr/documents/press/download_url/345/2013-12_kure_kansas-city-star.pdf}}</ref> Ilé ìwòran Purdy Hicks ṣàpèjúwe àṣà Kure gẹ́gẹ́ bí èyí tí ó ní ìsopọ̀ tó lágbára pẹ̀lú uli òde òní, àṣà iṣẹ́ ọnà tí ó kún fún àwòrán àwọn obìnrin Igbo ní ìlà oòrùn Nàìjíríà tí a fi àwọn ìrísí ìlà àti lílo àwọ̀ díẹ̀ hàn. <ref name=":4" /> A tún ṣàpèjúwe àwọn àwòrán rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí èyí tí ó ń so àwọn àmì gbígbóná àti yíyípo pọ̀ mọ́ àwọn àwòrán gígún àti àwọn àwòrán ohun ọ̀ṣọ́ àmì tí a fà láti inú onírúurú àṣà ìríran ilẹ̀ Áfíríkà. <ref name=":10">{{Cite journal|title=Review of Cross/ing: Time • Space • Movement|url=https://www.jstor.org/stable/3337524}}</ref> Ó sábà máa ń fi àwọn èròjà ìbílẹ̀ Áfíríkà, títí bí èso kola àti kọfí kún un. <ref name=":4" /> Àwòrán àwọn obìnrin tí wọ́n bò aṣọ ti jẹ́ àpẹẹrẹ tí ó ń ṣẹlẹ̀ nígbà gbogbo nínú iṣẹ́ Kure láti ''Purdah'' (1992). <ref name=":5" /> Ó máa ń tún wo àwòrán yìí nígbà gbogbo, ó máa ń fi aṣọ kún un láti ṣàyẹ̀wò ìbáṣepọ̀ láàárín abo àti agbára. <ref name=":5" /> Iṣẹ́ rẹ̀ ṣàyẹ̀wò ipa àti ààlà abo, gẹ́gẹ́ bí a ti rí i nínú ''ìwé Woman as Warrior'' (1997), èyí tí ó fi obìnrin kan hàn pẹ̀lú àwọn ànímọ́ tí ó ní í ṣe pẹ̀lú àṣẹ ọkùnrin, àti nínú àwọn iṣẹ́ nípa ìyá. <ref name=":10" /> Ní ọdún 2002, iṣẹ́ rẹ̀ wà nínú ìwé kàlẹ́ńdà àwọn ayàwòrán ilẹ̀ Áfíríkà ti ọjọ́ iwájú ti Àfríkà Onírúurú àṣàyàn. <ref>{{Cite journal|title=Lifting Oppression as We Climb: Black Women Artists and Activism - VIDEO|url=https://digitalcommons.lmu.edu/bellarmineforum/2010/schedule/7/}}</ref> Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan fún ''Ìròyìn nípa iṣẹ́ ọnà'' ní ọdún 2015, Kure ṣàlàyé ìfẹ́ rẹ̀ láti ṣiṣẹ́ láàárín àwọn èrò àti ojú ìwòye tó lòdì sí ara wọn, ó ní: “Mo fẹ́ràn agbègbè tó ní àwọ̀ tó ń bá àwọn àtakò àti àwọn ìdàpọ̀ ara mu tààrà. [...] Mo rò pé ìdàpọ̀ àwọn ìrísí àti ọ̀nà ìwọ̀ oòrùn nínú iṣẹ́ mi jẹ́ kí n lè dara pọ̀ mọ́ ayé kí n sì túmọ̀ rẹ̀ dáadáa ju ẹni tó ní ojú ìwòye kan ṣoṣo lọ.” ''Àwọn ilé ìwòran Susan Inglett'' ( New York ), ''Purdy Hicks Gallery'' ( London ) àti ''Officeine Dell'Immagine'' ( Milan ) ló ṣojú fún Kure. Lọ́wọ́lọ́wọ́, ó ń gbé ní [[Princeton, New Jersey]], Abuja àti Kaduna, Nàìjíríà, ó sì ń ṣiṣẹ́ lọ́wọ́lọ́wọ́. === Àwọn ìfihàn àti àwọn àkójọpọ̀ === Kure ti ṣe àwọn ìfihàn mẹ́jọ tí ó dá nìkan, ó sì ti kópa nínú àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ tó lé ní ogójì kárí ayé. <ref>{{Cite journal|title=Back Matter|url=https://www.jstor.org/stable/40338711}}</ref> Ó kọ́kọ́ ṣe àfihàn iṣẹ́ rẹ̀ nínú ìfihàn ẹgbẹ́ kan ní New York ní Skoto Gallery ní ọdún 1995. <ref>{{Cite news|title=Marcia Kure: 'Tease'|url=https://www.nytimes.com/2013/06/14/arts/design/marcia-kure-tease.html|access-date=2022-04-15}}</ref> Ó tún ti wà nínú ìfihàn ọdún 1997 ''Cross/ing: Time • Space • Movement'', tí Olu Oguibe ṣètò, èyí tí ó fi àwọn òṣèré Áfíríkà òde òní tí wọ́n ń ṣiṣẹ́ kárí ayé hàn. <ref name=":10" /> Ifihan rẹ̀ tí ó dá nìkan ṣe ní ''Cloth as Identity'' (2000) ní Ile-iṣẹ́ Goethe ní Èkó ṣe àfihàn ìṣeré kan níbi tí àwọn obìnrin tí wọ́n wọ aṣọ ìbora ti ń jó orin hip hop sí orin Afrobeat . <ref name=":5" /> Ó tún ti ṣe àwọn ìfihàn ní Purdy Hicks Gallery ní London àti Susan Inglett Gallery ní New York. Iṣẹ́ Kure ti hàn káàkiri àgbáyé ní gbogbo gúúsù ìwọ̀ oòrùn Éṣíà, Yúróòpù, Àríwá Amẹ́ríkà, àti Áfíríkà. Ó ti kópa nínú àwọn ayẹyẹ iṣẹ́ ọ̀nà àgbáyé, títí bí ọdún 2005 Àpéjọpọ̀ Àwòrán Àgbáyé ti Sharjah (Sharjah International Biennial), ọdún 2006 International Biennial of Contemporary Art ní [[Seville]] (tí Okwui Enwezor ṣe àkójọ rẹ̀), àti ''La Triennial'' ní ọdún 2013. Iṣẹ́ rẹ̀ ti wà lára àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ ní àwọn ilé-ẹ̀kọ́ bíi Ilé Àkójọ Ohun Ìṣẹ̀ǹbáyé Tuntun ní New York àti Barbican Art Galleries ní London. A ti fi iṣẹ́ Kure hàn ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá ti Orílẹ̀-èdè ti Àwọn Ọnà Áfíríkà ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Smithsonian, Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá ti Ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì, Centre Pompidou, <ref name=":0" /> àti Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Menil ní Houston. Láti oṣù kíní sí oṣù kẹta ọdún 2014, Kure jẹ́ ayàwòrán ní ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé Victoria àti Albert ní ìlú London. === Àwọn Àpótí Ìrìnàjò === Kure ti gba ọpọlọpọ awọn ami-ẹri ati awọn ẹbun pataki jakejado iṣẹ rẹ, gẹgẹbi ẹbun Uche Okeke fun Àwòránni ọdun 1994. Wọ́n fún un ní ẹ̀bùn fún Elena Prentice Rulon-Miller Scholarship Fund àti Minority Work Study Grant ní Ilé-ìwé Haystack Mountain fún Àwọn Iṣẹ́ Ọwọ́ ní ọdún 2004. Lẹ́yìn náà, ó gba Smithsonian Artist Research Fellowship láti Smithsonian Institution àti Program Puffin Grant fún ''Burqua gẹ́gẹ́ bí ère Shelter'' láti ọ̀dọ̀ Àjọ Puffin Foundation (2007–2008). <ref name=":8" /> === Ìkọ́ni === Kure ti ni awọn ipo ikọni ni ọpọlọpọ awọn ile-ẹkọ giga. Ní ọdún 2004, ó parí iṣẹ́ olùkọ́ ní ilé-ẹ̀kọ́ St. Mark, Southborough, Massachusetts . <ref name=":6" /> Ní ọdún 2019, ó kọ́ni ní Royal Institute of Art ní Stockholm, Sweden. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1970]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] t6vattf44g50u28mqvu6ropbsc8cpk5 0 83925 636204 2026-09-12T13:49:43Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362627988|Remi Dada]]" 636204 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Remi Dada|caption=|birth_date={{birth date and age|df=yes|1986|2|15}}|birth_place=[[Lagos State]], Nigeria|education=University of Illinois <br/>[[Howard University]]|occupation=Founder and CEO of Spacefinish}}'''Remi Dada''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dógún oṣù kejì ọdún 1986) Jẹ́ ayàwòrán ilé àti oníṣòwò ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Òun ni olùdásílẹ̀ àti olùdarí àgbà ilé-iṣẹ́ Spacefinish, èyí tí ó máa ń ṣe àgbékalẹ̀ àti àpẹẹrẹ àwọn ibi iṣẹ́ àti ọ́fíìsì tí ó ní àwọn èrò tuntun àti ọ̀nà àrà ọ̀tọ̀. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Dada ní Ìpínlẹ̀ Èkó, Nàìjíríà, nínú ìdílé Dada Gbolahan. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ St. Savior’s School, Ebute Metta, lẹ́yìn náà ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ girama Atlantic Hall, àwọn méjèèjì ní ìlú Èkó. Ó gba oyè Bachelor of Science nínú ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà láti University of Illinois Urbana-Champaign . Lẹ́yìn náà ó gba oyè master nínú ìṣàkóso ìṣòwò láti Yunifásítì Howard ní Washington DC == Iṣẹ́ ọwọ́ == Dada ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán ilé fún ilé iṣẹ́ ayàwòrán Cordogan, Clark & Associates tí ó wà ní Illinois láti ọdún 2006 títí di ọdún 2009, nígbà tí NIA Architects ní Chicago gbà á síṣẹ́. Ó ṣiṣẹ́ fún ìgbà díẹ̀ pẹ̀lú Chick-fil-A, níbi tí ó ti ṣe àtúnṣe ààyè ilé oúnjẹ náà láti yí ìrírí àwọn olùlò padà. === Google === Ní ọdún 2012, Dada padà sí Nàìjíríà, níbi tí wọ́n ti yàn án gẹ́gẹ́ bí olórí títà ọjà fún Google. <ref name="naij">{{Cite web|archivedate=16 September 2018}}</ref> <ref name="pulseng">{{Cite news|title=2015 Konga Seller Summit: Top business leaders attend event|url=https://www.pulse.ng/news/tech/2015-konga-seller-summit-top-business-leaders-attend-event-id4293086.html|accessdate=20 September 2018|archivedate=20 September 2018}}</ref> Nígbà tí ó wà níbẹ̀, iṣẹ́ Dada àti àwọn ẹgbẹ́ rẹ̀ ni láti ṣe àtúnṣe àwọn ọjà Google sí ọjà Nàìjíríà/Afíríkà, kí wọ́n sì sọ àwọn ọjà bíi Wiwa Google àti [[Youtube|YouTube]] di èdè Nàìjíríà. <ref name="Tech" /> Lẹ́yìn tí ó lọ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ìṣàkóso ìṣòwò ní Ilé-ìwé Wharton ti Yunifásítì ti Pennsylvania, ó di Olórí Títa Ọjà B2C ní YouTube fún Ilẹ̀ Áfíríkà ní Gúúsù Aṣálẹ̀ Sàhárà, ipò kan tí ó wà fún ohun tí ó lé ní ọdún kan. <ref name="Tech" /> === Ààyè pípẹ́ === Lẹ́yìn tí Dada fi YouTube sílẹ̀, ó dá Spacefinish sílẹ̀, èyí tí ó forúkọ sílẹ̀ ní ọdún 2018 gẹ́gẹ́ bí ilé-iṣẹ́ apẹ̀rẹ̀/ìkọ́lé tí ó ṣe àmọ̀jáde nínú iṣẹ́ ọnà ilé ọ́fíìsì. Ilé-iṣẹ́ náà ṣiṣẹ́ lórí iṣẹ́ àgbékalẹ̀ Vibranium Valley, tí Ventures Garden Group ṣe iṣẹ́ rẹ̀. Igbákejì Ààrẹ Nàìjíríà, Ọ̀jọ̀gbọ́n [[Yemi Osinbajo|Yemi Osinbanjo]], ló ṣe ìfilọ́lẹ̀ iṣẹ́ náà gẹ́gẹ́ bí ibi tí ó tóbi jùlọ ní agbègbè Sahara ní Áfíríkà. A ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ọ́fíìsì aláfẹ́fẹ́ àti àtúnṣe fún àwọn ilé-iṣẹ́ pàtàkì ní Nàìjíríà, títí bí Google Nigeria, Andela, [[Stanbic IBTC holdings|Stanbic IBTC Bank]], Sterling Bank àti RenMoney. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 8y73g23tkkecfw30xz0e1f0ynzqbhe2 0 83926 636205 2026-09-12T13:54:34Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360437899|Kingsley Ayogu]]" 636205 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Ayogu Kingsley|image=|birth_name=Ayogu Ifeanyichukwu Kingsley|birth_date={{Birth date and age|df=y|1994|09|23}}|birth_place=[[Enugu (city)|Enugu]]|occupation=[[Hyperrealism (visual arts)|Hyper-realist]], artist|known_for=[[Hyperrealism (visual arts)|Hyper-realism]]}}'''Ayogu Kingsley Ifeanyichukwu''' // ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kẹsàn-án ọdún 1994) jẹ́ olórin ará Nàìjíríà tí a mọ̀ fún àṣà rẹ̀ tí ó kún fún ìwà rere. <ref>{{Cite news|title=Is it a photo? Nigerian artist produces sweet painting of Sankara and Fela Kuti|url=https://www.legit.ng/people/1467271-talented-nigerian-aritist-makes-amazing-painting-felakuti-thomas-sankara-realife-artwork-stuns-many/|access-date=2023-02-07}}</ref> == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ayogu ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kẹsàn-án ọdún 1994. Ó wá láti Aji Igboeze Agbègbè Ìjọba Àdúgbò Àríwá Ìpínlẹ̀ Enugu, Nàìjíríà.<ref>{{Cite news|title=Narratives On Canvas: A Review Of Ayogu’s Exceptional Paintings|url=https://independent.ng/narratives-on-canvas-a-review-of-ayogus-exceptional-paintings/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-02-07|language=en-GB|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú BBC Igbo, ó sọ pé òun ti bẹ̀rẹ̀ sí ní ya àwòrán nígbà tí òun wà ní ọmọdé kí òun tó bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣe àgbékalẹ̀ àṣà ìṣẹ̀dálẹ̀ rẹ̀. Ní ọdún 2021, Ayogu ya àwòrán Malcolm X—èyí tí í ṣe àkọ́kọ́ nínú àwọn iṣẹ́ rẹ̀ tí ó pè ní "Icons in the White House"—èyí sì tàn káàkiri lórí ayélujára. A ṣe àfihàn àwọn iṣẹ́ wọ̀nyí níbi ìṣẹ̀fihàn "Oju-inu mi nikan(Running Away With Me)" ní Hangar, ní Lisbon. <ref>{{Cite news|title=ShaunKing Praises Nigerian Artist Kingsley Ayogu’s Painting of Malcolm X|url=https://editor.guardian.ng/life/shaunking-praises-nigerian-artist-kingsley-ayogus-painting-of-malcolm-x/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-02-07|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US|archivedate=7 February 2023}}</ref> == Àṣà iṣẹ́ ọnà == Olùṣàtúnyẹ̀wò kan ṣàpèjúwe iṣẹ́ Ayogu gẹ́gẹ́ bí èyí tí ó ní “àwọn kúlẹ̀kúlẹ̀ tó yanilẹ́nu, tó dàbí lẹ́nsì” tí ó ń ṣàfihàn “àwọn ipò pẹ̀lú onírúurú ìmọ̀lára tí a fi hàn nípasẹ̀ omijé, ìbànújẹ́ àti ìfẹ́ni. Ẹni tí ó ń wo àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní láti nímọ̀lára ìsopọ̀ pẹ̀lú àwọn àwòrán náà.” <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=2019-01-02}}</ref> Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú BBC Igbo, ó ṣàlàyé ìpèníjà pàtàkì rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí níní láti kó àwọn irinṣẹ́ rẹ̀ wọlé. <ref>{{Cite news|archivedate=2019-01-03}}</ref> Nínú àpilẹ̀kọ kan lórí ìwé ìròyìn Guardian, wọ́n ṣàpèjúwe iṣẹ́ ọnà rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí “ohun tó ń múni ronú jinlẹ̀ gan-an, tó bẹ́ẹ̀ tí o fi rò pé o lè fọwọ́ kan wọ́n.” <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=2019-04-16}}</ref> == Àwọn àtúnyẹ̀wò == Àwọn àwòrán Ayogu tí wọ́n fẹ́ láti fi àwọn kókó ìrírí ojoojúmọ́ nípa ìgbésí ayé àti ìṣẹ̀dá ènìyàn hàn ni a ti túmọ̀ sí ewì tí ó ń sọ̀rọ̀ láti fa ọkàn àwọn ènìyàn mọ́ra. <ref>{{Cite news|date=2020-03-29|title=How street artists inspired me – Ayogu Kingsley|url=https://dailytrust.com/how-street-artists-inspired-me/|access-date=2023-02-07|newspaper=[[Daily Trust]]|language=en-GB}}</ref> == Àwọn ẹ̀bùn == * Olùborí Ayàwòrán Oníṣẹ̀dá Àdánwò Tó Dáa Jùlọ ní LIMCAF 2016 <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> * Àwọn Ẹ̀bùn Ọjọ́ iwájú tí ó gba àmì-ẹ̀yẹ ní Africa 2020 ẹ̀ka (Àwọn Ọ̀nà) == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1994]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] l9yu9o1avofkub7364dzz1ngsk26ihh 0 83927 636206 2026-09-12T13:56:27Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345257358|Diana Ejaita]]" 636206 wikitext text/x-wiki '''Diana Ejaita''' jẹ́ ayàwòrán àti ayàwòrán aṣọ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà-Ítálì. == Ìtàn ìgbésí ayé == A bí Ejaita ní Ítálì. <ref name=":0">{{Cite web|archivedate=2020-01-13}}</ref> Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọnà ní ilẹ̀ Faransé àti Jámánì. <ref name=":1">{{Cite web|archivedate=2022-11-09}}</ref> Ní ọdún 2020, ó wà ní ìlú Berlin, Jámánì, àti Èkó, Nàìjíríà. <ref name=":0" /> Ní ọdún 2014, Ejaita bẹ̀rẹ̀ ilé iṣẹ́ aṣọ kan, tí a pè ní WearYourMask, tí a gbé kalẹ̀ láti inú àṣà ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà àti àṣà ìbílẹ̀ rẹ̀ ti Ìtaló-Nàìjíríà. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> Ní ọdún 2019, wọ́n fi iṣẹ́ Ejaita hàn nínú àfihàn àjọpọ̀ kan ní Kunstgewerbemuseum (Ilé-ìkópamọ́ fún Àwọn Iṣẹ́ Ọ̀nà Ọ̀ṣọ́) ní Berlin, èyí tí wọ́n pè ní Afro Futures. Àṣà Ìwọṣọ – Irun – Ìṣẹ̀dá Àwòrán. <ref>{{Cite web|archivedate=2019-08-24}}</ref> Ní ọdún kan náà, ó ṣe àfihàn ìwé Google Doodle tí ó ń ṣe ìrántí ọjọ́ ìbí ọdún 119 ti Funmilayo Ransome-Kuti, olùkọ́ àti ajìjàgbara ẹ̀tọ́ àwọn obìnrin ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ejaita ti ṣe àwòrán àwọn ìwé ìbòjú mẹ́rin fún ìwé ìròyìn ''The New Yorker'' . <ref name=":0" /> <ref>{{Cite web|archivedate=2019-05-06}}</ref> == Àwọn Àkíyèsí àti Ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] g05x2e55xpfepie6aw884caayxunguh 0 83928 636207 2026-09-12T13:58:41Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1374454723|Gerald Chukwuma]]" 636207 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Gerald Chukwuma|image=|alt=|caption=|other_names=|birth_name=|birth_date={{birth year and age|1973}}|birth_place=[[Lagos]], [[Nigeria]]|education={{plainlist| *[[University of Nigeria]] }}|occupation=Visual artist, sculptor and painter|years_active=|known_for=|notable_works=|website=}} '''Gerald Chukwuma''' (tí a bí ní ọdún 1973) jẹ́ ayàwòrán ojú, oníṣẹ́ ọnà àti ayàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà . <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-16}}</ref> <ref>{{Citation|title=Nigerian artist turns trash into art {{!}} DW {{!}} 23.09.2019}}</ref> <ref>{{Cite news|title="Art is in the brain, not the hand"- Gerald Chukwuma|url=https://businessday.ng/arts-bdlife-arts/article/art-brain-not-hand-gerald-chukwuma/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-08-16|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> A mọ̀ ọ́n fún àwọn ère onípele-ẹ̀rọ rẹ̀ tó díjú nípa lílo àwọn ohun èlò bíi aluminiomu, bàbà àti igi. Iṣẹ́ rẹ̀ ń ṣe àwárí àwọn kókó ọ̀rọ̀ nípa ìṣíkiri àti ìfipá múni, ìdàgbàsókè àgbáyé àti ìyípadà, pẹ̀lú àwọn ohun èlò àṣà Uli art. <ref name="busday">{{Cite news|url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/gerald-chukwumas-new-solo-exhibition-pays-homage-to-the-igbo-landing/|location=Lagos, Nigeria|title=Gerald Chukwuma's new solo exhibition pays homage to 'The Igbo Landing'|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Chukwuma ní ọdún 1973 ní Ìpínlẹ̀ Èkó, [[Nàìjíríà]] . <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-16}}</ref> Ó lọ sí Yunifásítì ti Nàìjíríà, Nsukka níbi tí ó ti kẹ́kọ̀ọ́ ìwé ẹ̀rí Bachelor of Arts nínú Fine and Applied Arts, ó sì parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní ọdún 2003. <ref>{{Cite news|title=Nigerian Gerald Chukwuma rose from street hawker to become world-famous artist|url=https://www.legit.ng/1262084-gerald-chukwuma-nigerian-man-rose-street-hawker-world-famous-artist.html|access-date=2021-08-16}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Chukwuma ti darapo mo awon olorin omo Naijiria miran ninu awon ifihan bi Ebenezer Akinola, George Edozie ati Olusegun Adejumo . <ref>{{Cite news|title=The Masters' Pieces|url=https://www.thisdaylive.com/2016/09/18/the-masters-pieces/|accessdate=2023-03-28}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2016-03-27|title=Art of Charity from the Genesis Artists|url=https://t.guardian.ng/art/art-of-charity-from-the-genesis-artists/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=2023-03-28}}{{Dead link|date=May 2024}}</ref> Ifihan Chuma ti o da nikan ni ọdun 2025 ti a pe ni "Omi gbe wa nibi, omi yoo gbe wa lọ" ni a ṣe lati inu Igbo Landing, ninu eyiti awọn ara Igbo ti a ko ni igbekun pa ara wọn ni Georgia ni ọdun 1803 lẹhin ti wọn ti gba iṣakoso ọkọ ẹru ti wọn wa ninu rẹ ti wọn si kọ̀ lati fi ara wọn silẹ fun ẹrú. Àkọlé náà jẹ́ ìtọ́kasí sí orin kan tí a gbàgbọ́ pé àwọn ọmọ ìbílẹ̀ tí wọ́n ti kó lẹ́rú ló kọ nígbà tí wọ́n ń rìn lọ sínú òkun. <ref name="busday" /> == Àwọn ìfihàn == === Àwọn ìfihàn àdáni tí a yàn === * 2016: ''Paradise Àwọn Ènìyàn'', Temple Muse, Lagos <ref>{{Cite news|title=Chukwuma opens People's Paradise for art lovers|url=https://punchng.com/chukwuma-opens-peoples-paradise-for-art-lovers/|access-date=2021-08-16}}</ref> * 2017: ''Ìdúró Ovation'', Àwòrán 1957, Accra * 2019: ''Wrinkles'', Kristin Hjellegjerde Gallery, London * 2020: ''Ikwokirikwo: The Dance of Spirits'', Kristin Hjellegjerde Gallery, Berlin <ref>{{Cite news|title=After lockdown, Chukwuma takes Dance of Spirit to Berlin|url=https://guardian.ng/art/revue/after-lockdown-chukwuma-takes-dance-of-spirit-to-berlin/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-08-16}}</ref> * 2021: ''Eclipse of the Scrolls'', Kristin Hjellegjerde Gallery (London Bridge), London <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-16}}</ref> * 2025: ''Omi gbé wa lọ síbí, omi yóò gbé wa lọ'', Ilé ìwòran àwòrán O'DA, Èkó <ref name="busday" /> === Àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ tí a yàn === * 2006: ''Pẹ̀lú Ojú Ènìyàn'', Yunifásítì Pan African, Èkó * 2020: Tẹ Art Fair, pẹlu Kristin Hjellegjerde Gallery, Copenhagen * 2021: ''Àwọn Ìrìnàjò pẹ̀lú Herodotus-Ìrìnàjò kan láti inú Àṣà Áfíríkà'', Galleria Bianconi, Milano * 2022: Ilé ìtọ́jú ohun ìjà níta ibi tí a ń kó àwọn ohun ìjà sí, ìlú New York == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1973]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] a6js69lfd1y59gxrienb49t3021k0mu 0 83929 636208 2026-09-12T14:27:33Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369963685|Daddy K]]" 636208 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Daddy K|birth_name=Akpojivi Joel Onoriode|birth_date={{birth date and age|1989|04|19|df=y}}|birth_place=[[Delta State]]|citizenship=[[Nigeria]]|occupation=Painter}}'''Akpojivi Joel Onoriode''', tí a tún mọ̀ sí '''Daddy K''', jẹ́ ayàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbé ní Dubai. <ref>{{Cite news|url=https://www.sunnewsonline.com/akpojivi-joel-onoriode-artist-businessman-and-philanthropist/|location=Lagos, Nigeria|title=AKPOJIVI JOEL ONORIODE: Artist, Businessman and Philanthropist|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|access-date=12 March 2021}}</ref> == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Onoriode ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù kẹrin ọdún 1989 ní ìpínlẹ̀ Delta . Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ Ile-iwe Samrute fun Awọn ọmọde Kekere ati Ile-iwe Alakọbẹrẹ ní Ovwian, [[Warri]], ó sì lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ girama ní Ovwian. Wọ́n fún un ní ìwé ẹ̀rí BA nínú Àwọn Ọ̀nà Fine àti Applied Arts láti Delta State University ní ọdún 2013. Onoriode ni o ni Finishing Glance Limited ati oludari iṣakoso ti Porsh ati Ṣíṣe Ìṣòwò Gbogbogbò, ile-iṣẹ kan ti o wa ni Dubai. A mọ ọn fun awọn iṣe iranlọwọ rẹ ati pe MC Orange Foundation fun un ni ẹbun Iṣẹ-iranṣẹ Alaafia ni ọdun 2019. <ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/01/12/joel-onoriode-set-to-exhibit-at-7th-world-art-dubai-2021/|title=JOEL ONORIODE set to exhibit at 7th World Art Dubai 2021|newspaper=[[This Day]]|access-date=12 March 2021}}</ref> == Iṣẹ́ == Iṣẹ́ Onoriode dá lórí “àwòrán onírúurú àwòrán àti àwòrán pẹ́ńsù pẹ̀lú àpapọ̀ àwọ̀, ìrísí, àti àmì.” Iṣẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ wáyé ní ọdún 2008, ó sì darí rẹ̀ sí àìsí ètò ìṣiṣẹ́ àti ìmọ̀ ẹ̀rọ ní àwọn apá kan ní Áfíríkà. == Àwọn ìfihàn == Ní ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú Art Smiley Gallery, Dubai, Onoriode ti ṣe àfihàn nínú àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ ní Dubai èyí tí ó ní ìfihàn rẹ̀ ní àtẹ̀jáde kẹfà ti Iṣẹ́ Ọ̀nà ÀgbáyéSubai. Díẹ̀ lára àwọn àkọlé àwọn àwòrán rẹ̀ tí a gbé kalẹ̀ ni "Dubai Frame," "Àjàkálẹ̀-àrùn Àgbáyé," "Olutọju Arakunrin," "Orin máa ń wà títí láé.," "Imọ-ẹrọ jẹ ẹkọ tuntun," àti "Gbogbo Ẹ̀yà Déédé." <ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2021/01/joel-onoriode-holds-virtual-art-exhibition-for-fans-and-followers/|location=Lagos, Nigeria|title=JOEL ONORIODE holds virtual art exhibition for fans and followers}}</ref> == Àwọn ọ̀ràn òfin == Wọ́n fi ẹ̀sùn kan Onoriode pé ó jẹ́ ẹ̀tàn ní ọdún 2019, wọ́n sì mú un nípasẹ̀ àjọ Ìgbìmọ̀ tó ń rí sí Àwọn Ọ̀daràn nípa Ọrọ̀-ajé àti Ètò Owó (EFCC), wọ́n sì fi ẹ̀sùn kan án nílé ẹjọ́ ṣùgbọ́n wọ́n tú u sílẹ̀ lẹ́yìn náà, wọ́n sì dá ẹjọ́ náà dúró. <ref>{{Cite news|url=https://www.newtelegraphng.com/daddy-k-artist-businessman-and-philanthropist/|location=Lagos, Nigeria|title=DADDY K: Artist, Businessman And Philanthropist.}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1989]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] jm7f6i0shw9has47vyfka13mzzjyifo 0 83930 636210 2026-09-12T14:31:37Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361840753|Dipo Doherty]]" 636210 wikitext text/x-wiki  {{Infobox person|name=Dipo Doherty|birth_name=Dipo|birth_date=1991|birth_place=Nigeria|citizenship=Nigeria|education=Massachusetts Institute of Technology|alma_mater=University of Virginia|occupation=Artist, painter|awards=The Future Awards Africa}} '''Dipo Doherty''' (tí a bí ní ọdún 1991) jẹ́ olùyàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. == Ẹ̀kọ́ àti iṣẹ́ == A bí Dipo ní ọdún 1991, ó sì ní oyè Bsc. nínú ìmọ̀ ẹ̀rọ ẹ̀rọ láti Yunifásítì Virginia . <ref>{{Cite web|archivedate=7 July 2022}}</ref> Ó parí ìwé-ẹ̀rí master rẹ̀ nínú Integrated Design and Management láti Ile-ẹkọ Imọ-ẹrọ ti Massachusetts . Iṣẹ́ rẹ̀ dá lórí àwòrán ilẹ̀ ayé  . == Àwọn ẹ̀bùn àti àwọn ìfihàn == Wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn olùfihàn ní Àwòrán X ní Èkó 2017. Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ jẹ́ ara àwọn iṣẹ́ ọnà tí wọ́n fi ránṣẹ́ ní Arthouse's Affordable Art Auction fún ìrànlọ́wọ́ ní ìlú Èkó. <ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/art/third-affordable-auction-records-62-per-cent/|location=Lagos, Nigeria|title=Third affordable auction records 62 per cent|date=25 March 2018}}</ref> Wọ́n yàn án fún ẹ̀ka àwòrán ojú ní Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Afirika ti Ọjọ́-iwájú 2019. <ref>{{Cite news|title=New dawn at work for arthouse artists|date=23 April 2017|url=https://guardian.ng/art/new-dawn-at-work-for-arthouse-artists/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Iṣẹ́ ọnà == Iṣẹ́ Doherty fẹ́ láti ṣàlàyé ọ̀rọ̀ kan tó so àṣà ìbílẹ̀ Áfíríkà àti ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì rẹ̀ pọ̀, ó sì ṣe àpèjúwe iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ìṣọ̀kan àwùjọ àti ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì pẹ̀lú ara ènìyàn ní àárín rẹ̀. Àwọn àwòrán rẹ̀ ní àwọn àwòrán onípele-ẹ̀rọ tí a fi àkọlé ṣe tí ó fúnni ní ìfarahàn sí agbára ìmọ̀lára, àṣà àti ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì, ní ṣíṣiṣẹ́ lórí kíkùn, àwọn ohun èlò onírúurú àti fífi sori ẹ̀rọ. Àwọn ìfihàn rẹ̀ nìkan ni ''ìsinmi'' ní Àwòrán Ilé Ìlẹ̀kùn Pupa, Èkó (2014); ''Ìṣọ̀kan nínú Duality'' ní Nike Art Gallery, Lagos (2015); ''Àwọn Àkókò tí Ó Kù'' ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà; àti ''Fífi Ilé Sílẹ̀'' ní Rele Gallery, Los Angeles (Oṣù Kẹfà sí Oṣù Keje 2022). Ní ọdún 2019, Doherty gba ẹ̀bùn iṣẹ́ ọ̀nà Schnitzer láti ọ̀dọ̀ Ile-ẹkọ Imọ-ẹrọ ti Massachusetts. Ní ọdún 2023, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Ayàwòrán Ọlá Burning Man ní Ìlú Black Rock, Nevada. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1991]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] bpy6qc6vs83w34sdd8s6nfw68nlcjtk 0 83931 636211 2026-09-12T14:33:29Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372346593|Gbolahan Ayoola]]" 636211 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Gbolahan Ayoola|image=Ayoola.jpg|caption=Gbolahan Ayoola's Mural Design at Ojodu-Berger, Lagos State, Nigeria|citizenship=Nigerian|education=Obafemi Awolowo University|occupation=Artist}}   '''Gbolahan Ayoola''' jẹ́ ayàwòrán àti oníṣẹ́ ọnà tí ó ń gbé ní Nàìjíríà pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ ọnà nípa lílo acrylics, pastel, pẹ́ńsù, àti èédú. == Àwọn ìfihàn àti iṣẹ́ == Ní ọdún 2020, Coca-Cola Nigeria yan iṣẹ́-ọnà Ayoola tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Obinrin Oní-aṣọ Búlúù," pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ Kingsley Effiong àti Perpetual Cyril, láti fi ṣe àwọn àwòrán ńlá lórí ògiri ní àwọn ìpínlẹ̀ Rivers, Enugu, àti Oyo.<ref>{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/artsbooks/436747-three-nigerian-artists-to-unveil-graffiti-wall-murals.html?tztc=1}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2021-01-05|title=Coca-Cola to unveil mural works of 3 artists|url=https://dailytrust.com/coca-cola-to-unveil-mural-works-of-3-artists/}}</ref> Glenfiddich ni Nigeria tun fun un ni aṣẹ lati ṣe apẹrẹ package iranti kan gẹgẹbi apakan ifilọlẹ pẹpẹ iṣẹ ọna agbaye wọn ni ọdun 2021. <ref>{{Cite news|title=Glenfiddich Launches Global Art Platform, The Grande Composition|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/05/08/glenfiddich-launches-global-art-platform-the-grande-composition/}}</ref> Adidas fi Ayoola's ''Blue Woman'' sori ile itaja olokiki rẹ ni Eko ni ọdun 2023. <ref>{{Cite news|last=Anagor-Ewuzie|first=Amaka|date=2023-06-02|title=From fashion to creative: Adidas Lagos unveils Gbolahan Ayoola's artworks|url=https://businessday.ng/news/article/from-fashion-to-creative-adidas-lagos-unveils-gbolahan-ayoolas-artworks/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ayoola ní ọdún 1977, ní ìlú Ibadan, Nàìjíríà. Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú oyè Bachelor nínú Fine/Applied Arts láti Yunifásítì Obafemi Awolowo ní Ife, Nàìjíríà ní ọdún 2002. == Àwọn ẹ̀bùn == * Àwọn Ọ̀jọ̀gbọ́n mẹ́rìnlélógójì ti Nàìjíríà ní Ọdún 2007 láti ọwọ́ Àjọ Aṣojú ti Gíríìsì sí Nàìjíríà * Idije Iṣẹ ọna Orilẹ-ede, ọdun 2010 nipasẹ Foundation Awọn oṣere Afirika <ref>{{Cite news|title=Gbolahan Ayoola unveils 'Solitude: The fortunate loneliness of being on a path less traveled|url=https://businessday.ng/life-arts/article/gbolahan-ayoola-unveils-solitude-the-fortunate-loneliness-of-being-on-a-path-less-traveled/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-07-19|language=en-US}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1977]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 5sxi4oump0aujjzwh495r72qflmf2te 636220 636211 2026-09-12T15:16:14Z Bamjos 28839 /* Àwọn ìtọ́kasí */ 636220 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Gbolahan Ayoola|image=Ayoola.jpg|caption=Gbolahan Ayoola's Mural Design at Ojodu-Berger, Lagos State, Nigeria|citizenship=Nigerian|education=Obafemi Awolowo University|occupation=Artist}}   '''Gbolahan Ayoola''' jẹ́ ayàwòrán àti oníṣẹ́ ọnà tí ó ń gbé ní Nàìjíríà pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ ọnà nípa lílo acrylics, pastel, pẹ́ńsù, àti èédú. == Àwọn ìfihàn àti iṣẹ́ == Ní ọdún 2020, Coca-Cola Nigeria yan iṣẹ́-ọnà Ayoola tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Obinrin Oní-aṣọ Búlúù," pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ Kingsley Effiong àti Perpetual Cyril, láti fi ṣe àwọn àwòrán ńlá lórí ògiri ní àwọn ìpínlẹ̀ Rivers, Enugu, àti Oyo.<ref>{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/artsbooks/436747-three-nigerian-artists-to-unveil-graffiti-wall-murals.html?tztc=1}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2021-01-05|title=Coca-Cola to unveil mural works of 3 artists|url=https://dailytrust.com/coca-cola-to-unveil-mural-works-of-3-artists/}}</ref> Glenfiddich ni Nigeria tun fun un ni aṣẹ lati ṣe apẹrẹ package iranti kan gẹgẹbi apakan ifilọlẹ pẹpẹ iṣẹ ọna agbaye wọn ni ọdun 2021. <ref>{{Cite news|title=Glenfiddich Launches Global Art Platform, The Grande Composition|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/05/08/glenfiddich-launches-global-art-platform-the-grande-composition/}}</ref> Adidas fi Ayoola's ''Blue Woman'' sori ile itaja olokiki rẹ ni Eko ni ọdun 2023. <ref>{{Cite news|last=Anagor-Ewuzie|first=Amaka|date=2023-06-02|title=From fashion to creative: Adidas Lagos unveils Gbolahan Ayoola's artworks|url=https://businessday.ng/news/article/from-fashion-to-creative-adidas-lagos-unveils-gbolahan-ayoolas-artworks/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ayoola ní ọdún 1977, ní ìlú Ibadan, Nàìjíríà. Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú oyè Bachelor nínú Fine/Applied Arts láti Yunifásítì Obafemi Awolowo ní Ife, Nàìjíríà ní ọdún 2002. == Àwọn ẹ̀bùn == * Àwọn Ọ̀jọ̀gbọ́n mẹ́rìnlélógójì ti Nàìjíríà ní Ọdún 2007 láti ọwọ́ Àjọ Aṣojú ti Gíríìsì sí Nàìjíríà * Idije Iṣẹ ọna Orilẹ-ede, ọdun 2010 nipasẹ Foundation Awọn oṣere Afirika <ref>{{Cite news|title=Gbolahan Ayoola unveils 'Solitude: The fortunate loneliness of being on a path less traveled|url=https://businessday.ng/life-arts/article/gbolahan-ayoola-unveils-solitude-the-fortunate-loneliness-of-being-on-a-path-less-traveled/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-07-19|language=en-US}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1977]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] {{Reflist}} quve2lbj5n1zoi1qjh1uo3fz6yd3ncm 0 83932 636212 2026-09-12T14:41:36Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1366277190|Odili Donald Odita]]" 636212 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Odili Donald Odita|image=|imagesize=|caption=Odili Donald Odita|birth_name=|birth_date=1966|birth_place=[[Enugu (city)|Enugu]], [[Nigeria]]|death_date=|death_place=|field=[[Painting]]|training=|movement=|works=|patrons=|influenced by=|influenced=|awards=}}<templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{external media|width=210px|float=right|headerimage=|video1=[https://nasher.duke.edu/exhibitions/odili-donald-odita-murals/ Commissions Celebrating a Decade], Duke University (Scroll down for videos),|video2=[https://icamiami.org/channel/artist-talks-for-young-audiences-odili-donald-odita/ Artist Talks for Young Audiences: Odili Donald Odita], ICA Miami}} '''Odili Donald Odita''' // ⓘ (ti a bi ni ọjọ́ kẹdínlógún oṣù Kejì, ọdún 1966) jẹ́ ayàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Amẹ́ríkà tí ó ń ṣe iṣẹ́ rẹ̀ ní ìlú Philadelphia, ní ipinle Pennsylvania; ó sì ń gbé níbẹ̀ pẹ̀lú.<ref name="Shainman">{{Cite web|title=Odili Donald Odita « Artists « Jack Shainman Gallery|url=https://jackshainman.com/artists/odili_donald_odita|access-date=2024-12-05|website=jackshainman.com|language=en|archive-date=2024-12-07|archive-url=https://web.archive.org/web/20241207102253/https://jackshainman.com/artists/odili_donald_odita|url-status=dead}}</ref> Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ máa ń ṣàyẹ̀wò ipa àwọ̀ nípa ti ìtàn àti nípa ti ọ̀rọ̀ àwùjọ àti òṣèlú. A ti ṣàpèjúwe àwọn iṣẹ́ rẹ̀ tí ó tóbi, tí ó sì ní àwọ̀ mímọ́lẹ̀ bíi èyí tí ó máa ń fa ojú mọ́ra gidigidi <ref name="ArtInAmerica2">{{cite journal|title=Odili Donald Odita|url=http://www.artinamericamagazine.com/reviews/odili-donald-odita/|journal=Art in America|last1=Koplos|first1=Janet|date=2 March 2011|accessdate=26 March 2015}}</ref>, a sì ka wọn sí àwọn iṣẹ́ tí ó máa ń gbé àwọn ìbéèrè dìde nípa ọ̀rọ̀ ẹ̀yà àti àwùjọ.<ref name="BOMB">{{cite journal|last1=Oguibe|first1=Olu|title=Odili Donald Odita|journal=[[Bomb (magazine)|BOMB Magazine]]|url=http://bombmagazine.org/article/2674/odili-donald-odita|accessdate=26 March 2015|archive-date=21 March 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150321103954/http://bombmagazine.org/article/2674/odili-donald-odita|url-status=dead}}</ref>Púpọ̀ nínú àwọn iṣẹ́ Odita ni ó gba ìwúrí láti ara àwọn aṣọ tí ó ní àwọ̀ mímọ́lẹ̀ àti àpẹẹrẹ tó lẹ́wà láti orílẹ̀-èdè rẹ̀, Nàìjíríà, tí a sì pò pọ̀ mọ́ àwọn àpẹẹrẹ ti ìgbàlódé ilẹ̀ Ìwọ̀-oòrùn ayé. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Odita ní ọjọ́ kejìdínlógún oṣù kejì ọdún 1966, ní [[Ẹnúgu|Enugu]], [[Nàìjíríà]] . Ní ọdún 1967, ìdílé rẹ̀ fipá mú láti sá kúrò ní Nàìjíríà láti yẹra fún ogun Biafra. Wọ́n wá gbé ní Columbus, Ohio ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lẹ́yìn náà. <ref name="ArtInAmerica">{{Cite journal|title=Odili Donald Odita|url=http://www.artinamericamagazine.com/reviews/odili-donald-odita/|access-date=26 March 2015}}</ref> <ref name="Perspectives">{{Cite web|archivedate=2016-07-14}}</ref> Láti ọmọ ọdún márùn-ún ni Odita ti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe àtúnṣe àwọn àwòrán láti inú àwọn ìwé apanilẹ́rìn-ín akọni, àti àwọn ìwé ìròyìn àṣà nígbà tó yá. Ó ní, “Mo mọ̀ pé mo máa di ayàwòrán lẹ́yìn tí mo ṣe àwòkọ àwọn àwòrán láti inú àkójọ àwọn ìtẹ̀wé/àwòrán tí bàbá mi ti kó jọ fún iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí òpìtàn iṣẹ́ ọnà.” <ref name=":0">{{Cite news|url=http://www.studiointernational.com/index.php/odili-donald-odita-interview-velocity-of-change-jack-shainman-gallery-new-york|title=Odili Donald Odita: 'I want to use colour to have an effect on the mind and body', Studio International|access-date=2017-03-11}}</ref> Ọ̀sán àti òru, Odita ń fà títí tí àárẹ̀ fi mú un sùn. <ref name=":0" /> Odita gba BFA rẹ̀, pẹ̀lú Distinction, láti Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Ohio ní ọdún 1988, níbi tí ó tún gba ẹ̀bùn Didara Àrà-ọ̀tọ̀ nínú Iṣẹ́ Ọ̀nà.Ó gba MFA láti Ile-ẹkọ giga Bennington, Vermont ní ọdún 1990. <ref>{{Cite news|url=https://www.forbes.com/sites/adamlehrer/2016/02/10/artist-odili-donald-odita-emphasizes-human-discrepancies-through-color-and-lines-at-jack-shainman/#5c85885cd8ed|title=Artist Odili Donald Odita Emphasizes Human Discrepancies Through Color and Lines at Jack Shainman|access-date=2017-03-11}}</ref> Ní ọdún 1998, Odita gba ẹ̀bùn ART/OMI, Ilé-iṣẹ́ Àwọn Ayàwòrán Àgbáyé. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní àwọn ọdún 1990, Odita jẹ́ olùṣàyẹ̀wò fún Flash Art International, ó sì jẹ́ olóòtú olùdámọ̀ràn àti òǹkọ̀wé fún ''NKA, Ìwé-ìròyìn lórí Iṣẹ́-ọnà Áfíríkà ti Ìgbàlódé'' . <ref name="Temple" /> Láti ọdún 2003 sí 2005, ó jẹ́ olùṣàyẹ̀wò Visiting Critic nínú Painting ní Ile-iwe giga ti Ile-ẹkọ giga Yale . <ref name="Temple" /> Láti ọdún 2002 sí 2003, ó jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n olùrànlọ́wọ́ Visiting nínú painting ní Yunifásítì ti South Florida, [[Tampa, Florida|Tampa]] . <ref name="Temple" /> Láti ọdún 2000 sí 2006 ó jẹ́ olùkọ́ni ní iṣẹ́ àwòrán ní Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Florida, Tallahassee . <ref name="Temple" /> Láti ọdún 2006 títí di àkókò yìí, Odita ti jẹ́ olùkọ́ni àgbà ní iṣẹ́ àwòrán ní Philadelphia ní Ilé-ìwé Àwòrán Tyler / Yunifásítì Temple . Odita jẹ́ ayàwòrán ní pàtàkì, ó sì tún ń ṣiṣẹ́ nínú àwọn iṣẹ́ ọnà tí a fi fọ́tò ṣe àti àwọn iṣẹ́ ọnà tí a fi ń gbé nǹkan kalẹ̀. Ó ti ṣe àyẹ̀wò pẹ̀lú onírúurú àwọn ohun èlò ìṣiṣẹ́, ṣùgbọ́n àwọn iṣẹ́ rẹ̀ láti ọdún 1990 sábà máa ń jẹ́ àwọn àwòrán ńláńlá lórí kanfá àti Plexiglass. Nígbà míìrán ó máa ń ya àwòrán tààrà sí ara ògiri láti yí ojú ìwòye ààyè padà. <ref name="Perspectives" /> Ó sábà máa ń ní “àwọn ìrísí onípele tó díjú àti àwọn àwọ̀ tó yàtọ̀ síra” nínú, <ref name="Ulrich">{{Cite book|title=Ulrich Project Series Odili Donald Odita Television January 17-April 26, 2009|url=http://webs.wichita.edu/depttools/depttoolsmemberfiles/ulrichmuseum/exhibitions/Odita_gallery_guide_final.pdf|access-date=26 March 2015|archive-date=2 April 2015}}</ref> àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ni a rí gẹ́gẹ́ bí èyí tó ń gbé àwọn ìbéèrè pàtàkì dìde nípa ẹ̀yà àti àwùjọ. <ref name="BOMB" />   Gbogbo àwọn ohun èlò tí a lè rí lójú ní ìpìlẹ̀ nínú àṣà, ó sì ṣe pàtàkì láti mọ ibi tí ìtumọ̀ wọn ti wá. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó sábà máa ń jẹ́ mọ́ àwọn òṣèré àfọwọ́kọ bíi Helen Frankenthaler àti Kenneth Noland, Odita mọ̀ọ́mọ̀ fi ara rẹ̀ sí àṣà àwọn òṣèré àfọwọ́kọ dúdú láti ọdún 1970 sí 1980. Ó ti kẹ́kọ̀ọ́ àti fọ̀rọ̀ wá ọ̀pọ̀ àwọn òṣèré láti ìgbà náà lẹ́nu wò, títí bí Howardena Pindell, Alvin D. Loving, Edward Clark, Frank Bowling, àti Stanley Whitney . <ref name="ARTnews2014">{{Cite journal|title=The Changing Complex Profile of Black Abstract Painters|url=http://www.artnews.com/2014/06/04/changing-complex-profile-of-black-abstract-painters/|access-date=26 March 2015}}</ref><gallery mode="packed" heights="190"> File:Odili_Odita2_vc.jpg File:Odili_NB2_(7704409682).jpg File:Kiasma_from_the_north,_2011.jpg </gallery> == Àwọn ẹ̀bùn == * 1994: [[Penny McCall Foundation]] Grant <ref name="Shainman" /> * 2001: Joan Mitchell Foundation Grant <ref name="Shainman" /> * 2007: Louis Comfort Tiffany Grant <ref name="Shainman" /> * 2007: Ilé iṣẹ́ ńlá rẹ̀ ''Give Me Shelter'' ni a gbé kalẹ̀ ní gbangba nínú ìfihàn Venice Biennale kejìléláàádọ́ta '', Think With The Senses, Feel With the Mind'', tí Robert Storr ṣètò. <ref name="Shainman" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1966]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 3xm2ya8070cafhts63gesc27pnxc3zh 0 83933 636213 2026-09-12T14:44:47Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1365423018|Dilomprizulike]]" 636213 wikitext text/x-wiki '''Dil-Humphrey Umezulike''',Ẹni ti a mọ̀ dáadáa gẹ́gẹ́ bí Dilomprizulike (tí a bí ní ọdún 1960 ní Enugu, Nàìjíríà) jẹ́ òṣèré-ọ̀nà ti ìgbàlódé tó ń ṣiṣẹ́ lórí iṣẹ́ gbígbẹ́ ère, iṣẹ́ ìṣàfihàn nípasẹ̀ ìṣesí (performance art), àti iṣẹ́ yíyà àwòrán; ó sì ti gba orúkọ àpèlé náà "Thejunkmanfromafrika". Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọnà ní Yunifásítì ti Nàìjíríà, Nsukka, ní Nàìjíríà, ó sì ní ìwé-ẹ̀rí MFA láti Yunifásítì ti Dundee, ní Scotland. Nínú iṣẹ́ rẹ̀, ó tún ṣe àtúnlò àti yí àwọn aṣọ àtijọ́ àti àwọn ohun ìdọ̀tí mìíràn tí a rí ní òpópónà ìlú padà, ó sì ṣẹ̀dá àwọn ohun èlò ìṣẹ̀dá àti ìṣe tí ó fi ipò àìní àṣẹ ti ọ̀pọ̀ àwọn ènìyàn Áfíríkà hàn. Ó ṣẹ̀dá "Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Junkyard fún Àwọn Ohun Àìdára", àyíká ère tí a kọ́ láti inú àwọn ohun tí a rí, ní Èkó, ó sì tún ṣe àtúnṣe rẹ̀ fún Ibi Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Oriel Mostyn ní Llandudno, Wales. <ref>{{Cite web|archivedate=2011-04-05}}</ref> Dilomprizulike ṣàlàyé bí ó ṣe fi sori ẹrọ rẹ̀ ''Wear and Tear'' :   "Wear and Tear" (tí a lè túmọ̀ sí "Ìrẹ̀wẹ̀sì àti Ìbàjẹ́") jẹ́ èrò kan tí ó ní ète láti ṣí àwọn apá pàtàkì ìgbésí-ayé àpapọ̀ àwọn ará Áfíríkà ní àwọn ìlú ńláńlá payá—àwọn nǹkan tí ó sábà máa ń jẹ́ kí a fojú fo wọ́n dáadáa tàbí kí a má kà wọ́n sí bí ó ti yẹ, síbẹ̀ tí wọ́n ní ipa ńlá lórí irú ìgbésí-ayé yẹn. Ipò àìní-ibi-tí-a-ti-jẹ́-ti-ẹni (tàbí ìmọ̀lára àjèjì) tí ọmọ Áfíríkà bá ara rẹ̀ ní àárín àwùjọ tirẹ̀ fúnra rẹ̀ jẹ́ ohun tí ó bani nínú jẹ́ gidigidi. Ogun kan ń lọ lọ́kàn rẹ̀: ó ní òye nípa bí ó ṣe ń gbé pẹ̀lú àwọn ìṣòro àti ìdàlọ́rùn tí ó wá láti inú àṣà àti ọ̀rýlẹ̀-èdè mìíràn tí a fi tipátipá gbé wọlé fún un. Kò lè padà sẹ́yìn mọ́ láti kó àwọn àkùkọ̀ àṣà àwọn baba rẹ̀ tí ó ti fọ́ túútúú jọ; bẹ́ẹ̀ sì ni kò ní agbára tàbí ìmọ̀ tó láti bá ayé àwọn aláwọ̀-funfun rìn ní ìbámu pẹ̀lú bí ayé wọn ṣe rí. Láti ọdún 2004 sí 2007, wọ́n ṣe àfihàn iṣẹ́ rẹ̀ nínú Ìfihàn Africa Remix tí ó rìnrìn àjò lọ sí ọ̀pọ̀ orílẹ̀-èdè kárí ayé. Ibùdó àkọ́kọ́ fún Africa Remix wà ní Museum Kunstpalast, Düsseldorf, Germany, àwọn ibi tí ó tẹ̀lé e ni Hayward Gallery, London, Centre Pompidou ní Paris, Mori Art Museum ní Tokyo, Moderna Museet ní Stockholm, àti Johannesburg Art Gallery . Ó tún jẹ́ olùgbé ní Gasworks Gallery nígbà tí ó ń pèsè iṣẹ́ kan fún Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Victoria àti Albert, ó sì ń ṣe àfihàn iṣẹ́ rẹ̀ ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ibùdó ìrìn-àjò náà. Ní ọdún 2010 ó dá ''Busy Street'' sílẹ̀ fún Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Herzliya ti Àwọn Ọ̀nà Ìgbalóde ní Ísírẹ́lì. Ohun èlò náà, tí wọ́n fi ìdọ̀tí ṣe, jẹ́ àfihàn àwùjọ àwọn oníbàárà Ísírẹ́lì. <ref>{{Cite web|archivedate=2016-03-03}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1960]] ecfy8vmturm7qz8i9wehva4bc19r3w7 0 83934 636214 2026-09-12T14:54:51Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1344774773|Yagazie Emezi]]" 636214 wikitext text/x-wiki  {{Infobox person|name=Yagazie Emezie|birth_date={{Birth date and age|1989|03|02}}|years_active=2015–present|known_for=photographer|website=https://www.yagazieemezi.com/}} '''Yagazie Emezi''' (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù kẹta, ọdún 1989) Jẹ́ òṣèré àti oníròyìn fọ́tò olómìnira láti Nàìjíríà, tí ó sì kọ́ iṣẹ́ náà fúnra rẹ̀; ó sì ń gbé ní Èkó, Nàìjíríà. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Emezi, ọmọ ìlú Old Umuahia ní Gúúsù Umuahia, ìpínlẹ̀ Abia, ní ọjọ́ kejì oṣù kẹta, ọdún 1989, a sì tọ́ ọ dàgbà ní Aba, Nàìjíríà . Òun ni àbíkẹ́yìn nínú àwọn ọmọ ìyá mẹ́ta, àbúrò rẹ̀ ni Akwaeke Emezi . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Emezi bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú fọ́tò ní ọdún 2015, ìwé ìròyìn ''The Washington Post'', ''National Geographic'', <ref>{{Cite web|archivedate=October 15, 2019}}</ref> ''Al-Jazeera'', ''The New York Times'', ''Vogue'', ''Newsweek'', ''Inc.'', ''TIME'', ''The Guardian'', ''Refinery29'', ''Dailyday Projects'', ''The Weather Channel'' àti ''The New York Times Magazine'' sì ti ṣe iṣẹ́ rẹ̀. Ní ọdún 2017, Emezi gbé ní Monrovia, Liberia fún oṣù mẹ́wàá tó ń ṣàkọsílẹ̀ ipa ẹ̀kọ́ fún àwọn ọmọbìnrin ní àwọn agbègbè tó wà nínú ewu, lẹ́yìn náà ó padà sí iṣẹ́ rẹ̀ tó ń lọ lọ́wọ́ '', Re-learning Bodies,'' èyí tó ń ṣe àwárí bí àwọn tó yè bọ́ nínú ìpalára, láìsí ìtàn ìwà ipá àti ìfipábánilòpọ̀, ṣe ń bá ara wọn mu, ó sì ń ṣàfihàn àìsí àṣà tó ń tàn kálẹ̀ nípa ìlera ara gẹ́gẹ́ bí àṣà tó ṣe pàtàkì. Emezi jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó gba ẹ̀bùn Ẹ̀bùn Ìṣẹ̀dá ti ọdún 2018 láti ọwọ́ Getty Images, ó sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó kópa nínú New York Portfolio Review ní ọdún 2018. Àwọn ''ìwé ìròyìnÌwé-ìròyìn Fọ́tò ti ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì'', ''Huffington Post'', ''iD'', ''Nieman Reports'', ''Paper'', ''Vogue'', CNN àti ''The Washington Post'' ló ti ṣe àfihàn rẹ̀. Ní ọdún 2018, ó gba owó ìrànlọ́wọ́ láti ọ̀dọ̀ Aṣoju Ijọba Agba ti Amẹ́ríkà ní Èkó fún àwọn fọ́tò rẹ̀ tó ń sọ̀rọ̀ nípa òtítọ́ ìwà ipá ìbálòpọ̀ sí àwọn obìnrin àti àwọn ọ̀dọ́ aláìní ní Èkó, Nàìjíríà. Ní ọdún 2019, ó di obìnrin dúdú ará Áfíríkà àkọ́kọ́ tó ya àwòrán fún ''ìwé ìròyìn National Geographic'', ó sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó gba ẹ̀bùn National Geographic Explorer. Yagazie wà lára àwọn òṣèré àkọ́kọ́ ọdún 2019 tí a yàn fún ibùgbé iṣẹ́ ọ̀nà Kehinde Wiley ní Black Rock, Senegal. Àwọn iṣẹ́ àwòrán rẹ̀ tí ó ń ṣe ní ọ̀nà tí ó fẹ́ ṣe àríwísí ipò ìṣèlú àti àwùjọ Nàìjíríà àti ipa tí àwọn ilé iṣẹ́ ìròyìn ń kó nínú rẹ̀, tí wọ́n sì ń yọ ìtàn àti ìṣẹ̀lẹ̀ orílẹ̀-èdè náà kúrò nínú rẹ̀. Emezi jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tí wọ́n yàn sí Ètò Rolex fún Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti Ìtọ́sọ́nà nínú Iṣẹ́ Ọ̀nà ní ọdún 2019. Ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn ìgbìmọ̀ olùdámọ̀ràn ti Áfíríkà Lójúmọ́ , ó sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ tó ń ṣe àfikún. Nígbà tí wọ́n ń ṣe àtakò SARS ní ìparí, Emezi wà ní iwájú láti ṣe àkọsílẹ̀ àwọn àtakò ní ìlú Èkó. == Àwọn ọ̀rọ̀ sísọ == * Àwọn Àyípadà Àyíká àti Ewu Sí Ìlera Àwọn Obìnrin ní Ọdún 2019, ''Agbọ̀rọ̀sọ'', Yunifásítì ti Ìlera Àgbáyé, Kigali, Rwanda * Báwo ni iṣẹ́ ọ̀nà ṣe lè mú àwọn àbájáde ìlera tó dára jù wá ní ọdún 2019, ''Agbọ́rọ̀sọ'', ayẹyẹ Hamwe. Kigali, Rwanda <ref>{{Cite web|archivedate=June 13, 2020}}</ref> * Àwọn Ipò Àìsàn Onígbà-pípẹ́ ti Ọdún 2019: Mímọ̀, Rírí àti Wíwo Ara Rẹ̀ sàn ní Àgbáyé Áfíríkà, ''Agbọ̀rọ̀sọ'', Yunifásítì Kansas . Kansas, Amẹ́ríkà * 2018 Siwaju Kiakia: Awọn obinrin ninu fọtoyiya, ''Agbọrọsọ'', Ayẹyẹ Fọto Lagos . Eko, Nàìjíríà * Àsọyé Àlejò ti ọdún 2018, ''Aṣọ̀rọ̀,'' Ilé-ẹ̀kọ́ Parsons ti Apẹẹrẹ New York, USA * Àtúnyẹ̀wò Ìṣẹ̀dá Ọdún 2017 ní Àkókò Oní-nọ́ńbà, ''Agbọrọsọ,'' FCAEA àti Ojoojúmọ́ Áfíríkà . Nairobi, Kenya, * Àwọn Ìtàn Ọdún 2016 Nípasẹ̀ Fọ́tò, ''Agbọ̀rọ̀sọ,'' Ọ̀sẹ̀ Ìròyìn Àwùjọ. Èkó, Nàìjíríà. * Àwọn ìdíwọ́ ọdún 2015 sí Ṣíṣàwárí fọ́tò níta gbangba, ''Agbọrọsọ'', Rele Gallery, Lagos, Nigeria. * 2015 Sísopọ̀ mọ́ oníbàárà, Ohun tí a mọ̀ àti bí a ṣe lè lò ó, ''Agbọrọsọ,'' Mobile West Africa. Èkó, Nàìjíríà. == Àwọn ẹ̀bùn àti àwọn ẹ̀bùn == * Olùfúnni ní ẹ̀bùn National Geographic 2020. * Ẹni tó gba ẹ̀bùn Creative Bursary Award ti ọdún 2018 láti ọwọ́ Getty Images . <ref>{{Cite news|url=https://punchng.com/nigerian-photographer-yagazie-emezi-wins-getty-images-award/|title=Nigerian Photographer Yagazie Emezi wins Getty Images Award|date=January 31, 2018}}</ref> * Ifunni Ile-iṣẹ Amẹrika fun ọdun 2018 lati ọdọ Ile-iṣẹ Aṣoju Gbogbogbo ti Ilu Amẹrika ni Lagos, Nigeria. * Ẹ̀bùn Àwọn Akẹ́kọ̀ọ́ Tó Dára Jùlọ ti Ọdún 2017 láti Ẹ̀ka Ẹ̀kọ́ Àwọn Ará Áfíríkà ti Yunifásítì ti New Mexico . == Àwọn ìfihàn == * Àkójọpọ̀ fọ́tò ti ilẹ̀ Áfíríkà, Bamako, Mali. 2019. * Lẹ́ǹsì Obìnrin, [[Richard Taittinger Gallery]], New York, USA. 2019 * Relearing Ara, Hamwe Festival, Kigali, Rwanda. 2019 * NÍBÍ, Alliance Francais, Lagos, Nigeria. 2019 * Nísinsìnyí àti ní ìgbàgbé, Vlisco&amp;amp;Co, Art 21. Èkó, Nàìjíríà. 2018 * Festival Pil'ours, Saint Gilles Croix de Vie, France. 2018 * Àwòrán Àgbà/Ode, Fọ́tò Àwọn Obìnrin, Photoville. Niu Yoki, AMẸRIKA. 2017 * Ọ̀rọ̀ Ara, Refinery29, Photoville. Niu Yoki, Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà, ọdún 2017 * Àtúnṣe àwòrán Kọntinent kan, Alliance Francais, Dailyday Africa. Nairobi, Kenya. 2017 * Àjọyọ̀ Àwòrán LOOK3, Charlottesville, USA. 2016 * Awọn Iṣẹ Ojoojumọ ni FotoIstanbul, Istanbul, Tọki. 2016 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1989]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] jkykjssiazzyi70sol6l79wovhhykp8 0 83935 636215 2026-09-12T14:57:37Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345475597|Kadara Enyeasi]]" 636215 wikitext text/x-wiki '''Kadara Enyeasi''' jẹ́ ayàwòrán àwòrán ilẹ̀ Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|date=2018-04-06|title=At home with Kadara Enyeasi|url=https://businessday.ng/arts-bdlife-arts/article/home-kadara-enyeasi/amp/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2020-09-06}}</ref> Kadara bẹ̀rẹ̀ sí ní ya àwọn mọ̀lẹ́bí rẹ̀ ní àwòrán nígbà tó ṣì wà ní ọ̀dọ́mọdé ní ilé-ìwé gíga, ní lílo kámẹ́rà Nikon oní-megapixel méjì.<ref>{{Cite web|author=Ana Rosado|title=Expert view: Seven leading African photographers from across the continent|url=https://www.cnn.com/style/article/african-photographers-nataal-everyday-africa-tokini-peterside/index.html|access-date=2020-09-06|website=CNN|language=en}}</ref><ref>{{Cite web|last=Månsson|first=Christina|title=Q&A with Kadara Enyeasi - ZAM|url=https://www.zammagazine.com/perspectives/blog/557-q-a-with-kadara-enyeasi|access-date=2020-09-06|website=www.zammagazine.com|language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite web|title=The Nigerian Photographer Redefining Selfies & The Black Body In Art|url=https://www.sleek-mag.com/article/kadara-enyeasi-unseen-photographer/|access-date=2020-09-06|website=www.sleek-mag.com|language=en}}</ref>Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Yunifásítì ti Èkó (University of Lagos), níbi tí ó ti kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ṣíṣe àpẹẹrẹ ilé (architecture).. Iṣẹ́ rẹ̀ ti hàn lórí ayẹyẹ fọ́tò Lagos ní ọdún 2015 àti 2017. <ref>{{Cite news|last=|first1=|date=|title=Oando Promotes Socio-Economic Diversification Through Support Of Creative Industry|url=https://www.independent.ng/oando-promotes-socio-economic-diversification-support-creative-industry/|place=Lagos, Nigeria|archiveurl=|archivedate=|accessdate=|journal=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> Iṣẹ́ rẹ̀ ni a ṣe àfihàn rẹ̀ nínú ìfihàn Zeitz MOCAA, Mo ṣì wà níbí ní ọ̀la láti fún ọ ní 'high-five' fún ohun tó o ṣe ní àná.(2019). Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ni a ṣe gẹ́gẹ́ bí ara àkójọpọ̀ tí a gbé kalẹ̀ ní Àwòrán X ní Èkó àkọ́kọ́ ní ọdún 2016. Iṣẹ́ rẹ̀ ti farahàn lórí CNN, Vogue àti ní Ìpìlẹ̀ Àwọn Òṣèré Adúláwọ̀ Foam X láti ọwọ́ Foam Fotografiemuseum . Wọ́n yàn án fún ẹ̀bùn Edwin George fún fọ́tò ní Àwọn Ẹ̀bùn Ọjọ́ iwájú ní Áfíríkà 2017. <ref>{{Cite web|archivedate=2020-09-26}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 9epcbcwzrwez9oue3581709h1uo9gmy 0 83936 636216 2026-09-12T15:02:20Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372847463|Lukman Olaonipekun]]" 636216 wikitext text/x-wiki  {{Infobox person|name=Lukman Olaonipekun|image=Lukesh.JPG|website={{URL|http://www.lukeshphoto.com}}|birth_date=December 7, 1975|birth_place=[[Itesiwaju]]|citizenship=[[Nigeria]]|occupation=[[Documentary Photographer]]}} '''Lukman Olaonipekun''', tí gbogbo ènìyàn mọ̀ sí Lukesh, jẹ́ olùyàwòrán fíìmù ará Nàìjíríà tí wọ́n bí ní ọjọ́ keje oṣù Kejìlá, ọdún 1975, ní ìjọba ìbílẹ̀ Itesiwaju, ìpínlẹ̀ Oyo, Nàìjíríà. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ fọ́tò rẹ̀ ní ọdún 1998. Olaonipekun ni olùyaworan ara ẹni fún gómìnà ìpínlẹ̀ Èkó tẹ́lẹ̀ <ref name=":0">{{Cite web|archivedate=2013-10-11}}</ref> Babatunde Fashola SAN tó di Mínísítà fún agbára, iṣẹ́ àti ilé ní Nàìjíríà láàárín ọdún 2015 sí 2023. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Lukman jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ayàwòrán òṣèlú tó gbajúmọ̀ ní Nàìjíríà, ó sì dúró ní iwájú nínú àṣà ìkọ̀wé àwòrán Nàìjíríà. Ó ń ṣògo nípa àkójọ àwòrán tó tó mílíọ̀nù méje pẹ̀lú àwọn àkọsílẹ̀ ìṣèlú tó gbòòrò tó ń lọ lọ́wọ́, àwọn ìgbésẹ̀ ìṣèlú àti àwọn apá ènìyàn nínú ìṣàkóso. Ní ọdún 2003, ó di olùyàwòrán fún Ọ̀gbẹ́ni Idowu Obasa, Alága Ìjọba Ìbílẹ̀ Onigbongbo ní Ikeja, Èkó, àti ní ọdún mẹ́ta lẹ́yìn náà, ó di olùyàwòrán Gómìnà Ìpínlẹ̀ náà, Ọ̀gbẹ́ni Babatunde Fashola ní ọdún 2006. Lukman ni onkọwe iwe *BRF: A Story in Photographs*, eyi ti o ṣe akosile igbesi-aye gomina kan ti o wa ni ipo ni orilẹ-ede Naijiria. A tẹ iwe rẹ ti akọle rẹ jẹ *The Fashola Years* jade ni ọdun 2015 nipasẹ ile-iṣẹ Quramo Publishing labẹ ami-atẹjade Qbooks. Awọn iṣẹ miiran ti o ti ṣe pẹlu Beginning with Buhari: A New Beginning (2016), Infrastructure Renewal in Nigeria: A Photographic Journey through the Power, Works and Housing Sectors, Beyond Infrastructure, This is Lagos, This is Buhari, Katsina: Its History, People and Governance, ati Discover Nigeria. Àkójọpọ̀ àti ìmọ̀ rẹ̀ ló ti gbé e kalẹ̀ gẹ́gẹ́ bí òpìtàn ìríran, olùtọ́jú àkọsílẹ̀, olùtọ́jú, olùtẹ̀wé àti òǹkọ̀wé, agbára ìtàn, ìṣàkóso àti ìyípadà orílẹ̀-èdè ní Orílẹ̀-èdè Olómìnira Kẹrin ti Nàìjíríà nípasẹ̀ àwòrán. == Àwọn ìfihàn == * 2009 - ''Nígbà yẹn àti nísinsìnyí'' ní City Hall, Erékùsù Èkó * 2013 - ''Àdéhùn mi pẹ̀lú Èkó'' ní Blue Roof, Èkó * 2013 - ''Eko: Wiwa ati Dida'' ni Ilu Hall, Eko * 2015 - Ojú Ìtàn == Àwọn ẹ̀bùn == * 2011 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Àṣà Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún * 2011 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Tó Dáa Jùlọ Nínú Àwọn Ọ̀ràn Tó Wà Nísinsìnyí ti Ọdún * 2012 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Ìgbésí Ayé Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún * 2012 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Ìṣẹ̀dá Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún * 2012 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Ìgbésí Ayé Ẹranko Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún * 2012 – Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà Fọ́tò Ìpolówó àti Ìṣòwò Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún == Àwọn ìtọ́kasí == {{Reflist}}Lukman Olaonipekun World Lens Àwọn Ẹ̀bùn Fọ́tò Nàìjíríà ti Ọdún 2011 <ref>{{Cite web|archivedate=2013-10-03}}</ref> 'BRF: Ìtàn kan nínú àwọn fọ́tò' <ref>{{Cite news|url=http://www.16www.ngrguardiannews.com/index.php/art/arts/137059-fashola-in-lukman-olaonipekun-s-lens-paper/|location=Lagos, Nigeria|title=Guardian News Website - Fashola in Lukman Olaonipekun's lens, paper|access-date=2013-11-08}}</ref> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1975]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] oqpao6ciirjcuaxr1he91msdsikccj3 0 83937 636218 2026-09-12T15:05:25Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369453876|John Amanam]]" 636218 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=John Amanam|image=John_Amanam.jpg|caption=|birthname=John Amanam Sunday|birthdate={{Birth date and age|df=y|1988|11|14}}|awards={{Plainlist| * Distinguished Artist of the Year – Society of Nigerian Artists (2025) }}|website={{URL|https://www.immortalcosmeticart.com}}}}'''John Amanam''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kọkànlá ọdún 1988) jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó jẹ́ gbẹ́nàgbẹ́nà àti òṣèré-ọnà tó máa ń ṣe àwọn ẹ̀yà ara àtọwọ́dá tó jọ ti gidi gan-an; òun sì ni wọ́n kà sí ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà àkọ́kọ́ láti ṣe irú àwọn ẹ̀yà ara bẹ́ẹ̀. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Amanam, ẹni ti o wa lati Nsit-Atai ni ipinle Akwa Ibom ni agbegbe Gúúsù-Gúúsù,<ref>{{Cite web|date=2020-09-22|title=John Amanam: 'Dis prosthetics wey I dey do na handmade, no be surgery'|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-54250384|access-date=2025-01-31|website=[[BBC News Pidgin]]}}</ref> ni a bi ni Calabar, ipinle Cross River, nibi ti o ti dagba pẹlu. O jẹ ọmọ ile-iwe tẹlẹ ni Federal Government College ni Ikot Ekpene, o si kọ ẹkọ nipa Iṣẹ-ọnà (Fine and Industrial Arts) ni Ile-ẹkọ giga ti Uyo.<ref>{{Cite news|last=George|first1=Godfrey|date=2021-05-22|title=Accident which claimed my brother's fingers motivated me to start making prostheses – Sunday, Nigerian sculptor|url=https://punchng.com/accident-which-claimed-my-brothers-fingers-motivated-me-to-start-making-prostheses-sunday-nigerian-sculptor/|accessdate=2025-01-31|journal=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Amanam jẹ́ olórin àkànṣe tẹ́lẹ̀ ní Nollywood . Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ abẹ́rẹ́ rẹ̀ tó jẹ́ òótọ́ lẹ́yìn tí àbúrò rẹ̀ pàdánù apá kan lára ọwọ́ rẹ̀ ní ọdún 2018 àti pé àwọn àṣà ìbẹ́rẹ́ náà kò bá ara mu rárá, ó sì burú jáì ní ti ara àti ní ti àṣà. Wọ́n ṣe iṣẹ́ ọwọ́ abẹ́rẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ọdún 2019, ó sì fún àbúrò rẹ̀. <ref>{{Cite news|last=Ball|first1=Janet|title=Sculptor in Nigeria creates black prosthetic hand for his brother|url=https://www.bbc.com/news/av/world-africa-54486029|accessdate=2025-01-31|journal=[[BBC]]|language=en-GB}}</ref> Òun ni olùdásílẹ̀ Immortal Cosmetic Art Ltd, ilé-iṣẹ́ kan tí ó ń ṣe àwọn ìka ọwọ́, etí, imú, ẹsẹ̀ àti àwọn ìrísí ọmú tí ó jọ ti gidi fún àwọn ènìyàn tí wọ́n ní àwọ̀ dúdú, tí wọ́n ń gbé ní [[Uyo]], ìpínlẹ̀Akwa Ibom. Ó ń ṣe àwọn iṣẹ́ tí kò ní owó púpọ̀ àti ọ̀fẹ́ fún àwọn ènìyàn tí owó wọn kéré nípasẹ̀ ètò ìtọrẹ kan tí a ń pè ní Ubokobong, tí ó túmọ̀ sí “ọwọ́ Ọlọ́run” ní Ibibio . Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ti gba àfiyèsí àgbáyé nípa ṣíṣe àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní àwọn ilé iṣẹ́ ìròyìn àgbáyé bíi Reuters, BBC, Al Jazeera àti àwọn mìíràn. Ó ti fún wa ní ìṣírí láti ṣe àwọn ojútùú ìlera tó gbajúmọ̀ tí a ṣe ní Áfíríkà, láti ọwọ́ àwọn ará Áfíríkà, fún àwọn ará Áfíríkà àti àwùjọ àwọn aláwọ̀ dúdú kárí ayé. == Àwọn Àṣeyọrí == * Wọ́n yàn án nínú àwọn ẹ̀bùn African Genius Awards 2024. <ref>{{Cite news|last=Alumona|first=Kingsley|date=2024-06-08|title=Awuzie, Olutoye, two other Nigerians nominated for African Genius Awards|url=https://tribuneonlineng.com/awuzie-olutoye-two-other-nigerians-nominated-for-african-genius-awards/|access-date=2025-12-14|newspaper=[[Nigerian Tribune]]|language=en-GB}}</ref> * Ó gba ẹ̀bùn orílẹ̀-èdè fún yunifásítì rẹ̀ ní [[Àbújá|Abuja]] fún iṣẹ́ àkànṣe kan tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ "Ọ̀la" ní ọdún 2014. * Olórin Àgbàyanu ti Ọdún láti ọwọ́ Society of Nigerian Artists (SNA) ní ọdún 2025 <ref>{{Cite news|last=Balogun|first=Halima|date=2025-12-10|title=SNA honours Oshinowo, Shyllon, others|url=https://thenationonlineng.net/sna-honours-oshinowo-shyllon-others/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-12-14|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> == Wo tun == * [[Wọlé Sóyinká|Wole Soyinka]] * [[Ngugi wa Thiong'o]] * Denis Mukwege * [[Haneefah Adam]] == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1988]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] czb63guv0efpkto52c543jbmpvq8npm 0 83938 636219 2026-09-12T15:12:10Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372274005|Onyedika Chuke]]" 636219 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist||image=|imagesize=}}'''Onyedika Chuke''' fetisiⓘ (Ti a bi ni Onitsha, Nigeria) jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Amẹ́ríkà tí ó jẹ́ oníṣòwò iṣẹ́-ọnà, òṣèré-ọnà, àti olùtọ́jú àwọn iṣẹ́-ọnà, tí ó sì ń gbé ní ìlú New York. Òun ni olùdásílẹ̀ "Storage,"<ref>{{Cite web|last=Chamberlain|first=Colby|date=January 2021|title="Storage_"|url=https://www.artforum.com/print/reviews/202101/storage-84682|access-date=2023-05-21|website=Artforum|language=en-US}}</ref> èyí tí í ṣe ibi ìfihàn iṣẹ́-ọnà ní Manhattan, ó sì ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ni (assistant professor) ní ẹ̀ka iṣẹ́-ọnà ti Yunifásítì Columbia (Columbia University School of the Arts). == Iṣẹ́ ọwọ́ == A bi Chuke ni Onitsha, Nigeria, a si dagba ni ilu New York. Ó jáde ilé-ẹ̀kọ́ gíga Cooper Union ní ọdún 2011 pẹ̀lú oyè Bachelor of Arts, ó sì tún lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Skowhegan ti Painting and Scarpture . Chuke ti kopa ninu awon eto ife-eko pelu ni Yale School of Art, Department of Cultural Affairs, ati American Academy ni Rome . Aláròjinlẹ̀ nípa iṣẹ́ ọ̀nà Jerry Saltz ṣàpèjúwe iṣẹ́ Chuke gẹ́gẹ́ bí “ọlọ́gbọ́n nípa ohun èlò àti ọgbọ́n tí ó jọ ti Bruce Nauman .” Gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán, Chuke ti ṣe àwọn ìgbéjáde onídáni ní Ile-iṣẹ Iṣẹ́-ọnà ní awọn Gómìnà Island, Pioneer Works, The Shed (ilé iṣẹ́ ọ̀nà), àti Bronx Museum of the Arts . == Àwòrán Gbàgede == Ní ọdún 2020, ní ìdáhùn sí àwọn ìfẹ̀hónúhàn awọn Ẹ̀mí awọn Dúdú Ṣe Pàtàkì, Chuke dá Ibùpamọ́ sílẹ̀, ibi ìkópamọ́ àwòrán kan ní Tribeca . Pẹ̀lú àfiyèsí láti ṣètìlẹ́yìn fún àwọn òṣèré láti àwọn agbègbè tí a ti ya sọ́tọ̀, Chuke tún ń ṣètìlẹ́yìn fún àwùjọ ìlú New York rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ni nípa iṣẹ́ ọ̀nà fún Studio ní Ilé-ẹ̀kọ́ kan, Foster Pride, àti ilé ẹ̀wọ̀n Rikers Island "láti ṣe ìrànlọ́wọ́ láti pèsè àwọn ọ̀nà fún ìfarahàn ara-ẹni àti ìwòsàn nípasẹ̀ lílo àwòrán fún àwọn ẹlẹ́wọ̀n ní ọgbà ẹ̀wọ̀n." Chuke ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn òṣèré bíi William Cordova, Rick Lowe, àti Emory Douglas, Mínísítà fún àṣà fún Ẹgbẹ́ Black Panther ní Storage, ó sì ti ṣe àfihàn wọn. Nípasẹ̀ àwòrán náà, ó ti ṣe ìfilọ́lẹ̀ Ìmúrasílẹ̀ àti Ìlànà Ìlò (ART), ìtọ́nisọ́nà kan tí ó ń ṣètìlẹ́yìn fún ẹ̀kọ́ nípa ọ̀nà, ìmúrasílẹ̀ iṣẹ́, àti ìmọ̀ nípa ìnáwó fún àwọn ọ̀dọ́langba BIPOC, àwọn ọ̀dọ́langba tí wọ́n ń gbé dàgbà, àti àwọn ọ̀dọ́langba. == Àwọn àkójọ == Iṣẹ́ Chuke ni a kó jọ láti ọ̀dọ̀ Verbier Sculpture Park, Ile-ẹkọ giga ti Amẹrika ni Rome, Socrates Sculpture Park, The Shed (ilé iṣẹ́ ọ̀nà), Ile-iṣẹ Iyaworan, àti Ile-iṣọ́ Àwòrán SCAD . <ref>{{Cite news|date=2018-01-23|title=Beyond Murals: New York Picks 4 Artists in Residence to Tackle Social Issues|url=https://www.nytimes.com/2018/01/23/arts/design/nyc-artist-residency-tatyana-fazlalizadeh.html|access-date=2023-05-21}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] ldbrlgyy746hqi504qs9hefye6o2g8a 0 83939 636221 2026-09-12T15:17:33Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1370250393|Amazing Klef]]" 636221 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Amazing Klef|image=|birth_name=Okwuchukwu Martins Dominic|birth_date={{Birth date and age|1994|09|13|df=yes}}|birth_place=[[Ojo, Lagos]], Nigeria|citizenship=[[Nigerian]]|alma_mater=|occupation=Photographer|years_active=2016–present|organization=AKtivated|website={{URL|theamazingklef.com}}}}'''Okwuchukwu Martins Dominic''' // ⓘ(tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlá oṣù Kẹsàn-án, ọdún 1994), ẹni tí a mọ̀ ní iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Amazing Klef, jẹ́ olùyàwòrán àti olùdarí ìmọ̀-iṣẹ́ ìṣẹ̀dá ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|title=Behind The Lens – LeVogue Magazine|url=https://levogue.leadership.ng/behind-the-lens/|access-date=2024-07-10|language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bi ni Ojo, Èkó, Nàìjíríà. Ó ní ìfẹ́ sí iṣẹ́ ọnà àwòrán, àwòrán àwòrán, fọ́tò, àti sinimá nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún méjìdínlógún. <ref name=":0">{{Cite news|last=Momoh|first1=Siaka|date=2024-01-07|title=Photography has grown into a multi-million dollar industry with advancing technologies – Amazing Klef|url=https://businessday.ng/interview/article/photography-has-grown-into-a-multi-million-dollar-industry-with-advancing-technologies-amazing-klef/|place=Lagos, Nigeria|accessdate=2024-07-10|journal=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Amazing Klef bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán àwòrán, ó sì wá mọ̀ pé ó nílò láti kọ́ fọ́tò láti mú kí àwọn àwòrán rẹ̀ sunwọ̀n sí i. Àìní yìí ló mú un wọ inú fọ́tò. <ref name=":0" /> <ref>{{Cite news|date=2023-02-13|title=Amazing Klef: The eccentric photographer revolutionising image creation in Nigeria|url=http://m.guardian.ng/amazing-klef-the-eccentric-photographer-revolutionising-image-creation-in-nigeria/|location=Lagos, Nigeria|last1=Nigeria|first1=Guardian}}</ref> Ó ti bá àwọn ilé iṣẹ́ bíi Pepsi, Bet9ja, MTN, [[Guaranty Trust Bank|GTBank]], Hennessy, Asus, Mirinda, UNICAF, Desperados, LG, European Union, Tecno Mobile, BBC News, Oppo, [[Mavin Records]], Chocolate City, àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ míràn ṣiṣẹ́ pọ̀. Amazing Klef ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn ènìyàn pàtàkì, títí bí [[Tiwa Savage]], [[2face Idibia|2face]], [[Olamide]], [[Flavour]], DJ Khaled, [[Rema]], [[Toke Makinwa]], KiDi, [[Nancy Isime]], [[Rita Dominic]], Tayo Aina, [[Blaqbonez]], Rudeboy, [[Laycon]], [[Bimbo Ademoye]], [[Ice Prince]], [[9ice]], Sarkodie, [[Broda Shaggi]], DJ Spinall, àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn olókìkí mìíràn nínú eré ìdárayá, iṣẹ́ ọwọ́, àti iṣẹ́ ajé. <ref>{{Cite news|title=Aktivated Vision: How Amazing Klef is Changing the Game in Photography and Beyond"|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2023/02/17/aktivated-vision-how-amazing-klef-is-changing-the-game-in-photography-and-beyond/|access-date=2024-08-02}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Rudeboy Serves Women in a Special Way|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/05/30/rudeboy-serves-women-in-a-special-way/|access-date=2024-08-02}}</ref> === AKtivated === Òun ni olùdásílẹ̀ AKtivated Studios, èyí tí í ṣe ilé-iṣẹ́ tó ń ṣe àwọn iṣẹ́ ìṣẹ̀dá onírúurú, ilé-iṣẹ́ tó ń ṣe àgbéjáde iṣẹ́ ọnà, àti ibi iṣẹ́ (studio) ní ìlú Èkó, ní Nàìjíríà. Amazing Klef tún dá Amazing Klef Academy sílẹ̀; èyí jẹ́ ètò ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ ọnà tí a lè kọ́ lórí ayélujára tàbí ní ojú-òpó gangan, èyí tí ó ti ṣe àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn ilé-iṣẹ́ bíi Tecno Mobile láti kọ́ni nípa fọ́tò-yíyà, àti láti pèsè àwọn ẹ̀kọ́ àti àwọn ohun-èlò orí-ayélujára fún àwọn ènìyàn kárí ayé. Ó tún dá ''AKtivated TV'' sílẹ̀, ètò eré ìnàjú lórí ayélujára kan tí ó ní àwọn ènìyàn tó lé ní mílíọ̀nù mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n tí wọ́n wò ní gbogbogbòò, tí a mọ̀ fún ṣíṣẹ̀dá àwọn orin tó gbajúmọ̀ ní Nàìjíríà. Láti ọdún 2019, Amazing Klef ti fọwọ́ sí àti ṣe àgbékalẹ̀ àwọn oníṣẹ̀dá nípasẹ̀ ''AKtivated Creative Label'', pẹpẹ kan tí ó ń fún àwọn ayàwòrán ọ̀dọ́ àti àwọn olùfẹ́, àwọn ayàwòrán fídíò, àti àwọn oníṣẹ̀dá ní àwọn ohun èlò tí wọ́n nílò láti ṣe àṣeyọrí. <ref>{{Cite news|title=AKtivated TV's 5th Anniversary: Unveiling a Bold Vision at Terra Kulture|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2024/05/09/aktivated-tvs-5th-anniversary-unveiling-a-bold-vision-at-terra-kulture/|access-date=2024-08-02}}</ref> == Àwọn àṣeyọrí àti ìdámọ̀ == Amazing Klef ti gba awọn aṣeyọri pataki ati idanimọ ninu ile-iṣẹ ẹda. Ó ṣẹ̀ṣẹ̀ di aṣojú Brand fún Asus Laptops ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|title=Aktivated Vision: How Amazing Klef is Changing the Game in Photography and Beyond"|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2023/02/17/aktivated-vision-how-amazing-klef-is-changing-the-game-in-photography-and-beyond/}}</ref> Tẹ́lẹ̀tẹ́lẹ̀ ó jẹ́ olùdarí àti olùdásílẹ̀ fún Oppo Mobile Nigeria, ó sì ní ipa kan náà báyìí fún Tecno Mobile Nigeria. <ref>{{Cite news|last1=Online|first1=Tribune|date=2024-05-21|title=TECNO's CAMON 30 photo challenge masterclass with Amazing Klef|url=https://tribuneonlineng.com/tecnos-camon-30-photo-challenge-masterclass-with-amazing-klef/}}</ref> Ohun tó ṣe pàtàkì ni pé òun ni ayàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àkọ́kọ́ tó sọ̀rọ̀ nípa TED . Ní ọdún 2022, ó gba ẹ̀bùn Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Trendupp "Agbára Ìṣẹ̀dá", èyí tí ó fi kún àwọn àmì ẹ̀yẹ rẹ̀ tí ó ní Scream Awards fún 'Best Photographer & Visual Artist', ẹ̀bùn AFAA Photography Award. wọ́n sì yàn án fún àtúnse kẹfà NET Honors. <ref>{{Cite news|date=2022-07-01|title=NET Honours: Full List of Class of 2022 Winners – Nigerian Entertainment Today|url=https://thenet.ng/net-honours-full-list-of-class-of-2022-winners/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2016-10-13|title=D'banj, Linda Ikeji, Don Jazzy grab Scream All Youth Awards 2016 nomination – Nigerian Entertainment Today|url=https://thenet.ng/dbanj-linda-ikeji-don-jazzy-grab-scream-all-youth-awards-2016-nomination/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Aktivated Vision: How Amazing Klef is Changing the Game in Photography and Beyond"|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2023/02/17/aktivated-vision-how-amazing-klef-is-changing-the-game-in-photography-and-beyond/}}</ref> Ní ọdún 2018, Amazing Klef ṣiṣẹ́ lórí iṣẹ́ kan fún BBC, ó ya àwòrán fún ìbẹ̀wò INSA, ayàwòrán graffiti sí Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|last=Chris|date=2018-07-15|title='Make more of your world' campaign goes to Unilag|url=https://dailytrust.com/make-more-of-your-world-campaign-goes-to-unilag-260975/|access-date=2024-08-01|language=en-US}}</ref> Wọ́n tún ti ṣe àfihàn fọ́tò rẹ̀ lórí Big Brother Naija season 5 àti nínú àwọn àwòrán ìṣáájú fún fíìmù [[Netflix]] kan. <ref>{{Cite news|title=Aktivated Vision: How Amazing Klef is Changing the Game in Photography and Beyond"|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2023/02/17/aktivated-vision-how-amazing-klef-is-changing-the-game-in-photography-and-beyond/|access-date=2024-08-02}}</ref> Ni afikun, o ti han ninu ọpọlọpọ awọn iwe iroyin, awọn ifọrọwanilẹnuwo lori tẹlifíṣọ̀n ati redio, ati awọn atẹjade, pẹlu [[TVC News|TVC's]] Wakeup Nigeria, [[The Beat 99.9 FM|BeatFM]], Wazobia FM, [[City FM (Lagos)|City FM]], Spice TV, ati fiimu Showmax 's afrobeats . == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 5vfvbkvb3c8yk00ihznduftlnfhumw7 0 83940 636223 2026-09-12T15:30:42Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372298069|Diminas Dagogo]]" 636223 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Diminas Dagogo|citizenship=Nigeria|education=University of Port Harcourt|occupation=film director|notable_works=Stigma}}'''Diminas Dagogo''' Ó jẹ́ olùdarí fíìmù láti Ìpínlẹ̀ Rivers ní Nàìjíríà, tí ó sì gbajúmọ̀ jùlọ fún iṣẹ́ ṣíṣe àtúnṣe ojú (makeup) àti àwọn ọgbọ́n àrà-ọ̀tọ̀ nínú fíìmù (special effects) nínú ilé-iṣẹ́ fíìmù Nollywood. <ref name="dagogo1">{{Cite news|last=Benjamin Njoku|title=Comeback Diminas Dagogo fights HIV/AIDS through film|url=http://www.vanguardngr.com/2015/02/comeback-diminas-dagogo-fights-hivaids-film/|location=Lagos, Nigeria|access-date=15 July 2016|date=7 February 2015}}</ref>Ó ti gba àǹfàní láti wà lára ​​àwọn tí wọ́n yàn fún àmì-ẹ̀yẹ AMVCA lẹ́ẹ̀mejì nítorí iṣẹ́ rẹ̀ lórí eré *Stigma* (2013), èyí tí Hilda Dokubo kópa nínú rẹ̀. <ref name="dagogo4">{{Cite news|title=AMVCA 2016: Full nomination list|url=http://africamagic.dstv.com/2015/12/11/amvca-2016-full-nomination-list/|access-date=15 July 2016|date=11 December 2015}}</ref> Dagogo jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì ti Port Harcourt, ó sì ń gbé ní Berlin/Germany lọ́wọ́lọ́wọ́. == Fíìmù tí a yàn == * ''Ọrùn Ìgò'' (1996) * ''Ìtìjú'' (1996) * ''Àṣà'' (1997) * ''Oracle'' (1998) * ''Ìjí Ikú (2004)'' * ''Ọmọ Ènìyàn (2006)'' * ''Àbùkù (2013)'' * ''Asawana (2016) <ref name="dagogo">{{Cite news|author=Margret Ikiriko|title=Famed Movie Director, Dagogo, Talks About Up-Coming Flick|url=http://www.nationalnetworkonline.com/vol13no18/FamedMovie.html|location=Port Harcourt, Nigeria|access-date=15 July 2016|date=4 May 2016|archivedate=7 August 2016|newspaper=[[National Network (newspaper)|National Network]]}}</ref>'' * ''Ọ̀ràn Àìròtẹ́lẹ̀ (2019)'' * ''Amina (2021)'' == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùdarí fíìmù ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] a5x61fey568ei4kciljs0u3bmb3zn06 0 83941 636224 2026-09-12T15:33:05Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1357468868|Vincent Kolo]]" 636224 wikitext text/x-wiki '''Vincent Okolo''' jẹ́ òṣèré ará Nàìjíríà Kolo gba àmì-ẹ̀yẹ àkọ́kọ́ ti 'Ẹ̀bùn Nlá Nefertiti' fún iṣẹ́-ọnà rẹ̀ tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ 'Àwọn Okùn Àtijọ́' láti ṣe ayẹyẹ Ọjọ́ Ìṣọ̀kan Áfíríkà.<ref>{{Cite news|title=Nigerian wins $50,000 Nefertiti grand prize for African creativity|url=https://businessday.ng/news/article/nigerian-wins-50000-nefertiti-grand-prize-for-african-creativity/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]}}</ref>Gẹ́gẹ́ bí àwọn olùṣètò tí Àjọ Àjọpọ̀ Áfíríkà ṣe àtìlẹ́yìn fún ṣe sọ, ẹ̀ka ìdíje yìí wà fún àwọn iṣẹ́ tí ó ṣe àfihàn "...ìsapá ti àkókò yìí fún Áfíríkà láti kẹ́kọ̀ọ́ láti inú ìtàn rẹ̀, láti darí ipò rẹ̀ lọ́wọ́lọ́wọ́ báyìí, àti láti kọ́ ìran àrà-ọ̀tọ̀ ti ọjọ́-iwájú tí ó kún fún ìṣọ̀kan àti ọrọ̀". Iṣẹ́ tí ó fi sílẹ̀ fún ìdíje náà ṣe àfihàn obìnrin ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà kan tí a fi okùn so ọwọ́ rẹ̀ mọ́ ẹ̀gbẹ́ ojú rẹ̀. <ref>{{Cite news|title=Nigerian artist wins Nefertiti prize for African creativity|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/artsbooks/401866-nigerian-artist-wins-nefertiti-prize-for-african-creativity.html|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 0xolg8m2ax4qqvfkfu7oj4bgzcokw6o 0 83942 636225 2026-09-12T15:36:02Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1358737546|John Godwin and Gillian Hopwood]]" 636225 wikitext text/x-wiki '''William John Gilbert Godwin''' OBE(ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù Kẹfà ọdún 1928 – ọjọ́ kejìlá oṣù Kejì ọdún 2023) àti Gillian Hopwood (ọjọ́ kẹtadinlọgbọn oṣù Kẹfà ọdún 1927 – ọjọ́ kẹfà oṣù Kọkànlá ọdún 2025) jẹ́ àwọn oníṣẹ́-ọ̀nà ìkọ́lé láti ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì, tí wọ́n sì ń ṣiṣẹ́ ní Nàìjíríà. == Ìtàn == A bi John Godwin ni Chalfont St Giles, Buckinghamshire, England ni ọjọ kẹtadinlogun, oṣu kẹfa, ọdun 1928. <ref name="obit">{{Cite news|title=John Godwin, architect whose practice designed more than 1,000 buildings in Nigeria – obituary|url=https://www.telegraph.co.uk/obituaries/2023/05/03/john-godwin-architect-nigeria-obituary-lagos/|access-date=3 May 2023}}</ref> A bi Gillian Hopwood ni Rochdale, England ni ọjọ kẹtadinlọgbọn oṣu kẹfa ọdun 1927. Àwọn méjèèjì kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà ní Architectural Association ní London, àwọn méjèèjì sì yẹ ní ọdún 1950. <ref>{{Cite news|url=http://www.thisdaylive.com/articles/a-city-of-motion/137555|title=A City of Motion|access-date=29 September 2015|archivedate=3 October 2015}}</ref> John wá sí Nàìjíríà pẹ̀lú ìyàwó rẹ̀, Gillian ní ọdún 1954, wọ́n sì ń gbé ní ìlú Èkó, ní orílẹ̀- èdè Gẹ̀ẹ́sì Nàìjíríà . <ref name="transition">{{Cite news|url=http://www.thisdaylive.com/articles/gillian-hopwood-chronicles-of-a-city-in-transition/204735/|title=GILLIAN HOPWOOD: CHRONICLES OF A CITY IN TRANSITION|access-date=29 September 2015|archivedate=3 October 2015}}</ref> Wọ́n bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ wọn nínú iṣẹ́ ọnà ilé, wọ́n sì kópa nínú ṣíṣe àwòrán ọ̀pọ̀lọpọ̀ iṣẹ́ pàtàkì ní ìlú náà. John tún dá iṣẹ́ ẹ̀kọ́ sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Ọ̀jọ̀gbọ́n nínú Ẹ̀kọ́ nípa Àwọn Ọ̀nà ní Yunifásítì ti Èkó . <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=-_FUBQAAQBAJ&pg=PA267|title=The Fabric of Space: Water, Modernity, and the Urban Imagination}}</ref> Bó tilẹ̀ jẹ́ pé ó bá ìyàwó rẹ̀ ṣiṣẹ́ pọ̀ lórí ọ̀pọ̀lọpọ̀ iṣẹ́ àkànṣe, Gillian dojúkọ ìtọ́jú ìtàn àti fọ́tò àwòrán ilé, ó sì ṣe àkọsílẹ̀ ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé olókìkí tí ó wà ní ìlú Èkó tí wọ́n ń gbé ní ìjọba ìbílẹ̀ (tí wọ́n ti wó àwọn kan palẹ̀). <ref name="transition" /> <ref>{{Cite news|url=http://www.ngrguardiannews.com/2015/04/hopwoods-lens-zooms-on-comparative-lagos-architecture/|title=Hopwood's Lens Zooms On Comparative Lagos Architecture|location=Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/the-lagos-i-miss/|location=Lagos, Nigeria|title=The Lagos I miss|access-date=29 September 2015}}</ref> Wọ́n dá ilé iṣẹ́ ìkọ́lé wọn tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ ''Godwin àti Hopwood Architects'' sílẹ̀ ní ọdún 1954. Lẹ́yìn náà ni wọ́n yí orúkọ ilé-iṣẹ́ náà padà sí ''Godwin Hopwood Kuye (GHK) Architects Limited'' ní ọdún 1989. Tọkọtaya náà di ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ní ọdún 2013 lẹ́yìn tí wọ́n ti lo nǹkan bí ọgọ́ta ọdún tí wọ́n sì ń ṣe iṣẹ́ ayàwòrán ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/just-before-the-sea-takes-over-lagos/|location=Lagos, Nigeria|title=Just before the sea takes over Lagos}}</ref> Godwin kú ní ọjọ́ kejìlá oṣù kejì ọdún 2023, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìnléláàádọ́rùn-ún. Hopwood kú ní ọjọ́ kẹfà oṣù kọkànlá ọdún 2025, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún méjìdínlọ́gọ́rùn-ún == Ìlà Àkókò Iṣẹ́ àti Ìgbésí Ayé == {| class="wikitable" |+Timelines !S/N !Career Level !Institution !Year |- ! colspan="4" |John Godwin |- |1 |Professional Training |Architectural Association School |1945 - 1950 |- |2 |Associate |Royal Institute of British Architects |1950 |- |3 |Fellow |Royal Institute of British Architect |1963 |- |4 |Member |Nigerian Institute of Architects |1969 |- |5 |Fellow |Nigerian Institute of Architects |1980 |- |6 |Associate |Chartered Institute of Arbitrators |1963 |- |7 |Principal |Godwin and Hopwood |1955 |- |8 |Associate |Frank Mbanefo and Associates |1964 |- |9 |Consultant |Godwin and Hopwood, London |1988 |- |10 |Principal |Godwin Hopwood Kuye |1989 |- ! colspan="4" |Gillian Hopwood |- |1 |Professional Training |Architectural Association School |1945 - 1950 |- |2 |Associate |Royal Institute of British Architects |1950 |- |3 |Fellow |Royal Institute of British Architect |1963 |- |4 |Member |Nigerian Institute of Architects |1969 |- |5 |Fellow |Nigerian Institute of Architects |1980 |- |6 |Associate |Chartered Institute of Arbitrators |1964 |- |7 |Principal |Godwin and Hopwood |1955 |- |9 |Consultant |Godwin and Hopwood, London |1988 -2003 |- |10 |Principal |Godwin Hopwood Kuye |1989 |- |11 |Director |Godwin Hopwood Kuye |2000 |- |12 |National President |Soroptimist international of Nigeria |1990 |- |13 |Committee member |NIA Finance Committee |1998 |- |14 |President |Nigerian Britain Association |2003 |} == Àwọn ẹ̀bùn àti ọlá == {| class="wikitable" !S/N ! Àmì Ẹ̀bùn/Ọlá ! Ọdún |- | 1 | Ọmọ̀wé Leverhulme | 1945 |- | 2 | RIBA Ọmọwe Henry Jervis | 1948 |- | 3 | Ọmọ̀wé Bratt Colbran | 1950 |- | 4 | Societe des Architects Diplome parle Ijoba Metalist | 1950 |- | 5 | Olùkọ́ Ilé-ẹ̀kọ́ NIA | 1988 |- | 6 | Ẹ̀bùn Àmì Ẹ̀bùn Wúrà NIA | 1997 |- | 7 | Oṣiṣẹ ijọba ti Ijọba Gẹẹsi | 1975 |- | 8 | Oṣiṣẹ ti Orilẹ-ede Apapo ti Nigeria | 2002 |} == Àwọn Iṣẹ́ Àkànṣe == <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>{{Expand list|date=September 2015}} * Ile Allen ati Hanbury, Eko ni ọdun 1956 * Ilé WAEC, Yaba, Lagos * [[Ile itaja iwe|Ilé ìtajà ìwé]], Èkó * Ilé Niger, Èkó * Ilé iṣẹ́ omi Nestle Nigeria Plc, ní ìlú Èkó. * Ilé Ẹ̀kọ́ Sáyẹ́ǹsì, Yunifásítì ti Èkó * Ilé olú-iṣẹ́ GlaxoSmith, ní Èkó. * Ilé gbígbé ní òpópónà Boyle, Èkó. * Ilé Ẹjọ́ Bishop, [[Ikeja]], Lagos * Ilé gogoro UBA, Ilé Olórí Osula, [[Ìlú Benin|Benin]] * Agbara Estate Town Center Ipele 1, 1983 == Wo tun == * Àkójọ àwọn ayàwòrán ilé ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} to36atonaal5w7ppgbektp3hnx3qr8e 0 83943 636226 2026-09-12T15:40:05Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360795374|Tokie Laotan-Brown]]" 636226 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Tokie Laotan-Brown|image=|image_size=|caption=|birth_name=Tokunbo Laotan|birth_date=|birth_place=Germany|death_date=|death_place=|death_cause=|citizenship=[[Nigeria]] <br> [[Ireland]]|education=[[University of Nova Gorica]] <br> [[Università Iuav di Venezia]]|occupation=Environmentalist/Architect|employer=|organization=|known_for=Research on marginalised African heritage|title=|spouse=|partner=|children=|parents=|relatives=|website=|signature=|footnotes=}} '''Tokie Laotan-Brown''' jẹ́ ayàwòrán ilẹ̀ Ireland-Nigeria, onímọ̀ nípa ètò ọrọ̀ ajé, àti ọ̀mọ̀wé tó mọ̀ nípa ìtọ́jú ilé, àṣà ìbílẹ̀ àti àwọn ọ̀nà ìṣe àwòrán Afrocentric. A mọ̀ ọ́n fún ìwádìí rẹ̀ lórí àwọn ohun ìní tí a ti ya sọ́tọ̀, àwọn ilẹ̀ ìlú Áfíríkà, àti àtúnṣe ohun ìní, àti iṣẹ́ rẹ̀ nínú ìtọ́jú ohun ìní àti ìlànà àṣà. Ní ọdún 2023, Laotan-Brown gba ẹ̀bùn Michael Ventris fún Ilé-ọnà , wọ́n sì yàn án, pẹ̀lú àwọn obìnrin mọ́kànlá mìíràn, fún kàlẹ́ńdà gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn obìnrin tó ní ipa jùlọ ní Galway ní ọdún 2006. == Ìgbésí ayé == A bí Laotan-Brown ní Würzburg, Jámánì láti ọ̀dọ̀ àwọn òbí rẹ̀ ní Nàìjíríà. Ó lọ sí ẹ̀kọ́ gíga nínú iṣẹ́ ọnà ilé, ìtọ́jú ohun ìní àti ọrọ̀ ajé àṣà, ó sì gba oyè PhD nínú Ọrọ̀ ajé àti Ìmọ̀-ẹ̀rọ fún Ìtọ́jú Ohun Ìní Àyíká àti Àyíká láti Yunifásítì Nova Gorica àti Yunifásítì Iuav ti Venice . <ref>{{Cite news|last=Nation|title=Women of change|url=https://thenationonlineng.net/women-of-change/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Laotan-Brown ti ṣiṣẹ́ kárí ayé gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán àti olùdámọ̀ràn nípa àṣà ìbílẹ̀, ó ń dojúkọ ìtọ́jú, àtúnṣe àti ìṣàyẹ̀wò ilẹ̀ àṣà. Òun ni olùdásílẹ̀ Merging Ecologies Studio (UK & Ireland), níbi tí ó ti ń so àwọn ìmọ̀ ẹ̀rọ oní-nọ́ńbà bíi CAD, HBIM, àti photogrammetry pọ̀ mọ́ àwọn ìlànà ìpamọ́ ohun ìní. Ó ti ṣe alabapin si awọn ipilẹṣẹ ti o ni ibatan si asa pẹlu awọn ilana yiyan Ajogunba Agbaye, awọn iṣayẹwo itoju, ati awọn iṣẹ akanṣe ala-ilẹ asa pẹlu iṣẹ rẹ nigbagbogbo n tẹnu mọ awọn ọna Afrocentric ati fifi awọn itan asa ti ko ni ojulowo kun si itoju ile. <ref>{{Cite journal|title=Unveiling the Immaterial: The Premier Building Restoration Project At The Hope Waddell Institution|url=free}}</ref> Ó tún ti ṣe iṣẹ́ ẹ̀kọ́, títí kan ṣíṣe olùkọ́ ní State University of New York, níbi tí ó ti ń kọ́ àwọn ẹ̀kọ́ nípa àṣà àti ẹ̀kọ́ nípa abo. Ní ọdún 2004, ó díje fún ìdìbò ìgbìmọ̀ ìlú Galway ní ọdún 2004. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 28ig9dz0kwpnx77brjyxio4um28ylur 0 83944 636227 2026-09-12T15:44:07Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1356379903|Chinwe Ohajuruka]]" 636227 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Chinwe Ohajuruka|birth_name=Chinwe|birth_date=1960|birth_place=Nigerian|citizenship=Nigeria|occupation=Architect|awards=[[Cartier Women's Initiative]] Awards}}   '''Chinwe Ohajuruka''' fetisi ⓘ Ó jẹ́ ayàwòrán ilé tí ó ń ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ilé tí kò ní kó ipa òdì bá àyíká, ó sì jẹ́ ọmọ bíbí orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.<ref name="Africa.com">{{cite web|title=The African Diaspora: Beyond Remittance|url=https://africa.com/the-african-diaspora-beyond-remittance/|website=Africa.com|date=10 December 2019|accessdate=8 March 2020}}</ref><ref name="Independent">{{cite news|last1=Oluikpe|first1=Nkasiobi|title=The World Is Waiting For The Rise Of African Women –Ohajuruka|url=https://www.independent.ng/the-world-is-waiting-for-the-rise-of-african-women-ohajuruka/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=9 March 2020|date=July 20, 2018|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref>Ó máa ń pín àkókò rẹ̀ láàrin Nàìjíríà àti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà fún àwọn iṣẹ́ rẹ̀.<ref name="CDS">{{cite web|title=Nigerian Core Team|url=https://www.cdshousing.com/our-team|accessdate=8 March 2020}}</ref>Ó gba àmì-ẹ̀yẹ láti ọ̀dọ̀ ètò 'Cartier Women's Initiative Awards' ní ilẹ̀ Faransé ní ọdún 2015 gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó tayọ láti agbègbè Sub-Saharan Africa, nítorí ipa tí ó kó nínú ṣíṣe àgbékalẹ̀ àwọn ilé tí kò ní kó ipa òdì bá àyíká tí iye owó wọn sì ṣeé san fún àwọn ènìyàn, àti nítorí iṣẹ́ òwò tí ó dá sílẹ̀ fún àǹfààní àwùjọ.<ref>{{Cite news|date=19 November 2015}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ohajuruka ni CEO, Ayàwòrán ilé, Olùdámọ̀ràn Àtìlẹ́yìn àti Olùdarí Iṣẹ́ Àgbékalẹ̀ fún Comprehensive Design Services, ilé-iṣẹ́ kan tí ó ń ṣe àwòrán àti kọ́ ilé tí ó lè rà ní agbára oòrùn; ilé-iṣẹ́ kan tí ó dá sílẹ̀ ní ọdún 2012. <ref name="StraitsTimes">{{Cite news|date=June 16, 2018}}</ref> Ilé-iṣẹ́ rẹ̀ ń ṣe ilé gbígbé nípa lílo ọ̀nà kan tí a ń pè ní Bio-Climatic Design, tí ó ń lo àwọn ọgbọ́n ìṣètò àti àwọn ọ̀nà ìmọ̀ ẹ̀rọ tí ó bá ojú ọjọ́ agbègbè mu, àti àwọn kànga tí a fi agbára oòrùn ṣe. <ref name="StraitsTimes" /> Ó kó lọ sí Amẹ́ríkà láti Nàìjíríà ní ọdún 2003. <ref name="CDS" /> == Àwọn ẹ̀bùn == Wọ́n pe Ohajuruka ní "Olùdámọ̀ràn Ìpèníjà Agbára Ńlá" wọ́n sì fún un ní owó ìrànlọ́wọ́ láti ọwọ́ agbegbe ti orilẹ-ede fún iṣẹ́ àgbékalẹ̀ rẹ̀ ní Port Harcourt, Nàìjíríà, ''ilé gbígbé tí ó ní agbára ìtúnṣe fún Nigeria'' . Ó tún gba ẹ̀bùn sáyẹ́ǹsì àti ìmọ̀ ẹ̀rọ láti ọ̀dọ̀ Chenving Foundation. Wọ́n fún un ní ẹ̀bùn Ètò Cartier fún Àwọn Obìnrin . <ref name="CS Monitor">{{Cite news|title=One company's plan to create affordable green housing in Nigeria|url=https://www.csmonitor.com/World/Africa/2018/0614/One-company-s-plan-to-create-affordable-green-housing-in-Nigeria|access-date=8 March 2020}}</ref> Ilé-iṣẹ́ rẹ̀ náà ti gba owó ìrànlọ́wọ́ láti ọ̀dọ̀ USAID àti Western Union Foundation. <ref name="CS Monitor" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1960]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] hl6hae38a65wjcllqorks3bh55b0ed7 0 83945 636228 2026-09-12T15:54:01Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372545767|Nwamaka Okoye]]" 636228 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Nwamaka Nwobi Okoye|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|nationality=|occupation=[[Interior architect]], writer and [[social entrepreneur]]|organization=Stanford Seed Transformation Program Nigeria|known_for=Founder of Housessories Ltd<ref name="punchng.com" /> <br>Gearshift Africa<ref name="businessday" />|education=[[University of Nigeria]] BA in Architecture<br> [[East Tennessee State University]] MA in Engineering|spouse=Anthony Okoye|children=3|website={{URL| https://www.nwamakaokoye.com/}}}}'''Nwamaka Nwobi Okoye''' // ⓘ Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ oníṣẹ́ àpẹẹrẹ inú ilé, òǹkọ̀wé, àti oníṣòwò tí ó ní èrò láti mú ìyípadà rere wá sí àwùjọ. A mọ̀ ọ́ fún iṣẹ́ rẹ̀ nínú iṣẹ́ àpẹẹrẹ, iṣẹ́ òwò, àti ìgbélárugẹ fún ìdarí tí ó dá lórí ìwà rere, nípa ríri àwọn ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà tí wọ́n ń gbé ní òkè-òkun níyànjú láti padà wá ṣe àfikún sí ìdàgbàsókè ilẹ̀ náà. A bi Okoye ni adugbo Iwaya ni Eko, Nàìjíríà ọkan ninu awọn ọmọ marun ti awọn obi rẹ bi lati Ipinle Anambra . Àwọn òbí rẹ̀ méjèèjì jẹ́ oníṣòwò. Bàbá rẹ̀ ní iṣẹ́ apẹ̀rẹ̀ ilé, èyí tí yóò fún un ní ìṣírí lẹ́yìn iṣẹ́ rẹ̀. <ref name="punchng.com" /> Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìndínlógún, ó bẹ̀rẹ̀ sí í kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà ní Yunifásítì ti Nàìjíríà . Lẹ́yìn tó gba oyè Àpọ́n nínú ìmọ̀ nípa iṣẹ́ ìgbékalẹ̀ ilé, ó kó lọ sí Amẹ́ríkà láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọnà inú ilé, nítorí pé kò sí yunifásítì kankan ní Nàìjíríà tó ní ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ náà nígbà náà. <ref name="punchng.com">{{Cite news|date=3 February 2018|title=Motherhood, children have taught me love, forgiveness –Okoye, President, SSTN|url=https://punchng.com/motherhood-children-have-taught-me-love-forgiveness-okoye-president-sstn/|access-date=1 February 2025|newspaper=[[The Punch]]|archivedate=11 February 2025}}</ref> Okoye lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga nínú ẹ̀rọ ìṣètò inú ilé-ẹ̀kọ́ gíga Savannah College of Art and Design, ó sì gba oyè master nínú ẹ̀rọ ìmọ̀ ẹ̀rọ, ó jẹ́ amọ̀jọ̀gbọ́n nínú àwòrán àti multimedia láti Yunifásítì Ìlà-oòrùn Ìpínlẹ̀ Tennessee . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 2007, Okoye padà sí Nàìjíríà pẹ̀lú ète láti ṣe ìdánilówó ní orílẹ̀-èdè náà.<ref name=":0">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> After living abroad, she considered it her duty to contribute back to the country of her birth.Lẹ́yìn tí ó ti gbé ní òkè-òkun, ó ka ṣíṣe àfikún padà sí orílẹ̀-èdè tí a bí i sí gẹ́gẹ́ bí iṣẹ́-òjíṣẹ́ rẹ̀.<ref name=":0" /> Okoye dá Housessories Ltd sílẹ̀, èyí tí í ṣe ilé-iṣẹ́ kan fún ṣíṣe àpẹẹrẹ àti ṣíṣe àwọn ohun-ọ̀ṣọ́ ilé.<ref>{{Cite web|archivedate=2025-02-11}}</ref><ref>{{Cite web|archivedate=2025-02-20}}</ref><ref name="thesun.ng">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=11 February 2025}}</ref><ref>{{Cite web|archivedate=2025-01-24}}</ref> Láti ìgbà náà wá, ilé-iṣẹ́ náà ti ṣe àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn àjọ bíi Ile-ifowopamọ Fidelity, Unilever, Mitsubishi Motors, àti Àjọ Oníṣòwò Idoko-owo Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.<ref name="businessday">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=11 February 2025}}</ref> Awọn iṣẹ apẹrẹ rẹ maa n ni awọn eroja ti o ṣe atilẹyin fun iduroṣinṣin ayika ati apẹrẹ ti o ni ibamu pẹlu iseda, nipa lilo awọn ohun elo ti a ti tunṣe lo.<ref>{{Cite news|date=2015-04-07|title=Housessories creative corporate office furniture design excites One Africa Media|url=https://archive.businessday.ng/real-estate/article/housessories-creative-corporate-office-furniture-design-excites-one-africa-media/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-12|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US|archive-date=2025-02-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20250220001658/https://archive.businessday.ng/real-estate/article/housessories-creative-corporate-office-furniture-design-excites-one-africa-media/|url-status=live}}</ref>Ni ọdun 2018, ile-iṣẹ Business Day yan Housessories Ltd gẹgẹbi ọkan ninu awọn ile-iṣẹ ti n dagba ni iyara julọ ni Naijiria.<ref>{{Cite news|last=|date=2015-04-07|title=Housessories creative corporate office furniture design excites One Africa Media|url=https://businessday.ng/real-estate/article/housessories-creative-corporate-office-furniture-design-excites-one-africa-media/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-04|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> === Iṣowo awujọ === Ní àfikún sí iṣẹ́ rẹ̀ nínú ṣíṣe àwòrán, Okoye tún dá Aṣaaju ti o da lori awọn iyesílẹ̀, ètò kan láti gbé ìwà rere àti ìṣàkóso ìṣòwò lárugẹ. <ref name="businessday" /> <ref>{{Cite news|title=Election: Group mobilises grassroots for Obi/Datti presidency -|url=https://businessday.ng/news/article/election-group-mobilises-grassroots-for-obi-datti-presidency/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-04|archivedate=2025-02-11}}</ref> Okoye jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga àti ààrẹ tẹ́lẹ̀ ti Stanford Seed Transformation Program Nigeria, ètò ìdarí ìṣòwò láti ọwọ́ Ile-iwe Giga ti Iṣowo ti Ile-ẹkọ giga Stanford. <ref name="designgenre">{{Cite web|archivedate=17 February 2025}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Stanford Seed canvasses integrity for business success|url=https://punchng.com/stanford-seed-canvasses-integrity-for-business-success/|access-date=2025-02-04}}</ref> Nẹ́tíwọ́ọ̀kì náà ń pese ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti ìtìlẹ́yìn fún àwọn oníṣòwò ní [[Nàìjíríà]], pẹ̀lú àwọn ètò bíi Ìdánilẹ́kọ̀ọ́ Ìpapọ̀ Ìbẹ̀rẹ̀ fún Àwọn Oníṣòwò. <ref>{{Cite news|title=Govt should stop competing with businesses for finance –Okoye|url=https://punchng.com/govt-should-stop-competing-with-businesses-for-finance-okoye/|access-date=2025-02-02|archivedate=2025-02-11}}</ref> Fún iṣẹ́ rẹ̀ láti ṣètìlẹ́yìn fún iṣẹ́ ajé ní Nàìjíríà, Okoye ti gba àmì-ẹ̀yẹ Woman of Merit Gold láti ọwọ́ People and Power <ref name="designgenre" />, ó sì ti jẹ́ ọ̀kan lára àwọn Obìnrin ọgọ́rùn tó Ṣeéṣe fún Àwọn Oníṣòwò SME ní Nàìjíríà láti ọwọ́ Báńkì àti Ìwé-ìròyìn Oníṣòwò Áfíríkà. Ó tún ń kọ ìwé ìròyìn déédéé fún ''Business Day Newspaper'', ó ń jíròrò àwọn kókó ọ̀rọ̀ tó jẹ mọ́ ìdarí ìwà rere àti iṣẹ́ ajé tó lè pẹ́. <ref name="businessday" /> Ní ọdún 2024, Okoye ṣe àtẹ̀jáde ìwé ''ìròyìn Navigating the Return: A Guide for Aspiring African Entrepreneurs in the Diaspora – The Nigerian Case.''{{ISBN|979-8326720283}}, tí ó ń fún [[Àwùjọ Áfríkà|àwọn ọmọ Áfíríkà ní àwọn orílẹ̀-èdè mìíràn]] ní ìmọ̀ràn tó wúlò tí wọ́n ń ronú láti padà sí Nàìjíríà láti bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ajé. <ref>{{Cite news|date=2024-03-07|title=No place like home: How to invest in Nigeria|url=https://thesun.ng/no-place-like-home-how-to-invest-in-nigeria/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-01|archivedate=2025-02-20}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2025-02-20}}</ref> === Ẹ̀bùn Ìwé Nwamaka Okoye === Okoye ni oludasile Gearshift Africa, agbari kan ti n ṣe atilẹyin fun awọn onkọwe itan-akọọlẹ ati awọn olupilẹṣẹ akoonu Afirika. <ref name="businessday" /> Ní ọdún 2024, Gearshift Áfíríkàdá Ẹ̀bùn Ìwé Nwamaka Okoye sílẹ̀, ìdíje fún àwọn òǹkọ̀wé ará Áfíríkà tí a kò tíì tẹ̀ jáde. <ref>{{Cite news|title=Spreading the Joy of Writing through Nwamaka Okoye Literature Prize Competition|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2024/06/12/spreading-the-joy-of-writing-through-nwamaka-okoye-literature-prize-competition/|access-date=2025-02-04|newspaper=[[This Day]]|archivedate=2025-02-11}}</ref> Àkòrí àkọ́kọ́ tí a pè ní, ''Coming of Age'', gba àwọn ìwé tó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó 400, pẹ̀lú àwọn iṣẹ́ tí a kọ sílẹ̀ nínú àkójọ ìwé kan tí ó ní orúkọ kan náà. <ref>{{Cite news|date=2024-03-16|title=Nwamaka Okoye Literature Prize competition opens up for aspiring writers|url=https://www.vanguardngr.com/2024/03/nwamaka-okoye-literature-prize-competition-opens-up-for-aspiring-writers/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-01|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|archivedate=2025-02-11}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2024-06-13|title='Creative writing promotes social values among learners'|url=https://punchng.com/creative-writing-promotes-social-values-among-learners/|access-date=2025-02-01|newspaper=[[The Punch]]|archivedate=2025-02-11}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] jbkd50f74el5nquudwr22e68qwxr721 0 83946 636229 2026-09-12T15:56:47Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1367020377|Asi Archibong-Arikpo]]" 636229 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Asi Archibong-Arikpo|image=Asi_Archibong-Arikpo_died_2005.jpg|image_size=|caption=Hon. Elder (Chief) Mrs. Asi Archibong-Arikpo|birth_name=Asi Archibong|birth_date=12 November 1919|birth_place=[[Calabar]]|death_date={{death date and age|2005|11|22|1919|11|12|df=yes}}|death_place=|death_cause=|other_names=|known_for=|education=[[Dublin, Ireland]]|employer=|occupation=midwife, politician, and fashion designer|title=Hon. Elder|spouse=[[Arikpo Okoi|Okoi Arikpo]]|children=1|parents=|signature=|website=|footnotes=}} '''Asi Archibong-Arikpo''' (ọjọ́ kejìlá oṣù kọkànlá ọdún 1919 – tí ó sì kú ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kọkànlá ọdún 2005) jẹ́ agbẹ̀bí, olóṣèlú, àti oníṣẹ́-ọnà ìṣe-aṣọ-ọ̀ṣọ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Asi Archibong ní Calabar, ọmọbìnrin William Archibong Young àti Umo Archibong Young, àwọn òbí ẹ̀yà Efik . Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Duke Town Presbyterian ní Calabar, ó sì kọ́ ẹ̀kọ́ ní Dublin, Ireland gẹ́gẹ́ bí agbẹ̀bí. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Archibong-Arikpo ni olori ile iwosan iya-ọmọ kan ni Ugep, Nàìjíríà, fun ọdun meji. Archibong-Arikpo tun ṣe iṣẹ́ abẹ́ àwòrán aṣọ. Ní ọdún 1963, ó sọ pé òun ń ṣiṣẹ́ lórí aṣọ ìgbéyàwó orílẹ̀-èdè fún Nàìjíríà. Àwọn aṣọ rẹ̀ sábà máa ń jẹ́ àwọ̀ búlúù àti wúrà, àwọn àwọ̀ tí ó máa ń so mọ́ Ṣọ́ọ̀ṣì Presbyterian. Ó ta àwọn aṣọ rẹ̀ láti kó owó jọ fún àwọn iṣẹ́ ìsìn ìjọ. Ní ọdún 1969, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí alàgbà ní Ṣọ́ọ̀ṣì Presbyterian ti Nàìjíríà . Ní ọdún 1975, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí ààrẹ ẹgbẹ́ àwọn obìnrin Presbyterian ní Nàìjíríà, ipa tí ó kó títí di ọdún 1982. Gẹ́gẹ́ bí olóṣèlú, wọ́n yàn án sí ìgbìmọ̀ ìlú Calabar ní ọdún 1977, ó sì ṣiṣẹ́ ní ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin ìpínlẹ̀ Cross River láti ọdún 1979 sí 1983. Ó lọ sí Amẹ́ríkà pẹ̀lú ọkọ rẹ̀ ní ọdún 1963, ó sì bá àwọn oníròyìn sọ̀rọ̀ nípa iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí agbẹ̀bí àti ayàwòrán. Ó tún lọ sí Àríwá Amẹ́ríkà ní ọdún 1969, pẹ̀lú ọkọ rẹ̀, ẹni tí ó ń bá Ìparapọ̀ Àwọn Orílẹ̀-èdè sọ̀rọ̀. Fún gbogbo àṣeyọrí tó ti ṣe ní gbogbo ayé rẹ̀, wọ́n fi ọlá fún un ní ipò olórí ní ọdún 1975, wọ́n sì fún un ní orúkọ "Ìyá Àgbà Orílẹ̀-èdè" láti ọwọ́ àwọn ọmọbìnrin Kristẹni ní ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ní ọdún 1990. == Ìgbésí ayé àti ikú ara ẹni == Asi Archibong pàdé Okoi Arikpo ní Lọ́ndọ́nù nígbà tí ó jẹ́ akẹ́kọ̀ọ́ oyè dókítà; wọ́n ṣe ìgbéyàwó ní London ní ọdún 1950. Wọ́n bí ọmọbìnrin kan, Itam  . Asi Archibong-Arikpo di opó nígbà tí ọkọ rẹ̀ kú ní ọdún 1995. Ó kú ní ọdún mẹ́wàá lẹ́yìn náà, nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìndínlọ́gọ́rin. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 2005]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1919]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 1gk5pl3cgjrl6cmnjhx0227aljqj1il 0 83947 636230 2026-09-12T16:04:21Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369333818|Tolu Bally]]" 636230 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Tolu Bally|image=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1990|10|02|df=y}}|birth_place=|death_date=|death_place=|death_cause=|resting_place=|education=[[Newham College]] [[University of East London]]|occupation=[[fashion designer]]|known_for=2207bytbally|spouse=|parents=|children=1|relatives=|website=}}   '''Tolulope Bally''' (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù Kẹwàá ọdún 1990)<ref>{{Cite news|last=Okogba|first=Emmanuel|date=2025-10-06|title=Tolu Bally marks 35th birthday, expands into real estate|url=https://www.vanguardngr.com/2025/10/tolu-bally-marks-35th-birthday-expands-into-real-estate/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-10-08|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> ẹni tí a mọ̀ ní iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Tolu Bally jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ó sì jẹ́ olùdarí, oníṣòwò, àti oníṣòwò nínú ètò aṣọ àti ìṣe-ọ̀ṣọ́.<ref>{{Cite news|date=2021-09-25|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/beauty-health/why-tolu-bally-is-the-ultimate-black-barbie/j1fz7gm}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2023-03-22|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/10-influential-women-in-nigerias-fashion-scene/bvcttzl}}</ref> Òun ni olùdásílẹ̀ àti olùdarí iṣẹ́ ọnà ti 2207bytbally, ilé iṣẹ́ aṣọ ní Nàìjíríà kan tí ó mọṣẹ́ nípa aṣọ ìbora obìnrin. <ref>{{Cite news|url=https://thenationonlineng.net/tolu-ballys-2207bytbally-plans-anniversary-treats/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Ìtàn ìgbésí ayé == Wọ́n bí Tolulope ní ọjọ́ kejì oṣù kẹwàá ọdún 1988 nínú ìdílé Ọ̀gbẹ́ni àti Ìyáàfin Bally gẹ́gẹ́ bí ọmọ ìkẹyìn àwọn ọmọ ọdún mẹ́tàlá. Ọmọ ilẹ̀ Nupe ni, ọmọ ilẹ̀ [[Ìran Yorùbá|Yorùbá]] sì ni, láti [[Ìpínlẹ̀ Òndó|ìpínlẹ̀ Ondo]], ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó lọ sí Newham College, England kí ó tó lọ sí Yunifásítì ti Ìlà-oòrùn Lọ́ndọ́nù, Ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì níbi tí ó ti parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú oyè bachelor nínú Àwọn Ẹ̀kọ́ nípa Àwùjọ. <ref>{{Cite news|title=Tolu Bally reveals her quest for perfection - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2018/11/24/tolu-bally-im-a-hopeless-lover-i-tend-to-seek-for-perfection-forgetting-that-im-not-perfect-myself?amp=1|access-date=2023-09-06|newspaper=[[This Day]]}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Bally kó lọ sí ìlú London, apapọ ijọba gẹẹsi láti tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀. Nígbà tí ó wà ní ìlú London, ó ta aṣọ láti inú àpótí ọkọ̀ rẹ̀, kò sì pẹ́ tí ó fi rí ìfẹ́ rẹ̀ fún àṣà. Nígbà tó yá, ó padà sí Nàìjíríà láti lépa àwọn ìfẹ́ ọkàn rẹ̀ ní kíkún. <ref>{{Cite news|date=2022-12-02|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/who-wore-it-best-fashionistas-take-on-a-2207bytbally-black-gown/fp748hg}}</ref> Nígbà tí ó dé Nàìjíríà, ó ṣí ilé ìtajà aṣọ tirẹ̀ ní [[Èkó]] ṣùgbọ́n nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín ó ti ilé ìtajà aṣọ náà pa nítorí ìfàsẹ́yìn owó. Ní ọjọ́ kìíní oṣù kọkànlá ọdún 2016, ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ aṣọ rẹ̀ ní gbangba. Ó pe orúkọ ilé iṣẹ́ aṣọ rẹ̀ ní "2207bytbally", ilé iṣẹ́ kan tí ó dá lórí àwọn aṣọ ìbora obìnrin. <ref>{{Cite news|date=2022-11-29|title=Tolu Bally's Dress Recreation Spotted on Osas Ighodaro Sparks Mixed Reactions|url=https://www.legit.ng/entertainment/fashion/1506084-tolu-ballys-dress-recreation-spotted-osas-ighodaro-sparks-mixed-reactions/|access-date=2023-09-06}}</ref> Wọ́n sọ orúkọ ilé iṣẹ́ aṣọ ìbora rẹ̀ ní orúkọ ọjọ́ ìbí ọmọ rẹ̀ ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù Keje. <ref>{{Cite news|date=2023-07-18|title=Made in Nigeria -2207bY Tolu Bally - LeVogue Magazine|url=https://levogue.leadership.ng/made-in-nigeria-2207by-tolu-bally/|access-date=2023-09-06}}</ref> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Bally bí ọmọ rẹ̀, Ọba Oba Nathan ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù keje ọdún 2014. == Àwọn ẹ̀bùn àti ọlá == Ní ọdún 2020, ó gba ẹ̀bùn ELOY Awards fún Innovative Fashion Brand ti ọdún náà. Ní ọdún kan náà, ''La Mode'' mlagazine pè é ní Àmì Àṣà Ọdún náà. <ref>{{Cite news|title=La Mode Magazine Holds 'Green October Event' on October 1 - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/07/02/la-mode-magazine-holds-green-october-event-on-october-1|access-date=2023-09-06|language=en}}</ref> Ní ọdún 2022, ó gba ẹ̀bùn Net Honours fún Apẹẹrẹ Oníṣẹ́ Àwòrán Gbajúmọ̀ jùlọ ní ọdún náà. <ref>{{Cite news|last=Bakare|first=Simbiat|date=2022-07-02|title=NET Honours 2022: Tolu Bally Emerges as The People's Choice Awards 'Most Popular Designer'|url=https://thenet.ng/net-honours-2022-tolu-bally-emerges-as-the-peoples-choice-awards-most-popular-designer/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-09-06|language=en-US}}</ref> Ó tún gba àmì ẹ̀yẹ Icon Touch Awards fún Oníṣòwò Ọdún 2022. == Fíìmù àwòrán == === Àwọn fídíò orin === {| class="wikitable" !Ọdún ! Àkọlé ! Àwọn òṣèré |- | 2021 | "Paloma" | Ògbẹ́ni P, Singapore |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1988]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] odqbl4w3qy9wkqiiu7fnpn6q7gm2mvu 0 83948 636231 2026-09-12T16:09:33Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345258780|Ituen Basi]]" 636231 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Ituen Basi|image=Ituen Basi on Fashion Insider Nov 2018.jpg|caption=|birth_name=Ituen Bassey|birth_date=|birth_place=|death_date=|death_place=|death_cause=|other_names=|known_for=designs for musicals and catwalk|education=[[Obafemi Awolowo University]] and [[London School of Fashion]]|employer=|occupation=fashion designer|spouse=|partner=|children=|parents=|relatives=|signature=|website=|footnotes=}} '''Ituen Bassey''' jẹ́ oníṣẹ́-ọnà tó ń ṣe àgbékalẹ̀ aṣọ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó ti ṣe àgbékalẹ̀ aṣọ fún àwọn eré oní-orin lórí ìpele, ó sì tún ti ṣètò àwọn ìṣẹ̀fihàn aṣọ (catwalk shows). Ó ti ṣiṣẹ́ ní orílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì àti ní Nàìjíríà.. == Ìgbésí ayé == [[File:GTBank_Lagos_Fashion_&_Design_Week_2014_-_Ituen_Basi.png|left|thumb| Àwọn àwòrán Ituen Basi ní [[Lagos Fashion Week|Ọsẹ̀ Àṣọ ní Lagos]] ní ọdún 2014]] Bassey gboyè ní Nàìjíríà ní Theatre Arts ní Yunifásítì Obafemi Awolowo kí ó tó kẹ́kọ̀ọ́ ní London School of Fashion . <ref name="begin">{{Cite news|title=My outfits tell a story-Ituen Basi|url=https://www.vanguardngr.com/2011/08/my-outfits-tell-a-story-ituen-basi/|location=Lagos, Nigeria|date=2011-08-06|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|access-date=2020-05-08}}</ref> Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán ní England àti ní Nàìjíríà. <ref name="begin" /> Ó ṣe àwọn aṣọ ìbora fún awọn eré orin oníṣe‘Coloured Girls’, ‘HearWord’ <ref name="music" /> àti ‘ Saro the Musical ’. <ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/guardian-woman/saro-the-musical-conjuring-up-lagos-in-london/|location=Lagos, Nigeria|title=Saro the Musical conjuring up Lagos in London|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|access-date=2020-05-08}}</ref> Ó bẹ̀rẹ̀ orúkọ rẹ̀ (tó fẹ́rẹ̀ẹ́ jẹ́) ní ọdún 2006 èyí tí í ṣe ''Ituen Basi'' . A mọ̀ ọ́n fún lílo aṣọ ìtẹ̀wé epo Ankara . Ní ọdún 2019, ó ń ṣí àkójọpọ̀ tuntun rẹ̀ sílẹ̀ níbi Ìpàdé Arise ní ìlú Èkó níbi tí wọ́n ti pè é ní "onímọ̀ṣẹ́ apẹ̀rẹ̀". <ref name="ono">{{Cite web|archivedate=2020-08-13}}</ref> == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ náà ní nínú == Àkójọpọ̀ ''Ankara àti Beads'' ló gba àmì-ẹ̀yẹ “The Most Innovative Designer” ní ọdún 2009, ní ọdún tó tẹ̀lé e ló sì dá ''àkójọpọ̀ Independence'' sílẹ̀. Ifihan yii gba ami eye“Olùṣẹ̀dá Aṣọ Tuntun tó Ń yọjú jáde ní Áfíríkà fún Ọdún” ni Ọ̀sẹ̀ Àṣà Ìṣọ̀ṣọ́ ti Áfíríkà, Johannesburg. Àkójọpọ̀ ''Love Series'' ló sọ ọ́ di “Oníṣẹ́ ọnà tó dára jùlọ” ní Arise Magazine Fashion Week, ''àkójọ Double Take'' ló sì sọ ọ́ di ''Apẹẹrẹ Ọdún, Áfíríkà'' nígbà tí wọ́n ṣe Mercedes Benz Fashion Week Africa ní ọdún 2012 ní Johannesburg. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] fnlamg1jrs08idk3mqb4q7osokz2oeb 0 83949 636232 2026-09-12T16:17:10Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345772004|Lanre da Silva]]" 636232 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Lanre da Silva Ajayi|image=|alt=<!-- descriptive text for use by speech synthesis (text-to-speech) software -->|caption=|birth_name=Lanre da Silva|birth_date=1978|birth_place=[[Lagos]]|occupation=[[Fashion designer]]|relatives=[[Leo DaSilva]]|website={{URL|lanredasilvaajayi.com/}}|known_for=Use of metallic fabrics and lace}}'''Lanre da Silva''' (tí a bí ní ọdún 1978) Jẹ́ oníṣẹ́ ọnà aṣọ láti Nàìjíríà tí ó sì ń ṣiṣẹ́ ní ìlú Èkó. Ó bẹ̀rẹ̀ ilé-iṣẹ́ aṣọ tirẹ̀ ní ọdún 2005, níbi tí ó ti ń ṣe àwọn aṣọ pàtàkì (couture), aṣọ tí a ti rán tán (ready-to-wear), ohun-ọ̀ṣọ́, àti àwọn ohun-ọ̀ṣọ́ irun<ref>{{cite book|last1=Shaw|first1=Jacqueline|title=Fashion Africa|date=2011|publisher=AFG Pub.|page=155|language=English|oclc=773348883}}</ref><ref name="elle.co.za">{{cite web|url=http://www.elle.co.za/makeithappen-lanre-dasilva-ajayi/|title=#MAKEITHAPPEN: LANRE DASILVA AJAYI – Elle South Africa|date=22 August 2017|website=elle.co.za}}</ref>. Àwọn aṣọ rẹ̀ sábà máa ń ní àwọn aṣọ tí ó ní àwọ̀ irin (metallic fabrics), aṣọ lace, àti àwọn àpẹẹrẹ tí ó ní ìrísí ti ilẹ̀ Áfíríkà, nípa yíyọ àwọn èròjà láti inú ìtàn aṣọ ti àtijọ́, bíi ti àwọn ọdún 1940 àti 1800. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Ọmọ ilẹ̀ Yorùbá ni. Lẹ́yìn tí ó parí ẹ̀kọ́ girama ní Nàìjíríà, da Silva kó lọ sí United Kingdom láti tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀. Ó gba oyè àkọ́kọ́ nínú ìṣàkóso ìṣòwò ní Yunifásítì Coventry àti oyè master nínú ìṣúná owó ní Yunifásítì ti Leicester . <ref name="punchng.com">{{Cite news|url=http://punchng.com/people-often-mistake-me-for-a-man-lanre-da-silva/|title=People often mistake me for a man –Lanre Da Silva|newspaper=[[The Punch]]|date=22 July 2017}}</ref> Da Silva ti ṣe ìgbéyàwó, ó sì ti bímọ. Ó ní àwọn ọmọ ìyá méjì. Bàbá rẹ̀, Sir Leo Babarinde Da Silva, ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Akọ̀wé fún Ìjọba Ìpínlẹ̀ [[Èkó]] . <ref>{{Cite news|url=http://www.pulse.ng/entertainment/celebrities/lanre-dasilva-ajayi-see-stunning-resemblance-between-herself-and-sister-id3394536.html|title=Lanre DaSilva Ajayi: See resemblance between herself and sister|date=8 January 2015|archivedate=1 July 2018}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 2011, da Silva gbé àkójọpọ̀ kan kalẹ̀ ní ọ̀sẹ̀ àṣà New York .  Wọ́n ti kó aṣọ rẹ̀ sí ilé ìtajà Dolce & Gabbana "Concept Spiga 2" ní Milan . <ref>{{Cite book|location=London}}</ref> Ní ọdún 2012, ó kópa nínú “Iṣẹ́ Ìdàgbàsókè Àṣọ Àṣọ” ti Àjọ Àgbáyé, èyí tí ó dá lórí àwọn ètò ilé iṣẹ́ aṣọ ní Áfíríkà. Ní ọdún kan náà, orúkọ rẹ̀ fara hàn nínú ìwé ìròyìn ''L'Uomo Vogue'' kan tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Àtúnṣe àmì-ìdámọ̀ràn Áfíríkà". <ref>{{Cite news|archivedate=22 March 2018}}</ref> Ní ọdún 2012, ''Vogue Italia'' ṣe àgbékalẹ̀ kan lórí da Silva, ó sì kíyèsí àfiyèsí àwọn oníròyìn nípa iṣẹ́ rẹ̀. Wọ́n tún mẹ́nu kàn án ní ọdún 2014, nítorí pé wọ́n kó àwọn aṣọ rẹ̀ sínú ọjà títà aṣọ lórí ayélujára tí wọ́n ń pè ní Yoox . Ìwé ìròyìn ''Vogue Black'' àti ''Arise Magazine'' ti sọ̀rọ̀ nípa iṣẹ́ rẹ̀. Àwọn àwòrán rẹ̀ ni a ti mọ̀ nípa lílo àwọn aṣọ ìbílẹ̀ Áfíríkà. <ref>{{Cite book|url=https://books.google.com/books?id=XdbBAQAACAAJ&q=%22Lanre+da+Silva%22|title=African-Print Fashion Now!: A Story of Taste, Globalization, and Style|first=Suzanne|last=Gott|date=10 April 2018}}</ref> Ní ọdún 2017, ó ṣe àwọn àwòrán fún ìwé àwòrán láti ọwọ́ Vlisco, ilé iṣẹ́ aṣọ kan. Ní ọdún 2014, wọ́n fi àkójọpọ̀ "Rock Delight" rẹ̀ hàn níbi ayẹyẹ àṣà "Vogue Talents" ní Milan . Àkójọ náà tọ́ka sí àwọn ohun ìrísí tí ó ní í ṣe pẹ̀lú Olumo Rock ní Nàìjíríà . Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ti wà nínú àwọn ayẹyẹ bíi ọdún 2008 Ayẹyẹ Thisday Africa Rising ní London, ọdún 2009 Ayẹyẹ Aṣa ati Ẹwa ti Dìde Afrika ní Gusu Afrika, ọdún 2009 Ọ̀sẹ̀ Àṣà Àṣọ Ìyára New York, àti ọdún 2011 Ọ̀sẹ̀ Ìṣàfihàn Aṣọ ti Dìde Magazine ní Èkó . <ref name="punchng.com" /> Ní ọdún 2017, ó bá ayàwòrán Ayoola Gbolahan ṣiṣẹ́ pọ̀ lórí àkójọpọ̀ kan tí ó ní àwọn ohun èlò tí a fi ọwọ́ ya. Ní ọdún náà, wọ́n yàn án fún Àmì-ẹ̀yẹ Eloy, ayẹyẹ kan tí wọ́n fi ń ṣe àfihàn àwọn obìnrin onímọ̀ṣẹ́ ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2017/11/04/eloy-awards-announces-2017-influencers/|title=ELOY Awards Announces 2017 Influencers|date=November 4, 2017}}</ref> Ní ọdún 2016, ó fara hàn lórí ìwé ìròyìn ''Complete Fashion Magazine'' . Da Silva ti sọ̀rọ̀ nípa àwọn ìpèníjà láàárín ilé iṣẹ́ aṣọ ní Nàìjíríà, títí kan àìsí ètò ìṣelọ́pọ́. Láti ìgbà náà ni ìlú Èkó ti di ibi tí àwọn ènìyàn ti ń dàgbàsókè fún àṣà ní ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1978]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] etklfvmaz0df7dnof5jq01sz4w63hn0 0 83950 636233 2026-09-12T16:21:37Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372023387|Reni Folawiyo]]" 636233 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Reni Folawiyo|image=|alt=|caption=|birth_name=|birth_date=|birth_place=London|death_date=|death_place=|other_names=|occupation=Fashion Entrepreneur Business woman|known_for=Promoting Africa fashion|title=|spouse=Tunde Folawiyo|children=2}} '''Reni Folawiyo''' jẹ́ agbẹjọ́rò [[Ọmọ Nàìjíríà|ní Nàìjíríà]], oníṣòwò aṣọ àti obìnrin oníṣòwò. Òun ni olùdásílẹ̀ Alara, ilé ìtajà àṣà ìgbàlódé àti ìgbésí ayé àkọ́kọ́ ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà èyí tí ayàwòrán ilé ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti Ghana, David Adjaye, ṣe àwòrán rẹ̀. Ó ni NOK Garden àti NOK by Alara láti ṣe ìpolówó oúnjẹ ilẹ̀ Áfíríkà. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Folawiyo ni a bi ni London si Oloye Lateef Adegbite, Agbẹjọro Gbogbogbo ti Iwọ-Oorun Naijiria tẹlẹ ati Akowe-agbagba ti Igbimọ giga ti Ìgbìmọ̀ Gíga Jùlọ ti Nàìjíríà fún Àwọn Ọ̀rọ̀ Ẹ̀sìn Mùsùlùmí <ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/04/14/sweethearts-forever-tunde-and-reni-folawiyo-celebrate-30th-wedding-anniversary/|title=Sweethearts Forever: Tunde and Reni Folawiyo Celebrate 30th Wedding Anniversary|date=2019-04-14|language=en-US|access-date=2019-07-27}}</ref> ati dagba ni Abeokuta, ipinle Ogun, Nigeria. <ref>{{Cite news|url=https://www.wsj.com/articles/redefining-african-luxury-in-lagos-nigeria-1401375313|title=Redefining African Luxury in Lagos, Nigeria|last=Conway|first=Megan|date=2014-05-29|access-date=2019-07-27|language=en-US}}</ref> Ọmọ Yorùbá ni. Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa òfin ìṣòwò ní Yunifásítì Warwick, United Kingdom, ó sì padà sí Nàìjíríà láti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe iṣẹ́ agbẹjọ́rò ní ilé iṣẹ́ agbẹjọ́rò baba rẹ̀ == Iṣẹ́ ọwọ́ == Kí Folawiyo tó dá Alara sílẹ̀, ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí amòfin ní ilé-iṣẹ́ baba rẹ̀, ó sì tún ń ṣe iṣẹ́ abẹ́lé ilé kan ní àkókò kan náà, tí ó ń ṣe àwọn ohun èlò àga àti àga àṣà. Ní àsìkò yìí, ó gbàlejò àwọn ilé ìṣọ́ fún àwọn ayàwòrán àti àwọn ayàwòrán ní ilé rẹ̀, ó sì kọ́ àwọn olùdásílẹ̀ onírúurú iṣẹ́-ọnà káàkiri ilẹ̀ Áfíríkà fún ọ̀pọ̀ ọdún. Ní ọdún 2015, Folawiyo dá Alara sílẹ̀ ní erékùsù Victoria, Èkó, ilé ìtajà àṣà àti ìgbésí ayé olówó iyebíye tí a gbé kalẹ̀ nínú ilé tí ayàwòrán ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti Ghana, David Adjaye, ṣe àwòrán rẹ̀. Àwọn apẹ̀rẹ àti àwọn apẹ̀rẹ ilẹ̀ Áfíríkà ní ilé ìtajà náà pẹ̀lú àwọn orúkọ àgbáyé bíi Stella McCartney, Dries Van Noten, àti Valentino. Orúkọ náà Alara túmọ̀ sí “olùṣeré àgbàyanu” ní èdè Yorùbá. Ní ọdún 2023, Folawiyo fẹ̀ síi ní gbogbo àgbáyé pẹ̀lú ilé ìtajà àti ìrírí ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Brooklyn ní New York, láti oṣù kẹfà sí oṣù kẹwàá ọdún 2023, lẹ́yìn náà ó ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀ǹbáyé Los Angeles County. Lọ́wọ́lọ́wọ́, ó ń ṣe àgbékalẹ̀ Alara World, ètò ìṣètò kárí ayé kan tí ó jẹ́ àkójọpọ̀ láti mú ìrírí Alara wá sí àwọn agbègbè kárí ayé àti àwọn ará ìlú òkèèrè. == Ìdámọ̀ == Ní ọdún 2019, wọ́n yan Folawiyo gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn ènìyàn tó wọṣọ tó dára jùlọ ní Vanity Fair. Ní ọdún 2020, wọ́n pè é ní ọ̀kan lára àwọn obìnrin àádọ́ta ó lágbára jùlọ nínú ìṣòwò ní Forbes Africa. Wọn ti fi i kun un nínú Iṣowo ti Aṣa BoF 500, àkójọ àwọn ènìyàn tó ń darí iṣẹ́ aṣọ kárí ayé. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ó fẹ́ oníṣòwò ará Nàìjíríà Tunde Folawiyo ní ọdún 1989, wọ́n sì bí ọmọ méjì, Faridah àti Fuaad. <ref>{{Cite news|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2019/04/14/sweethearts-forever-tunde-and-reni-folawiyo-celebrate-30th-wedding-anniversary/|title=Sweethearts Forever: Tunde and Reni Folawiyo Celebrate 30th Wedding Anniversary|date=2019-04-14|newspaper=[[This Day]]|language=en-US|access-date=2019-07-27}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 0rpkwegn6tnun4j9t443sxr6eh4pbgy 0 83951 636237 2026-09-12T16:48:41Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372402688|Dumebi Iyamah]]" 636237 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Dumebi Andrea Iyamah|image=Dumebi Iyamah.jpg|caption=|birth_date={{birth date and age|1993|03|18|df=y}}|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|death_date=|death_place=|other_names=Andrea|education=[[McMaster University]]|occupation=[[Fashion Designer]]|known_for=Founder and head designer of Andrea Iyamah|spouse=|parents=Andy Nkwor Iyamah, Onyi Iyamah|children=|website=}} '''Dumebi Andrea Iyamah''' (Wọn bi i ni ọjọ́ kẹjidínlógún oṣù Kẹta, ọdún 1993) jẹ́ oníṣẹ́-ọnà aṣọ (fashion designer) láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Kánádà, ẹni tí a bí tí ó sì dàgbà ní ìlú Èkó, Nàìjíríà. Òun ni olùdásílẹ̀ àti olùdarí àgbà (CEO) ilé-iṣẹ́ aṣọ 'Andrea Iyamah', èyí tí ó máa ń ṣe aṣọ fún àwọn ìyàwó, aṣọ ìwẹ̀ (swimwear), àti àwọn aṣọ tí ó ti ṣe tán láti wọ̀ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀. A mọ̀ ọ́ fún ọ̀nà àrà ọ̀tọ̀ tí ó fi ń ṣe àwọn aṣọ àwọn obìnrin àti aṣọ ìwẹ̀; àwọn gbajúmọ̀ ènìyàn bíi Michelle Obama, Kate Hudson, Gabrielle Union, Ciara, àti Issa Rae ti wọ àwọn aṣọ rẹ̀ rí. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Wọ́n bí Iyamah ní ìlú Èkó, Andrew àti Onyi Iyamah, ọmọ wọn méjèèjì ni wọ́n bí ní ìlú Ika ( Agbor ). Wọ́n bí ọmọ kẹrin nínú ọmọ mẹ́rin. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Grange ní [[Èkó]] . <ref name="auto">{{Cite web|archivedate=2022-02-15}}</ref> Ó gba oyè bachelor nínú Ibánisọ̀rọ̀ àti Mùltímídíà láti McMaster University . Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ aṣọ rẹ̀ ní Ontario Canada nígbà tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́ ní Yunifásítì McMaster nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mẹ́tàdínlógún. Ó dá ilé iṣẹ́ aṣọ sílẹ̀ pẹ̀lú ìrànlọ́wọ́ àti ìtìlẹ́yìn ìdílé rẹ̀ àti àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀ tímọ́tímọ́. <ref>{{Cite web|archivedate=April 20, 2021}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Iyamah bẹrẹ si kọ ami iyasọtọ aṣa rẹ ''Andrea Iyamah'' ni ọmọ ọdun mẹ́tàdínlógún. Olú ilé iṣẹ́ "Andrea Iyamah" wà ní [[Toronto]], pẹ̀lú ilé ìtajà pàtàkì kan ní Èkó tí wọ́n ṣe ìfilọ́lẹ̀ rẹ̀ ní ọdún 2017 <ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/designer-spotlight-andrea-iyamah-goes-from-strength-to-strength/jkbdtec|title=Andrea Iyamah goes from strength to strength|date=December 21, 2017}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=December 26, 2019}}</ref> Ní ìbẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ lórí ìkànnì ayélujára, ó pín àwọn iṣẹ́ ọnà rẹ̀ títí bí àwòrán àṣà, àwòrán àwòrán, àti fọ́tò pẹ̀lú àwọn olùwòran oní-nọ́ńbà. Ọ̀kan lára àwọn àwòrán rẹ̀ ni a gbé kalẹ̀ nínú ìwé ìròyìn kan tí ó gbajúmọ̀ ní ọdún 2011, èyí tí ó mú kí a ṣẹ̀dá “Andrea Iyamah.” <ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/fashion/andrea-iyamah-i-knew-fashion-was-something-i-always-wanted-to-do-fashion-designer/gv7945y|title=" I knew fashion was something I always wanted to do"- Fashion designer|date=September 6, 2017}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2019-10-17}}</ref> Ó ṣiṣẹ́ lórí iṣẹ́ rẹ̀ nígbà tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́ nípa àwọn ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga, ó sì bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ṣíṣe àwòrán àdáni láti ọ̀dọ̀ àwọn oníbàárà rẹ̀. Ó tún ilé iṣẹ́ náà ṣe láti pín sí oríṣiríṣi ọ̀nà mẹ́ta, àwọn aṣọ ìgbéyàwó àdáni, aṣọ tí a ti ṣetán láti wọ̀ àti aṣọ wíwẹ̀/ibi ìsinmi. Ní ìfìdíkalẹ̀ àkójọpọ̀ omi ìwẹ̀ ní ọdún 2013, iṣẹ́ rẹ̀ ti gba àfiyèsí láti ọ̀dọ̀ àwọn ilé iṣẹ́ ìròyìn bíi Vogue, Elle, Essence, Refinery29, HuffPost, Cosmopolitan àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ míràn. <ref>{{Cite web|archivedate=June 18, 2021}}</ref> Ó ti ṣe àwọn ìfihàn aṣọ ní Áfíríkà, Yúróòpù, Faransé, àti Amẹ́ríkà pẹ̀lú àwọn gbajúmọ̀ olókìkí bíi Michelle Obama, Kate Hudson, Ciara, Gabrielle Union, [[Genevieve Nnaji]] àti àwọn mìíràn tí wọ́n wọ aṣọ rẹ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=October 31, 2020}}</ref> Ó fi àwọn aṣọ ìgbà ìrúwé/ìgbà ooru ọdún 2020 rẹ̀ hàn ní ọ̀sẹ̀ àṣà Lagos 2019. <ref>{{Cite web|archivedate=2020-04-22}}</ref> Iyamah ni ọmọ ikẹhin ninu awọn ọmọ mẹrin ti Andrew ati Onyi Iyamah bi. Bàbá rẹ̀ jẹ́ onímọ̀ ẹ̀rọ nípa ẹ̀kọ́, ìyá rẹ̀ sì jẹ́ onímọ̀ ẹ̀wà tí ó ní ilé ìtọ́jú irun, ilé ìtajà aṣọ. Nígbà tí wọ́n bí i, àwọn òbí méjèèjì jẹ́ oníṣòwò, wọ́n sì ni iṣẹ́ wọn. Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún méje, ó pàdánù bàbá rẹ̀, ìyá rẹ̀ sì tọ́ ọ dàgbà. <ref name="auto" /> Arabinrin rẹ, oṣere Somkele Iyamah, jẹ oludari ti ami iyasọtọ aṣa ''Andrea Iyamah'' . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1993]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] oy1lgfnw2rgukqe7e0c7va85nb72mfl 0 83952 636238 2026-09-12T16:53:06Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361685954|Adejoke Lasisi]]" 636238 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adejoke Lasisi|image=|alt=|caption=|other_names=|birth_name=|birth_date={{birth date and age|1986|8|14|df=y}}|birth_place=Ibadan|death_date=|death_place=|occupation={{hlist| Fashion designer}}|known_for={{hlist|Converting waste to adornments}}|net worth=|title=|spouse=|children=1}} '''Adejoke Lasisi'''Ó jẹ́ oníṣẹ́ ọnà aṣọ àti aṣáájú nínú ìgbèjà àyíká láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà,<ref>{{Cite web|date=2018-10-24|title=Adejoke Lasisi spins abandoned Aso Oke into amazing {{sic|acce|sories|nolink=y}}|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/adejoke-lasisi-spins-abandoned-aso-oke-into-amazing-accesories/8t3vmqe|access-date=2020-09-24|website=Pulse Nigeria|language=en-US|archive-date=22 February 2022|archive-url=https://web.archive.org/web/20220222141008/https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/adejoke-lasisi-spins-abandoned-aso-oke-into-amazing-accesories/8t3vmqe|url-status=dead}}</ref> tí a sì mọ̀ fún ṣíṣe àwọn ọjà àti àwọn àpẹẹrẹ aṣọ nípa lílo àwọn àkùkọ̀ nàìlọ́ọ̀nù (nylon) àti aṣọ.<ref>{{Cite web|last=Adeoye|first=Olusola|date=2020-07-16|title=VP Osinbajo: President Buhari's financial support for MSMEs very robust|url=https://www.today.ng/news/nigeria/osinbajo-president-buharis-financial-support-msmes-robust-307215|access-date=2021-01-01|website=TODAY|language=en-US}}</ref>Òun ni olùdásílẹ̀ àti Olórí Àgbà (CEO) ilé-iṣẹ́ Planet 3R àti ilé-ìwé Ìhunṣọ̀ Jokelinks. <ref>{{Cite web|archivedate=2017-07-04}}</ref> Nípa lílo àwọn àpò omi mímọ́ tó lé ní ẹgbẹ̀rún mẹ́rin (4,000) tí a ti sọ nù, Adejoke yí àwọn ìdọ̀tí ṣíṣu tí ó ti ba àyíká jẹ́ tẹ́lẹ̀ padà sí aṣọ tó yanilẹ́nu. Àwòrán náà fi ìpilẹ̀ṣẹ̀ rẹ̀ hàn pẹ̀lú àbájáde rẹ̀ tó dára, ó sì pe àwọn èrò àṣà ìgbàlódé nípa àṣà, ìníyelórí, àti ìdúróṣinṣin níjà. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Adejoke bẹ̀rẹ̀ sí í hun aṣọ ní agogo mẹ́sàn-án pẹ̀lú àwọn òbí rẹ̀. <ref>{{Cite news|title=VIDEO: Growing up in a dirty environment inspired me to start recycling company- Adejoke Lasisi|url=https://punchng.com/video-growing-up-in-a-dirty-environment-inspired-me-to-start-recycling-company-adejoke-lasisi/|access-date=2021-03-09}}</ref> Lẹ́yìn náà, ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Obafemi Awolowo, níbi tí ó ti gba oyè àkọ́kọ́ nínú ìmọ̀ nípa ètò ọrọ̀ ajé . Ó tún ní ìwé ẹ̀rí ní ìmọ̀ nípa ìṣàkóso ìṣòwò láti ilé-iṣẹ́ ìdàgbàsókè ilé-iṣẹ́ ní ìlú Èkó ní Nàìjíríà. == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ àti ìdámọ̀ == Ní oṣù Keje ọdún 2020, Adejoke gba àmì-ẹ̀yẹ Awọn ile-iṣẹ Kekere pupọ, Kekere, ati Alabọde (MSMEs) ti ọdún, <ref>{{Cite news|date=2020-07-21|title=MSMEs award winners receive cars, cash after virtual edition|url=https://dailytrust.com/msmes-award-winners-receive-cars-cash-after-virtual-edition|access-date=2020-09-24}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2020-07-17|title=Osinbajo lists support schemes for MSME to survive COVID-19 effects|url=https://www.pulse.ng/business/osinbajo-lists-support-schemes-for-msme-to-survive-covid-19-effects/c47njs6|access-date=2020-09-24}}</ref> ayẹyẹ kan tí àwọn gómìnà àti àwọn mínísítà ìpínlẹ̀ wá síbi ayẹyẹ náà dáadáa. Ààrẹ Muhammadu Buhari dá a mọ̀, ó sì ṣe ayẹyẹ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn àwọn ọ̀dọ́ níbi ayẹyẹ àkọ́kọ́ ti Ọjọ́ Àwọn Ọ̀dọ́ Orílẹ̀-èdè ní ọjọ́ kìíní oṣù kọkànlá ọdún 2020. <ref>{{Cite news|date=2020-11-01|title=Buhari celebrates young Nigerian innovators|url=https://www.premiumtimesng.com/news/more-news/424135-buhari-celebrates-young-nigerian-innovators.html|access-date=2020-12-29}}</ref> Ó tún gba ẹ̀bùn ẹ̀bùn Ẹ̀bùn Àwọ̀n Ewéko Áfíríkà ti Àjọ Eleven Eleven Twelve Foundation ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kọkànlá ọdún 2020 ní àtẹ̀jáde kejì fún àwọn ìgbésẹ̀ rẹ̀ láti mú àyíká sunwọ̀n síi. <ref>{{Cite news|date=2020-11-17|title=EETF showcases Young African talents at Africa Green Awards 2020|url=https://tribuneonlineng.com/eetf-showcases-young-african-talents-at-africa-green-awards-2020/|access-date=2020-12-29|newspaper=[[Nigerian Tribune]]|language=en}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 4lnje2itnrv2ww6q16v76likgs2omt4 0 83953 636239 2026-09-12T16:55:50Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361815507|Tejumola Maurice-Diya]]" 636239 wikitext text/x-wiki {{Infobox fashion designer|name=Tejumola Maurice-Diya|image=Tejumola Maurice-Diya (TMD).jpg|alt=|caption=Tejumola Maurice-Diya in 2026|birth_name=Tejumola Maurice|birth_date={{Birth date and age|df=yes|1987|12|27}}|birth_place=[[Chicago]]|occupation=Fashion designer,<br>entrepreneur,<br>model}}   '''Tejumola Maurice-Diya''' (Wọn bi i ni ọjọ́ kẹtàdínlọ́gbọ̀n oṣù Kejìlá ọdún 1987) jẹ́ oníṣẹ́ ọnà aṣọ, oníṣòwò, àti aṣojú fún ìpolówó aṣọ (model) láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Amẹ́ríkà. <ref>{{Cite news|title=Tejumola Maurice-Diya: Changing the face of African fashion industry|url=https://businessday.ng/interview/enterpreneur/article/tejumola-maurice-diya-changing-face-african-fashion-industry/%3f/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-12-23|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref>Òun ni olùdásílẹ̀ àti olórí ilé-iṣẹ́ aṣọ tí a mọ̀ sí "The Fashioned Museum," bẹ́ẹ̀ sì ni ó jẹ́ ẹni tí ó ni ilé-iṣẹ́ aṣọ àwọn ọmọdé tí a ń pè ní "Toddler's Clan Limited." <ref>{{Cite news|title=Tejumola Maurice-Diya: Bridging the Fashion Gap|url=https://www.thisdaylive.com/2023/12/01/tejumola-maurice-diya-bridging-the-fashion-gap/|access-date=2025-12-23|newspaper=[[This Day]]|language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Tejumola Maurice-Diya ni ọjọ kẹtadinlọgbọn oṣu kejila ọdun 1987 ni Chicago, Illinois, nibiti o ti dagba pẹlu. Tejumola lọ sí Yunifásítì ti Illinois Urbana-Champaign . Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa Ìbánisọ̀rọ̀ . <ref name="auto">{{Cite news|title=Tejumola Maurice-Diya: My modelling journey began as student in Chicago|url=https://thenationonlineng.net/tejumola-maurice-diya-my-modelling-journey-began-as-student-in-chicago/amp//|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-01-08|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Apẹrẹ Aṣọ === Tejumola Maurice-Diya ni Toddler Clan Limited, ilé iṣẹ́ aṣọ tí ó ń gbájúmọ́ aṣọ àwọn ọmọdé. Ó jẹ́ ògbóǹtarìgì nínú àwọn aṣọ tí a fi aṣọ ilẹ̀ Áfíríkà ṣe, pàápàá jùlọ àwọn aṣọ adire, aso oke àti ankara . Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan ní ọdún 2017, Tejumola fi hàn pé òun dá Toddler Clan Limited sílẹ̀ lẹ́yìn tí òun ti ní ìṣòro láti rí aṣọ àwọn ọmọdé ilẹ̀ Áfíríkà tó dára, tó sì lẹ́wà, lẹ́yìn ìbí ọmọ òun. Ó tún sọ pé ìrírí rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán alábàáṣiṣẹ́pọ̀ ní Amẹ́ríkà àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ aṣọ ló ràn án lọ́wọ́ láti bẹ̀rẹ̀ ilé-iṣẹ́ náà. Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan náà, ó sọ pé ète rẹ̀ ni láti rí i pé aṣọ àti àṣà ilẹ̀ Áfíríkà para pọ̀ mọ́ ìgbésí ayé ìwọ̀ oòrùn. <ref>{{Cite news|title=Tejumola Maurice-Diya: Changing the face of African fashion industry|url=https://businessday.ng/interview/enterpreneur/article/tejumola-maurice-diya-changing-face-african-fashion-industry/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-08}}</ref> Ní ọdún 2023, ó ṣètò ètò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ kan tí wọ́n pè ní "Bridging The Gap," èyí tí ó jẹ́, lára àwọn nǹkan mìíràn, láti múra àwọn ayàwòrán aṣọ ní Nàìjíríà sílẹ̀ fún àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn ilé iṣẹ́ aṣọ àgbáyé <ref>{{Cite news|title=Tejumola debuts Bridging The Gap|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/tejumola-debuts-bridging-the-gap//|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-08|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> àti láti fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní ìtọ́ni. <ref>{{Cite news|title=Fashioned Museum hosts students in Lagos|url=https://thenationonlineng.net/fashioned-museum-hosts-students-in-lagos/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-08|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> Nígbà tí ó ń sọ̀rọ̀ níbi ayẹyẹ náà, Tejumola sọ pé ètò rẹ̀ ni láti ṣe ètò náà lọ́dọọdún. <ref>{{Cite news|title=Bridging the Gap: A catalyst for Nigeria fashion’s promising future|url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/bridging-the-gap-a-catalyst-for-nigeria-fashions-promising-future/%3famp|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-09|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> Ní ọdún tó tẹ̀lé e, ó ṣe ìpolówó iṣẹ́ ọnà aṣọ ilẹ̀ Áfíríkà. Àmì tí wọ́n pè ní "Ọjọ́ 30 ti Àdìrẹ́," ni wọ́n fi ṣe ìpolówó náà, wọ́n sì fi ọ̀pọ̀lọpọ̀ aṣọ tí wọ́n lè fi aṣọ náà ṣe hàn. === Ṣíṣe àwòṣe === Tejumola bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ àwòkọ́ṣe rẹ̀ nígbà tí ó wà ní yunifásítì. Iṣẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ ni ṣíṣe àwòṣe aṣọ fún àwọn apẹ̀rẹ aṣọ ní àwọn ayẹyẹ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ilẹ̀ Áfíríkà. Ní ọdún 2022, àwọn ìròyìn kan jáde pé ó ti fẹ̀yìntì kúrò nínú iṣẹ́ àwòṣe, lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ọdún tí ó ti fi ṣe iṣẹ́ náà. Sibẹsibẹ, ninu ifọrọwanilẹnuwo kan ni ọdun 2023, o sọ pe oun tun wa fun awọn iṣẹ awoṣe. Nígbà tí wọ́n bi í bóyá ó ṣì ń ṣe àwòṣe, ó ní, "Rárá o. Ṣùgbọ́n, mo fẹ́ ṣe àwòṣe. Ó jẹ́ ohun tí mo nífẹ̀ẹ́ sí gidigidi. Tí o bá ṣàyẹ̀wò ojú ìwé mi, o máa rí i pé ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn àwòṣe náà jẹ́ àbájáde àwòṣe mi." <ref name="auto" /> == Ìgbésí ayé ara ẹni == == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1987]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] dsfvemlgrnem01l2bfwix0kmtlxcbaz 0 83954 636240 2026-09-12T17:03:07Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1371890375|Mowalola Ogunlesi]]" 636240 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Mowalola Ogunlesi|image=|caption=|birth_date={{Birth date and age|1994|03|25|df=yes}}|birth_place=[[Lagos, Nigeria]]|education=[[Central Saint Martins]]|occupation={{hlist|[[Fashion design]]er|[[Singing|singer]]}}|years_active=2017–present|notable_works={{hlist|Designed uniforms for [[Nigeria national football team|Nigeria]]'s World Cup team for [[Nike, Inc.|Nike]]|Outfits creator and designer for [[Skepta]]'s "[[Pure Water (Skepta song)|Pure Water]]" & [[JT (rapper)|JT]]'s "[[Okay (JT song)|Okay]]" music videos}}|style=Genderless clothing|title=Design director at Mowalola & [[Yeezy Gap]]|relatives=Adegboyega "Adey" Owunlesi {{small|(brother)}}|website={{URL|https://www.mowalola.com/}}}}'''Mowalola Ogunlesi''' ( fetisi ⓘ ; (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀dọ́gbọ̀n oṣù Kẹta ọdún 1994) jẹ́ oníṣẹ́ ọnà ìṣesọ́ṣọ̀ àti akọrin ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí ó sì ń gbé, tí ó sì ń ṣiṣẹ́ ní ìlú London. Ó gbajúmọ̀ fún lílo àwọn onírúurú aṣọ tàbí ohun èlò bíi awọ ẹranko àti PVC láti ṣe àwọn aṣọ tí ó ní àwòrán àti ìrísí tí ó yàtọ̀ sí èyí tí a mọ̀ tẹ́lẹ̀, èyí tí ó sì fa ìmísí rẹ̀ láti ara àṣà àwọn ọ̀dọ́ ní Nàìjíríà àti London. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Ìyá ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Scotland ni wọ́n bí Ogunlesi, bàbá rẹ̀ sì jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ọmọ ilẹ̀ Yorùbá ni. Àwọn òbí rẹ̀ méjèèjì jẹ́ àwọn apẹ̀rẹ aṣọ. Ìyá rẹ̀, Adenike Ogunlesi ti Ruff 'n' Tumble, tí ó jẹ́ ògbóǹkangí nínú aṣọ àwọn ọmọdé àti bàbá rẹ̀ tí ó ń ṣiṣẹ́ nínú aṣọ ìbílẹ̀ àwọn ọkùnrin ní Nàìjíríà. Nígbà tí Ogunlesi pé ọmọ ọdún méjìlá, ó kó kúrò ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà láti lọ sí ilé ìwé alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ ní agbègbè Surrey . Ogunlesi gba oye Bachelor of Arts in Fashion ní Central Saint Martins - University of the Arts London, ó sì ṣe àkójọpọ̀ rẹ̀ ní Ifihan Awọn oniroyin ipari ẹkọ ní ọdún 2017. Ó forúkọ sílẹ̀ ní ètò Master of Arts ní Central Saint Martins ní ọdún náà ṣùgbọ́n ó fi ilé-ẹ̀kọ́ sílẹ̀ ní ọdún 2018 láti ní òmìnira láti ṣe iṣẹ́ rẹ̀. == Iṣẹ́ àti ìdámọ̀ == Lẹ́yìn tí Ogunlesi fi Central Saint Martins sílẹ̀, ó fi ìwé ìbéèrè fún ètò ìtọ́sọ́nà àti ìrànlọ́wọ́ Àṣà Ìlà-Oòrùn. Àkọ́kọ́ rẹ̀ ní Ọsẹ̀ Àṣọ ní London ti ọdún 2019 wáyé lórí ìtàgé Fashion East. Wọ́n ṣọ́ Ogunlesi ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2019 nígbà tí wọ́n rí Naomi Campbell tó wọ aṣọ Mowalola tó ní ìrísí ọgbẹ́ ibọn. Wọ́n túmọ̀ aṣọ náà sí ọ̀rọ̀ nípa ìwà ipá ìbọn, ṣùgbọ́n lórí [[Instagram]] Ogunlesi ṣàlàyé pé aṣọ náà jẹ́ láti fi ìmọ̀lára pé ó jẹ́ ibi tí a fẹ́ rìn lọ hàn. Ní oṣù kẹwàá ọdún 2020, ''Elle'' yan Ogunlesi gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára “Àwọn Obìnrin Mẹ́wàá tí Wọ́n Ń yí Ọjọ́ Ọ̀la Padà”, àwọn yòókù ni: Tobi Kyeremateng, [[Ngozi Onwurah]], Simi Lindgren, Balanda Atis, Magdalene Abraha, Koffee, Holly Fischer, Celeste àti Margaret Busby . Ní ọdún 2019, ó ṣẹ̀dá àwọn aṣọ fún fídíò orin Skepta " Pure Water " ó sì jẹ́ ọ̀kan lára àwọn apẹ̀ẹrẹ mẹ́fà tí British <nowiki><i id="mwQw">Vogue</i></nowiki> pè láti ṣe àwọ̀ Barbie fún ayẹyẹ ọdún 60 ti ilé iṣẹ́ náà. <ref>{{Cite web|archivedate=22 February 2022}}</ref> Ní ọjọ́ kẹrìndínlọ́gbọ̀n oṣù kẹfà ọdún 2020, wọ́n kéde àjọṣepọ̀ ọdún mẹ́wàá ti Yeezy Gap ní gbangba, Ye sì yan Ogunlesi gẹ́gẹ́ bí olùdarí iṣẹ́ ọnà. Ní ọdún 2022, ó dara pọ̀ mọ́ MGA Entertainment gẹ́gẹ́ bí apẹ̀rẹ fún ìlà àwọn ọmọlangidi Bratz wọn tí ó ní àwọn ohun kikọ méjì nínú àwọn ọmọlangidi náà: Jade àti Felicia. Wọ́n tú ìlà ìfọwọ́sowọ́pọ̀ náà jáde ní ọjọ́ kìíní oṣù Kejìlá. === Orin === Ogunlesi tún tú orin jáde lábẹ́ orúkọ Mowalola. Ní ọdún 2021, ó ṣe àgbékalẹ̀ àwọn orin méjì, "Truck" àti "Wawa". Lẹ́yìn náà, wọ́n kópa nínú orin Namasenda tó ń jẹ́ "Banana Clip" (2021). Ní ọdún 2024, ó darí àwòrán náà fún orin JT tí a ń pè ní " Okay " ó sì kópa nínú fídíò orin FKA Twigs fún " Perfect Stranger ". == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1995]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] pc4ln1hk5xpj0etk03cuteyb2a8ba2h 0 83955 636241 2026-09-12T17:05:04Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345788199|Og Okonkwo]]" 636241 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Og Okonkwo|birth_name=Ogugua Okonkwo|image=|caption=|birth_date=|birth_place=Enugu, Nigeria|citizenship=Nigerian|education=Laboratory Science|alma_mater=University of Nigeria, Nsukka|occupation=Fashion designer|years_active=2012–present|organization=Style Temple|known_for=Founder of Style Temple; contemporary womenswear design|notable_works=Style Temple collections; Lagos Fashion and Design Week showcases|awards=The Future Awards Africa Prize for Fashion (2016); EbonyLife Sisterhood Award for Fashion (2017)|title=Founder and Creative Director, Style Temple|website=}} {{Infobox person|title=Founder and Creative Director, Style Temple|website=}} '''Ogugua Okonkwo''' fetisiⓘ, tí a mọ̀ sí '''Og Okonkwo''', <ref>{{Cite news|title=Pulse List 2019: Top 5 fashion Nigerian designers of the year}}</ref> jẹ́ apẹ̀rẹ aṣọ obìnrin ní Nàìjíríà, <ref>{{Cite web|archivedate=2020-01-02}}</ref> oníṣòwò, <ref>{{Cite news|title=OG Okonkwo is lifestyle goals in her Style Temple designs|archivedate=2020-01-02}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2020-01-02}}</ref> àti olùdásílẹ̀ àti olùdarí iṣẹ́-ọnà ti ilé-iṣẹ́ aṣọ Style Temple. <ref>{{Cite web|archivedate=2020-01-02}}</ref> == Ìtàn ìgbésí ayé == Wọ́n tọ́ Okonkwo dàgbà ní Enugu, Nàìjíríà, ó sì kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ sáyẹ́ǹsì yàrá ní Yunifásítì Nàìjíríà, Nsukka kí ó tó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe àṣàrò lórí aṣọ . Okonkwo ṣe ifilọlẹ Tẹ́ḿpìlì Àṣà ni ọdun 2012, lẹhin igba pipẹ ti o ti kọ ẹkọ gẹgẹbi oluranlọwọ aṣọ ati apẹẹrẹ awọn ọmọde ni awọn ile-iṣẹ aṣọ diẹ ti o wa ni Abuja. == Àṣà == Tẹ́ḿpìlì Àṣà, lábẹ́ ìdarí Okonkwo, máa ń ṣe àfihàn àwọn àkójọpọ̀ rẹ̀ lọ́dọọdún ní Ọsẹ̀ Àṣọ àti Ìṣètò ti Lagos . ''Vogue'', ''Fashion Bomb Daily'', ''Elle'', <ref>{{Cite web|archivedate=2019-12-25}}</ref> ''Glamour'', àti CNN ti gbóríyìn fún ilé iṣẹ́ yìí fún ìwòran rẹ̀ lórí aṣọ obìnrin. == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == * Ẹ̀bùn Aṣọ fún Àwọn Ẹ̀bùn Ọjọ́ iwájú ní Áfíríkà, 2016 * Ẹ̀bùn Ẹ̀bùn Ẹgbẹ́ Arábìnrin Ebony Live fún Àṣọ, 2017 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] lh7ir3qwiuo8f4swkrn2hqxy3yflxtj 0 83956 636242 2026-09-12T17:07:24Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345264375|Amaka Osakwe]]" 636242 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Amaka Osakwe|image=|caption=|birth_date=|birth_place=Nigeria|citizenship=Nigerian|education=Central Saint Martins|alma_mater=University of the Arts London|occupation=Fashion designer|years_active=|organization=Maki Oh|known_for=Founder of Maki Oh; contemporary African fashion design|notable_works=Maki Oh fashion collections|awards=|title=Creative Director, Maki Oh|website=}} '''Amaka Osakwe''' fetisi ⓘ Ó jẹ́ oníṣẹ́-ọnà aṣọ ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti olùdásílẹ̀ ilé-iṣẹ́ aṣọ tí ó dá lé àṣà ilẹ̀ Áfíríkà tí a mọ̀ sí Maki Oh. Ó ti ń darí ilé-iṣẹ́ aṣọ àwọn obìnrin rẹ̀ láti ìlú Èkó láti ọdún 2010 wá, ó sì jẹ́ ilé-iṣẹ́ tí ó wà ní Nàìjíríà tí àgbáyé sì mọ̀ dáadáa. <ref>{{Cite web|archivedate=2013-11-02}}</ref> <ref>{{Cite journal|url=http://www.style.com/fashionshows/review/S2013RTW-MAKIOH/|title=Maki Oh Spring 2013 Ready-to-Wear Collection on Style.com: Runway Review|access-date=2013-09-15|archive-date=2013-11-02}}</ref> == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ == Láti [[Àwọn ọmọ Ígbò|ẹ̀yà Igbo]] ni Osakwe ti wá. Ó kẹ́kọ̀ọ́ ní Yunifásítì Arts ní Bournemouth níbi tí ó ti gba oyè BA nínú ẹ̀kọ́ nípa aṣọ. Ní ìgbà ìwọ́-oòrùn/ìgbà òtútù ọdún 2010, ó ṣe ìfilọ́lẹ̀ ilé iṣẹ́ rẹ̀. Nípasẹ̀ ayẹyẹ Dipo ti àwọn ọmọ ìlú ní ìgbèríko [[Gánà|Ghana]], níbi tí àwọn ọmọbìnrin tí wọ́n kópa ti wà ní ìhòòhò díẹ̀ tí wọ́n sì ṣe ọ̀ṣọ́ ní ọ̀ṣọ́, Osakwe ti fi aṣọ ìbílẹ̀ Áfíríkà ṣeré pẹ̀lú aṣọ ìbora àti ohun ọ̀ṣọ́. <ref>{{Cite web|archivedate=2013-11-05}}</ref> Láìpẹ́ yìí ni àwọn ènìyàn rí àmì rẹ̀ ní ilé iṣẹ́ aṣọ ní Amẹ́ríkà ní ọdún 2012, nígbà tí ó gbé àwọn àwòrán rẹ̀ kalẹ̀ ní ọ̀sẹ̀ aṣọ ní New York . Ìmọ̀ràn rẹ̀ ni lílo aṣọ ìbílẹ̀ Yorùbá tí wọ́n fi àwọ̀ indigo ṣe tí wọ́n ń pè ní adire, iṣẹ́ àkànṣe àṣà kan tí àṣà rẹ̀ dá lórí ìpínlẹ̀ Ogun àti Osun òde òní ní ìwọ̀ oòrùn Nàìjíríà. Ọ̀nà mìíràn ni ọ̀nà tí ó gbà ń so àwọn àwòrán ìwọ̀-oòrùn àti àwọn ohun èlò ìbílẹ̀ àti àwọn àwòrán ìbílẹ̀ pọ̀—láti fi wé, aṣọ ìbora aláwọ̀-oòrùn àti aṣọ ìbora tí a fi àwọn ojú raffia tí ń yọ lẹ́nu. <ref>{{Cite journal|title=Maki Oh Fall 2013 Ready-to-Wear Collection on Style.com: Complete Collection|url=http://www.style.com/fashionshows/complete/F2013RTW-MAKIOH|access-date=2013-09-15|archive-date=2013-08-01}}</ref> Àwọn òṣèré àgbáyé bíi Beyoncé àti [[Rihanna]] àti òṣèré Hollywood [[Kerry Washington]] ti wọ aṣọ láti ọwọ́ àwọn ayàwòrán ilẹ̀ Nàìjíríà. Ìyáàfin Ààrẹ Amẹ́ríkà, Michelle Obama, tí a mọ̀ dáadáa fún jíjẹ́ olókìkí àṣà, wọ aṣọ Maki Oh tí wọ́n ṣe ní Amaka Osakwe nígbà ìrìn àjò rẹ̀ sí Gusu Afrika ní ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2013. <ref>{{Cite web|archivedate=2013-09-06}}</ref> Àwọn bíi Solange Knowles, Lady Gaga, Issa Rae, àti Leelee Sobieski àti olùgbékalẹ̀ tẹlifíṣọ̀n Nàìjíríà , Eku Edewor, ló ti wọ àwọn àwòrán rẹ̀, wọ́n sì ń tà wọ́n ní àgbáyé nípasẹ̀ Farfetch.com, àti ní Amẹ́ríkà ní ilé ìtajà McMullen ní Oakland. <ref>{{Cite web|archivedate=2022-03-28}}</ref> Ìwé ìròyìn àṣà ilẹ̀ Áfíríkà ''ARISE'' ló sọ Osakwe ní "Apẹẹrẹ Ọdún". Láti ọdún 2010, wọ́n ti ń ṣe àfihàn iṣẹ́ rẹ̀ ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Ọjà ní Ilé Ìmọ̀-ẹ̀rọ Aṣọ, Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Ọjà Vitra, àti Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Ọjà Brighton àti awọn Àwòrán . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1987]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 5hyld2pwvss7ltxjrgpynufvbhjj046 0 83957 636243 2026-09-12T17:11:34Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360152730|Veekee James]]" 636243 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist|name=Veekee James|image=Veekee James on HarvestersTV.jpg|alt=|caption=James in 2023|birth_name=Victoria James|birth_date={{Birth date and age|1995|06|09|mf=y}}|birth_place=[[Akwa Ibom]], Nigeria|origin=[[Akwa Ibom State]]|genre=|occupation={{Flatlist| * Fashion designer * entrepreneur * songwriter }}|instrument=|years_active=2019–present|label=}} '''Ruth Erikan James''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kẹfà ọdún 1995), tí a mọ̀ sí '''Veekee James,''' jẹ́ apẹ̀rẹ aṣọ ní Nàìjíríà, akọrin ìhìnrere àti <ref>{{Cite news|last=Enenaite|first1=Blessing|date=2023-10-28|title=My most expensive dress worth $20,000 – Veekee James|url=https://punchng.com/my-most-expensive-dress-worth-20000-veekee-james/|accessdate=2024-02-19|journal=[[The Punch]]|language=en-US|archivedate=19 February 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240219213156/https://punchng.com/my-most-expensive-dress-worth-20000-veekee-james/}}</ref> <ref name=":0" /> <ref>{{Cite web|archivedate=4 August 2024}}</ref> <ref name=":0">{{Cite web|archivedate=6 August 2024}}</ref> Òun ni olùdásílẹ̀ Veekee James, ilé iṣẹ́ àṣà àti olùṣètò orin Zion Warship, tí wọ́n máa ń ṣe lóṣooṣù. <ref>{{Cite web|archivedate=6 August 2024}}</ref> Ní ọdún 2021, òun ni ó gba ẹ̀bùn AMVCA gẹ́gẹ́ bí apẹ̀rẹ tó dára jùlọ ní ọdún náà. <ref>{{Cite news|title=Eritan: Government needs to be Intentional about SMEs Growth - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/07/eritan-government-needs-to-be-intentional-about-smes-growth?amp=1|accessdate=2024-03-07|journal=[[This Day]]|archivedate=6 August 2024|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240806000919/https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/04/07/eritan-government-needs-to-be-intentional-about-smes-growth/?amp=1}}</ref> Ní oṣù karùn-ún ọdún 2023, ó ṣe àgbékalẹ̀ orin àkọ́kọ́ rẹ̀ "Nothing Less". == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Ruth Erikan James ni ojo kesan osu kefa odun 1995 ni Nsit Atai, ipinle Akwa Ibom nibiti o ti wa. <ref>{{Cite web|archivedate=26 July 2024}}</ref> A bí i sí ìdílé Ògbẹ́ni Augustine James àti Arábìnrin Esther James gẹ́gẹ́ bí ọmọbìnrin kan ṣoṣo láàárín àwọn arákùnrin méjì. Bàbá rẹ̀ jẹ́ ayàwòrán ilé, nígbà tí ìyá rẹ̀ sì ní ilé ìtajà aṣọ. Ó pàdánù bàbá rẹ̀ nígbà tí ó fẹ́rẹ̀ pé ọmọ ọdún márùn-ún, èyí sì mú kí ìyá rẹ̀ jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó ń tọ́jú ìdílé náà. Nígbà tí ó ṣì jẹ́ ọmọ ọwọ́, ìdílé rẹ̀ kó lọ sí Ajegunle, Ìpínlẹ̀ Èkó, níbi tí ó ti lo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà èwe rẹ̀, pẹ̀lú àwọn àbúrò rẹ̀ ọkùnrin méjì, <ref>{{Cite news|title="Water used to reach our knees": Veekee James visits old Ajegunle neighbourhood|archivedate=19 February 2024}}</ref> ó sì tún kọ́ ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ àti girama níbẹ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=19 February 2024}}</ref> Ní ọdún 2015, ó lọ sí Yunifásítì Uyo, ní ìpínlẹ̀ Akwa Ibom láti lọ gba oyè nínú Biochemistry, ṣùgbọ́n ó lọ síbẹ̀ láti lépa ìfẹ́ ọkàn rẹ̀. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Veekee James bẹ̀rẹ̀ sí í kọ́ bí a ṣe ń ṣe aṣọ nígbà tí ó ṣì wà ní kékeré láti ọ̀dọ̀ ìyá rẹ̀, Esther James. <ref>{{Cite news|title='How my mother inspired Veekee James brand'|url=https://thenationonlineng.net/how-my-mother-inspired-veekee-james-brand/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|access-date=19 February 2024|archivedate=19 February 2024}}</ref> Ní ọdún 2019, ìyá rẹ̀ ló fún un ní ìṣírí láti dá ilé iṣẹ́ aṣọ tirẹ̀ sílẹ̀ "Veekee James." <ref>{{Cite news|title=Money increased my passion for fashion design - Veekee James|archivedate=19 February 2024}}</ref> Ó kọ́kọ́ bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ nípa ṣíṣí ilé ìtajà aṣọ ní Lagos Mainland, ṣùgbọ́n nígbà tó yá ó kó lọ sí Erékùṣù Lagos, láti wá àwọn àǹfààní míì. Lẹ́yìn náà, ó fẹ̀ sí iṣẹ́ rẹ̀ láti fi Veekee James Man, ilé iṣẹ́ aṣọ fún àwọn ọkùnrin àti Shoprikan, fún àwọn obìnrin kún un '''.''' Ní ọdún 2022, ó gba àmì ẹ̀yẹ AMVCA àti Hercomony gẹ́gẹ́ bí Apẹẹrẹ Àṣọ Tó Dáa Jùlọ ní ọdún yìí. Ní ọdún 2023, ó gba àmì-ẹ̀yẹ mẹ́ta pẹ̀lú awọn Àmì-ẹ̀yẹ Ẹ̀bùn Ọjọ́ Ọ̀la ti Áfíríkà. Ní oṣù kejì ọdún 2023, ó ṣètò kíláàsì àkọ́kọ́ rẹ̀ tí ó ran àwọn oníṣẹ́dá aṣọ tó lé ní ọgọ́rùn-ún láti oríṣiríṣi orílẹ̀-èdè lọ́wọ́ láti mú kí àwọn ọgbọ́n wọn pọ̀ sí i. Ní oṣù kẹta ọdún 2023, ó ṣe ìfilọ́lẹ̀ orin rẹ̀ tó ń jẹ́ ' ''Àwọn Ìtàn Bíbélì Pẹ̀lú Veekee James'.'' == Àwòrán orin == === Àwọn àpọ́n kan === * ''Olugbeja'' <ref>{{Cite web|archivedate=19 February 2024}}</ref> (2023) * ''Ohun tí kò dínkù'' (2023) == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ àti ìdámọ̀ == {| class="wikitable" |+ !Ọdún ! Àkọlé ! Ẹ̀ka ! Àbájáde ! Ìtọ́kasí |- | 2021 | Àmì Ẹ̀bùn Ṣúgà | Olùṣètò Àṣọ Ọdún |{{won}} | |- | rowspan="2" | 2022 | AMVCA | Ẹ̀bùn Oníṣẹ́ ọnà Tí Ó Dára Jùlọ|{{won}} | <ref>{{Cite news|title="So much work went into it": Reactions to clips of making of Osas' AMVCA dress|url=https://www.legit.ng/entertainment/fashion/1535629-amvca-2023-designer-veekee-james-shares-bts-osas-ighodaros-dressmaking/|access-date=2024-02-19|newspaper=[[Legit.ng]]|archivedate=19 February 2024}}</ref> |- | Àwọn Ẹ̀bùn Herconomy | Olùṣètò Àṣọ ti Ọdún|{{won}} | <ref>{{Cite web|archivedate=4 July 2022}}</ref> |- | rowspan="3" | 2023 | Àwọn Ẹ̀bùn Ọjọ́ iwájú ní Áfíríkà | Ẹ̀bùn fún Àṣọ|{{won}} | <ref>{{Cite web|archivedate=19 February 2024}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=19 February 2024}}</ref> |- | Àwọn Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Òǹkàwé | Aṣọ Oníṣọ̀nà Gbajúmọ̀ Tó Dáa Jùlọ|{{won}} | <ref>{{Cite news|title=2023 Readers' Choice: Veekee James wins Best Celebrity Stylist, fans praise her|url=https://www.legit.ng/entertainment/fashion/1570500-veekee-james-wins-legitngs-celebrity-stylist-year-beat-tiannah-others/|access-date=2024-02-19|newspaper=[[Legit.ng]]|archivedate=19 February 2024}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=6 August 2024}}</ref> |- | Àwọn Ẹ̀bùn La Mode | Àmì Àpẹẹrẹ Aṣọ Ìyàwó ti Ọdún|{{won}} | <ref>{{Cite web|archivedate=19 February 2024}}</ref> |} == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ní oṣù kẹwàá ọdún 2023, Veekee James kéde ìgbéyàwó rẹ̀ pẹ̀lú Femi Atere lórí àwọn ìkànnì ayélujára. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=19 February 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|archivedate=29 February 2024}}</ref> Ní oṣù Kejì ọdún 2024, wọ́n ṣe ìgbéyàwó ìbílẹ̀ wọn ní Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom, wọ́n sì ṣe ayẹyẹ ìgbéyàwó aláwọ̀ funfun ní ìlú Èkó, Nàìjíríà . <ref>{{Cite news|archivedate=19 February 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|archivedate=19 February 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|archivedate=19 February 2024}}</ref> Veekee James àti ọkọ rẹ̀ gbà ọmọbìnrin wọn ní ọjọ́ kejì oṣù karùn-ún ọdún 2026 == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1994]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:Àwọn Àyọkà pẹ̀lú ìjúwe ṣókí]] 7a3mwvj2um4ybdun90fjbt83zzojl6c 0 83958 636244 2026-09-12T17:15:26Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1353946520|Shade Thomas-Fahm]]" 636244 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Shade Thomas-Fahm|birth_name=Victoria Omọ́rọ́níkẹ Àdùkẹ́ Fọlashadé Thomas|birth_date={{birth date and age|df=y|1933|9|22}}|occupation=Fashion designer|notable_works=Shade's Boutique}}   '''Shade Thomas-Fahm''' (tí a bí ní '''Victoria Ọmọọ̀rẹ́ Àdúkẹ́ Fọ́lashadé Thomas''' ; (Ọjọ́ kéjìlélógún oṣù Kẹsàn-án ọdún 1933) jẹ́ oníṣẹ́-ọnà aṣọ ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, ẹni tí wọ́n kà sí ẹni àkọ́kọ́ ní Nàìjíríà tí ó bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣe àwọn aṣọ ní ọ̀nà òde-òní. <ref name="Brighton">{{Cite web|archivedate=15 April 2021}}</ref> A mọ ọ julọ fun aṣa ara Afirika ti o ṣe aṣaaju ni Nàìjíríà, ni ayẹyẹ ni Ile ọnọ Victoria ati Albert ti Ilu Lọndọnu ni ọdun 2022. == Ìtàn ìgbésí ayé == [[File:'Bjay'_de_Ombre_Thomas-Fahm_(Musée_du_quai_Branly,_Paris)_(55219498450).png|left|thumb]] Wọ́n bí Thomas-Fahm ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kẹsàn-án ọdún 1933 láti ọ̀dọ̀ àwọn òbí ọmọ Yorùbá . Bàbá rẹ̀ ni Bankole Ayorinde Thomas àti ìyá rẹ̀, Elizabeth Olaniwun Thomas. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ St. Peter ní Faaji àti ilé-ẹ̀kọ́ Baptist Girls’ School, Araromi àti Ile-iwe Agba Awọn Obirin Akoko Tuntun, Surulere, Lagos. <ref name="Brighton" /> Ní ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 1953, ó fi Nàìjíríà sílẹ̀ lọ sí England láti di nọ́ọ̀sì. Dípò bẹ́ẹ̀, ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ iṣẹ́ ọnà Saint Martin, níbi tí ó ti kẹ́kọ̀ọ́ nípa ṣíṣe àwòrán aṣọ sì ni obìnrin àkọ́kọ́ ní Nàìjíríà tó ṣe bẹ́ẹ̀. Ó ṣiṣẹ́ fún ìgbà díẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùrà aṣọ ní Simpson's ti Piccadilly kí ó tó padà sí Nàìjíríà. Gẹ́gẹ́ bí Thomas-Fahm ti sọ, ó padà sí Nàìjíríà “láti pèsè iṣẹ́ fún àwọn ènìyàn àti láti kojú àìníṣẹ́”. <ref>{{Cite news|date=3 October 2015|first=Josephine|last=Agbonkhese|title=Nigeria was much more favourable 55 years ago — Sade Thomas-Fahm|url=https://www.vanguardngr.com/2015/10/nigeria-was-much-more-favourable-55-years-ago-sade-thomas-fahm/|location=Lagos, Nigeria|access-date=18 July 2021|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-US}}</ref> Ó rí ìṣòro láti yí àwọn ará ìlú náà lérò padà láti ra aṣọ ìbílẹ̀ kí wọ́n sì lo àwọn àwòrán ìbílẹ̀ nítorí pé wọn kò rí ipa àṣà ìbílẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ní Nàìjíríà nígbà náà. <ref>{{Cite news|date=2 October 2010|first=Jemi|last=Ekunkunbor|title=50 years of recycled fashion|url=https://www.vanguardngr.com/2010/10/50-years-of-recycled-fashion/|location=Lagos, Nigeria|access-date=19 July 2021|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-US}}</ref> Thomas-Fahm lo àwọ̀ adire àti aso oke tí a fi ọwọ́ ṣe ní àwọn aṣọ tí a ti ṣetán láti wọ̀. <ref>{{Cite news|last=Nation|first=The|date=2018-06-02|title=Folashade Thomas-Fahm: Allow your imagination run wild|url=https://thenationonlineng.net/folashade-thomas-fahm-allow-your-imagination-run-wild/|access-date=2025-04-26}}</ref> Ní ọdún 1960, ó dá ilé ìtura Shades sílẹ̀. Ó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú Maison Shadé, èyí tí ó ṣí ní ọdún 1960 ní Yaba, Èkó . Thomas-Fahm ní ipa lórí àwọn ọmọ ẹgbẹ́ rẹ̀ láti ọdún 1970, títí bí Abah Folawiyo, Betti O, Folorunsho Alakija, àti Nike Davies-Okundaye . == Àṣẹ tí a ti ṣe àkóso rẹ̀ == Thomas-Fahm jẹ́ ògbóǹtarìgì nínú lílo àwọn aṣọ ìhun àti àwọ̀ láti ṣe àwọn àṣà ìgbàlódé òde òní tí ó di mímọ̀ ní Nàìjíríà àti kárí ayé. Ó yí ''iro'' àti ''buba'' padà sí aṣọ ìbòrí; àti ìṣẹ̀dá ' ''ajuba'' ' tí a mọ̀ sí 'boubou' form men's abada ''.'' <ref>{{Cite news|date=28 July 2019|title=Awaiting gains of Nigeria's Multi-billion Naira Fashion Industry|url=https://guardian.ng/sunday-magazine/awaiting-gains-of-nigerias-multi-billion-naira-fashion-industry/|place=Lagos, Nigeria|first1=Geraldine|last=Akutu|accessdate=19 July 2021|journal=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> Ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ààrẹ Ẹgbẹ́ Àwọn Apẹẹrẹ Àṣọ ti Nàìjíríà (FADAN), nípa lílo ìtàgé rẹ̀ láti kọ́ àwọn apẹẹrẹ tí ń bọ̀ àti láti gbèjà fún àṣà àti àṣà tí ó dúró ṣinṣin. <ref>{{Cite news|date=2024-10-26|title=Shade Thomas-Fahm: Nigeria's ageless fashion matriarch|url=https://guardian.ng/life/shade-thomas-fahm-nigerias-ageless-fashion-matriarch/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-04-26}}</ref> Ó jẹ́ ààrẹ ẹgbẹ́ Rotary ti Victoria Island láti ọdún 2009 sí 2010. <ref>{{Cite news|date=29 December 2012|title=Rotary is about continuity of service - Thomas-Fahm|url=https://www.vanguardngr.com/2012/12/rotary-is-about-continuity-of-service-thomas-fahm/|location=Lagos, Nigeria|access-date=19 July 2021}}</ref> Thomas-Fahm ni ayàwòrán aṣọ àkọ́kọ́ tó ṣí ilé ìtajà aṣọ ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1933]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] nrsovr06zbtvz99u5qkpv5pf3z95rzd 0 83959 636245 2026-09-12T17:18:52Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1349270317|Wavy the Creator]]" 636245 wikitext text/x-wiki {{Infobox musical artist|name=Wavy The Creator|image=EmilyNkanga Wavy BodyDeep-39.jpg|caption=On set at the 'Body Deep' Video Shoot|birth_name=Jennifer Ejoke|birth_place=[[Lagos]]|genre=[[Alternative R&B]], [[Pop music|Pop]], [[Alté]]|occupation=Visual Artist|instrument=|years_active=2017-Present|label=[[Disturbing London]]|website=}}   '''Jennifer Ejoke''', tí a mọ̀ sí '''Wavy the Creator''' (tí a ṣe àpèjúwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí '''Wavy The Creator''' ), Ó jẹ́ olórin, olùyàwòrán, oníṣẹ́-ọnà aṣọ, àti olùṣe fíìmù; wọ́n bí i ní Èkó, ní Gúúsù-ìwọ̀-oòrùn Nàìjíríà, ó sì dàgbà ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. Ó gbajúmọ̀ jùlọ fún orin rẹ̀ tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "H.I.G.H" àti gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán aláṣẹ fún olórin hip-hop ti Nàìjíríà, Olamide. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Wavy's bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní ọdún 2017 gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán eré ní ibi ìṣeré One Africa Musicfest ní Houston, Texas, níbi tí ó ti pàdé olórin rap ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, [[Olamide]] . Nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín, ó di olùyawòrán àti olùyàwòrán fídíò rẹ̀ lábẹ́ orúkọ Wavy Film. <ref name="guardian">{{Cite news|last=Praise|first=Billy|title=Wavy The Creator: The Retro Creative|url=https://guardian.ng/life/wavy-the-creator-the-retro-creative/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|date=9 April 2018|access-date=2 June 2019}}</ref> Wavy padà sí ìlú Èkó ní ọdún 2017 láti bá Olamide ṣiṣẹ́ pọ̀ lórí àwọn iṣẹ́ àwòrán. Kò pẹ́ lẹ́yìn náà, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ya àwòrán àwọn akọrin Nàìjíríà mìíràn, ó sì gbé àkójọ aṣọ rẹ̀ jáde gẹ́gẹ́ bí Azif ''.'' Ní oṣù kẹfà ọdún 2017, Wavy bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ orin rẹ̀ pẹ̀lú ìtújáde orin àkọ́kọ́ rẹ̀ "HIGH" (Her in Greater Heights), èyí tí ó yọrí sí ìkésíni láti ṣí fún Skepta àti àwọn ẹgbẹ́ rẹ̀ Boy Better Know níbi eré orin Áfíríkà tí ń bọ̀ wá sílé ní Èkó, pẹ̀lú àwọn bíi J Hus, Wizkid àti [[Davido]] . <ref>{{Cite news|title=Homecoming Festival Partners NIKE, Announces Ticket Release For 2019|url=https://guardian.ng/life/events/homecoming-festival-partners-nike-for-2019-edition-announces-ticket-release/|location=Lagos, Nigeria|date=29 March 2019|access-date=2 June 2019}}</ref> Ní oṣù kìíní ọdún 2018, ó ṣe àgbékalẹ̀ orin rẹ̀ kejì tó ń jẹ́ "Stay", , lẹ́yìn náà ní ọdún kan náà, ó fọwọ́ sí ìwé orin N da London rú ti Tinie Tempah, ó sì tú orin àkọ́kọ́ rẹ̀ jáde "Shaku" pẹ̀lú ilé iṣẹ́ náà. Orin orin náà, tí ó jẹ́ eré lórí àṣà ijó olókìkí ti Nàìjíríà tí a mọ̀ sí Shaku-Shaku, ni ìwé ìròyìn Vogue ṣe àtúnyẹ̀wò rẹ̀ lórí ayélujára. <ref name="vogue">{{Cite news|last=Wei|first=Whitney|title=The Artist Behind Nigeria's Newest Dance Anthem Has Crazy Style|newspaper=www.vogue.com|url=https://www.vogue.com/article/shaku-shaku-nigeria-lagos-vintage-retro-wavy-the-creator-new-music-video|access-date=2 June 2019}}</ref> Ní ọdún 2019, ó ṣe àgbéjáde ''Interlude 3'' pẹ̀lú Zamir, ìpín kẹta lára àwọn ìtẹ̀jáde ìdènà tí ó ti ṣe láti ìgbà tí ó ti kọ́kọ́ kọ orin tuntun rẹ̀. Àwọn ìdènà náà jẹ́ àwọn ìfarahàn onírẹ̀lẹ̀ àti onímọ̀-ẹ̀dá tí ó súnmọ́ ara wọn, tí ó yàtọ̀ sí àwọn ìṣe rẹ̀ déédéé. Genio Bambino ló ṣe Àkókò ìsinmi kẹta, TSE àti SAN V ló sì ṣe àkóso àwọn àwòrán náà <ref>{{Cite web|archivedate=3 June 2019}}</ref> Ní oṣù karùn-ún ọdún 2019, Wavy Ẹlẹdàá ṣe àgbéjáde orin "Body Deep", èyí tí olùgbéjáde eré Spanker láti Netherlands ṣe, pẹ̀lú àwọn àwòrán láti ọwọ́ olùdarí eré Nàìjíríà Meji Alabi. == Àwòrán orin == === Àwọn àwo orin tí a yàn === {| class="wikitable sortable" ! colspan="3" |Gẹ́gẹ́ bí olórí òṣèré |- ! Ọdún ! Àkọlé ! Àwo orin |- | rowspan="2" | 2017 | "GÍGA (Ó wà ní Gíga Ńlá)" |rowspan="7"{{n/a|Non-album single}} |- | "Dúró" |- | rowspan="3" | 2018 |- | "Akọsitiki A3 Sessions" <ref>{{Cite web|archivedate=2 June 2019}}</ref> |- | "Shaku" <ref name="vogue" /> |- | 2019 | "Ara Jíjìn" |- | rowspan="1" | 2020 | "Káàdì Dúdú" <span style="font-size:85%;">(tí ó ní PsychoYP nínú)</span> |- ! colspan="3" | Gẹ́gẹ́ bí òṣèré tí a ṣe pàtàkì |- ! Ọdún ! Àkọlé ! Àwo orin |- | rowspan="2" | 2017 | "Ohun tí o fẹ́ràn" <ref>{{Cite news|title=What You Like (feat. Wavy The Creator) - Single by Omagz|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/music-omagz-what-you-like-ft-wavythecreator/3s48vd9|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|access-date=2 June 2019|archivedate=2 June 2019}}</ref> <span style="font-size:85%;">(Omagz tí ó ṣe àfihàn Wavy The Creator)</span> |rowspan="1"{{n/a|Non-album single}} |- | "Pegasus" <span style="font-size:85%;">(Oma Mahmud tí ó ṣe àfihàn Wavy The Creator àti Brisb)</span> |rowspan="1"{{n/a|Pink}} |- | rowspan="2" | 2018 | "Jẹ́ kí n sọ fún ọ" <span style="font-size:85%;">(Robby tí ó ṣe àfihàn Wavy The Creator)</span> |rowspan="1"{{n/a|Time}} |- | "Piac" <ref>{{Cite web|archivedate=2 June 2019}}</ref> <span style="font-size:85%;">(André Wolff ti o nfihan Ayüü & Wavy The Ẹlẹdàá)</span> |rowspan="1"{{n/a|Non-album single}} |- | rowspan="1" | 2019 | "DND" <span style="font-size:85%;">(Bils tí ó ṣe àfihàn [[Kida Kudz]] àti Wavy The Creator)</span>|rowspan="1"{{n/a|Non-album single}} |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olórin ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:Àwọn Àyọkà pẹ̀lú ìjúwe ṣókí]] 56gnx81oxlvx5b11sedaf5g1widuhe5 0 83960 636247 2026-09-12T17:22:14Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1357282024|Mmekutmfon Essien]]" 636247 wikitext text/x-wiki {{Infobox person/Wikidata|fetchwikidata=ALL|noicon=on|dateformat=mdy}}   '''Mmekutmfon "Mfon" Essien''' (1967 – Ọjọ́ kẹrìnlá Oṣù Kejì, ọdún 2001) jẹ́ olùyàwòrán ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Amẹ́ríkà. Mmekutmfon Essien ni a bi ni 1967 ni Ikot Ekpene, Nigeria, ọmọbinrin Adiaha Essien ''.'' Ìdílé rẹ̀ kó lọ sí orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún méjì, wọ́n sì tọ́ ọ dàgbà ní Baltimore, Maryland. Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú oyè BA láti Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Morgan. <ref name="NYTimes-2001">{{Cite news|date=2001-02-23|title=Mfon Essien – Photographer, 34}}</ref> <ref name="Lebart-2022">{{Cite book|last=Lebart|first=Luce|title=A world history of women photographers|last2=Robert|first2=Marie|date=2022|publisher=Thames & Hudson Ltd Thames & Hudson Inc|isbn=978-0-500-02541-3|location=London New York (N.Y.)}}</ref> Ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 1990, Essien kó lọ sí ìlú New York láti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùyawòrán aṣọ fún àwọn ilé ìtajà bíi ''Vibe'' àti ''People'' . Ó ṣe àfihàn àwòrán rẹ̀ àkọ́kọ́ ní Rush Arts ní Chelsea ní ọdún 1996. <ref name="NYTimes-2001" /> <ref name="Lebart-2022" /> Wọ́n ṣe àyẹ̀wò Essien pé ó ní àrùn jẹjẹrẹ ọmú tó lè parẹ́ ní ọdún 1998, wọ́n sì ṣe iṣẹ́ abẹ ìtọ́jú ọmú tó lágbára . Ní ìdáhùnpadà, ó ṣẹ̀dá àwọn àwòrán ara-ẹni tí wọ́n pè ní ''Aṣọ Tuntun ti Amazon.'' Iṣẹ́ yìí ni wọ́n ṣe àfihàn rẹ̀ ní Dakar Biennale ọdún 2000, méjì lára àwọn fọ́tò náà sì jẹ́ ara ìfihàn ''Committed to the Image: Contemporary Black Photographers'', èyí tí wọ́n ṣí ní ọjọ́ kejì ikú rẹ̀ ní Brooklyn Museum of Art . <ref name="NYTimes-2001" /> <ref name="Lebart-2022" /> Essien kú ní ọjọ́ kẹrìnlá oṣù kejì ọdún 2001 ní ìlú New York. <ref name="NYTimes-2001" /> == Àṣẹ tí a ti ṣe àkóso rẹ̀ == Ní ọdún 2018, Laylah Amatullah Barrayn àti Adama Delphine Fawundu ṣe ìfilọ́lẹ̀ ìwé ìròyìn ''Mfon: Awọn Obinrin Oníyàwòrán lati Ilẹ Afirika ati Awọn Agbegbe ti Awọn ọmọ Afirika ti Wà ní ìgbà méjì-méjì,'' èyí tí wọ́n sọ orúkọ rẹ̀ ní ọlá Essien. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 2001]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1967]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] iz2pu1s4gmn97vvrup96lvrypmls10j 0 83961 636248 2026-09-12T17:32:00Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1344514223|Amarachi Okafor]]" 636248 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Amarachi Okafor|image=|imagesize=|alt=|caption=|movement=|awards=Unesco-Aschberg artists’ residency, finalist in the 2014 National Art Competition|patrons=|website=<!-- {{URL|Example.com}} -->}} '''Amarachi Okafor''' // ⓘ jẹ́ òṣèré-oníṣọ̀nà ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí àwọn iṣẹ́ rẹ̀ sì ti dá lórí àṣà, ẹ̀sìn, ìtàn, àjọṣe láàrin ọkùnrin àti obìnrin, ọ̀rọ̀ nípa ìbálòpọ̀, àti àwọn ọ̀rọ̀ pàtàkì tó ń lọ lọ́wọ́, bíi bí àrùn Ebola ṣe tàn káàkiri ilẹ̀ Áfíríkà. <ref>{{Cite news|url=http://www.vanguardngr.com/2014/11/office-studionga-artists-preach-peace/|location=Lagos, Nigeria|title=From Office to Studio, NGA Artists Preach Peace|date=27 November 2014|access-date=8 February 2016|work=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Okafor ní Umuahia . Ní ọdún 2002, ó lọ sí ẹ̀kọ́ iṣẹ́ ọ̀nà ní Yunifásítì ti Nàìjíríà, ní ọdún 2007, ní yunifásítì kan náà, ó gba oyè master nínú iṣẹ́ ọnà àti ìtọ́jú àwọn ènìyàn. <ref>{{Cite web|archivedate=14 December 2017}}</ref> <ref name=":0">{{Cite news|title='The Colour of My Heart Is Colour of My City|url=https://www.pressreader.com/nigeria/the-nation-nigeria/20210929/281977495777061|access-date=18 April 2022}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Okafor jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ ilé iṣẹ́ El Anatsui ní ìparí àwọn ọdún 1990. <ref>{{Cite journal|last1=Vergnaud|title=L'atelier d'El Anatsui: La liberté, la matière et la sociabilité|url=free}}</ref> Okafor ń ṣiṣẹ́ ní kíkùn àti ère. Ó jẹ́ olùtọ́jú ní NGA (National Gallery of Art) ní Abuja láàárín ọdún 2008 sí 2014. Ní ọdún 2007, ó gba ìwé àṣẹ láti gba àwọn òṣèré ní Unesco-Aschberg, àti Commonwealth Foundation ''Commonwealth Connections'' ní ọdún 2010. Ní ọdún 2014, ó jẹ́ ẹni tó kẹ́yìn nínú ìdíje iṣẹ́ ọ̀nà orílẹ̀-èdè ti ọdún 2014, <ref>{{Cite news|url=http://www.premiumtimesng.com/news/167119-12-finalists-emerge-for-national-art-competition.html|title=12 finalists emerge for National Art competition|date=22 August 2014|access-date=8 February 2016|work=[[Premium Times]]}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2014-12-17|title=Artists cart away N5m cash prize|url=https://thenationonlineng.net/artists-cart-away-n5m-cash-prize/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-04-18|work=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> ó sì gba ẹ̀bùn Juror ní ọdún náà. <ref>{{Cite news|url=http://www.thisdaylive.com/articles/an-evening-of-surprising-interventions/196051/|title=An Evening of Surprising Interventions|date=7 December 2014|access-date=8 February 2016|archivedate=2015-03-20|work=[[This Day]]}}</ref> <ref name="A&D studies">{{Cite journal|title=Social and Ecological Issues in the Works of Some Contemporary Sculptors|date=2014}}</ref> Ó ṣe àfihàn ní Jogja Biennale ti ọdún 2015. <ref>{{Cite news|url=http://www.thejakartapost.com/news/2015/11/13/biennale-jogja-a-journey-hacking-conflict.html|title=Biennale Jogja: A Journey into the 'Hacking Conflict'|last=Wahyuni|first=Sri|date=13 November 2015|work=The Jakarta Post|access-date=8 February 2016|archivedate=2017-12-15}}</ref> Àfihàn iṣẹ́ ọ̀nà tí wọ́n ṣe fún àwọn ènìyàn láti rìnrìn àjò (2015-2019) tí wọ́n ṣe àfihàn rẹ̀ ní Ile-iṣẹ fun Iṣẹ-ọnà ti Akoko yii, Èkó, ni “Àwọ̀ Ọkàn Mi Ni Àwọ̀ Ìlú Mi” ti Okafor == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1977]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 4tzyaa7dtuz4acp8lfzt6nk77fh48me 0 83962 636249 2026-09-12T17:34:40Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368938680|Novo Isioro]]" 636249 wikitext text/x-wiki   '''Novo Isioro''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹsàn-án oṣù kejì) Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ ògbógi nínú ètò ìbánisọ̀rọ̀ nípasẹ̀ àwòrán àti olùyàwòrán. Láàrin ọdún 2015 sí 2019, Novo ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán tí ń ṣe àkọsílẹ̀ àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ fún Ààrẹ Nàìjíríà lábẹ́ ọ́fíìsì Igbá-kejì Ààrẹ Yemi Osinbajo, SAN.<ref>{{Cite news|last=Nasiru|first=Jemilat|date=2023-07-08|title=SAY CHEESE: A peep into the life and lens of Nigeria's presidential photographers|url=https://www.thecable.ng/say-cheese-a-peep-into-the-life-and-lens-of-nigerias-presidential-photographers/|access-date=2024-11-27|newspaper=[[TheCable]]|language=en-US}}</ref><ref>{{Cite news|last=sunnews|date=2019-08-22|title=Alli replaces Isioro as Osinbajo personal photographer|url=https://thesun.ng/alli-replaces-isioro-as-osinbajo-personal-photographer/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-11-27|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|language=en}}</ref>Òun ni obìnrin àkọ́kọ́ tí ó di ipò yìí mú. Ó sì ṣe iṣẹ́ yìí pẹ̀lú ipa rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Olùrànlọ́wọ́ Pàtàkì lórí ọ̀rọ̀ ìbánisọ̀rọ̀ nípasẹ̀ àwòrán.<ref name=":1">{{Cite news|title=Di women wey dey tell Nigeria story with dia camera|url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-41088444}}</ref> Ní ọdún 2018, Novo dá ANISZA Foundation àti Gallery sílẹ̀, ó sì ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùtọ́jú rẹ̀. <ref name=":0">{{Cite news|last=Ogunyinka|first=Victor|date=2021-10-02|title=61st Independence Day: ANISZA splashes N1m on unity history winner|url=https://www.vanguardngr.com/2021/10/61st-independence-day-anisza-splashes-n1m-on-unity-history-winner/#google_vignette|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-11-27|work=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> ANISZA dojukọ ẹkọ awọn ọmọ ile-iwe girama itan-akọọlẹ Naijiria nipa lilo fọtoyiya lati ṣe afihan ipa ọna rẹ lati mu ilọsiwaju alafia ati iṣọkan wa ni Nigeria. <ref>{{Cite news|url=https://punchng.com/pictures-can-be-used-to-foster-national-unity-novo-isioro/|title=Pictures can be used to foster national unity— Novo Isioro|date=24 August 2019|work=[[The Punch]]}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Novo bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mẹ́tàdínlógún lẹ́yìn tí ó kẹ́kọ̀ọ́ ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga, nígbà tí ó sì pé ọmọ ọdún mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n, ó di CEO ti NOVOIMAGES (ilé-iṣẹ́ ìṣàkóṣo fọ́tò àti àwòrán tí ó wà ní ìlú Èkó, Nàìjíríà). Novo tẹ̀síwájú nínú iṣẹ́ fọ́tò yíyà rẹ̀ ní ọdún 2012 nígbà tí ó fi iṣẹ́ ọdún kan gbáko fún National Youth Service Corps. Ó kópa nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fọ́tò àti àwọn kíláàsì master kárí ayé. <ref name=":1" /> Àkójọ ìtàn Novo ti ọdún 2012, “ìgbésí ayé àjọ obìnrin ọjà” mú un lọ sí àwọn ìbòjú Al Jazeera ; <ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/photography-across-invisible-borders/|location=Lagos, Nigeria|title=Photography across invisible borders - The Nation Nigeria}}</ref> àwọn ìgbòkègbodò afẹ́fẹ́ ti BBC – àwọn ìbòjú; àti àwọn ìtàn pàtàkì ní Le-Monde, [[Parisi|Paris]] ; Tarkett, Paris, àti àwọn mìíràn. === Ṣiṣẹ́ pẹ̀lú ìjọba Nàìjíríà === Wọ́n yan Novo Isioro gẹ́gẹ́ bí Olùrànlọ́wọ́ pàtàkì lórí ìbánisọ̀rọ̀ pẹ̀lú ojú fún Ààrẹ, lábẹ́ ìjọba Ààrẹ Muhammadu Buhari . Ipa kan tí ó ṣe pẹ̀lú Igbákejì Ààrẹ [[Yemi Osinbajo]], SAN, gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán ara ẹni rẹ̀ láti ọdún 2016 sí 2019. <ref>{{Cite news|last=Adetayo|first=Olalekan|date=2019-11-16|title=Sacked Obono-Obla, late official, others listed as presidential aides|url=https://punchng.com/sacked-obono-obla-late-official-others-listed-as-presidential-aides/|access-date=2024-11-27|newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=David|date=2018-12-16|title=Novo Isioro: I became a photographer by divine inspiration|url=https://thesun.ng/i-became-a-photographer-by-divine-inspiration-novo-isioro-osinbajos-photo-aide/#google_vignette|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-11-27|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|language=en}}</ref> == Iṣẹ́ Àlàáfíà àti Ìṣọ̀kan == Ní ọdún 2018, Novo dá ANISZA Foundation àti Gallery sílẹ̀, ó sì ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùtọ́jú rẹ̀. <ref name=":0" /> Ó pe ìfihàn ìtàn ìṣọ̀kan àkọ́kọ́ ní Nàìjíríà. Ète ìpìlẹ̀ náà ni láti kọ́ àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ilé-ẹ̀kọ́ girama nípa ìtàn Nàìjíríà nípa lílo fọ́tò, pẹ̀lú àwọn irinṣẹ́ mìíràn. <ref>{{Cite news|title=Osinbajo’s aide, others preach unity through pictures|url=https://punchng.com/osinbajos-aide-others-preach-unity-through-pictures/#google_vignette|access-date=2024-11-27|work=[[The Punch]]}}</ref> == Àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti àwọn iṣẹ́ àgbékalẹ̀ == * ''ANISZA, Abuja 2018'' * ''NIPHEC – Ìfihàn Fọ́tò Nàìjíríà àti Àpérò, Nàìjíríà 2015'' * ''Bakassi Pennisul'Art, Cameroon 2014'' * ''Kíláàsì àgbà pẹ̀lú Akinbode Akinbiyi (Ẹgbẹ́ Àwọn Olùyàwòrán ará Sudan/Àwọn Ààlà Aláìrí) Sudan, 2013'' * ''Iṣẹ́ Àwòrán Invisible Borders Trans-African Edition 4th Travel Road Nigeria-Cameroon-Gabon, 2012'' * ''TNI-ACP, Èkó 2014'' == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1986]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] p4n2ov9dfiqoilrth96p58p6xdfkgor 0 83963 636250 2026-09-12T17:40:04Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372544353|Uche Odoh]]" 636250 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Uche Odoh|image=Uche Odoh.jpg|caption=|birth_name=|birth_date={{birth date and age|df=yes|1989|08|30}}|birth_place=[[Enugu State]], Nigeria|education=MetFilm School London|notable_works=''Hell Ride''|website=https://visualsbyuche.com|image_size=}}'''Uche Odoh''' // ⓘ ((tí a bí ní ọjọ́ ọgbọ̀n oṣù Kẹjọ ọdún 1989) jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń ṣe fíìmù, tó sì tún jẹ́ olùyàwòrán àti oníṣẹ́ ìṣàfihàn aṣọ (model)<ref>{{Cite news|url=http://pulse.ng/movies/amakas-kin-tope-oshin-honours-amaka-igwe-in-new-documentary-id5507029.html|title=Amakas Kin: Tope Oshin honours Amaka Igwe in new documentary|last=Abumere|first=Princess Irede|access-date=28 March 2017|language=en-US|archive-date=29 March 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20170329053033/http://pulse.ng/movies/amakas-kin-tope-oshin-honours-amaka-igwe-in-new-documentary-id5507029.html|url-status=dead}}</ref>; ó di ẹni tí ó gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí ó kópa nínú ìdíje Amstel Malta Box Office ti ọdún 2007.<ref name="ynaija">{{Cite news|date=31 March 2011|title=Uche Odoh: She's not your girl next door! - YNaija|language=en-GB|newspaper=YNaija|url=https://ynaija.com/uche-odoh-shes-not-your-girl-next-door/|access-date=27 March 2017}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Odoh ni Ipinle Enugu, Nigeria, ni ọjọ ọgbọ̀n oṣù kẹjọ ọdún 1989. Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ agbẹ̀ ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti Yunifásítì ti Ìpínlẹ̀ Enugu fún Imọ̀-ìjìnlẹ̀ àti Imọ̀-ẹ̀rọ fún oyè àkọ́kọ́ rẹ̀. Ní ọdún 2011, ó lọ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fíìmù kúkúrú pẹ̀lú Del-York International, tí Ile-ẹkọ Fiimu ti New York ṣe ìrànlọ́wọ́ fún, èyí sì mú kí ó ní ìfẹ́ sí fíìmù àti tẹlifíṣọ̀n. Ó gba ìwé ẹ̀rí ìṣẹ́dárayá nínú iṣẹ́ fíìmù láti Ilé-ìwé Fídíò ti Vancouver, Canada, ní ọdún 2015 àti ìwé ẹ̀rí master nínú iṣẹ́ fíìmù àti tẹlifíṣọ̀n láti Ilé-ìwé MetFilm, London, ní ọdún 2023. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ìfẹ́ tí Odoh ní sí eré ìdárayá bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ìkópa rẹ̀ nínú ìdíje ''Amstel Malta Box Office'' ti ọdún 2007. <ref name="ynaija" /> Lẹ́yìn náà, ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí àwòṣe tí ó ń ṣe àfihàn nínú ìpolówó fún Sprite, MTN, Airtel, àti láti farahàn nínú àwọn fídíò orin fún Wizkid, Bracket àti Banky W, kí ó tó di pé ó ń ya àwòrán àti ṣíṣe fíìmù. <ref>{{Cite news|title=Can you cope with the death of a loved one? {{!}} Uche Odoh presents 'Without You' (WATCH) - YNaija|work=YNaija|url=https://ynaija.com/can-one-really-cope-death-loved-one-without-uche-odoh-tells-watch/|access-date=28 March 2017}}</ref> Lẹ́yìn tí ó padà sí ìlú Èkó, Nàìjíríà, ní ọdún 2015, Odoh ṣiṣẹ́ pẹ̀lú CMA Group gẹ́gẹ́ bí olùdarí àti olùgbéjáde, ó ń ṣẹ̀dá àti ṣe àwọn ìfihàn ìgbésí ayé fún ikanni àṣà wọn Spice TV àti Trybe TV . Ní ọdún 2017, ó lọ ṣiṣẹ́ ní Nollywood, níbi tí ó ti kọ́ ẹ̀kọ́ lábẹ́ Tope Oshin, ó sì ní ìrírí gẹ́gẹ́ bí olùgbéjáde, olùdarí iṣẹ́ àgbékalẹ̀, olùdarí iṣẹ́ àgbékalẹ̀ àti olùrànlọ́wọ́ olùdarí àkọ́kọ́. Odoh ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùrànlọ́wọ́ olùdarí àkọ́kọ́ lórí àwọn fíìmù bíi ''Ọba Àwọn Ọmọkùnrin'', ''Apa Ariwa'', àti ''Kérésìmesì ń bọ̀'' . Odoh n ṣakoso ile-iṣẹ iṣelọpọ kan, Àwọn Ìṣẹ̀dá Ìlà-Oòrùn, nibiti o ti n ṣe agbejade ati itọsọna awọn ipolowo tẹlifisiọnu ati awọn fidio orin, bakanna bi ikanni TV ori ayelujara kan, Gosi TV, eyiti o dojukọ ṣiṣẹda akoonu kukuru ti Afirika atilẹba ''.'' <ref name="ynaija" /> Odoh ṣe ìgbéjáde iṣẹ́ pàtàkì àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ọdún 2019, eré orí ayélujára kan tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ ''Life As It Is'', <ref>{{Cite news|title=Uche Odoh releases trailer for web series, 'Life as it is'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/uche-odoh-releases-trailer-for-web-series-life-as-it-is/46bgjty|access-date=21 March 2019}}</ref> èyí tí ó gba àràádọ́ta ọ̀kẹ́ ènìyàn ní YouTube tí ó sì mú kí ó jẹ́ ẹni tí a yàn fún eré tẹlifíṣọ̀n tó dára jùlọ ní AMVCA 2020. Ní ọdún 2020, ó ṣe àtìlẹ́yìn fún ìdásílẹ̀ ilé iṣẹ́ fíìmù kan, Awọn ile-iṣẹ Propa, ó sì ṣe olùdarí fíìmù àkọ́kọ́ rẹ̀, ''Hell Ride'' . == Fíìmù àwòrán == === Olùdarí === * ''Ẹ̀rù Àpalára'' - fíìmù pàtàkì (2020) * ''Ìgbésí Ayé Bí Ó Ṣe Rí'' – eré tẹlifíṣọ̀n (2019) <ref>{{Cite news|title=Nigerian Film Maker, Uche Odoh Drops Trailer For Web Series, 'Life as it is'|url=https://newsofafrica.org/nigerian-film-maker-uche-odoh-drops-trailer-for-web-series-life-as-it-is.html|access-date=21 March 2019|archivedate=10 October 2020}}</ref> * ''Láìsí O'' – fíìmù kúkúrú (2016) <ref>{{Cite news|title=WATCH: WITHOUT YOU – A SHORT FILM BY UCHE ODOH|url=https://olorisupergal.com/2016/04/26/139675-2/|access-date=21 March 2019}}</ref> == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùgbéré fíìmù ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ígbò]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1989]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] no2w4mti2n6m5k7opwspc43u6mrbuye 0 83964 636251 2026-09-12T17:48:20Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360449367|Princess Oghene]]" 636251 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Princess Kelechi Oghene|image=|image_size=|alt=|caption=|native_name=|native_name_lang=|birth_name=|birth_date={{Birth date and age|YYYY|11|25}}|birth_place=[[Zamfara State]]|death_date=|death_place=|education=[[Lagos State University]]; [[Harvard Business School]]|occupation=Fashion executive|years_active=2005-till date|notable_works=|parents=|relatives=}}{{Infobox person|imagesize=}}'''Ọmọ-ọba Kelechi Oghene''' tí a tún mọ̀ sí Ọmọ-ọba Oghene ( '''tí a bí ní ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù Keje''' ) jẹ́ oníṣòwò àti olórí aṣọ ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|title=I plan to train 500 women in fashion in 2019 — Kelechi Oghene|url=https://www.vanguardngr.com/2018/11/i-plan-to-train-500-women-in-fashion-in-2019-kelechi-oghene/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> Òun ni olùdásílẹ̀ Ile-ẹkọ GMYT,<ref>{{Cite news|last=Ibeh|first=Royal|date=2023-10-03|title=Lagos School Denies Expelling Students Over Complaints About Poor Curriculum|url=https://leadership.ng/lagos-school-denies-expelling-students-over-complaints-about-poor-curriculum/|access-date=2024-01-02|language=en-US|newspaper=[[Leadership (newspaper)|Leadership]]}}</ref>ilé-ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ ìránṣọ àti ìmọ̀ aṣọ-wíwọ̀ tí ó ní olú-ilé-iṣẹ́ rẹ̀ ní Ìpínlẹ̀ Èkó, ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2018-04-14|title=79 students inducted into GMYT Fashion Academy|url=https://editor.guardian.ng/saturday-magazine/fashion/79-students-inducted-into-gmyt-fashion-academy/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-01-02|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US|archivedate=2024-01-02}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Bailey|first=Bunmi|date=2020-07-19|title=GMYT's CEO, Kelechi announces Scholarships, advocates Women's Empowerment in Fashion Industry|url=https://businessday.ng/interview/enterpreneur/article/gmyts-ceo-kelechi-announces-scholarships-advocates-womens-empowerment-in-fashion-industry/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-01-02|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Ọmọ-binrin ọba Oghene ni ọjọ kọkandinlogun oṣu Keje ni [[Gusau]], ipinlẹ Zamfara ṣugbọn o jẹ ọmọ Guusu Naijiria, ipinlẹ Delta ni akọkọ. Ó gba ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ àti girama ní ìpínlẹ̀ Èkó, níbi tí ó ti lo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà èwe rẹ̀. Ní ọdún 2010, ó jáde ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Èkó pẹ̀lú ìwé-ẹ̀rí Bachelor nínú Ìbátan Ilé-iṣẹ́ àti Ìṣàkóso Àwọn Ẹni. Ní ọdún 2017, ó jáde ilé-ẹ̀kọ́ ìṣòwò ní ìlú Lagos . Ní ọdún 2018, ó lọ sí Yunifásítì ti Àwọn Ọ̀nà, Ilé-ẹ̀kọ́ Aṣọ ti London àti lẹ́yìn náà, Ilé-ẹ̀kọ́ Iṣowo Harvard . Ní ọdún 2024, ó gba ìwé-ẹ̀rí nínú Global Business Strategy láti ilé-ẹ̀kọ́ ìṣòwò àgbáyé ti China ati Yuroopu (CEIBS). <ref>{{Cite news|date=2024-05-17|title=Dr. Princess Kelechi Oghene earns CEIBS certification in global business strategy|url=https://guardian.ng/dr-princess-kelechi-oghene-earns-ceibs-certification-in-global-business-strategy/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-06-29|language=en-GB}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2024-06-22|title=Princess Kelechi Oghene Gets China Europe Business Honour|url=https://independent.ng/princess-kelechi-oghene-gets-china-europe-business-honour/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-06-29|language=en-GB}}</ref> Ìfẹ́ tí Oghene ní fún aṣọ bẹ̀rẹ̀ ní kùtùkùtù, ìyá rẹ̀ sì ní ipa lórí rẹ̀ gidigidi. Ó di ẹni tí a mọ̀ nígbà tí ó di ojú Delta Soap, pẹ̀lú Sandra Okagbue. Sibẹsibẹ, o bẹrẹ iṣẹ aṣọ rẹ ni ifowosi ni ọdun 2004 nigbati o ṣe ifilọlẹ ile itaja aṣọ rẹ. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ní ọdún 2005, ó dá ilé-ẹ̀kọ́ àṣà GMYT sílẹ̀, nígbà tí ó ṣì ń kẹ́kọ̀ọ́ ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga rẹ̀. Ní ọdún 2017, ó ṣe ìfilọ́lẹ̀ GMYT Foundation, àjọ NGO kan tí ó dojúkọ agbára àwọn obìnrin àti ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àwọn oníṣòwò aṣọ. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ní ọdún 2019, wọ́n fi àmì ẹ̀yẹ Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Yíyàn Àwọn Obìnrin ní Áfíríkà dá a mọ̀ gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ ọdún náà. Wọ́n tún pè é ní Oníṣẹ́ Aṣọ Oníṣòwò Ọdún fún Àṣà Alawọ ewe Oṣu Kẹwa ọdun 2017,wọ́n sì dá a mọ̀ fún ipa tó kó nínú iṣẹ́ aṣọ ní Àṣà Alawọ ewe Oṣu Kẹwa ọdun 2016 . Ní oṣù kẹrin ọdún 2024, wọ́n fún Princess ní ìwé ẹ̀rí oyè láti ọ̀dọ̀ Yunifásítì Prowess ní Delaware ní Labẹ́ Áfíríkà ogójì CEO awọn Àmì-ẹ̀yẹ àti Àpéjọ Gíga èyí tí òun náà jẹ́ olùgbàlejò. <ref>{{Cite news|title=Kelechi Oghene bags honorary doctorate|url=https://www.vanguardngr.com/2024/06/kelechi-oghene-bags-honorary-doctorate/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Princess Kelechi Oghene Awarded Honorary Doctorate for Outstanding Leadership|url=https://tribuneonlineng.com/princess-kelechi-oghene-awarded-honorary-doctorate-for-outstanding-leadership/}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] nw8dto9nrm934skcnyow4vf4h5v2u2i 0 83965 636254 2026-09-12T18:13:53Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372544948|Temitayo Ogunbiyi]]" 636254 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Infobox person|name=Temitayo Ogunbiyi|image=|alt=|caption=|birth_date=1984|birth_place=Rochester, New York, U.S.|education=[[W:University of Nottingham|University of Nottingham]] <br>[[W:Columbia University|Columbia University]]|occupation={{Hlist|Contemporary artist|curator}}|known_for=Exhibition at the Museo d’Arte Contemporanea Donnaregina, Naples, Italy|website=https://www.temitayo.com/}} '''Temitayo Ogunbiyi''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọdún 1984) jẹ́ òṣèré-àwòrán àti olùtọ́jú iṣẹ́-ọnà ti ìgbàlódé, tí ó sì ń gbé ní Nàìjíríà. Ó gbajúmọ̀ fún àwọn ìfihàn iṣẹ́-ọnà rẹ̀ ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ilé-ìkópamọ́-iṣẹ́-ọnà (museums); èyí tí ó sì gbajúmọ̀ jùlọ nínú wọn ni ibi-ìṣeré (playground) tí ó gbé kalẹ̀ ní Museo d’Arte Contemporanea Donnaregina ní orílẹ̀-èdè Ítálì ní ọdún 2020, èyí tí à ń pè ní "O le gbadun ere ninu awọn iṣe ojoojumọ, bii ṣiṣe ere-sare. <ref>{{Cite news|title=TEMITAYO OGUNBIYI AND HER PLAYFUL VISIONS FOR NAPLES|url=https://www.thisdaylive.com/2020/07/19/temitayo-ogunbiyi-and-her-playful-visions-for-naples/|access-date=2026-06-04|language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ogunbiyi ní ọdún 1984 ní Rochester, New York . Ó dàgbà ní Gwynedd, ó sì lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Wissahickon ní Montgomery County, Pennsylvania . <ref name=":0" /> Ó gba oyè BA láti Yunifásítì Princeton, New Jersey, ní ọdún 2006, lẹ́yìn náà ó gba oyè master nínú ìtàn iṣẹ́ ọnà láti Yunifásítì Columbia, New York, ní ọdún 2011. Ó ń gbé ní ìlú Èkó, Nàìjíríà lọ́wọ́lọ́wọ́, ó sì ń ṣiṣẹ́ níbẹ̀, ó sì ti ń gbé níbẹ̀ fún ọdún mẹ́sàn-án sẹ́yìn. <ref name=":0" /> <ref name=":4">{{Cite web|archivedate=31 May 2024}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 2012, wọ́n ṣe àfihàn iṣẹ́ ọnà rẹ̀ ní Àjọ Pulitzer fún Àwọn Iṣẹ́ Ọ̀nà, St Louis àti Center for Contemporary Art, Lagos. <ref>{{Cite news|title=TEMITAYO OGUNBIYI AND HER PLAYFUL VISIONS FOR NAPLES - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/07/19/temitayo-ogunbiyi-and-her-playful-visions-for-naples?amp=1|accessdate=2024-01-11}}</ref> Ó ṣe àfihàn ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Àwọn Ọnà Ìṣẹ̀dá ní Èkó ní ọdún 2013, lẹ́yìn náà ó ṣe àfihàn ní Tiwani Contemporary, ní ìlú London ní ọdún 2016 àti ní ayẹyẹ kejì ti Lagos Biennial of Contemporary Art ní ọdún 2019. Àwọn iṣẹ́ ọnà rẹ̀ tún ti farahàn ní Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Àwọn Ọnà Aláwọ̀-Oòrùn ti Ọjọ́ Ayé ní Brooklyn, New York, Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Àwọn Ọnà Perm ní Russia, Dom Umenia Bratislava ní Slovakia, àti Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Àwọn Ọnà Berlin àti Ilé Ìkóhun-Ìṣẹ̀dá Fries ní Berlin. <ref name=":5">{{Cite web|archivedate=20 January 2022}}</ref> Ogunbiyi ti kọ́ àwọn ibi ìṣeré mẹ́ta tó wúlò títí di òní. Ó kọ́ ilé àkọ́kọ́ rẹ̀, nípa lílo àwọn ohun èlò ìkọ́lé àti àwọn ohun èlò ilé ìbílẹ̀, ní ọdún 2018. <ref name=":6">{{Cite news|title=TEMITAYO OGUNBIYI AND HER PLAYFUL VISIONS FOR NAPLES|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2020/07/19/temitayo-ogunbiyi-and-her-playful-visions-for-naples/|archivedate=|access-date=20 September 2020|date=19 July 2020}}</ref> Ní ọdún náà ni iṣẹ́ àgbékalẹ̀ pápá ìṣeré rẹ̀ hàn nínú ìwé ìtọ́sọ́nà kan tí wọ́n yàn fún ayẹyẹ Berlin Biennale kẹwàá. Ní oṣù kọkànlá ọdún 2019, ó kọ́ ibi ìṣeré kan tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ ''You Will Find Playgrounds Among the Palm Trees'' fún ọdún méjì-méjì ní ìlú Lagos. <ref name=":6" /> <ref name=":7">{{Cite web|archivedate=}}</ref> Wọ́n kọ́ ibi ìṣeré náà láti fi ṣe àfihàn ìrìnàjò àwọn ará Áfíríkà tí wọ́n ti di ẹrú sí Kòlóńbíà. Ó yọrí sí iṣẹ́ ìfihàn rẹ̀ ní ọdún 2020 ní Ítálì láti ọwọ́ Kathryn Weir, olùdarí Museo d'Arte Contemporanea Donnaregina nígbà náà ní Naples. <ref name=":6" /> <ref name=":8" /> Àkọlé ibi ìṣeré ti ọdún 2020 ni a pè ní ''You Will Play in the Everyday, Running'' (Italian: ''Giocherai nel Quotidiano, Correndo?'' ) a sì gbé e kalẹ̀ sí Museo d'Arte Contemporanea Donnaregina (Italian Contemporary Art Museum) ní Naples. <ref name=":7" /> Ó ní àwọn ìlà àti ọ̀pá irin tí ó ń tọ́ka sí àwọn ohun èlò ìkọ́lé tí àwọn ọkùnrin ń kọ́ ní Èkó ní ìgbàanì. Àwọn ìtọ́kasí sí iṣẹ́ ọnà Louise Bourgeois àti [[Tim Burton]] ni a lò láti ṣe àfihàn ọ̀nà ìrìnnà láàárín Èkó àti Naples. Ibi ìṣeré náà tún ṣe àgbékalẹ̀ àṣà sísè oúnjẹ ní agbègbè Campania níbi tí ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé náà wà. <ref name=":6" /> == Àwọn ẹ̀bùn == Ogunbiyi jẹ́ olùgbà ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn àti ẹ̀bùn, títí kan Smithsonian Artist in Research Fellowship àti Ford Foundation Fellowship . Ogunibiyi je 2020-21 Digital Earth Fellow == Àwọn ìfihàn tí a yàn == * ''Temitayo Ogunbiyi: O yoo ṣe kàyéfì bóyá a ìbá jẹ́ ọ̀rẹ́'', Ilé Àkójọ Ohun Ìṣẹ̀ǹbáyé Noguchi, Long Island City, New York (2025) * 12th Berlin Biennale, Berlin, Germany (2022) * O yoo ṣere ni agbegbe ti o ni oye ati idagbasoke, Ile ọnọ ọnọ Van Abbe, Eindhoven, Netherlands (2022) * ''Capillarité'', 31 Project, Paris, France (2019) * ''Iwọ yoo ri alaafia ati ere laarin awọn igi ọpẹ'', papa ere idaraya ominira, Lagos, Nigeria (2018) <ref name=":10" /> * ''Kò sí ohun tó wà nínú Ìṣẹ̀dá tó jẹ́ ti àdánidá'', Medium Tings Gallery, Brooklyn, New York, USA (2017) <ref name=":10" /> * ''Àlá Ọjọ́ Àlá Àlá'', Freedom Park, Lagos, Nigeria (2014) <ref>{{Cite news|title=Nigeria: Ogunbiyi's Questions and Interactions|url=https://allafrica.com/stories/201408182392.html|access-date=29 September 2020}}</ref> * ''Ṣé olè ni mí?'' , Ilé Àkójọ Àwọn Fries, Berlin (2012) <ref>{{Cite news|title=Tracing Emerging Contemporary Art Practice in Nigeria|url=http://www.anotherafrica.net/art-culture/tracing-emerging-contemporary-art-practice-in-nigeria|access-date=29 September 2020}}</ref> * ''Àwọn Ìfàsẹ́yìn Tí Ó Gbéga Jùlọ'', Lucas Gallery, Princeton University, Princeton (2006) == Àwọn ìtọ́kasí == {{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1984]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 0518c6uw6rgvz7tsrrtcvzftsvkauje 0 83966 636255 2026-09-12T18:16:26Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1374144194|Ekene Emeka Maduka]]" 636255 wikitext text/x-wiki '''Ekene Emeka-Maduka''' fetisiⓘ (tí a bí ní ọdún 1996) jẹ́ òṣèré-àwòrán ti ìgbàlódé láti orílẹ̀-èdè Kánádà àti Nàìjíríà; iṣẹ́ rẹ̀ máa ń fa ọ̀rọ̀ yọ láti inú ogún àṣà Nàìjíríà rẹ̀, a sì mọ̀ ọ́ fún lílo àwòrán ara rẹ̀ nínú iṣẹ́ rẹ̀. == Ìtàn ìgbésí ayé == A bí Emeka-Maduka ní Nàìjíríà ní ọdún 1996, <ref name="New African 2020">{{Cite news|title=Art 1-54 Contemporary African Art Fair – Artists to watch|url=https://newafricanmagazine.com/24531/|access-date=4 July 2021|date=August 10, 2020}}</ref> sí ìyá rẹ̀ tó jẹ́ ayàwòrán inú ilé àti baba rẹ̀ tó jẹ́ ayàwòrán ilé. <ref name="AG 2021">{{Cite news|title=Ekene Emeka Maduka Friezes Truth and History in Her Paintings|url=https://theartgorgeous.com/ekene-emeka-maduka-friezes-truth-and-history-in-her-paintings/|access-date=4 July 2021|date=July 4, 2021}}</ref> Wọ́n tọ́ ọ dàgbà ní [[Kano]], Nàìjíríà. <ref name="AG 2021" /> Ó parí ẹ̀kọ́ Bachelor of Arts rẹ̀ ní Yunifásítì ti Manitoba . Emeka-Maduka ti sọ pe iriri rẹ ni gbigbe ni Naijiria ni ipa pataki lori iṣẹ rẹ. <ref name="Voice 2020" /> Iṣẹ́ rẹ̀ ní àwọn àkòrí nípa ìyípadà àti àtúntò ìdánimọ̀, <ref name="auto" /> ó sì sábà máa ń jẹ́ kókó iṣẹ́ àwòrán rẹ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=2021-01-29}}</ref> Ohun mìíràn tó tún ń ṣẹlẹ̀ nígbà gbogbo nínú iṣẹ́ rẹ̀ ni bí àwọn tó ń ṣe iṣẹ́ náà ṣe ń wo àwọn tó ń wo àwòrán rẹ̀ lójú. <ref>{{Cite web|archivedate=2021-06-24}}</ref> Ó wà ní Winnipeg, Kánádà. <ref name="AG 2021" /> <ref>{{Cite news|title=Contemporary African art: who to buy now|url=https://www.christies.com/features/The-insider-guide-to-Contemporary-African-art-8887-1.aspx|archivedate=February 15, 2018|access-date=15 September 2021|date=October 6, 2020}}</ref> == Àwọn ìfihàn tí a yàn == === Àwọn ìfihàn ìdánìkan === ''Kí Ni Àlá'' - Àwòrán Ìtàgé Mirror Online (2020). <ref>{{Cite web|archivedate=2021-04-18}}</ref> ''Rin Pada Ile'' - La Maison des Artistes Visuels Francophones, Winnipeg, Canada (2020). ''1-54 Ìpàtẹ Àwọn Ọ̀nà Àgbàyé ti Áfíríkà'', Lọ́ndọ́nù, UK (2020). <ref>{{Cite news|title=1-54 Contemporary African Art Fair announces exhibitors, special projects and 1-54 Forum talks programme for London 2020|url=https://artafricamagazine.org/1-54-contemporary-african-art-fair-announces-exhibitors-special-projects-and-1-54-forum-talks-programme-for-london-2020/|access-date=4 July 2021}}</ref> <ref name="Rea 2020">{{Cite news|title=Buoyed By Interest in Young African Artists, London’s Only IRL Art Fair 1-54 Shows the Value of In-Person Events|url=https://news.artnet.com/market/1-54-london-contemporary-african-art-2020-1914346|access-date=4 July 2021}}</ref> <ref>{{Cite news|title='If you're coming to buy, you have two hours to do it': what it's like at London's real-life 1-54 Contemporary African Art Fair|url=https://www.theartnewspaper.com/analysis/contemporary-african-art-provides-a-real-life-focus-during-frieze-week|access-date=4 July 2021}}</ref> === Àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ === ''Gather -'' Flux Gallery, Winnipeg, Canada (2018). ''Ìwọ̀n Ààlà ní Ààyè Àìlópin -'' African Artists Foundation, Lagos (2020). <ref>{{Cite news|title=Arts and Culture in 2020|url=https://www.vanguardngr.com/2020/12/arts-and-culture-in-2020/|location=Lagos, Nigeria|access-date=4 July 2021}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2021-03-06}}</ref> ''Níbẹ̀, Níbí, Kò sí ibi kankan: Dwilling At The Edge Of The World -'' Kanbi Contemporary & The Koppel Project, tí Adeola Arthur Ayoola, London (2020) ṣètò. <ref>{{Cite news|title=“There, Here, Nowhere: Dwelling at the Edge of the World” by Kanbi Projects in Photos|url=https://thesoleadventurer.com/there-here-nowhere-dwelling-at-the-edge-of-the-world-by-kanbi-projects-in-photos/|access-date=4 July 2021}}</ref> == Àwọn ẹ̀bùn == * Díẹ̀ntì Gbígbà Díẹ̀ntì - 2018. <ref>{{Cite news|title=Swizz Beatz and Alicia Keys Launch New Art Grant, Giving 20 Artists $5,000 Each|url=https://hyperallergic.com/447480/swizz-beatz-art-grants-winners/|access-date=4 July 2021}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1996]] ntb2y2atqwaq9cy2izaskld9o3yvbdr 0 83967 636258 2026-09-12T18:20:07Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361499538|Minne Atairu]]" 636258 wikitext text/x-wiki {{Infobox academic|name=Minne Atairu|birth_place=[[Benin city|Benin]], Nigeria|alma_mater=[[University of Maiduguri]] (BA), [[George Washington University]] (MA), [[Columbia University]] ([[EdD]])|doctoral_advisor=Richard Jochum|occupation=Artist|website={{URL|https://minneatairu.com/}}}}   '''Minne Atairu''' jẹ́ olórin onímọ̀-ẹ̀rọ-ọ̀pọ̀-ẹ̀kọ́ ní Nàìjíríà, ó sì gba ẹ̀bùn Lumen — Ẹ̀bùn ti awọn Orílẹ̀-èdè Gúúsù Àgbáyé ti ọdún 2021 fún iṣẹ́ ọnà àti ìmọ̀-ẹ̀rọ. Ó ń ṣe àwọn idẹ Benin tí a fi àdàpọ̀ ṣe nípa ṣíṣe àdàpọ̀ àwọn ègé ìtàn, àwọn ère, àwọn ìwé, àwòrán àti àwọn ohùn. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Atairu ní Benin, Nàìjíríà.. Ó gba oyè àkọ́kọ́ nínú ìtàn iṣẹ́ ọ̀nà láti Yunifásítì Maiduguri ní Maiduguri, Nàìjíríà; oyè master nínú ẹ̀kọ́ nípa àwọn ohun ìgbàlódé láti Yunifásítì George Washington ní Washington, DC; àti oyè doctorate nínú ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà láti Ile-iwe giga fun Awọn Olukọni, Ile-ẹkọ giga Columbia ní Ìlú New York. Ìwádìí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ṣepọ ọgbọ́n àtọwọ́dá, ẹ̀kọ́ iṣẹ́ ọnà/ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé àti ẹ̀kọ́ hip-hop. == Àwọn Iṣẹ́ == [[File:AI-Restored,_Head_of_an_Oba,_benin_Bronze.png|thumb| Atunse AI, Ori Oba kan, Idẹ Benin lati ọwọ Minne Atairu]] Iṣẹ́ ọnà Atairu ní lílo ọgbọ́n àtọwọ́dá (AI; bíi StyleGAN, GPT-3 ) láti ṣe iṣẹ́ ọnà. Ó ń lo àwọn irinṣẹ́ bíi Midjourney àti Blender softwáàfù láti ṣe àgbékalẹ̀ àwọn iṣẹ́ rẹ̀. === ''Mami Wata'' === Iṣẹ́ àkọ́kọ́ rẹ̀ ni abo-ọlọ́run Yorùbá kan tí a ń pè ní ''Mami Wata'' níbi tí ó ti lo Midjourney láti ṣe àwọn àwòrán náà. === ''Sí ọwọ́'' === Fún iṣẹ́-ọnà rẹ̀ ti ọdún 2023 tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Sí ọwọ́"ní ilé-iṣẹ́ iṣẹ́-ọnà The Shed, ó ṣiṣẹ́ pẹ̀lú Blender láti sọ àwọn ọ̀rọ̀ di àwọn ère tí a fi ẹ̀rọ 3D tẹ̀, tí a sì fi ìyẹ̀fun àgbàdo tàbí ireke tí a fi idẹ (bronze) pò pọ̀ mọ́ wọn ṣe. Àwọn yíyípo amọ̀ (terra-cotta) tí ó yí ère náà ká dúró fún àwọn ògiri àti àwọn ihò-omi jíjinlẹ̀ tí ó yí ìlú Benin ká. == Àwọn ìtẹ̀jáde == * {{Cite journal|title=Reimagining Benin Bronzes using generative adversarial networks|url=https://doi.org/10.1007/s00146-023-01761-7}} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 8xw7ydy9vrym8a7tkpupu3we75qg50h 0 83968 636261 2026-09-12T18:53:51Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373131726|Saburi Adesanya]]" 636261 wikitext text/x-wiki {{Infobox officeholder|name=Saburi Adesanya|office=Vice-Chancellor of Olabisi Onabanjo University|honorific_prefix=Prof.|alt=|caption=Professor ''' Saburi Adejimi'''|predecessor=|successor=|birth_name=Saburi Adesanya Adejimi|birth_date=|birth_place=|children=|education={{plainlist| *[[Igbobi College, Lagos]] *[[University of Ibadan]] *[[Obafemi Awolowo University]]}}|occupation={{flatlist| *Academic *author}}|profession=|awards=<!-- For civilian awards - appears as "Awards" if | mawards= is not set -->|image_size=200px|appointer=[[Ibikunle Amosun]]|known_for=|module=}}'''Saburi Adesanya Adejimi''' jẹ́ ọ̀mọ̀wé àti òǹkọ̀wé ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, àti igbá-kejì olùdarí (Vice-Chancellor) keje tí ó wà ní ipò ní kíkún ní Yunifásítì Olabisi Onabanjo. Ọ̀jọ̀gbọ́n nínú ìmọ̀ nípa pharmacognosy ni. Ó ti jẹ́ Igbákejì Àgbà tẹ́lẹ̀ kí wọ́n tó fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀ ní ọdún 2015. Ó fi ọ́fíìsì sílẹ̀ ní ọdún 2017 lẹ́yìn ọdún márùn-ún iṣẹ́ rẹ̀. Ọ̀jọ̀gbọ́n Adeyemi lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Baptist Grammar, ní Ìbàdàn láàrín ọdún 1966 sí 1970, lẹ́yìn náà ó lọ sí Igbobi College, Èkó láti ọdún 1971 sí 1972. Lẹ́yìn náà, ó lọ sí [[Yunifásítì ìlú Ìbàdàn|Yunifásítì ti Ìbàdàn]] ní ọdún 1973 níbi tí ó ti gba ìwé-ẹ̀rí Bachelor of Science nínú [[Biochemistry]] ní ọdún 1976. Ó tún lọ sí [[Obafemi Awolowo University|Yunifásítì Obafemi Awolowo]] níbi tí ó ti gba oyè Master nínú ìmọ̀ ọgbọ́n orí ní ọdún 1981. Ó gba oyè Doctorate rẹ̀ nínú Pharmacognosy láti Yunifásítì ti London ní ọdún 1984. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] jlbh16msm4uj4n8e20slir3tdpqo4s4 0 83969 636262 2026-09-12T19:08:41Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1355543185|Peter Adeleke]]" 636262 wikitext text/x-wiki '''Peter Adeleke''' (tí a tún mọ̀ sí The Trailblazer ) jẹ́ olùkọ́ni aṣáájú orílẹ̀-èdè Nàìjíríà-Canada, òǹkọ̀wé, olùsọ̀rọ̀, àti apanilẹ́rìn-ín. Ó jẹ́ ẹni pàtàkì fún gbígbà ìwé Guinness World Record fún ẹ̀kọ́ tó gùn jùlọ nínú ẹ̀kọ́ ìṣàkóso. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 2024, Adeleke kéde ète rẹ̀ láti gbìyànjú láti ṣàṣeyọrí nínú ìdíje Guinness World Record fún ẹ̀kọ́ nípa aṣáájú tí ó gùn jùlọ. <ref>{{Cite news|last=Nation|first=The|date=2021-05-27|title=Peter Trailblazer is wowing the world with comedy skits|url=https://thenationonlineng.net/peter-trailblazer-is-wowing-the-world-with-comedy-skits/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-05|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> Àwọn ohun tó kọ nípa eré apanilẹ́rìn-ín rẹ̀ dá lórí àwọn ìrírí ojoojúmọ́ láwùjọ, ìwà ara ẹni, àti àwọn kókó ọ̀rọ̀ tó ń múni ronú jinlẹ̀. <ref>{{Cite news|title=INTERVIEW: How comedians can make money on Instagram – Peter Trailblazer|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/461902-interview-how-comedians-can-make-money-on-instagram-peter-trailblazer.html|access-date=2026-01-05|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Ogunyinka|first=Victor|date=2021-04-03|title=Entertainment creating massive employment opportunities, Skit-maker Peter Trailblazer reveals|url=https://www.vanguardngr.com/2021/04/entertainment-creating-massive-employment-opportunities-skit-maker-peter-trailblazer-reveals/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-05|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> Lati opin ọdún 2010 síwájú, Adeleke bẹ̀rẹ̀ sí ní yí ìtọ́sọ́nà iṣẹ́ rẹ̀ padà díẹ̀díẹ̀ láti inú ètò eré-ìdárayá sí ti mínímúni-ní-ọgbọ́n-aṣáájú àti ṣíṣe àlàyé ní gbangba fún àwọn ọ̀dọ́ àti àwọn oníṣòwò.. <ref>{{Cite news|last=Olujobi|first=Bethel|date=2025-08-12|title=Author Peter Adeleke attempts Guinness World Record for longest leadership lesson|url=https://businessday.ng/news/article/author-peter-adeleke-attempts-guinness-world-record-for-longest-leadership-lesson/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-05|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Olujobi|first=Bethel|date=2025-09-27|title=Nigerian author breaks Guinness World Record with marathon leadership lesson in Canada|url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/nigerian-author-breaks-guinness-world-record-with-marathon-leadership-lesson-in-canada/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-05|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> == Àkọsílẹ̀ Àgbáyé Guinness == Ní ọdún 2024, Adeleke kéde èrò rẹ̀ láti gbìyànjú ìwé àkọọ́lẹ̀ Guinness World Record fún ẹ̀kọ́ ìṣàkóso tó gùn jùlọ.. <ref>{{Cite news|last=Akinsanmi|first='Sola|date=2025-07-31|title=Author, Peter Adeleke, to attempt Guinness World Record for longest leadership lesson|url=https://guardian.ng/news/author-peter-adeleke-to-attempt-guinness-world-record-for-longest-leadership-lesson/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-01-05|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-GB}}</ref> Nígbà tó yá ní ọdún yẹn, ó ṣe àṣeyọrí ní Canada nípa kíkọ́ ẹ̀kọ́ ìṣàkóso tó gba àkókò tó ju wákàtí mẹ́jọ lọ. Àpérò náà dá lórí àwọn ìlànà ìdarí, ìdàgbàsókè ara ẹni, àti ìdàgbàsókè iṣẹ́. Àwọn Guinness World Records fi ìdí rẹ̀ múlẹ̀, wọ́n sì tẹ̀ ẹ́ jáde, èyí sì fi Adeleke hàn gẹ́gẹ́ bí ẹni tó gba àkọ́sílẹ̀ fún ẹ̀kọ́ tó gùn jùlọ nínú ẹ̀kọ́ aṣáájú. <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] n5m1lyrnpbliu3zd0mldtpknklaa51w 0 83970 636263 2026-09-12T19:36:15Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1367174406|Gbenga Adeyinka]]" 636263 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Gbenga Adeyinka|image=Gbenga adeyinka1.jpg|alt=|caption=|birth_date={{birth date and age|1968|05|07|df=y}}|birth_place=Abeokuta, [[Ogun State]], Nigeria|other_names=CFR (Comedian of the Federal Republic) and now GCON (Grand Comedian of Nigeria)|children=3|education=University of Lagos|occupation={{flatlist| *Actor *Comedian *Radio & TV presenter *Writer *Producer}}|spouse={{marriage|Abiola Adewunmi Adeyinka|1996}}}}'''Gbenga Adeyinka''' (tí a bí ní ọjọ́ keje oṣù Karùn-ún ọdún 1968) jẹ́ òṣèré, apanilẹ́rìn-ín, olùgbékalẹ̀ ètò lórí rédíò àti tẹlifíṣọ̀nù, òǹkọ̀wé, àti olùdarí ètò (MC) ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.<ref>{{Cite news|last=Ajayi|first=Faith|date=2023-03-26|title=Gbenga Adeyinka speaks on importance of stand-up comedians|url=https://punchng.com/gbenga-adeyinka-speaks-on-importance-of-stand-up-comedians/|access-date=2023-06-02|newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> Ọmọ ìlú Abeokuta ni ó ti wá ní Ìpínlẹ̀ Ogun, ó sì sábà máa ń pe ara rẹ̀ ní CFR (Apanilẹ́rìn-ín ti Orílẹ̀-èdè Olómìnira Àpapọ̀) àti GCON (Apanilẹ́rìn-ín Ńlá ti Nàìjíríà). <ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2014/12/gbenga-adeyinka-versatile-mc-path-greatness/amp/|location=Lagos, Nigeria|archivedate=2016-11-17|title=Gbenga Adeyinka: Versatile MC on the path of Greatness – Vanguard News|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> <ref>{{Cite news|title=I don't feel threatened by skit makers – Gbenga Adeyinka|url=https://dailytrust.com/i-dont-feel-threatened-by-skit-makers-gbenga-adeyinka/|access-date=2023-06-02|newspaper=[[Daily Trust]]}}</ref> == Ẹ̀kọ́ == Adeyinka lọ sí Yunifásítì ti Èkó, níbi tí ó ti kọ́ èdè Gẹ̀ẹ́sì . <ref name="Amagiya">{{Cite news|last1=Amagiya|first1=Florence|title=Gbenga Adeyinka: Versatile MC on the path of Greatness|url=http://www.vanguardngr.com/2014/12/gbenga-adeyinka-versatile-mc-path-greatness/|location=Nigeria|accessdate=21 October 2016|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Adeyinka ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdarí àwọn ọ̀ràn ilé-iṣẹ́ ní ilé-iṣẹ́ ìmọ̀-ẹ̀rọ. Ó gbajúmọ̀ pẹ̀lú ìpolówó rẹ̀ "shine shine bobo" fún ''Star Game Show'', ó sì tún ti ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ètò tẹlifíṣọ̀n fún [[Africa Independent Television|AIT]], Galaxy TV, MBI, àti Africa Magic lórí DStv . Ó ń sọ onírúurú èdè Nàìjíríà. <ref name="Amagiya" /> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Adeyinka fẹ́ Abiola Adeyinka, wọ́n sì bí ọmọ mẹ́ta. == Igbesi aye ọjọgbọn == Adeyinka ti ṣe amojuto ọpọlọpọ awọn ayẹyẹ igbeyawo ati awọn iṣẹlẹ miiran, mejeeji ni ilu Naijiria ati ni okeere. O tun jẹ ẹni akọkọ lati ṣe atẹjade iwe-akọọlẹ awada ni Naijiria ti a mọ si Laffmattazz.Òun náà tún ni ẹni àkọ́kọ́ láti tẹ̀wé ìròyìn oníyẹ̀yẹ́ jáde ní Nàìjíríà tí wọ́n ń pè ní Laffmattazz.<ref name="Amagiya" /><ref name="Rapheal">{{Cite news|last1=Rapheal|title=Gbenga Adeyinka back to Lagos with Laffmatazz|url=https://sunnewsonline.com/gbenga-adeyinka-back-to-lagos-with-laffmatazz/|accessdate=2023-06-02|location=Nigeria}}</ref> Lẹ́yìn tí eré náà ti rin ìrìn-àjò lọ sí àwọn ìpínlẹ̀ ní apá Gúúsù-Ìwọ̀-Oòrùn, ó padà sí Èkó ní paríparí rẹ̀.<ref name="Rapheal" /> Ó pinnu láti bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ àgbẹ̀ nígbà tí ó dá ilé-iṣẹ́ oúnjẹ tuntun kan sílẹ̀—tí a mọ̀ sí Aduni Adeyinka Foods—ní oṣù Kẹjọ ọdún 2020, ní àkókò àjàkálẹ̀-àrùn COVID-19. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1968]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 4zzry7slpxl7asq2o6f3jtv90kccfap 0 83971 636266 2026-09-12T20:31:00Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369200785|Uwem Akpan]]" 636266 wikitext text/x-wiki {{Reflist}}'''Uwem Akpan''' listen ⓘ jẹ́ òǹkọ̀wé ìtàn àròsọ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní ìtàn àròsọ, ìtàn àròsọ kúkúrú, àròkọ, ìtàn ìgbésí ayé ara ẹni, àti àwọn àsọyé gbogbogbò. A mọ̀ ọ́ káàkiri gẹ́gẹ́ bí òǹkọ̀wé ìwé *Say You're One of Them* (2008), èyí tí í ṣe àkójọpọ̀ àwọn ìtàn márùn-ún (tí ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn sì wáyé ní orílẹ̀-èdè Áfíríkà ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀) tí ilé-iṣẹ́ Little, Brown tẹ̀ jáde.<ref>{{Cite news|last=Maslin|first=Janet|date=2008-06-27|title=As Africa's Horrors Rage, Suffer the Little Children|language=en-US|work=The New York Times|url=https://www.nytimes.com/2008/06/27/books/27book.html|access-date=2020-05-26|issn=0362-4331}}</ref> Ìwé àkọ́kọ́ rẹ̀ ṣe àṣeyọrí kárí ayé. Ó gba Ẹ̀bùn Àwọn Òǹkọ̀wé Commonwealth (Agbègbè Áfíríkà), <ref>{{Cite web|archivedate=9 October 2017}}</ref> Ẹ̀bùn PEN Open Book, àti Ẹ̀bùn Hurston/Wright Legacy, wọ́n sì yàn án fún Oprah Winfrey Book Club . Gẹ́gẹ́ bí ìwé tí ó ta jùlọ ní ipò kìíní ní New York Times àti Wall Street Journal, wọ́n ti túmọ̀ ìwé náà sí èdè méjìlá. Ìwé kejì àti ìwé àkọ́kọ́ tí Akpan kọ, ''New York My Village'' (2021), ni WW Norton tẹ̀ jáde. Ìwé yìí gbajúmọ̀ gan-an fún bí a ṣe lè rí àwọn ìṣòro tó wà nínú ogun Biafra. Oprah Daily yàn án gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn ìwé ogún tó dára jùlọ ní ọdún 2021. Ilé ìtajà ìwé Strand tó gbajúmọ̀ ní New York ló yàn án gẹ́gẹ́ bí èyí tí wọ́n yàn fún oṣù kọkànlá ọdún 2021. Wọ́n yan orúkọ rẹ̀ fún ẹ̀bùn [[Chinua Achebe]] ti ọdún 2022 , wọ́n sì yan orúkọ rẹ̀ fún ẹ̀bùn ìwé kíkà ti ọdún 2025 ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà . <ref>{{Cite news|last=Anthony|date=2025-07-26|title=Fine Dreams, An Unusual Grief, New York My Village, eight others in $100,000 Nigeria Prize For Literature race|url=https://guardian.ng/art/fine-dreams-an-unusual-grief-new-york-my-village-eight-others-in-100000-nigeria-prize-for-literature-race/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-02-09|language=en-GB}}</ref> == Ìgbésí ayé == Uwem Akpan ni a bi ati dagba ninu idile [[Annang]] ni Ipinle Akwa Ibom, [[Nàìjíríà|Nigeria]] . Àwọn ènìyàn wọ̀nyí jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ẹ̀yà kékeré ní Biafra tí ó ti parẹ́, níbi tí [[Àwọn ọmọ Ígbò|àwọn ará Igbo]] ti pọ̀ jùlọ. Wọ́n gba gbogbo agbègbè náà nígbà Ogun Biafra, ọ̀pọ̀lọpọ̀ Annang sì kú. Àpàn dàgbà nígbà tí ó ń gbọ́ ìtàn àròsọ Annang tí ìyá rẹ̀ àti àwọn òbí rẹ̀ àgbà, àwọn ìyá àti àwọn ẹ̀gbọ́n rẹ̀ obìnrin ń sọ. <ref name="c926">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ó gbára lé Bíbélì <ref name="c926" />, ó sì kẹ́kọ̀ọ́ díẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọmọ ìjọ Kátólíìkì. Lẹ́yìn tí Akpan ti kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ ẹ̀dá ènìyàn àti ìmọ̀ ọgbọ́n orí ní Creighton Yunifásítì àti Gonzaga Yunifásítì ní Amẹ́ríkà, ó padà sí Nàìjíríà. Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀, ó sì gba oyè ẹ̀kọ́ ìsìn láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga Yunifásítì Kátólíìkì ti Ìlà Oòrùn Áfíríkà ní [[Kenya]] . Ní ọdún 2003, wọ́n yan Akpan gẹ́gẹ́ bí àlùfáà Jesuit . <ref>{{Cite news|url=https://www.reuters.com/article/us-books-oprah-idUSTRE58J1UZ20090921|title=African author Uwem Akpan says humbled by Oprah pick|work=Reuters|date=21 September 2009}}</ref> Akpan padà sí Amẹ́ríkà fún ẹ̀kọ́ gíga, ó sì gba ìwé ẹ̀rí MFA ní Yunifásítì Michigan ní ọdún 2006. Ó ti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ìtàn tí ó tẹ̀ jáde nínú ìwé àkọ́kọ́ rẹ̀. Nígbà tí wọ́n fi tẹ ìwé rẹ̀ jáde, Akpan ti padà sí Áfíríkà. Ó ń ṣiṣẹ́ ní [[Zimbabwe]] gẹ́gẹ́ bí àlùfáà Jesuit. <ref name="forna">{{Cite web|url=Aminatta Forna}}</ref> Ní ọdún 2015, Akpan fi àlùfáà ìjọ Kátólíìkì sílẹ̀ láti lo àkókò púpọ̀ sí i lórí ìkọ̀wé rẹ̀. Ní ọdún 2008, Akpan tẹ àkójọ àwọn ìtàn kúkúrú kan jáde tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ ''Sọ pé O jẹ́ Ọ̀kan lára Wọn'' . Oríṣiríṣi ìtàn ló ní ọmọ kan nínú wọn, wọ́n sì gbé e kalẹ̀ ní orílẹ̀-èdè Áfíríkà mìíràn. Àwọn ìtàn kúkúrú márùn-ún àti ìwé ìtàn àròsọ náà fún àwọn ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà tí wọ́n ń dàgbà ní orílẹ̀-èdè márùn-ún ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ ní ohùn, lójú ìpọ́njú ńláǹlà. Ìwé náà ni ''The Wall Street Journal'' ( ''WSJ'' ), ìwé ìròyìn ''Àwọn ènìyàn'', àti àwọn ilé iṣẹ́ ìròyìn míràn yàn gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn tó dára jùlọ ní ọdún. Ìwé ìròyìn ''[[The New York Times]]'' yàn án gẹ́gẹ́ bí àṣàyàn olóòtú, ''Idanilaraya osẹ'' sì kọ ọ́ sí Nọ́mbà 27 nínú “Àwọn Ohun Tó Dáa Jùlọ Nínú Ọdún Mẹ́wàá” wọn. Ó gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn, wọ́n sì yàn án fún àwọn mìíràn, gẹ́gẹ́ bí a ṣe sọ nínú abala "Àwọn Ẹ̀bùn" ní ìsàlẹ̀. Ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó tà jùlọ ní ipò kìíní nínú àkójọ ìwé ìròyìn ''The New York Times'' àti ''WSJ'' . Ní ọdún 2009, [[Oprah Winfrey]] yan iṣẹ́ Akpan gẹ́gẹ́ bí àṣàyàn ẹgbẹ́ ìwé 63rd rẹ̀. Oprah sọ pé ''Sọ pé O jẹ́ Ọ̀kan lára Wọn'' “fi [òun] sílẹ̀ pẹ̀lú ìyàlẹ́nu àti ìtara gidigidi.” <ref>{{Cite news|title=Amazing Grace|first=Vince|last=Passaro|work=Oprah.com|url=https://www.oprah.com/omagazine/say-youre-one-of-them-by-uwem-akpan-book-review-fiction|access-date=2020-05-26}}</ref> Àṣeyọrí ìwé rẹ̀ mú kí Akpan ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ẹgbẹ́ ìkọ̀wé ní Amẹ́ríkà. Láàárín ọdún 2010 sí 2017, ó jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ ní Black Mountain Institute ( University of Nevada, [[Las Vegas]] ); Institute for the Humanities ( University of Michigan, Ann Arbor ); Yaddo ( Saratoga Springs, New York ); Cullman Center of New York Public Library (NYC, New York); àti Hank Center for Catholic Intellectual Heritage ( Loyola University Chicago, 2017). Akpan ń kọ́ni ní ètò ìkọ̀wé ti Yunifásítì Florida báyìí. <ref name="c926" /> Ó tẹ̀ ìwé kejì rẹ̀ jáde, ìwé àròsọ àkọ́kọ́ rẹ̀ ''ní New York, My Village'' (2021), pẹ̀lú WW Norton. * {{Cite book|title=[[Say You're One of Them]]}} * ''New York My Village''. W. W. Norton, Nov 2021. {{ISBN|978-0-393-88142-4}} * Ẹ̀bùn Àwọn Òǹkọ̀wé Àgbáyé <ref>{{Cite news|title=About the Author of ''Say You're One of Them''|newspaper=Oprah.com|url=http://www.oprah.com/oprahsbookclub/author-uwem-akpans-biography|access-date=2020-05-27|archivedate=27 February 2021}}</ref> * Ẹ̀bùn Ìwé PEN Open Book * Ẹ̀bùn Ààbò Hurston/Wright * Ẹni tó gba àmì-ẹ̀yẹ fún ẹ̀bùn àlàáfíà ìwé Dayton ní ẹ̀ka ìtàn àròsọ * Ẹni tó gba àmì-ẹ̀yẹ ''Los Angeles Times'' Seidenbaum fún Ìtàn Àkọ́kọ́ * Wọ́n yàn án fún ẹ̀bùn ìwé Guardian First <ref>{{Cite web|archivedate=29 September 2022}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Akpan|first=Uwem|date=2008-08-28|title=The Guardian first book award longlist: Say You're One of Them by Uwem Akpan|newspaper=The Guardian|url=https://www.theguardian.com/books/2008/aug/28/guardianfirstbookaward.awardsandprizes8|access-date=2020-05-27}}</ref> * Wọ́n yàn án fún ẹ̀bùn Caine fún ìkọ̀wé ní Áfíríkà == Aṣoju ninu awọn media miiran == Ìwé àkọ́kọ́ tí Akpan kọ láti kọ orin "Agbalagba" ló mú kí akọrin/orin náà, [[Angélique Kidjo|Angélique Kidjo,]] kọ orin náà. Ó di ohun tó gbajúmọ̀ kárí ayé. [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1971]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] riu8v1v157imgf6mxap5kcdp8r7xhia 0 83972 636267 2026-09-12T20:33:14Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 Created by translating the opening section from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1364946332|Zobo (drink)]]" 636267 wikitext text/x-wiki '''Zobo''' jẹ́ òun mímu (tea) tí a ń pè ní Zobo láti apá [[Ìwọòrùn Áfíríkà|ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà]] tí a fi ewéko hibiscus, roselle ( ''Hibiscus sabdariffa'' ) ṣe, pẹ̀lú àfikún àwọn òun èso àti àwọn èròjà ata olóòórùn dídùn sí . <ref>{{Cite journal|last=Ojileh|first=Prince C.|date=2023-09-01|title=Value-Added Zobo Drink with Date Juice|url=https://fptt.ru/en/issues/22025/21993/|language=en}}</ref> Ni ọrílé-èdè [[Nàìjíríà]] wọn ń pè ní Zobo, ní orílẹ̀ èdè Ghana, wọn ń pè ní '''sobolo.''' Wọn ń sábà máa ń mú ní tútù, tí ó sì ní adùn dídùn pẹ̀lú òòrùn aládídùn. Ohun mímu Zobo náà tàn kálẹ̀ láti ilé Áfíríkà sí Caribbean nípasẹ̀ [[Atlantic slave trade|ìṣòwò ẹrú ní Àtìláńtíìkì]] . Zobo sábà máa ń lo àwọn èròjà tó pọ̀ ju àwọn èyí tí wọ́n ṣe ní ayé òde òní lọ. Zobo jẹ́ orísun fún àwọn èròjà asara lóre bí fítámìnì, àti àwọn ohun alumọ́ni tó ń dènà àrùn. <ref>{{Cite journal|last=Oluwasola|first=E. I.|last2=Ahmad|first2=A. L.|last3=Robinson|first3=J. G.|last4=Arinola|first4=S. O.|last5=Balogun|first5=O. S|date=2021-01-01|title=Micronutrients profiles and nutraceutical potential of developed instant zero “Zobo” blends for a diabetics|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2214785320396590|journal=Materials Today: Proceedings|series=International Conference of Chemical Engineering & Industrial Biotechnology|volume=42|pages=234–239|doi=10.1016/j.matpr.2020.11.983|issn=2214-7853}}</ref> 7gy5sdpjcf60hesoam6be24pj5qcnox 636268 636267 2026-09-12T20:33:47Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* */ 636268 wikitext text/x-wiki {{Short description|Nigerian hibiscus beverage}} '''Zobo''' jẹ́ òun mímu (tea) tí a ń pè ní Zobo láti apá [[Ìwọòrùn Áfíríkà|ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà]] tí a fi ewéko hibiscus, roselle ( ''Hibiscus sabdariffa'' ) ṣe, pẹ̀lú àfikún àwọn òun èso àti àwọn èròjà ata olóòórùn dídùn sí . <ref>{{Cite journal|last=Ojileh|first=Prince C.|date=2023-09-01|title=Value-Added Zobo Drink with Date Juice|url=https://fptt.ru/en/issues/22025/21993/|language=en}}</ref> Ni ọrílé-èdè [[Nàìjíríà]] wọn ń pè ní Zobo, ní orílẹ̀ èdè Ghana, wọn ń pè ní '''sobolo.''' Wọn ń sábà máa ń mú ní tútù, tí ó sì ní adùn dídùn pẹ̀lú òòrùn aládídùn. Ohun mímu Zobo náà tàn kálẹ̀ láti ilé Áfíríkà sí Caribbean nípasẹ̀ [[Atlantic slave trade|ìṣòwò ẹrú ní Àtìláńtíìkì]] . Zobo sábà máa ń lo àwọn èròjà tó pọ̀ ju àwọn èyí tí wọ́n ṣe ní ayé òde òní lọ. Zobo jẹ́ orísun fún àwọn èròjà asara lóre bí fítámìnì, àti àwọn ohun alumọ́ni tó ń dènà àrùn. <ref>{{Cite journal|last=Oluwasola|first=E. I.|last2=Ahmad|first2=A. L.|last3=Robinson|first3=J. G.|last4=Arinola|first4=S. O.|last5=Balogun|first5=O. S|date=2021-01-01|title=Micronutrients profiles and nutraceutical potential of developed instant zero “Zobo” blends for a diabetics|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2214785320396590|journal=Materials Today: Proceedings|series=International Conference of Chemical Engineering & Industrial Biotechnology|volume=42|pages=234–239|doi=10.1016/j.matpr.2020.11.983|issn=2214-7853}}</ref> qe19cftjdgfuvsep8jyongu2nqoi7o6 636269 636268 2026-09-12T20:34:13Z Olaoye Sheu Ibrahim 31612 /* */ 636269 wikitext text/x-wiki {{Short description|Nigerian hibiscus beverage}} '''Zobo''' jẹ́ òun mímu (tea) tí a ń pè ní Zobo láti apá [[Ìwọòrùn Áfíríkà|ìwọ̀ oòrùn Áfíríkà]] tí a fi ewéko hibiscus, roselle ( ''Hibiscus sabdariffa'' ) ṣe, pẹ̀lú àfikún àwọn òun èso àti àwọn èròjà ata olóòórùn dídùn sí . <ref>{{Cite journal|last=Ojileh|first=Prince C.|date=2023-09-01|title=Value-Added Zobo Drink with Date Juice|url=https://fptt.ru/en/issues/22025/21993/|language=en}}</ref> Ni ọrílé-èdè [[Nàìjíríà]] wọn ń pè ní Zobo, ní orílẹ̀ èdè Ghana, wọn ń pè ní '''sobolo.''' Wọn ń sábà máa ń mú ní tútù, tí ó sì ní adùn dídùn pẹ̀lú òòrùn aládídùn. Ohun mímu Zobo náà tàn kálẹ̀ láti ilé Áfíríkà sí Caribbean nípasẹ̀ [[Atlantic slave trade|ìṣòwò ẹrú ní Àtìláńtíìkì]] . Zobo sábà máa ń lo àwọn èròjà tó pọ̀ ju àwọn èyí tí wọ́n ṣe ní ayé òde òní lọ. Zobo jẹ́ orísun fún àwọn èròjà asara lóre bí fítámìnì, àti àwọn ohun alumọ́ni tó ń dènà àrùn. <ref>{{Cite journal|last=Oluwasola|first=E. I.|last2=Ahmad|first2=A. L.|last3=Robinson|first3=J. G.|last4=Arinola|first4=S. O.|last5=Balogun|first5=O. S|date=2021-01-01|title=Micronutrients profiles and nutraceutical potential of developed instant zero “Zobo” blends for a diabetics|url=https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S2214785320396590|journal=Materials Today: Proceedings|series=International Conference of Chemical Engineering & Industrial Biotechnology|volume=42|pages=234–239|doi=10.1016/j.matpr.2020.11.983|issn=2214-7853}}</ref> [[File:Chilled Zobo drink.jpg|thumb|Zobo drink]] ma5ojc0e653vpsxn7uuf2pgy4eopqdf 0 83973 636272 2026-09-12T21:22:55Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1366632527|Rashida Adamu Abdullah]]" 636272 wikitext text/x-wiki Rashida Adamu Abdullah, ti gbogbo eniyan mọ si Rashida Maisa'a. Jẹ́ òṣèré sinimá, olùgbéjáde sinimá, àti olóṣèlú ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà; wọ́n bí i, wọ́n sì tọ́ dàgbà ní Tarauni, ní Ìpínlẹ̀ Kano, ní àríwá-ìwọ̀-oòrùn Nàìjíríà.<ref>{{Cite news|title=Abin da yake hana ni fitowa a fim – RashIda Maisa'a - Aminiya|url=https://aminiya.ng/abin-da-yake-hana-ni-fitowa-a-fim-rashida-maisaa/|access-date=2026-05-12}}</ref> Rashida gbajúmọ̀ ní ilé iṣẹ́ fíìmù kannywood, fíìmù àkọ́kọ́ rẹ̀ ni ''Jariya'', ṣùgbọ́n ó kọ́kọ́ ṣe fíìmù "Sa'a" èyí tí òun fúnra rẹ̀ gbé jáde, ó sì tún fún un ní orúkọ "Maisa'a". <ref>{{Cite news|title=My new role prevents me from acting – Rasheedat Mai Sa'a|url=https://dailytrust.com/my-new-role-prevents-me-from-acting-rasheedat-mai-saa/|access-date=2026-05-12}}</ref> == Fíìmù àwòrán == * Tutar so * Halwa * Gobe-Da-Nisa * [[Àkójọ àwọn oṣere Naijiria|Àkójọ àwọn òṣèré Nàìjíríà]] * Àkójọ àwọn olùgbéré fíìmù ní Nàìjíríà * Àkójọ àwọn òṣèré Kannywood == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 43wlb1fsuywm2yvk5lj2es15shmawc6 0 83974 636273 2026-09-12T21:49:06Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373839287|Godwin Akpan Amaowoh]]" 636273 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles><templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|name=Godwin Akpan Amaowoh|image=|image_size=|alt=|caption=|birth_name=Godwin Akpan Amaowoh|birth_date={{birth date and age|1959|11|29}}|birth_place=Akwa Ibom State|occupation=clergy, researcher and inventor|alma_mater=|years_active=|known_for=[[Tupocracy]]|notable_works=|website=}}Dokita Godwin Akpan Amaowoh (ti a bi ni ọjọ́ kọkandinlọgbọn oṣù kọkànlá, ọdún 1959) jẹ́ aṣáájú ẹ̀sìn, olùwádìí, àti ẹni tí ó ṣe àgbékalẹ̀ ètò ìṣàkóso "Tupocracy".. Lọ́wọ́lọ́wọ́, ó ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Akọ̀wé Àgbà àti Olùtọ́jú Àwọn Àpéjọ Ọlọ́run . <ref name="Ind">{{Cite news|url=https://independent.ng/how-clergyman-godwin-amaowoh-is-promoting-cultural-values-amid-globalization/|location=Lagos, Nigeria|title=How clergyman is promoting cultural values amid globalization|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> <ref name="Sun">{{Cite news|url=https://thesun.ng/african-born-inventor-of-a-world-accepted-system-of-government-tupocracy/|location=Lagos, Nigeria|title=A world acceptable system of government|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref> <ref name="Dailytimes">{{Cite news|url=https://dailytimesng.com/dr-godwin-akpan-amaowoh-a-scholar-and-clergyman-addressing-cultural-values-in-the-context-of-globalization/|location=Lagos, Nigeria|title=Scholar and clergyman addressing cultural values in the context of globalization|newspaper=[[Daily Times (Nigeria)|Daily Times]]}}</ref> Godwin jẹ́ ọ̀kan lára àwọn tó gba ẹ̀bùn fún ìwé àkọsílẹ̀ Nàìjíríà . <ref name="D">{{Cite news|url=https://dailytimesng.com/celebrating-excellence-and-achievements/|location=Lagos, Nigeria|title=Celebrating Award of Excellence|newspaper=[[Daily Times (Nigeria)|Daily Times]]}}</ref> Ní ọdún 2023, gómìnà [[Umo Eno]] yàn án gẹ́gẹ́ bí Ìgbìmọ̀ Àgbà fún Àwọn Aṣáájú Kristẹni ti Ìgbìmọ̀ Àgbà ti Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom . <ref name="Dai">{{Cite news|url=https://dailytimesng.com/dr-godwin-akpan-amaowoh-an-inspirational-leader-appointed-to-the-christian-leaders-advisory-council-of-akwa-ibom-state/|location=Lagos, Nigeria|title=Clergy leader appointed to State executive council|newspaper=[[Daily Times (Nigeria)|Daily Times]]}}</ref> Àwọn èrò àti àṣeyọrí rẹ̀ kó ipa pàtàkì nínú ìdàgbàsókè ìmọ̀ Akwa Ibom ní gbogbo orílẹ̀-èdè àti ní gbogbo àgbáyé. <ref>{{Cite news|url=https://pmnewsnigeria.com/2020/02/23/dr-godwin-akpan-amaowoh-using-innovation-and-leadership-to-shape-akwa-iboms-future/|location=Lagos, Nigeria|title=Using innovation and leadership to shape akwa iboms future|newspaper=[[P.M. News]]}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://tribuneonlineng.com/akwa-ibom-govt-adopts-tupocracy-as-governance-model/|title=Govt adopts tupocracy as governance model|newspaper=[[Nigerian Tribune]]}}</ref> <ref name="Su">{{Cite news|url=https://thesun.ng/tupocracy-is-gaining-momentum-by-the-day-in-nigeria/|location=Lagos, Nigeria|title=Tupocracy is gaining momentum by the day in nigeria|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Dokita Godwin Akpan Amaowoh ni a bi ni Mbiabong Ikon No 1, [[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Ikono|Agbegbe Ijoba Ibile Ikono]] ni [[Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom|Ipinle Akwa Ibom]] . Ó gba ìwé ẹ̀rí orílẹ̀-èdè nínú ẹ̀kọ́ (NCE) nínú ìmọ̀ nípa ilẹ̀ ayé àti ìtàn láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti ẹ̀kọ́, Uyo, kí ó tó gba ìwé ẹ̀rí ìmọ̀ nípa ẹ̀kọ́ nípa ẹ̀kọ́ láti ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti ẹ̀kọ́ nípa ìsìn Assemblies of God, Uyo. Lẹ́yìn náà, ó parí ẹ̀kọ́ Bachelor of Arts nínú Biblical Studies láti Assemblies of God Divinity School, ó gba oyè master nínú Religious Studies (New Testament) láti [[Yunifásítì ìlú Uyo|University of Uyo]], ó sì gba oyè PhD nínú Religious Studies láti [[Yunifásítì ilẹ̀ Nàìjíríà|University of Nigeria]], Nsukka. <ref name="Sun" /> == Iṣẹ́ ìkọ́ni àti ìgbèjà == Godwin Akpan Amaowoh ni oniwun ile-iwe Kay Kay Dignity International Academy ni Ikot Ekpene, ṣugbọn o bẹrẹ iṣẹ rẹ ni Ile-iṣẹ Ijọba Apapọ ti Eto Ẹkọ (ti Nigeria) ni Ipinle Cross River; nibẹ ni o ti ṣiṣẹ gẹgẹbi oṣiṣẹ ọfiisi (clerical officer) lati ọdun 1979 si 1980, ki o to bẹrẹ iṣẹ ikọni ni awọn ile-iwe giga (secondary schools) lakoko akoko iṣẹ NYSC rẹ.<ref name="Dai" /> Ó jẹ́ olùgbèjà fún ètò ẹ̀kọ́ tí ó ní àwọn ìlànà ìbílẹ̀, àṣà àti ìpamọ́ [[èdè agbègbè]] àti [[Àwọn èdè Nàìjíríà|èdè ìbílẹ̀ nínú]] . <ref name="Ind" /> Ó tún jẹ́ olùgbèjà fún ìṣèlú ìwà rere nípa fífi àwọn ìlànà Tupocracy sí àwọn ìlànà ìdarí wọn. <ref>{{Cite news|url=https://tribuneonlineng.com/unn-elated-as-scholar-akpan-invents-new-political-concept-tupocracy/|title=Unn elated as scholar akpan invents new political concept tupocracy|newspaper=[[Nigerian Tribune]]}}</ref> Àti fún àwọn ilé-ẹ̀kọ́ ìsìn láti ṣe àfikún sí ìdàgbàsókè orílẹ̀-èdè láàárín ìjọ àti àwọn iṣẹ́ ẹ̀kọ́. <ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/sunday-magazine/ibru-ecumenical-centre/the-intersection-of-religion-and-governance-insights-from-godwin-amaowoh/|location=Lagos, Nigeria|title=The intersection of religion|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> Àwọn iṣẹ́ tí wọ́n tẹ̀ jáde láti Amaowoh wà lórí ìsopọ̀ ìgbàgbọ́, àṣà, àti ìdánimọ̀ àti àwọn ìpèníjà tí ìṣọ̀kan àgbáyé ń gbé kalẹ̀. <ref name="Dailytimes" /> == Àwọn ẹgbẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n == * Apejọ Iwadi Bibeli ti Nigeria (BRESFON) * Ẹgbẹ́ Àwọn Onílé-ẹ̀kọ́ Àdáni, Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom. * Ọmọ ẹgbẹ́, Ìgbìmọ̀ Àwọn Olùtọ́jú, Ẹgbẹ́ Àwọn Akẹ́kọ̀ọ́ Àtijọ́, Ilé-ẹ̀kọ́ Gíga Àwọn Ènìyàn Ikono, Nung Ukim, Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom. * Ọmọ ẹgbẹ́, Ìgbìmọ̀ Ìmọ̀ràn, Àwọn Bàbá ní Ìgbàgbọ́ fún Ìṣàkóso Rere, Ìpínlẹ̀ Akwa Ibom. <ref name="Su" /> * Ọmọ ẹgbẹ́, Ìgbìmọ̀ Àwọn Olùtọ́jú Àwọn Àpéjọ Ọlọ́run <ref>{{Cite news|url=https://independent.ng/leadership-tussle-legal-issues-in-assemblies-of-god-crisis/|location=Lagos, Nigeria|title=leadership tussle legal issues in assemblies of god crisis|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> == Àwọn ìwé == * Ìṣàkóso: Ìdarí nípasẹ̀ àpẹẹrẹ fún Ìjọ àti àwùjọ aráàlú <ref>{{Cite news|url=https://pmnewsnigeria.com/2007/09/07/tupocracy-a-political-doctrine-for-the-21st-century/|location=Lagos, Nigeria|title=Tupocracy a political doctrine for the 21st century}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Tupocracy will take Nigeria out of the woods— Amaowoh|url=https://guardian.ng/sunday-magazine/ibru-ecumenical-centre/tupocracy-will-take-nigeria-out-of-the-woods-amaowoh/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2026-05-12|language=en-GB}}</ref> * Òye nípa àwọn Tupos nínú àwọn lẹ́tà Pauline lórí iṣẹ́ ìránṣẹ́ olùṣọ́-àgùntàn ti ìjọ àti ìtumọ̀ rẹ̀ fún àwùjọ òde òní' <ref>{{Cite news|url=https://thenationonlineng.net/understanding-tupocracy-the-political-theory-propounded-in-nigeria-to-the-world/|location=Lagos, Nigeria|title=Understanding tupocracy the political theory propounded in nigeria to the world}}</ref> * Ipa ti Tupocracy ninu Idagbasoke Orile-ede: Oju-iwoye Naijiria <ref name="Dailytimes" /> == Ẹ̀bùn àti ìdámọ̀ == * Àwọn Ìwé Àkọsílẹ̀ Nàìjíríà <ref name="D" /> * Ẹ̀bùn Iṣẹ́ Àkànṣe – Ẹgbẹ́ Àwọn Ọ̀dọ́ Akwa Ibom, 2012. * Ẹ̀bùn Ọlọ́lá fún Ọlọ́lá fún Gúúsù–Gúúsù - Ìṣètò Ẹ̀bùn Olùtẹ̀jáde Nation Wide, 2015. <ref name="Dailytimes" /> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Dókítà Amaowoh ti fẹ́ Rọ́stẹ́mù Ìyáàfin Comfort Godwin Amaowoh, olùkọ́ni àgbà ní ìlera tó ti fẹ̀yìntì. <ref name="Sun" /> == Àwọn ìtọ́kasí == {{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1959]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] m7ka6f0wic13ng1kt5985afq94xe7uj 0 83975 636274 2026-09-12T21:58:57Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373837343|Azeez Amida]]" 636274 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|name=Azeez Amida|birth_date=15 August 1983|birth_place=[[Somolu|Shomolu, Lagos]]|occupation=Nigerian business executive, author and speaker|known_for=CEO of Pan African Tower}}'''Azeez Amida''' jẹ́ olórí iṣẹ́ ajé ní Nàìjíríà, òǹkọ̀wé àti olùbánisọ̀rọ̀. Òun ni olùdásílẹ̀ Azeez Amida Foundation. <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2022-11-16|title=Foundation, Timi Dakolo partner to support victims of Bayelsa floods|url=https://editor.guardian.ng/news/foundation-timi-dakolo-partner-to-support-victims-of-bayelsa-floods/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-19|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US|archivedate=2023-08-19}}</ref> Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olórí Àgbà fún Pan African Tower tẹ́lẹ̀. Ó tún jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ Forbes Council láti ọdún 2022. Amida ń ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùdásílẹ̀ fún Nàìjíríà Showtime Flag Football. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Azeez Amida was born on 15 August 1983 in [[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Shomolu|Shomolu, Lagos]].  Amida grew up in Lagos before he later moved to Ogun State where he attended [[Yunifásítì Olabisi Onabanjo|Olabisi Onabanjo University]]. In 2008, he obtained his Bachelor of Science, Economics. In 2016, Amida attended the IE Business School, Madrid and got his Master of Business Administration. He was also an associate member at the Chartered Institute of Management Accountants. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Amida bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùtọ́jú àwọn ohun-ìní ìdánilówó (portfolio manager) ní ilé-iṣẹ́ Meristem Securities. Láàrin ọdún 2014 sí 2021, ó ti ṣe onírúurú iṣẹ́ pẹ̀lú ilé-iṣẹ́ IHS Towers. Ní ọdún 2020, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Olórí Àgbà (CEO) fún IHS Rwanda. Kí ó tó di Olórí Àgbà, ó ti ṣiṣẹ́ tẹ́lẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Olórí Ẹ̀ka Ọ̀rọ̀ Owó (CFO) fún IHS Rwanda. <ref>{{Cite news|title=Amida Azeez takes charge as EastCastle's deputy MD|url=https://guardian.ng/news/amida-azeez-takes-charge-as-eastcastles-deputy-md/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-19|language=en-US}}</ref> Lẹ́yìn àkókò rẹ̀ ní IHS, ó dara pọ̀ mọ́ Merit Telecoms gẹ́gẹ́ bí olórí ìdàgbàsókè àti òṣìṣẹ́ iṣẹ́. <ref>{{Cite news|title=Pan African Towers appoints new chief executive|url=https://editor.guardian.ng/appointments/pan-african-towers-appoints-new-chief-executive/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-19|language=en-US|archivedate=2023-08-19}}</ref> Ní ọdún 2022, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí CEO ti Pan African Towers. <ref>{{Cite news|title=Pan African Towers gets collocation approval|url=https://punchng.com/pan-african-towers-gets-collocation-approval/|access-date=2023-08-19|language=en-US}}</ref> Ní oṣù kọkànlá ọdún 2024, Amida fi ipò rẹ̀ sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Olùdarí Àgbà àti Olórí Àgbà (Olórí Àgbà) ti Pan African Towers. <ref>{{Cite news|title=Azeez Amida exits as CEO of Pan African Towers as growth quadruples|url=https://businessday.ng/companies/article/azeez-amida-exits-as-ceo-of-pan-african-towers-as-growth-quadruples/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-27|language=en-US}}</ref> Òun náà ni olùdásílẹ̀ SFFL Showtime . == Ìfẹ́-ọkàn == Ní oṣù karùn-ún ọdún 2022, ó dá Azeez Amida Foundation sílẹ̀ láti dojúkọ ipò òṣì, omi mímọ́, ẹ̀kọ́ àti ìtọ́jú ìlera. Ní oṣù kọkànlá ọdún 2022, Azeez Amida Foundation ṣe ìrànlọ́wọ́ fún àwọn tí Ìkún Omi Bayelsa ṣẹlẹ̀ sí. Ní oṣù kọkànlá ọdún 2022, nípasẹ̀ ìpìlẹ̀ rẹ̀, ó tún ilé ìtọ́jú aláìsàn Ogun Primary Healthcare ṣe. <ref>{{Cite news|last=Nwachukwu|first=Iheanyi|date=2022-12-13|title=Azeez Amida Foundation refurbishes Ogun primary healthcare centre|url=https://businessday.ng/news/article/azeez-amida-foundation-refurbishes-ogun-primary-healthcare-centre/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-19|newspaper=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> == Àwọn ìwé == * Ìlànà EPE <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1983]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 4jh80xt1qog3i0tr1wiof3fxw8fzle5 0 83976 636275 2026-09-12T22:16:23Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373786991|Olajide Aluko]]" 636275 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>  '''Olajide Aluko''' (3 Okudu 1942 – 5 March 1991) <ref name=":0">{{Cite news|last1=Alao|first1=Abiodun|title=Olajide Aluko: Remembering an Intellectual Giant|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/06/03/olajide-aluko-remembering-an-intellectual-giant/|access-date=13 September 2022|newspaper=[[This Day]]}}</ref> jẹ́ ọ̀mọ̀wé ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà kan tí ó di ọ̀jọ̀gbọ́n àkọ́kọ́ nínú ìbáṣepọ̀ àgbáyé ní [[Áfríkà Ìsàlẹ̀-Sàhárà|Sub-Saharan Africa]] ní oṣù kẹwàá ọdún 1977. Wọ́n tún sọ pé òun ni ọmọ-aládé ti Àjọṣepọ̀ Àgbáyé . Ó jẹ́ òǹkọ̀wé àti olùbánisọ̀rọ̀ àpérò tó kọ àti ṣàtúnṣe ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìwé àti ìwé ìròyìn nípa àjọṣepọ̀ kárí ayé. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ alákọ̀ọ́bẹ̀rẹ̀ St Mark, [[Ìṣẹ̀-Èkìtì|Ise-Ekiti]], láti ibẹ̀ lọ sí Ekiti Parapo College, Ido Ekiti ní ọdún 1955, èyí tí Olóyè Adepoju Akomolafe dá sílẹ̀ ní ọdún 1954. Ó jẹ́ olórí àgbà ní ọdún 1959. Ó tẹ̀síwájú láti kẹ́kọ̀ọ́ ní [[Ọmọ Nàìjíríà|Nigerian]] College of Arts and Science láti ibẹ̀ ló ti lọ sí [[Yunifásítì ìlú Ìbàdàn|Yunifásítì ti Ibadan]] níbi tí ó ti parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ìwé-ẹ̀rí BA History ní ọdún 1965, wọ́n sì fún un ní akẹ́kọ̀ọ́ tó dára jùlọ nínú Ìtàn ní àkókò ìkẹ́kọ̀ọ́ ọdún 1964/65. <ref name=":1">{{Cite news|title=Olajide Aluko: Remembering an Intellectual Giant|url=https://www.thisdaylive.com/2022/06/03/olajide-aluko-remembering-an-intellectual-giant/|access-date=2025-06-30|newspaper=[[This Day]]|language=en-US}}</ref> Nígbà tí ó parí ìwé ẹ̀rí rẹ̀, ó rìnrìn àjò lọ sí [[Lọndọnu|London]] láti tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní [[London School of Economics]], University of London níbi tí ó ti parí ẹ̀kọ́ pẹ̀lú ìwé ẹ̀rí master nínú ìmọ̀ nípa ètò ọrọ̀ ajé (Msc. Econs) ní ọdún 1966, ó sì parí ìwé ẹ̀rí doctorate rẹ̀ (Ph.D) nínú àjọṣepọ̀ àgbáyé, nígbà tí ó padà sí [[Nàìjíríà]], wọ́n fún un ní ìwé ẹ̀rí professor nínú àjọṣepọ̀ àgbáyé nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́ẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n ní ọdún 1977, ó sì di professor àkọ́kọ́ nínú àjọṣepọ̀ àgbáyé ní Sub-Saharan Africa. <ref name=":0" /> <ref name=":1" /> == Àwọn ìwò àti iṣẹ́ == Olajide Aluko ló fẹ́ràn ojú tí [[Hans Morgenthau]] fi wo ètò ìjọ́ba òkèèrè tó jẹ́ òótọ́ nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀ nípa [[Nàìjíríà]] àti ètò ìjọ́ba òkèèrè ní [[Áfríkà|Áfíríkà]] . Nínú díẹ̀ lára àwọn ìwé ìṣáájú rẹ̀ nígbà tí [[epo]] rọ̀bì ń pọ̀ sí i ní ọdún 1970, ó tẹ̀ sí ojú ìwòye orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó lágbára àti alágbára, níbi tí a ti lè lo àǹfààní àwọn ohun àlùmọ́nì orílẹ̀-èdè náà bí epo rọ̀bì àti àwọn ohun àgbẹ̀ láti mú agbára ọrọ̀ ajé inú rẹ̀ wá. Àbájáde èyí ni pé orílẹ̀-èdè náà yóò mú kí agbára rẹ̀ pọ̀ sí i nínú ìṣèlú agbègbè àti ti àgbáyé, yóò sì ṣe àwọn ìlànà rẹ̀ ní ìbámu pẹ̀lú àwọn ohun tí ó jẹ mọ́ ọn nínú ètò ọrọ̀ ajé, [[ìṣèlú]], àti [[àwùjọ]] . Sibẹsibẹ, pẹlu idinku ninu idiyele epo, ironu ti [[Nàìjíríà|orilẹ-ede Naijiria]] ti o lagbara tabi eto imulo ajeji ti o duro ṣinṣin bajẹ ni ibẹrẹ awọn ọdun 1980. Lẹ́yìn náà, Ọ̀jọ̀gbọ́n Aluko máa ń jiyàn lòdì sí ìgbésẹ̀ Nàìjíríà sí ọlá ńlá nínú ètò ìjọ́ba òkèèrè. Ó gbàgbọ́ pé yóò gbé àwọn ohun àlùmọ́nì orílẹ̀-èdè àti agbára wọn lọ sí ìṣọ̀kan agbègbè nígbà tí [[Nàìjíríà]] ṣì wà nínú [[Àìní|òṣì]], tí kò sì sí ìdúróṣinṣin tó pọ̀ tó láti gba ọlá láàárín àwọn orílẹ̀-èdè mìíràn. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Lẹ́yìn tí wọ́n fún un ní PhD nínú ìbáṣepọ̀ àgbáyé ní London School of Economics, University of London, ó padà sí [[Nàìjíríà]], níbi tí ó ti gba ipò olùkọ́ nípa ìbáṣepọ̀ àgbáyé ní Institute of Administration tẹ́lẹ̀, University of Ife. Lábẹ́ ìdarí rẹ̀, wọ́n tún ilé-ẹ̀kọ́ ìṣàkóso àtijọ́ náà ṣe sí ẹ̀ka ìṣàkóso ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹta ọdún 1976. Ó dá Ẹ̀ka Àjọṣepọ̀ Àgbáyé àkọ́kọ́ sílẹ̀ ní [[Áfríkà Ìsàlẹ̀-Sàhárà|agbègbè Sahara ní Áfíríkà]] níbi tí ó ti di Olórí Ẹ̀ka láti ọdún 1976 ní ọdún 1981, lẹ́yìn náà ni wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Dean, Faculty of Administration ní ọdún 1981, ó sì ṣiṣẹ́ títí di òpin iṣẹ́ rẹ̀ ní ọdún 1985. Jide Aluko ṣe ipa pataki ninu iwadi nipa awọn ibatan kariaye ni [[Áfríkà|Afirika]] . Ó jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n tó kọ́kọ́ ṣe àgbékalẹ̀ ẹ̀kọ́ nípa àjọṣepọ̀ kárí ayé ní Áfíríkà. Ní ọdún 1971, ó bẹ̀rẹ̀ ìwé ẹ̀rí gíga àti oyè master nínú àjọṣepọ̀ àgbáyé ní Yunifásítì ti Ife (tí [[Obafemi Awolowo University|a mọ̀ sí Obafemi Awolowo University]] báyìí, Ile-Ife). Òun nìkan ni ó kọ ìwé mẹ́rin tí gbogbo àgbáyé gbajúmọ̀ nípa ìjọba, àjọṣepọ̀ àgbáyé àti ètò ìṣèlú àgbáyé . Ó tún kọ ìwé méje lórí àjọṣepọ̀ àgbáyé. Ni afikun, o ni lati fi iyin fun diẹ sii ju awọn iwe atẹjade marun-din-logoji lọ ninu awọn iwe iroyin agbegbe ati ti kariaye kọja ọpọlọpọ awọn orilẹ-ede ni agbaye. Jide Aluko gba ọpọlọpọ awọn ami-eye ati ọlá kariaye, paapaa julọ: Ami-eye ti Ẹka (fun akẹkọọ to tayọ julọ ninu ẹkọ Itan-akọọlẹ) ni ọdun ẹkọ 1964/65 ni Ile-ẹkọ giga ti Ibadan; ipo olukọ-ẹkọ alejo (visiting professor); ati ẹbun iwadii (fellowship) lati ọdọ Igbimọ Iwadii lori Imọ-jinlẹ Awujọ ati Eda Eniyan ti orilẹ-ede Kanada (Social Sciences and Humanities Research Council of Canada) ni Ile-ẹkọ giga Dalhousie, Halifax. 1978; Rockefeller Fellowship láti kẹ́kọ̀ọ́ ní Rockefeller Study Centre, Bellagio, Italy ní oṣù kẹrin/oṣù karùn-ún ọdún 1989. Ó ṣiṣẹ́ fún [[Ìṣèlú ilẹ̀ Nàìjíríà|ìjọba àpapọ̀ Nàìjíríà]] ní onírúurú ipò ní orílẹ̀-èdè náà àti níta orílẹ̀-èdè náà àti àwọn orílẹ̀-èdè Áfíríkà mìíràn lórí ọ̀rọ̀ ìlànà . Ó ń ṣe àwọn àsọyé ọdọọdún ní National Institute of Policy and Strategic Studies, Kuru láti ọdún 1979, ó sì kópa nínú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ tí [[Ìṣèlú ilẹ̀ Nàìjíríà|ìjọba àpapọ̀ ti Nàìjíríà]] àti [[Nigerian Army|ẹgbẹ́ ọmọ ogun Nàìjíríà]] ṣètò. Òun ni alága ẹgbẹ́ Nigerian ni 1974-1975, ati Aare lati 1981 – 1983. O je kan omo egbe ti awọn orisirisi agbegbe ati okeere ọjọgbọn ara pẹlu Canadian Association of Africa Affairs, International Institute of Strategic Studies UK, Royal Institute of International àlámọrí. O jẹ ẹlẹgbẹ ti Institute of International Affairs Nigeria,<ref name="africaportal_org">{{Cite web|title=Nigerian Institute of International Affairs (NIIA)|url=https://www.africaportal.org/content-partners/nigerian-institute-of-international-affairs-niia/|access-date=2022-10-03|website=Africa Portal}}</ref> [[Ìpínlẹ̀ Èkó|Lagos]] àti ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Olùdarí ti Foreign Service Academy ti Ministry of External Affairs, Lagos láti ọdún 1980 títí di ọdún 1988. Ó kọ́ni ní Hebrew University of Jerusalem láti ọdún 1989 sí 1990, ó sì tẹ̀síwájú láti di ọ̀jọ̀gbọ́n oníbẹ̀wò ní Johns Hopkins University, Baltimore, USA ní ọdún 1990. == Igbesi aye ara ẹni, iku ati ogún == Olajide Aluko ni iyawo Ekundayo Monilola Aluko ti won si bimo marun-un. Ó kú ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹta ọdún 1991 nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mọ́kàndínlọ́gọ́ta. Láti ìgbà ikú rẹ̀, àwọn akẹ́kọ̀ọ́ àtijọ́ àti àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ ti sọ orúkọ rẹ̀ di òkú, fún àpẹẹrẹ Ọ̀jọ̀gbọ́n Olusoji Akomolafe, pẹ̀lú ọ̀kan lára àwọn ẹlẹgbẹ́ rẹ̀ kékeré, Ọ̀jọ̀gbọ́n Olayiwola Abegunrin, ti kó àwọn akẹ́kọ̀ọ́ rẹ̀ àtijọ́ jọ láti kọ “ [[Nàìjíríà|Nigeria]] in Global Politics ; Twentieth Century. <ref>{{Cite book|last1=Abegunrin|first1=Olayiwola|url=https://books.google.com/books?id=9t1yAAAAMAAJ|title=Nigeria in Global Politics: Twentieth Century and Beyond : Essays in Honor of Professor Olajide Aluko}}</ref> Láti fi ọlá fún un, Ọ̀jọ̀gbọ́n Tale Omole, Igbákejì Àgbà ti [[Obafemi Awolowo University|Yunifásítì Obafemi Awolowo]] tẹ́lẹ̀ ní ọdún 2011 sí 2016 jẹ́wọ́ rẹ̀ ní gbangba nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀, “Nigeria, France and the Francophone States”, tí ó ṣe ní oṣù karùn-ún ọdún 2010, Ọ̀jọ̀gbọ́n Abiodun Alao, Ọ̀jọ̀gbọ́n nínú Ẹ̀kọ́ Áfíríkà ní African Leadership Centre King's College London, ya ìwé náà “Mugabe àti Ìṣèlú Ààbò ní [[Zimbabwe]] ” sí ìrántí rẹ̀. <ref>{{Cite book|last1=Alao|first1=Abiodun|url=https://kclpure.kcl.ac.uk/portal/en/publications/mugabe-and-the-politics-of-security-in-zimbabwe(1f5f55e3-cc6e-4f15-8906-270707d74cb2)/export.html|title=Mugabe and the politics of security in Zimbabwe}}</ref> Ní ọdún 2013, àwọn akẹ́kọ̀ọ́ rẹ̀ kan dara pọ̀ mọ́ ìdílé náà láti dá Ọ̀jọ̀gbọ́n Olajide Aluko Educational Memorial Foundation (POAEMF) sílẹ̀ láti fi ṣe ìrántí rẹ̀. == Àwọn ìtẹ̀jáde tí a yàn == * Àwọn àròkọ nínú Ìlànà Àjèjì Nàìjíríà. Unwin Hyman Oṣù Kejìlá ọdún 1981,{{ISBN|99924-40-65-1}} * Gánà àti Nàìjíríà, 1957-70. Ile-iṣẹ Iwe Afirika Ltd ni Oṣu Keje ọdun 1977,{{ISBN|0-901720-92-5}} * Àwọn Ìlànà Àjèjì ti Àwọn Orílẹ̀-èdè Áfíríkà. Olóòtú, Hodder Arnold Ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹrin, ọdún 1977.{{ISBN|0-340-21030-3}} * Áfíríkà àti Àwọn Agbára Ńlá ní ọdún 1980. Olóòtú, Yunifásítì Pr ti Amer Oṣù kọkànlá ọdún 1987.{{ISBN|0-8191-5592-6}} * Ọjọ́ iwájú Áfíríkà àti Àkójọ Ọrọ̀-ajé Àgbáyé Tuntun Nieo. Olùdarí-olóòtú, Palgrave Macmillan ní oṣù kẹrin ọdún 1986,{{ISBN|0-312-31412-4}} * Gúúsù Áfíríkà ní àwọn ọdún 1980. Olóòtú, Allen & Unwin Pty. , Limited Australia, Oṣù Kẹrin ọdún 1985,{{ISBN|0-04-320169-5}} * Ètò-ọrọ̀-ajé ìṣèlú ti Ètò-ọrọ̀-ajé ilẹ̀ Áfíríkà: Ìṣàyẹ̀wò ìfiwéra, olóòtú. Palgrave Macmillan ní oṣù kẹjọ ọdún 1984.{{ISBN|0-312-62253-8}} . <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́aláìsí ní 1991]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ojọ́ìbí ní 1942]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] 0g4vdrg0xo0oluk9f7agkuvxlebgsjv 0 83977 636276 2026-09-12T22:22:29Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1365143779|Anthony Anwuka]]" 636276 wikitext text/x-wiki '''Anthony Gozie Anwukah''' (tí a bí ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù kẹrin ọdún 1951) jẹ́ ọ̀jọ̀gbọ́n nínú ẹ̀kọ́ ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Mínísítà fún Ìpínlẹ̀ fún Ẹ̀kọ́ ti [[Nàìjíríà|Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà]] tẹ́lẹ̀, ó sì ṣiṣẹ́ láti oṣù kọkànlá ọdún 2015 sí ọdún 2019 lábẹ́ Ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] . == Ẹ̀kọ́ == A bí Anwukah ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kẹrin ọdún 1951 ní ìlú Egbuoma, ní Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Oguta ní Ìpínlẹ̀ Imo. Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa Èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Lítíréṣọ̀ ní Fourah Bay College, Yunifásítì ti Sierra Leone láàrin ọdún 1970 sí 1974, ó sì parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ìwé-ẹ̀rí 'Second Class Upper Honours'. Ó gba oyè master nínú ìṣàkóso ẹ̀kọ́ àti ètò láti Yunifásítì Portland, Oregon, US ní ọdún 1975 àti oyè doctorate nínú ètò gbogbogbò, ìṣàyẹ̀wò ètò àti ẹ̀kọ́ àwùjọ láti University of Washington, Seattle, US ní ọdún 1977. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Anwukah bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ẹ̀kọ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Olùrànlọ́wọ́ Olùkọ́ ní Yunifásítì Washington láàrin ọdún 1976 sí 1977, kí ó tó padà sí Nàìjíríà. Ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Olùkọ́ Àgbà (Olùkọ́ Àgbà) àti 'Reader' ní Yunifásítì Maiduguri láàrin ọdún 1983 sí 1989; ní àkókò yẹn, ó tún ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ògbógi nínú ọ̀rọ̀ ètò ẹ̀kọ́ (Curriculum Resource Person) àti olùgbàmọ̀ràn fún Ilé-ẹ̀kọ́ Àwọn Olùkọ́ ti Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà (Nigerian National Teachers Institute) ní Kaduna.. Wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Ọ̀jọ̀gbọ́n nípa Ẹ̀kọ́ ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga Imo State University (tí a mọ̀ [[Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Ábíá|sí Abia State University]] báyìí, Uturu) ní ọdún 1989, ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Díán ti Ẹ̀ka Ẹ̀kọ́ ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga [[Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Ímò|Imo State University]], Owerri láti ọdún 1993 sí 1994. Lẹ́yìn náà, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Igbákejì Àgbà fún Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Imo fún ọdún márùn-ún nígbà ìṣàkóso Gómìnà [[Achike Udenwa]] láti ọdún 2000 sí 2005. Lẹ́yìn ìgbà tí ó jẹ́ Igbákejì Ààrẹ, Anwukah ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Akọ̀wé fún Ìjọba Ìpínlẹ̀ Imo lábẹ́ Gómìnà [[Rochas Okorocha]] . Ní oṣù kọkànlá ọdún 2015, Ààrẹ Muhammadu Buhari yàn án gẹ́gẹ́ bí Mínísítà fún Ẹ̀kọ́, ipò tí ó wà títí di ọdún 2019. == Àwọn ìtẹ̀jáde == Anwukah ní àwọn àpilẹ̀kọ tó lé ní mẹ́rìndínlógójì tí wọ́n tẹ̀ jáde nínú àwọn ìwé ìròyìn tí wọ́n mọ̀ kárí ayé. Àwọn ìwé rẹ̀ ní nínú ìwé ''Curriculum Development for Responsive Education: Theoretical Foundation'' tí Bethany Books, Stockholm, Sweden tẹ̀ jáde, àti àwọn ohun èlò ìkọ̀wé fún National Teachers Institute jara ẹ̀kọ́ ní Teachers Grade II Education tí a lò káàkiri Nàìjíríà. <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1951]] [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] btgom8mthdaegb7fziough1kxd1egq5 0 83978 636277 2026-09-12T22:36:19Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373769913|Seinde Arogbofa]]" 636277 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|name=Bashorun Seinde Arogbofa|honorific_suffix=[[Order of the Federal Republic|OFR]]|image=Seinde-Bash.jpg|caption=Seinde receiving an award from ANA.|birth_name=Seinde Arogbofa|birth_date={{birth date and age|1939|03|23|df=y}}|birth_place=[[Oka-Akoko]], Ondo State, Nigeria|death_date=|death_place=|occupation=author, politician|known_for=Former Secretary-General of [[Afenifere]]|notable_works=''Wives and Mothers'' (1989)<br/>''Nigeria: The Path We Refused to Take'' (2017)|title=[[Bashorun]]<br/> and Asiwaju of [[Oka-Akoko]]|spouse={{marriage|Chief Mrs Elizabeth Arogbofa |1946|2023|end=d.}}|children=|relatives=[[Jones Arogbofa]] (brother)|awards=Order of the Federal Republic (OFR)<br/>}}'''Seinde Arogbofa''' ( (Listen ⓘ ) (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù kẹta ọdún 1939) jẹ́ ònkọ̀wé ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ Akọ̀wé Àgbà fún ẹgbẹ́ Afenifere Àbúrò rẹ̀ ni General Oladeinde [[Jones Arogbofa]], ẹni tí ó jẹ́ Olórí Àwọn Òṣìṣẹ́ ti [[Nàìjíríà|Orílẹ̀-èdè Nàìjíríà]] . == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Arogbofa ni Oka-Akoko, ilu kan ni Agbegbe Ijoba Agbegbe [[Agbègbè Ìjọba Ìbílẹ̀ Gúúsù-Ìwọòrùn Akoko|Akoko Guusu-Iwọ-oorun]] ti [[Ìpínlẹ̀ Òndó|Ipinle Ondo]], guusu-iwọ-oorun [[Nàìjíríà|Naijiria]] . A sin iyawo re ti o ti ku, Oluwakemi Elizabeth Arogbofa, ati arakunrin re ti o ti ku, Jones Arogbofa, ni ilu kan naa. Ó gba ẹ̀kọ́ girama rẹ̀ ní Ile-iwe Victory, Ikare, níbi tí ó ti gba ìwé-ẹ̀rí West Africa School Certificate. Lẹ́yìn náà, ó lọ sí Yunifásítì ti Ibadan. Olóògbé Gómìnà Rotimi Akeredolu ti Ìpínlẹ̀ Ondo dá Arogbofa mọ̀ fún àwọn ipa tí ó kó gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára ​​àwọn akọni tí ó ṣì wà láàyè, àwọn tí wọ́n ja fún dídá Ìpínlẹ̀ Ondo sílẹ̀. . == Iṣẹ́ òṣèlú == Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ òṣèlú rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọmọ ẹgbẹ́ Alliance for Democracy kí ó tó dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ Afenifere tó sì di Akọ̀wé Àgbà fún un. Nínú ìṣòro ìṣèlú ní ìpínlẹ̀ Ondo ní ọdún 2023, ó dá sí ọ̀ràn náà, ó sì pinnu láti fòpin sí ìjà láàárín Gómìnà [[Oluwarotimi Odunayo Akeredolu|Oluwarotimi Akeredolu]] tó ti kú àti Igbákejì rẹ̀, Lucky Aiyedatiwa . == Àwọn ọlá àti àmì ẹ̀yẹ == {| class="wikitable" style="width: 60%;" ! style="width: 30%;" |Ọlá/Ẹ̀bùn ! style="width: 70%;" | Àwọn Àkíyèsí |- | Asiwaju Oka-Akoko | Oyè ìbílẹ̀ fún àwọn olórí àgbà |- | Aláṣẹ Monograph | ANA, Ẹ̀ka Ìpínlẹ̀ Ondo ló dá a mọ̀ |- | Àṣẹ ti Orílẹ̀-èdè Olómìnira Àpapọ̀ (OFR) | Ààrẹ [[Goodluck Jonathan]] fún un ní ẹ̀bùn fún àwọn àfikún sí ẹ̀kọ́ àti ìwé kíkà |- | Gbọ̀ngàn Olókìkí ti Ìpínlẹ̀ Ondo | A fi i silẹ fun awọn ilowosi pataki si ipinlẹ naa |} == Iṣẹ́ pàtàkì == {| class="wikitable sortable" |+Basorun Seinde Arogbofa ti kọ ọpọlọpọ awọn iwe, pẹlu: ! Ọdún ! Àkọlé |- | 1983 | ''Ti a dẹkùn'' (1983) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=Trapped|publisher=University Press Ltd|year=1983|isbn=9789781546969|location=Ibadan|pages=Pages=45|language=English}}</ref> |- | 1985 | ''Agidi sours: Ìbáwí lórí ìgbẹ́jọ́'' (1985) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=Agidi sours: Discipline on trial|publisher=Heinemann Educational Books (Nig.)|pages=Pages=82|language=English}}</ref> |- | 1988 | ''Àwọn ènìyàn tí wọ́n jọ jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́'' (1988) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=The socialite|publisher=Onibonoje Press & Book Industries Nig.|year=1988|isbn=9789781450310|location=Ibadan|pages=Pages=105|language=English}}</ref> |- | 1989 | ''Àwọn ìyàwó àti ìyá'' (1989) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=Wives and Mothers|publisher=Longman Nigeria|isbn=9789781396236|pages=Pages=71|language=English}}</ref> |- | 2017 | ''Nàìjíríà: Ọ̀nà tí a kọ̀ láti gbà'' (2017) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=Nigeria: The Path We Refused to Take|publisher=John Archers|year=2017|isbn=9789785425581|pages=Pages=240|language=English}}</ref> |- | 2019 | ''Sí Àwọn Ìràwọ̀ Láti Ọrun àti Ọfà (Ad Astra Per Ardua)'' (2019) <ref>{{Cite book|last=Arogbofa|first=Seinde|title=To The Stars Through Bows And Arrows (Ad Astra Per Ardua)|publisher=John Archers (Publishers) Ltd, Ibadan, Nigeria|year=2019|isbn=9789785655537|pages=Pages=280|language=English}}</ref> |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1939]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] pjag7btge8k6ckcvyl1ltdcprlybwkm 0 83979 636278 2026-09-12T22:42:05Z Khodijah 157 33008 Mó fi ìtumọ̀ sí ise apá agbaboolu ile Éjíbítì 636278 wikitext text/x-wiki {{short description|Egyptian footballer (born 1996)}}{{Infobox football biography|name=Mohanad Lasheen|image=Mohanad Lasheen Argentina v Egypt 7 July 2026-196.jpg|image_size=|alt=|caption=Lasheen with [[Egypt national football team|Egypt]] in 2026|full_name=Mohanad Mostafa Ahmed Abdelmonem Lasheen<ref>{{cite web |url=http://efa.com.eg/Content/NewsDocument/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%AA_/f61dbce5-13d2-4650-85ff-c4e9056fdcfa.pdf |title=Egypt |publisher=Confederation of African Football |format=PDF |page=2 |date=7 January 2022 |access-date=6 December 2022}}</ref>|birth_date={{birth date and age|1996|05|29|df=y}}<ref name="FIFA Arab 2021">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce14/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA Arab Cup Qatar 2021: List of players: Egypt |publisher=[[FIFA]] |page=3 |date=4 December 2021 |access-date=12 December 2022}}</ref>|birth_place=[[Cairo]], [[Egypt]]|height=1.79 m<ref name="FIFA Arab 2021"/>|position=[[Defensive midfielder]]|currentclub=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnumber=22|youthyears1=|youthclubs1=[[Ismaily SC|Ismaily]]|years1=2013–2016|clubs1=[[Ismaily SC|Ismaily]]|caps1=|goals1=|years2=2016–2019|clubs2=[[Pyramids FC|Pyramids]]|caps2=7|goals2=1|years3=2019–2022|clubs3=[[Tala'ea El Gaish SC|Tala'ea El Gaish]]|caps3=80|goals3=1|years4=2022–2023|clubs4=[[Modern Future FC|Modern Future]]|caps4=27|goals4=1|years5=2023–|clubs5=[[Pyramids FC|Pyramids]]|caps5=71|goals5=0|nationalyears1=2021–|nationalteam1=[[Egypt national football team|Egypt]]|nationalcaps1=27|nationalgoals1=0|club-update=June 7, 2026|nationalteam-update=July 7, 2026|medaltemplates={{MedalCountry|{{fb|EGY}}}} {{MedalSport|Men's [[association football|football]]}} {{Medal|Competition|[[Africa Cup of Nations]]}} {{Medal|RU|[[2021 Africa Cup of Nations|2021 Cameroon]]|}}}}'''Mohanad Mostafa Ahmed Abdelmonem Lasheen''' ({{langx|ar|مهند مصطفى أحمد عبد المنعم لاشين}}; (tí a bí ní ọjọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n oṣù Karùn-ún ọdún 1996) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọjọ́gbọ́n láti ilẹ̀ Egypt, ẹni tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù àárín pápá tí ó ń gbèjà fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Pyramids ní Lígì Premier ti Egypt àti fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Egypt..<ref>{{cite web|title=Egypt – Mohanad Mostafa Lasheen – Profile with news, career statistics and history – Soccerway|url=https://int.soccerway.com/players/mohanad-mostafa-lasheen/491068/|website=us.soccerway.com|language=en}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní oṣù Kẹta ọdún 2016, wọ́n gbé Mostafa ga láti ẹgbẹ́ àwọn ọ̀dọ́ lọ sí ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ ní Ismaily.,<ref>{{cite web|title=القماش يقرر تصعيد 7 ناشئين للفريق لهذا السبب ! !|url=https://www.ismailyonline.com/article.php?id=3964|website=www.ismailyonline.com|accessdate=25 September 2017|language=ar}}</ref> Ṣùgbọ́n ó kó lọ sí Alassiouty Sport (tí a mọ̀ sí Pyramids báyìí) ní Ẹ̀ka Kejì ti Lígì Egypt lẹ́yìn oṣù mẹ́fà, ó sì fọwọ́ sí àdéhùn ọdún méjì.t.<ref>{{cite web|title=بالصور.. الأسيوطي يضم "لاشين" الإسماعيلي|url=http://www.elbetelabyad.com/133938|website=البيت الأبيض|accessdate=25 September 2017}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://sports.weladelbalad.com/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D9%8A%D9%88%D8%B7%D9%89-%D9%8A%D8%AF%D8%B9%D9%85-%D8%B5%D9%81%D9%88%D9%81%D9%87-%D8%A8%D9%85%D9%87%D9%86%D8%AF-%D9%84%D8%A7%D8%B4%D9%8A%D9%86-%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8-%D8%A7/|title=الأسيوطى يدعم صفوفه بمهند لاشين لاعب الإسماعيلي السابق {{!}} استاد ولاد البلد|date=2016-09-10|work=استاد ولاد البلد|access-date=25 September 2017|language=ar-AR}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.albawabhnews.com/2107927|title=مهند لاشين يوقع للأسيوطي سبورت|work=البوابة نيوز|access-date=25 September 2017}}</ref> Mostafa jẹ́ ara ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Alassiouty (tí a mọ̀ sí Pyramids báyìí) tí ó gòkè lọ sí Lígì Premier ti ilẹ̀ Egypt ní àsìkò ọdún 2017–18; òun ló sì gba góòlù tí ó fún wọn ní ìṣẹ́gun nínú eré tí ó fìdí ipò wọn múlẹ̀ láti gòkè lọ, ní ọ̀sẹ̀ márùn-ún ṣáájú kí àsìkò ìdíje náà tó parí..<ref>{{Cite news|url=http://www.elfagr.org/2537367|title=لاشين : حسمنا الصعود للدوري الممتاز قبل 5 مباريات|work=بوابة الفجر|access-date=25 September 2017}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.alqemanews.com/t~37999|title=حوار{{!}} مهند لاشين: بفضل الله وكابتن "أيمن" كنت صاحب هدف صعود الأسيوطي للممتاز {{!}} القمة نيوز|work=alqemanews.com|access-date=25 September 2017|language=ar}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.yallakora.com/ar/news/321286/|title=رسميا.. الأسيوطي أول المتأهلين للدوري الممتاز – ياللاكورة|access-date=25 September 2017}}</ref> Ní oṣù Kẹrin ọdún 2017, Ismaily SC ṣe ìjíròrò pẹ̀lú Alassiouty (tí a mọ̀ sí Pyramids báyìí) láti gba agbábọ́ọ̀lù náà..