Wikipedia
zeawiki
https://zea.wikipedia.org/wiki/V%C3%B2blad
MediaWiki 1.47.0-wmf.4
first-letter
Media
Speciaol
Overleg
Gebruker
Overleg gebruker
Wikipedia
Overleg Wikipedia
Plaetje
Overleg plaetje
MediaWiki
Overleg MediaWiki
Sjabloon
Overleg sjabloon
Ulpe
Overleg ulpe
Categorie
Overleg categorie
TimedText
TimedText talk
Module
Overleg module
Event
Event talk
Erremu
0
136
180144
174020
2026-05-29T11:17:03Z
~2026-32171-95
15988
/* Lieste mee burgemeêsters van de voormalihe gemeênte */
180144
wikitext
text/x-wiki
[[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Middelburg.png|thumb|Liggienge]]
[[Plaetje:ErremuDurpskarke.jpg|thumb|Karke van Erremu]]
[[Plaetje:ArnemuidseVisleurster.jpg|thumb|Erremuse visleurster]]
[[Plaetje:ARM.4 Jozina.jpg|thumb|De ARM-4 ''Jozina'']]
[[Plaetje:Korenmolen "Nooit Gedacht", na de brand juni '77 - Arnemuiden - 20024354 - RCE.jpg|thumb|De meule nae de brand in [[1977]]]]
'''Erremu''' of '''Erremuje''' (Nederlands: ''Arnemuiden'') is 'n plekke - officieel 'n [[stad]], maer in de volksmond 'n [[durp]] - in de [[Zeêland|Zeêuwse]] [[gemeênte]] [[Middelburg]], an d'n oôstkant van [[Walchren]]. In 2025 ao 't 5.250 inweuners. Erremu eit 'n station an de [[Zeêuwse lijn|Zeêuwse lijn]].
Erremu stae d'rom bekend dat 't vonaemelik van de [[Boômkorvisserie|vis]]vangst leeft, en awast is dat de lèste jaeren minder g'ore, de visserie is nog altied stikke belangriek in 't durp. Vedders is 't 'n geslote gemeenschap daer-a nie vee immigraotie in vokomt. Saeme mee de inweuners van 't [[Nieuwland|Nieweland]] praote ze 'n dialekt dat-a tussen 't [[Walchers]] en 't [[Zuud-Bevelands]] instaet; 'n plat dat-a butendien nog weinig invloed uut 't [[Nederlands|Ollands]] te verduren g'aod ei. Erremu bestaet uut 't rechtoekeg durpscentrum mee wat onregelmaetege bebouwienge d'romeêne.
==Geschiedenisse==
Erremu is een zogenaemde smalstad. In 1574 kreeg het stadsrech'n, mae 'ad gin zitting in de Staeten van Zeêland. Erremu koos toe in tegenstellieng tot Middelburg voh Willem van Oranje. As belooning wieren de rech'n verleend, as volgt omschreve: ''de burcht van Arnemuden voortaan zal wezen een stad, geheel en al bevrijd van de oude voorgaande keuren, ordonnantiën en jurisdictie van de stad Middelburch''. Tiejes de Gouwe Eeuw verzandde de haevene en verèrmde het durp. In de Twidde Wereldoôrlog is het durp in 1944 zwaer beschaedigd tiejes de strijd om Walchern ([[Slag om de Sloedam]]). Nae verscheie inpolderingen in het Sloegebied weke de visserschepen van Erremu uut nea Ter Veere. In 1924 vong de [[ramp van Erremu]] plaes, toe vee vissers verdroenke bie een zwaere sturm. Toe Ter Veere in [[1962]] van zeê wier ofgeslote weke de schepen uut nae Vlissienge. Erremu 'eit nie zo vee schepen meer, mae de kotters bin over het algemeên de groôste van Nederland. Toet an [[1997]] was Erremu 'n eige gemeênte, daer-a ok [[Kleverskerke]] bie oorde. Toen gieng 't (zeker nie zonder protesten) op in Middelburg. De bienaem van de Erremujers is ''Viskoppen'' of ''Vissticks''. Dit oor voraol in Middelburg en Vlissienge gezeid.
==Visserie==
Het durp is aoltied mee de [[Boômkorvisserie|visserie]] verbonde hewi. Daerom oa je in de dertuhher jaeren en nog jaeren nae de twêêde waereldoorloohe nog fee leurders en leursters in óónz durp. Kan 't nie persies naehae, ma oalles bie mekoare heteld oa j'r wè ruum 'onderd. Dae is wa deu die mensen hezeuld en heploeterd. En dat voo'naemeluk deu die leursters die in [[Zuud-Beveland]], Noôrd-Beveland en [[Zeêuws-Vlaonderen|Zêêuws-Vlaenderen]] leurden.