<ref>{{Cite news|url=http://www.innfrad.com/News/21/667376/%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A%D9%84%D9%89-%D9%8A%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%B6-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D9%8A%D9%88%D8%B7%D9%89-%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D8%A9-%D9%84%D8%A7%D8%B4%D9%8A%D9%86-|title=الإسماعيلى يفاوض الأسيوطى لاستعادة "لاشين" – انفراد|date=30 April 2017|work=انفراد|access-date=25 September 2017|language=ar-Ar}}</ref><ref>{{Cite news|url=http://www.youm7.com/story/2017/4/30/%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%85%D8%A7%D8%B9%D9%8A%D9%84%D9%89-%D9%8A%D9%81%D8%A7%D9%88%D8%B6-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D9%8A%D9%88%D8%B7%D9%89-%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%A7%D8%AF%D8%A9-%D9%84%D8%A7%D8%B4%D9%8A%D9%86/3212221|title=الإسماعيلى يفاوض الأسيوطى لاستعادة "لاشين" – اليوم السابع|date=2017-04-30|work=اليوم السابع|access-date=25 September 2017|language=ar-Ar}}</ref> == Iṣẹ́ ní ìpele àgbáyé == Ni ọjọ́ kejì oṣù Kejìlá ọdún 2025, wọ́n pe Lasheen sínú ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ilẹ̀ Egypt fún ìdíje Africa Cup of Nations ti ọdún 2025..<ref>{{cite web|url=https://www.cafonline.com/afcon2025/news/egypt-name-final-28-man-squad-for-totalenergies-caf-afcon-2025-salah-leads-pharaohs-charge/|title=Egypt name final 28-man squad for TotalEnergies CAF AFCON 2025, Salah leads Pharaohs' charge|publisher=[[Confederation of African Football]]|date=2 December 2025|access-date=12 December 2025}}</ref> == Àwón ólà == '''Future''' * [[EFA League Cup]]: [[2022 EFA Cup|2022]] '''Pyramids''' * [[Egypt Cup]]: [[2023–24 Egypt Cup|2023–24]] * [[CAF Champions League]]: [[2024–25 CAF Champions League|2024–25]] * [[CAF Super Cup]]: [[2025 CAF Super Cup|2025]] * [[FIFA African–Asian–Pacific Cup]]: [[2025 FIFA Intercontinental Cup|2025]] == Àwón ítókasi == {{reflist}} == External links == {{Commons category}} * [https://pyramidsfc.com/en/first-team/mohannad-lashin/ Profile] at the Pyramids FC website * [https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A8%D9%8A%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%AA/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8%D9%8A%D9%86/%D9%85%D9%87%D9%86%D8%AF-%D9%84%D8%A7%D8%B4%D9%8A%D9%86/ Profile] at the Egyptian Football Association website {{in lang|ar}} * {{UEFA player}} {{Pyramids FC squad}}{{Navboxes|title=Egypt squads|bg=#DD0000|fg=white|bordercolor=black|list1={{Egypt squad 2021 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2023 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2025 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2026 FIFA World Cup}}}}{{Navboxes|title=Awards|bg=gold|fg=navy|list={{2023–24 Egyptian Premier League Team of the Season}} {{2024–25 Egyptian Premier League Team of the Season}}}} stsojws7cvpkhodutje5mdyv83rduhi 0 83980 636279 2026-09-12T22:46:18Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372184931|John Asein]]" 636279 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox person|honorific_prefix=Dr.|name=John Asein|image=|citizenship=[[Nigeria]]|education=[[University of Calabar]] [[University of Lagos]], [[University of Abuja]] [[University of New Hampshire School of Law]]|occupation=Lawyer, author, consultant|organization=[[Nigerian Copyright Commission]] [[World Intellectual Property Organization]]}}'''John O. Asein''' jẹ́ agbẹjọ́rò, òǹkọ̀wé àti olùdámọ̀ràn [[Ọmọ Nàìjíríà|ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà]] . Lọ́wọ́lọ́wọ́, ó jẹ́ Olùdarí Àgbà fún Ìgbìmọ̀ Àṣẹ-àdáwò ti Nàìjíríà, tí a tún yàn ní ọjọ́ kejìlá oṣù kìíní ọdún 2023. <ref name="Anthony-2025">{{Cite news|last=Anthony|date=2025-04-24|title=World Book Day: Copyright Commission charges govts, stakeholders to promote reading culture|url=https://guardian.ng/news/world-book-day-copyright-commission-charges-govts-stakeholders-to-promote-reading-culture/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-06-19|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> <ref name="Abuja-2023">{{Cite news|last=Abuja|date=2023-12-30|title=Why we trained Justice Ministry staff on copyright law, policy - NCC|url=https://thenationonlineng.net/why-we-trained-justice-ministry-staff-on-copyright-law-policy-ncc/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-06-19|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]|language=en-US}}</ref> <ref name="Odunsi-2023">{{Cite news|last=Odunsi|date=2023-01-23|title=Buhari reappoints Abubakar, Asein as Legal Aid Council, Copyright Commission DGs|url=https://dailypost.ng/2023/01/23/buhari-reappoints-abubakar-asein-as-legal-aid-council-copyright-commission-dgs/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-06-19|newspaper=[[Daily Post (Nigeria)|Daily Post]]|language=en-US}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Ní ọdún 1984, ó gba oyè àkọ́kọ́ rẹ̀ ní [[Yunifásítì ìlú Calabar|Yunifásítì Calabar]], ó sì parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ẹni tó dára jùlọ ní gbogbogbòò. Ní ọdún 1992, ó gba oyè master ní [[Yunifásítì ìlú Èkó|University of Lagos]], ó sì tún gba oyè master ní Intellectual Property láti Franklin Pierce Law Center, [[Orílẹ̀ èdè America|United States]], ní ọdún 1997. Ó tún gba oyè dókítà nínú ìmọ̀ nípa ohun ìní láti [[Yunifásítì ìlú Abùjá|Yunifásítì Abuja]] . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Asein ṣe ipoidojuko iṣẹ akanṣe fun Ford Foundation/NCC iwadi ti afarape ni Nigeria. Èyí jẹ́ àfikún sí ipa rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn fún Àjọ Àgbáyé ti Ìmọ̀-Ẹ̀rọ (WIPO). Ní ọdún 1995, ó ṣiṣẹ́ ní Ìgbìmọ̀ Agbègbè Áfíríkà [[UNESCO|ti UNESCO]] fún kíkọ́ni nípa ẹ̀tọ́ àdáàkọ ní ìpele yunifásítì. Ó jẹ́ ọ̀mọ̀wé àti olùwádìí ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ilé-ẹ̀kọ́ àgbáyé, títí bí Max- Planck Institute for Intellectual Property, Competition and Tax Law, [[Jẹ́mánì|Germany]] . Wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí Olùdarí Àgbà fún Ìgbìmọ̀ Àṣẹ-àdáwò ti Nàìjíríà ní ọdún 2019, wọ́n sì tún yàn án padà ní ọdún 2023 láti ọwọ́ Ààrẹ [[Muhammadu Buhari]] . <ref name="Odunsi-2023" /> Gẹ́gẹ́ bí apá kan àyẹ́yẹ́ Ọjọ́ Àwọn Ìwé Àgbáyé ti ọdún 2025, ó rọ̀ pé kí àjọṣepọ̀ àti ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pọ̀ sí i láti gbé àṣà kíkà ìwé ní ​​Nàìjíríà ga sí i.<ref name="Anthony-2025" /> Ni awọn ọdun sẹyin, o ti tẹsiwaju lati ṣe agbawi ati atilẹyin fun awọn ikẹkọọ lori ofin ati eto imulo ẹtọ ẹda, ati imuse wọn ni orilẹ-ede Naijiria.<ref name="Abuja-2023" /><ref>{{Cite news|title=NCC to ensure enforcement of copyright laws from 2021 — DG}}</ref> Ní ọdún 2021, ó gbé iṣẹ́ lé àwọn aṣojú tó yàn fún ọ̀rọ̀ ẹ̀tọ́-àdámọ̀-iṣẹ́-ọlọ́gbọ́n (copyright ambassadors) lọ́wọ́ láti gbé ìmhúnṣẹ̀dá àti ọgbọ́n ìṣẹ̀dá lárugẹ.<ref>{{Cite news|title=DG tasks newly appointed copyright ambassadors|location=Lagos, Nigeria}}</ref><templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] itfgq1hr0t3ywwebykmfw2w7c1yezs9 0 83981 636280 2026-09-12T22:51:39Z Khodijah 157 33008 Mó fi ìtumọ̀ sí ise apá agbaboolu ile Éjíbítì 636280 wikitext text/x-wiki {{short description|Egyptian footballer (born 2001)}}{{Infobox football biography|name=Osama Faisal<br/>{{nobold|أُسَامَة فَيْصَل}}|image=Egypt vs. Morocco 2024 Summer Olympics men's association football 02 (cropped1).jpg|caption=Faisal lining up for [[Egypt national under-23 football team|Egypt Olympic]] at the [[Football at the 2024 Summer Olympics – Men's tournament|2024 Summer Olympics]]|full_name=Osama Faisal Ahmed Abdelhady Eltraawy<ref name="FIFA Arab 2021">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce14/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA Arab Cup Qatar 2021: List of players: Egypt |publisher=[[FIFA]] |page=3 |date=4 December 2021 |access-date=12 December 2022}}</ref>|birth_date={{Birth date and age|2001|1|1|df=y}}<ref name="FIFA Arab 2021"/>|birth_place=Egypt|height=1.80 m<ref name="FIFA Arab 2021"/>|position=[[Forward (association football)|Forward]]|currentclub=[[National Bank of Egypt SC]]|clubnumber=9|youthyears1={{0|0000}}–2020|youthclubs1=[[Zamalek SC|Zamalek]]|years1=2019–2021|clubs1=[[Zamalek SC|Zamalek]]|caps1=20|goals1=2|years2=2021–|clubs2=[[National Bank of Egypt SC]]|caps2=110|goals2=26|nationalyears1=2022–2024|nationalteam1=[[Egypt national under-23 football team|Egypt U23]]|nationalcaps1=20|nationalgoals1=3|nationalyears2=2021–|nationalteam2=[[Egypt national football team|Egypt]]|nationalcaps2=9|nationalgoals2=0|club-update=|nationalteam-update=21 March 2025|medaltemplates={{Medal|Country|{{fb|Egypt}}}} {{MedalCompetition|[[U-23 Africa Cup of Nations]]}} {{Medal|RU|[[2023 U-23 Africa Cup of Nations|Morocco 2023]]|[[Egypt national under-23 football team|U-23 Team]]}}}}'''Osama Faisal Ahmed Abdelhady Eltraawy''' ({{langx|ar|أُسَامَة فَيْصَل أَحْمَد عَبْد الْهَادِي الدَّرْعَاوِيّ}}; (tí a bí ní ọjọ́ kìíní oṣù Kínní ọdún 2001) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọjọ́gbọ́n láti ilẹ̀ Egypt, tó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù iwájú fún ẹgbẹ́ National Bank of Egypt SC ní Lígì Premier ti Egypt àti fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Egypt..<ref>{{Cite web|url=https://www.filgoal.com/players/188588|title=FilGoal &#124; لاعب &#124; أسامة فيصل|website=FilGoal.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.kooora.com/?player=154156|title=كووورة: الموقع العربي الرياضي الأول|website=www.kooora.com}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.filgoal.com/articles/390884|title=حكاية أسامة فيصل - صاحب "الرأس الذهبية" الذي خطف أنظار مدربه بعد 10 دقائق لأنه "مستقبل الزمالك"|first=إبراهيم|last=رمضان|date=July 26, 2020|website=FilGoal.com}}</ref> == Iṣẹ́ ní ìpele àgbáyé == Ni ọjọ́ kejì oṣù Kejìlá ọdún 2025, wọ́n pe Faisal sínú ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ilẹ̀ Egypt fún ìdíje Ife Ẹ̀yẹ Orílẹ̀-èdè Áfíríkà ti ọdún 2025..<ref>{{cite web|url=https://www.cafonline.com/afcon2025/news/egypt-name-final-28-man-squad-for-totalenergies-caf-afcon-2025-salah-leads-pharaohs-charge/|title=Egypt name final 28-man squad for TotalEnergies CAF AFCON 2025, Salah leads Pharaohs' charge|publisher=[[Confederation of African Football]]|date=2 December 2025|access-date=12 December 2025}}</ref> == Àwọn ìṣirò iṣẹ́ == === Club === {{updated|21 May 2021.}}<ref>{{Soccerway|yassin--marei-/663904|accessdate=22 August 2020}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align: center" ! rowspan="2" |Club ! rowspan="2" |Season ! colspan="3" |League ! colspan="2" |Cup ! colspan="2" |Continental ! colspan="2" |Other ! colspan="2" |Total |- !Division !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals |- | rowspan="2" |[[Zamalek SC|Zamalek]] |[[2019–20 Egyptian Premier League|2019–20]] | rowspan="2" |[[Egyptian Premier League]] |9 |1 |2 |1 |0 |0 |0 |0 |11 |2 |- |[[2020–21 Egyptian Premier League|2020–21]] |9 |1 |0 |0 |3 |0 |0 |0 |12 |1 |- ! colspan="3" |Career total !18 !2 !2 !1 !3 !0 !0 !0 !23 !3 |} == References == {{reflist}} == External links == * {{Olympics.com}} * {{Olympedia}} {{Navboxes|title=Egypt squads|bg=#CE1126|fg=white|bordercolor=black|list1={{Egypt men's football squad 2024 Summer Olympics}} {{Egypt squad 2025 Africa Cup of Nations}}}}{{Portal bar|Association football|Egypt}}{{Authority control}} 2eqnzid6ifhilaiqff76yq5dqjfzpm6 0 83982 636281 2026-09-12T22:55:04Z Khodijah 157 33008 Mó fi ìtumọ̀ sí ise apá agbaboolu ile Éjíbítì 636281 wikitext text/x-wiki {{short description|Egyptian footballer (born 1987)}}{{Infobox football biography|name=El Mahdy Soliman|image=El Mahdy Soliman Argentina v Egypt 7 July 2026-017.jpg|caption=Soliman with [[Egypt national football team|Egypt]] in 2026|full_name=El Mahdy Mohamed Soliman Ibrahim<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup 2026™ – Squad List: Egypt (EGY) |publisher=FIFA |page=17 |date=19 July 2026 |access-date=21 July 2026 |archive-date=21 July 2026 |archive-url=http://web.archive.org/web/20260721042044/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |url-status=live }}</ref>|birth_date={{Birth date and age|1987|6|8|df=yes}}<ref name="FIFA"/>|birth_place=[[Cairo]], Egypt|height=1.89 m<ref name="FIFA"/>|currentclub=[[Zamalek SC]]|clubnumber=37|position=[[Goalkeeper (association football)|Goalkeeper]]|youthyears1=|youthclubs1=[[ENPPI Club|ENPPI]]|years1=2007–2018|clubs1=[[ENPPI Club|ENPPI]]|caps1=22|goals1=0|years2=2011|clubs2=→ [[Al Mokawloon Al Arab SC|Al Mokawloon Al Arab]] (loan)|caps2=3|goals2=0|years3=2011–2012|clubs3=→ [[Petrojet FC|Petrojet]] (loan)|caps3=10|goals3=0|years4=2012–2013|clubs4=[[Petrojet FC|Petrojet]]|caps4=15|goals4=0|years5=2013–2014|clubs5=[[Ghazl El Mahalla SC|Ghazl El Mahalla]]|caps5=18|goals5=0|years6=2014–2018|clubs6=[[Smouha Sporting Club|Smouha]]|caps6=67|goals6=0|years7=2018–2022|clubs7=[[Pyramids FC|Pyramids]]|caps7=48|goals7=0|years8=2022–2025|clubs8=[[Al Ittihad Alexandria Club]]|caps8=41|goals8=0|nationalyears1=2025–|nationalteam1=[[Egypt national football team|Egypt]]|nationalcaps1=0|nationalgoals1=0|pcupdate=5 March 2024|ntupdate=4 August 2026|years9=2025–|clubs9=[[Zamalek SC]]}}'''El Mahdy Mohamed Soliman Ibrahim''' ({{langx|ar|المهدي محمد سليمان إبراهيم}}; (tí a bí ní ọjọ́ kẹjọ oṣù Kẹfà ọdún 1987) jẹ́ agbábọ́ọ̀lù ọjọ́gbọ́n láti ilẹ̀ Egypt, ẹni tí ó ń gbá bọ́ọ̀lù gẹ́gẹ́ bí olùṣọ́-àléjò fún ẹgbẹ́ Zamalek SC ní Lígì Premier ti Egypt àti fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Egypt.<ref>{{Cite web|last=El-Ramady|first=Ahmed|date=2022-07-31|title=Ittihad of Alexandria confirm signing of El-Mahdy Soliman from Pyramids|url=https://www.kingfut.com/2022/07/31/ittihad-of-alexandria-el-mahdy-soliman/|access-date=2023-04-28|website=KingFut|language=en-GB}}</ref> == Àwón ólà == '''Zamalek''' * [[Egyptian Premier League]]: [[2025–26 Egyptian Premier League|2025–26]] == Àwón ítókasi == {{Reflist}} == External links == * [https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A8%D9%8A%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%AA/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8%D9%8A%D9%86/%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%87%D8%AF%D9%8A-%D8%B3%D9%84%D9%8A%D9%85%D8%A7%D9%86/ Profile] at the Egyptian Football Association website {{in lang|ar}} * {{UEFA player}} {{Pyramids FC squad}} {{Egypt squad 2026 FIFA World Cup}} {{Egypt-footy-goalkeeper-stub}} 7gdm2p4zacpmztrx7ghpg7f2249hjr2 0 83983 636282 2026-09-12T23:14:41Z ToluT15 33915 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1373112260|Anthony Azekwoh]]" 636282 wikitext text/x-wiki <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles>{{Infobox artist|name=Anthony Azekwoh|image=Anthony Azekwoh at his show, The Wedding, 2025.png|caption=Azekwoh at his exhibition "The Wedding" in Lagos, 2025|awards=Awele Trust Prize (2017), Loose Convo Grant (2018)}}Anthony Azekwoh (tí a bí ní ọjọ́ kẹtadinlógún oṣù Karùn-ún, ọdún 2000) jẹ́ òṣèré-àwòrán ti ìgbàlódé nípasẹ̀ ẹ̀rọ-ayélujára, òǹkọ̀wé, àti oníṣòwò ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí ó sì ń gbé ní ìlú Èkó, Nàìjíríà. Iṣẹ́ rẹ̀ so àwọn iṣẹ́ ọnà oní-nọ́ńbà pọ̀ mọ́ ìtàn àròsọ ilẹ̀ Áfíríkà, ìtàn àròsọ, àti àwọn àkòrí Afrofuturist, ní pàtàkì, ó ń ṣe àwárí [[Esin Yoruba|ìmọ̀ nípa ìṣẹ̀dá ilẹ̀ Yorùbá]] àti ìtàn àṣà ilẹ̀ Nàìjíríà. Wọ́n ti ṣàpèjúwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí “ọ̀kan lára àwọn òṣèré oní-nọ́ńbà tí ó hàn gbangba jùlọ ní àgbáyé” , wọ́n sì mọ̀ ọ́n fún iṣẹ́ ọnà rẹ̀ tí ó gbajúmọ̀ ní ọdún 2020 '', The Red Man'', èyí tí wọ́n tà ní $25,000 gẹ́gẹ́ bí NFT . Azekwoh ti ṣe ajọṣepọ pẹlu awọn ile-iṣẹ agbaye pẹlu Meta ati Psyonix ( Rocket League ), o si ṣẹda awọn iṣẹ ọna fun awọn akọrin bii [[Adekunle Gold]], Masego, [[Blaqbonez]], Show Dem Camp, ati [[Simi]] . Awọn eniyan olokiki, pẹlu Cynthia Erivo, Jae5, ati Lojay, ti gba awọn iṣẹ rẹ.. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Anthony Azekwoh ní ọdún 2000 ní [[Èkó|ìlú Èkó]], Nàìjíríà. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ Whitesands, ní ìlú Èkó, níbi tí ó ti bẹ̀rẹ̀ sí í kọ nǹkan nípa iṣẹ́ ọwọ́ nígbà tí ó jẹ́ akẹ́kọ̀ọ́ ilé-ẹ̀kọ́ gíga. <ref name="thecable">{{Cite news|title=SPOTLIGHT: Anthony Azekwoh — the creative writer redefining digital art|url=https://lifestyle.thecable.ng/spotlight-anthony-azekwoh-the-creative-writer-redefining-digital-art/}}</ref> Níbẹ̀ ni ó ti pàdé òǹkọ̀wé àti onímọ̀ èdè Nàìjíríà, [[Kola Tubosun]], olùkọ́ èdè Gẹ̀ẹ́sì rẹ̀, ẹni tí ó di olùkọ́ rẹ̀. Ní àsìkò yìí, ó pàdé àwọn iṣẹ́ àwọn òǹkọ̀wé bíi Nnedi Okorafor, Lesley Nneka Arimah, àti Neil Gaiman, àwọn tí wọ́n ní ipa lórí ọ̀nà ìtàn rẹ̀. <ref name="thecable" /> Lẹ́yìn náà, Azekwoh forúkọ sílẹ̀ ní [[Yunifásitì Covenant|Yunifásítì Covenant]] láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ ẹ̀rọ Kemistri ṣùgbọ́n ó fi ilé-iṣẹ́ sílẹ̀ ní ọdún 2019 láti lépa iṣẹ́ ọnà ní kíkún. <ref name="thecable" /> Ó ti kọ́ ara rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán ojú, ó ti kọ́ àwòrán oní-nọ́ńbà nípasẹ̀ Photoshop nígbà tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́ nípa àwọn ọ̀nà àwọn ayàwòrán neoclassical bíi Jacques-Louis David àti Norman Rockwell . == Iṣẹ́ ọwọ́ == === Kíkọ === Azekwoh bẹ̀rẹ̀ sí í kọ̀wé nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mẹ́tàlá, ó sì ti kọ ìwé márùn-ún àti ọgọ́rọ̀ọ̀rún ìtàn kúkúrú àti àròkọ. Àwọn iṣẹ́ tí ó tẹ̀ jáde ni ''Star'' (2020), ''The Day the Devil Comes To Nigeria'', àti ''Sango Oya'' . Ó tún ti kọ àwọn ìwé kan tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ ''The Fall of the Gods'' tí a tẹ̀ jáde lórí ìwé Brittle Paper, ó sì ń ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ìwé apanilẹ́rìn-ín kan tí a pè ní ''The Witches of Auchi'' . <ref name="official" /> Azekwoh bẹ̀rẹ̀ sí ní ya àwòrán oní-nọ́ńbà ní ọdún 2016, ó kọ́kọ́ ya àwòrán pẹ̀lú àwọn pẹ́ńsì inki lórí ìwé A4 lẹ́yìn tí kọ̀ǹpútà alágbèéká rẹ̀ ti já, èyí sì mú kí ó ṣe àwárí àwọn ilé iṣẹ́ tuntun tí ó ń ṣe àgbékalẹ̀. Ó bẹ̀rẹ̀ sí í fi iṣẹ́ rẹ̀ ránṣẹ́ lórí ayélujára, ó sì ń gba iṣẹ́ láti ọ̀dọ̀ àwọn oníbàárà kárí ayé ní ọdún 2016–2017. ==== ''Ọkùnrin Pupa'' àti ìtẹ̀síwájú NFT ==== Ní oṣù kẹfà ọdún 2020, Azekwoh ṣẹ̀dá ''The Red Man'', àwòrán oní-nọ́ńbà kan tí ó di iṣẹ́ àṣeyọrí rẹ̀. Ní àkọ́kọ́, wọ́n yà á gẹ́gẹ́ bí àdánwò ara ẹni láìsí èrò ìṣòwò, iṣẹ́ ọnà náà gbajúmọ̀ nígbà tí wọ́n gbé e jáde, ó sì kó àwọn ènìyàn tó lé ní 220,000 jọ lórí ìkànnì àwùjọ. Àwòrán náà ṣàfihàn ẹni tí a fi àwọ̀ pupa bò pẹ̀lú ojú tí ó rọ̀, èyí tí Azekwoh ṣàpèjúwe gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó nímọ̀lára “èmi pátápátá: onígboyà, aláìlágbára, àti ẹni tí ó yàtọ̀.” <ref name="piggyvest" /> Lẹ́yìn náà ni wọ́n ta ''Red Man'' lórí [[SuperRare]] gẹ́gẹ́ bí NFT fún $25,000, èyí sì mú kí Azekwoh gbajúmọ̀ kárí ayé. Láàárín oṣù díẹ̀ lẹ́yìn tí ó wọ inú ààyè NFT, ó ṣe àkójọ títà tó ju $80,000 lọ, nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín ó gba iye tí ó ju $200,000 lọ. Ní ọdún 2021, ó ta àwọn àkójọpọ̀ ọjà lórí àwọn ìkànnì bíi Charged Particles, SuperRare, àti Nifty Gateway . === Iṣẹ́ ìṣòwò àti ìbáṣepọ̀ === Azekwoh ti ṣe àgbékalẹ̀ àwo orin àti iṣẹ́ ọnà kan fún àwọn akọrin Nàìjíríà àti ti àgbáyé bíi [[Adekunle Gold]], [[Blaqbonez]], Show Dem Camp, Masego, [[Simi]], Jae5, àti Young Jonn. Àwọn oníbàárà rẹ̀ ní Meta, tí wọ́n ṣe àfihàn iṣẹ́ ọnà rẹ̀ fún ní ibi ìkópamọ́ NFT gẹ́gẹ́ bí apá kan nínú ètò #FlexNaija mixed reality initiative ní Nàìjíríà ní ọdún 2022, àti Psyonix, tí ó ṣe àwọn iṣẹ́ ọnà pàtàkì fún sinima fún Rocket League . Ó tún ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn ilé-iṣẹ́ tó ń ṣe aṣọ àti àwọn ohun tó jẹ mọ́ ọ̀nà ìgbésí-ayé, títí kan Severe Nature àti Chocolate City, lórí ṣíṣe àwọn àkópọ̀ aṣọ ìgbàlódé (streetwear) àti ṣíṣe amọ̀nà nípa ọ̀nà ìgbékalẹ̀ iṣẹ́-ọnà. == Àwọn ìfihàn == === Àwọn ìfihàn ìdánìkan === * 2025: "Ìgbéyàwó náà" - Èkó, Nàìjíríà. A ṣe é ní ọjọ́ kẹtàlá sí ọjọ́ kọkàndínlógún oṣù Kejìlá, ọdún 2025, ní Lekki Phase 1. Ifihan rẹ̀ tó tóbi jùlọ títí di òní, tó ní àwọn àwòrán, àwọn ère, àti ibi oúnjẹ alẹ́ tó gbajúmọ̀ tó ń ṣàwárí àwọn kókó ìfẹ́, ìdílé, àti ìbànújẹ́. Àkójọpọ̀ náà bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú ''The Bridesmaid'', èyí tí ó gba àwọn ènìyàn tó lé ní mílíọ̀nù mẹ́wàá lórí àwọn ìkànnì àwùjọ. * 2023: "Orílẹ̀-èdè kan wà" - Ó rìnrìn àjò lọ sí ìlú Èkó, [[Àbújá|Abuja]], London, àti New York. Ifihan naa ṣe awari itan ati ibanujẹ Naijiria nipasẹ aworan ati awọn aami ti o ni ipele. <ref>{{Cite news|date=2023-10-09|title=Azekwoh's art exhibition of optimism for Nigeria|url=https://www.vanguardngr.com/2023/10/azekwohs-art-exhibition-of-optimism-for-nigeria/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> * 2022: "Ó ń di" – [[Àbújá|Abuja]], Nàìjíríà. Ifihan oṣu kan ni Ile ọnọ Awari ni Agbegbe Imọ-ẹrọ Art-Tech. <ref name="guardian">{{Cite news|title=Becoming by Anthony Azekwoh: The Exhibition with the Best African Digital Painting Collection|url=https://guardian.ng/art/becoming-by-anthony-azekwoh-the-exhibition-with-the-best-african-digital-painting-collection/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-04-16}}</ref> * 2021: "Ìpadàbọ̀ sílé" – Èkó, Nàìjíríà. Ifihan akọkọ rẹ̀, ti o ni awọn iṣẹ ọna oni-nọmba 36. A ṣe àpèjúwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ìfihàn àdáni tó tóbi jùlọ ní Nàìjíríà láti ọwọ́ olórin oní-nọ́ńbà nígbà náà. * 2021: "Pupa" – Eko, Nigeria === Àwọn ìfihàn ẹgbẹ́ === * 2023: "Báwo ni oṣùpá ṣe ga tó" - New York, USA * 2023: "Àwọn Orílẹ̀-èdè Tó Ń Ṣípayá" – Ìfihàn ẹgbẹ́ tí ó ń fi àwọn òṣèré ará Áfíríkà òde òní hàn * 2022: Ifihan Oṣù Ìtàn FiServ Àwọn Adúláwọ̀ * 2022: Àwòrán Àwòrán Àwòrán Superchief Tokyo * 2021: Ifihan ETH – [[Denver]], Colorado * Àwòrán X ní Èkó <ref name="getunruly" /> === Àwọn iṣẹ́ ìtọ́jú === * 2022–2023: Afrodigital (Iwọn I, II, ati III) – SuperRare * 2022: Ifihan aworan Liveart – Lagos, Nigeria * 2022: Ifihan profaili owo - Lagos, Nigeria == Ìdámọ̀ ilé-iṣẹ́ == Àwòrán Azekwoh tí a pè ''ní No Victor No Vanquished'' ni iṣẹ́ ọnà oní-nọ́ńbà àkọ́kọ́ tí Yemisi Shyllon Museum of Art ní Nàìjíríà gbà. Lẹ́yìn àṣeyọrí rẹ̀ pẹ̀lú àwọn NFT, Azekwoh dá Anthony Azekwoh Fund sílẹ̀ (tí a tún mọ̀ sí Rosemary Fund), ó sì ṣe ìlérí ìdá mẹ́wàá nínú ọgọ́rùn-ún owó tí ó tà láti ṣètìlẹ́yìn fún àwọn òṣèré tó ń yọjú ní Nàìjíríà. <ref name="businessday">{{Cite news|title=How Anthony Azekwoh is revolutionising African arts|url=https://businessday.ng/interview/enterpreneur/article/how-azekwoh-is-revolutionising-african-arts/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-04-16}}</ref> Nítorí àwọn ìsapá àkọ́kọ́ rẹ̀ àti àìsí ìtìlẹ́yìn fún àwọn òṣèré ọ̀dọ́, owó náà pèsè ìrànlọ́wọ́ láti ran àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà lọ́wọ́ láti tọ́jú àwọn ọmọ tuntun tó ń ṣe iṣẹ́ ọnà. Ní ìparí ọdún 2021, ó tún dá ẹ̀bùn iṣẹ́-ọnà kan sílẹ̀ ní ilé-ìwé Whitesands—ilé-ìwé girama rẹ̀ tẹ́lẹ̀ rí—láti fi ṣe ìwúrí fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tó tayọ nínú iṣẹ́-ọnà. == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ àti ìdámọ̀ == * 2017: Ẹ̀bùn Ìgbẹ́kẹ̀lé Awele (fún ìtàn kúkúrú náà "Ìṣubú Àwọn Ọlọ́run") * 2018: Ìrànlọ́wọ́ Convo Loose <ref name="official" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn olùkọ̀wé ará Nàìjíríà]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2000]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] cnurqnaaauufxe6i0g94m8s61g53a4q 0 83984 636283 2026-09-12T23:48:07Z Khodijah 157 33008 Mó fi ìtumọ̀ sí ise apá agbaboolu ile Egypt 636283 wikitext text/x-wiki <nowiki>{short description|Egyptian footballer (born 1994)}} </nowiki>{{good article}} {{Use dmy dates|date=February 2026}} {{Use Oxford spelling|date=December 2019}}{{Infobox football biography|name=Trézéguet|image=Trezeguet Argentina v Egypt 7 July 2026-008.jpg|image_size=|caption=Trézéguet with [[Egypt national football team|Egypt]] in 2026|full_name=Mahmoud Ahmed Ibrahim Hassan<ref name="FIFA">{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce233/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA Club World Cup 2025™ – Squad List: Al Ahly FC (EGY) |publisher=FIFA |page=1 |date=4 July 2025 |access-date=18 July 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250713085533/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce233/pdf/SquadLists-English.pdf |archive-date=13 July 2025 |url-status=live }}</ref>|birth_date={{birth date and age|df=y|1994|10|1}}<ref name="FIFA"/>|birth_place=[[Kafr El Sheikh]], Egypt|height=1.81 m<ref name="FIFA"/>|position=[[Left winger]]|currentclub=[[Al-Riyadh SC|Al-Riyadh]]|clubnumber=7|youthyears1=2002–2012|youthclubs1=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|years1=2012–2016|clubs1=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|caps1=58|goals1=7|years2=2015–2016|clubs2=→ [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] (loan)|caps2=7|goals2=0|years3=2016–2018|clubs3=[[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]]|caps3=1|goals3=0|years4=2016–2017|clubs4=→ [[Royal Excel Mouscron|Mouscron]] (loan)|caps4=20|goals4=4|years5=2017–2018|clubs5=→ [[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]] (loan)|caps5=31|goals5=13|years6=2018–2019|clubs6=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|caps6=34|goals6=9|years7=2019–2022|clubs7=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|caps7=56|goals7=8|years8=2022|clubs8=→ [[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]] (loan)|caps8=13|goals8=6|years9=2022–2025|clubs9=[[Trabzonspor]]|caps9=54|goals9=21|years10=2024–2025|clubs10=→ [[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]] (loan)|caps10=19|goals10=5|years11=2025–2026|clubs11=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|caps11=21|goals11=11|years12=2026–|clubs12=[[Al-Riyadh SC|Al-Riyadh]]|caps12=3|goals12=1|nationalyears1=2012–2014|nationalteam1=[[Egypt national under-20 football team|Egypt U20]]|nationalcaps1=19|nationalgoals1=3|nationalyears2=2014|nationalteam2=[[Egypt national under-23 football team|Egypt U23]]|nationalcaps2=1|nationalgoals2=1|nationalyears3=2014–|nationalteam3=[[Egypt national football team|Egypt]]|nationalcaps3=100|nationalgoals3=24|medaltemplates={{MedalCountry|{{fb|EGY}}}} {{MedalSport|Men's [[association football|football]]}} {{Medal|Competition|[[Africa Cup of Nations]]}} {{Medal|RU|[[2017 Africa Cup of Nations|2017 Gabon]]|}} {{Medal|RU|[[2021 Africa Cup of Nations|2021 Cameroon]]|}} {{Medal|Competition|[[Africa U-20 Cup of Nations]]}} {{Medal|W|[[2013 African U-20 Championship|2013 Algeria]]|}}|club-update=22:18, 25 August 2026 (UTC)|nationalteam-update=21:21, 7 July 2026 (UTC)}}'''Mahmoud Ahmed Ibrahim Hassan''' ({{langx|ar|محمود أحمد إبراهيم حسن}}; born 1 October 1994), known as '''Trézéguet''',{{efn|({{langx|ar|تريزيجيه|links=no}})}}<ref name="2018-espn-name">{{cite news|author=Peter O'Rourke|title=Everton, Leicester, Burnley eyeing Egypt forward Mahmoud Hassan – sources|url=http://kwese.espn.com/football/soccer-transfers/story/3481993/everton-leicester-and-burnley-eyeing-egypt-international-mahmoud-hassan-sources|access-date=15 June 2018|publisher=ESPN|date=3 May 2018}}</ref> is an Egyptian professional [[Association football|footballer]] who plays as a [[left winger]] for [[Al-Riyadh SC|Al-Riyadh]] and the [[Egypt national football team|Egypt national team]]. His nickname is taken from the French former footballer [[David Trezeguet]], after his former youth coach noticed similarities of playing style and appearance between the pair.<ref>{{cite web|last=Ahmed|first=Saher|date=27 January 2025|title=OFFICIAL: Al Ahly Secure Surprise Signing of Trezeguet|url=https://www.kingfut.com/2025/01/27/official-al-ahly-secure-surprise-signing-of-trezeguet/|access-date=28 January 2025|website=[[KingFut]]}}</ref> Trézéguet has been described as amongst the best Egyptian players of all time.<ref>{{cite web|last=Goodwin|first=Ben|title=Ranked: The 20 Greatest Egyptian Players Of All Time|url=https://www.footballfancast.com/ranked-the-greatest-egyptian-players-of-all-time/|access-date=13 July 2026|website=FanCast}}</ref> Trézéguet began his career with Al Ahly, breaking into the first team at the age of 18 and helping them win the [[2012 CAF Champions League]] and [[2013 CAF Champions League]]. In 2015, he joined Belgian team [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]], and the move was later made permanent. However, he struggled to establish himself in the first team and spent the following two seasons on loan, first with fellow Belgian side [[Royal Excel Mouscron|Mouscron]] and later Turkish side [[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]. With Kasımpaşa, he became the highest scoring Egyptian player in the Turkish top flight in a single season which prompted the club to make the transfer permanent in 2018. Having represented Egypt at [[Egypt national under-20 football team|under-20]] and [[Egypt national under-23 football team|under-23]] level, Trézéguet made his full debut for the Egyptian senior side in 2014 at the age of 19 in a [[Exhibition game#Association football|friendly]] against [[Kenya national football team|Kenya]]. He was named in Egypt's squad for the [[2018 FIFA World Cup|2018]] and [[2026 FIFA World Cup]], playing in all three group matches. He made over 100 appearances for his country's national team, scoring 24 goals. == Club career == === Al Ahly === Born in the city of [[Kafr El Sheikh]],<ref name="Soccerway">{{Soccerway|253078|access-date=27 June 2018}}</ref><ref>{{Cite web|last=سليمان|first=كفر الشيخ-محمد|date=2026-01-14|title=هنا بدأ تريزيجيه لعب كرة القدم.. أطفال كفر الشيخ: نفسنا نبقي زيه (فيديو)|url=https://www.youm7.com/story/2026/1/14/%D9%87%D9%86%D8%A7-%D8%A8%D8%AF%D8%A3-%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D8%B2%D9%8A%D8%AC%D9%8A%D9%87-%D9%84%D8%B9%D8%A8-%D9%83%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%AF%D9%85-%D8%A3%D8%B7%D9%81%D8%A7%D9%84-%D9%83%D9%81%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B4%D9%8A%D8%AE-%D9%86%D9%81%D8%B3%D9%86%D8%A7/7269311|access-date=2026-06-24|website=اليوم السابع|language=ar}}</ref> he was given the nickname ''Trézéguet'' at age nine by Badr Ragab, a youth coach at his school team, when he noticed that Mahmoud had a shaved head and a clinical goal-scoring instinct that heavily resembled the French [[FIFA World Cup|World Cup]] winner and [[Juventus FC|Juventus]] legend, [[David Trezeguet]]. The coach used it to motivate him to become an international star, and the name stuck with him for the rest of his career.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/06/22/mahmoud-trezeguet-people-used-to-think-im-french-because-of-my-name/|title=Mahmoud Trezeguet: People used to think I'm French because of my name|website=KingFut.com|author=Ahmed El Ramady|date=22 June 2018|access-date=26 June 2018}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/transfer-news/trezeguet-aston-villa-mahmoud-hassan-16521905|title=This is why Aston Villa transfer target Mahmoud Hassan is called 'Trezeguet'|newspaper=Birmingham Mail|author=Alex Dicken|date=11 July 2019|access-date=11 July 2019}}</ref> Playing as a striker, he joined the youth academy at [[Al Ahly SC|Al Ahly]] after turning down an offer to move to Qatar. He soon converted to playing as a midfielder in the youth academy following the advice of coach Ali Maher.<ref name="kfprofile">{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2013/06/14/player-profile-mahmoud-trezeguet-hassan/|title=Player Profile: Mahmoud Hassan Trezeguet|website=KingFut.com|author=Mohamed Farouk|date=14 June 2013|access-date=26 June 2018}}</ref> After being promoted to the senior squad by manager [[Manuel José de Jesus]], on the advice of Maher, he made his professional debut in the [[2012 CAF Champions League]] as a substitute in place of [[Mohamed Aboutrika]] in a match against [[Cairo derby|local]] rivals [[Zamalek SC|Zamalek]]. Jesus later described him as "one of the best youngsters he's ever came across."<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/10/30/trezeguet-gamal-were-close-leaving-alahly/|title=Aly Maher: Trezeguet, Gamal were close to leaving Al Ahly|website=KingFut.com|author=Malak Hassouna|date=30 October 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> He made his first start for Al Ahly later in the competition against Ghanaian side [[Berekum Chelsea F.C.|Berekum Chelsea]]. Al Ahly went on to win the Champions League although Trézéguet did not feature in the [[2012 CAF Champions League Final|final]].<ref name="kfprofile" /> In April 2013, he was offered a trial for French side [[OGC Nice|Nice]] after establishing himself in the first team at eighteen and playing in the U20 [[African Youth Championship|African Youth Cup]],<ref>{{cite news|title=Ahly's promising midfielder set for trial at Nice|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/6/51/69414/Sports/Egyptian-Football/Ahlys-promising-midfielder-set-for-trial-at-Nice-.aspx|access-date=23 May 2016|work=[[Al-Ahram]] English|date=16 April 2013}}</ref> postponing the trial for a later date to help Al Ahly during an injury crisis that left them short of first team players.<ref name="kfprofile" /> He was later offered a trial with English side [[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]] but the club pulled out of a potential loan transfer with an option to buy after being unable to meet Al Ahly's valuation,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2013/07/27/nottingham-forest-end-pursuit-of-egypts-trezeguet/|title=Nottingham Forest end pursuit of Egypt's Mahmoud 'Trezeguet'|website=KingFut.com|date=27 July 2013|access-date=26 June 2018}}</ref> stated at [[Pound sterling|£1]] million by Al Ahly's director of football Sayed Abdel-Hafiz.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2013/12/23/al-ahly-nottingham-forest-can-mahmoud-hassan-trezeguet-one-million-pounds/|title=Al Ahly: Forest can have Mahmoud Hassan Trezeguet for £1million|website=KingFut.com|author=Marwan Ahmed|date=23 December 2013|access-date=26 June 2018}}</ref> In December 2013, he was linked with Scottish club [[Celtic F.C.|Celtic]], who saw a bid of £420,000 rejected.<ref>{{cite news|last1=Bath|first1=Richard|title=Richard Bath: Celtic may suit Egyptian Trezeguet|url=http://www.scotsman.com/sport/football/teams/celtic/richard-bath-celtic-may-suit-egyptian-trezeguet-1-3256252|access-date=23 May 2016|work=[[The Scotsman]]|date=5 January 2014}}</ref> However, he later ended speculation over his future by stating his intention to remain with Al Ahly until at least the end of the 2013–14 season.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2014/02/06/mahmoud-hassan-trezeguet-talks-al-ahlys-official-site/|title=Celtic target Mahmoud Trezeguet: Al Ahly are my focus, I postponed the idea of going to other clubs|website=KingFut.com|author=Nouran Hegazy|date=6 February 2014|access-date=26 June 2018}}</ref> In January 2015, he won the Best Egypt-based Player Award at the annual Youth and Sports Broadcasting annual gala.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/01/23/best-footballers-egypt-annual-awards-gala/|title=Cairo giants' stars named best footballers in Egypt at annual awards gala|author=Mohamed Osama|date=23 January 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> After helping Al Ahly win the [[Egyptian Premier League]] title in the 2014–15 season,<ref name="Soccerway" /> speculation over his future arose again after it was confirmed that they would "listen to offers" as the club began to experience financial difficulties<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/04/29/exclusive-alahly-listen-trezeguet-offers/|title=Al Ahly will listen to Trezeguet offers|website=KingFut.com|author=Marwan Ahmed|date=29 April 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> The end of his season was disrupted after being ruled out for six weeks with a dislocated shoulder suffered during a 2–1 defeat to Tunisian side [[Club Africain]].<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/05/18/mahmoud-trezeguet-ruled-6-weeks/|title=Al Ahly midfielder Trezeguet ruled out for six weeks|website=KingFut.com|author=Mohamed Salama|date=18 May 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> === Anderlecht === [[Fáìlì:Mahmoud_Trezeguet_in_Anderlecht.jpg|thumb|213x213px|Trézéguet with [[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] in 2016]] Despite Al Ahly director of football [[Wael Gomaa]] stating his desire for Trézéguet to remain with the club, describing him as "one of the main elements of the team",<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/06/16/al-ahly-technical-staff-want-trezeguet-to-stay-amid-anderlecht-interest/|title=Al Ahly technical staff want Trezeguet to stay amid Anderlecht interest|website=KingFut.com|author=Salma Abdallah|date=16 June 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> on 6 August 2015, Trézéguet joined Belgian side [[RSC Anderlecht|Anderlecht]] on loan for a fee of €1&nbsp;million, with Anderlecht gaining an option to sign him on a permanent basis after the season-long loan for a further €2.5&nbsp;million.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/08/06/official-trezeguet-completes-anderlecht-move/|title=Trezeguet completes Anderlecht move from Al Ahly|author=Mohaned Ghanem|website=KingFut.com|date=6 August 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> His arrival at the club was disrupted by a broken shoulder sustained while training with his national team in the United Arab Emirates,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/10/07/trezeguet-out-for-weeks-shoulder-injury/|title=Trezeguet out for at least six weeks following shoulder injury|website=KingFut.com|author=Marwan Ibrahim|date=7 October 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> ruling him out for several months after being forced to undergo surgery.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/10/14/egypts-trezeguet-undergo-shoulder-surgery-several-months/|title=Egypt's Trezeguet to undergo shoulder surgery, out for several months|website=KingFut.com|author=Malak Hassouna|date=14 October 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> Anderlecht manager [[Besnik Hasi]] stated his disappointment in the disruption of the loan spell and admitted that it had been difficult for the club to analyse Trézéguet's ability.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/10/20/bensik-hasi-trezeguet-problems-dont-stop/|title=Anderlecht manager Hasi: Trezeguet's problems don't stop|website=KingFut.com|author=Khaled Ali|date=20 October 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> Trézéguet returned to training in early December 2015,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/12/09/mahomud-trezeguet-rejoins-anderlecht-training/|title=Mahmoud Trezeguet rejoins Anderlecht training|website=KingFut.com|date=9 December 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> before making his competitive debut for Anderlecht on 27 December 2015 in a 2–1 victory over [[K.V.C. Westerlo|Westerlo]] when he replaced [[Dodi Lukebakio]] in the 82nd minute.<ref>{{cite web|title=Trézéguet makes Anderlecht debut in close win|url=http://www.kingfut.com/2015/12/27/trezeguet-anderlecht-debut-win/|website=KingFut.com|access-date=6 July 2016|date=27 December 2015}}</ref> Following his debut, Hasi described him as having "great ability and the speed, and I can see a bright future for him."<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2015/12/29/hasi-trezguet-needs-to-prove-what-he-is-worth/|title=Hasi: Trezeguet needs to prove his worth|website=KingFut.com|author=Khaled Ali|date=29 December 2015|access-date=27 June 2018}}</ref> He made his first start for the club a month later in a 2–0 defeat to [[K.A.A. Gent|Gent]].<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/01/17/trezeguet-full-debut-anderlecht-gent/|title=Trezeguet makes full debut for Anderlecht away to Gent|website=KingFut.com|author=James Sibeleki|date=17 January 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> However, he was dropped from the side soon after with Hasi claiming that the language barrier was making it difficult for Trézéguet to understand the team's tactics, commenting "He is a diligent player and trains well with us so [...] but he rarely understands what we say,"<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/02/18/hasi-trezeguet-lacks-language/|title=Hasi: Trezeguet is talented but lacks language|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=18 February 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> and that he was no longer considered the star player of the team as he had been with Al Ahly.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/02/22/hasi-comments-on-trezeguet-situation/|title=Besnik Hasi: Trezeguet was the star at Al Ahly|website=KingFut.com|author=Fatma Abusief|date=22 February 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> In March 2016, Anderlecht announced they were considering exercising their option to sign Trézéguet permanently from [[Al Ahly SC|Al Ahly]] for a reported transfer fee of €2.2&nbsp;million,<ref>{{cite news|title=Van Holsbeeck: "On garde Trezeguet !"|url=http://www.dhnet.be/sports/football/division-1a/anderlecht/van-holsbeeck-on-garde-trezeguet-56e71fbb35708ea2d38dc2a6|access-date=7 July 2016|work=[[La Dernière Heure]]|date=15 March 2016|language=fr}}</ref> despite only making seven league appearances in his first season. In May the move was completed,<ref>{{cite web|title=Mahmoud Trézéguet signs Anderlecht contract|url=http://www.kingfut.com/2016/05/19/mahmoud-trezeguet-signs-anderlecht-contract/|website=KingFut.com|access-date=7 July 2016|date=19 May 2016}}</ref> with Trézéguet becoming the second most expensive sale in Al Ahly's history after [[Flávio Amado]].<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/05/13/trezeguet-join-anderlecht-permanently/|title=Official: Trezeguet joins Anderlecht permanently|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=13 May 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> ==== Loan to Mouscron ==== He enjoyed a prolific pre-season prior to the 2016–17 season, scoring four times, earning praise from new manager [[René Weiler]].<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/07/22/anderlecht-trezeguet-special/|title=Anderlecht manager: Trezeguet is a special player|website=KingFut.com|author=Abdelrahman Aboelnoor|date=22 July 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> However, the signing of [[Nicolae Stanciu (footballer, born 1993)|Nicolae Stanciu]] prompted the club to offer Trézéguet out on loan to gain playing time,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/08/30/rsca-mouscron-peruwelz-trezeguet-loan/|title=Mouscron-Péruwelz set to sign Trezeguet on loan from Anderlecht|website=KingFut.com|author=Abdelrahman Amr|date=30 August 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> eventually joining fellow Belgian side [[Royal Excel Mouscron]] on a season-long loan deal.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/08/31/mouscron-egypt-trezeguet-loan/|title=Mouscron sign Egypt's Trezeguet on season-long loan|website=KingFut.com|author=Mahmoud Khaled|date=31 August 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> In his first seven appearances for the club, he was directly involved in five goals, scoring two and assisting three including a solo effort against Gent after starting a run from inside his own half,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/10/15/video-trezeguet-scores-incredible-solo-goal-in-draw-against-genk/|title=Trezeguet scores incredible solo goal in draw against Genk|website=KingFut.com|author=Robert Malit|date=15 October 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> leading manager [[Glen De Boeck]] to label him the "most talented player in our team."<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/10/28/trezeguet-talented-player-team/|title=Mouscron coach: Trezeguet most talented player in our team|website=KingFut.com|author=Adham Mira|date=28 October 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> Mouscron became embroiled in a relegation battle but Trézéguet gained praise for his performances from Anderlecht coach Jean-Francois Lenvain, who continued working with him during his loan spell,<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/12/01/anderlecht-coach-trezeguet-ideveloping-well-away-spotlight/|title=Anderlecht coach: Trezeguet is developing well away from the spotlight|website=KingFut.com|author=Ossama Mohamed|date=1 December 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> and led former Anderlecht player [[Wim De Coninck]] to call for Trézéguet to be recalled by Anderlecht to replace Stanciu, remarking "If he (Trézéguet) had the amount of chances Stanciu has now he'd be in a different place."<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2016/12/01/coninck-trezeguet-return-andrelecht/|title=Wim De Coninck believes Trezeguet must return to Anderlecht|website=KingFut.com|author=Youssef Wael|date=1 December 2016|access-date=27 June 2018}}</ref> In the final match of the season, Trézéguet scored the opening goal of a 2–0 victory over [[K.V. Kortrijk|KV Kortrijk]] that saw Mouscron overtake [[K.V.C. Westerlo|Westerlo]] to avoid relegation from the [[Belgian First Division A]].<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/03/12/trezeguet-goal-helps-mouscron-avoid-relegation/|title=Trézéguet's early goal helps Mouscron avoid relegation|website=KinhFut.com|author=Mazin Rizk|date=12 March 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> After featuring in the Europa League playoffs, he returned to Anderlecht at the end of his loan spell having scored seven goals during 28 appearances in all competitions.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/05/16/mahmoud-trezeguet-mouscron-loan-expires/|title=Mahmoud Trezeguet leaves Mouscron after loan expires|website=KingFut.com|date=16 May 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> Prior to his return, it was reported that Anderlecht intended to sell Trézéguet due to manager Wilder deeming him "not tactically disciplined",<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/04/15/anderlecht-sell-trezeguet-reports/|title=Anderlecht to sell 'not tactically disciplined' Trezeguet – Reports|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=15 April 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> an opinion supported by Mouscron manager [[Mircea Rednic]] who commented "he runs in every part of the pitch except the part we need him to go to."<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/04/17/rednic-trezeguet-tactical-discipline/|title=Rednic: Trezeguet needs to work on his tactical discipline|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=17 April 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> === Kasımpaşa === Lẹ́yìn tí ó padà sí Anderlecht, wọ́n sọ pé ó ṣeé ṣe kí Trézéguet kó lọ sí ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Turkey kan tí ń jẹ́ Galatasaray tàbí sí ẹgbẹ́ rẹ̀ tẹ́lẹ̀ rí, Al Ahly; ó tilẹ̀ tiẹ̀ ronú nípa fífagilé àdéhùn rẹ̀ pẹ̀lú ẹgbẹ́ náà..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/06/14/report-galatasaray-interested-trezeguet/|title=Report: Galatasaray interested in Trezeguet|website=KingFut.com|author=Ahmed Wagih|date=14 June 2017|access-date=27 June 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/06/16/exclusive-trezeguet-considers-terminating-anderlecht-contract/|title=Trezeguet considers terminating Anderlecht contract|website=KingFut.com|author=Marwan Ahmed|date=16 June 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> Ní parí, ó darapọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ilẹ̀ Tọ́kì tí í ṣe Kasımpaşa lórí àdéhùn yíyà fún àsìkò ìdíje kan, pẹ̀lú àǹfààní fún ẹgbẹ́ náà láti sọ ìṣesí náà di ti yíyè-títí fún iye owó €2 mílíọ̀nù..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/07/05/official-trezeguet-completes-move-turkish-club-kasimpasa/|title=Trezeguet completes move to Turkish club Kasimpasa|website=KingFut.com|author=Serge Nasri|date=5 July 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> Ó ṣe eré àkọ́kọ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ náà ní ọjọ́ ìbẹ̀rẹ̀ àsìkò eré ọdún 2017–18, ó sì gba góòlù àkọ́kọ́ nínú ìṣẹ́gun 3–1 lórí Alanyaspor..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/08/13/trezeguet-scores-kasimpasa-opener/|title=Trezeguet impresses as Kasimpasa beat Alanyaspor in league opener|website=KingFut.com|author=Ramez Nathan|date=13 August 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> Ó gba góòlù márùn-ún wọlé nínú àwọn eré méjìlá àkọ́kọ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ Kasımpaşa—títí kan góòlù méjì nínú eré kan lòdì sí Akhisar Belediyespor nínú ìdíje Turkish Cup—ṣùgbọ́n àǹfààní rẹ̀ láti máa gbá bọ́ọ̀lù fún ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ dáwọ́ dúró fún ìgbà díẹ̀ lẹ́yìn tí wọ́n fi ìyà ìdènà eré mẹ́ta jẹ ẹ́ nítorí pé wọ́n lé e kúrò ní pápá nínú eré kan lòdì sí Bursaspor..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2017/11/18/trezeguet-banned-red-card-bursaspor/|title=Trezeguet banned for three games after red card against Bursaspor|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=17 November 2017|access-date=27 June 2018}}</ref> Nígbà tó padà dé, Trézéguet borí àkọsílẹ̀ iye góòlù tó ga jùlọ nínú iṣẹ́ rẹ̀ fún àsìkò ìdíje kan ṣoṣo, lẹ́yìn tó gba góòlù kẹsàn-án rẹ̀ ní ọjọ́ kẹrin oṣù Kejì ọdún 2018..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/02/04/trezeguet-best-ever-tally-season/|title=Trezeguet surpasses best-ever goal tally in a season|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=4 February 2018|access-date=27 June 2018}}</ref> Pẹ̀lú góòlù kẹwàá rẹ̀ nínú àsìkò ìdíje yìí, èyí tí ó gbá wọlé nínú eré tí ẹgbẹ́ rẹ̀ ṣe lẹ́yìn náà lòdì sí Yeni Malatyaspor, ó di agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Egypt kejìlá tí ó ti gbá góòlù tó tó mẹ́wàá tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ ní lìgì ilẹ̀ Yúróòpù; ó sì tún borí àkọsílẹ̀ Ahmed Hassan gẹ́gẹ́ bí agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè Egypt tí ó ti gbá góòlù tó pọ̀ jùlọ ní lìgì gíga ilẹ̀ Turkey..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/02/10/trezeguet-scoring-goals-offers/|title=I want to score more goals, says Mahmoud Trezeguet|website=KingFut.com|author=Youssef Wael|date=10 February 2018|access-date=27 June 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/03/02/trezeguet-breaks-hassan-record/|title=Mahmoud 'Trezeguet' breaks Ahmed Hassan's record in Turkey|website=KingFut.com|author=Sina Isaac|date=2 March 2018|access-date=27 June 2018}}</ref> Awọn iṣe rẹ mu ki ẹgbẹ naa lo aṣẹ ti wọn ni lati sọ gbigbe rẹ di ti ayeraye..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/04/12/kasimpasa-trigger-trezeguet-relase-clause/|title=Kasimpasa activate Mahmoud Trezeguet's release clause|website=KingFut.com|author=Muhammad Sayed|date=12 April 2018|access-date=27 June 2018}}</ref> Bó tilẹ̀ jẹ́ pé Trézéguet fọwọ́ sí ìwé àdéhùn náà títí láé ní oṣù kẹrin, ó ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ àǹfààní láti gba owó ìgbeyàwó ní àkókò ìgbà ìgbeyàwó ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2018. Ó bá àwọn aṣojú ẹgbẹ́ Galatasaray ti Turkey kan sọ̀rọ̀ nígbà tí ó wà ní ibùdó ìdánrawò ẹgbẹ́ orílẹ̀-èdè kan ní Italy.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/06/03/report-galatasaray-went-to-egypt-camp-in-italy-to-meet-with-trezeguet/amp/|title=Galatasaray went to Egypt camp in Italy to meet with Trezeguet|website=KingFut.com|author=Serge Nasri|access-date=13 July 2018}}</ref> nígbà tó yá, ó ṣàpèjúwe ẹgbẹ́ náà gẹ́gẹ́ bí ibi tó fẹ́ràn jù láti lọ.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/07/03/trezeguet-hopes-galatasaray-inter/|title=Trezeguet hopes to join Galatasaray, denies confirming Inter move|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=3 July 2018|access-date=13 July 2018}}</ref> Ìgbìyànjú láti lọ sí ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ilẹ̀ Italy, Inter Milan, já sí pàbó lẹ́yìn tí ẹgbẹ́ náà fa àkókò gígùn láti parí ìwé-àdéhùn náà. Ètò náà ni pé kí agbábọ́ọ̀lù náà kọ́kọ́ lo ọdún àkọ́kọ́ níbẹ̀ nípasẹ̀ ìwé-àdéhùn yíyá-ẹni-lò (loan) pẹ̀lú ẹgbẹ́ mìíràn nínú ìdíje Serie A, ìyẹn Parma, nítorí pé Milan ti kún ààyè àwọn agbábọ́ọ̀lù láti ilẹ̀ òkèèrè tí wọ́n ní fún àsìkò ìdíje tí ń bọ̀..<ref name="future">{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/07/11/trezeguet-kasimpasa-future/|title=Trezeguet releases statement on Kasimpasa future|website=KingFut.com|author=Salma Abdallah|date=11 July 2018|access-date=12 July 2018}}</ref> Wọ́n ṣe àdéhùn pẹ̀lú ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Slavia Prague ti orílẹ̀-èdè Czech lẹ́yìn tí wọ́n san owó ìtúsílẹ̀ rẹ̀ tó tó €5 mílíọ̀nù, ṣùgbọ́n Trézéguet fòpin sí ọ̀rọ̀ náà bótilẹ̀jẹ́pé wọ́n ti gba àwọn ọ̀rọ̀ pàtàkì lórí àdéhùn náà, tí ó sì ti kọjá àyẹ̀wò ìlera pẹ̀lú.[1][2] Níkẹyìn, ..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/07/11/update-trezeguet-puts-slavia-praha-move-on-hold/|title=Trezeguet puts Slavia Praha move on hold|website=KingFut.com|date=11 July 2018|access-date=12 July 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/07/11/kasimpasa-chairman-trezeguets-transfer-was-out-of-our-hands/|title=Kasimpasa chairman: Trezeguet's transfer was out of our hands|website=KingFut.com|author=Ahmed El Ramady|date=11 July 2018|access-date=18 July 2018}}</ref> Wọn wá fagile gbigbe naa nikẹhin, lẹyin ti Trézéguet sọ pe oun fẹ lati duro pẹlu Kasımpaşa..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/07/18/kasimpasa-mahmoud-trezeguet-stay-club/|title=Kasimpasa confirm Mahmoud Trezeguet wants to stay at the club|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=18 July 2018|access-date=18 July 2018}}</ref> Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní àsìkò ìdíje ọdún 2017–18 mú kí wọ́n yàn án fún àmì-ẹ̀yẹ Agbábọ́ọ̀lù tó tayọ jùlọ ní Süper Lig, ṣùgbọ́n Bafétimbi Gomis ló gba àmì-ẹ̀yẹ náà..<ref name="POY">{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/09/12/mahmoud-trezeguet-poty-bafetimbi-gomis/|title=Mahmoud Trezeguet loses Player of the Year award to Bafetimbi Gomis|website=KingFut.com|author=Seif Soliman|date=12 September 2018|access-date=14 September 2018}}</ref> === Aston Villa === Ni ọjọ́ kẹrìnlélógún oṣù Keje ọdún 2019, Trézéguet darapọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Premier League tí í ṣe Aston Villa fún iye owó tí ó tó mílíọ̀nù 8.75 pọ́ọ̀ndì (£8.75 million), èyí tí ó sinmi lórí gbígba ìwé àṣẹ láti ṣiṣẹ́ (work visa) àti ìyọ̀ǹda láti ọ̀dọ̀ àwọn aláṣẹ bọ́ọ̀lù àgbáyé..<ref>{{cite web|title=Transfer news: Aston Villa sign Trezeguet|url=https://www.avfc.co.uk/News/2019/07/24/trezeguet-signs-for-aston-villa|publisher=Aston Villa F.C.|access-date=24 July 2019}}</ref> Ó ṣe eré àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ọjọ́ kẹwàá oṣù Kẹjọ nínú eré kan tí wọ́n fi àmì-ayò mẹ́ta sí ọ̀kan (3–1) ṣẹ́gun wọn ní ilé Tottenham Hotspur; ó kópa fún ìṣẹ́jú mọ́kàn-dílọ́gọ́ta (59) àkọ́kọ́ kí wọ́n tó yí i padà fún Jota, ẹni tí ó jẹ́ agbábọ́ọ̀lù tuntun mìíràn tí ó sì tún ń ṣe eré àkọ́kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú..<ref>{{cite news|last1=Johnston|first1=Neil|title=Tottenham Hotspur 3&ndash;1 Aston Villa|url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/49215981|access-date=29 February 2020|publisher=BBC Sport|date=10 August 2019}}</ref> Ni ọsẹ mẹta lẹhinna, wọn yọ ọ kuro ni papa ere ni iṣẹju kẹrinleladọta (54th minute) nigba ti Villa padanu pẹlu ami ayo kan si odo (1–0) lọwọ Crystal Palace..<ref>{{cite news|last1=Oludare|first1=Shina|title=Trezeguet sets unwanted record in Aston Villa's defeat to Crystal Palace|url=https://www.goal.com/en-gb/news/trezeguet-sets-unwanted-record-in-aston-villas-defeat-to-crystal-/qhev83aftujz1lugg3795rrta|access-date=29 February 2020|publisher=Goal|date=31 August 2019}}</ref> Trézéguet gba góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ fún Aston Villa ní ọjọ́ kejì oṣù kọkànlá ọdún 2019, nínú eré tí wọ́n fi 2–1 ṣẹ́gun wọn ní ọwọ́ Liverpool.[1] Iṣẹ́ takuntakun tí ó ṣe nínú eré yẹn mú kí àwọn ògbógi nínú eré bọ́ọ̀lù ní orílẹ̀-èdè náà, bíi Ian Wright, yìn ín.[[Ian Wright|.]].<ref>{{Cite news|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/football-news/best-performance-pundit-prediction-aston-17194604|title='Best performance' – The pundit prediction Aston Villa fans will love after Liverpool defeat|last=Jackson|first=Elliott|date=4 November 2019|work=Birmingham Mail}}</ref> Ni ọjọ́ kẹtàdínlọ́gbọ̀n oṣù Kínní ọdún 2020, ó gba góòlù tó pinnu ìṣẹ́gun ní àkókò àfikún nínú ìdíje ìpele kejì-sí-ìkẹyìn (semi-final) ti EFL Cup lòdì sí Leicester City, èyí sì mú kí Villa dé ìpele ìparí ìdíje náà fún ìgbà àkọ́kọ́ láti ọdún 2010 wá..<ref>{{Cite news|url=https://soccer.nbcsports.com/2020/01/28/trezeguet-sends-aston-villa-on-to-wembley-in-carabao-cup/|title=Trezeguet sends Aston Villa on to Wembley in Carabao Cup|last=Bonn|first=Kyle|date=28 January 2020|work=NBC Sport|access-date=31 January 2020}}</ref>Trezeguet kó ipa pàtàkì nínú bí Aston Villa ṣe ṣe dáadáa gan-an nínú àwọn eré mẹ́rin tó kẹ́yìn nínú àsìkò ìdíje náà; ó gba àmì-ayò pàtàkì mẹ́ta wọlé lòdì sí Crystal Palace àti Arsenal, èyí sì ran ẹgbẹ́ náà lọ́wọ́ láti yẹ́ fún ìdúró síbi ìdíje Premier League. Ni ọjọ́ kẹtalelọgbọn oṣù kọkanla ọdun 2020, Trézéguet farapa gidigidi ni oju lakoko ti ẹgbẹ rẹ padanu ere Premier League kan si West Ham United. Kò pẹ́ lẹ́yìn tí ó ti bọ́ lọ́wọ́ ìpalára yẹn, ṣùgbọ́n kí ó tó tún kópa nínú eré mìíràn fún Villa, Trézéguet tún farapa ní iṣan ẹsẹ̀ (hamstring), èyí tí a sì retí pé yóò mú kí ó dúró lẹ́gbẹ̀ẹ́ pápá fún oṣù kan..<ref>{{Cite news|last=Wilson|first=Amie|date=1 January 2021|title=Barkley, Mings, Trezeguet - Aston Villa injury news ahead of Manchester United|work=Birmingham Mail|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/football-news/aston-villa-injury-man-united-18896713|access-date=13 January 2021}}</ref> Ni ọjọ́ kẹtala oṣu Kini ọdun 2021, Trézéguet kede lori akọọlẹ Twitter rẹ pe oun ti bọ́ lọwọ ipalara iṣan ẹsẹ, ṣugbọn pe oun ti ni arun COVID-19 bayii, eyi si fi agbara mu u lati ya ara rẹ sọtọ ni ile.<ref>{{Cite web|date=13 January 2021|title=Trezeguet on Twitter (In Arabic)|url=https://twitter.com/Trezeguet/status/1349038227680862208|access-date=13 January 2021|website=[[Twitter]]}}</ref> Ní parí, ó láǹfààní láti padà sínú ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ gẹ́gẹ́ bí ẹni tí wọ́n fi rọ́pò ẹlòmíràn ní ìparí eré, nígbà tí wọ́n ṣẹ́gun Newcastle United pẹ̀lú àmì-ayò méjì sí òdo ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kínní ọdún 2021..<ref>{{Cite news|last=Wilson|first=Scott|date=23 January 2021|title=Match Ratings: Aston Villa 2 Newcastle United 0|work=The Northern Echo|url=https://www.thenorthernecho.co.uk/sport/19034563.match-ratings-aston-villa-2-newcastle-united-0/|access-date=25 January 2021}}</ref> Ni ọjọ́ kẹwàá oṣù Kẹrin ọdún 2021, Trézéguet tún ní ìṣòro ìpalára mìíràn; ó ní ìpalára láti fa iṣan orúnkún (ACL) ya lẹ́yìn tí Trent Alexander-Arnold kọlù ú nígbà tí wọ́n pàdánù eré kan pẹ̀lú àbájáde 2–1 ní ilé Liverpool. A retí pé ìpalára yìí yóò mú òpin bá àsìkò eré ọdún 2020–21 fún Trézéguet..<ref>{{Cite news|last=Ismail|first=Ali|date=11 April 2021|title=Trezeguet out for remainder of the season with ACL injury|work=KingFUT|url=https://www.kingfut.com/2021/04/11/trezeguet-reported-acl-injury/|access-date=11 April 2021}}</ref> Ó padà sí ẹgbẹ́ àkọ́kọ́ ní ọjọ́ kejì oṣù Kínní, ọdún 2022, nínú eré kan tí wọ́n ti pàdánù pẹ̀lú àmì-ayò méjì sí ọ̀kan (2–1) ní ilé ẹgbẹ́ Brentford; nínú eré náà, wọ́n ṣàríwí rẹ̀ nítorí pé ó ṣe bí ẹni pé ó kọlu Saman Ghoddos tàbí pé ó gbà á láti lè rí àǹfàní fún ìyà-ẹ̀tọ́ (penalty)..<ref>{{Cite web|last=Tong|first=Kobe|date=2 January 2022|title=Villa's Trezeguet is being slammed for one of the worst 'dives' that fans have ever seen|url=https://www.givemesport.com/1811617-brentford-21-aston-villa-trezeguet-slammed-for-embarrassing-dive-in-premier-league-loss|access-date=27 January 2022|website=GiveMeSport|language=en-GB}}</ref> ==== Loan to İstanbul Başakşehir ==== Ni ọjọ́ kẹjọ oṣù Kejì ọdún 2022, Trézéguet darapọ̀ mọ́ İstanbul Başakşehir lórí ìwé àdéhùn yíyà fún ìgbà díẹ̀ títí di òpin àsìkò ìdíje náà, pẹ̀lú ète láti ní àǹfààní láti máa gbá bọ́ọ̀lù sí i kí ó sì mú ipò ara rẹ̀ sunwọ̀n sí i..<ref>{{Cite web|last=|first=|date=8 February 2022|title=Trézéguet joins İstanbul Başakşehir on loan|url=https://www.avfc.co.uk/news/2022/february/08/tr-z-guet-joins--stanbul-ba-ak-ehir-on-loan/|access-date=8 February 2022|website=Aston Villa Football Club}}</ref> Ó ṣe eré àkọ́kọ́ rẹ̀ fún Başakşehir ní ọjọ́ kejìlá oṣù Kejì ọdún 2022, nínú ìṣẹ́gun 2–0 lórí Gaziantep, níbi tí ó ti ṣe ìrànlọ́wọ́ fún góòlù àkọ́kọ́ tí Pizzi gbá wọlé..<ref>{{Cite web|title=Basaksehir - Gaziantep 2:0|url=https://www.flashscore.co.uk/match/vBXgtnGC/#match-summary/match-summary|access-date=18 February 2022|website=www.flashscore.co.uk|language=en-GB}}</ref> === Trabzonspor === Ni ọjọ́ kẹrin oṣù Keje ọdún 2022, Trézéguet tún padà sí Süper Lig, nípa dídapọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Trabzonspor—tí wọ́n jẹ́ aṣáájú lọ́wọ́lọ́wọ́—nípasẹ̀ àdéhùn títíláé, pẹ̀lú owó tí wọ́n sọ pé ó tó nǹkan bíi £4.25M..<ref>{{Cite web|last=Townley|first=John|date=4 July 2022|title=Aston Villa confirm Trezeguet transfer to Trabzonspor|url=https://www.birminghammail.co.uk/sport/football/transfer-news/trezeguet-aston-villa-transfer-breaking-24371172|access-date=4 July 2022|website=BirminghamLive|language=en}}</ref> ==== Loan to Al-Rayyan ==== Ní oṣù Kẹsàn-án ọdún 2024, Trézéguet dara pọ̀ mọ́ ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù Al-Rayyan ti orílẹ̀-èdè Qatar nípasẹ̀ àdéhùn yíyà wọ́n fún àsìkò ìdíje kan.<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2024/09/03/mahmoud-trezeguet-joiuns-al-rayyan/|title=OFFICIAL: Mahmoud Trezeguet joins Qatari side Al-Rayyan|publisher=KingFut|date=3 September 2024}}</ref> === Return to Al Ahly === Ni ọjọ́ kẹtàdínlọ́gbọ̀n oṣù Kínní ọdún 2025, wọ́n kéde pé Trézéguet yóò padà sí Al Ahly—tí í ṣe ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ìgbà èwe rẹ̀—ní ìbẹ̀rẹ̀ àsìkò eré ọdún 2025–26, pẹ̀lú owó tí ó tó €1.6 mílíọ̀nù àti àdéhùn ọdún márùn-ún..<ref>{{Cite web|last=Ahmed|first=Saher|date=27 January 2025|title=OFFICIAL: Al Ahly Secure Surprise Signing of Trezeguet|url=https://www.kingfut.com/2025/01/27/official-al-ahly-secure-surprise-signing-of-trezeguet/|access-date=28 January 2025|website=KingFut|language=en-GB}}</ref> == International career == [[Fáìlì:Mahmoud_Trézéguet.jpg|thumb|Trézéguet playing for [[Egypt national football team|Egypt]] at the [[2018 FIFA World Cup]]]] Trézéguet ṣoju fun orilẹ-ede Egypt ni ipele awọn agbabọọlu ti ko tii pe ọmọ ọdun ogun (U20), nibi ti wọn ti yan an sinu ẹgbẹ ti yoo kopa ninu idije Ife Ẹyẹ Agbaye FIFA U-20 ti ọdun 2013. Ninu ere ikẹhin ti ẹgbẹ rẹ ṣe ni ipele yii, o gba ami ayo akọkọ wọle ninu ere ti wọn fi ami ayo meji si odo (2–0) bori England ni ọjọ kẹrinlelogun oṣu Kẹfa ọdun 2013; o kọkọ gba bọọlu kọja awọn agbabọọlu meji ṣaaju ki o to gba ami ayo naa wọle. Sibẹsibẹ, laika iṣẹgun wọn yii si, wọn yọ Egypt kuro ninu idije naa ni ipele ti wọn wa nitori pe wọn pari ni ipo kẹta..<ref>{{cite news|title=Peter Taylor bemoans 'worst performance' as England crash out|url=https://www.theguardian.com/football/2013/jun/30/england-egypt-world-cup-defeat|access-date=23 May 2016|newspaper=The Guardian|author=Rob Smyth|date=30 June 2013}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2013/06/29/video-egypt-2-0-england-pharoahs-crash-out-of-the-u-20-world-cup/|title=Egypt 2–0 England Pharaohs Crash Out of U-20 World Cup|website=KingFut.com|date=29 June 2014|access-date=25 July 2018}}</ref> Trézéguet bẹ̀rẹ̀ eré fún ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù orílẹ̀-èdè àwọn àgbàlagbà ní ọjọ́ 30 oṣù Kẹjọ ọdún 2014, nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mọ́kàndínlógún àti oṣù mẹ́wàá, nínú ìṣẹ́gun 1–0 lórí orílẹ̀-èdè Kenya; lẹ́yìn náà, ó gba góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ náà ní ìgbà kẹta tí ó kópa nínú eré, èyí tí ó jẹ́ ìṣẹ́gun 2–0 lórí orílẹ̀-èdè Equatorial Guinea..<ref name="nft">{{NFT player|56709|access-date=27 June 2018}}</ref> Héctor Cúper yan an sinu ẹgbẹ́ ti yoo kopa ninu idije Ife Awọn Orilẹ-ede Afirika ti ọdun 2017.,<ref>{{cite web|url=http://english.ahram.org.eg/NewsAFCON/2017/254436.aspx|title=Egypt announce final squad for Africa Cup of Nations|website=Ahram Online|access-date=27 June 2018}}</ref> níbi tí ó ti wà lára ​​àwọn tí ń bẹ̀rẹ̀ eré déédéé fún ẹgbẹ́ náà; ó ran orílẹ̀-èdè rẹ̀ lọ́wọ́ láti dé ìpele ìparí ìdíje náà, níbi tí wọ́n ti pàdánù pẹ̀lú àmì-ayò méjì sí ọ̀kan (2–1) lọ́wọ́ Cameroon..<ref>{{cite web|url=https://www.theguardian.com/football/live/2017/feb/05/cameroon-v-egypt-afcon-2017-final-live-africa-cup-of-nations|title=Egypt 1–2 Cameroon: Afcon 2017 final – as it happened|first=Rob|last=Smyth|date=5 February 2017|work=The Guardian}}</ref> Nígbà tó yá, ó gbóríyìn fún Cúper fún bí eré rẹ̀ ṣe sunwọ̀n sí i ní ìdíje Cup of Nations àti nínú àwọn eré ìyẹ́sí fún ìdíje Ife Àgbáyé FIFA ti ọdún 2018, níbi tí ó ti wọlé gẹ́gẹ́ bí ẹni tí wọ́n fi rọ́pò ẹlòmíràn nínú eré pàtàkì tí orílẹ̀-èdè rẹ̀ borí DR Congo láti lè pegedé fún ìdíje náà.,<ref>{{cite web|url=http://www.espn.co.uk/football/match?gameId=464054|title=Egypt 2–1 DR Congo|publisher=ESPN|access-date=25 July 2018}}</ref> Wọ́n sọ pé: "Olùkọ́ni ni tí ó máa ń bọ̀wọ̀ fún àwọn tí wọ́n ń sa ipá wọn nígbà ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti nínú àwọn eré ìdíje."."<ref>{{cite web|url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/6/52/298290/Sports/National-Teams/Egypt-midfielder-Trezeguet-credits-Cuper-for-fine-.aspx|title=Egypt midfielder Trezeguet credits Cuper for fine form|publisher=Ahram Online|date=24 April 2018|access-date=25 July 2018}}</ref> Ní oṣù Karùn-ún ọdún 2018, wọ́n fi orúkọ rẹ̀ sínú àkójọ àwọn agbábọ́ọ̀lù àkọ́kọ́ ti orílẹ̀-èdè Egypt fún ìdíje Ife Àgbáyé ti ọdún 2018 ní Russia..<ref>{{cite web|url=https://www.kingfut.com/2018/05/13/egypt-announce-preliminary-squad-for-friendlies-ahead-of-world-cup/|title=Egypt announce preliminary squad for friendlies ahead of World Cup|website=KingFut.com|author=Ali Ismail|date=13 May 2018|access-date=10 July 2018}}</ref> Lẹ́yìn tí wọ́n fi í sínú àkójọ àwọn agbábọ́ọ̀lù mẹ́tàlélógún tó kẹ́yìn, ó kópa nínú gbogbo eré mẹ́ta tí orílẹ̀-èdè Egypt ṣe ní ìpele àkọ́kọ́—èyí tí wọ́n pàdánù gbogbo rẹ̀ sí ọwọ́ Uruguay, Russia, àti Saudi Arabia—títí tí wọ́n fi jáde nínú ìdíje náà ní ìpele yẹn..<ref name="nft" /> Trézéguet bọ́ lọ́wọ́ ìpalára ní àkókò tó tó fún Carlos Queiroz láti pè é sínú ẹgbẹ́ tó máa kópa nínú ìdíje Ife Ẹ̀yẹ Ilẹ̀ Áfíríkà ti ọdún 2021 — èyí tí wọ́n ṣe ní oṣù Kínní ọdún 2022 nítorí àjàkálẹ̀-àrùn COVID-19..<ref>{{Cite web|last=Oludare|first=Shina|date=30 December 2021|title=Egypt's Afcon 2021 squad confirmed: Queiroz names Liverpool's Salah and Arsenal's Elneny {{!}} Goal.com|url=https://www.goal.com/en-ng/news/egypt-afcon-2021-squad-confirmed-queiroz-names-liverpool/blt6ae97fff05be3081|access-date=27 January 2022|website=www.goal.com}}</ref> Ni ọjọ́ kẹta-dín-lọ́gbọ̀n oṣù Kínní ọdún 2022, ó gba góolu tí ó fún wọn ní ìṣẹ́gun ní àfikún àkókò nínú eré ìpele mẹ́rin-ìparí tí wọ́n fi 2–1 ṣẹ́gun Morocco..<ref name=":0">{{Cite web|title=Egypt 2-1 Morocco: Trezeguet seals comeback win to set up AFCON semi-final against Cameroon|url=https://uk.sports.yahoo.com/news/egypt-2-1-morocco-trezeguet-173907792.html|access-date=30 January 2022|website=uk.sports.yahoo.com|language=en-GB}}</ref> Trézéguet kópa nínú gbogbo àwọn eré tí orílẹ̀-èdè Egypt ṣe nínú ìdíje náà, níbi tí Senegal ti ṣẹ́gun wọn nípasẹ̀ ìyọrísí ìta-bọ́ọ̀lù-ìjìyà (penalties) ní ìpele ìparí..<ref>{{Cite news|date=5 February 2022|title=Africa Cup of Nations final: Mane with winning penalty as Senegal beat Egypt on penalties|language=en-GB|work=BBC Sport|url=https://www.bbc.com/sport/live/football/59408846|access-date=8 February 2022}}</ref> Ni ọjọ́ kejì oṣù Kejìlá ọdún 2025, wọ́n pe Trézéguet sínú ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lù ilẹ̀ Egypt fún ìdíje Ife Àwọn Orílẹ̀-èdè Áfíríkà ti ọdún 2025..<ref>{{cite web|url=https://www.cafonline.com/afcon2025/news/egypt-name-final-28-man-squad-for-totalenergies-caf-afcon-2025-salah-leads-pharaohs-charge/|title=Egypt name final 28-man squad for TotalEnergies CAF AFCON 2025, Salah leads Pharaohs' charge|publisher=[[Confederation of African Football]]|date=2 December 2025|access-date=12 December 2025}}</ref> Wọn fi orukọ rẹ̀ kun ẹgbẹ́ agbábọ́ọ̀lu ti àwọn ọkùnrin mẹ́rìndínlógún-lé-lẹ́wàá (26) fún ìdíje Ife Ẹ̀yẹ Àgbáyé FIFA ti ọdún 2026; èyí sì jẹ́ ìgbà kejì tí yóò kópa nínú ìdíje náà, ipò tí ó pín pẹ̀lú Mohamed Salah àti Mohamed El Shenawy.[1] Ní ọjọ́ kọkànlélógún oṣù Kẹfà, ó gba góòlù àkọ́kọ́ rẹ̀ nínú ìdíje Ife Ẹ̀yẹ Àgbáyé nígbà tí wọ́n ṣẹ́gun New Zealand pẹ̀lú àmì-ayò mẹ́ta sí ọ̀kan (3–1)..<ref>{{cite web|url=https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/new-zealand-egypt-match-report-highlights|title=Egypt earn long-awaited first victory|publisher=FIFA|date=22 June 2026}}</ref> Ni ọsẹ diẹ lẹhinna, ni ọjọ keje oṣu Keje, o ṣe ere kariaye rẹ ti ẹkọrun-un (100th cap) ninu ifẹsẹwọnsẹ ti wọn ti fi ami ayo mẹta si meji (3–2) ṣẹgun wọn, eyi ti o waye ni ipele awọn ẹgbẹ mẹtadinlogun (Round of 16) ninu idije Ife Ẹyẹ Agbaye..<ref>{{cite web|url=https://onefootball.com/en/news/16-43109993|title=الـ 16.. تريزيجية ينضم إلى نادي المئة بعد مشاركته أمام الأرجنتين|publisher=OneFootball|language=ar|date=7 July 2026}}</ref> == Career statistics == === Club === {{updated|match played 27 July 2025}}<ref>{{cite web|title=Trezeguet » Club matches|url=https://www.worldfootball.net/person/pe302926/trezeguet/club-matches/|website=WorldFootball.net|access-date=28 February 2018}}</ref><ref>{{Soccerway|id=253078|access-date=31 January 2018}}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Appearances and goals by club, season and competition ! rowspan="2" |Club ! rowspan="2" |Season ! colspan="3" |League ! colspan="2" |National cup{{efn|Includes [[Egypt Cup]], [[Belgian Cup]], [[Turkish Cup]], [[FA Cup]]}} ! colspan="2" |League cup{{efn|Includes [[EFL Cup]]}} ! colspan="2" |Continental ! colspan="2" |Other ! colspan="2" |Total |- !Division !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals !Apps !Goals |- | rowspan="4" |[[Al Ahly SC|Al Ahly]] |[[2012–13 Al Ahly SC season|2012–13]] | rowspan="3" |[[Egyptian Premier League]] |7 |0 |0 |0 | colspan="2" |– |4{{efn|Appearances in [[CAF Champions League]]|name=CAF}} |0 |3{{efn|One appearance in [[Egyptian Super Cup]], one appearance in [[FIFA Club World Cup]], one appearance in [[CAF Super Cup]]}} |0 |14 |0 |- |[[2013–14 Al Ahly SC season|2013–14]] |20 |2 |0 |0 | colspan="2" |– |5{{efn|name=CAF}} |0 |3{{efn|Two appearances in FIFA Club World Cup, one appearance in CAF Super Cup}} |0 |28 |2 |- |[[2014–15 Al Ahly SC season|2014–15]] |31 |5 |0 |0 | colspan="2" |– |0 |0 |1{{efn|Appearance in CAF Super Cup}} |0 |32 |5 |- ! colspan="2" |Total !58 !7 !0 !0 ! colspan="2" |– !9 !0 !7 !0 !74 !7 |- |[[R.S.C. Anderlecht|Anderlecht]] (loan) |[[2015–16 R.S.C. Anderlecht season|2015–16]] |[[Belgian Pro League]] |7 |0 |0 |0 | colspan="2" |– |1{{efn|Appearance in [[UEFA Europa League]]}} |0 | colspan="2" |– |8 |0 |- |Anderlecht |[[2016–17 R.S.C. Anderlecht season|2016–17]] |Belgian Pro League |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |– |2{{efn|Appearances in [[UEFA Champions League]]}} |0 | colspan="2" |– |3 |0 |- |[[Royal Excel Mouscron]] (loan) |[[2016–17 Belgian First Division A|2016–17]] |Belgian Pro League |20 |4 |2 |1 | colspan="2" |– | colspan="2" |– |6{{efn|Appearances in Belgian Pro League UEFA Europa League play-offs}} |2 |28 |7 |- |[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]] (loan) |[[2017–18 Süper Lig|2017–18]] |[[Süper Lig]] |31 |13 |2 |3 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |33 |16 |- |Kasımpaşa |[[2018–19 Süper Lig|2018–19]] |Süper Lig |34 |9 |4 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |38 |9 |- | rowspan="4" |[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]] |[[2019–20 Aston Villa F.C. season|2019–20]] | rowspan="3" |[[Premier League]] |34 |6 |1 |0 |6 |1 | colspan="2" |– | colspan="2" |– |41 |7 |- |[[2020–21 Aston Villa F.C. season|2020–21]] |21 |2 |0 |0 |1 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– |22 |2 |- |[[2021–22 Aston Villa F.C. season|2021–22]] |1 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |1 |0 |- ! colspan="2" |Total !56 !8 !1 !0 !7 !1 ! colspan="2" |– ! colspan="2" |– !64 !9 |- |[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]] (loan) |[[2021–22 İstanbul Başakşehir F.K. season|2021–22]] |Süper Lig |13 |6 |0 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |13 |6 |- | rowspan="4" |[[Trabzonspor]] |[[2022–23 Trabzonspor season|2022–23]] | rowspan="3" |Süper Lig |28 |11 |2 |0 | colspan="2" |– |10{{efn|Two appearances in UEFA Champions League, six appearances and two goals in UEFA Europa League, two appearances in [[UEFA Europa Conference League]]}} |2 |1{{efn|Appearance in [[Turkish Super Cup]]}} |0 |41 |13 |- |[[2023–24 Trabzonspor season|2023–24]] |25 |10 |3 |1 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |28 |11 |- |[[2024–25 Trabzonspor season|2024–25]] |1 |0 |0 |0 | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |1 |0 |- ! colspan="2" |Total !54 !21 !5 !1 ! colspan="2" |– !10 !2 !1 !0 !70 !23 |- |[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]] (loan) |[[2024–25 Qatar Stars League|2024–25]] |[[Qatar Stars League]] |14 |4 |0 |0 | colspan="2" |– |5{{efn|Appearances in [[AFC Champions League Elite]]|name=AFC}} |2 | colspan="2" |– |19 |6 |- |Al Ahly |[[2024–25 Al Ahly SC season|2024–25]] |Egyptian Premier League | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– | colspan="2" |– |1{{efn|Appearance in [[FIFA Club World Cup]]}} |0 |1 |0 |- ! colspan="3" |Career total !256 !66 !14 !5 !7 !1 !27 !4 !15 !2 !351 !84 |} {{notelist}} === International === {{updated|match played 7 July 2026}}<ref name="nft" /><ref>{{cite web|last=Mamrud|first=Roberto|url=https://www.rsssf.org/miscellaneous/egy-trezeguet-intl.html|title=Mahmoud Ahmed Hassan "Trezeguet" - International Appearances|publisher=RSSSF|date=16 February 2026}}</ref> [[Fáìlì:Cameroun-égypte_(4).jpg|alt=Cameroun-égypte (4)|thumb|Trézéguet (in white) with Egypt against [[Cameroon national football team|Cameroon]] in the [[2021 Africa Cup of Nations final]]]] {| class="wikitable" style="text-align:center" |+Appearances and goals by national team and year !National team !Year !Apps !Goals |- | rowspan="13" |[[Egypt national football team|Egypt]] |2014 |2 |0 |- |2015 |2 |1 |- |2016 |7 |1 |- |2017 |11 |0 |- |2018 |11 |2 |- |2019 |11 |2 |- |2020 |2 |1 |- |2021 |2 |0 |- |2022 |12 |2 |- |2023 |6 |5 |- |2024 |14 |8 |- |2025 |8 |0 |- |2026 |12 |2 |- ! colspan="2" |Total !100 !24 |} : ''Scores and results list Egypt's goal tally first, score column indicates score after each Trézéguet goal.''<ref name="nft" /> {| class="wikitable sortable" |+List of international goals scored by Trézéguet ! scope="col" |No. ! scope="col" |Date ! scope="col" |Venue ! scope="col" |Cap ! scope="col" |Opponent ! scope="col" |Score ! scope="col" |Result ! scope="col" |Competition ! scope="col" class="unsortable" |{{Abbr|Ref.|Reference}} |- ! align="center" scope="row" |1 |26 March 2015 |[[Petrosport Stadium]], Cairo, Egypt | align="center" |3 |{{fb|EQG}} | align="center" |2–0 | align="center" |2–0 |[[Friendly (association football)|Friendly]] |<ref>{{cite news|title=Cúper off to winning start as Egypt top Equatorial Guinea 2–0|url=http://www.kingfut.com/2015/03/26/cuper-off-winning-start-egypt-top-equatorial-guinea-2-0/|website=KingFut.com|date=26 March 2015|access-date=3 August 2016}}</ref> |- ! align="center" scope="row" |2 |30 August 2016 |[[Borg El Arab Stadium]], Alexandria, Egypt | align="center" |8 |{{fb|GUI}} | align="center" |1–0 | align="center" |1–1 |Friendly |<ref>{{cite news|title=Ramadan misses penalty as Guinea hold Egypt|url=http://www.kingfut.com/2016/08/30/ramadan-misses-penalty-guinea-hold-egypt/|website=KingFut.com|date=30 August 2016|access-date=31 August 2016}}</ref> |- ! align="center" scope="row" |3 |12 October 2018 |[[Al Salam Stadium (Egypt)|Al Salam Stadium]], Cairo, Egypt | align="center" |31 |{{fb|ESW}} | align="center" |3–0 | align="center" |4–1 |[[2019 Africa Cup of Nations qualification Group J|2019 Africa Cup of Nations qualification]] | |- ! align="center" scope="row" |4 |16 November 2018 |[[Borg El Arab Stadium]], Alexandria, Egypt | align="center" |33 |{{fb|TUN}} | align="center" |1–1 | align="center" |3–2 |2019 Africa Cup of Nations qualification |- ! align="center" scope="row" |5 |23 March 2019 |[[Stade Général Seyni Kountché]], Niamey, Niger | align="center" |34 |{{fb|NIG}} | align="center" |1–0 | align="center" |1–1 |2019 Africa Cup of Nations qualification |- ! align="center" scope="row" |6 |21 June 2019 |[[Cairo International Stadium]], Cairo, Egypt | align="center" |38 |{{fb|ZIM}} | align="center" |1–0 | align="center" |1–0 |[[2019 Africa Cup of Nations Group A|2019 Africa Cup of Nations]] | |- ! align="center" scope="row" |7 |17 November 2020 |[[Stade de Kégué]], Lomé, Togo | align="center" |46 |{{fb|TOG}} | align="center" |3–0 | align="center" |3–1 |[[2021 Africa Cup of Nations qualification Group G|2021 Africa Cup of Nations qualification]] | |- ! align="center" scope="row" |8 |30 January 2022 |[[Ahmadou Ahidjo Stadium]], Yaoundé, Cameroon | align="center" |53 |{{fb|MAR}} | align="center" |2–1 | align="center" |2–1 {{aet}} |[[2021 Africa Cup of Nations knockout stage|2021 Africa Cup of Nations]] |<ref name=":0" /> |- ! align="center" scope="row" |9 |18 November 2022 |[[Jaber Al-Ahmad International Stadium]], Kuwait City, Kuwait | align="center" |60 |{{fb|BEL}} | align="center" |2–0 | align="center" |2–1 |Friendly | |- ! align="center" scope="row" |10 |14 June 2023 |[[Stade de Marrakech]], Marrakesh, Morocco | align="center" |61 |{{fb|GUI}} | align="center" |1–1 | align="center" |2–1 |[[2023 Africa Cup of Nations qualification Group D|2023 Africa Cup of Nations qualification]] | |- ! align="center" scope="row" |11 |18 June 2023 |Cairo International Stadium, Cairo, Egypt | align="center" |62 |{{fb|SSD}} | align="center" |3–0 | align="center" |3–0 |Friendly | |- ! align="center" scope="row" |12 |16 November 2023 |Cairo International Stadium, Cairo, Egypt | align="center" |65 |{{fb|DJI}} | align="center" |6–0 | align="center" |6–0 |[[2026 FIFA World Cup qualification – CAF Group A|2026 FIFA World Cup qualification]] | |- ! align="center" scope="row" |13 | rowspan="2" |19 November 2023 | rowspan="2" |[[Samuel Kanyon Doe Sports Complex]], Monrovia, Liberia | rowspan="2" align="center" |66 | rowspan="2" |{{fb|SLE}} | align="center" |1–0 | rowspan="2" align="center" |2–0 | rowspan="2" |2026 FIFA World Cup qualification |- ! align="center" scope="row" |14 | align="center" |2–0 |- ! align="center" scope="row" |15 |7 January 2024 |Cairo International Stadium, Cairo, Egypt | align="center" |67 |{{fb|TAN}} | align="center" |1–0 | align="center" |2–0 |Friendly | |- ! align="center" scope="row" |16 |22 January 2024 |[[Felix Houphouet Boigny Stadium]], Abidjan, Ivory Coast | align="center" |70 |{{fb|CPV}} | align="center" |1–1 | align="center" |2–2 |[[2023 Africa Cup of Nations Group B|2023 Africa Cup of Nations]] | |- ! align="center" scope="row" |17 | rowspan="2" |6 June 2024 | rowspan="2" |Cairo International Stadium, Cairo, Egypt | rowspan="2" align="center" |74 | rowspan="2" |{{fb|BFA}} | align="center" |1–0 | rowspan="2" align="center" |2–1 | rowspan="2" |2026 FIFA World Cup qualification | rowspan="2" | |- ! align="center" scope="row" |18 | align="center" |2–0 |- ! align="center" scope="row" |19 | rowspan="2" |10 September 2024 | rowspan="2" |[[Obed Itani Chilume Stadium]], Francistown, Botswana | rowspan="2" align="center" |77 | rowspan="2" |{{fb|BOT}} | align="center" |1–0 | rowspan="2" align="center" |4–0 | rowspan="2" |[[2025 Africa Cup of Nations qualification Group C|2025 Africa Cup of Nations qualification]] | rowspan="2" | |- ! align="center" scope="row" |20 | align="center" |2–0 |- ! align="center" scope="row" |21 |11 October 2024 |Cairo International Stadium, Cairo, Egypt | align="center" |78 |{{fb|MTN}} | align="center" |1–0 | align="center" |2–0 |2025 Africa Cup of Nations qualification |- ! align="center" scope="row" |22 |19 November 2024 |[[30 June Stadium]], Cairo, Egypt | align="center" |80 |{{fb|BOT}} | align="center" |1–1 | align="center" |1–1 |2025 Africa Cup of Nations qualification |- ! align="center" scope="row" |23 |27 March 2026 |[[King Abdullah Sports City]], Jeddah, Saudi Arabia | align="center" |93 |{{fb|KSA}} | align="center" |2–0 | align="center" |4–0 |Friendly | |- ! align="center" scope="row" |24 |21 June 2026 |[[BC Place]], Vancouver, Canada | align="center" |97 |{{fb|NZL}} | align="center" |3–1 | align="center" |3–1 |[[2026 FIFA World Cup Group G|2026 FIFA World Cup]] | |} == Honours == '''Al Ahly''' * [[Egyptian Premier League]]: [[2013–14 Egyptian Premier League|2013–14]]<ref name="titles">{{cite web|url=https://www.90min.com/posts/6418047-trezeguet-5-things-to-know-about-aston-villa-s-9th-summer-signing|title=Trezeguet: 5 Things to Know About Aston Villa's 9th Summer Signing|publisher=90 Minutes|access-date=24 July 2019|archive-date=16 October 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231016201403/https://www.90min.com/posts/6418047-trezeguet-5-things-to-know-about-aston-villa-s-9th-summer-signing|url-status=dead}}</ref> * [[Egyptian Super Cup]]: 2012, [[2014 Egyptian Super Cup|2014]], [[2025 Egyptian Super Cup|2025]] * [[CAF Champions League]]: [[2012 CAF Champions League|2012]], [[2013 CAF Champions League|2013]]<ref name="Soccerway" /> * [[CAF Confederation Cup]]: [[2014 CAF Confederation Cup|2014]] * [[CAF Super Cup]]: [[2013 CAF Super Cup|2013]], [[2014 CAF Super Cup|2014]]<ref name="titles" /> '''Aston Villa''' * [[EFL Cup]] runner-up: [[2019–20 EFL Cup|2019–20]]<ref>{{cite web|url=https://www.skysports.com/football/a-villa-vs-man-city/teams/423697|title=Starting Lineups: Aston Villa vs Man City|website=Sky Sports|date=1 March 2020|access-date=30 July 2026}}</ref> '''Trabzonspor''' * [[Turkish Super Cup]]: [[2022 Turkish Super Cup|2022]] '''Egypt U20''' * [[Africa U-20 Cup of Nations]]: [[2013 African U-20 Championship|2013]]<ref>{{cite web|url=http://www.kingfut.com/2013/03/06/egypt-name-21-man-squad-for-u-20-african-championship/|title=Egypt name 21-Man squad for U-20 African Championship|date=6 March 2013|website=KingFut.com|access-date=27 June 2018}}</ref><ref>{{cite web|url=http://allafrica.com/view/group/main/main/id/00023721.html|title=Egypt Beats Ghana to Lift African Youth Title|publisher=All Africa|date=31 March 2013|access-date=27 June 2018}}</ref> '''Individual''' * [[:tr:Team of the Year in Turkey|Süper Lig Team of the Season]]: [[2017–18 Süper Lig|2017–18]],<ref name="POY" /> [[2018–19 Süper Lig|2018–19]]<ref>{{cite web|url=http://tr.beinsports.com/haber/iste-yilin-super-11i|title=İşte Yılın Süper 11'i|publisher=beIN Sports|language=tr|access-date=24 July 2019}}</ref> == References == <references><ref name="2018-espn-name" /></references> == External links == {{Commons category}} * [https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A8%D9%8A%D8%A7%D9%86%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%AA/%D8%A7%D9%84%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8%D9%8A%D9%86/%D9%85%D8%AD%D9%85%D9%88%D8%AF-%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D8%AA%D8%B1%D9%8A%D8%B2%D9%8A%D8%AC%D9%8A%D9%87/ Profile] at the Egyptian Football Association website {{in lang|ar}} * {{TFF player}} * {{Premier League player}} * {{FIFA player}} * {{UEFA player}} {{Al Ahly SC squad}}{{Navboxes|title=Egypt squads|bg=#DD0000|fg=white|bordercolor=black|list1={{Egypt squad 2017 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2018 FIFA World Cup}} {{Egypt squad 2019 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2021 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2023 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2025 Africa Cup of Nations}} {{Egypt squad 2026 FIFA World Cup}}}}{{CAF Champions League top scorers}} {{2025–26 Egyptian Premier League Team of the Season}} {{Authority control}} 95owhks9xibvrn85u0vu2ujc3o6mad4 0 83985 636285 2026-09-13T04:38:35Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372320012|Dami Elebe]]" 636285 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Dami Elebe|image=Dami Elebe.png|image_size=|caption=|birth_name=Dami Elebe|birth_date=|birth_place=|years_active=-present|education={{plainlist| *[[Lee University]], USA}}|occupation=[[Radio personality|OAP]], [[Screenwriter]], [[Artist]], [[Musician]]}}'''Dami Elebe'''jẹ́ òǹkọ̀wé eré, olórin, àti olóhùn-ún-kó-gbọ́ lórí rédíò tàbí tẹlifíṣọ̀nọ̀n láti Nàìjíríà. A mọ Elebe fún àwọn eré onípele lórí ayélujára bíi 'Ọmọbinrin Tó Tẹ́ẹ́rẹ́ Nínú Ìrìn-àjò, Wọ́n sọ pé, àti Jinna si Ile. <ref>{{Cite news|archivedate=12 April 2021}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìpolówó àti iṣẹ́ ọnà. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Elebe jẹ́ olóòtú ètò lórí rédíò (OAP) ní Classic FM, Beat FM, àti Naija FM fún àkókò ọdún méje, ó sì kọ ìtàn fún fíìmù 'Up North', èyí tí Tope Oshin darí. Níbi ayẹyẹ àmì-ẹ̀yẹ ELOY ní ọdún 2018, ó gba àmì-ẹ̀yẹ fún Oníwé-ìtàn Fíìmù ti Ọdún (Scriptwriter Of The Year).<ref>{{cite news|last1=Ayeni|first1=Olamide|title=Interesting Facts You Didn’t Know About Dami Elebe, ELOY 2018 Scriptwriter Of The Year|url=https://fabwoman.ng/dami-elebe-biography-profile-fabwoman/|accessdate=25 May 2020|publisher=FabWoman|date=27 November 2018}}</ref> Fíìmù àkọ́kọ́ rẹ̀ ni 'Láti Èkó pẹ̀lú ìfẹ́, èyí tí wọ́n ṣe àfihàn rẹ̀ ní àwọn sinimá ní oṣù Kẹjọ ọdún 2018. Ó ṣiṣẹ́ pẹ̀lú Sharon Ooja, Nonso Bassey, Jon Ogah, Etim Effiong, Damilola Adegbite, àti Shaffy Bello. <ref>{{Cite news|last1=News of Africa|first1=News of Africa|title=Nigerian Radio Presenter, Dami Elebe Will Be leaving Beat Fm|url=https://newsofafrica.org/nigerian-radio-presenter-dami-elebe-will-be-leaving-beat-fm.html|accessdate=25 May 2020|publisher=News of Africa|archivedate=25 February 2022}}</ref> <ref>{{Cite news|last1=ONYEAKAGBU|first1=ADAOBI|title=Our woman crush this Wednesday is the brilliant scriptwriter, Dami Elebe|url=https://www.pulse.ng/lifestyle/food-travel/wcw-our-woman-crush-this-wednesday-is-the-brilliant-scriptwriter-dami-elebe/1cydl2t|accessdate=25 May 2020|date=10 October 2018}}</ref> Ní ọjọ́ keje oṣù kẹjọ ọdún 2018, ó kéde lórí ojú ìwé Instagram rẹ̀ pé òun yóò fi [[The Beat 99.9 FM|Beat FM]] sílẹ̀, ó sì ṣàpèjúwe àkókò tí òun fi wà ní ibùdó rédíò gẹ́gẹ́ bí “ìrìn àjò tó dára”. <ref>{{Cite news|last1=Izuzu|first1=Chibumga|title=OAP is leaving Beat 99.9FM|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/dami-elebe-oap-is-leaving-beat-999fm/dn3dc1l|accessdate=25 May 2020|date=8 August 2018|archivedate=27 May 2022|newspaper=[[Pulse Nigeria]]}}</ref> <ref>{{Cite news|last1=Uwakwe|first1=Tim|title=Dami Elebe announces she's leaving Beat FM|url=https://www.metrolife.ng/dami-elebe-announces-shes-leaving-beat-fm/|accessdate=25 May 2020|date=7 August 2018}}{{Dead link|date=January 2024}}</ref> <ref>{{Cite news|last1=36ng|first1=Tobiloba|title=Dami Elebe announces she's leaving Beat FM|url=https://www.36ng.ng/2018/08/08/dami-elebe-announces-shes-leaving-beat-fm/|accessdate=25 May 2020|date=8 August 2018}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 7w9huef9b3l59ubuwbwsllzji0gbjv0 0 83986 636286 2026-09-13T04:42:59Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368031403|Ajebo]]" 636286 wikitext text/x-wiki {{Infobox comedian|name=Ajebo|image=|image_size=|alt=|caption=|birth_name=Erem Emeka Nehemiah|birth_date={{Birth date and age|1987|05|16|df=y}}|birth_place=[[Lagos State]], Nigeria|medium={{hlist|Stand-up|television|music}}|education=[[University of Nigeria, Nsukka]]|active=2013–present|genre={{hlist|[[Animated comedy]]|[[satire]]}}|subject={{hlist|[[Culture of Nigeria|Nigerian culture]]|[[everyday life]]|[[Popular culture]]|[[current events]]}}|influences=|influenced=|spouse=|children=|parents=|relatives=|domestic_partner=|notable_work=|monuments=|signature=|website=|footnotes=|module=}} '''Erem Emeka Nehemiah''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹrìndínlógún oṣù Karùn-ún ọdún 1987), ẹni tí ọ̀pọ̀lọpọ̀ mọ̀ nípa orúkọ eré rẹ̀, Ajebo, jẹ́ apanilẹ́rìn-ín àti olùṣe àwòrán oní-ìgbé-sí-ìṣe (animator) láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Òun ni olùdásílẹ̀ ilé-iṣẹ́ "House of Ajebo Animation Studios," tí a tún mọ̀ sí "House Of Ajebo." Wọ́n ti ṣẹ̀dá ohun-ìwà eré aláwàdà kan tí a ń pè ní Tegwolo, àti ètò eré ìmọ̀ àti ìnàjú fún àwọn ọmọdé tí a ń pè ní Jeni and Keni. Òun tún ni olùdarí ètò eré aláwàdà tí à ń pè ní "Ajebo Unleashed." == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Nehemiah, a sì tọ́ ọ dàgbà ní Surulere, ní ìlú Èkó, Nàìjíríà . Ó ní ìfẹ́ sí eré apanilẹ́rìn-ín àti ìtàn àròsọ láti kékeré. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ girama ti Nigerian Navy, ní Abeokuta, ó sì parí ní ọdún 2004. Ó tẹ̀síwájú láti lọ sí Yunifásítì ti Nàìjíríà, Nsukka, níbi tí ó ti kẹ́kọ̀ọ́ Ibaraẹnisọrọ Pupọ (Mass Communication) láàrín ọdún 2006 sí 2010. <ref name=":0">{{Cite news|date=28 October 2023|title=Ajebo Comedian: I'm Building Disney In Africa|url=https://newtelegraphng.com/ajebo-comedian-im-building-disney-in-africa/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=29 January 2025|newspaper=[[New Telegraph]]}}</ref> Ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe eré apanilẹ́rìn-ín ní ilé-ẹ̀kọ́ girama àti yunifásítì. Lẹ́yìn náà, ó gba oyè master nínú Mass Communication ní ọdún 2016 ní Yunifásítì ti Èkó . <ref>{{Cite news|last1=Njoku|first1=Benjamin|date=28 October 2023|title=I was a prayer point for my mother while growing up - Comedian Ajebo|url=https://www.vanguardngr.com/2023/10/i-was-a-prayer-point-for-my-mother-while-growing-up-comedian-ajebo/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=28 January 2025}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ayẹyẹ àkọ́kọ́ tí Nehemiah sanwó fún ni ṣíṣe ayẹyẹ ìgbéyàwó nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìnlá. Nígbà tí ó wà ní kékeré, àwọn òbí rẹ̀ gbà ìtìlẹ́yìn; ìyá rẹ̀ san owó oṣù fún gbogbo iṣẹ́ orin ọ̀fẹ́ tí ó bá ṣe láti fún un ní ìṣírí. Ó yí orúkọ rẹ̀ lórí ìtàgé láti MCEREM sí Ajebo nítorí àwọn apanilẹ́rìn-ín mìíràn tí wọ́n pè ní "Ajebo", ọ̀rọ̀ èdè Nàìjíríà kan tí wọ́n máa ń lò láti ṣàpèjúwe ẹni tí wọ́n bí sínú ọrọ̀. <ref>{{Cite news|date=15 May 2021|title=Ajebo: I earned my first pay as a comedian at age 14|url=https://thenationonlineng.net/ajebo-i-earned-my-first-pay-as-a-comedian-at-age-14/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=29 January 2025|newspaper=[[The Nation (Nigeria)|The Nation]]}}</ref> <ref>{{Cite news|last1=Rapheal|date=18 November 2023|title=My mum made me her prayer point because I was stubborn growing up –Emeka Erem a.k.a Ajebo|url=https://thesun.ng/my-mum-made-me-her-prayer-point-because-i-was-stubborn-growing-up-emeka-erem-a-k-a-ajebo/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=29 January 2025|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref> <ref>{{Cite news|date=8 May 2021|title=I Don't Make Any Decision Without My Wife – Ajebo|url=https://independent.ng/i-dont-make-any-decision-without-my-wife-ajebo/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=29 January 2025|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]}}</ref> Ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣiṣẹ́ pẹ̀lú NaijaFM, Èkó ní ọdún 2011, àti ní ọdún 2016, ó fi iṣẹ́ sílẹ̀ láti ṣiṣẹ́ ilé-iṣẹ́ ìṣeré àwòrán rẹ̀ pátápátá. Nehemiah ni olùdá àwòrán Tegwolo. <ref name=":0" /> == Ipa == Ní ọdún 2024, CNN ṣe àfihàn àwọn iṣẹ́ rẹ̀ lórí ètò rẹ̀ tí ó ń ṣe àtúnṣe àwọn ohun tí ó ń ṣe àyípadà awọn Ohùn Áfíríkà, ó sì tẹnu mọ́ àwọn ìsapá rẹ̀ láti tún ṣe àtúnṣe ìtàn ilẹ̀ Áfíríkà nípasẹ̀ eré ìnàjú àti àwàdà. == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |Ẹ̀bùn ! scope="col" | Ọdún ! scope="col" | Olùgbà(àwọn) ! scope="col" | Ẹ̀ka ! scope="col" | Àbájáde ! class="unsortable" scope="col" | {{Abbr|Ref.|References}} |- | Àwọn Ẹ̀bùn Ìdárayá Nàìjíríà | 2014 | Ara rẹ̀ | Apanilerin apanilerin ti ọdun julọ | {{Nom}} | |- | Àwọn Ẹ̀bùn Ìdárayá Àwọn Ènìyàn Ìlú | 2014 | Ara rẹ̀ | Ẹ̀bùn Ìdámọ̀ Pàtàkì| {{won}} | |} == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ajebo fẹ́ Uchenna Kalu ní ọdún 2018, <ref>{{Cite news|title=Pre- Wedding Photos Of Comedian Ajebo|url=https://pmnewsnigeria.com/2018/05/19/pre-wedding-photos-of-comedian-ajebo/|location=Lagos, Nigeria|access-date=29 January 2025|language=en-US}}</ref> wọ́n sì ní ọmọ mẹ́ta lọ́wọ́lọ́wọ́. == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1987]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] r9ctzfbozmf07ddn4yn4i22o8oul2r7 0 83987 636287 2026-09-13T04:46:58Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1365133467|Willy Kanga]]" 636287 wikitext text/x-wiki {{Infobox social media personality|name=Willy Kanga|image=|caption=|spouse=|birth_name=Williams Jesse Etombi|birth_date={{birth date and age|1998|04|28}}|birth_place=[[Abuja]], Nigeria|other_names=|education=[[Joseph Ayo Babalola University]]|occupation={{Flatlist| * [[Animator]] * [[Content creation|content reator]] }}|years_active=2019{{endash}}present|instagram_handle=willy_kanga|instagram_followers=447 thousand|tiktok_handle=willy_kanga_|tiktok_followers=1.7 million|youtube_handle=willykanga|youtube_views=17.2 million|stats_update=19 January 2026}}   '''Williams Etombi''' (tí a bí ní ọjọ́ kejìdínlọ́gbọ̀n oṣù kẹrin ọdún 1998), Ẹni ti a mọ ni iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí '''Willy Kanga''' jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó ń ṣe àwòrán oní-ìgbé-sí-ìgbé (animation) àti àwọn ohun àkóónú fún ayélujára.<ref>{{Cite news|last=Erezi|first=Dennis|date=2025-02-25|title=Willy Kanga: The Nigerian animator transforming digital storytelling|url=https://guardian.ng/life/whatsnew-entertainment-celebrity-gist-and-so-on/willy-kanga-the-nigerian-animator-transforming-digital-storytelling/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-12-22|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-GB}}</ref> Ó gbajúmọ̀ fún ṣíṣe àwọn fíìmù kúkúrú oní-ìgbé-sí-ìgbé tí ó máa ń gbé sórí àwọn pèpéle ayélujára, pàápàá jùlọ TikTok. <ref>{{Cite news|last1=Edubi|first1=Omotayo|date=2025-02-25|title=Willy Kanga advocates for growth of Nigerian animation industry|url=https://thesun.ng/willy-kanga-advocates-for-growth-of-nigerian-animation-industry/|location=Lagos, Nigeria|accessdate=2025-12-22|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref> <ref>{{Cite news|title=From Kubwa to the Screen: The Rise of Nigerian Animator Willy Kanga|url=https://www.thisdaylive.com/2023/08/01/from-kubwa-to-the-screen-the-rise-of-nigerian-animator-willy-kanga/|accessdate=2026-03-01|newspaper=[[This Day]]}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Williams Etombi ni ọjọ kejidinlọgbọn oṣu kẹrin ọdun 1998 ni orilẹ-ede Naijiria. Ó ní ìfẹ́ sí yíyàwòrán nígbà tí ó wà ní kékeré, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn àwòrán ìbílẹ̀ àti àwòrán èédú. Lẹ́yìn náà, ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà ní Yunifásítì Joseph Ayo Babalola, <ref name=":0">{{Cite news|date=2025-02-24|location=Lagos, Nigeria}}</ref> níbi tí ó ti bẹ̀rẹ̀ sí í ṣe àwárí àwòrán oní-nọ́ńbà àti àwòrán oní-nọ́ńbà pẹ̀lú iṣẹ́ ẹ̀kọ́ rẹ̀. <ref name=":0" /> <ref>{{Cite news|date=2023-05-24|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Willy Kanga bẹ̀rẹ̀ sí í ṣẹ̀dá àwọn àkóónú lórí ayélujára nípasẹ̀ àwọn fídíò kúkúrú àti àwọn fídíò tí ó dá lórí meme kí ó tó di pé ó dojúkọ àwọn àwòrán ìṣẹ̀dá. Ó ní ìbáṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn àwòrán eré kúkúrú tí ó ní ìjíròrò tí a kọ sílẹ̀ àti àwọn àwòrán ojú tí a rọrùn, tí a ṣe fún pípín àwọn ìròyìn lórí ayélujára. <ref name=":0" /> Àwọn àkóónú eré rẹ̀ ti hàn nínú àwọn ìwé ìròyìn àti àwọn ìtẹ̀jáde orí ayélujára ní Nàìjíríà tí wọ́n ń ṣe àfihàn àwọn olùdá àti àwọn olùṣe àwòrán oní-nọ́ńbà. Àwọn ìròyìn wọ̀nyí fi iṣẹ́ rẹ̀ sí ipò tí ó wà nínú ìtàn àwòrán ayélujára àti ìtàn oní-nọ́ńbà ti ń pọ̀ sí i ní Nàìjíríà. Ní ọdún 2024, wọ́n kọ orúkọ rẹ̀ sí àwọn tó gba ẹ̀bùn TikTok Awards Sub-Saharan Africa, níbi tí wọ́n ti dá àwọn olùdá eré ìnàjú mọ̀. <ref name=":2">{{Cite news|title=Willy Kanga Advocates for the Growth of Nigerian Animation Industry|url=https://www.thisdaylive.com/2025/02/25/willy-kanga-advocates-for-the-growth-of-nigerian-animation-industry/|access-date=2025-12-22|language=en-US}}</ref> <ref name=":1">{{Cite news|date=2025-02-26|title=Willy Kanga wins TikTok Animator of the Year Award for Scripted Drama/Animation|url=https://tribuneonlineng.com/willy-kanga-wins-tiktok-animator-of-the-year-award-for-scripted-drama-animation/|access-date=2025-12-22|language=en-GB}}</ref> == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ àti ìdámọ̀ == {| class="wikitable" |+ !Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Àbájáde ! Ìtọ́kasí |- | 2024 | TikTok Awards iha-asale Sahara Africa | Ayàwòrán Ọdún|{{Won}} | <ref>{{Cite news|date=February 10, 2025|title=TikTok Awards Sub-Saharan Africa 2024|url=https://newsroom.tiktok.com/tiktok-awards-ssa-2024?lang=en-ZA|work=TikTok Newsroom}}</ref> <ref name=":2" /> |- | 2025 | Àwọn ẹ̀bùn àwọn akẹ́kọ̀ọ́ Jabu | Olùdá àkóónú ti ọdún|{{Won}} | |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1998]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] mdsrfely4r043u9ngvora137t94xx6n 0 83988 636288 2026-09-13T04:50:07Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1347934742|Ola Cardoso]]" 636288 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Ola Cardoso|image=|alt=|caption=|birth_name=|othername=|birth_date=|birth_place=|death_date=|death_place=|alma_mater=|occupation=Filmmaker, [[cinematographer]]|years_active=2011-present|known_for=|spouse=|parents=|website=}}   '''Ola Cardoso''' Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó jẹ́ oníṣẹ́ fíìmù (cinematographer), olùdarí ẹ̀dá-èrò (creative director), àti olùdarí àwọn fídíò orin; ó sì gbajúmọ̀ fún àwọn iṣẹ́ rẹ̀ lórí àwọn fíìmù bíi "The Blood Covenant", "Banana Island Ghost", àti *Breath of Life*—èyí tó gba àmì-ẹ̀yẹ AMVCA ti ọdún 2024 fún Fíìmù Tó Dá Bra Jùlọ.<ref name="Culture">{{Cite web|last=Adedayo|first=Adedamola|date=2024-01-09|title="Breath of Life" Review: A Faith-based Film With Refreshing Artistic Outlook|url=https://culturecustodian.com/breath-of-life-review-a-faith-based-film-with-refreshing-artistic-outlook/|access-date=2024-05-20|website=The Culture Custodian (Est. 2014.)|language=en-GB}}</ref> Ó tún jẹ́ olùdásílẹ̀ ilé-iṣẹ́ Film Bank Production, èyí tí í ṣe ilé-iṣẹ́ tó ń ṣe fíìmù ní Nàìjíríà. <ref name=":0">{{Cite news|title=I'm not in competition with anyone —Cardoso|url=https://tribuneonlineng.com/im-not-competition-anyone-cardoso/|work=[[Nigerian Tribune]]|date=12 November 2017}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2024-09-21|title=What drives me everyday is the challenge of translating vision into something tangible, impactful - Cardoso|url=https://businessday.ng/bd-weekender/article/what-drives-me-everyday-is-the-challenge-of-translating-vision-into-something-tangible-impactful-cardoso/?amp|location=Lagos, Nigeria|work=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]}}</ref> Ní ọdún 2023, ó kópa nínú ''Breath of Life'', èyí tí ó gba àwọn ìdìbò mọ̀kànlá ní oríṣiríṣi ẹ̀ka fún àtúnse kẹwàá AMVCA . <ref>{{Cite news|date=2024-03-24|title=#AMVCA10: Over The Bridge, Breath Of Life Sweeps Multiple Nominations. Here's The Full List|url=https://thenet.ng/heres-the-full-list-of-amvca-nominees/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2024-05-21|language=en-US}}</ref> == Fíìmù sínímátíkì == * [[Breath of life (fíìmu ọdún 2023)|''Èémí Ìyè'']] (2023) * ''Ọba Slum'' (2023) * ''Májẹ̀mú Ẹ̀jẹ̀'' (2022) * ''Ìrìn Àjò Àgbègbè Áfíríkà'' (2019) <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> * ''Makate Must Sell'' (2019)   * ''Ìpè Ọlọ́run'' (2018) * ''[[Banana Island Ghost|Ẹ̀mí Erékùṣù Banana]]'' (2017) <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> * ''Kí ó tó di ọjọ́ ọgbọ̀n'' (2015) == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable" |+ !Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Àbájáde ! Ìtọ́kasí |- | rowspan="2" | 2020 | rowspan="2" | Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Awòrán Adánidá ti Africa Magic | Olùyàwòrán fíìmù tó dára jùlọ|{{Nom}} | <ref>{{Cite news|title=Ola Cardoso gets two AMVCA nominations|url=https://thenationonlineng.net/mr-c-soars-high-at-amvca/amp/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> |- | Onisẹsẹ ina to dara julọ|{{won}} | <ref>{{Cite news|date=2020-02-09|title=Mr C bags two nominations at AMVCA 2020|url=https://tribuneonlineng.com/mr-c-bags-two-nominations-at-amvca-2020/|access-date=2024-05-20|language=en-GB}}</ref> |- | 2024 | Àwọn Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Oníwòran Africa Magic | Olùyàwòrán fíìmù tó dára jùlọ|{{Nom}} | <ref name="k613">{{Cite news|title=2024 AMVCA: Full list of winners|date=12 May 2024|url=https://dailypost.ng/2024/05/12/2024-amvca-full-list-of-winners/|location=Lagos, Nigeria|access-date=12 May 2024}}</ref> |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1985]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] rlzs8b71fxaor8rktffbqinpybah9b7 0 83989 636289 2026-09-13T04:56:03Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1330350869|Lawson Oyekan]]" 636289 wikitext text/x-wiki '''Lawson Oyekan''' fetisi ⓘ (ti a bi ni London, England ni ọdun 1961), jẹ oṣere ere amọ ti ode-oni lati ilẹ Britain ati Naijiria, ati ẹni akọkọ ti o gba ẹbun 'Grand Prix' ni idije 'World Ceramic Biennale' ti ọdun 2001 ni Korea.. == Àkótán Àkótán == Wọ́n bí Lawson Oyedokun Oyekan ní ọdún 1961 ní Stockwell, England, ó sì dàgbà ní Ibadan, ọmọ adájọ́ ilé ẹjọ́ gíga kan ní Nàìjíríà, ó lọ sí Ile-iwe giga Loyola, Ibadan, Nàìjíríà, Ìwọ̀-oòrùn Áfíríkà, ó sì padà sí England ní ọdún 1983 láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà, níbi tí ó ti lọ sí ìdánilẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà ní East Ham. Ní ìbẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ nípa bí a ṣe ń fi porcelain ju nǹkan, Oyekan ṣẹ̀dá àwọn iṣẹ́ ọnà bíi diaphragm pẹ̀lú àárín tí a gbé sókè. Lẹ́yìn náà, ó tẹ̀síwájú láti ṣe àwọn ìrísí tó tóbi jù, tó sì jẹ́ monolithic tí a fi ọwọ́ kọ́. Àwọn iṣẹ́ ilé méjèèjì yìí ní ìrírí rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọmọ ìlú London, àti ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà. A fi àwọn ohun èlò ìgúnwà ṣe àwọn iṣẹ́ rẹ̀ lọ́ṣọ̀ọ́, nígbà míìrán a máa fi àwọn ọ̀rọ̀ sí èdè Gẹ̀ẹ́sì tàbí èdè ìbílẹ̀ rẹ̀, Yorùbá . Àwọn nǹkan kan wà tí ó ń sọ̀rọ̀ nípa ìrírí rẹ̀ àti bí a ṣe tọ́ ọ dàgbà. "Ète mi ni láti fi ìfaradà ènìyàn hàn àti láti fi ìránṣẹ́ ìdánilójú hàn: pé a lè wo ìjìyà ènìyàn sàn." prnewswire.com Ó bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Nàìjíríà pẹ̀lú Applied Chemistry, lẹ́yìn náà ó kẹ́kọ̀ọ́ ìwé ẹ̀rí nínú iṣẹ́ ọ̀nà gbogbogbò ní Ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti Ibadan, Ibadan. Lẹ́yìn náà ni Lawson padà sí England ní ọdún 1983 láti kọ́ ẹ̀kọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà. Ó kọ́kọ́ kẹ́kọ̀ọ́ ní Ilé-ìwé Ààrin-gbùngbùn fún Iṣẹ́ Ọ̀nà àti Àpèjúwe ní ọdún 1985 lórí ẹ̀kọ́ ìmọ̀ ìjìnlẹ̀, lẹ́yìn náà ó tẹ̀síwájú láti kẹ́kọ̀ọ́ ní Ilé-ẹ̀kọ́ ti Iṣẹ́-ọnà Royal ní London láti ọdún 1988 sí 1990 níbi tí àwọn bíi Eduardo Paolozzi ti kọ́ ẹ̀kọ́ nípa rẹ̀. Nígbà tí ó ń kẹ́kọ̀ọ́, ó gba ẹ̀bùn ẹ̀kọ́ Ẹ̀bùn Ìrànwọ́ Owó-ẹ̀kọ́ Darwin ní ọdún 1989, ó sì jẹ́ ẹni pàtàkì jùlọ fún gbígba ẹ̀bùn Ẹ̀bùn Àkọ́kọ́ nínú eré Korean Biennale ti ọdún 2001 fún iṣẹ́ rẹ̀ "HEALING BEING," láti inú eré Coming up for Air rẹ̀. Gẹ́gẹ́ bí oníṣẹ́ ọnà òde òní tó ń ṣiṣẹ́ lọ́wọ́lọ́wọ́, ó ń ṣe àfihàn àti ṣe àfihàn iṣẹ́ kárí ayé ní Yúróòpù, Kòríà, Japan, àti Amẹ́ríkà. == Àpèjúwe Iṣẹ́ àti Àṣà == [[Fáìlì:3_Passage_WithPalmprint.jpg|alt=Thrown Porcelain|thumb| ''Ìrìn pẹ̀lú ìtẹ̀wé ọwọ́'']] Ọ̀kan lára àwọn iṣẹ́ Oyekan tó gbajúmọ̀ jùlọ ni iṣẹ́ "HEALING BEING" láti inú eré Coming Up for Air rẹ̀. Ohun èlò yìí jẹ́ ère aláwọ̀ kan tí a fi tẹ́rákọ́tì ṣe, tí a ti sé, tí ó gùn tó ẹsẹ̀ mẹ́fà àti méje.&nbsp;inches ni giga. Iṣẹ́ Lawson ní àwọn ilẹ̀ tí a sábà máa ń fi sílẹ̀ gbẹ tí a kò sì ní ìbòrí dígí, nígbà tí àwọn iṣẹ́ mìíràn ní oríṣiríṣi àwọn àwọ̀ tí a fi àwọ̀ ṣe. Ìfihàn kan tí wọ́n ṣe láìpẹ́ yìí ní Minnesota ní ọdún 2006, Solstice Lip Series, ní àpapọ̀ àwọn ohun èlò seramiki tí ó dúró ṣinṣin tí ó ní oríṣiríṣi àwọn ihò tí ó wà ní ẹ̀gbẹ́ ara wọn lórí àwọn monolith tí ó jọra. Ìrìn ìmọ́lẹ̀ àti agbára fún àwọn ohun èlò láti “mí” jẹ́ ohun pàtàkì nínú fífi hàn pé ó ní ẹ̀mí nínú iṣẹ́ rẹ̀ nípasẹ̀ àwọn ohun èlò wọ̀nyí. Ìdàgbàsókè iṣẹ́ Lawson wá láti inú ìdánilẹ́kọ̀ọ́ rẹ̀ ní England nínú ṣíṣe kẹ̀kẹ́ aláwọ̀ pọ́sítánẹ́ẹ̀tì sí ìdàgbàsókè àwọn ọ̀nà tirẹ̀ nípa kíkọ́ ọwọ́, tí ó ń fúnni ní àwọn ìrírí rẹ̀ tí ó wá láti àwọn ibi méjì àti ìgbésí ayé wọn. Lọ́wọ́lọ́wọ́, Lawson ń gbé ní London, England, ó sì tún ń ṣiṣẹ́ ní ilé iṣẹ́ kan ní [[Dẹ́nmárkì|Denmark]] . Ó tún ní ètò láti ṣí ilé ìtura kan ní Nàìjíríà pẹ̀lú ilé ẹ̀kọ́ kan. == Wo tun == * Oyekan == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ìbàdàn]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1961]] 69nqq90iccj1ztr1s58n75npd14pmh9 0 83990 636290 2026-09-13T05:01:10Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362186650|Director Pink]]" 636290 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=<!-- include middle initial, if not specified in birth_name -->|image=|imagesize=|alt=|caption=|movement=|awards=<!-- {{awd|award|year|title|role|name}} (optional) -->|patrons=|website=<!-- {{URL|Example.com}} -->}}'''Ìyìn fún Ẹniagwalam''' fetisi ⓘ Ẹni ti a mọ̀ ninu iṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Director Pink jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tó jẹ́ olùdarí fíìmù,<ref>{{cite web|last1=Nwaokolo|first1=Nneamaka|title=Top 13 Nigerian Music Video Directors of All Time|url=https://unorthodoxreviews.com/best-nigerian-music-video-directors|website=Unorthodox Reviews|access-date=5 March 2025}}</ref> olùdarí tó ń ṣètò iṣẹ́ ẹ̀dá, àti olùkọ́ni.<ref>{{Cite news|last=Alake|first=Olumide|date=2023-04-08|title=Director Pink, Kemi Adetiba and 2 other popular female music video directors|url=https://www.legit.ng/entertainment/celebrities/1528695-director-pink-kemi-adetiba-2-popular-nigerian-female-music-video-directors/|access-date=2023-08-09|newspaper=[[Legit.ng]]|language=en}}</ref> Ó di gbajúmọ̀ lẹ́yìn tó darí fídíò orin "Running To You" láti ọwọ́ Chike (pẹ̀lú Simi) àti "Abracadabra". <ref>{{Cite news|title=Watch Praise Onyeagwalam's horror short film 'Lady Koi Koi'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-praise-onyeagwalams-horror-short-film-lady-koi-koi/mnebv6z|access-date=2023-08-09}}</ref> Òun ni olórí àgbà fún Pinkline Films àti olùdásílẹ̀ Pinkline Academy, ètò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ṣíṣe fíìmù. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Onyeagwalam ni Ipinle Eko, Nigeria. Ó lo ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà èwe rẹ̀ ní ìlú Èkó, níbi tí ó ti kọ́ ẹ̀kọ́ girama pẹ̀lú. Ní ọdún 2020, ó gba ìwé ẹ̀rí Bachelor nínú ìmọ̀ nípa ètò ọrọ̀ ajé láti Yunifásítì ti Èkó. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ó tún jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní London Film Academy. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Onyeagwalam bẹ̀rẹ̀ sí í ṣiṣẹ́ nínú àwọn ohun èlò ìfọ̀rọ̀wérọ̀ nígbà tí ó wà ní ọ̀dọ́langba. Sibẹsibẹ, o darapọ mọ ile-iṣẹ fiimu ati fidio orin ni ọdun 2020. Ó gbajúmọ̀ lẹ́yìn tí ó darí fídíò sinimá náà "Running To You" tí [[Chike]] ṣe àfihàn rẹ̀ pẹ̀lú [[Simi]], èyí tí ó jẹ́ fídíò orin tí a wò jùlọ ní ìdajì àkọ́kọ́ ọdún 2021. <ref>{{Cite news|title=Running To You by Chike and Simi Becomes Most Viewed Music Video In 2021|url=https://thenationonlineng.net/chikes-running-to-you-ft-simi-becomes-most-viewed-music-video-in-2021/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ní oṣù kọkànlá ọdún 2021, ó ṣe fíìmù ẹ̀rù kúkúrú kan tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ "Lady Koikoi" èyí tí a gbé ka ìtàn àròsọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti Nàìjíríà " Madam Koikoi ". Ó ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn òṣèré oríṣiríṣi oríṣiríṣi, títí bí [[Wizkid]], [[Lil kesh|Lil Kesh]], [[Mercy Chinwo]] àti àwọn mìíràn. === Pinkline Films àti Pinkline Academy === Ó dá Pinkline Films sílẹ̀, ilé-iṣẹ́ ìṣelọ́pọ́ kan tí ó wà ní ìlú Èkó tí ó ń ṣe àwọn fídíò orin, àwọn ohun tí a mọ̀ sí àmì-ẹ̀yẹ, àti àwọn fíìmù kúkúrú. Onyeagwalam tún dá Pinkline Academy sílẹ̀, ètò ìdánilẹ́kọ̀ọ́ ṣíṣe fíìmù kan tí a ṣe láti kọ́ àwọn oníṣẹ̀dá ilẹ̀ Áfíríkà tí ó ń yọjú, láti tọ́ àwọn iṣẹ́ ìṣẹ̀dá tí àwọn obìnrin ń darí sọ́nà, àti láti pèsè àwọn ọgbọ́n ìṣelọ́pọ́, ìtọ́sọ́nà, àti àǹfààní sí ilé iṣẹ́. == Fídíò fọ́tò == {| class="wikitable" |+ !Year !Song title !Artiste |- | rowspan="9" |2025 |10 Kilo<ref>{{Cite news|last=Nwaokolo|first=Sandra|date=2025-08-13|title=Davido pays tribute to late Sound Sultan in '10 Kilo' music video|url=https://tribuneonlineng.com/davido-pays-tribute-to-late-sound-sultan-in-10-kilo-music-video/|access-date=2025-10-03|newspaper=[[Nigerian Tribune]]|language=en-GB}}</ref> |[[Davido]] |- |Mbali |[[Yẹmí Àlàdé|Yemi Alade]] |- |Summerdina |Chief Priest, Boypee and Zoro |- |Friday Night<ref>{{Cite news|last=Rapheal|date=2025-08-09|title=Nasboi partners Victor Osimhen for Friday Night visuals|url=https://thesun.ng/nasboi-partners-victor-osimhen-for-friday-night-visuals/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-10-03|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|language=en}}</ref> |Nasboi |- |When You Say A Thing |[[Mercy Chinwo]] |- |Odeshi |[[Timaya]] |- |You Are |[[Yẹmí Àlàdé|Yemi Alade]] |- |Survivor |Olivetheboy x Qing Madi |- |Saroje |Dera |- |2024 |Egwu |Chike ft [[Ilerioluwa Oladimeji Aloba (Mohbad)|Mohbad]] |- | rowspan="14" |2023 |Confidence |[[Mercy Chinwo]] |- |Spell |[[Chike]] ft Oxlade |- |Bienvenue |DJ Neptune ft Ruger |- |No More Condition |Rexxie ft Zinoleesky |- |Asiko |Rexxie ft Lojay |- |Abracadabra |[[Wizkid]], Skiibii, [[Naira Marley]] & Rexxie |- |Ole |Qing Madi ft [[Bnxn|BNXN]] (Fka Buju) |- |Ego Oyibo |[[Chike]] |- |Ovami |Oxlade ft [[Flavour]] |- |Stranger<ref>{{Cite news|title=Video: Simi drops visuals for "Stranger"|url=https://pmnewsnigeria.com/2023/06/16/video-simi-drops-visuals-for-stranger/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-09|language=en-US|newspaper=[[P.M. News]]}}</ref> |[[Simi]] |- |Feeling Funny |[[Lil kesh|Lil Kesh]] ft Young John |- |All Eyes On Me |[[Niniola]] |- |Single Again |Harmonize ft Ruger |- |Attention<ref>{{Cite news|date=2022-11-23|title=Soundz releases video for his viral hit song, 'Attention'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/soundz-releases-video-for-his-viral-hit-song-attention/clz0nwd|access-date=2023-08-09|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|language=en}}</ref> |Soundz |- | rowspan="13" |2022 |Breakfast |Ugoccie ft [[Phyno]] |- |Hard To Find |[[Chike]] ft [[Flavour]] |- |Peace |Brown Joel |- |Nwoke Oma |[[Chike]] |- |Grinding |DJ Neptune ft S1mba |- |Already Won |Dunnie ft [[Chike]] |- |Nack |The Therapist |- |WYD |Killertunes |- |Hosanna |Masterkraft ft [[Chike]] |- |Follow You<ref>{{Cite news|last=|first=|date=2021-10-16|title=Chike, Gyakie Join Fiokee In Love Riddim "Follow You"|url=https://guardian.ng/life/chike-gyakie-join-fiokee-in-love-riddim-follow-you/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-09|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> |Fiokee ft Gyakie & [[Chike]] |- |Chi Efo |J'dess ft Cavemen, [[Waje]], [[Chigul]], Selebobo, Zoro & Loud Choir |- |Medusa<ref>{{Cite news|title=Layzee Ella unveils music video 'Medusa' featuring Khaid|url=https://pmnewsnigeria.com/2022/10/19/layzee-ella-unveils-debut-music-video-medusa-featuring-khaid/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-09|language=en-US|newspaper=[[P.M. News]]}}</ref> |Layzee Ella ft Khaid |- |Bad Intentions |TAR1Q |- | rowspan="4" |2021 |Dangerous |Cheque ft [[Ayra Starr]] |- |My Only Baby |Ric Hassani |- |For You |[[Chidinma|Chidinma Ekile]] |- |Balance |B2C Uganda |- | rowspan="2" |2020 |You No Love Me |[[Chike]] ft [[Mayorkun]] |- |Running To You |[[Chike]] ft [[Simi]] |- | |Philomena |Marxii |- | |Roju<ref>{{Cite news|title=Chike Celebrates Culture with 'Roju' Visuals - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/06/12/chike-celebrates-culture-with-roju-visuals|access-date=2023-08-09|newspaper=[[This Day]]|language=en}}</ref> |[[Chike]] |} === Àwọn Fíìmù === {| class="wikitable" |+ ! Ọdún ! Àkọlé ! Ipa ! Àwọn Àkíyèsí |- | 2021 | Arabinrin Koi Koi <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2021-12-03|title=Director Pink serves suspense, thrills and actions in Lady Koi Koi|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/director-pink-serves-suspense-thrills-and-actions-in-lady-koi-koi/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-08-09|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2021-11-25|title=Watch Praise Onyeagwalam's horror short film 'Lady Koi Koi'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/watch-praise-onyeagwalams-horror-short-film-lady-koi-koi/mnebv6z|access-date=2023-08-09|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|language=en}}</ref> | Olùgbéjáde | Fíìmù kúkúrú |} == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable" |+ ! Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Iṣẹ́ ! Àbájáde ! Ìtọ́kasí |- | 2025 | Àwọn Headies | Fídíò Orin ti Odun "Egwu" – Olùdarí Pink | Ara rẹ̀|{{Won}} | |- | 2024 | Àwọn Ẹ̀bùn Orin TurnTable | Àṣeyọrí Tó Tayọ̀ Nínú Ìtọ́sọ́nà Fídíò Orin | Ara rẹ̀|{{Won}} | |- | rowspan="2" | 2023 | Àwọn Headies | Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ | Ìkọ̀wé|{{Nom}} | <ref>{{Cite news|date=2023-07-12|title=Burna Boy, Rema, Ruger, Asake lead 2023 Headies nomination list [Full Nomination List]|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/the-full-nomination-list-for-the-2023-headies-awards/5r1yw44|work=[[Pulse Nigeria]]}}</ref> |- | AFRIMMA | Olùdarí Fídíò Tó Dáa Jùlọ | __|{{won}} | |- | rowspan="3" | 2022 | Àwọn Headies | Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ | Roju|{{Nom}} | |- | AFRIMMA | Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ | Nwoke Oma|{{Nom}} | |- | Àwọn Ẹ̀bùn Orin Galaxy | Olùdarí Fídíò ti Ọdún | __|{{Nom}} | |} == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùṣe àwòrán ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1999]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] d7oelivwten42onw5a80djmrosj65as 0 83991 636291 2026-09-13T05:04:12Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368966335|Adekunle Adejuyigbe]]" 636291 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adekunle "Nodash" Adejuyigbe|birth_name=Adekunle Adejuyigbe|occupation=[[Film director]], [[Film editor]], [[Cinematographer]], [[Film maker]]}}'''Adekunle “Nodash” Adejuyigbe''',Ó jẹ́ olùṣe fíìmù àti olùgbéjáde láti Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|date=2021-10-21|title=Nollywood filmmaker Adekunle Adejuyigbe reacts to being selected as Jury member at FESPACO 2021|url=https://www.vanguardngr.com/2021/10/nollywood-filmmaker-adekunle-adejuyigbe-reacts-to-being-selected-as-jury-member-at-fespaco-2021/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2022-07-20|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref>Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùgbéjáde àti olùgbéjáde àgbà fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ fíìmù ìwé-ẹ̀rí àti àwọn ìpolówó fún àwọn àjọ àgbáyé. Adekunle bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní ilé-iṣẹ́ tẹlifíṣọ̀nù kan gẹ́gẹ́ bí olùgbé-e-jáde, òǹkọ̀wé, àti olùdarí àwọn ètò tẹlifíṣọ̀nù àti àwọn fíìmù ìwádìí-jinlẹ̀. Ó di Olùdarí Ẹ̀ka Ìṣẹ̀dá àti Olórí Ẹ̀ka Ìgbé-e-jáde ní ilé-iṣẹ́ náà kí ó tó fi ipò náà sílẹ̀ láti dá ilé-iṣẹ́ tirẹ̀ fún ṣíṣe fíìmù sílẹ̀, èyí tí ó pè ní "Something Unusual Studios". Ní ọdún 2015, wọ́n yan án gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn olùyàwòrán fíìmù mọ́kànlélógún láti kópa nínú kíláàsì oyè fún sínímátírì tí Ayẹyẹ Fiimu ti Berlin, [[Jẹ́mánì|Germany]] ṣètò. <ref>{{Cite web|archivedate=29 January 2018}}</ref> Òun ni olórí ẹgbẹ́ “Ẹgbẹ́ Fiimu Elite”. Adekunle ni onkọ̀wé, olùdarí àti olùgbéjáde “The Delivery Boy”, èyí tí ó ti ṣe àfihàn ní àwọn kọ́ńtínẹ́ǹtì mẹ́rin tí ó sì gba ẹ̀bùn fíìmù Nàìjíríà tí ó dára jùlọ ní Africa International Film Festival (AFRIFF), 2018.  == Àwọn àmì-ẹ̀yẹ àti ìdámọ̀ == * Olùkópa nínú kíláàsì gíga fún Cinematography tí Berlin International Film Festival ṣètò ní Germany, ọdún 2015. <ref>{{Cite web|archivedate=1 February 2015}}</ref> <ref>{{Cite news|url=http://thenationonlineng.net/reason-people-underrate-nigerian-filmmakers-nodash/|location=Lagos, Nigeria|title=Reason people UNDERRATE Nigerian filmmakers– NODASH - The Nation Nigeria|date=7 February 2015}}</ref> * Àwọn Ẹ̀bùn Fíìmù Nollywood tó dára jùlọ fún àtúnṣe fíìmù náà, Journey to Self, 2013 <ref>{{Cite web|archivedate=9 August 2020}}</ref> * Ayẹyẹ Fíìmù Kúkúrú Àgbáyé ti Olóòtú Tó Dáa Jùlọ, IN ní [[Èkó|ìlú Èkó]], tí a ṣe pẹ̀lú ìfọwọ́sowọ́pọ̀ pẹ̀lú Goethe Institute, ọdún 2011 * Ẹ̀bùn Àtúnṣe Tó Dáa Jùlọ, Fíìmù Nàìjíríà fún fíìmù náà, The Young Smoker, 2011 <ref name="olorisupergal.com" /> * Olùyàwòrán Sinimá Tó Dáa Jùlọ àti Olóòtú Tó Dáa Jùlọ, Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Nàìjíríà, 2011 == Fíìmù àwòrán == * 2017: Olùdarí fọ́tò, The Bridge * 2017: Olùdarí Fọ́tò, Ilé Ẹjọ́ * 2016: Olùdarí, Olùdarí Fọ́tò, Gidi Up Àkókò Kẹta <ref>{{Cite web|archivedate=2017-06-22}}</ref> * 2016: Olùdarí Fọ́tò, Olóòtú, Isoken (fíìmù 2017) * 2015: Ẹgbẹ́ Kejì, Olùyàwòrán Sínímátò, 50 (fíìmù) * 2015: Olùdarí fọ́tò, Ìpàdé * 2015: Olùyàwòrán Sínímà, Ireti * 2013: Olóòtú, Olùdarí Ìrìn Àjò Fọ́tò sí Ara Rẹ̀ == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùgbéré fíìmù ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 4iicabj2ktqxgv4ub7gergtcx1no12h 0 83992 636292 2026-09-13T05:08:08Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369410274|Abula (cinematographer)]]" 636292 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Abula|image=|birth_name=Abdulazeez Greene Oladimeji|birth_date=23 February|birth_place=[[Lagos]], [[Lagos State]], Nigeria|occupation=[[music video director]], filmmaker, [[cinematographer]], [[talent manager]]|education=Lagos State Model College, Igbogbo<br> [[Lagos State University]]|spouse={{Marriage|[[Taaooma]]|24 January 2021}}}}   '''Abdulazeez Greene Oladimeji''' Ẹni ti a mọ̀ pẹ̀lú orúkọ kan ṣoṣo náà "Abula" (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kejì), jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ oníṣẹ́ fíìmù (cinematographer), olùdarí fídíò orin, olùdarí ìpolówó ọjà, olùṣe fíìmù, àti olùtọ́jú àwọn òṣèré tàbí onílàkajì (talent manager). Òun ni Olùdarí Àgbà (CEO) àti olùdásílẹ̀ ilé-iṣẹ́ The Greenade Company. Ó ti darí àwọn fídíò orin àti àwọn ìpolówó ọjà fún àwọn bíi Zlatan, Fireboy DML, Portable, Dr Dolor, MohBad, Adekunle Gold, àti Taaooma. Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ ní "My Body" ti Zlatan, "I go pay" ti Dr Dolor, "Madam The Madam", àti "Ponmo Sweet" ti Mohbad. == Ìtàn ìgbésí ayé == <templatestyles src="Template:Quote_box/styles.css" />  Abdulazeez Greene Oladimeji ni a bi ni 23 Kínní, ni [[Èkó|Ilu Eko]] . Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga Lagos State Model College, fún ẹ̀kọ́ girama rẹ̀, àti Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Èkó, fún ẹ̀kọ́ girama rẹ̀. <ref name="P.M. News">{{Cite news|title=Five facts you should know about Abula|url=https://pmnewsnigeria.com/2021/06/17/five-facts-you-should-know-about-abula/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[P.M. News]]|access-date=6 July 2022}}</ref> Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́tàlá, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ya fídíò pẹ̀lú fóònù rẹ̀, <ref>{{Cite news|title=Content creation should be added to Education syllabus- Abula|url=https://www.vanguardngr.com/2021/06/content-creation-should-be-added-to-education-syllabus-abula/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|access-date=6 July 2022|date=16 June 2021}}</ref> ó sì gbà á gẹ́gẹ́ bí iṣẹ́ nígbà tí ó jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní Yunifásítì Ìpínlẹ̀ Èkó, ó ń kẹ́kọ̀ọ́ nípa Ìtàn àti Àjọṣepọ̀ Àgbáyé. Ní àárín ọdún 2010, ó kó lọ sí Ìpínlẹ̀ Kwara lẹ́yìn ẹ̀kọ́ rẹ̀ fún ẹgbẹ́ ọmọ ogun National Youth Service Corps rẹ̀. Nígbà tí ó ṣì ń ṣiṣẹ́, ó bẹ̀rẹ̀ sí í ṣẹ̀dá àkóónú, ó sì ṣẹ̀dá ẹni tí ó jẹ́ Sergeant Semiu Macaulay. <ref name="P.M. News" /> Nígbà tí ó wà ní [[Ìpínlẹ̀ Kwara|Kwara]], ó pàdé Taaooma, ẹni tí ó jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga nígbà náà. <ref>{{Cite news|title=I proposed to Taaooma with her parents’ consent –Fiance, Abula|url=https://punchng.com/i-proposed-to-taaooma-with-her-parents-consent-fiance-abula/|newspaper=[[The Punch]]|access-date=6 July 2022|date=21 November 2020}}</ref> Ní ọdún 2016, ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùdarí fídíò ní Abuja. Ní ọdún 2017, ó gbajúmọ̀, [[Zlatan]] sì kà á sí olùdarí àjọ "My Body", ó sì ya àwòrán rẹ̀ láti ọwọ́ Unlimited LA . Ní ọdún 2018, [[Taaooma]] gbajúmọ̀ nítorí ìtàn kan tó ṣe nípa àwọn òbí African Parents tó ń kó àwọn ọmọ wọn lọ sílé ìwé. Ní ọdún 2020, wọ́n gbé e ga fún olùdarí ọ̀pọ̀lọpọ̀ fídíò orin títí bí "Ponmo Sweet" láti ọwọ́ Mohbad; àti "I go pay" láti ọwọ́ Dr Dolors, tí [[Mercy Eke]] àti [[Taaooma]] kópa nínú rẹ̀; èyí tí ó mú kí ó gba àmì ẹ̀yẹ City People ní ọdún 2020, nínú ẹ̀ka Olùdarí Fídíò Orin ti Ọdún. Ní ọdún 2022, òun ni olùgbéjáde àgbà ti [[Fireboy DML]] ’s Tiny Desk Concerts, àti “Madam The Madam” láti ọwọ́ Dókítà Dolor, tí [[Regina Daniels]] kópa nínú rẹ̀. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ní oṣù kẹwàá ọdún 2020, ó fẹ́ Maryam Apaokagi (tí a mọ̀ sí [[Taaooma]] ) ní [[Namibia]], <ref>{{Cite news|title=Video: Taaooma, Abula share their engagement story|url=https://www.pmnewsnigeria.com/2020/10/30/video-taaooma-abula-share-their-engagement-story/|location=Lagos, Nigeria}}</ref>, ó sì ṣe ìgbéyàwó ní ọjọ́ kẹrìnlélógún oṣù kíní ọdún 2021. <ref>{{Cite news|title=PHOTOS: Taaooma marks first wedding anniversary|url=https://lifestyle.thecable.ng/photos-taaooma-marks-first-wedding-anniversary/}}</ref> == Àwọn Àpótí Ìrìnàjò == {| class="wikitable" !Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Àbájáde |- | 2020 | Àwọn Ẹ̀bùn Orin Àwọn Ènìyàn Ìlú | Olùdarí Fídíò Orin ti Ọdún |{{Nom}} |- | rowspan="1" | 2023 | Àwọn Ẹ̀bùn Ọjọ́ iwájú ní Áfíríkà | Ẹ̀bùn fún Fíìmù|{{pending}} |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 3vg50043uo7ncchkc7gja7efr429lah 0 83993 636293 2026-09-13T05:14:40Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1347098202|James Amuta]]" 636293 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=James Amuta|image=|caption=|birth_name=|birth_date=12 April|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|education=|alma_mater=|occupation=Director, Producer, Entrepreneur|organization=|awards=|website=}} '''James Amuta''' (tí a bí ní ọjọ́ kejìlá oṣù kẹrin) Ó jẹ́ olùgbéjáde fíìmù, olùdarí, olùyàwòrán láti ojú-òfúrufú, àti agbé-iṣẹ́-jáde ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà; ní ìlú Èkó ló ti bí i tí ó sì ti dàgbà.