De leursters die in Zuud-Beveland leurden, die liepe vanuut óónz durp, oover de [[Sloedam]], de Noord-Kroajer (nae Lêêuwedurp), 't Nieuwedurp, Sêêren'oek, Bossele, Drieweehen êênsen en wêêr. Ma da hienge z'ook elke dreeve van 'n boerderie in, om te kieke of se daer wa kwiet konne. D'r waere d'r die volgden 'n iets nóórdelukker roete, die deeje 'Eintjessand an en asse dan oa d'r vis nie kwiet waere. hienge ze nog ma 's eeven nae [[Wolfersdiek]], mee bootje oover nae [[Noord-Beveland|Nóórd-Beeveland]] en prombeerde ze d'r slag in Kortgeene. Andere hienge vanuut óónz durp oover [[Ter Veere (plek)|Veere]], mee bóótje oover nae Nóórd-Beeveland, 'n hróót déél van de durpen en de boerderieën langs om d'r vis kwiet te raeken.
Soms gebeurde 't wè, da d'r leurders waere, die in [[Vlissienge]] d'r vis inkochte, daer 'n 'andkarre of 'n krette 'uurde en êêlemael nae leseke liepe êênsen en wêêr. Je zou zehhe nae leseke? Jae dar oa ze wè oesters en mossels, ma hin vis. Zö waere d'r ook leurders, die d'r nehoosie deeje in [[Zuud-Beveland]] of Walcheren, die oa 'n 'ongdekarre. Die wiere hetrokke deu twêê zwaer bebouwde 'ongden. D'r waere ook leurders, die fleste konne, die deej't ob de flest. Dan oan ze 'n zwaere transportfiest, 'n hróót bahoazjedraeher d'r op en 'n êêl brêêd stuur, voo hemakkeluk stuuren. Zokke flesten zie j'a jaeren nie mi. Ma oalles bie mekoare henoome oan de venters 't fee hemakkelukker dan de wuvven.
Dan waere d'r leurders en leursters, die a van voo d'êêste oorloohe mee te trein hienge nae [[Roozendael]], [[Breda]], [[Tilburg]] en zelfs [[Venlo]]. Dae wier vee vis d'eete, vee mêêr as 'ier, omdat t'r zö vee Roomse waere. Die oan 'n maendabbonnement ob de trein. Die verkochte nest t'r vis ok fee hepèlde hornet. Die hornet liete ze meestal deu d'r furmielje pèlle, an ze d'r vee mee mohhe neeme.
Mee de trein meehae, was foo 'n Erremuuënaer niks vreems. As se op 'n ander durp in [[Walcheren]] nog dochte, dat 'r 'n stuur in 't lokkemetief was om in de bochten te stuuren, wiste z't 'ier a beeter. D'r waer 'r wè die hienge ob de terugreis, as 'T 'ier weinug anvoer van vis was, pursant even nae [[Rotterdam]] om dae vis in te koopen! Dan naeme ze nie allêên voo d'r eihe mee, ma konde ze de rest makkeluk an andere leurders of leursters kwiet en oan ze pursant ook nog 'n kleine winst t'r op.
De vis wier in de jaeren vlak nae d'[[êêste waereldoorloohe]] anhevoerd deu 'n De Buck uut Ter Veere. J'oa dan nog gin vismijn in Erremuuë. Dan wier 'r op 't Stationsplein zóóhenaemd op [[Japan]]se of [[China|Chieneese]] matten uutgeleid. De vis wier in manden verkocht en meestal kochten dan drie, soms wè vier persoenen êên mande vis. In die jaeren wier de vis nog bie obbod ferkocht. Az dan zö'n mande vis gekocht waz deu êênuhhe persoenen hezaemeluk, hienge ze die in helieke possies ob de matten uutlehhe. Waz dat gebeurd, dan hieng 'r êên omstae en vroeg 'r 'n ander: „Wie z'n possie iz dat?", en noemde d'n ander omstieng dan z'n naeme. Dat gieng nie onrein en oa hin mens wat t vertéllen. kommen, die wiere elke dag goed uutgespoeld en in de zeumer mieke de huus an 't Knoaldiekje d'r 'n tente van. Dat was toen d'r tied fee in. In 1928 iz de vishal hezet. Toen wier 't foo deheene die zo ma kwam kieke minder hezellug. Ook de wieze van verkóöpen wier amders. Toen binne ze behonne mee op avbod te verkóópen. 't Wier oallemae 'n bitje amders, want foo de vrachtwaehen kwam 'r 'n vrachtauto in de plekke. Da's sö deu hehae tod de twêêde waereldoorloohe. Toen wier 'r vee óógaezen deu de [[Duutsland|Duutsers]] gevorderd en zat te nehoosie verre op s'n hat. In die tied wier d'r ook 'n vishal in [[Ter Veere (plek)|Veere]] hezet en toch gek ee? Die wier deu de mensen inêêjls vismijn benoemd. Nae d'oorloohe is 't langzaemer'and achteruut gehae. D'r wier êêlemae hin vis mi verkocht in de vishal; 't was oa in Veere en [[Vlissienge]] te doen. De mensen die in [[Noord-Braebant|Braebant]] geleurd oa, waere ondertussen oud geworre en d'r waere hin opvolhers.