<ref>{{Cite news|date=2018-09-01|title=Complete List Of Winners For The 2018 AMVCA|url=https://guardian.ng/life/complete-list-of-winners-for-the-2018-amvca/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-08-09|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> Ó gbajúmọ̀ jùlọ fún fíìmù ìwé-àkọsílẹ̀ rẹ̀ tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ *Nightfall in Lagos*, èyí tí wọ́n yàn fún àmì-ẹ̀yẹ fíìmù ìwé-àkọsílẹ̀ tó dára jùlọ ní ọdún 2018 láti ọwọ́ àwọn olùpèsè àmì-ẹ̀yẹ Africa Magic Viewers' Choice Award.. <ref>{{Cite news|title=AMVCA 2018: Full list of winners|url=https://punchng.com/amvca-2018-full-list-of-winners/|access-date=2021-08-09}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Amuta ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùgbéjáde fíìmù Netflix àtilẹ̀bá tí a gbajúmọ̀ gan-an, <nowiki><i id="mwGw">Oloture</i></nowiki>, <ref>{{Cite news|title=ISAAC ALOMA JUNIOR: Talents should be prioritised in the entertainment industry|url=https://www.newtelegraphng.com/isaac-aloma-junior-talents-should-be-prioritised-in-the-entertainment-industry/|location=Lagos, Nigeria}}</ref> àti gẹ́gẹ́ bí olùgbéjáde fíìmù tí ó yọrí sí rere ní ìṣòwò <nowiki><i id="mwJQ">, Your Excellence</i></nowiki> . <ref>{{Cite news|title=Bolanle Austen-Peters announces new film 'Palava' reportedly based on Police brutality|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/bolanle-austen-peters-announces-new-film-palava/y10spfj}}</ref> Òun ni òǹkọ̀wé àti olùdarí ''BiCuriosity'' tí Colorado Film Institute yàn gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó kẹ́yìn nínú àwọn tó wá sí ìparí. <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-14}}</ref> Amuta kọ ìwé àti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùgbéjáde lórí ''Collision Course'' tí wọ́n yàn gẹ́gẹ́ bí AFRIFF 2021 Closing Film, <ref>{{Cite news|date=2021-10-29|title=Austen-Peters' Collision Course to close film festival|url=https://punchng.com/austen-peters-collision-course-to-close-film-festival/|access-date=2021-12-21|newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2021-10-30|title=Bolanle Austen-Peters' Collision Course to close AFRIFF 2021|url=https://editor.guardian.ng/saturday-magazine/weekend-beats/bolanle-austen-peters-collision-course-to-close-afriff-2021/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-12-21|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US|archivedate=2022-05-03}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2021-10-30|title=Bolanle Austen-Peters' 'Collision Course' Outshines Over 4,000 Entries, Selected As AFRIFF 2021 Closing Film|url=https://thenet.ng/bolanle-austen-peters-collision-course-outshines-over-4000-entries-selected-as-afriff-2021-closing-film/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-12-21|newspaper=[[The Netng|The NET]]|language=en-US}}</ref> ó sì tún yàn fún ẹ̀bùn mẹ́rin ní Àmì-ẹ̀yẹ African Movie Academy Award 2021, ó sì gba ẹ̀bùn méjì, títí kan Ẹ̀bùn fún Àṣeyọrí nínú Ìtàn Àwòrán. <ref>{{Cite news|date=2021-11-05|title='Collision Course is Personal to Me' Says James Amuta|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2021/11/05/collision-course-is-personal-to-me-says-james-amuta/|access-date=2021-12-21|newspaper=[[This Day]]|language=en-US}}</ref> Amuta jẹ́ olùgbéjáde <nowiki><i id="mwRg">Elesin Oba: The King's Horseman</i></nowiki>, fíìmù Netflix tí a ṣe àtúnṣe sí ''Death and the Kings Horseman'' ti [[Wọlé Sóyinká|Wole Soyinka]] . Amuta tún jẹ́ akéwì, ó sì ní ìwé kan tí a tẹ̀ jáde tí a pè ''ní Enigma: Beyond the Poet'' . <ref>{{Cite book|last=Asemota|first=Stefan|url=https://books.google.com/books?id=JhYbDAAAQBAJ&dq=Enigma%3A+Beyond+the+Poet+james+amuta&pg=PA13|title=Caught In-Between|date=2016-05-02|location=Germany|language=en}}</ref> == Fíìmù àwòrán == {| class="wikitable" |+ !Ọdún ! Fíìmù ! Ipa ! Àkíyèsí |- | rowspan="2" | 2017 | ''Àṣálẹ́ ní Èkó'' | Olùdarí/Olùgbéjáde | |- | ''Rọpo Wurukum'' | rowspan="2" | Olùyàwòrán sínímà | |- | rowspan="2" | 2019 | ''[[The Bling Lagosians|Àwọn ará ìlú Lagos]]'' | |- | ''Ọlá Àgbà Rẹ'' | rowspan="2" | Olùgbéjáde | |- | 2020 | <nowiki><i id="mwjA">Olotu</i></nowiki> | |- | 2021 | ''Ikọ́lẹ́sẹ̀ ìkọlù'' | Òǹkọ̀wé/Olùgbéjáde | |- | rowspan="3" | 2022 | ''Bori tabi Padanu'' | Olùgbéjáde/Olùdarí | |- | ''Ènìyàn Ọlọ́run'' | rowspan="2" | Olùgbéjáde | <ref>{{Cite news|location=Nigeria}}</ref> |- | ''Elesin Oba, Ẹṣin Ọba'' | |- | 2023 | ''Ìkórè Dúdú'' | Òǹkọ̀wé/Olùdarí/Olùgbéjáde/Olùyàwòrán Sínímà | |- | rowspan="2" | 2024 | ''Nígbà tí àwọn ohun búburú bá jáde'' | Olùgbéjáde/Olùdarí Àgbà | rowspan="2" | Fíìmù kúkúrú |- | ''Ọfẹ-owo'' | Olùdarí |} == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable" |+ !Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Fíìmù ! Àbájáde |- | 2018 | Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Olùwòran Africa Magic | Fíìmù Àkọsílẹ̀ Tó Dáa Jùlọ | ''Àṣálẹ́ ní Èkó'' |{{Nom}}<ref>{{Cite news|date=2018-09-04|title=#AMVCA2018: Ali Nuhu wins, dedicates award to cast|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/kannywood/282426-amvca2018-ali-nuhu-wins-dedicates-award-to-cast.html|access-date=2021-08-11|language=en-GB|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> |- | 2021 | [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|Ẹ̀bùn Ẹ̀ka fíìmù Áfíríkà]] | Àṣeyọrí nínú eré ìtàgé | ''Ikọ́lẹ́sẹ̀ ìkọlù'' |{{won}}<ref>{{Cite news|date=2018-09-04|title=#AMVCA2018: Ali Nuhu wins, dedicates award to cast|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/kannywood/282426-amvca2018-ali-nuhu-wins-dedicates-award-to-cast.html|access-date=2021-08-11|language=en-GB|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> |- | rowspan="3" | 2022 | rowspan="2" | [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|Ẹ̀bùn Ẹ̀ka fíìmù Áfíríkà]] | Fíìmù Tó Dáa Jùlọ | ''Ènìyàn Ọlọ́run'' |{{Nom}} |- | Fíìmù Nàìjíríà Tó Dáa Jùlọ | ''Ènìyàn Ọlọ́run'' |{{won}} |- | Àwọn Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Awòrán Adánidá ti 2022 ti Africa Magic | Fíìmù Tó Dáa Jùlọ Ní Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà | ''Ikọ́lẹ́sẹ̀ ìkọlù''| {{won}} <ref>{{Cite news |date=14 May 2022 |title=AMVCA 2022 winners: Full list of Africa Magic Viewers Choice Award winners |work=BBC News Pidgin |url=https://www.bbc.com/pidgin/tori-61452928}}</ref> |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] qygb6rocjszssni4bpaondotlewkjrx 0 83994 636294 2026-09-13T05:16:40Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1362331211|Benjamin Sokomba Dazhi]]" 636294 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Benjamin Sokomba Dazhi|image=|image_size=|caption=|birth_date={{birth date and age|1988|2|15|df=y}}|birth_place=[[Minna]], Niger State, [[Nigeria]]|nationality=|years_active=2014-present|occupation=[[Animator]]|education=[[Federal University of Technology, Minna]], [[National Open University of Nigeria]]}} '''Benjamin Sokomba Dazhi''' ((tí a mọ̀ dáadáa gẹ́gẹ́ bí '''Benny Dee'''; tí a bí ní ọjọ́ kẹèẹ́dógún oṣù Kejì, ọdún 1988) jẹ́ olùṣe àwòrán oní-ìgbé-rú (animator) láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2021/10/victory-for-nigeria-as-benny-dee-lands-cartoon-network-deal-to-showcase-african-dance-culture/amp/|place=Lagos, Nigeria|title=Victory for Nigeria as Benny Dee lands cartoon network deal to showcase African dance culture|last=admin|journal=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|date=22 October 2021|accessdate=October 23, 2021}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.sunnewsonline.com/benny-dee-lands-cartoon-network-deal-to-showcase-african-dance-culture/|place=Lagos, Nigeria|title=Benny Dee Lands Cartoon Network deal to showcase African Dance Culture|last=admin|date=October 22, 2021|journal=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]|accessdate=October 25, 2021}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Dazhi ni [[Minna]], olu-ilu [[Ìpínlẹ̀ Niger|Ipinle Niger]], Ariwa-aringbungbun Nigeria. Ó jẹ́ ọmọ ilé-ẹ̀kọ́ gíga ní National Open University of Nigeria àti Yunifásítì Ìmọ̀-ẹ̀rọ ti Àpapọ̀, Minna, níbi tí ó ti wọ inú iṣẹ́ eré ìdárayá gẹ́gẹ́ bí rap kí ó tó di ayàwòrán. <ref>{{Cite news|url=https://leadership.ng/amp-presidency-qbe-pledges-progress-inclusivity/|title=Being The Biggest Animator In Nigeria Now, Isn't Luck But Hardwork – Benny Dee|last=admin|journal=[[Leadership (newspaper)|Leadership]]|accessdate=October 23, 2021}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.blueprint.ng/benny-dees-justart-reignites-the-beautiful-world-of-animation/|place=Abuja, Nigeria|title=Benny Dee's 'JustArt' reignites the beautiful world of animation|journal=[[Blueprint Newspaper|Blueprint]]|date=22 October 2021|accessdate=October 23, 2021}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Dazhi gba àmì-ẹ̀yẹ nígbà tí ó ń ṣiṣẹ́ pẹ̀lú olùdarí fídíò Nàìjíríà Akin Alabi gẹ́gẹ́ bí olórí eré ìnàjú lórí fíìmù ''The Legend of Oronpoto'' . Ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2021, ó bá Cartoon Network ṣiṣẹ́ pọ̀ gẹ́gẹ́ bí olùdásílẹ̀ àti olùdarí eré ijó tuntun Cartoon Network Africa, ''Challenge Dance Challenge'' . <ref>{{Cite news|url=https://independent.ng/brand-new-cn-dance-challenge-show-cranks-things-up-on-cartoon-network/|location=Lagos, Nigeria|title=Brand-new CN Dance Challenge Show Cranks Things Up On Cartoon Network}}</ref> Ifihan naa n kọ awọn ọmọde ni awọn ilana ijó oriṣiriṣi ti o ni atilẹyin nipasẹ awọn ọmọ Afirika nipa lilo awọn olukọni ijó ere idaraya meji, ''Anwuli'' ati ''Kingsley'' . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}  [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1988]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] bkrv8jvnml4l3rp4l4wqv44dd8qoiqg 0 83995 636296 2026-09-13T05:29:28Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1344786153|Akin Alabi]]" 636296 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Akin Alabi|image=|image_size=|birth_date=|birth_place=[[Lagos State]]|years_active=2005–present|occupation=[[Cinematographer]], [[music video director]]|education=[[University of Ilorin]]}}'''Akin Alabi''', Akin_Alabi.wav ⓘ tí a bí ni Ìpínlẹ̀ Èkó ní Nàìjíríà, ó sì jẹ́ olùdarí fídíò orin, òǹkọ̀wé, àti oníṣòwò ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà.<ref>{{Cite news|last1=Ayodele|first1=Oye|title=How To Be A Good Director, Songwriter-Akin Alabil|url=https://www.legit.ng/680875-exclusive-expert-speaks-takes-good-director-songwriter.html|accessdate=30 December 2018|archive-date=31 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181231043104/https://www.legit.ng/680875-exclusive-expert-speaks-takes-good-director-songwriter.html|url-status=dead|newspaper=[[Legit.ng]]}}</ref> Ó gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára ​​àwọn olùdarí fídíò tí wọ́n ṣe aṣáájú nínú ṣíṣe àwọn fídíò orin 'hip-hop' ní Nàìjíríà,<ref>{{cite journal|last1=Adewale|first1=Adedeji|title=Yoruba Culture & its Influence on the Development of Modern Popular Music in Nigeria|date=December 2010|pages=290|url=http://etheses.whiterose.ac.uk/2257/1/Adedeji%2C_Adewale.pdf|accessdate=15 February 2019}}</ref> ó sì ti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn olórin pàtàkì bíi 9ice, Timaya, Tope Alabi, Onyeka Onwenu, Reminisce, Tim Godfrey, Ayanjesu, Paul Ik Dairo, àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn mìíràn. == Ìgbà èwe àti ẹ̀kọ́ == Alabi, tí ó wá láti Ìpínlẹ̀ Ekiti ní ìpilẹ̀ṣẹ̀, bẹ̀rẹ̀ ìrìn-àjò ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Lara Day Nursery and Primary School ní Ikeja, Èkó, lẹ́yìn náà ó sì gba ìwé-ẹ̀rí 'Ordinary Level' ní Ilé-ẹ̀kọ́ Ìjọba Àpapọ̀, Idoani, ní Ìpínlẹ̀ Ondo.<ref>{{Cite news|last1=Ayodele|first1=Oye|title=How To Be A Good Director, Songwriter-Akin Alabil|url=https://www.legit.ng/680875-exclusive-expert-speaks-takes-good-director-songwriter.html|accessdate=30 December 2018|archive-date=31 December 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20181231043104/https://www.legit.ng/680875-exclusive-expert-speaks-takes-good-director-songwriter.html|url-status=dead|newspaper=[[Legit.ng]]}}</ref>Lẹ́yìn èyí, ó tẹ̀síwájú sí Yunifásítì ti Ilorin ní Ìpínlẹ̀ Kwara láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa Ìṣàkóso Iṣẹ́-òwò (Business Administration). <ref>{{Cite web|archivedate=31 December 2018}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Alabi, ẹni tí ó ní ìfẹ́ sí kíkọ orin àti ṣíṣe àwòrán nígbà tí ó wà ní yunifásítì, jẹ́wọ́ nígbà kan nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò rẹ̀[6] pé ìfẹ́ rẹ̀ fún orin ló mú kí òun ju àwo orin kan sílẹ̀ ní ọdún 1999. Ó bani nínú jẹ́ pé nígbà tí Uzodinma Ukpechi (ọ̀kan lára àwọn alágbára tó wà lẹ́yìn kámẹ́rà nígbà náà) fún un ní ìwé-ẹ̀rí náà, Alabi sọ pé òun ti pinnu láti ra àwọn ohun èlò pẹ̀lú owó náà. Ìmọ̀ rẹ̀ nípa àwòrán àti ìṣelọ́pọ́ ohùn ló jẹ́ kí ó lè ṣe àwárí àwọn ọgbọ́n rẹ̀, <ref>{{Cite web|archivedate=31 December 2018}}</ref> èyí tó mú kí ó fi àwo orin kan sílẹ̀ ní ọdún 1999. Ó bani nínú jẹ́ pé nígbà tí Uzodinma Ukpechi, (ọ̀kan lára àwọn alágbára tó wà lẹ́yìn kámẹ́rà nígbà náà) fún un ní ìwé-ẹ̀rí náà, Alabi sọ pé òun ti pinnu láti ra àwọn ohun èlò pẹ̀lú owó náà. Ìmọ̀ rẹ̀ nípa àwòrán àti ìṣelọ́pọ́ ohùn ló jẹ́ kí ó lè ṣe àwárí ìmọ̀ rẹ̀. Lẹ́yìn tí ó ya fídíò orin kan fún olórin tuntun kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Nachur for Blac ní ọdún 2004, Akin di olókìkí ní ọdún 2005 pẹ̀lú fídíò orin Big Bamo àti orin Paul Play tí àkọ́lé rẹ̀ ń jẹ́ Crazy. Akin, tí ó tún jẹ́ ayàwòrán ọ̀jọ̀gbọ́n, ni a lè yàn báyìí sí ọ̀kan lára àwọn olùdarí fídíò orin àti fídíò ilé tó dára jùlọ ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite web|archivedate=31 December 2018}}</ref> Gẹ́gẹ́ bí olórin, ó dá ẹgbẹ́ kan sílẹ̀ pẹ̀lú ìyàwó rẹ̀ tí a ń pè ní TIV tí wọ́n sì ṣe àgbékalẹ̀ orin alárinrin tí ó gbajúmọ̀ náà, Komole ní ọdún 2012, èyí tí ó gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmì-ẹ̀yẹ pẹ̀lú Nigeria Music Video Awards (NMVA) fún lílo choreography tí ó dára jùlọ, <ref>{{Cite web|archivedate=15 February 2019}}</ref> Ẹni tí a yàn fún Nigeria Music Video Awards (NMVA) lábẹ́ ẹ̀ka Best Gospel Video. Awọn akojọpọ iṣẹ fidio rẹ pẹlu orin orin Konga ti akole rẹ jẹ Kabakaba, Komole nipasẹ TIV ft Vector, 'Gbamugbamu' ati 'No be Mistake' nipasẹ 9ice; 'Yankuliya,' 'Olorun Mo bebe,' 'Ti o ba sọ' nipasẹ Timaya; 'Ilẹ Ileri' nipasẹ Paul Play; 'Crazy' by Julius Agwu; 'Ariya' by Ayuba; 'Bu nwanem' nipasẹ Onyeka Onwenu; 'Kabakaba' nipasẹ Konga; RCCG Egbe Iyin album video; 'Igboro Ti Daru' by Klever J. <ref>{{Cite web|archivedate=31 December 2018}}</ref> Òun ni olùdá eré tẹlifíṣọ̀n oníṣe lórí àwọn òwe Nàìjíríà tí a pè ní My Nigerian Proverb shows lójoojúmọ́ lórí African Magic, Trybetv, YangaTv (UK) àti lórí BRT Buses ní Èkó. Ní ọdún 2018, ó ṣe ìwé kan lórí àwọn òwe Yorùbá tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ Akomolowe: Ìwé Mi ti Àwọn Òwe Yorùbá. Ó ní ìfẹ́ sí àṣà ilẹ̀ Áfíríkà, ó sì ń ṣiṣẹ́ lórí lílo àwọn ohun èlò ìfọ̀rọ̀wérọ̀ láti dáàbò bo àṣà ilẹ̀ Yorùbá pàápàá jùlọ. Ó ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn fún orúkọ rẹ̀, títí bí àmì ẹ̀yẹ City People ti ọdún 2012 fún Olùdarí Fídíò Tó Dáa Jùlọ, àmì ẹ̀yẹ TAVA fún Olùdarí Fídíò Tó Dáa Jùlọ àti fídíò RnB Tó Dáa Jùlọ. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Alabi fẹ́ Bunmi Alabi ní ọdún 2008, wọ́n sì jọ bí ọmọkùnrin méjì, wọ́n sì ń gbé ní ìlú Eko ní Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|last1=Admin|title=It took time before my wife and I understood each other – Akin Alabi|url=https://punchng.com/took-time-wife-understood-akin-alabi/|accessdate=15 February 2019}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|colwidth=30em}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 7hz1qt8vwrvhol4vmt3kuw60e1bzwny 0 83996 636297 2026-09-13T05:33:43Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1369140313|Akhabue Ebalu Evans]]" 636297 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Akhabue Ebalu Evans|image=Akhabue_ebalu_evans_during_BTSGRAM_Expo_2020.jpg|occupation=Producer, cinematographer and video director|education=Lawyer by profession|years_active=2002-present|spouse={{marriage|Akhabue Blessing|2018}}}}'''Akhabue Evans''' <ref name=":0">{{Cite news|date=4 January 2020}}</ref> '''Ebalu''', ti a tun mọ si '''Oludari En'man''', jẹ olupilẹṣẹ [[Ọmọ Nàìjíríà|Naijiria]], sinima ati oludari fiimu. <ref name=":1" /> Ó ń ṣiṣẹ́ àti darí fún Carel Films, níbi tí òun náà ti jẹ́ olórí àgbà ilé-iṣẹ́ náà. Ó ti darí àwọn fídíò orin ti Nathaniel Bassey,<ref>{{Cite news|url=https://pmnewsnigeria.com/2025/10/28/meet-dir-enman-the-visionary-behind-the-hallelujah-challenge-visuals/|location=Lagos, Nigeria|title=Meet Dir. En’Man: The visionary behind the Hallelujah Challenge visuals|last=Alabi|first=Taiwo|date=28 October 2025|access-date=8 February 2026|newspaper=[[P.M. News]]}}</ref>Dunsin Oyekan, <ref>{{Cite news|date=6 February 2026}}</ref> Sinach, Ada Ehi, <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|date=26 October 2022}}</ref> Rozey, Eben, Jahdiel, Testimony Jaga, Samsong, <ref name=":1">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Victoria Orenze, Sunmisola Agbebi àti ìránṣẹ́ ìhìnrere Liberia tí ó ti kú Moses Swarey. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria|date=22 November 2023}}</ref> == Ìtàn ìgbésí ayé == === Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ === Ó bẹ̀rẹ̀ sí ní ta àwọn ohun èlò orin nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún márùn-ún, ó sì di olùgbéjáde orin nígbà tí ó pé ọmọ ọdún méjìlá nípa lílo ọ̀nà ìgbà fi ohùn tàbí ohun èlò orin kún èyí tí ó ti wà tẹ́lẹ̀ kí ó tó bẹ̀rẹ̀ sí ní ṣe fíìmù nígbà tí ó pé ọmọ ọdún ogún. <ref name=":1" /> === Iṣẹ́ ọwọ́ === Agbẹjọ́rò ni Evans nípa iṣẹ́ rẹ̀, wọ́n sì pè é sí ilé ẹjọ́ ní Nàìjíríà nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mọ́kànlélógún. Ó ti dá ilé-iṣẹ́ méjì sílẹ̀; BTSGram (Behind The Scene Gram) àti Music Video Market Place. <ref name=":1" /> BTS-Gram <ref name=":2">{{Cite web|archivedate=27 January 2020}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> jẹ́ bulọọgi ṣíṣe fíìmù tí ó ti bá àwọn ilé iṣẹ́ bíi; Feiyiu tech FY, Hollyland Technology, 3d lut creator, <ref name=":2" /> Teffest láti ọwọ́ [[Omotola Jalade Ekeinde|Omotola Jalande-Ekeinde]], Gvm LED, Insta360, Gudsenmoza, Zhiyun_tech, Filmcrux. <ref name=":0" /> Ní oṣù kẹwàá ọdún 2022, ó darí eré orin [[Tim Godfrey (olórin)|Tim Godfrey]] tí a pè ní “FEARLESS CONCERT” èyí tí a ṣe ní Eko Convention Center, Lagos Nigeria. Ó jẹ́ ẹni tó ṣe pàtàkì fún àwọn iṣẹ́ Yamaha tó ga jùlọ ní Áfíríkà. == Fíìmù àwòrán == {| class="wikitable" |+ !Year !Artist !Song !Directed |- |2014 |Rozey |Kinging |Yes |- |2015 |[[Sinach]] |I know who I am |Yes |- |2016 |[[Ada Ehi]] |I Testify |Yes |- |2016 |[[Ada Ehi]] |Only You |Yes |- |2016 |[[Eben (olórin)|Eben]] |Victory |Yes |- |2016 |Jahdiel |This My Hands |Yes |- |2017 |Jahdiel |Like You |Yes |- |2017 |Testimony |Igara |Yes |- |2019 |[[Samsong]] |E Dey Work |Yes |- |2019 |[[Sinach]] |Omemma (Sinach live in concert 2019) |Yes |- |2020 |[[Sinach]] |All Things are Ready |Yes |- |2020 |[[Eben (olórin)|Eben]] feat. [[Nathaniel Bassey]] |No one like you |Yes |- |2020 |Moses Bliss |Too Faithful |Yes |- |2025 |Luwi |Armament |Yes |- |2025 |[[Nathaniel Bassey]] |O Dara |Yes |- |2025 |Mercy Chinwo |From The Rising (LIVE) |Yes |- |2025 |Sunmisola Agbebi |Tomorrow |Yes |- |2025 |[[Nathaniel Bassey]] |Hallelujah Festival |Yes |- |2025 |Judikay |Not Done |Yes |- |2025 |Sunmisola Agbebi |Hallelujah |Yes |- |2025 |Rotimikeys x Gaisebaba |Benefit |Yes |- |2025 |Grace Oluwaloju x Theophilus Sunday |Power Of God |Yes |- |2025 |[[Judikay]] |Have You Seen |Yes |- |2025 |Mercy Chinwo feat. MOG Music |None Like You Lord |Yes |- |2025 |Grace Oluwaloju, Kaestrings |The Glory (Live) |Yes |- |2025 |Sunmisola Agbebi |WORSHIP MEDLEY Vol. 3 |Yes |- |2025 |Mercy Chinwo |Onyeoma |Yes |- |2025 |Moses Bliss |Ebenezer |Yes |- |2025 |Ebukasongs x Okopi Peterson |Whatever |Yes |- |2025 |[[Nathaniel Bassey]] |Dancing Around Medley |Yes |- |2025 |[[Moses Bliss (akọrin)|Moses Bliss]] |Thank You |Yes |- |2025 |Bidemi Olaoba |Many Many Things |Yes |- |2025 |Rotimikeys |Light |Yes |- |2025 |Anthony Kani, Minister GUC |Never Again (Live) |Yes |- |2026 |Dunsin Oyekan |Burn |Yes |- |2026 |Tim Godfrey |Inifinity |Yes |- |2026 |Aidee Ime feat. Dasola Akinbule |YHWH |Yes |- |2026 |Moses Bliss |Unending Joy |Yes |- |2026 |Tkeyz, Gaise Baba |Baba Modupe |Yes |- |2026 |Chinyere Udoma |IF E NOR BE GOD |Yes |- |2026 |Chinyere Udoma |Unbelievable Miracles |Yes |- |2026 |Testimony JOE |SUDDENLY SUDDENLY |Yes |- |2026 |Nathaniel Bassey |Jehovah |Yes |- |2026 |Dunsin Oyekan feat. Pastor E.A Adeboye |AMEN |Yes |- |2026 |Preye Odede feat. Prinx Emmanuel |Dey Pray |Yes |- |2026 |Judikay |Riwa Otito |Yes |- |2026 |Rhema Onuoha |I Love Your Name |Yes |- |2026 |Dunsin Oyekan |New Wine |Yes |- |2026 |Moses Bliss |The Mountain Experience |Yes |- |2026 |Joan Kaboleri |You Reign |Yes |- |2026 |ElSammy, Sinach |Mighty |Yes |- |2026 |Dr Ugonma, Nathaniel Bassey |What a God |Yes |- |2026 |Tim Godfrey, Fearless C., Nosa |We Raise A Sound |Yes |- |2026 |Victoria Orenze |Room |Yes |- |2026 |Mercy Chinwo |Okaka |Yes |} == Àwọn ẹ̀bùn == * SSMA (Àmì Ẹ̀yẹ Gúúsù-Gúúsù Media) 2014, Olùdarí Fídíò ti Ọdún (En'man – Kilq (Ileke) (Ẹni tí a yàn tí ó sì gbà á)  * Àwọn Ẹ̀bùn Loveworld- Wọ́n yàn gẹ́gẹ́ bí Olóòtú fídíò ti ọdún 2016 àti 2017 <ref name=":0" /> * Ẹ̀ka LMAM (Àwọn Ẹ̀bùn Orin àti Àwọn Ọ̀nà ti Loveworld) - Olùdarí, Ṣíṣe àtúnṣe àti àwòrán ìgbésẹ̀ (2016-2019) <ref name=":0" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] abjvkkpmmxxczfx6qzp436ovsygyhaq 0 83997 636298 2026-09-13T05:39:53Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1366821447|Chinedum Iregbu]]" 636298 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Chinedum Iregbu|image=Chinedum Iregbu.jpg|caption=Chinedum 'Maxzy' Iregbu, at the Senegambia Beach Hotel, Kololi, Banjul, Gambia (2012)|birth_date=1981|birth_place=[[Zaria]]|nationality=|citizenship=[[Nigeria]]|occupation=Film director,<br>Poet|years active=}} <templatestyles src="Module:Message box/ambox.css"></templatestyles>'''Chinedum Iregbu''' // ⓘ(ti a bi ni Zaria, Ipinle Kaduna, ni apa ariwa-iwọ-oorun Naijiria) jẹ olupilẹṣẹ fiimu ati akọwi ọmọ orilẹ-ede Naijiria. Lọwọlọwọ, Chinedum n ṣiṣẹ gẹgẹbi Oluṣakoso Iṣakoso Didara (Quality Control Manager) fun EbonyLife TV, ikanni DSTV 165. A mọ ọ daradara bi Saint Maxzy tabi Maxzy. == Ẹ̀kọ́ == Chinedum Iregbu jẹ́ ọ̀dọ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ olùdarí fíìmù, ẹni tí ń ṣàtúnṣe fíìmù, àti oníṣẹ́ fíìmù-yíyà (cinematographer) ní àkókò díẹ̀. Ó ní ìwé-ẹ̀rí nínú iṣẹ́ ṣíṣe fíìmù láti ilé-ẹ̀kọ́ Imagine Film Training Institute ti Gaston Kabore ní Ouagadougou, Burkina Faso; ìwé-ẹ̀rí diploma nínú ìmọ̀ ìbánisọ̀rọ̀ gbogbo-gbòò (Mass Communication) láti Yunifásítì ti Jos; àti ìwé-ẹ̀rí ìpele àkọ́kọ́ ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga (Bachelor's degree) nínú ìmọ̀ iṣẹ́ fíìmù láti National Film Institute, Jos, ní Ìpínlẹ̀ Plateau, Nàìjíríà. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Àwọn fíìmù rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí Olùdarí ní nínú àwọn fíìmù òṣèlú tó gba àmì-ẹ̀yẹ, ''In Dele Giwa's Shoes'', ''Question Mark'', ''Dud's Culture'', tí a yàn fún Berlinale Talent Campus ní ọdún 2008 àti <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> Anfara, <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> àfarawé ọ̀kan lára àwọn ohun tó ń fa ìrúkèrúdò ní àwọn agbègbè tó wọ́pọ̀ ní Nàìjíríà, èyí tó gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmì-ẹ̀yẹ títí bí 'Olùdarí Tó Dáa Jùlọ, Fídíò Tó Dáa Jùlọ, Àtúnṣe Tó Dáa Jùlọ àti Àmì-ẹ̀yẹ Tó Dáa Jùlọ ní Nigerian Television Authority TVC Legacy Awards 2011, ó sì tún gba àmì-ẹ̀yẹ Olùṣe-fiimu Tuntun tó Ń Yọjú ti Ọdún 2012 ní Ayẹyẹ Fiimu ti Awọn ara Afirika ni Silicon Valley pẹ̀lú Anfara. Àwọn iṣẹ́ fídíò rẹ̀ ní nínú rẹ̀: "Point of no return" àlàyé nípa ìwà ìkà tí Man hù sí àwọn ẹranko, Ìtàn Ìgbésẹ̀ Ìgbìmọ̀ti Ìwọ̀-oòrùn ti Ó dára gan-an ni Áfíríkà, Lalle, fídíò ìtàn lórí àmì ìfarahàn agbègbè, There is Nothing Wrong With My Uncle, fídíò ìtàn lórí Mysticism of Death àti ''Becky's Journey'' (2014), <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> fídíò ìtàn Sine Plambech (Denmark) lórí àwọn aṣíwájú tí kò bófin mu láti Nàìjíríà sí Yúróòpù àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ. Ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọ̀dọ́mọdé Talent tí wọ́n yàn láti ya fíìmù ogún ìṣẹ̀lẹ̀ ìwé Documentaries láti ṣe ìrántí ọdún àádọ́ta òmìnira [[Nàìjíríà]], ó sì ti ṣiṣẹ́ lórí ọ̀pọ̀lọpọ̀ fíìmù fíìmù tí ìjọba ìpínlẹ̀ Nàìjíríà yàn, títí bí Gómìnà Liyel Imoke àti Gómìnà Emmanuel Eweta Uduaghan . == Wo tun == Àkójọ díẹ̀ lára àwọn iṣẹ́ tí ó kópa nínú onírúurú iṣẹ́ nìyí: Olùrànlọ́wọ́ Olùdarí, Lillies of the Ghetto, fíìmù Gottemburg Funded, DOP, Lemon Green, ìṣeré Premonition Pictures, Olùrànlọ́wọ́ Olùdarí, Blood Stones, iṣẹ́ [[Decolonise the Internet (Nigeria/Yorùbá Wikipedia)|Goethe Institut's]] Killing Africa, iṣẹ́ Healing Africa, DOP, Promise, iṣẹ́ Johns Hopkins University àti USAID Funded. Chinedum ti ṣiṣẹ́ fún àwọn àjọ bíi Soundcity TV, Aljazeera, [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|AMAA Awards]], Copa Coca-Cola, láti dárúkọ díẹ̀, ó jẹ́ Olùdarí Ìṣàkóso Dídára fún [[Mo Abudu|EbonyLife TV]], Channel 165 lọ́wọ́lọ́wọ́. == Àwọn ẹ̀bùn àti ọlá == * Yíyàn fún Iṣẹ́ Àṣẹ: Àmì Ẹ̀yẹ Àṣàyàn Àwọn Awòrán Africa Magic (AAMVCA 2026) - Fíìmù Tó Dáa Jùlọ - Oúnjẹ Tútù Mẹ́ta * Olùborí: Ẹ̀bùn Olùṣeré Fíìmù Àgbékalẹ̀ 2012 “ANFARA – WỌN TI BẸRẸ̀” (OLÙDÁRÍ, OLÙṢẸ̀DÁRÍ, OLÙTỌ́WỌ́) Àjọyọ̀ Fíìmù Àgbáyé Silicon Valley, Los Angeles * ÀWỌN Ẹ̀BÙN ONÍPỌ̀LỌ́PỌ̀: Olùborí: Fíìmù tó dára jùlọ, Àtúnṣe tó dára jùlọ, Àmì tó dára jùlọ àti Olùdarí tó dára jùlọ “ANFARA – WỌN TI BẸRẸ̀” (OLÙDÁRÍ, OLÙṢẸ̀RẸ̀, OLÙTỌ́WỌ́) ÀWỌN Ẹ̀BÙN LÍLÁTÍ [[Nigerian Television Authority|NTA]] TVC 2011 * Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Púpọ̀: “IN DELE GIWA’S SHOES” (Olùgbéréjáde/Olùdarí) IN-SHORT INTERNATIONAL FIM FESTIVAL, 2011 * Olùborí: Fíìmù Àwòrán Tó Dáa Jùlọ “Gbogbo Ìṣòro” (DOP) IN-SHORT INTERNATIONAL FIM FESTIVAL, 2011 * Olùborí: Fíìmù Àwọn Akẹ́kọ̀ọ́ Tó Dáa Jùlọ ní Zuma International Film Festival Abuja, Nigeria pẹ̀lú Fíìmù “IN DELE GIWA'S SHOES” 2010 (Olùgbéréjáde/Olùdarí) * Àwọn Ìyàn Púpọ̀: Àwọn Ẹ̀bùn Terracotta (2010). Eko pẹlu fiimu “LEMON GREEN” (2009). (Olùdarí fọ́tò) Fíìmù tí ó dára jùlọ. * Àṣàyàn Olóṣèlú: 58TH Berlin International Film Festival ’s (2008). Berlinale Talent Campus, Berlin- Germany pẹ̀lú fíìmù náà “Àṣà DUD” (2007). (Olùdarí) * Àṣàyàn Òṣìṣẹ́: Lonely Hearts Club – Àwọn olùṣe fíìmù BTC [[Jẹ́mánì|Germany]] 2008 pẹ̀lú ìwé àfọwọ́kọ náà “THE VICISSITUDE” (Òǹkọ̀wé) == Àwọn ìtọ́kasí == <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2008-11-20}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2012-05-22}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2015-10-09}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2017-03-12}}</ref>{{Reflist}}  [[Ẹ̀ka:Àwọn ọmọ Ígbò]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1981]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 11yc4fsdnwhuj59d40xspwv3uijpzag 0 83998 636299 2026-09-13T05:42:02Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368457775|Prodigeezy]]" 636299 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Prodigeezy|image=|birth_name=Iyobosa Rehoboth|alias=|birth_date={{birth date and age|1994|11|07|df=y}}|birth_place=[[Edo State]], Nigeria|occupation=[[Filmmaker]], [[Entrepreneur]]|years_active=2010 - Present|website=}}   '''Iyobosa Rehoboth''', tí a tún mọ̀ sí '''Prodigeezy''', jẹ́ olùdarí fídíò orin àti olùyàwòrán sinimá [[Ọmọ Nàìjíríà|ní Nàìjíríà]] . == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Rehoboth jẹ́ ọmọ [[ìpínlẹ̀ Edo]] ní Nàìjíríà. Ó dàgbà ní Port Harcourt, Nàìjíríà. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Prodigeezy ti darí ọpọlọpọ awọn fidio orin fun awọn olorin lati oriṣiriṣi ẹka orin, pẹlu orin Falz ti o fa ariyanjiyan ti akọle rẹ jẹ "This Is Nigeria",<ref>{{cite web|url=https://www.bellanaija.com/2018/05/this-is-nigeria-falz-cover/|title=This is Nigeria! Falz Brings It Home in This Brilliant Cover of Childish Gambino's Hit Track|date=25 May 2018|website=bellanaija.com|access-date=28 July 2020}}</ref>"Killin’ Dem" ti Burna Boy, "Don't Call Me Back" ti Joeboy,<ref>{{Cite news|url=https://guardian.ng/life/joeboy-and-mayorkun-serve-interesting-video-for-dont-call-me-back/|location=Lagos, Nigeria|title=Watch: Joeboy And Mayorkun Serve Interesting Video For 'Don't Call Me Back'|date=31 October 2019|access-date=28 July 2020|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]}}</ref> ati awọn orin fun Joey B, Falz, Ric Hassani, ati awọn miiran. <ref name="auto">{{Cite news|url=https://guardian.ng/life/falz-drops-social-conscious-song-talk/|location=Lagos, Nigeria|title=Falz Drops Social Conscious Song "Talk"|accessdate=28 July 2020}}</ref> == Fídíò tí a yàn == * [[Burna Boy|Ọmọkùnrin Burna]] àti [[Zlatan]] - Killin Dem * [[Burna Boy|Ọmọkùnrin Burna]] - Boshe Nlo * Falz - Èyí ni Nàìjíríà * Ọ̀rọ̀-ọ̀rọ̀ Falz <ref>{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/music/305250-singer-falz-begins-year-with-hit-single-talk.html|title=Singer Falz begins year with hit single, "Talk" &#124; Premium Times Nigeria|newspaper=[[Premium Times]]}}</ref> * Falz - Agabagebe * Ìtọ́ni nípa ìwà rere Falz * Falz - Ọmọkùnrin Adùn * GuiltyBeatz ft Joey B, Falz - Iyabo * [[Joeboy]] - Má ṣe pè mí padà * Ric Hassani - Nọmba akọkọ * Olóúnjẹ 187 ft Ọ̀gbẹ́ni P – Lẹ́ẹ̀kan sí i == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == Ní ọdún 2018, ó gba àmì-ẹ̀yẹ Fídíò Orin Tí Ó Dáa Jùlọ ti Ọdún (Olùdarí) láti ọwọ́ Àwọn Ẹ̀bùn Ìdárayá Nàìjíríà fún iṣẹ́ rẹ̀ This Is Nigeria . <ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/entertainment/music/davido-tiwa-savage-and-burna-boy-win-at-2018-nigerian-entertainment-awards-see-full/77zs365|title=Davido, Tiwa Savage and Burna Boy win at 2018 Nigerian Entertainment Awards [See full list]|accessdate=28 July 2020}}</ref> Ní ọdún 2019, wọ́n yàn án fún Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ ti Ọdún (Olùdarí) láti ọwọ́ The Headies fún iṣẹ́ rẹ̀ "Talk". <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Wo tun == * Àkójọ àwọn olùṣe àwòrán ní Nàìjíríà == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1994]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] ki7oxvoe9acogz9slj2i5wekw79kmqo 0 83999 636300 2026-09-13T05:45:01Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1342592700|Sesan (video director)]]" 636300 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Sesan Ogunro|image=|imagesize=170px|education=[[University of West London]]|occupation={{flatlist| *Cinematographer }}|years_active=2005–present}}'''Sesan Ogunro Jr.'''(ti a bi ni ọjọ́ kọkànlá oṣù Kínní ọdún 1983) jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń darí ṣíṣe àwọn fídíò orin, tí ó sì ń gbé ní Orílẹ̀-èdè Gẹ̀ẹ́sì; orúkọ tí a sábà máa ń fi mọ̀ ọ́ ni Sesan. Ó ti darí ṣíṣe àwọn fídíò orin fún àwọn olórin Afrobeats bíi D'Banj, Wizkid, Tiwa Savage, àti Davido. Òun ni Olùdarí Àgbà (CEO) ilé-iṣẹ́ Film Factory Nigeria, èyí tí ó jẹ́ ilé-iṣẹ́ tí ń ṣe àwọn fídíò ní ìlú Èkó; àti Film Factory South Africa, tí ó wà ní Johannesburg. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Sesan lo ìgbà èwe rẹ̀ ní ìlú ìbí rẹ̀ ní Èkó, Nàìjíríà kí ó tó kó lọ sí UK pẹ̀lú ìdílé rẹ̀, níbi tí ó ti lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ girama ní London. Ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ pẹ̀lú ìwé ẹ̀rí nínú 3D Animation àti Visual effects láti Yunifásítì ti Ìwọ̀ Oòrùn London . Sesan gba ìmísí láti ọ̀dọ̀ baba rẹ̀ tó ti kú àti orúkọ rẹ̀ Sesan Ogunro Sr., ẹni tó ń ṣiṣẹ́ Eminent Communications, ọ̀kan lára àwọn ilé iṣẹ́ ìpolówó tó tóbi jùlọ ní Èkó títí di ìgbà ikú rẹ̀ ní ọdún 2013. <ref>{{Cite news|url=https://www.vanguardngr.com/2013/12/advertising-guru-sesan-ogunro-murdered-lagos/|location=Lagos, Nigeria|title=Advertising guru, Sesan Ogunro, murdered in Lagos|first=Akintayo|last=Eribake|date=23 December 2013|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Lẹ́yìn tí Sesan parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Yunifásítì, ó ṣe àwọn iṣẹ́ fíìmù ní ilẹ̀ abẹ́ ilẹ̀ ní UK nípasẹ̀ ilé iṣẹ́ ìṣeré tí ó ní, Àwọn Ìpolówó Ọlọ́gbọ́n-àgbà, èyí tí ó ṣí ọ̀nà sílẹ̀ fún un láti dara pọ̀ mọ́ àwọn gbajúmọ̀. Ní ọdún 2005, ó gba ipò gẹ́gẹ́ bí Olórí Iṣẹ́ Ìgbéjáde Post Production pẹ̀lú ilé iṣẹ́ ìpolówó kárí ayé, McCann Erickson, ní London. Ní ọdún 2007, ó pàdé olórin Afrobeats / Afropop D'Banj ní ilé ìtura kan ní ìlú Èkó, ó sì gbà láti ya fídíò náà fún orin rẹ̀ tó ń bọ̀, "Suddenly". A ya fíìmù náà ní ìlú Èkó, ìṣáájú eré olùdarí Sesan tí a pè ní Afrobeat ló mú kí wọ́n lè bá D'Banj ṣe àjọṣepọ̀ pẹ̀lú àwọn tó gba àmì-ẹ̀yẹ lọ́jọ́ iwájú. Àwọn wọ̀nyí yóò ní fídíò orin fún " Oliver Twist ", èyí tí a kọ́kọ́ ṣe lórí [[Youtube|YouTube]] ní ọdún 2012. Wọ́n yan orin náà fún ẹ̀bùn fídíò orin tó dára jùlọ ní àgbáyé àti ẹ̀bùn fídíò orin tó ní ẹ̀bùn jùlọ ní 2012 fún ẹ̀bùn fídíò orin tó ní ẹ̀bùn jùlọ ní 2012. <ref name="auto">{{Cite news|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/110781-dbanj-bags-4-nominations-at-world-music-awards.html|title=D'banj bags 4 nominations at World Music Awards}}</ref> Sesan ń bá àwọn òṣèré ṣiṣẹ́ ní gbogbo oríṣiríṣi oríṣi bíi Riton àti Kah-Lo tí wọ́n yàn fún Grammy, wọ́n sì ti gba ìyìn gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn olùdarí tí wọ́n bọ̀wọ̀ fún jùlọ ní Nàìjíríà. == Fídíò tí a yàn == * [[Davido]] Ft. Uhuru àti DJ Buckz – The Sound * [[Davido]] Ft. Onínúure Mill - Àwọn Fẹ́ràn Mi * [[Davido]] Ft. Nasty C - Ọmọ tó tutu jùlọ ní Áfíríkà * [[Davido]] Ft. Rae Sremmurd àti Ọ̀daràn Young Thug - Pere * [[D'banj|D'Banj]] Feat. Kanye West – Oliver Twist (orin D'banj) * [[D'banj|D'Banj]] Feat. [[Snoop Dogg]] – Ọgbẹni Endowed * [[D'banj|D'Banj]] Feat. [[Tiwa Savage]] - Gbọn It * Àwọn Ẹranko Oko Oní-ìwé Ft. Nelly - Olówó Olówó * Kahlo Feat. Riton – Atalẹ̀ * [[Mr eazi|Ogbeni Eazi]] - Ni owuro * [[Patoranking]] Feat. Erin Eniyan ati Konshens - Daniella Whine * Shatta Wale – Gringo * [[Wizkid]] – Ìkẹyìn (Baba Nla) * [[Wizkid]] – Ọmọ Soweto * [[Wizkid]] - Alẹ́ òní * [[Wizkid]] Ft. Mystro - Lẹsẹkẹsẹ * [[Àṣá|Aṣa]] - Ohun Rere * Tulisa - Bàbá == Àwọn ẹ̀bùn == {| class="wikitable" !Ọdún ! Iṣẹ́ Àgbékalẹ̀ ! Ayẹyẹ ! Ẹ̀ka ! Àbájáde |- | rowspan="1" | 2011 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]] àti [[Snoop Dogg]], "Mr Endowed" | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Ikanni O | ''Fídíò Àwọn Ọkùnrin Tó Ní Ẹ̀bùn Jùlọ'' | {{won}} |- | rowspan="1" | 2012 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]] ft Kanye West, " Oliver Twist (D'banj song) " | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Channel O | ''Fídíò Àwọn Ọkùnrin Tó Ní Ẹ̀bùn Jùlọ'' | {{won}} |- | rowspan="1" | 2012 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]] ft Kanye West, " Oliver Twist (D'banj song) " | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Ikanni O | ''Fídíò ti Ọdún'' | {{won}} |- | rowspan="1" | 2012 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]] ft Kanye West, " Oliver Twist (D'banj song) " | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Orin Àgbáyé <ref name="auto" /> | ''Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ'' | {{Nom}} |- | rowspan="1" | 2015 | rowspan="1" | [[Davido]], "Ohùn náà" | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Orin MTV Africa | ''Fídíò Tó Dáa Jùlọ''| {{Nom}} |- | rowspan="1" | 2016 | rowspan="1" | [[Wizkid]] ft Uhuru, "Ọmọ Soweto" | rowspan="1" | Àwọn Ẹ̀bùn Orin MTV Africa | ''Fídíò Ìfọwọ́sowọ́pọ̀ Tó Dáa Jùlọ'' | {{won}} |- | rowspan="1" | 2018 | rowspan="1" | Shatta Wale, "Gringo" | rowspan="1" | Gbogbo Awọn ẹbun Orin Afirika ( AFRIMA ) | ''Fídíò Orin Tó Dáa Jùlọ Lọ́dún''| {{won}} |} == Ìgbésí ayé ara ẹni == Sesan jẹ́ arákùnrin OAP àti olùgbéjáde [[Fade Ogunro]], wọ́n sì ń ṣiṣẹ́ ilé-iṣẹ́ ìṣelọ́pọ́, Film Factory papọ̀. <ref>{{Cite news|last1=Eze|first1=Mary Jane|title=Ex-Beat FM OAP, Fade Ogunro Speaks On How She Managed 'Two Husbands' At A Time|url=https://www.thenigerianvoice.com/news/202741/ex-beat-fm-oap-fade-ogunro-speaks-on-how-she-managed-two-h.html|accessdate=14 September 2020|agency=The Nigerian Voice|date=12 January 2016}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1983]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 60qau5proh3hxrt4cemon97h6k1z34q 0 84000 636301 2026-09-13T05:49:01Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372550216|Adeoluwa Owu]]" 636301 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adeoluwa Owu|image=|birth_name=Adeoluwa Emmanuel Owu|other_names=Captain Degzy|birth_date=1985|birth_place=[[Ilorin]], Kwara State|occupation={{hlist|[[film director]]|[[cinematographer]]}}|years_active=2011 – Present|education={{hlist|[[University of Ilorin]]|Pefti Film Institute}}|website=}}   '''Adeoluwa Emmanuel Owu''' tí a mọ̀ sí '''Captain Degzy''' <ref>{{Cite news|title=Nollywood movie director, Captain Degzy sets sight on global success in 2024|url=https://www.vanguardngr.com/2024/07/nollywood-movie-director-captain-degzy-sets-sight-on-global-success-in-2024/|location=Lagos, Nigeria|access-date=23 September 2024}}</ref> Ó jẹ́ olùdarí fíìmù àti oníṣẹ́ fíìmù (cinematographer) ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí ó sì gbajúmọ̀ fún iṣẹ́ rẹ̀ lórí àwọn eré tẹlifíṣọ̀nù bíi *Far From Home* (2022) àti *Shanty Town* (2023), àti àwọn fíìmù bíi 'A Tribe Called Judah' (2023)[1] àti Jagun Jagun (2023)<ref>{{Cite news|last1=Mbonu-Amadi|first1=Osa|title=What Captain Degzy brought to ‘A Tribe Called Judah’|url=https://www.vanguardngr.com/2024/01/what-captain-degzy-brought-to-a-tribe-called-judah-2/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|access-date=21 September 2024}}</ref>; èyí tí ó kẹ́yìn nínú wọn yìí mú kí wọ́n yàn án fún àmì-ẹ̀yẹ AMVCA fún ẹ̀ka iṣẹ́ fíìmù tó dára jùlọ (Best Cinematography).<ref>{{cite web|title=AMVCA 2024 nominations full list: Over the Bridge get highest nomination|url=https://www.bbc.com/pidgin/articles/c3gmw713z0wo|website=BBC News Pidgin|access-date=21 September 2024|date=25 March 2024}}</ref>Ní ọdún 2023, ilé-iṣẹ́ FilmOne fi orúkọ rẹ̀ sí ipò olùdarí tí ó ní èrè tó ga jùlọ nínú ìwé àkọsílẹ̀ Ọdọọdún ti Nàìjíríà BoxOffice. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Adeoluwa Emmanuel Owu was born in [[Ilorin]], Kwara State . <ref name="Independent">{{Cite news|last1=Abisola|first1=Shojobi|title=10 Important Things You Need To Know About Director Captain Degzy|url=https://independent.ng/10-important-things-you-need-to-know-about-director-captain-degzy/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[Independent (Nigeria)|Independent]]|access-date=21 September 2024|date=10 May 2024}}</ref> Ó wá láti ìpínlẹ̀ Kogi, ó sì jẹ́ ọmọ ìdílé Yagba . <ref name="Independent" /> Owu lọ sí Yunifásítì Ilorin kí ó tó lọ sí Pefti Film Institute ní Èkó, níbi tí ó ti gba oyè nínú ṣíṣe fíìmù, ó sì mú kí òye rẹ̀ pọ̀ sí i nígbà tí ó wà ní ilé-ẹ̀kọ́ náà gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán fíìmù, olóòtú, àti olùdarí. <ref name="Independent" /> == Fíìmù díẹ̀díẹ̀ == === Fíìmù === {| class="wikitable" ! style="background:#B0C4DE;" |Year ! style="background:#B0C4DE;" |Film ! style="background:#B0C4DE;" |Role |- |2025 |''Owambe Thieves'' |Director |- | rowspan="4" |2024 |''Asiri Ade'' |Director |- |''When Love Strikes'' |Director |- |''Queen Lateefah<ref>{{Cite news|title=‘I love to tell Grass-to-Grace stories’- Adeoluwa Owu|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/i-love-to-tell-grass-to-grace-stories-adeoluwa-owu/f1kw874|access-date=21 September 2024|date=2 September 2024}}</ref>'' |Director |- |''Crossroads'' |Cinematographer |- | rowspan="4" |2023 |[[Adire (eré)|''Adire'']] | rowspan="3" |Director |- |''[[A tribe called Judah|A Tribe Called Judah]]'' |- |''What No One Knows'' |- |''Jagun Jagun'' |Cinematographer |- | rowspan="2" |2022 |''One Too Many'' |Cinematographer |- |''Before Valentine's'' |Cinematographer |- | rowspan="6" |2021 |''Blind Date'' |Director |- |''The Griot'' |Director and Executive producer |- |''Ex with Benefits'' |Director |- |''What Happened at St James'' |Cinematographer |- |''My Village People'' |Cinematographer |- |''Charge and Bail'' |Cinematographer |- | rowspan="6" |2020 |''Introducing the Kujus'' |Cinematographer |- |''Betty's Love Triangle'' |Cinematographer |- |''Gaslight'' |Director |- |''[[This Lady Called Life]]'' |Cinematographer |- |''Time Looped'' |Cinematographer |- |''A Thousand Ways to Break a Cheating Man'' |Cinematographer |- | rowspan="4" |2019 |''The History of Chicken'' |Cinematographer |- |''Adaife'' |Cinematographer |- |''Ms Independent'' |Cinematographer |- |''Never Saw It Coming'' |Cinematographer |- | rowspan="3" |2018 |''[[Oga Bolagi|Oga Bolaji]]'' |Director of photography |- |''Love in a Time of Kekes'' |Cinematographer |- |''Memoirs of 4'' |Cinematographer |- | rowspan="9" |2017 |''A Case of Free Will'' |Cinematographer |- |''For My Girls'' |Cinematographer |- |''Uncloaked'' |Cinematographer |- |''Stormy Hearts'' |Cinematographer |- |''In Our Trap'' |Cinematographer |- |''Stranger Than Ever'' |Cinematographer |- |''Timeless'' |Cinematographer |- |''Chasing Rainbows'' |Cinematographer |- |''Mid Life Blues'' |Cinematographer |- |2016 |''Romance Is Overrated'' |Cinematographer |- |2011 |''Larmes de sang'' |Cinematographer |} === Tẹlifíṣọ̀n === {| class="wikitable" ! style="background:#B0C4DE;" |Ọdún ! style="background:#B0C4DE;" | Àwọn eré tẹlifíṣọ̀n ! style="background:#B0C4DE;" | Ipa |- | 2025 | ''Àìdára náà'' | Olùyàwòrán sínímà |- | 2024 | ''Ayipada Ere: Agbára Ere'' | Olùdarí |- | 2023 | ''Ìlú Shanty'' | Olùyàwòrán sínímà (steadicam) |- | 2022 | ''Jìnnà sí Ilé'' | Olùtọ́jú sinima alájọṣepọ̀ |- | 2021 | ''Ìfẹ́ líle'' | Olùyàwòrán sínímà |} == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable sortable" !Ọdún ! Ẹ̀bùn ! Ẹ̀ka ! Iṣẹ́ ! Àbájáde |- | 2020 | Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé Queen Palm | Fíìmù Sínímàtórì Tó Dáa Jùlọ | Ara rẹ̀ fún ''Àwọn Aṣebi'' |{{won}} |- | 2021 | Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà | Ẹ̀bùn Oronto Douglas fún Fíìmù Tó Dáa Jùlọ ní Nàìjíríà | Ara rẹ̀ fún ''The Griot'' <ref>{{Cite news|last1=Nwogu|first1=Precious 'Mamazeus'|title=Here's a full list of AFRIFF 2021 winners|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/heres-a-full-list-of-afriff-2021-winners/9g6r05f|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|access-date=19 September 2024|date=17 November 2021}}</ref> |{{won}} |- | 2021 | Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé ti Golden Leaf | Ẹ̀bùn Àwọn Adájọ́ Pàtàkì | Ara Rẹ Fun ''Ọjọ́ Afọjú'' |{{won}} |- | 2024 | Àwọn Ẹ̀bùn Àṣàyàn Àwọn Oníwòran Africa Magic | Fíìmù Sínímàtórì Tó Dáa Jùlọ | Ara fun ''Jagun Jagun (The Warrior)'' |{{Nom}} |- | 2024 | Nollywood 100 | Ẹ̀bùn Àṣàyàn <ref>{{Cite news|last1=Nigeria|first1=Guardian|title=Funke Akindele, others bag The Nollywood 100 legacy award|url=https://guardian.ng/saturday-magazine/life-a-style/funke-akindele-others-bag-the-nollywood-100-legacy-award/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|access-date=21 September 2024|date=2 March 2024}}</ref> | Ara rẹ̀|{{honoured}} |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1985]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] mqvsbvbyo9amqjkdcrbx486i4fb56mm 0 84001 636302 2026-09-13T05:56:37Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372545769|Branwen Okpako]]" 636302 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|imagesize=|website=}}Ọ̀jọ̀gbọ́n '''Branwen Kiemute Okpako''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹẹ̀ẹ́dọ́gbọ̀n oṣù kejì ọdún 1969), ó jẹ́ olùṣe fíìmù [[Àwọn ará Jẹ́mánì|ará ilẹ̀]] Jámánì tí a bí ní orílẹ̀-èdè [[Nàìjíríà]] . Ó gbajúmọ̀ jùlọ gẹ́gẹ́ bí olùdarí àwọn fíìmù tí wọ́n ti gba ìyìn púpọ̀ láti ọ̀dọ̀ àwọn onífẹ̀ẹ́ eré àti àwọn ògbógi, irú bíi 'The Education of Auma Obama', 'Dirt for Dinner', àti 'Landing', Yàtọ̀ sí iṣẹ́ ìdarí, ó tún jẹ́ òǹkọ̀wé, olùgbéjáde, olùyàwòrán fíìmù, ẹni tí ń ṣàtúnṣe fíìmù, àti olùkọ́ ní ilé-ẹ̀kọ́ gíga. == Ìgbésí ayé ara ẹni == A bí i ní ọjọ́ karùndínlọ́gbọ̀n oṣù kejì ọdún 1969 ní ìlú Èkó, Nàìjíríà. Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìndínlógún, ó kó lọ sí [[Wélsì|Wales]] . Ní ọdún 1991, Okpako gba ìwé-ẹ̀rí B.Sc rẹ̀. nínú ìmọ̀ ìṣèlú láti Bristol University, England, lẹ́yìn náà ó tẹ̀lé ẹ̀kọ́ MFA nínú iṣẹ́ olùdarí fíìmù láti Ilé-ẹ̀kọ́ Sinimá àti Tẹlifíṣọ̀n ti Jámánì ní Berlin GmbH, Berlin (DFFB) ní ọdún 1999. Ó fẹ́ Johannes Brandrup, níbi tí wọ́n ti kọ ara wọn sílẹ̀ lẹ́yìn náà. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Nígbà tí ó wà ní ọdún ìkẹyìn DFFB, ó ṣe fíìmù kúkúrú rẹ̀ àkọ́kọ́ ''Dreckfresser'' ní ọdún 2000. Fíìmù náà dá lórí ọlọ́pàá dúdú àkọ́kọ́ ní Ìlà Oòrùn Jámánì. Fíìmù náà gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ẹ̀bùn àgbáyé, títí bí First Steps: The German Newcomer Award for Documentary Film 2000, IG Media Award ní Dok Leipzig ní ọdún 2000, àti Distributions Prize láti Sales 2000. Ó tún gba ẹ̀bùn Fíìmù Àwọn Ará Tuntun Tó Dáa Jùlọ ní Ọsẹ̀ Fíìmù Duisburg Ọjọ́ kẹrìnlélógún. Ní ọdún 2001, wọ́n fi ẹ̀bùn ìwé àkọsílẹ̀ ìjọba ìpínlẹ̀ Bavarian “The Young Lion” àti fíìmù ìparí ẹ̀kọ́ tó dára jùlọ ní ayẹyẹ See Docs Dubrovnik ṣe fíìmù náà. Ni ọdun 2003, o ṣe ẹya itan-akọọlẹ ''Tal der Ahnungslosen'' . Fíìmù náà ni wọ́n kọ́kọ́ ṣe àfihàn rẹ̀ ní Toronto International Film Festival ní ọdún kan náà, wọ́n sì tún fi kún ìdíje fíìmù tó wáyé ní [[Panafrican Film and Television Festival of Ouagadougou|Panafrican Film and Television Festival ní Ouagadougou]] (FESPACO) ní ọdún 2005. Pẹ̀lú àṣeyọrí àwọn fíìmù méjì àkọ́kọ́, ó ṣe fíìmù fíìmù ''Die Geschichte der Auma Obama'' ní ọdún 2011, níbi tí fíìmù náà ti gba ẹ̀bùn Viewers Choice Award ní Ayẹyẹ Fiimu Kariaye ti Afirika. Fíìmù náà dá lórí ìgbésí ayé ààrẹ Amẹ́ríkà tẹ́lẹ̀ rí [[Barack Obama|, Barack Obama]], níwọ̀n ìgbà tí Okpako jẹ́ ọ̀rẹ́ tímọ́tímọ́ arábìnrin Barack, Auma Obama . Ní ọdún 2012, fíìmù náà gba [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|àmì-ẹ̀yẹ Africa Movie Academy]] fún ìwé-ẹ̀rí tó dára jùlọ ní ìlú òkèèrè àti ẹ̀bùn àwọn olùdásílẹ̀ Festival fún ìwé-ẹ̀rí tó dára jùlọ ní Pan African Film Festival ní Los Angeles. Ní ọdún 2014, Okpako ṣe fíìmù fíìmù onítàn-àwòrán kan ''tí a pè ní Fluch der Medea'' . Fíìmù náà dá lórí ìgbésí ayé òǹkọ̀wé ará Germany Christa Wolf tó ti kú. Fíìmù náà gba ipò àkọ́kọ́ ní ayẹyẹ fíìmù àgbáyé ti Berlin ní ọdún kan náà. Okpako tun ṣe ọpọlọpọ awọn ere itage bii, ''Schwarz Tragen'' (2013), ''Maggie Burns'' (2009), ''Scramble Quiz Video'' (2008), ''Das Siningende Kamel'' (2007), ''Bloodknot'' (2007), ati ''Seh ich wà, je Du nicht siehst'' (2002). Yàtọ̀ sí sinimá, Okpako jẹ́ Ọ̀jọ̀gbọ́n ní Ẹ̀ka Sinimá àti Ìròyìn Oní-nọ́ńbà ní Yunifásítì California, Davis . == Fíìmù àwòrán == {| class="wikitable" !Ọdún ! Fíìmù ! Ipa ! Irú oríṣi ! Àtúnṣe. |- | 1995 | ''Vorspiel'' | Olùdarí, òǹkọ̀wé, olóòtú, olùgbéjáde | Fíìmù | |- | 1997 | ''Ìbalẹ̀'' | Olùdarí, òǹkọ̀wé, olóòtú, olùgbéjáde | Fíìmù | |- | 1998 | ''Wiwa Taid'' | Olùdarí, òǹkọ̀wé | Fíìmù | |- | 1999 | ''Ìfẹ́fẹ́Liebe'' | Olùdarí, òǹkọ̀wé | Fíìmù | |- | 2000 | ''Dreckfresser'' (Ẹgbin fún Alẹ́) | Olùdarí, òǹkọ̀wé, olùgbéjáde | Ìwé ìtàn fíìmù tẹlifíṣọ̀n | |- | 2003 | ''Tal der Ahnungslosen'' (Valley of the Innocent) | Olùdarí, òǹkọ̀wé | Ìwé ìtàn | |- | 2011 | ''Die Geschichte der Auma Obama'' (Ẹkọ ti Auma Obama) | Olùdarí, òǹkọ̀wé, olóòtú, olùgbéjáde | Ìwé ìtàn | |- | 2014 | ''Fluch der Medea'' (Egun ti Medea) | Olùdarí, òǹkọ̀wé, olóòtú, olùyàwòrán sinimá | Fíìmù | |- | 2017 | ''Hótẹ́ẹ̀lì kan tí a ń pè ní Ìrántí'' | Òǹkọ̀wé | Fíìmù | |- | TBD | ''Àwọn ìtàn àròsọ aláìlábàámọ̀'' | Òṣèré: Aláwọ̀ (ohùn) | Fíìmù | |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìjápọ̀ òde == [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1969]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] qwf3k0x29p22ren9x2be4462y4ld3fv 0 84002 636303 2026-09-13T06:01:15Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1370863774|Benneth Nwankwo]]" 636303 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Benneth Nwankwo|image=Benneth Nwankwo (cropped).jpg|birth_date={{birth date and age|df=y|22 February 1995}}|occupation=[[Film director]], [[screenwriter]], [[documentary photographer]], [[cinematographer]] and [[Talk show|talk show host]]|awards=Outstanding Movie Maker Award in the 2022 Anambra Media And Entertainment Award|birth_place=[[Igando, Lagos State]], Nigeria|spouse=|children=|known_for=Talk show and film directing}}   '''Benneth Nwankwo''' listen ⓘ (ti a bi ni ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù Kejì, ọdún 1995) jẹ́ olùyàwòrán ìtàn gidi (documentary photographer) àti olùdarí fíìmù láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó wá láti agbègbè Orumba North ní Ìpínlẹ̀ Anambra, Nàìjíríà. Ó tún gbajúmọ̀ fún ṣíṣe olùdarí eré onípele lórí ayélujára fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ ilé-ìwé girama tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ 'Like Filtered Water' <ref>{{Cite web|last=olutimehin|first=Nifemi Gideon|date=2021-05-25|title=TV/WEB Miniseries, Like Filtered Water, Debuts On Cinema June 19th 2021|url=https://www.ourheritagereporters.com.ng/tv-web-miniseries-like-filtered-water-debuts-on-cinema-june-19th-2021/|access-date=2022-04-21|website=OUR HERITAGE REPORTERS|language=en-US|archive-date=25 May 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20210525164715/https://www.ourheritagereporters.com.ng/tv-web-miniseries-like-filtered-water-debuts-on-cinema-june-19th-2021/|url-status=dead}}</ref>, eré onípele nípa ìwà ọ̀daràn ní ilé-ìwé girama ní Nàìjíríà tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ 'Class of Secrets' (2023–2024) <ref>{{Cite web|url=https://blexmedia.com/class-of-secrets-season-2/|title='Class of Secrets' Season 2 Will Unveil Deeper Mysteries and Welcome new faes|access-date=2025-07-12|website=blexmedia.com|date=29 January 2024}}</ref>, àti eré onípele lórí tẹlifíṣọ̀nù tí ó dá lórí ijó àti ìtàn ní Nàìjíríà, *Breakout* (2022) <ref>{{Cite news|last=Nwogu|first=Precious 'Mamazeus'|date=2022-03-08|title=Principal photography wraps up for dance drama series 'Breakout'|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/principal-photography-wraps-up-for-dance-drama-series-breakout/rwttbh7|access-date=2022-04-21|newspaper=[[Pulse Nigeria]]|language=en}}</ref>. Ní ọjọ́ kẹwàá oṣù Kẹsàn-án, ọdún 2022, wọ́n kéde Nwankwo gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó gba àmì-ẹ̀yẹ fún Olùṣe Fíìmù Tó Tayọ (Outstanding Movie Maker Award) níbi ayẹyẹ àmì-ẹ̀yẹ fún Ilé-iṣẹ́ Agbéròyìndá àti Ere-ìdárayá ní Anambra ti ọdún 2022 . == Iṣẹ́ ọwọ́ == Nwankwo ti darí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn fíìmù òde òní, títí bí ''Like Filtered Water'' (2021), ''Breakout'' (2022), ''Abuse Of Rights'' (2021), ''This Is My Story'' (2020) àti ''Dreams and Survival'' (2020). Ní oṣù kẹrin ọdún 2021, wọ́n sọ fún un pé òun ni yóò darí fíìmù pàtàkì náà '', A Place Between Colours'' . Ní ọjọ́ kẹẹ̀dọ́gbọ̀n oṣù kẹta ọdún 2023, Benneth Nwankwo jẹ́ olùbánisọ̀rọ̀ ní TEDxUNIZIK - ayẹyẹ TED kan tí wọ́n ṣètò fúnra wọn ní Nnamdi Azikiwe University, Awka, ìpínlẹ̀ Anambra, tí TED fún ní àṣẹ ní tààrà. Benneth pín ipele naa pẹlu Porsché Mysticque Steele, Javier Nuñez, Obiadi Christen, Jasper Stevens, Queen Murielle, Sunrise Oluebube Chukwuka Ike ati Amos Ologunleko. Ní ọjọ́ kẹwàá oṣù kẹsàn-án ọdún 2022, wọ́n kéde Nwankwo gẹ́gẹ́ bí olùborí ẹ̀bùn Olókìkí fún Àwọn Akọrin Fiimu nínú ẹ̀bùn Anambra Media And Entertainment ti ọdún 2022. Wọ́n yan án pẹ̀lú àwọn olùṣe fíìmù Anthony Alex Rapulu Oramali, [[Uche Nancy|Nancy Uche]] àti Jamie Godsword. <ref name=":2" /> Gẹ́gẹ́ bí olùyàwòrán fíìmù àti olùgbàlejò ìfọ̀rọ̀wérọ̀, ní ọjọ́ kọkànlélọ́gbọ̀n oṣù kìíní ọdún 2020, ó gbàlejò ohun tí wọ́n kà sí ìfihàn fọ́tò ìbílẹ̀ àkọ́kọ́ ní Ìpínlẹ̀ Anambra. <ref name=":1">{{Cite news|date=2020-01-29|title=Akaraka sets to promote cultural heritage, tourism via exhibition of over 100 images of Anambra City|url=https://www.vanguardngr.com/2020/01/akaraka-sets-to-promote-cultural-heritage-tourism-via-exhibition-of-over-100-images-of-anambra-city/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2021-10-02|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-US}}</ref> Ayẹyẹ náà tí wọ́n pè ní "Akaraka: Anambra Through A Lens", fa àwọn olùfẹ́ iṣẹ́ ọnà àti eré ìnàjú láti Gúúsù Ìlà Oòrùn Nàìjíríà àti àwọn mìíràn mọ́ra. Ayẹyẹ náà, tí ó tún ṣe àfihàn àwọn ìṣeré aláfẹ́fẹ́, ni a ṣe láti fi hàn pé ìpínlẹ̀ náà ní agbára gẹ́gẹ́ bí ètò ọrọ̀ ajé arìnrìn-àjò, ní ìrètí láti ṣẹ̀dá àǹfààní ọrọ̀ ajé àti láti dín ìwà ọ̀daràn kù. <ref name=":1" /> Ni afikun si Nwankwo, awọn oluyaworan miiran ti o ṣafihan ni Uju Egwin, Obiora Okoye, ati Michael Ike. <ref name=":1" /> Kọmíṣọ́nà tẹ́lẹ̀ fún Ọ̀dọ́ àti Ọrọ̀-ajé Ìṣẹ̀dá ní Ìpínlẹ̀ Anambra, Afam Mbanefo, yin Benneth Nwankwo bí ó ṣe lo àwọn fọ́tò fíìmù láti sọ ìtàn ìpínlẹ̀ Anambra. <ref name=":0" /> Ní oṣù kẹwàá ọdún 2017, Benneth Nwankwo gbé àwọn fọ́tò rẹ̀ jáde nípa ọmọkùnrin ọmọ ọdún mẹ́sàn-án kan tó ń ta èso ilẹ̀ ní ìpínlẹ̀ Anambra. <ref>{{Cite news|last=Popoola|first=Temitope|date=6 October 2017|title=9-year-old Sunday Nwaeke moves Nigerians to emotion after he was spotted hawking groundnuts (photos)|url=https://www.legit.ng/1128966-meet-9-year-hawks-groundnut-anambra-photos.html|access-date=2021-08-31|language=en}}</ref> Àwọn fọ́tò náà yára tàn káàkiri ayélujára, àwọn ìwé ìròyìn onírúurú ní Nàìjíríà sì tẹ̀ ẹ́ jáde. Ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, títí kan Okeke Chika Jerry, tó jẹ́ olùdíje fún ipò Gómìnà ní ìpínlẹ̀ Anambra ní ọdún 2017, ló fi ìfẹ́ hàn láti ran ọmọkùnrin náà, Sunday Nweke, lọ́wọ́ láti tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=31 August 2021}}</ref> == Ìfọwọ́sí == Ní oṣù kẹwàá ọdún 2020, ilé-iṣẹ́ dúkìá ilẹ̀ ní Nàìjíríà kan, De-GraceLand Home Consults, fọwọ́ sí Benneth Nwankwo pẹ̀lú Chioma Okonkwo (Obìnrin Ìbáṣepọ̀ tẹ́lẹ̀ ní Anambra) gẹ́gẹ́ bí aṣojú ilé-iṣẹ́. Àdéhùn náà wà fún ọdún kan. <ref>{{Cite web|archivedate=20 May 2021}}</ref> == Ṣe ìwé == * ''Bí a ṣe lè kọ nípa Nàìjíríà: Àkójọ àwọn àkíyèsí ẹlẹ́yà tí ó gbìyànjú láti tan ìmọ́lẹ̀ sí ipò Nàìjíríà'' . <ref>{{Cite book|title=How To Write About Nigeria : A Collection of Satirical Commentaries That Attempts To Shed Light On The Nigerian Condition.|url=https://www.amazon.com/dp/B09J1Y5MNJ/ref=cm_sw_r_wa_awdb_E5P70KJFQW8GRRYAQ8DD}}</ref> == Fíìmù àwòrán == * ''Àlá Àti Ìwàláàyè'' (2020) * ''Àìyípadà'' (2020) * ''Àwọn Ohun Kékeré Tó Ṣe Pàtàkì'' (2020) * ''Ìtàn Mi Ni Èyí'' (2020) <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-23}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2021-09-08}}</ref> * ''Ìlòkulò Ẹ̀tọ́'' (2020) <ref>{{Cite web|archivedate=23 August 2021}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=2021-08-23}}</ref> * ''Hustler'' (2021) * ''Wẹ́ẹ̀bùsáítì'' (2020) * ''Bíi Omi Tí A Fi Àlẹ̀mọ́ - The Series'' (2021), àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ mẹ́ta <ref>{{Cite web|archivedate=23 August 2021}}</ref> * ''Ibìkan Láàárín Àwọn Àwọ̀'' (2021) * ''Breakout'' (àwọn eré tẹlifíṣọ̀n kékeré ti ọdún 2022), ìṣẹ̀lẹ̀ kan * ''Àbùkù (2022)'' * ''Kíláàsì Àṣírí'' (2023), àwọn eré wẹ́ẹ̀bù Nàìjíríà * ''Not Perfect Date'' (2025), jara wẹẹbu Naijiria == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} * {{IMDb title|11776379}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1995]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] l51amh2trmbkp7l9ymb6f8sc0tu9tob 0 84003 636305 2026-09-13T06:04:30Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1345796266|Mattmax]]" 636305 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Mattmax|image=|image_size=|caption=|birth_name=Matthew Abiodun Aina|birth_date=|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|education=[[Yaba College of Technology]]|occupation=[[Cinematographer]] {{!}} [[Music Video Director]] {{!}} [[Filmmaker]] {{!}} [[Commercial Director]]|years_active=2005–present|website={{URL|directormattmax.com/}}|spouse=Deola Aina}} '''Mattmax''' (tí wọ́n bí ní '''Matthew Abiodun Aina''' ) Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ olùdarí fídíò orin, oníṣẹ́ fíìmù (cinematographer), olùdarí fídíò ìpolówó ọjà, àti olùṣe fíìmù. Mattmax ni Olùdarí Àgbà (CEO) àti ẹni tí ó ni ilé-iṣẹ́ Mattmax Productions.<ref>{{Cite web|url=https://www.directormattmax.com/|title=Director MattMax – Director MattMax Productions|language=en-US|access-date=2019-11-26}}</ref> Ó ti kọ ìtàn àti darí àwọn fídíò orin fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn olórin láti onírúurú ẹ̀yà orin, títí kan Timaya, Terry G, Olamide, Burna Boy, J. Martins, <ref>{{Cite web|url=http://nairobiwire.com/2017/05/singer-habida-10-personal-things-not-know.html|title=Singer Habida: 10 Personal Things You Did Not Know About Me|date=2017-05-22|website=Nairobi Wire|language=en-US|access-date=2019-11-26}}</ref>Dj Xclusive, Dj Spinall, Omawumi, àti Waje. == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Wọn bi i si awọn obi ti wọn jẹ Kristiani, wọn si fun un ni orukọ Matthew Abiodun Aina; Mattmax kọ ẹkọ nipa Imọ-ẹrọ Kọmputa (Computer Science) ni Yaba College of Technology, ni Eko. Lẹhin ti o pari ile-iwe giga yii, o kọ ẹkọ nipa ṣiṣe awọn aworan ati ipa wiwo pataki (visual effects) lori ayelujara. Gẹgẹ bi o ti sọ, "Gbogbo ohun ti mo mọ loni, mo kọ ara mi ni; mo kan n ṣawari wọn lori ayelujara ni ibi ati nibẹ."<ref>{{Cite web|url=https://www.stars.ng/10-minutes-with-mattmax-video-director-by-edward-fortune/|title=10 minutes with MATTMAX ( Music video Director) by Edward Fortune|last=★STARS★™★|date=2018-03-28|website=★Site of STARS★|language=en-US|access-date=2019-11-26|archive-date=28 November 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20201128141150/https://stars.ng/10-minutes-with-mattmax-video-director-by-edward-fortune/|url-status=dead}}</ref> Mattmax ti fẹ Eniola Adeola Aina ti Dartistebyawele<ref>{{Cite web|url=https://www.informationng.com/2014/09/popular-music-video-director-matt-max-weds-his-make-up-artist.html|title=Popular music video director Matt Max weds his make-up artist|last=Daniel|first=Jo|date=2014-09-01|website=Information Nigeria|language=en-US|access-date=2019-12-04}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.lindaikejisblog.com/2015/07/photos-from-wedding-of-video-director.html|title=Photos from the wedding of video director, Matt Max and Eniola Efunkoya|date=2015-07-16|website=Linda Ikeji's Blog|language=en|access-date=2019-12-04}}</ref>, o si n lọ si ile-ijọsin Cathedral ti Kristi, ni Eko. Lẹ́yìn ọdún kan tí ó ti ń kẹ́kọ̀ọ́ ara rẹ̀ dáadáa, olórin Slim Joe tọ̀ Mattmax wá láti darí fídíò orin fún orin rẹ̀, "O ti yanyan". <ref>{{Cite news|url=https://www.modernghana.com/nollywood/24870/mattmax-bags-seven-nigerian-music-video-awards.html|title=Mattmax Bags Seven Nigerian Music Video Awards (NMVA) Nominations|access-date=2019-11-26}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=13 February 2019}}</ref> Fídíò náà ju ohun tí Slim Joe retí lọ, ó sì di gbajúmọ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=2 December 2020}}</ref> Lẹ́yìn tí Mattmax rí iṣẹ́ rẹ̀ lórí tẹlifíṣọ̀n, ó pinnu pé òun kò ní dáwọ́ dúró láé. Ní ọdún díẹ̀ lẹ́yìn náà, ó ya àwòrán "Voice of the street" ti Olamide <ref>{{Cite web|archivedate=9 June 2022}}</ref> àti " Don't tell me wrong ", [[D'banj|èyí]] tó mú kí ó gbajúmọ̀. Àwọn fídíò rẹ̀ ti gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìyíyàn àti àmì ẹ̀yẹ, títí kan ìyíyàn méje ní Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Orin àti Fídíò ti Nàìjíríà . <ref>{{Cite news|url=https://thenationonlineng.net/nomination-galore-mattmax/|location=Lagos, Nigeria|title=It's nomination galore for Mattmax|access-date=2019-11-26}}</ref> Mattmax ń bá àwọn òṣèré ṣiṣẹ́ ní oríṣiríṣi oríṣiríṣi, bíi [[Burna Boy]] tí wọ́n yàn fún Grammy <ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/burna-boy-singer-shoots-video-for-follow-me-song/6s2gkg2|title=Singer shoots video for 'Follow me' song|access-date=2019-11-26|archivedate=30 January 2020}}</ref> àti [[Timaya]] . <ref>{{Citation|title=Creddy F-DASHING OUT ft Timaya (Official music video)}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://www.pulse.ng/gist/new-video-pangolo-by-dj-exclusive-ft-timaya/4yep24d|title=Pangolo By DJ Exclusive Ft. Timaya|access-date=2019-11-26|archivedate=9 June 2022}}</ref> Wọ́n kọ Mattmax sí ọ̀kan lára àwọn olùdarí fídíò orin orílẹ̀-èdè Nàìjíríà mẹ́wàá tó gbajúmọ̀ jùlọ láti ọwọ́ ìwé ìròyìn Naijaloaded. <ref>{{Cite web|archivedate=2 June 2019}}</ref> == Fídíò tí a yàn == * [[Burna Boy]] – "Halleluyah" <ref>{{Citation|title=Burna Boy - Hallelujah [Official Video]}}</ref> * Olu Maintain - "Ẹ Jọ̀wọ́, Ẹ Jẹ́ Kí Faransé Mi Wà" * J Martins - "Faro" <ref>{{Citation|title=J. Martins ft DJ Arafat - Faro Faro (Official Video)}}</ref> * [[Olamide]] - "Ìfẹ́ òmùgọ̀" <ref>{{Citation|title=Olamide - Stupid Love (Official Video)}}</ref> * K-Switch - "Fun apẹẹrẹ" <ref>{{Citation|title=Kayswitch - For Example (ka ni pe) (Official Video)}}</ref> * D-Banj - "Má sọ ọ̀rọ̀ òmùgọ̀ fún mi" <ref>{{Citation|title=D'banj - Don't Tell Me Nonsense OFFICIAL VIDEO)}}</ref> * [[Olamide]] – "Ohùn ìta" <ref>{{Citation|title=Olamide - Voice Of The Street (Official Video)}}</ref> * [[Burna Boy|Ọmọkùnrin Burna]] – "Ṣayẹ̀wò àti Ìwọ̀ntúnwọ̀nsí" <ref>{{Citation|title=Burna Boy - Check and Balance [Official Video]}}</ref> * [[Vector|Vektọ]] – "King Kong" <ref>{{Citation|title=Vector - King Kong Remix [Official Video] ft. Phyno, Reminisce, Classiq, Uzi}}</ref> * [[Burna Boy|Ọmọkùnrin Burna]] – "Soke" <ref>{{Citation|title=Burnaboy - Soke [Official Video]}}</ref> * Agoha – "Choko Milo" <ref>{{Citation|title=AGOHA FT DAMMY KRANE CHOKO MILO MOBILE}}</ref> * [[D'banj|D'Banj]] – "Àrà-ọ̀tọ̀" <ref>{{Citation|title=D'Banj - Superstar (If No be God) {{!}} Official Video 2016 {{!}}}}</ref> == Àwọn ẹ̀bùn == {| class="wikitable" !