De leurders gienge nog 'n bitje mee de tied mee en naeme 'n 'ulpmootortje an d'r fiest ma de achteruutgang was nie teehen t'ouwen. In [[1986]] waere d'r nog welheteld viere die leure, tien jaer laeter gin ien meer. Oallerlei óórzaeken ebbe dae an mee hollepe. De mensen kreehe mêêr held, wiere hemaksuchtuhher. Wien van de joenge mensen bakt'r, nog vis tuus? Da's ma 'n engkelieng. De mensen kreehe ve meer vrieje tied, ma da brienge ze deu an 't strand. Dan is 'r ook vee konkurrensie hekomme van viswiengkels en suupermarten, die oallerlei soorten hebakke vis verkóópe en de riejende kraemen nie te verheeten. Dat oalles ei t'r toe beleid, dat 'r van de nêêrienge niks me over is.
==Volksverhaelen uut Erremu==
De visleurders uut Erremuje gienge geregeld mit vis leure in Middelburg. Tussen Erremuje en Middelburg lag ’t Erremuuesepadje, dat was een voetpad dwars deur ’t land mit plankjes over de dulven. Dat padje begon bie de begraefplaes in Middelburg in liep tot ’t veer over de Arne, kort bie Erremuje. Langs dat padje waere verschillende drienkenspitten voo de bêêsten.
Op ’n keer ao ’n Erremujenaer in Middelburg mee vis eleurd. Zō tegen ’n uur of vuve ’s aevens, ’t wier a donker, verkocht ’n z’n laaste zootje vis an ’n vroūwe. Tegen die vroūwe zei ‘t ’n toe: “Kwa, noe gae ‘k zie da’k bie m’n vrouwe komme.” Die Middelburgse vrouwe zei toe: “Zôôe, dan bin jie voreest nog nie tuus.”
Die visleurder gieng toe op weg ni Erremuje, zō gewoon langs ’t padje. “Over ’n ure bin ‘k tuus,” doch’n. ’t Wier gauw donker dien aevond en toe ‘t ’n zō over ’t padje liep, kwam ‘t ’n bie zō’n drienkenspit. En in plaes dat ’n rechtdeur liep, begon ‘t ’n rond die pit te laopen. Oe of ’n ok keek, ’t padje zag nie mi. Je zou zō zegge: “Oe kan ‘t?” Ma ie wier eêlemaele nie moee. Zō eit’n d’n êêlen nacht rond die pit elôôpe in ie kon ’t Erremuuese padje nie vinde. Ie begreep wè dat’n deur dat wuuf in Middelburg betôôverd was.
Toe ’t licht wier stong ’n inêêns bie ’t padje. De betôôveringe was toe weg.
Toe nir uus, dat begriep je. Z’n vroūwe ao êêl d’n nacht ongerust eweest. Ze was bliee toe t’n eindelienge tuus kwam en ze vroeg: “Wir ei jie no toch d’n êêlen nacht ezete?” Ie vertelde toe dat ’n deur ’n Middelburgse vroūwe betôôverd was in d’n êêle nacht rond ’n drienkenspit most laopen.
Vroeger viste ze in Erremuje vee mit sloepen. Dat waere gèen gewone roeibôôten, ze waere vee grôôter en in de regel waere di dan ok vuuf man op en ze laege zowat 10 of 11 voet dièpe.
Oônze sloep lag bie de werf in Erremuje. ’t Was zondag eweest in ’s maendagsochens eêl vroeg gienge me wir an bôôrd mit ons brôôd in wat a je dan zō bieje ao. Me waere mit vier man in een jongen. Zō kwaeme me an boôrd in de schipper zei: “Allee jongens, aoles klaer? Dan gae me. Gooi de toùwe mè los.” Eén van de knechs gien toe ni voore om ’t touwe van de meerpaele los te maeken. Mer ie kwam daolik terug in ie zei: “Schipper ik maek het toùwe nie los want kiek us: di stae ’n kaolf zonder kop bie de vôôrste meerpaele.” Ze zaege toe aolemaele dat kalf zonder kop. ’t Bêêst stond ma mit z’n stompe van z’n aoles op die meerpaele te beuken in gêên mèns durfde d’r ni toe. De schipper zei: “Weet je wat manne, me ouwe eest kriegsraed.”
Aolemaele gienge d’r toe bie zitte en ze zoue d’r om dobbele wie of ’t touwe los most gooie. Die a de minste ôôgen gooide most ’t doe. D’n vierden die gooide was ‘t’r an. Ie zei: “Ik za’t doee want me motte toch weg, ’t ôôr tied.” Ie aelde toe ’t brôôdmes uut de schuve van de taefel in ie zei: “Ziezôô, noe ni bove.” Ie gieng over de planke ni de wal mit ’t brôôdmes in z’n and. Ie gieng mi nae die meerpaele di ’t kaolf stieng in ie riep: “In Godsnaam.” Toe a ’n naem God gebruukte nam dat kaolf ’n zet in was inêêns weg. De knecht maekte toe de toûwen vôôr in achter los in ie zei: “Ziezôô, dat zaekje is ok wi an de kant.” Ze binne toe nae Ter Veere evaere om te gaen visse.
D’r woonde op Erremuje ’n visleurder die gêên kinders ao. Ie leefde allêên mit z’n vrouwe. Op ’n zaeterdagaevend gienge ze om ’n ure of tiene ni bède. Ze zeie tegen mekaore welterusten in ze wouwe gae slaepe. Ma ze laege nog ma amper of ze ôôrden in ’t achteruus ’n vreemd geluud. De bestie wi ze in slièpe was tegen de muur van ’t achteruus zōdoende konne ze aoles dudelik ôôre. Ze ôôrden in dat achteruus vis klappe op de leien van de vloer, net zō as verse vis dat doet. Die vis klapte mè mit staert en vinnen op die leien en matten. Die man is gae kieke ma ie zag niks. D’n êêlen nacht ôôrden ze die vis klappe in ze è gêên ôôge dicht kunne doe. Ze begrepe wè dat ‘r in ’t achteruus ’n spook bezig was die ulder d’n êêlen nacht treiterde. Toe ’t ochend wier ieuw dat geluud op. Toe ze in ’t achteruus gienge kieke in an de leien in de matten voelde, zagge ze dae êêlemaele gin vissliem, aoles was drôôge. In toch ao ze d’n êêlen nacht dudelik vis ôôre klappe.
==De klokke van Erremu==
Erremu is bekend deu z'n klokke weerover een bekend lied 'eschreve is (door [[Dico van der Meer]] op muziek van [[H. Mengers]] ut 1949).
Dat lied goôt as volgt:
:''Wendt het roer - we komen thuis gevaren''
:''Rijk was de buit - maar bang en zwaar de nacht''
:''Land in zicht en onze ogen staren''
:''Naar de kust die lokkend op ons wacht''
::''Als de klok van Arnemuiden''
::''Welkom thuis voor ons zal luiden''
::''Wordt de vreugde soms vermengd met droefenis''
::''Als een schip op zee gebleven is''
:''Rijke zee - waarvan de vissers dromen''
:''Want jij geeft brood aan man en vrouw en kind''
:''Wrede zee jij hebt zo veel genomen''
:''In jouw schoot rust menig trouwe vriend''
::''Als de klok van Arnemuiden''
::''Welkom thuis voor ons zal luiden''
::''Wordt de vreugde soms vermengd met droefenis''
::''Als een schip op zee gebleven is''
==Lieste mee burgemeêsters van de voormalihe gemeênte==
Burgemeêsters vanof 1850.<ref>[https://www.geni.com/projects/Burgemeesters-in-ZEELAND-nl/8576 Geni]</ref>
{| class="wikitable vatop"