Ọdún ! Iṣẹ́ Àgbékalẹ̀ ! Ayẹyẹ ! Ẹ̀ka ! Àbájáde |- | rowspan="1" | 2013 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]], "Má sọ ọ̀rọ̀ òmùgọ̀ fún mi" | rowspan="1" | [[NMVA (Nigerian Music Video Awards)|NMVA (Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Nàìjíríà)]] | ''Fídíò ọdún náà'' | {{won}} |- | rowspan="1" | 2013 | rowspan="1" | [[D'banj|D'Banj]], "Má sọ ọ̀rọ̀ òmùgọ̀ fún mi" | rowspan="1" | [[NMVA (Nigerian Music Video Awards)|NMVA (Àwọn Ẹ̀bùn Fídíò Orin Nàìjíríà)]] | ''Fídíò Afro-pop Tó Dáa Jùlọ''| {{won}} |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1984]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 6mcmkn99xwwrnl7xt9jq3jdcaumrlep 0 84004 636306 2026-09-13T06:06:46Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372847954|Siku (comics)]]" 636306 wikitext text/x-wiki {{Infobox comics creator|name=Siku|image=|imagesize=150|caption=|birth_name=Ajibayo Akinsiku|birth_date={{Birth date and age|1965|9|9}}|birth_place=[[Leicester]], England|death_date=|death_place=|nationality=[[People of the United Kingdom|British]]/[[People of Nigeria|Nigeria]]n|cartoonist=|write=|art=|pencil=y|ink=y|edit=|publish=|letter=|color=y|alias=Siku|signature=|notable works=''[[Judge Dredd]]''<br />''[[Tales of Telguuth]]''<br />''[[The Manga Bible]]''|awards=|website={{url|theartofsiku.com}}}} '''Siku''' ni orúkọ àpèlé olórin àti òǹkọ̀wé ará ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti [[Ọmọ Nàìjíríà|Nàìjíríà]] '''Ajibayo Akinsiku''', ẹni tí a mọ̀ jùlọ fún iṣẹ́ rẹ̀ ní ''ọdún 2000 AD'' . == Ìtàn ìgbésí ayé == Siku kẹ́kọ̀ọ́ nípa àwòrán àti ìtẹ̀wé ní Ilé-ẹ̀kọ́ Àwòrán ti Yaba, àti ẹ̀kọ́ ìsìn ní Ilé-ẹ̀kọ́ Ẹ̀kọ́ Ìsìn ti London . Iṣẹ́ Siku tí a ya àwòrán rẹ̀ dáadáa (pàápàá jùlọ lórí ìtàn ''Judge Dredd'' àti ''Pan-African Judges'' ) ti ń farahàn ní ''ọdún 2000 AD'' àti ''Judge Dredd Megazine'' láti ọdún 1991.  Ó tún ṣẹ̀dá ''Bíbélì Manga: Láti ìwé Jẹ́nẹ́sísì dé Ìfihàn'', àtúnṣe Bíbélì Ẹ̀dà Tuntun ti Àgbáyé Lónìí of the Holy Bible sí ìrísí manga . <ref>{{Cite news|url=http://www.hodderheadline.co.uk/index.asp?url=bookdetails.asp&book=76812|title=Welcome to Hachette UK|accessdate=2018-01-03}}</ref> Siku náà jẹ́ onímọ̀ nípa ẹ̀kọ́ ìsìn. Ìwé rẹ̀ ''Batman ni Jesu'' jẹ́ ìtàn nípa ẹ̀kọ́ nípa ìgbésí ayé àti iṣẹ́ Jesu Kristi. == Ìwé ìtàn == * ''Anderson: Psi Division'': "Reasons to Be Cheerful" (with Alan Grant, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) No. 11, 1992) * ''Judge Hershey'': "Asylum" (with Robbie Morrison, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) #25–26, 1993) * ''One-Off'': "Rapid Growth" (with [[Chris Standley]], in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) No. 35, 1993) * ''Pan-African Judges'': ** "Pan-African Judges" (with Paul Cornell, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) #44–49, 1993–1994) ** "Fever of the Gods" (script and art, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 3) #6–13, 1995–1996) * ''Judge Dredd'': ** "The Strange Case of Bill Clinton" (with John Wagner, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) No. 72, 1995) ** "Whatever Happened to Bill Clinton?" (with John Wagner, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 2) No. 81, 1995) ** "Fetish" (with John Smith, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 3) #26–30, 1997) ** "The Bouncey Brat Heist" (with John Wagner, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 3) No. 42, June 1998) ** "When the El Breaks" (with John Wagner, in ''2000 AD'' #1099, June 1998) ** "Vidspex" (with John Wagner, in ''Judge Dredd Megazine'' (vol. 3) No. 44, August 1998) ** "Revenge of Trapper Hag" (with John Wagner, in ''2000 AD'' #1165–1166, October 1999) ** "Shakespeare at War" (with Alan Grant, in ''2000 AD'' #1174, January 2000) ** "Pumpkin Eater" (with Alan Grant, in ''2000 AD'' #1180–1182, February–March 2000) ** "Cube Life" (with John Wagner, in ''2000 AD'' #1203, July 2000) ** "Someone in the House" (with John Wagner, in ''2000 AD'' #1205, August 2000) ** "Kicking the Habit" (with John Wagner, in ''2000 AD'' #1243, May 2001) ** "A Tree Grows in Elia Kazan" (with John Wagner, in ''2000 AD'' No. 302, July 2002) ** "Meatmonger " (with John Smith, in ''2000 AD'' #1365–1370, November–December 2003) * ''Harlem Heroes'': "Cyborg Death Trip" (inks, with writer Michael Fleisher and pencils by Kev Hopgood in ''2000 AD'' #933–939, 1995) * ''Witch World'': "The Dark Man" (with Gordon Rennie, in ''2000 AD'' #1050–52, 1997) * ''Sinister Dexter'' (with Dan Abnett): ** "The Mating Game" (in ''2000 AD'' #1066, 1997) ** "Whack the Dinosaur" (in ''2000 AD'' #1075, 1997) ** "Dressed to Kill" (in ''2000 AD'' #1078, 1998) ** "Suddenly, Genghis" (in ''2000 AD'' #1271, 2001) * ''Sláine'': "The Swan Children" (with Pat Mills, in ''2000 AD'' # 1112–1114, 1998) * ''Downlode Tales'': "Syn City" (with Dan Abnett in ''2000 AD'' #1127, 1999) * ''Pulp Sci-Fi'': ** "Female of the Species" (with Robbie Morrison, in ''2000 AD'' #1149, 1999) ** "Chronvicts" (with Gordon Rennie, in ''2000 AD'' #1172, 1999) * ''Tharg's Future Shocks'': "Space Dust" (with Andrew Ness, in ''2000 AD'' #1190, 2000) * ''[[Tales of Telguuth]]'' (with Steve Moore): ** "Music of the Spheres" (in ''2000 AD'' #1193, 2000) ** "Men of Snakewood" (in ''2000 AD'' #1197, 2000) ** "The Transfiguration of Tesro Karnik" (in ''2000 AD'' #1227–29, 2001) ** "The Oscillations of Taramasellion" (in ''2000 AD'' #1235–36, 2001) ** "The Hunting of the Veks" (in ''2000 AD'' #1249, 2001) ** "The Vileness of Scromyx" (in ''2000 AD'' #1258–1260, 2001) ** "The Infinite Return of Varkor Gan" (in ''2000 AD'' # 1263, 2001) ** "The Atrocities of Pagafruuz Jeel" (in ''2000 AD'' #1283, 2001) * ''Kane & Abel'' (in ''Front'' magazine, 2003) * ''Far From Faith: Orions Becoming'' #1 (by [[Brambletyne Productions]], 2006) * ''The Manga Bible: Extreme'' (2007, Hodder &amp;amp; Stoughton, {{ISBN|0-340-91046-1}})<ref name="Reents&Melchior" /> * ''The Manga Bible: From Genesis to Revelation'' (2008, Galilee Trade, {{ISBN|0-385-52431-5}}) == Àwọn Àkíyèsí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Refbegin/styles.css" />  [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] fegb77eyp7s02rn3dt1evfpud02ek6o 0 84005 636307 2026-09-13T06:11:18Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372522937|Chubby Daniels]]" 636307 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Chubby Daniels|birth_name=Chukwubuikem Ndubuisi Daniels|known_for=Works made from recycled materials; community workshops|website={{URL|https://sites.google.com/view/chubbydaniels}}}}   '''Chukwubuikem Ndubuisi Daniels''' (Ẹni ti a mọ̀ ninu iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí '''Chubby Daniels''') jẹ́ oṣèré-aworan (visual artist) ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó ń gbé ní Leicester, ní ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì. Ó máa ń lo àwọn ohun èlò tí a ti sọ nù—bíi ìdérí ìgò, ṣíláàsítíìkì, ìṣó, àti irin àtijọ́—láti ṣe àwọn iṣẹ́ ọnà rẹ̀, ó sì ti ṣètò àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ fún àwùjọ lábẹ́ àkọlé náà "Trash to Art" (tí ó túmọ̀ sí yíyí àwọn ohun tí a ti sọ nù padà sí iṣẹ́ ọnà).<ref name="BBC">{{Cite news|date=28 August 2025}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Daniels kó lọ sí United Kingdom láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ó sì gbé ní Leicester. Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ ẹ̀rọ ìlú, lẹ́yìn náà ó parí ìwé-ẹ̀rí master nínú ìmọ̀i faaji ati iduroṣinṣin ní Yunifásítì De Montfort. Ó ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí ayàwòrán pẹ̀lú iṣẹ́ ọnà rẹ̀. <ref name="BBC" /> == Iṣẹ́ ọnà àti ìdọ̀tí sí ọnà == Daniels lo awọn ohun elo atunlo pẹlu awọn ideri igo, ṣiṣu ati awọn ohun elo ajẹkù lati ṣẹda awọn iṣẹ apinfunni adalu. BBC News ròyìn lórí àwòrán agbábọ́ọ̀lù Jamie Vardy tí a fi àwọn ohun èlò ìgò ṣe àti ojú kìnnìún tí a fi àwọn ohun èlò ìdọ̀tí ṣe. <ref name="BBC" /> Ní ọdún 2025, ó ṣètò Trash to Art, àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àwùjọ ọ̀fẹ́ ní Leicester tí Arts Council England àti De Montfort University ṣe owó fún. Àwọn olùkópa ṣiṣẹ́ pẹ̀lú àwọn ohun èlò tí a kó jọ ní agbègbè náà. Iṣẹ́ náà parí pẹ̀lú ìfihàn gbogbogbò ní Ile-iṣẹ́ Ọjà Haymarket ní oṣù kọkànlá ọdún 2025. Yipo lori Ayelujara, tí Àjọ Oníwé-ẹ̀rí fún Ìṣàkóso Àkùtọ́ gbé jáde, ṣàpèjúwe iṣẹ́ náà gẹ́gẹ́ bí àpẹẹrẹ lílo àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ oníṣẹ̀dá láti mú kí àwọn ènìyàn ní èrò nípa àtúnlò àti ọrọ̀ ajé oníyípo. Daniels jẹ́ ọ̀kan lára àwọn ọmọ ẹgbẹ́ olùrànlọ́wọ́ ilé-ẹ̀kọ́ náà. Redio BBC Leicester ti ṣe àgbéyẹ̀wò àwọn ìdánilẹ́kọ̀ọ́ àti àwọn iṣẹ́ tó jọmọ rẹ̀. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 8ue3cnn0jsf821vqbt9iojm7gvufrt0 0 84006 636309 2026-09-13T06:22:10Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368049449|Ololade Ebong]]" 636309 wikitext text/x-wiki  {{Infobox person|name=Ololade Tijani Ebong|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|education=[[Ahmadu Bello University]] [[New York Film Academy]]|occupation=Film Producer, Director, Cinematographer|known_for=Ogeere|notable_works=Ogeere, Etutu, Odun'baku|awards=2023:WorldFest Houston International Film Festival 2023: Africa Magic Viewers' Choice Awards}}'''Ololade Tijani Ebong''' Ó jẹ́ olùgbéjáde fíìmù Nollywood, olùdarí, àti oníṣẹ́ fíìmù (cinematographer). Òun ni Olórí Aláṣẹ (CEO) ilé-iṣẹ́ Speed ​​Films Productions Ltd, òun sì ni ẹni tí ó dá Speed ​​Films App sílẹ̀. Ó ti gba ọ̀pọ̀lọpọ̀ àmì-ẹ̀yẹ, títí kan ti WorldFest-Houston International Film Festival gẹ́gẹ́ bí olùdarí tí ó jáwé olúborí ní ọdún 2023, pẹ̀lú ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìyìn àti yíyàn fún àmì-ẹ̀yẹ mìíràn ní àgbáyé àti ní ilẹ̀ Áfíríkà. Wọ́n yan fíìmù rẹ̀, "The Diary of Bolanle," fún ìfihàn ní Cannes Short Film Festival ti ọdún 2018 ní ilẹ̀ Faransé. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == Ololade dàgbà ní Ìpínlẹ̀ Èkó, ó sì gba oyè àkọ́kọ́ rẹ̀ nínú eré orí ìtàgé àti ìṣeré ní Yunifásítì Ahmadu Bello, Zaria, ní Ìpínlẹ̀ Kaduna . Lẹ́yìn náà, ó tún kẹ́kọ̀ọ́ nípa Cinematography ní Ile-ẹkọ Fiimu ti New York . <ref name=":0">{{Cite news|date=2 September 2018|title=Ololade Ebong: The making of an elite female cinematographer|url=https://www.vanguardngr.com/2018/09/ololade-ebong-the-making-of-an-elite-female-cinematographer/|location=Lagos, Nigeria|access-date=17 July 2022|newspaper=[[Vanguard (Nigeria)|Vanguard]]|language=en-GB}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ololade ní ìfẹ́ sí àwòrán sinimá lẹ́yìn tí ó kópa nínú ìdánilẹ́kọ̀ọ́ iṣẹ́ ní National Film Institute ní [[Jos]], ìpínlẹ̀ Plateau . Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ ṣíṣe fíìmù rẹ̀ ní ọdún 2005, ó sì ṣe àṣeyọrí rẹ̀ pẹ̀lú fíìmù kúkúrú rẹ̀ tó gba àmì-ẹ̀yẹ ''The Diary of Bolanle'' . <ref name=":0" /> <ref>{{Cite news|title=Meet Ololade Ebong - Voyage LA Magazine {{!}} LA City Guide|url=https://voyagela.com/interview/meet-ololade-ebong-of-ololade/|archivedate=18 December 2023|access-date=2025-10-11|language=en-US}}</ref> gba fíìmù àwọn akẹ́kọ̀ọ́ tó dára jùlọ ní Los Angeles Cinema Festival of Nollywood ní California [http://hollywoodcff.com/Home.html http://hollywoodcff.com/Home.] Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé ti WorldFest-Houston, yíyàn ní Ayẹyẹ Fíìmù Kúkúrú Cannes, Ní ọdún 2019, Ẹni tí ó gba àmì-ẹ̀yẹ ìparí ní Ayẹyẹ Fíìmù Àgbáyé ti Áfíríkà (AFRIFF) ní Nàìjíríà, àti yíyàn ní Ayẹyẹ Fíìmù Àwùjọ Obìnrin ní California. <ref name=":1">{{Cite news|title=Award-winning movie producer, Ololade Ebong warms up for new blockbuster "Ogeere"|url=https://www.vanguardngr.com/2022/04/award-winning-movie-producer-ololade-ebong-warms-up-for-new-blockbuster-ogeere/|location=Lagos, Nigeria|access-date=17 July 2022|language=en-GB}}</ref> Ní ọdún 2023, Ololade gba ẹ̀bùn Bronze Remi fún olùdarí Ogeere níbi ayẹyẹ fíìmù àgbáyé WorldFest-Houston ti ọdún 2023. Ó gba ìfọwọ́sowọ́pọ̀ O1-b láti ọ̀dọ̀ Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó ní agbára àrà ọ̀tọ̀ nínú iṣẹ́ rẹ̀ <ref>{{Cite news|last=Reporter|first=Our|title=Film maker Ololade Ebong shines with prestigious American approval|url=https://thenationonlineng.net/film-maker-ololade-ebong-shines-with-prestigious-american-approval/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-10-11|language=en-US}}</ref> Ní ọdún 2019, ó dá Speed Films Productions Ltd sílẹ̀, tí ó wà ní erékùsù Victoria. Ilé-iṣẹ́ ìṣeré fíìmù kan níbi tí ó ti ṣe àgbékalẹ̀ Ogeere, <ref name=":1" /> àti ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ìṣeré fíìmù rẹ̀. Ní ọdún 2023, ó dá ìtàkùn ìṣàn-wò kan sílẹ̀ tí a pè ní Speed Films app níbi tí àwọn olùwòran lè máa wo àwọn fíìmù kárí ayé. <ref>{{Cite news|title=Ololade Ebong's Speed Media unveils nationwide film distribution, streaming platform for Nigerian Cinema|url=https://www.thisdaylive.com/2024/11/11/ololade-ebongs-speed-media-unveils-nationwide-film-distribution-streaming-platform-for-nigerian-cinema/|access-date=2025-10-11|language=en-US}}</ref> Ní ọdún 2024, Ololade tẹ̀síwájú láti ṣẹ̀dá ojú òpó wẹ́ẹ̀bù Speed Films, láti mú kí ìtànkálẹ̀ àwọn fíìmù ilẹ̀ Áfíríkà rọrùn sí i. == Àwọn ẹ̀bùn == * 2018: Ìwé Ìròyìn Bolanle: Olùborí: Los Angeles Cinema Festival of Hollywood * 2019: Ìwé Ìròyìn Bolanle: Olùborí: WorldFest-Houston International Film Festival * 2019: Àwọn Ẹ̀bùn City People láti ọwọ́ ''Ìwé Ìròyìn City People'' <ref name=":1" /> * 2021: Ìdílé: Olùborí: ''Ìwé ìròyìn City People'' * 2022: Ipin Mi: Winner: Atvikvaruni International Film Festival * 2023: Ipin Mi: Yíyàn: Ayẹyẹ Fíìmù Èdè Àwọn Ará Áfíríkà * 2023: Ife Aimo: Yíyàn: Ayẹyẹ Fíìmù Èdè Àwọn Ará Áfíríkà * 2023: Ife Aimo: Ti a yan: Ayẹyẹ Fíìmù Ìgbàgbọ́ àti Ìdílé ní Chicago * 2023: Ogeere: Olùborí: WorldFest-Houston International Film Festival * 2023: Ogeere: Ẹni tí a yàn: Àmì Ẹ̀yẹ Àṣàyàn Àwọn Oníwòran Africa Magic <ref>{{Citation|title=2023 Africa Magic Viewers' Choice Awards}}</ref> <ref>{{Cite news|date=2023-04-17|title=FULL LIST: 2023 AMVCA nominated actors, movies, writers|url=https://punchng.com/full-list-2023-amvca-nominated-actors-movies-writers/|access-date=2025-10-11|newspaper=[[The Punch]]|language=en-US}}</ref> * 2024: Ogeere: Ẹni tí a yàn: Àmì Ẹ̀yẹ Àṣàyàn Àwọn Oníwòran Africa Magic * 2026: Itansan Oorun (Sunrays): Ti yan: Kano Indigenous Languages of Africa Film Market and Festival == Àwọn ìtọ́kasí == <references /> [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 6vbxj1qst1k1d8lhthhe5fkbowerjko 0 84007 636323 2026-09-13T10:43:14Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1374628524|Onyeka Ibe]]" 636323 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|name=Onyeka Ibe|image=|caption=|birth_name=|birth_date={{Birth date and age|1971|09|29|df=yes}}|birth_place=Nigeria|death_date=|death_place=|movement=|awards=The Best SOLO Artist of the Year 2006|elected=|patrons=|website={{URL|www.onyekaibe.com}}|imagesize=|field=Expression painting|training=|works=}} '''Onyeka Ibe''' (tí a bí ní ọjọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n oṣù kẹsàn-án ọdún 1971) jẹ́ ayàwòrán ará Amẹ́ríkà tí wọ́n bí ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, tí ó jẹ́ ayàwòrán àfọwọ́kọ. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ibe ní ọjọ́ kọkàndínlọ́gbọ̀n oṣù kẹsàn-án ọdún 1971 ní ìpínlẹ̀ Anambra, Nàìjíríà. Bàbá rẹ̀ ló kọ́ ọ ní àwòrán nígbà tí ó wà ní kékeré, òun náà sì jẹ́ ayàwòrán. Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rìndínlógún, ó ṣe àfihàn iṣẹ́ rẹ̀ ní Àwòrán Orílẹ̀-èdè ti Àwọn Ọ̀nà Ìgbàlódé, ní ìlú Èkó, níbi tí àwọn adájọ́ ti ní kí ó ṣe àfihàn láàyè láti jẹ́rìí sí i pé òun fúnra rẹ̀ ló ya àwòrán náà. Nígbà tí ó fi hàn pé òun ní agbára, wọ́n fún un ní ẹ̀bùn ẹ̀kọ́ gíga kíkún láti parí ẹ̀kọ́ rẹ̀. Ibe kẹ́kọ̀ọ́ nípa iṣẹ́ ọ̀nà ní Yunifásítì ti Benin, ó sì parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní ọdún 1996 pẹ̀lú ìwé ẹ̀rí Ìwé Ẹ̀rí Bachelor nínú Àwọn Iṣẹ́ Ọ̀nà pẹ̀lú àmì-ẹ̀yẹ àkọ́kọ́ ( summa cum laude ). Ní ọdún 1998, ìwé ìròyìn ''Ebony'' àti ayẹyẹ àjọ̀dún Midsummer Night Magic ti [[Magic Johnson]] fún àwọn akẹ́kọ̀ọ́ aláìní ní Amẹ́ríkà ló ṣe onígbọ̀wọ́ fún ìbẹ̀wò àkọ́kọ́ rẹ̀ sí Amẹ́ríkà. Lẹ́yìn náà, ó kó lọ sí Amẹ́ríkà, ó sì tẹ̀síwájú nínú ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Georgia State University ní Atlanta àti Pratt Institute ní New York. <ref name="auto2" /> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Àwọn àwòrán Ibe ya àwòrán àwọn ohun tó jẹ́ ti ìṣàfihàn, àṣà ìríran ilẹ̀ Áfíríkà, àti àṣà ìṣẹ̀dálẹ̀ òde òní. Iṣẹ́ rẹ̀ ní àwọn ohun tó dúdú bí ilẹ̀, àwọn ègé àwọn ohun tí a ṣàwárí, àti àwọn àwọ̀ tí a tún lò láti ṣe àwọn ohun èlò ìṣẹ̀dá àti àwọn àwòrán onípele púpọ̀ tí a fìdí rẹ̀ múlẹ̀ nínú iṣẹ́ ọnà àti ìkọ́lé àwọn ará Áfíríkà. Ó ti ṣe àfihàn àwọn iṣẹ́ rẹ̀ káàkiri Amẹ́ríkà, Mẹ́síkò, Gúúsù Amẹ́ríkà, Yúróòpù, Éṣíà, àti Áfíríkà. Ní ọdún 2002, ''ìwé ìròyìn The Atlanta Journal-Constitution'' ṣàpèjúwe rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn ọ̀dọ́mọdé ayàwòrán tó wúni lórí jùlọ tó jáde láti [[Áfríkà Ìsàlẹ̀-Sàhárà|Sub-Saharan Africa]] láti ọdún 1990. Ní ọdún 2006, ó gba ẹ̀bùn olórin tó dára jùlọ ní International Artexpo New York. <ref name="auto1" /> Ní oṣù Keje ọdún 2007, ''Art Business News'' fi orúkọ rẹ̀ hàn gẹ́gẹ́ bí ọ̀kan lára àwọn òṣèré tó gbajúmọ̀ jùlọ lónìí. <ref name="auto" /> Ibe jẹ́ ọmọ ẹgbẹ́ Ẹgbẹ́ Àwọn Oníṣẹ́-ọnà Àwòrán-ojú ti Amẹ́ríkà, Àjọ Oníṣẹ́-ọnà Àwòrán-ojú ti Atlanta, Àwọn ọmọ Áfíríkà-Amẹ́ríkà fún Iṣẹ́ Ọ̀nà, àti Ile-iṣẹ Iṣẹ́-ọnà Wiwo ti Quinlan ní Georgia. Ó ti ya àwòrán àwọn ààrẹ, àwọn akọrin, àwọn òṣèlú, àti àwọn ènìyàn Hollywood. <ref name="auto1" /> == Ìgbésí ayé ara ẹni == A bí Ibe láìpẹ́ lẹ́yìn tí Ogun Abẹ́lé Nàìjíríà parí, ó sì dàgbà ní ìjọba tiwantiwa tó ń gbèrú sí i. Iṣẹ́ [[Pablo Picasso]] àti Jackson Pollock ló ní ipa lórí ọ̀nà àti ọ̀nà iṣẹ́ ọnà rẹ̀. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1971]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] if4giro5dqivdkq9p9zy5dh1i4qqs6c 0 84008 636324 2026-09-13T10:46:49Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1371857001|Olufela Omokeko]]" 636324 wikitext text/x-wiki '''Olufela Omokeko''' (tí a bí gẹ́gẹ́ bí '''Olalekan Keko''' ) Jẹ́ òṣèré oníṣẹ́-ọnà ilẹ̀ Nàìjíríà tí ó ń lo ọ̀nà ìṣẹ̀dá onírúurú (multimedia), títí kan iṣẹ́ ìṣe lórí ìpele (performance), iṣẹ́-ọnà tí a gbé kalẹ̀ ní ààyè kan pàtó (installation), àti fọ́tò-yíyà. Olufela, ẹni tí a bí tí ó sì ń gbé ní agbègbè etí-omi Iwaya ní ìlú Èkó, ni olùdarí iṣẹ́-ọnà fún ètò 'Slum Makers Art Project' (X-MAP) ní Makoko, àti ọ̀kan lára ​​àwọn olùṣètò àjọyọ̀ ọdọọdún 'Ayẹyẹ Iṣẹ́-ọnà ti Agbegbe Iwaya' ní Èkó. == Ẹ̀kọ́ àti ìdánilẹ́kọ̀ọ́ == Lẹ́yìn tí ó parí ẹ̀kọ́ girama rẹ̀, Omokeko kọ́ ẹ̀kọ́ ní ètò àtúnṣe èrò inú àwùjọ, ilé-ẹ̀kọ́ iṣẹ́ ọ̀nà mìíràn tí Aderemi Adegbite ’s Ile-iṣẹ́ Àdánwò fún Iṣẹ́-ọnà Àbínibí Foundation gbé kalẹ̀, tí Prince Klaus Fund sì ṣe onígbọ̀wọ́ rẹ̀. <ref>{{Cite web|archivedate=2023-05-18}}</ref> == Awọn iṣẹ ati idanimọ == Àwọn iṣẹ́ Olufela ni a ti ṣe àfihàn wọn nígbà ayẹyẹ iṣẹ́ ọ̀nà àwùjọ Iwaya, àti ní Àwòrán X ní Èkó àti àwọn mìíràn. <ref>{{Cite web|archivedate=2024-03-02}}</ref> Ní oṣù kẹwàá ọdún 2017, Olufela jẹ́ ọ̀kan lára àwọn òṣèré tí wọ́n kópa nínú ìṣeré Jelili Atiku ’s Red Day ní Lagos Biennial, ní Ebute Metta, Lagos. <ref>{{Cite journal|last=Castellote|first=Jess|date=2019|title=Lagos Art World: The Emergence of an Artistic Hub on the Global Art Periphery|url=https://www.cambridge.org/core/journals/african-studies-review/article/abs/lagos-art-world-the-emergence-of-an-artistic-hub-on-the-global-art-periphery/1AFDD8944297C0425FE66B20ABC23621|language=en}}</ref> Ní oṣù kọkànlá ọdún 2018, Olufela jẹ́ ọ̀kan lára àwọn òṣèré mẹ́fà tí wọ́n ṣe àfihàn iṣẹ́ wọn níbi ìfihàn kan tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "A Tailor's Scissors", tí Ile-iṣẹ́ Goethe ṣètò àti olùṣeré rẹ̀ láti ọwọ́ Leon Hösl. Ní oṣù kẹta ọdún 2021, ilé iṣẹ́ Tantdile Xperimental lab gbé “Masquerading Plastic” ti Omokeko kalẹ̀ gẹ́gẹ́ bí aṣọ fún ìṣeré Dugbedugbe, èyí tí ó fa àfiyèsí sí ìṣòro ìdọ̀tí ṣiṣu ní àwọn ìlú Nàìjíríà, Omokeko àti James Notin sì ṣe é lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan ní Ọjà Ogunpa ní [[Ìbàdàn|Ibadan]] . <ref>{{Cite web|archivedate=2024-02-22}}</ref> Ní ọdún kan náà, Omokeko ṣe ìfihàn ìfìwéránṣẹ́ kan ní ìlú Èkó nípa lílo àwọn ewébẹ̀ tó lè bàjẹ́ tí ó bẹ̀rẹ̀ sí í jẹrà láti fa àfiyèsí sí àwọn ipa búburú ti ìdènà àwọn ẹ̀rọ oúnjẹ kárí ayé nítorí ìdènà COVID-19 . <ref>{{Cite news|title=Nigerian artist creates rotting exhibit as coronavirus warning|url=https://www.reuters.com/article/us-health-coronavirus-nigeria-art-idUSKBN2A50VT|access-date=2023-05-18}}</ref> Ìfihàn náà, tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ “Ọmọ Olùtajà Ata”, ṣe àgbéyẹ̀wò àwọn ìpèníjà ewébẹ̀ tí àwọn obìnrin ọjà ní Èkó àti Nàìjíríà ń kojú nígbà gbogbo. Àwọn ènìyàn gba ìfihàn náà ní ìyìn gidigidi, wọ́n sì gbádùn ìròyìn rẹ̀ ní àwọn ibi ìròhìn àgbáyé tí àwọn ènìyàn mọ̀ dáadáa bíi ''Reuters'', ''New York Post'', àti àwọn mìíràn. Fídíò Olufela tí a pè ní "Masquerading Plastic" wà lára iṣẹ́ àwọn òṣèré ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà ogún tí wọ́n ṣe àfihàn gẹ́gẹ́ bí ara ìfihàn "In A Pot of Hot Soup: Art and the Articulation of Politics in Nigeria" tí wọ́n ṣe ní London ní SOAS Brunei Gallery ní Bournemouth láti oṣù kẹrin sí oṣù kẹsàn-án ọdún 2022. Àwọn òṣèré Nàìjíríà mìíràn tí wọ́n gbé kalẹ̀ níbi ìfihàn tí AHRC ṣe owó fún ni Bruce Onobrakpeya, Jerry Buhari, Jimoh Ganiyu, Omoregie Osakpolor, Peju Layiwola, àti àwọn mìíràn. <ref>{{Cite news|title=In a Pot of Hot Soup: A Review of Ground-breaking Creativity of Nigerian artists at Brunei Gallery, SOAS, London|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/06/21/in-a-pot-of-hot-soup-a-review-of-ground-breaking-creativity-of-nigerian-artists-at-brunei-gallery-soas-london/|access-date=2023-05-18}}</ref> Gẹ́gẹ́ bí àtẹ̀lé iṣẹ́ rẹ̀ “Ọmọ A Pepper Seller”, ní ìbẹ̀rẹ̀ ọdún 2023, Olufela bẹ̀rẹ̀ sí í ṣiṣẹ́ lórí iṣẹ́ ọ̀nà kan tí ó ń ṣe àwárí àṣà ìgbàanì ti àwọn Yorùbá nípa ìtọ́jú oúnjẹ ní gbogbo Gúúsù-Ìwọ̀-Oòrùn Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|last=Sanni|first1=Seun|date=2023-01-27|title=Nigerian artist's exhibition showcases food preservation methods|language=en|journal=Reuters|url=https://www.reuters.com/world/africa/nigerian-artists-exhibition-showcases-food-preservation-methods-2023-01-27/|accessdate=2023-05-18}}</ref> Ní ìsopọ̀ pẹ̀lú iṣẹ́ yìí, ó gba owó ìrànlọ́wọ́ Goethe-Institut ní oṣù karùn-ún ọdún 2023 láti ṣẹ̀dá iṣẹ́ àgbékalẹ̀ ilé ìkóhun-ìṣẹ̀ǹbáyé oúnjẹ alágbéká kan tí a pè ní “Jeunsoke” '''.''' <ref>{{Cite news|last=Ijaseun|first1=David|date=2023-05-06|title=1952 Africa, Goethe-Institute address funding, other challenges of Nigerian artists|url=https://businessday.ng/news/article/1952-africa-goethe-institute-address-funding-other-challenges-of-nigerian-artists/|place=Lagos, Nigeria|accessdate=|journal=[[BusinessDay (Nigeria)|BusinessDay]]|language=en-US}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] qfhwz8air88bn6ctk8dhf6zfnvdcrd7 0 84009 636326 2026-09-13T10:50:23Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1371393402|Olaolu Slawn]]" 636326 wikitext text/x-wiki {{Infobox artist|image=|imagesize=250px|website=<!-- {{URL|Example.com}} -->}}'''Olaolu Akeredolu-Ale''' (a bí ní ọmọ ọdún mẹ́rìnlélógún){{Nbsp}}Ní oṣù kẹwàá ọdún 2000 ), ẹni ti a mọ̀ dáadáa gẹ́gẹ́ bí Slawn tàbí Olaolu Slawn jẹ́ oníṣẹ́ ọnà àti ẹni tí ó máa ń ṣe àpẹẹrẹ iṣẹ́ ọnà láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Púpọ̀ nínú àwọn iṣẹ́ rẹ̀ máa ń ní nínú lílo àwọ̀ tí a ń fún jáde láti inú ìgò (spray paint), àwọn iṣẹ́ ọnà 'pop art' tí ó tóbi lórí aṣọ ìyàwòrán, iṣẹ́ ọnà 'graffiti', àwọn àwòrán apanilẹ́rìn-ín (caricatures) àti àwọn iṣẹ́ ọnà tí a yà sára ògiri.<ref>{{Cite web|title=Slawn visits The BRIT School following the announcement that he has designed the 2023 BRIT award|url=https://www.bpi.co.uk/news-analysis/slawn-visits-the-brit-school-following-the-announcement-that-he-has-designed-the-2023-brit-award/|access-date=2023-02-12|website=BPI|language=en}}</ref> '''<ref>{{Cite web|last=Bromley|first=Joe|date=2022-02-04|title=Slawn: the 'con-artist' who thanks Virgil Abloh for his success|url=https://www.standard.co.uk/esmagazine/slawn-street-artist-virgil-abloh-b980542.html|access-date=2023-02-12|website=Evening Standard|language=en}}</ref>'''Ní ọdún 2023, ó di ẹni tí ó kéré jùlọ ní ọjọ́-orí láti ṣe àpẹẹrẹ ère Britannia fún ayẹyẹ àmì-ẹ̀yẹ BRIT tí a máa ń ṣe lọ́dọọdún. == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ == Nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún mẹ́rìnlélógún, Slawn ṣiṣẹ́ ní Wafflesncream, ilé ìtajà skate àkọ́kọ́ ní Nàìjíríà. Ó pàdé àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀ Leo àti Onyedi ní ilé ìtajà náà, àwọn mẹ́tẹ̀ẹ̀ta náà yóò sì ṣe iṣẹ́ ọnà, wọn yóò jọ ṣe fíìmù. Níkẹyìn, wọ́n ṣẹ̀dá ẹgbẹ́ aṣọ kan tí orúkọ rẹ̀ ń jẹ́ Motherlan. Àmì ìṣòwò náà yóò gbajúmọ̀ ní Nàìjíríà, Virgil Abloh sì gbà á nímọ̀ràn. Ní ọdún 2018, Slawn kó lọ sí ìlú Lọ́ndọ́nù ó sì forúkọ sílẹ̀ ní Middlesex University láti kẹ́kọ̀ọ́ nípa àwòrán ní ọdún 2019. Ní ìbẹ̀rẹ̀ àjàkálẹ̀ àrùn COVID-19, ó bẹ̀rẹ̀ sí í kun àwòrán. Slawn máa ń fi iṣẹ́ ọnà rẹ̀ fún àwọn ènìyàn níbi àríyá, ó sì máa ń fi àwọn ènìyàn sílẹ̀ fún iṣẹ́ ọnà rẹ̀ lórí ìkànnì ayélujára. Ó ṣe ìfihàn àkọ́kọ́ rẹ̀ ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2021 ní Truman Brewery ní Brick Lane . Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan pẹ̀lú <nowiki><i id="mwMg">The Face</i></nowiki>, wọ́n sọ pé ó sọ pé, “Mi ò mọ ìdí tí àwọn ènìyàn fi fẹ́ irú nǹkan bẹ́ẹ̀… Mi o ra nkan yi rara. Mi ò nífẹ̀ẹ́ sí iṣẹ́ ọnà mi rárá. Mo máa ń ṣe é kí n lè máa ṣe àṣehàn. ” <ref>{{Cite news|title=Motherlan: The Birthplace of Lagos Skating|url=https://guardian.ng/life/motherlan-the-birthplace-of-lagos-skating/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-03-11}}</ref> Ní ọdún 2022, Skepta ṣe àgbékalẹ̀ àwòrán àkọ́kọ́ rẹ̀ lórí àkójọpọ̀ ọjà Sotheby's tí Slawn ṣètò fún àjọ ìrànwọ́. Òun ni ère àti apẹ̀rẹ̀ fún àwọn ẹ̀bùn Brit Awards ti ọdún 2023. <ref>{{Cite news|date=2023-01-12|title=Brit Awards: Harry Styles and Wet Leg lead male-dominated nominations|language=en-GB|journal=BBC News|url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-64248726|accessdate=2023-02-12}}</ref> Ní ọjọ́ kejìlélógún oṣù karùn-ún ọdún 2023, Slawn ṣí BeauBeau's Cafe, ilé oúnjẹ ìdílé kan ní East London tí wọ́n sọ orúkọ ọmọ rẹ̀ ní orúkọ rẹ̀. Ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹwàá ọdún 2023, nígbà tí wọ́n ń fọ̀rọ̀ wá ọ̀rọ̀ wò pẹ̀lú The Native, Slawn sọ̀rọ̀ lórí ohun tí àdàpọ̀ orin Odumodu Eziokwu túmọ̀ sí fún un, àti bí ó ṣe darí rẹ̀ sínú àwòrán náà; nígbà tí wọ́n bi í pé: Ó ní “Eziokwu túmọ̀ sí gíga ní ti èmi. Kò ṣeé sẹ́, ó wúwo, kò sì ní àforíjì. Àwọn ọ̀rọ̀ mẹ́ta tó dára jùlọ ni mo lè lò láti ṣàpèjúwe rẹ̀. Ó ní agbára ńlá.” Fún ìfihàn pàtàkì àkọ́kọ́ rẹ̀ ní ìlú London, Slawn ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú àwọn onímọ̀ àwòrán Phoebe Saatchi àti Arthur Yates láti ṣe ''àwòrán tí mo gbé kalẹ̀ fún yín, Slawn,'' ní Saatchi Yates Gallery, Bury Street (Oṣù Kẹsàn-án 12–Oṣù Kẹwàá 20, 2024). Àwòrán tó gbajúmọ̀ jùlọ nínú ìfihàn náà ni àwòrán ilé tí wọ́n fi ẹgbẹ̀rún kan (1,000) àwòrán kéékèèké ṣe, tí owó ọ̀kọ̀ọ̀kan wọn jẹ́ £1,000. Gbogbo wọn ló ta níta nígbà ìfihàn náà. <ref>{{Cite web|archivedate=2024-09-24}}</ref> Ní ìparí ọdún 2024, Slawn gbé ọkọ̀ ayọ́kẹ́lẹ́ kan kalẹ̀ pẹ̀lú iṣẹ́ rẹ̀ lórí rẹ̀, Lancia Delta Integrale. Nítorí pé Delta ti gba àmì-ẹ̀yẹ Idije Ere-ije Oko-ayọkẹlẹ ti Agbaye (World Rally Championship) mẹ́fà ní ọdún 1980 sí 90, pẹ̀lú iṣẹ́ yìí, Slawn mú àwọn àwòrán òpópónà àti eré ìdárayá papọ̀, pẹ̀lú àṣà àti iṣẹ́ ọnà òde òní. == Iṣẹ́ ọnà == A mọ Slawn fún àṣà ìfàmọ́ra rẹ̀ tí ó ti di ohun tí a mọ̀, tí ó sì di orúkọ àpèjúwe fún orúkọ rẹ̀. Iṣẹ́ rẹ̀ gba àwọn ìtọ́kasí láti ọ̀dọ̀ àwọn òṣèré mìíràn bíi KAWS, Andy Warhol, àti bẹ́ẹ̀ bẹ́ẹ̀ lọ, ó fi àwọn àwòrán ìkọrin kún un láti fi kún ìyípadà ara ẹni. Wọ́n ti pe iṣẹ́ ọnà rẹ̀ ní orúkọ fún àwọn àpèjúwe rẹ̀ tó jọra pẹ̀lú àwọn àwòrán àwọn ọmọ ilẹ̀ Amẹ́ríkà tí wọ́n jẹ́ ọmọ ilẹ̀ Amẹ́ríkà lẹ́yìn tí wọ́n pa ìsìnrú run. Àwọn ẹ̀dá inú ìtàn náà jálẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ sábà máa ń jẹ́ aláwọ̀ dúdú pẹ̀lú ètè pupa ńláńlá tí ó wúwo púpọ̀, èyí tí ó jẹ́ àwọn ìwà àdánidá tí a fi àmì sí àwọn ọmọ Áfíríkà Amẹ́ríkà nígbà ayé Jim Crow . <ref>{{Cite news|last=Bakare|first1=Lanre|date=2024-09-24|title='I got offered a gram of cocaine for a painting': is Slawn art's latest enfant terrible?|url=https://www.theguardian.com/artanddesign/2024/sep/24/slawn-the-most-hyped-artist-of-the-moment-saatchi|accessdate=2026-04-26|journal=The Guardian|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref> Slawn lo àwọn àpèjúwe wọ̀nyí ó sì yí ìtàn náà padà, ó tẹnu mọ́ ìwà tí àwọn ènìyàn náà ní. Dípò bẹ́ẹ̀, Slawn ṣe àfihàn ẹwà àwòrán náà, ó sì fi ìgboyà, àwọ̀ àti eré hàn, ó tún gba àwọn èrò tí a kò lè fojú rí láti fi àwọn ará Amẹ́ríkà ará Áfíríkà hàn gẹ́gẹ́ bí àwọn ènìyàn pàtàkì nípasẹ̀ iṣẹ́ ọnà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 2000]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] gn72dm1i04piyi09l7hnwjhjl2rnv9l 0 84010 636328 2026-09-13T10:55:39Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1361445039|Adamu Ahmed]]" 636328 wikitext text/x-wiki {{Infobox academic|name=Adamu Ahmed|occupation={{hlist|Academic|professor}}|education=Professor or [[Urban and Regional Planning]]|alma_mater=[[Ahmadu Bello University]]|workplaces=[[Ahmadu Bello University]]|birth_date={{Birth date and age|1964|04|02|df=y}}|known_for=Academic}}   '''Adamu Ahmed''' (tí a bí ní ọjọ́ kejì oṣù kẹrin ọdún 1964) Ó jẹ́ ọ̀mọ̀wé ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà, Ọ̀jọ̀gbọ́n nínú ìmọ̀ Ètò Ìlú àti Agbègbè, tí ó sì ń ṣiṣẹ́ lọ́wọ́lọ́wọ́ gẹ́gẹ́ bí Igbi-Igbá-kejì Olùdarí (Vice-Chancellor) ti Yunifásítì Ahmadu Bello, ní Zaria. Yóò gba ipò náà lọ́wọ́ Ọ̀jọ̀gbọ́n Kabiru Bala ní ọjọ́ kìíní oṣù Karùn-ún, ọdún 2025. <ref>{{Cite news|last=Isenyo|first=Godwin|date=2025-02-05|title=Ahmadu Bello University gets new vice-chancellor|url=https://punchng.com/ahmadu-bello-university-gets-new-vice-chancellor/|access-date=2025-02-05|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Opanuga|first=Jimisayo|date=2025-02-05|title=ABU governing council approves Prof Adamu's appointment as VC|url=https://guardian.ng/news/abu-governing-council-approves-prof-adamus-appointment-as-vc/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2025-02-05|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Sadiq-Mohd|first=Abubakar|date=2025-02-05|title=Kano varsity pro-chancellor appointed as ABU VC|url=https://dailytrust.com/kano-varsity-pro-chancellor-appointed-as-abu-vc/|access-date=2025-02-05|language=en-US}}</ref> == Ẹ̀kọ́ == Ó kọ́ ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní Yunifásítì Ahmadu Bello, Zaria, Ìpínlẹ̀ Kaduna, níbi tí ó ti gba BSc nínú Geography, MSc àti PhD nínú Ètò Ìlú àti Agbègbè ní ọdún 1990 àti 2000 lẹ́sẹẹsẹ. Ní ọdún 2012, ó dé ipò ọ̀jọ̀gbọ́n. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 1991, wọ́n gbà á síṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ ní Yunifásítì Ahmadu Bello, níbi tí ó ti di ọ̀kan lára àwọn ipò ẹ̀kọ́ àti ìṣàkóso, ó sì ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olórí ẹ̀ka rẹ̀ àti Olùdarí Ẹ̀ka ABU fún Ìlọsíwájú Yunifásítì. Ní oṣù kẹfà ọdún 2024, Ààrẹ Bola Tinubu yàn án gẹ́gẹ́ bí Pro-Chancellor àti Alága Ìgbìmọ̀ Olùdarí ti Yunifásítì Ẹ̀kọ́ ti Àpapọ̀ ní Kano, Ìpínlẹ̀ Kano. Ṣáájú, Gómìnà Mohammed Abdullahi Abubakar yan Ọ̀jọ̀gbọ́n Ahmed gẹ́gẹ́ bí alága ìgbìmọ̀ lórí ètò ìṣàkóso ilẹ̀ ní Ìpínlẹ̀ Bauchi. <ref>{{Cite news|title=Bauchi appoints Professor Ahmed, chairman committee on land administration|url=https://dailytrust.com/bauchi-appoints-professor-ahmed-chairman-committee-on-land-administration/|access-date=2025-02-05}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Our plans for Bauchi land administration reform – Commissioner|url=https://blueprint.ng/our-plans-for-bauchi-land-administration-reform-commissioner/|location=Abuja, Nigeria|access-date=2025-02-05}}</ref> Láti ọdún 2019 sí 2021, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí Kọmíṣọ́nà fún Ilẹ̀ àti Ìwádìí ní Ìpínlẹ̀ Bauchi lábẹ́ ìṣàkóso Gómìnà Bala Muhammad . Ìyàn tó ṣẹ̀ṣẹ̀ yàn án, èyí tó bẹ̀rẹ̀ láti ọjọ́ kìíní oṣù karùn-ún ọdún 2025, lẹ́yìn ìpàdé tí Dókítà Mahmud Yayale Ahmed, olórí rẹ̀ ṣe, ti Ìgbìmọ̀ Olùdarí ti Yunifásítì Ahmadu Bello <ref>{{Cite news|last=Ajimotokan|first1=Olawale|date=14 June 2024|title=Tinubu Appoints Governing Councils, Boards of Federal Universities, Polytechnics, Colleges of Education|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2024/06/14/tinubu-appoints-governing-councils-boards-of-federal-universities-polytechnics-colleges-of-education/|accessdate=2025-02-05|journal=[[This Day]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Yauri|first1=Mustapha|date=5 February 2025|title=Prof Adamu Ahmed appointed as new ABU VC|url=https://pmnewsnigeria.com/2025/02/05/prof-adamu-ahmed-appointed-as-new-abu-vc/|place=Lagos, Nigeria|accessdate=2025-02-05|journal=[[P.M. News]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=Attah|first1=Israel|date=2025-02-05|title=BREAKING: Prof. Adamu Ahmed Appointed New Vice-Chancellor Of ABU, Zaria|url=https://thewhistler.ng/breaking-prof-adamu-ahmed-appointed-new-vice-chancellor-of-abu-zaria/|accessdate=2025-02-05|journal=[[The Whistler (newspaper)|The Whistler]]|language=en-GB}}</ref> == Awọn iṣẹ iwadii == Ìwádìí Ọ̀jọ̀gbọ́n Ahmed dá lórí ààbò ilẹ̀, lílo ilẹ̀, ìyípadà ojú ọjọ́, àti ààbò oúnjẹ. Àwọn iṣẹ́ rẹ̀ pàtàkì ni ''Ìbòrí Ilẹ̀, Lílo Ilẹ̀, Àyípadà Ojú-ọjọ́, àti Ààbò Oúnjẹ'', tí wọ́n kọ pẹ̀lú YA Bununu, <ref>{{Cite journal|title=Land cover, land use, climate change and food security|url=free}}</ref> àti ''Ipa ti itan-akọọlẹ ni lori agbegbe ilẹ naa.'', tí wọ́n kọ pẹ̀lú Yakubu Bununu. <ref>{{Cite journal|title=The influence of history on the urban landscape of Zaria|url=https://www.researchgate.net/publication/269921706}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1964]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] c7gwbg7l1qdae73x1w3fbz2t01dh0j8 0 84011 636331 2026-09-13T11:00:08Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372544509|Omoayena Odunbaku]]" 636331 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Omoayena Odunbaku|image=Omoayena Odunbaku.jpg|alt=|caption=Odunbaku in 2023|other_names=|education={{plainlist| *Federal Government College, Ilorin *[[University of Lagos]]}}|birth_name=|birth_date=|birth_place=|death_date=|death_place=|occupation={{hlist|Development expert}}|known_for=|title=|spouse=Yinka Odunbaku|children=}} '''Omoayena Rosemary Odunbaku''' Jẹ́ ògbógi nípa ètò ìdàgbàsókè ní Nàìjíríà, olùkọ́ ní yunifásítì, òṣìṣẹ́ tó ń rí sí ọ̀rọ̀ ibi-ìgbé-gbé-ènìyàn pẹ̀lú àjọ UN-Habitat,<ref>{{Cite news|title=Dr. Omoayena Rosemary Odunbaku:Braving the Odds|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/09/01/dr-omoayena-rosemary-odunbaku-braving-the-odds/|access-date=2023-05-29|newspaper=[[This Day]]}}</ref> àti olùdásílẹ̀ àjọ Her Ability Hub.<ref>{{Cite news|title=OMOAYENA ODUNBAKU: I swam against the tide|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|title=Her Ability Hub Empowers the Girl-child}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Odunbaku ni o ni oye PhD ninu eto ilu ati agbegbe lati Yunifasiti ti Eko, Nàìjíríà . <ref>{{Cite news|title=Dr. Omoayena Rosemary Odunbaku: Braving the Odds - THISDAYLIVE|url=https://www.thisdaylive.com/index.php/2022/09/01/dr-omoayena-rosemary-odunbaku-braving-the-odds|access-date=2023-06-26}}</ref> Ó jẹ́ olùkọ́ ní Ẹ̀ka Ìṣètò Ìlú àti Àgbègbè ní Yunifásítì ti Èkó láàrín ọdún 2012 sí 2018, ó sì jẹ́ olùrànlọ́wọ́ olùkọ́ ní Ẹ̀ka Ìṣètò Ìlú ní Ilé-ẹ̀kọ́ Gíga Moshood Abiola Polytechnic, Abeokuta láàrín ọdún 2006 sí 2007. Ó dara pọ̀ mọ́ Ètò Ìgbékalẹ̀ Ènìyàn ti Àjọ Àgbáyé (UN-Habitat) gẹ́gẹ́ bí Olùdarí Ètò ní ọdún 2014 kí ó tó di Olùdarí Ìgbékalẹ̀ Ènìyàn, Ọ́fíìsì Àgbègbè fún Áfíríkà (ROAf) ní ọdún 2016. <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2022-05-28|title=‘To shatter glass ceiling, you need an army of empowered women’|url=https://guardian.ng/guardian-woman/to-shatter-glass-ceiling-you-need-an-army-of-empowered-women/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-06-26|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> == Ìdámọ̀ àti àmì ẹ̀yẹ == Ní ọdún 2012, ó gba ẹ̀bùn Olùwádìí Àgbà láti ọ̀dọ̀ Yunifásítì ti Èkó . <ref>{{Cite news|last=Omegoh|first=Cosmas|title=Unilag Urban and Regional Planning dept unveils alumni body, swears in new excos|url=https://sunnewsonline.com/unilag-urban-and-regional-planning-dept-unveils-alumni-body-swears-in-new-excos/|location=Lagos, Nigeria|newspaper=[[The Sun (Nigeria)|The Sun]]}}</ref> == Kíkọ == Ní ọdún 2021, ó kọ ìtàn ìgbésí ayé rẹ̀ tó ní ojú ìwé ọ́ọ̀dúnrún àti mọ́kànlélọ́gbọ̀n, ''Omoh,'' èyí tó ṣàkọsílẹ̀ ìrìn àjò ìgbésí ayé rẹ̀. <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2021-10-17|title=At book launch, Omoh preaches resilience, hardwork|url=https://guardian.ng/art/revue/at-book-launch-omoh-preaches-resilience-hardwork/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-05-29|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> <ref>{{Cite news|last=|first=|date=2022-02-02|title=Omoh, an emerging character in a changing world|url=https://guardian.ng/art/omoh-an-emerging-character-in-a-changing-world/|location=Lagos, Nigeria|access-date=2023-05-29|newspaper=[[The Guardian (Nigeria)|The Guardian]]|language=en-US}}</ref> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 39tl9u91w0nebsxlocv3naw5ji9oxes 0 84012 636332 2026-09-13T11:10:34Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1322288939|Mobolaji Dawodu]]" 636332 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Mobolaji Dawodu|image=|birth_date=1980|birth_place=|nationality=|citizenship=[[Nigeria]]|occupation=Costume designer|years active=}}'''Mobolaji Olujimi Dawodu''' Ó jẹ́ oníṣẹ́ ìmọ̀ nípa aṣọ àti ìwọ̀-aṣọ (fashion stylist) láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà àti Amẹ́ríkà. Ó gbajúmọ̀ gẹ́gẹ́ bí olóòtú àti olùdarí fún apá tó dá lórí aṣọ àti ìwọ̀-aṣọ <ref>{{Cite web|url=https://www.glossy.co/modern-media/day-in-the-life-gq-styles-fashion-director-mobolaji-dawodu|title=Day in the Life|website=www.glossy.co|language=en|access-date=2018-03-16}}</ref>ní ilé-iṣẹ́ ìwé-ìròyìn GQStyle, níbi tí ó ti ṣètò bí àwọn gbajúmọ̀ bíi Brad Pitt, Jared Leto, <ref>{{Cite news|date=2016-08-26|title=Meet GQ Style Fashion Editor Mobolaji Dawodu|language=en|work=GQ|editor-last=|editor-first=|url=https://www.gq.com/story/meet-fashion-editor-mobolaji-dawodu|access-date=2018-03-16}}</ref>àti Mahershala Ali ṣe máa ń wọ aṣọ wọn.<ref name="mtv">{{Cite news|url=http://www.mtv.com/news/3013744/meet-the-stylist-behind-those-iconic-vulnerable-brad-pitt-pictures/|archive-url=https://web.archive.org/web/20170519205301/http://www.mtv.com/news/3013744/meet-the-stylist-behind-those-iconic-vulnerable-brad-pitt-pictures/|url-status=dead|archive-date=May 19, 2017|title=Meet The Stylist Behind Those Iconic, Vulnerable Brad Pitt Pictures|work=MTV News|access-date=2018-03-16|language=en}}</ref> Ó tún ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùṣètò aṣọ fún fíìmù Disney tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ *Queen of Katwe* (2016). <ref>{{Cite web|url=http://coveteur.com/2016/09/14/mobolaji-dawodu-gq-style-fashion-editor-closet/|title=Mobolaji Dawodu GQ Style Fashion Editor Closet|website=coveteur.com|access-date=2018-03-16}}</ref>Dawodu ti ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí oníṣẹ́ ìmọ̀ nípa aṣọ àti ìwọ̀-aṣọ fún àwọn ìwé-ìròyìn GQ àti Fader, bẹ́ẹ̀ sì ni ó tún ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùṣètò aṣọ fún àwọn fíìmù *Queen of Katwe* àti *Where is Kyra?* == Ìgbésí ayé ìbẹ̀rẹ̀ == Dawodu dàgbà ní ìlú Eko, Nàìjíríà àti Virginia, ní Amẹ́ríkà . Ìyá rẹ̀ jẹ́ ọmọ [[Orílẹ̀ èdè America|Amẹ́ríkà]] àti baba rẹ̀ [[ọmọ Nàìjíríà]] . <ref name="mtv" /> Dawodu pada si [[Nàìjíríà|Naijiria]] pẹlu awọn obi rẹ nigbati o wa ni ọsẹ marun. Ó padà sí Virginia nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́wàá. <ref name="vogue">{{Cite news|url=https://www.vogue.com/article/queen-of-katwe-costume|title=Queen of Katwe's Costume Designer on Why African Style Is Ready for Its Close-Up|journal=Vogue|accessdate=2018-03-16|language=en}}</ref> Ìyá rẹ̀ ní iṣẹ́ aṣọ kan tí ó so àṣà ìgbàlódé pọ̀ mọ́ aṣọ ìbílẹ̀. <ref name="vogue" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 20t9cflfqosoqpd7lbyqydxk4fspn73 0 84013 636333 2026-09-13T11:23:16Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1371304131|Adenike Adeleke]]" 636333 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Adenike Adeleke|birth_date=17 March 1995|occupation=Vlogger, entrepreneur, musician|other_names=Nikos Living, Nikos Babii|years_active=2015–present}}'''Adenike Adeleke''' (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù kẹta ọdún 1995), tí a mọ̀ sí '''Nikos Living''' jẹ́ olùṣe fídíò lórí ayélujára, oníṣòwò, àti òṣèré orin ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó di olókìkí fún àṣà, ẹwà, àti ìgbésí ayé rẹ̀ lórí ìkànnì àwùjọ kí ó tó di olórin àti ìṣòwò. == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Adeleke ní Nàìjíríà ní ọjọ́ kẹtàdínlógún oṣù Kẹta ọdún 1995, sí Ademola Adeleke àti ìyá kan tí ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. Wọ́n tọ́ ọ dàgbà díẹ̀ ní Nàìjíríà kí ó tó kó lọ sí Amẹ́ríkà nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́jọ. <ref name="GuardianDND">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ó lọ sí Beaver Ridge Elementary, Pinckneyville Middle, àti Ile-iwe Giga Norcross, lẹ́yìn náà ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa Business Administration ní Yunifásítì Oakwood, Huntsville, Alabama . <ref name="PMNews">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> == Iṣẹ́ ọwọ́ == Adeleke bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ lórí ẹ̀rọ ayélujára ní àárín ọdún 2010 pẹ̀lú ikanni [[Youtube|YouTube]] kan tí a mọ̀ sí ''Keeping Up with Nikos'' ní àkọ́kọ́, níbi tí ó ti pín àwọn ẹ̀kọ́ nípa ẹwà àti ìgbésí ayé. <ref name="PMNews" /> Lẹ́yìn náà, ó yí orúkọ rẹ̀ padà sí Nikos Living ní ọdún 2018, ó sì dojúkọ ìlera, àṣà, àti ìtàn ara ẹni. A ti mọ ikanni rẹ̀ àti wíwà rẹ̀ lórí ìkànnì ayélujára láàárín àwọn olórin oní-nọ́ńbà tó ń ṣe àgbékalẹ̀ àṣà ìṣẹ̀dá lẹ́yìn COVID. <ref name="GuardianRenaissance">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> ''Ìwé ìròyìn Daily Times'' ṣàpèjúwe Adeleke gẹ́gẹ́ bí apá kan nínú ìran tuntun ti àwọn oníṣẹ̀dá ẹ̀rọ ayélujára ti Nàìjíríà tí wọ́n ń da ìgbésí ayé, àṣà, àti ìdánimọ̀ pọ̀ nípasẹ̀ ìfìwéránṣẹ́. <ref name="DailyTimes">{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> A ti yin iwa re lori ayelujara fun apapo didara ati ibatan rẹ, ti o ṣe afihan iwọntunwọnsi ti awọn ipa Naijiria ati ti Iwọ-oorun. <ref name="GuardianRenaissance" /> Òun ni olùdásílẹ̀ BN Clothing Shop, èyí tí í ṣe ilé-iṣẹ́ aṣọ àti ọ̀nà ìgbésí-ayé. <ref name="PMNews" /> Ní oṣù kẹta ọdún 2025, Adeleke bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olórin àwo orin pẹ̀lú orin "DND", èyí tí a pè ní orin ìpamọ́ ara ẹni àti àlàáfíà. ''Ìwé ìròyìn The Guardian'' pè é ní “orin agbára tí ó so ìtàn rẹ̀ pọ̀ mọ́ àwọn Afrobeats òde òní.” <ref name="GuardianDND" /> == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ọmọ ìdílé Adeleke ni Adeleke. Bàbá rẹ̀, Ademola Adeleke, ni Gómìnà Ìpínlẹ̀ Osun, ó sì jẹ́ ìbátan olórin ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà [[Davido]] . <ref name="ThisDayDND" /> Ó sábà máa ń fi àwọn àròjinlẹ̀ ìdílé àti ti ara rẹ̀ hàn nínú àwọn ohun èlò oní-nọ́ńbà rẹ̀. <ref name="PMNews" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1995]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] j2wh8fpviqmareyhwqwfxex669cw638 0 84014 636334 2026-09-13T11:25:56Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1368044579|Malik Afegbua]]" 636334 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|honorific_prefix=|name=Malik Afegbua|image=Malik Afegbua.png|birth_date=|birth_place=|death_date=|death_place=|occupation=Filmmaker, visual artist, creative technologist and writer|known_for=use of artificial intelligence technology in the field of arts and the Fashion show for the elders|spouse=Ese-lami Afegbua|children=Tobias Afegbua}} '''Malik Afegbua''' jẹ́ olùṣe fíìmù ará Nàìjíríà, olórin àti onímọ̀ ẹ̀rọ oníṣẹ̀dá. Ó mọ̀ dáadáa fún ọ̀nà ìrònú rẹ̀ nípa lílo ìmọ̀ ẹ̀rọ AI nínú iṣẹ́ ọnà. Ní oṣù kìíní ọdún 2023, ó gbajúmọ̀ gan-an, ó sì gba àfiyèsí àwọn oníròyìn kárí ayé nígbà tí ó gbé àwọn àwòrán sórí àwọn ìkànnì ayélujára tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ ''The Elder Series'' níbi tí ó ti ṣe àfihàn àti ṣe àfihàn àwọn àgbàlagbà lórí ojú ọ̀nà àṣà, tí wọ́n fi aṣọ aláwọ̀ dúdú àti aláwọ̀ dúdú wọ̀ nípa lílo AI. Kò pẹ́ tí wọ́n fi yìn ín fún bí ó ṣe ṣe àfihàn àwọn àgbàlagbà ní ọ̀nà rere nípa lílo AI, ṣùgbọ́n wọ́n tún ṣe àríwísí lórí ipa búburú tí ọgbọ́n àtọwọ́dá ń fà lórí iṣẹ́ ọnà náà nítorí pé a kà á sí AI láti pa àwọn ọgbọ́n ìṣẹ̀dá ènìyàn run. Ṣùgbọ́n iṣẹ́ ọnà rẹ̀ tako àwọn èrò àìròtẹ́lẹ̀ tó wọ́pọ̀ tó yí bí a ṣe ń wo àwọn àgbàlagbà ní àwùjọ òde òní ká. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ó jẹ́ ayàwòrán aláfẹ́fẹ́ àti ayàwòrán aláwòrán ní àkókò ọdún 2011 ní àkókò kan tí ó tún gba kámẹ́rà Canon gẹ́gẹ́ bí ẹ̀bùn láti ọ̀dọ̀ ọ̀kan lára àwọn ọ̀rẹ́ rẹ̀. <ref>{{Cite news|date=2023-01-30|title=Nigerian artist uses AI to re-imagine life for the elderly|newspaper=Reuters|url=https://www.reuters.com/technology/nigerian-artist-uses-ai-re-imagine-life-elderly-2023-01-30/|access-date=2023-03-05}}</ref> Kámẹ́rà Canon tí ó gbà gẹ́gẹ́ bí ẹ̀bùn di àkókò ìyípadà nínú ìgbésí ayé rẹ̀ bí ó ṣe yípadà sí iṣẹ́ ọnà àti fọ́tò láti jẹ́ ẹni tí ó gba ẹ̀kọ́ gíga ní ilé-ẹ̀kọ́ ìṣòwò. Ó lo kámẹ́rà Canon láti ṣe àwọn fídíò, ó sì tún lọ láti ṣe àwọn fídíò àti àwọn fídíò ilé-iṣẹ́ nípa yíyípadà ara rẹ̀ gẹ́gẹ́ bí olùṣe fídíò tí ó ń kọ́ ara rẹ̀. Ó dá Slickcity Media sílẹ̀, lábẹ́ àsíá ìṣelọ́pọ́ rẹ̀, ó ti ṣẹ̀dá ìpolówó, ìpolówó, fíìmù fíìmù àti àwọn ìfihàn oní-ẹ̀rọ fún àwọn ilé-iṣẹ́ àti àwọn ilé-iṣẹ́ pàtàkì bíi American Express àti Meta, ṣùgbọ́n láti ìgbà tí ó ti di gbajúmọ̀, ó ti ń ṣe iṣẹ́ àwọn olókìkí bíi Marvel studios, IBM àti Cadbury. Ó ti ń lo pẹpẹ AI Midjourney, èyí tí ó ń ran lọ́wọ́ láti ṣe àwòrán ní ìdáhùn sí àwọn ìbéèrè ìkọ̀wé. Ó tún lo Adobe Photoshop láti ṣe àtúnṣe àti láti gbin àwọn nǹkan tó bá iṣẹ́ ọnà rẹ̀ mu. Ó gbajúmọ̀ sí ipò pàtàkì àti òkìkí pẹ̀lú èrò tuntun rẹ̀ láti fi àṣà hàn nípasẹ̀ ojú ìwòye onímọ̀ nípa ẹ̀rọ atọ́nà nípasẹ̀ ''The Elder Series'' ní oṣù kìíní ọdún 2023, lẹ́yìn náà ó gba ìkésíni láti ṣe àfihàn iṣẹ́ ọnà rẹ̀ ní France, Brazil àti United States of America. Ó gba ìmísí láti ṣe ètò àṣà AI tí àkọlé rẹ̀ ń jẹ́ '<nowiki/>''The Elder Series''' tàbí èyí tí a tún mọ̀ sí ''Ìfihàn Àṣà Aṣọ fún Àwọn Àgbàlagbà'' lẹ́yìn tí ó wo ìyá rẹ̀ tí ó ní àrùn ọpọlọ. Ó lo ìrònú rẹ̀ láti ṣiṣẹ́ pẹ̀lú sọ́fítíwọ́ọ̀kì AI nípa fífi àwọn àwòṣe àgbà tí wọ́n rí nínú aṣọ ẹlẹ́wà hàn. Àjọ Ìlera Àgbáyé gbóríyìn fún iṣẹ́ ọnà àrà ọ̀tọ̀ rẹ̀ nípa fífọ̀rọ̀ rẹ̀ hàn gẹ́gẹ́ bí olùrànlọ́wọ́ pàtàkì nínú ìsapá àgbáyé ti WHO/UN's Decade of Healthy Aging láti gbógun ti ìdààmú ọjọ́ orí. Apẹẹrẹ oníbàárà tó gba ẹ̀bùn Àmì-ẹ̀yẹ Academy, Ruth E. Carter yin àwọn iṣẹ́ rẹ̀ pé ''ó dára gan-an'' nínú ìfìwéránṣẹ́ kan lórí Instagram . == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 48w12pywopicp7gz43cgi960ojarq49 0 84015 636335 2026-09-13T11:28:13Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1370251279|Ifu Ennada]]" 636335 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Ifu Ennada|image=Faces at AMVCA 2020 15.jpg|birth_date={{birth date and age|1992|07|23|df=y}}|birth_name=Iheme Faith Uloma|birth_place=[[Abia State]]|citizenship=Nigerian|education=Computer science at the Olabisi Onabanjo University|alma_mater=[[Olabisi Onabanjo University]]|occupation=Film actress|years_active=2019- till present|known_for=Big Brother Naija}}'''Ohunme Faith Uloma''' fetisi ⓘ (tí a bí ní ọjọ́ kẹtàlélógún oṣù keje ọdún 1992) Ẹni ti a mọ̀ dáadáa gẹ́gẹ́ bí Ifu Ennada jẹ́ òṣèré fíìmù àti oníṣẹ́-ọnà ìṣẹ̀dá aṣọ ti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. <ref>{{Cite web|archivedate=28 January 2020}}</ref> <ref>{{Cite news|url=https://tribuneonlineng.com/no-sex-kissing-for-me-in-2019-ifu-ennada-bbn-star/|title=No sex, kissing for me in 2019 —Ifu Ennada, BBN Star|first=Newton-Ray|last=Ukwoma|date=19 January 2019|access-date=7 February 2019|archivedate=26 April 2019}}</ref> àti alábàágbé ilé ''BBNaija'' tẹ́lẹ̀. <ref>{{Cite news|url=http://dailypost.ng/2018/03/11/bbnaija-2018-ifu-ennada-speaks-eviction-reveals-didnt-kiss-rico/|location=Lagos, Nigeria|title=BBNaija 2018: Ifu Ennada speaks after eviction, reveals why she didn't kiss Rico|last=Nseyen|first=Nsikak|date=11 March 2018|access-date=7 February 2019}}</ref> Ó tún jẹ́ òṣèrébìnrin, tí a mọ̀ fún gbígbà ẹ̀bùn [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|AMAA]] fún Òṣèré Ọ̀dọ́ Tí Ó Dáa Jùlọ àti Olùṣe Àṣeyọrí nínú fíìmù ''O-Town'' . <ref>{{Cite news|url=https://allafrica.com/stories/201711180022.html|title=Nigeria: Beautiful Ifu Ennada – Obsession As Her Next Big Pie|last=Husseini|first=Shaibu|date=18 November 2017|location=Lagos|access-date=7 February 2019}}</ref> == Ìgbésí ayé àti iṣẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ == A bí Ennada ní Ìpínlẹ̀ Abia, Nàìjíríà, ṣùgbọ́n wọ́n tọ́ ọ dàgbà ní [[Èkó]] . Ó kẹ́kọ̀ọ́ nípa ìmọ̀ sáyẹ́nsì kọ̀ǹpútà ní Yunifásítì Olabisi Onabanjo níbi tí ó ti gba BSc rẹ̀. Ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ fíìmù rẹ̀ ní ọdún 2019, ní ọdún 2016, wọ́n yàn án fún Òṣèré Ọ̀dọ́/Olùgbéga Tó Dáa Jùlọ nínú fíìmù ''O-Town'' níbi àmì ẹ̀yẹ [[Africa Movie Academy Awards (Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Akádẹ́mì Fiimu Áfíríkà)|AMAA]] ti ọdún 2016. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Nínú ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò kan ní ọdún 2018, ó fi hàn pé wọ́n ti fipá bá òun lòpọ̀ ní ọdún 2016. <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> Ní ọdún 2018, ó kópa nínú eré ''Big Brother Naija'' . <ref>{{Cite news|location=Lagos, Nigeria}}</ref> <ref>{{Cite web|archivedate=26 April 2019}}</ref> == Fíìmù àwòrán == * <nowiki><i id="mwVA">O-Town</i></nowiki> (2015) - Amara * <nowiki><i id="mwVw">Tinsel</i></nowiki> - Prisca * ''Ìfẹ́kúfẹ̀ẹ́ (2017) gẹ́gẹ́ bí Aret'' * Big Brother Naija 3 (2018) - Olùdíje * ''Ìwádìí (2018) - Demmy'' * ''Ọkàn Àdáni'' <ref name=":0">{{Cite news|date=22 January 2019|title=6 top Big Brother Naija housemates in the last 3 editions|url=https://www.pulse.ng/entertainment/movies/6-top-big-brother-naija-housemates-in-the-last-3-editions/7z8hg6q|access-date=16 August 2021|newspaper=[[Pulse Nigeria]]}}</ref> * ''Ìlú Àwọn Aláìní'' (2019) * ''Gba Obìnrin kan'' (2019) - Jane <ref name=":0" /> * ''Okoroshi ti sọnu'' (2019) - Sarafina * ''Aṣiwere Nipa Rẹ'' <ref name=":0" /> (2019) - Ama == Àwọn ẹ̀bùn àti yíyàn == {| class="wikitable" !Ọdún ! Ayẹyẹ ẹ̀bùn ! Ẹ̀bùn ! Àbájáde ! Ìtọ́kasí |- | rowspan="3" | 2018 | rowspan="3" | Àwọn Ẹ̀bùn Nollywood Tó Dáa Jùlọ | Òṣèré Àtìlẹ́yìn Tó Dáa Jùlọ – Gẹ̀ẹ́sì|{{Nom}} | rowspan="3" |<ref name=":0b">{{Cite news|last=Augoye|first1=Jayne|date=10 December 2018|title=BON Awards 2018: Tope Oshin, Tana Adelana win big|url=https://www.premiumtimesng.com/entertainment/nollywood/300174-bon-awards-2018-tope-oshin-tana-adelana-win-big.html|accessdate=9 October 2021|language=en-GB|journal=[[Premium Times]]}}</ref> |- | Òṣèrébìnrin Tó Ní Ìrètí Jùlọ |{{Nom}} |- | Ìfẹnukonu Tó Dáa Jùlọ Nínú Fíìmù Kan|{{Nom}} |} == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1992]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] e9iwfod92uo246hgtln3mbwbgtya11i 0 84016 636336 2026-09-13T11:31:37Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1360345758|Kenneth Ize]]" 636336 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=Kenneth Ize|birth_date={{birth date and age|1990|10|5}}|birth_place=[[Lagos]], Nigeria|education=[[University of Applied Arts Vienna]]|works=Kenneth Ize|known for=Use of traditional West African fabrics and craftsmanship|awards=Finalist, LVMH Prize (2019)}} '''Kenneth Ize''' (tí a bí ní ọjọ́ karùn-ún oṣù kẹwàá ọdún 1990) jẹ́ apẹ̀rẹ aṣọ ní Nàìjíríà. Òun ni olùdásílẹ̀ Kenneth Ize, èyí tí í ṣe ilé-iṣẹ́ aṣọ àti ọ̀nà ìṣe-aṣọ tí ó gbé orúkọ rẹ̀ wọ̀; ilé-iṣẹ́ yìí sì gbajúmọ̀ fún lílo àwọn aṣọ ìbílẹ̀ ti Ìwọ̀-Oòrùn Áfíríkà àti ọgbọ́n iṣẹ́-ọwọ́ àbínibí. <ref>{{Cite news|date=May 1, 2019|title=The Designer Reimagining Traditional West African Fabrics for a New Generation|url=https://www.nytimes.com/2019/05/01/t-magazine/kenneth-ize.html|access-date=February 4, 2025|newspaper=The New York Times}}</ref> == Ìgbésí ayé àti ẹ̀kọ́ ní ìbẹ̀rẹ̀ == A bi Ize ni ilu Eko, ni orile-ede Naijiria. Nígbà tí ó pé ọmọ ọdún mẹ́rin, ó kó lọ sí Austria pẹ̀lú ìdílé rẹ̀. Ní Yunifásítì ti Àwọn Ohun èlò Ìmọ̀-ọnà ní Vienna, Ize kẹ́kọ̀ọ́ nípa àṣà, àwọn apẹ̀rẹ Bernhard Willhelm àti Hussein Chalayan sì kọ́ ọ ní ẹ̀kọ́. Iṣẹ́ ìdánilẹ́kọ̀ọ́ kan ní New York pẹ̀lú [[Edun (brand)|Edun]], ilé iṣẹ́ aṣọ alágbékalẹ̀ tí Bono àti Ali Hewson dá sílẹ̀, ló mú kí ó pinnu láti dá ilé iṣẹ́ tirẹ̀ sílẹ̀ kí ó sì fi sí Nàìjíríà. <ref>{{Cite news|title=Kenneth Ize, The Designer Loved By Naomi Campbell, Has Just Been Honoured At The Fashion Awards|url=https://graziadaily.co.uk/fashion/news/kenneth-ize-fashion-designer/|newspaper=Grazia|date=December 3, 2020|access-date=June 20, 2026}}</ref> Lẹ́yìn tí Ize parí ẹ̀kọ́ rẹ̀ ní ọdún 2013, ó bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ rẹ̀ ní Ọ̀sẹ̀ Ìṣàfihàn Aṣọ ti Èkó ṣùgbọ́n ó gba ọdún méjì láti lọ sí ẹ̀kọ́ master kí ó tó tún bẹ̀rẹ̀ ní ọdún 2015. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ize dá lórí lílo Aso Oke, aṣọ ìbílẹ̀ Nàìjíríà tí àwọn oníṣẹ́ ọwọ́ ní àdúgbò hun. Ize ń ṣiṣẹ́ pọ̀ pẹ̀lú àwọn oníṣọ̀nà aṣọ àti àwọn ẹgbẹ́ oníṣẹ́ ọnà káàkiri Nàìjíríà. Àwọn Yorùbá ló ṣe é, wọ́n sì máa ń wọ aṣọ òkìtì ní àwọn àkókò pàtàkì, Ize sì máa ń ṣe é pẹ̀lú àwùjọ àwọn oníṣọ̀nà ''m''ẹ́wàá sí màrúndínlógún ní ilé iṣẹ́ rẹ̀ ní [[Ilorin]] . Àwọn àwòrán rẹ̀ sábà máa ń ní aṣọ oníṣẹ́-ọnà àti ìrísí androgynous, èyí tí ó sọ pé ó ń bọ̀wọ̀ fún ogún rẹ̀ ní Pan-Africa. Ní ọdún 2019, Ize ni ẹni tó gba àmì ẹ̀yẹ LVMH, ó sì ṣe àgbékalẹ̀ aṣọ àwọn obìnrin. Ó ṣe àṣeyọrí rẹ̀ ní Paris Fashion Week ní oṣù kejì ọdún 2020, pẹ̀lú àwọn ayàwòrán Imaan Hammam àti Naomi Campbell tí wọ́n kópa nínú ìfihàn náà. Ní oṣù Kejìlá ọdún 2020, ó wà lára àwọn ogún tí wọ́n gba àmì ẹ̀yẹ ní Àwọn Àmì-ẹ̀yẹ Ìṣe-aṣọ́ṣọ́, tí British Fashion Council gbé kalẹ̀, tí wọ́n sì dá mọ̀ ní ẹ̀ka àwùjọ. Ní ọdún 2021, wọ́n yàn án gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó gba ipò ìkẹyìn fún Àmì Ẹ̀bùn Woolmark ti Àgbáyé . Ó tún bá Maison Karl Lagerfeld ṣiṣẹ́ pọ̀. Ó padà sí ojú ọ̀nà Paris ní oṣù kẹsàn-án ọdún 2021 pẹ̀lú àkójọpọ̀ rẹ̀ ní ìgbà ìrúwé ọdún 2022, tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Ìrọ̀lẹ́ Tuntun Ni". <ref>{{Cite news|title=Kenneth Ize Says 'It's A New Dawn' At Paris Fashion Week|url=https://www.essence.com/fashion/kenneth-ize-spring-2022-collection/|newspaper=Essence|date=September 29, 2021|access-date=June 20, 2026}}</ref> Ní ọdún 2022, Ize pínyà pẹ̀lú olùdókòwò rẹ̀, ó sì fi àmì ìdádúró sílẹ̀, ó sì gbé ní Èkó; fún àkójọpọ̀ aṣọ rẹ̀ ní ìgbà ìwọ́-oòrùn ọdún 2023, tí a fihàn ní Paris, ó kó àwọn aṣọ láti inú àwọn aṣọ tí a tún ṣe tí a rí ní ọjà òpópónà ìlú náà jọ. <ref name="wwd2023">{{Cite news|title=Kenneth Ize Plucked His Fall Collection From the Streets of Lagos|url=https://wwd.com/runway/fall-2023/all/kenneth-ize/review/|newspaper=WWD|date=April 27, 2023|access-date=June 20, 2026}}</ref> Ilé ìṣẹ̀dá Victoria àti Albert ló ra àkójọpọ̀ kan láti inú àkójọpọ̀ ìgbà ìrúwé/ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn ọdún 2021 rẹ̀, wọ́n sì gbé e kalẹ̀ nínú ìfihàn ''Africa Fashion'' ti ọdún 2022. == Ìgbésí ayé ara ẹni == Ize jẹ́ ọkùnrin oníbàárà ní gbangba. Ó ti sọ̀rọ̀ nípa iṣẹ́ apẹ̀rẹ oníṣẹ́ abẹ́ ní Nàìjíríà, níbi tí wọ́n ti sọ ìbálòpọ̀ pẹ̀lú ọkùnrin àti obìnrin di ìwà ọ̀daràn, ó sì ti lo àwọn àkójọpọ̀ rẹ̀ láti fa àfiyèsí sí ẹ̀tọ́ LGBTQ+. <ref name="wwd2023" /> == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}}  [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1990]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:Articles with hCards]] 7bhj8vvvl8x84ld0zzy9khj77oracv8 0 84017 636337 2026-09-13T11:37:43Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1372820828|Stephen Ajadi]]" 636337 wikitext text/x-wiki '''Stephen Ajadi''' jẹ́ ayàwòrán ilé, olùṣètò ìlú àti onímọ̀-ọrọ̀-ajé nípa ìdàgbàsókè láti orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Iṣẹ́ ọjọgbọ́n Ajadi ti kan àwọn iṣẹ́ ní àwọn orílẹ̀-èdè Áfíríkà àti ti United Kingdom, ó sì ti di àwọn ipò ẹ̀kọ́ mú ní Nàìjíríà, Apapọ ijọba gẹẹsi, àti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. == Ìgbésí Ayé àti Ẹ̀kọ́ == Ajadi ni a bí, a sì tọ́ ọ dàgbà ní orílẹ̀-èdè Nàìjíríà. Ó lọ sí ilé-ẹ̀kọ́ gíga ti ìmọ̀ ẹ̀rọ Ladoke Akintola, níbi tí ó ti gba oyè Bachelor of Technology nínú Architecture ní ọdún 2010. Ní ọdún 2014–2015, Ajadi kẹ́kọ̀ọ́ ní United Kingdom lórí ẹ̀kọ́ ìkẹ́ẹ̀kọ́ Commonwealth, ó sì parí ẹ̀kọ́ Master of Design in Innovation for Sustainability ní Cranfield University . Ó tẹ̀síwájú láti gba oyè Master of Environmental Design (Architecture) láti [[Yunifásítì ìlú Èkó|Yunifásítì ti Èkó]] ní ọdún 2016. Ní ọdún 2018, Ajadi bẹ̀rẹ̀ ẹ̀kọ́ nípa oyè dókítà ní Yunifásítì Cambridge, níbi tí ó ti lọ sí ẹ̀kọ́ PhD nínú ìmọ̀ nípa ètò ọrọ̀ ajé ilẹ̀ (ní Fitzwilliam College ) tí ó dojúkọ ìjà ìlú àti ọjà ní àríwá Nàìjíríà. Ìwádìí rẹ̀ lórí ìmọ̀-ẹ̀kọ́ọ́ nípa ẹ̀kọ́ gíga ni Ìwé-ẹ̀kọ́ Ọ̀fẹ́ Àgbáyé ti Cambridge Trust ti ṣe àtìlẹ́yìn fún. Ìwé ẹ̀kọ́ PhD rẹ̀, tí àkọlé rẹ̀ jẹ́ "Ìjà, Ìwà Ipá, àti Ọjà Abuja: Ìṣàyẹ̀wò Àyíká Ipa," tí ó ń ṣàyẹ̀wò bí ìjà oníwà ipá ṣe ní ipa lórí ìṣiṣẹ́ àyíká àwọn ọjà gbogbogbòò ní Nàìjíríà ni a parí ní ọdún 2023. Ìwádìí náà mú kí ó gba ẹ̀bùn Ẹgbẹ́ Cambridge fún Lílo Àwọn Àbájáde Ìwádìí ti ọdún 2023 fún iṣẹ́ PhD tó tayọ, ẹ̀bùn Amit Bhasin ti ọdún 2024 tí ó fi ọlá fún ọ̀dọ́mọkùnrin ọmọ ilẹ̀ Áfíríkà tó tayọ̀ jùlọ ní Yunifásítì Cambridge, àti ẹ̀bùn Igbákejì Àgbà fún Ìwádìí àti Ìbáṣepọ̀. == Iṣẹ́ ọwọ́ == Ní ọdún 2011, Ajadi dá Ilé-ẹ̀kọ́ Apẹẹrẹ ti Adúláwọ̀ sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ibi ìdúró láti gbé ẹ̀kọ́ àti ìwádìí nípa àwòrán ilẹ̀ Áfíríkà lárugẹ. Lẹ́yìn náà, ní ọdún 2015, ó dá Ruban Office sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ilé iṣẹ́ ìkọ́lé àti ètò rẹ̀. Àwọn iṣẹ́ pàtàkì tí ilé-iṣẹ́ náà ṣe ni ètò pàtàkì ìlú Abuja Ìlú Oníṣẹ́-ọ̀nà,ìlú tí ó tóbi tó 3,500 hectares ní ẹ̀bá ìlú Abuja, àti Ètò Ìdàgbàsókè Ìpínlẹ̀ Ogun, ètò ìdàgbàsókè ìlú-agbègbè fún ọdún mẹ́rìndínlógún fún gúúsù ìwọ̀ oòrùn Nàìjíríà, àti iṣẹ́ akanṣe ìlú Cape Coast Smart ní Ghana, ìlú tí a gbèrò láti gùn tó 20,000 hectares fún àwọn olùgbé tó tó mílíọ̀nù kan. Yàtọ̀ sí iṣẹ́ ètò rẹ̀, Ajadi ti ṣe àfikún sí onírúurú iṣẹ́ àti ètò. Ní ọdún 2021, ó ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí akẹ́kọ̀ọ́ nípa ètò ìlú ní British Telecommunications (BT) ní UK, níbi tí ó ti ṣe àkóso ìwádìí nípa àwùjọ lórí ṣíṣe àtúnṣe sí àyíká iṣẹ́ àti ìrànlọ́wọ́ láti tún ilé ẹ̀kọ́ ìmọ̀ ẹ̀rọ Adastral Park ti BT ṣe. Ó tún ṣiṣẹ́ pẹ̀lú Cambridge ThinkLab gẹ́gẹ́ bí olùdámọ̀ràn, ó ń ṣe àgbékalẹ̀ àwọn ọgbọ́n ìnáwó fún yíyípadà Iṣẹ́ Ìlera Orílẹ̀-èdè UK sí iṣẹ́ net-zero carbon ní ọdún 2030. <ref>{{Cite journal|last=Carden|first=Sarah|date=2021-06-01|title=Achieving Net Zero within the NHS: System-wide transition to greener, sustainable care|url=https://www.repository.cam.ac.uk/handle/1810/335306}}</ref> Ní ọdún 2025, Ajadi jẹ́ ara ẹgbẹ́ olùwádìí kan tí wọ́n gba ẹ̀bùn awọn Àmì-ẹ̀yẹ Wellcome Trust fún awọn Ipa lórí Ojú-ọjọ́ láti ṣe ìwádìí kan tí a ṣe àfojúsùn rẹ̀ sí "Ṣíṣàwárí àti Kíkojú Ìfarahàn Ooru tí Ó Níí Ṣe Pẹ̀lú Ìgbòkègbodò àti Àwọn Ewu Ìlera tí Ó Níí Ṣe Pẹ̀lú Rẹ̀ ní Àwọn Ibùdó Ìrìnàjò ní [[Èkó]] ." Ní ọdún 2019, Ajadi ṣiṣẹ́ gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ni àlejò àti olùṣàyẹ̀wò ní Kingston School of Art àti ní University of California, Berkeley, níbi tí ó ti kọ́ni ní ẹ̀kọ́ gíga lórí ìṣẹ̀dá ìlú Áfíríkà, ìmọ̀ nípa àyíká àti ìṣẹ̀dá. Lẹ́yìn tí ó parí ẹ̀kọ́ PhD rẹ̀, Ajadi dara pọ̀ mọ́ ẹ̀ka ẹ̀kọ́ Ilé-ìwé fún Ẹ̀kọ́ nípa Ṣíṣe Àpẹẹrẹ Ilé (Architectural Association School of Architecture) ní London gẹ́gẹ́ bí olùkọ́ ní ọdún 2023. == Àwọn Ìtẹ̀jáde Tí A Yàn == Ajadi, Stephen (2013). "Apoptosis ninu awọn eto ilu: ọna biomimetic si isọdọtun ilu". ''Ìwé Ìròyìn Ìṣàkóso Iṣẹ́ Ìkọ́lé àti Ìṣẹ̀dá'' 3, nọ́mbà 1: 589–607. Ajadi, Stephen (2022). "Durumi Camp, Abuja: Conflict and the Spatial Praxes of a Furtive-Periphery." In: ''Embodying Peripheries,'' eds. Giuseppina Forte, Hwa Kuan. Firenze University Press. p.&nbsp;120-145. Ajadi, SB (2012). "Ṣíṣe àtúnṣe àwọn òfin: Àwọn àtúnṣe tó ga jùlọ ti ẹrẹ̀ ní àwọn ilé Nàìjíríà". Nínú: Laryea, S., Agyepong, SA, Leiringer, R. àti Hughes, W. (Àwọn Olùdarí) Ìgbékalẹ̀ Ìpàdé Ìwádìí Àyíká Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà Kẹrin (WABER), 24–26 Oṣù Keje 2012, Abuja, Nàìjíríà, 163–175. Àwọn iṣẹ́ Ajadi náà ti jẹ́ kókó ẹ̀kọ́ nípa àwọn ọ̀mọ̀wé, bíi Igwe, JM (2019). "Àwọn Ẹ̀kọ́ àti Àwọn Ìpele Nínú Ààyè: Àríwísí Nípa Ìṣẹ̀dá Stephen Ajadi fún Ṣọ́ọ̀ṣì Anglican ní Ogidi, Nàìjíríà". ''Ìwé Ìròyìn nípa Ìṣẹ̀dá Ilé ní Èkó,'' 3, 61–78. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] [[Ẹ̀ka:A kò tí ì ṣe àgbéyẹwò sí sí ojú-ewé ògbufọ̀ rẹ]] 2pqq7kj9ra6q1o3a3ycri0no0wrsofz 0 84018 636338 2026-09-13T11:55:28Z Bamjos 28839 O ti ṣẹ̀dá àyọkà nípa ṣíṣe ògbufọ̀ ojú-ewé "[[:en:Special:Redirect/revision/1374343878|Ugo Mozie]]" 636338 wikitext text/x-wiki '''Ugo Mozie''' Ó jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè Nàìjíríà tí ó jẹ́ olùdarí nínú iṣẹ́ ìmú-nkan-wá-sí-ìmọ́lẹ̀ (creative executive). Ní ​​ọdún 2009, nígbà tí ó wà ní ọmọ ọdún méjìdínlógún, ó ṣe ìfihàn àkọ́kọ́ ti àkójọ aṣọ rẹ̀ tí ó pè ní 'Aston Mozie', ní ọdún 2015 sì ni ó ṣe ìfihàn àkójọ àwọn fìlà onípele gíga rẹ̀. Àwọn oníbàárà Mozie ní [[Justin Bieber]], [[Céline Dion|Celine Dion]], Travis Scott, [[Beyoncé Knowles|Beyonce]], àti J. Balvin nínú wọn. Ní ọdún 2014, wọ́n yan Ugo gẹ́gẹ́ bí olùdarí ìbánisọ̀rọ̀pọ̀ fún apẹẹrẹ Vivienne Westwood ní Amẹ́ríkà. Mozie ń gbé ní Los Angeles lọ́wọ́lọ́wọ́, ó sì ń ṣiṣẹ́ láti mú kí ilé iṣẹ́ aṣọ gbòòrò sí i ní Áfíríkà. Iṣẹ́ tuntun rẹ̀, Mosaic Perfume, jẹ́ òórùn dídùn tí ó wà ní Àríwá àti Ìwọ̀ Oòrùn Áfíríkà tí ó ń gbèrò láti tún ṣe àtúnṣe sí iṣẹ́ náà. == Àwọn ìtọ́kasí == <templatestyles src="Reflist/styles.css" />{{Reflist|30em}} [[Ẹ̀ka:Àwọn ọjọ́ìbí ní 1991]] [[Ẹ̀ka:Àwọn ènìyàn alààyè]] 0vlg0hsyzl6oqhj7wftl8yg8sro3sjq