!Ambtsperiode!!Naem burgemeêster!!Partij of straomieng!!Biezonderheên
|-
| 1850 - 1853 || Antheunis Boogert || ||
|-
| 1853 - 1867 || Cornelis Jacobus Baars || ||
|-
| 1867 - 1871 || jhr. Johan Willem Meinard Schorer || Conservaetieven ||
|-
| 1871 - 1892 || Christiaan Crucq || ||
|-
| 1892 - 1910 || Salomon van Eenennaam || ||
|-
| 1910 - 1918 || Henri Frederik Lantsheer || ||
|-
| 1918 - 1921 || Frans Blok || ||
|-
| 1922 - 1944 || Herman Gerard Horninge || ||
|-
| 1944 - 1944 || Anthonius Jacobus Sprundel || [[NSB]] ||
|-
| 1944 - 1951 || Joos Langebeeke || [[CHU]] || toet 1946 waernemend
|-
| 1952 - 1953 || Jan van den Bos || [[ARP]] ||
|-
| 1954 - 1959 || Willem Harm van der Heide || ARP ||
|-
| 1960 - 1974 || Adriaan Hack || CHU ||
|-
| 1975 - 1981 || Jacob de Jonge || [[SGP]] ||
|-
| 1981 - 1989 || Mark Markusse || SGP ||
|-
| 1990 - 1996 || Henk Visser || [[CU]] ||
|}
== Bekende Erremuunaers ==
* [[Johan Aalberts]], politicus
* [[Miranda Slabber]], model en presentator
== Zie ok ==
* [[Biebelgordel]]
* [[Boômkorvisserie]]
== Noôten ==
<references/>
== Lienks nae buten ==
* [https://web.archive.org/web/20240418144503/https://www.plaatsengids.nl/arnemuiden Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/woonplaats/arnemuiden/ AlleCijfers]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/arnemuiden.htm GeschiedenisExtra]
{{Navigatie gemeênte Middelburg}}
{{Navigatie Zeêuwse steden}}
[[Categorie:Voormaelige gemeênte in Zeêland]]
[[Categorie:Stad op Walchren]]
[[Categorie:Middelburg]]
hje5596mkgimuhkku3q9vyzd46gs9l5
Goereê-Overflakkeê
0
1646
180127
180113
2026-05-28T13:32:46Z
~2026-31624-81
15985
180127
wikitext
text/x-wiki
{{Gemeênte2
|naam = Goeree-Overflakkee
|dialect1 = Goereês
|naam1 = Goereê-Overflakkeê
|dialect2 = [[Flakkees]]
|naam2 = Goereê-Overflakkeê
|locatie = Map - NL - Municipality code 1924 (2019).svg
|kaart = Gem-Goeree-Overflakkee-OpenTopo.jpg
|land = Nederland
|provincie = Zuud-'Olland
|hoofdplaats = Menheerse
|streek1 = Goereê-Overflakkeê
|streek2 =
|oppervlakte = 422
|oppervlakte1 = 262
|oppervlakte2 = 160
|inwoners = 52.000
|datum = 2025
|dichtheid = 199
|graden = {{Koord|51|45|N|4|7|L}}
}}
[[Plaetje:Landschap ouddorp.jpg|thumb|[[Ouwdurp]]s landschap mit d'n vuurtoren op de achtergrond]]
[[Plaetje:tramlijn middelharnis ouddorp.png|thumb|Tremme'ie van Menheerse naer Ouwdurp]]
'''Goereê-Overflakkeê''' is een hemeênte en eiland in de provincie [[Zuud-'Olland]] mie 52.000 maessen, tussen ut [[Haeriengvliet]] en de [[Grevelienge]].
[[Sommerdiek]], [[Menheerse]], [[Ouwdurp]], [[Ouwe Tonge]] en [[Dirksland]] bin de hroste plekken.
't Eiland was van 1966 tot an 2012 inedeêld in vier hemeêntes, van west naer oôst waere dat: [[Goereê]], [[Dirksland]], [[Menheerse]] in [[Oôstflakkeê]].
Vanof 1 jannarwari 2013 bestoôt 't eiland uut één hemeênte.
't Durp Menheerse vervul in vee opzichen 'n centrumfunctie voor 't aele eiland.
Oak op Ouwdurp binne 'n hoap wienkels.
't Ziekenuus sti in Dirksland.
Groôte bedrieveterreinen bin d'r bie [[Stellendam]] en Ouwe Tonge.
==Karakter==
't Hroste gedeelte van Flakkeê ei aoltied a bie Zuud-'Olland ehoôrn (behalve [[Sommerdiek]]) mè 't is wel meer Zeêuws as 'Ollans van karakter. Hekeken naer de taele, 't leven, heweuntes en cultuur ei Flakkeê meêr Zeêuwse as 'Ollanse kenmerk'n bie zen eihen mee. Zò ei Flakkeê een agraorisch lanschap, wirop an vurral petaoten en juun worn verbouwd op de vruchtbaere slikkihe kleihrond. Der is voldoende ruumte om deze hewassen te verbouwen.
==Toerisme==
Ouwdurp is antrokkelijk voe toerissen vanwehe 't (kleinschaelige) lanschap, de zeê en 't strand. In de jaeren '60 is dat snel opekomm'n en is 't antal toerissen ehroeid. Tehenwoôrdig komm'n der op hroôte schaele toerissen ni Ouwdurp. Aore bekendeeën van 't eiland binn'n de Stellendamse [[gornet]] in tot an 2008 't Rien Poortvlietmuseum in Menheerse.
== Vervoer op 't eiland ==
De [[N57]] loopt deur 't westen van 't eiland, de [[N59]] deur 't oôsten en de [[N215]] van west naer oôst.
In [[1909]] kwam d'n trem van de [[:nl:Rotterdamsche_Tramweg_Maatschappij|Rotterdamsche Tramweg Maatschappij]] op 't eiland. Dat was al 'n hêêle verbeeterieng, mar de fiets was wel 't angeweeze voertuug op 't eiland. Je kon meerieje op de lastdraeger, of voor op de stange. Vrouwen zag je weinug fletse. Die zatte dan aok dikkuls op de lastdraeger. De veldvruchten wiere mit paerd in waegen nae de kaoje gebrocht.
De polderweegen waere veul aerdeweegjes. As t'r in 't naejaer, in de peetied veul waeter gevalle was, dan was er soms gêên deurkommen an. 't Is gebeurd dat de vracht weer of gelaeje most worre, de leege waegen uut de slik getrokke in nae de grintwegt gebrocht wier. As 't stik land niet te gróót was en de grintwegt niet te ver weg was, dan wiere de vruchten mit de kruujwaegen vervoerd. Meestal wiere de aerpels, koejepeen in de beeten an de pit geleid. De juun gieng in de juunrenne.
D'r liejpe aok voetpaejen, aok wel kèrkepaedjes genoemd deur de polders. De boeren hadde aok 'n kapwaegen of 'n tilburrie om boodschappen te doewen of op fesiete te gaen. Daervoor stieng dan 'n klepper, aok wel laoper of draever genoemd. Dat waere móóie slanke beesten, hêêl aors dan de zwaere Belzen. Dat paeretje wier aok wel voor de wielslee gespanne as t'r kleine vrachtjes naer of van 't land vervoerd moste worre.
De beurtschipper voer êêns per weeke nae Rotterdam in de omroeper kwam mit de belle 't deurp in riejp dan: „Al degene die wat te bestellen heit op [[Rotterdam]] briengt 't bie schipper De Graof of Waoling an boord voor twaolf uure". Dat was op zaeterdag. Dan zag je veel mensen mit kruujwaegens of korrewaegens, karren in fietsen, van alles in nog wat an boord brienge. 's Weunsdags kwamme de bestelde spullen vrom, die mit 'n handkarre bie de besteller thuus gebrocht wiere.
D'r was aok in ieder durp 'n boodediejnst, die êêrst mit paerd in waegen in laeter mit 'n auto allerlei pakken in pakjes uut Rotterdam rondbrocht. Laeter, toen d'r mêêr gebruuk gemaekt wier van de auto. haelde de boode zelf de waeren uut de Stad in brocht ze d'r aok naer toe. 't Was 'n zwaer in slecht lóónend beroep, want voor 'n paer kwartjes in soms nog minder most 'n wat voor weer 't aok was, half Flakkee deurkruuse. De weegen waere aok nog niet zoo best, mêêst grint of keislag (makkendam) genoemd.
==Veerboôt==
Noe mit al die dammen in bruggen, is "t niet zoo'n toer méér om van 't eiland af te kommen, mar dan vroeger! In [[Menheerse]] had je de menheerse boot mit 'n motor d'r in, in de veerman zette je dan oover naer fort Lillo of 'n aor fort in dan mos je mar zieje dat je kwam waer je weeze wou. Laeter hadde ze 'n boot die op Zeêland voer in die passeerde dan [[De Plaete]]. De veerman stong dan al klaer mit z'n bootje in brocht je dan bie dat gróóte schip. Je mos dan mit 'n touwladder nae booven klimme. Mit haog waeter kwam de boótan de kante. Je kon dan in [[Dinteloôrd]] of in [[Wullemstad]] uutstappe.
Je had nog 'n veerdiejnst van [[Herken]] mit schipper Verschoor één bie [[Ouwe Tonge]], dat was bie d'n hoek van St. Jaepe. Deze twêê veerdiejnsten gienge nae Schouwen-Duuveland. Mit de Menheerse boot was voor midden Flakkee 't makkelukste. Die boot gieng deur 't Spui naer [[Rotterdam]] in lei aok an [[Vlaerdiengen]] in [[Schiedam]]. Toen in [[1909]] op 't eiland d'n trem van de ''[[:nl:Rotterdamsche_Tramweg_Maatschappij|Rotterdamsche Tramweg Maatschappij]]'' gieng rieje, gieng d'r van 't Menheersense hóód 'n veerboot naer Hellevoet vaere. De aore Menheerse boot die van 'n aore maatschappij was bleef daernaest nog lang geweun op Rotterdam vaere.
As je mit de boot mee most was tat in de zeumer 'n fijn reisje. In de winter, as 't Haeriengvliejt oope bleef, dan zat je gezellug binnen op de boot. Je kon d'r 'n bakje kofje of thee drienke, wat in de rondte laope in mit diejen in geenen 'n praetje maeke, nee, 't was best te doewen mit de boot. Mar as 't Haeriengvliejt zoowat dicht lag, dan most 'r 'n iesbreeker an te pas komme in duurde de overtocht uuren.
In dan de sjuffeurs van auto's. Die moste minstens al 'n uure van te vooren an 't Menheerse hóód weeze om mee te kannen. In de mist in mit veul iesgang voer de kaptein wel 's niet in de motor gieng midden op 't waeter wel 's kepot. Dan most'r 'n sleepboot komme om 'n naer de overkant te briengen.
== Plekken ==
[[Plaetje:Goeree-Overflakkee gemeentevlag.svg|200px|thumb|Vlagge]]
[[Plaetje:Goeree-Overflakkee wapen.svg|150px|thumb|Waepen]]
{| class=wikitable
|-
! N || N
|-
| [[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Goedereede.png|kaderloos|rechts]]
|| [[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Dirksland.png|kaderloos|rechts]]
|-valign=top
|
* [[Goereê]]
* [[Ouwdurp]]
* [[Stellendam]]
||
* [[Dirksland]]
* [[Herken]]
* [[Melessant]]
|-
|}
{| class=wikitable
|-
! Z || Z
|-
| [[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Middelharnis.png|kaderloos|rechts]]
|| [[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Oostflakkee.png|kaderloos|rechts]]
|-valign=top
|
* [[Menheerse]]
* [[Nieuwe Tonge]]
* [[Sommerdiek]]
* [[Stad an 't Haeriengvliet]]
||
* [[Achthuûzen]]
* [[D'n Bommel]]
* [[De Plaete]]
* [[Ouwe Tonge]]
|-
|}
== Gemeênteraed ==
Saemenstellieng van de [[gemeênteraed]].<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/GR_ZH.html nlverkiezingen]</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! rowspan = 2 | Partie
! colspan = 10 | Zeêtels
|-
! 2026
! 2022 || 2018 || 2013 ¹
|-
| Trots op Goeree-<br>-Overflakkee (TOG)
| bgcolor="#e8e08e"|10
| || ||
|-
| [[SGP]]
| 6
| bgcolor="#e8e08e"|7 || bgcolor="#e8e08e"|7 || bgcolor="#e8e08e"|9
|-
| [[CDA]]
| bgcolor="#e8e08e"|6
| bgcolor="#e8e08e"|6 || bgcolor="#e8e08e"|4 || bgcolor="#e8e08e"|3
|-
| [[GL]]-[[PvdA]] ²
| 2
| bgcolor="#e8e08e"|2 || 3 || 4
|-
| GAAN
| 2
| (7) || (8) || (4)
|-
| Vitale Kernen Goeree <br> Overflakkee (VKGO)
|
| bgcolor="#e8e08e"|7 ³ || bgcolor="#e8e08e"|6 || 3
|-
| Eiland van <br> Vrijheid (EVV)
|
| || 2 || 1
|-
| [[VVD]]
| 2
| 2 || bgcolor="#e8e08e"|3 || bgcolor="#e8e08e"|4
|-
| [[CU]]
| 2
| 2 || 3 || bgcolor="#e8e08e"|4
|-
| [[D66]]
| bgcolor="#e8e08e"|1
| 1 || ||
|-
| Groep Jan Zwerus ⁴
|
| 4 || 1 ||
|-
| Goeree Overflakkee <br> Samen (GOS)
|
| || || 1
|-
! Totaol
! 31
! 31 || 29 || 29
|-
! Coalitie
! 17
! 22/17 || 20 || 20
|-
! Opkomst
! 67%
! 64% || 68% || 56%
|}
¹ Op 21 november 2012 waere d'r raedsverkezingen voor de nog te vurmen hemeênte 'ehouwe.
² 2013-2022: alleêne PvdA
³ 2023: ofsplitsieng Goeree-Overflakkee Lokaal & Vitaal (GOLV) 2
⁴ 2018: Blanco lijst 10
== Burhemeêsters ==
Burhemeêsters van Goereê-Overflakkeê.<ref>[https://www.geni.com/projects/Burgemeesters-in-ZUID-HOLLAND/8655 Geni]</ref>
{|class=wikitable
|-
! Tied !! Naem !! Partie !! Biezonderheên
|-
| 2013 - 2013 || Corstiaan Kleijwegt || [[PvdA]] || waernemend
|-
| 2013 - noe || [[Ada Grootenboer]] || [[CDA]] || 2003-2013 wethouwer van [[Moerdiek]]
|-
| 2014 - 2015 || Jan Pieter Lokker || CDA || waernemend
|-
|}
==Bieneamen==
* [[Ouwdurp]]: Dûûnhaezen, Stuuverreapers
* [[Goeree]]: Klokkedieven, pûûten
* [[Stellendam]]: Gornetsnokkers
* [[Melessant]]: Geiten, papbûûken
* [[Dirksland]]: moppevreters, stropdassen
* [[Herken]]: Panhaeringen
* [[Sommerdiek]]: Holle bollen
* [[Menheerse]]: Knikkertûûten
* [[Nieuwe Tonge]]: Bleauwkousen
* [[Stad an 't Haeriengvliet]]: Jan Aerpels
* [[Ouwe Tonge]]: Grippeschieters
* [[D'n Bommel]]: Horrekiekers
* [[De Plaete]]: Windbûûlen
== Trivia ==
* Goereê-Overflakkeê stoôt op plekke 226 van vuulste lucht van Nederland.<ref>[https://www.ad.nl/binnenland/schiedam-en-rijswijk-ademen-de-meest-vervuilde-lucht-in-hoe-schoon-is-jouw-gemeente~a86b802d/ AD]</ref>
== Zie ok ==
* [[Biebelgordel]]
* [[Flakkees volkslied]]
* [[Lieste mee Deltawêrken]]
* [[Lieste mee hoôgste gebouwen op Flakkeê]]
* [[Lieste mee pleknaemen in Zeêland, Goereê-Overflakkeê en Wesvore]]
* [[Lieste mee rampen in Zeêland en Goereê-Overflakkeê]]
== Noôten ==
<references/>
== Lienks nae buten ==
* [https://www.goeree-overflakkee.nl/ Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20230925165821/https://www.plaatsengids.nl/goeree-overflakkee Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/goeree-overflakkee/ AlleCijfers]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Panorama_Landschap_-_Voorne-Putten_en_Goeree-Overflakkee Panorama Landschap]
{{Navigatie Goeree Overflakkee}}
{{ProvincieZuud-'Olland}}
[[Categorie:Goereê-Overflakkeê| ]]
[[Categorie:Streek in Nederland]]
[[Categorie:Eiland in Zuud-'Olland]]
3wsygcc67h80izguutthh0luj9xncrx
Ierland (land)
0
2577
180130
180124
2026-05-28T13:36:38Z
~2026-31624-81
15985
180130
wikitext
text/x-wiki
{{landtabelle|
|naeminlandstaele=Éire <br> Ireland
|vlagge=Flag of Ireland.svg
|waepen=Coat_of_arms_of_Ireland.svg
|locaotie=LocationIreland.png
|taelen=[[Iers-Gaelisch]], [[Iengels]]
|oôdstad=[[Dublin]]
|regeriengsvurm=[[Rippebliek]]
|staetsoôd= Catherine Connolly
|regeriengsleider= Micheál Martin
|religie= [[Chrissen]] 76% ([[roôms-katteliek]] 69%)
|km2= 68.466
|pctwaeter=2
|inweuners= 5.149.000 (2022)
|dichteid= 75
|volkslied=[[Amhrán na bhFiann]]
|munte=[[euro]]
|valutacode=EUR
|tiedzoône=UTC+0
|j/n=jaet
|feêstdag=[[17 maerte]] ([[St. Patrick's Day]])
|tld=ie
|landcode=IRL
|tel=353
}}
'''Ierland''' is 'n [[West-Europa|West-Europees]] land wat a grenst an 't [[Verenigd Koninkriek]]. 't Land beslaet onheveêr 5/6 deêl van 't eiland [[Ierland (eiland)|Ierland]]. De rest bestit uut [[Noord-Ierland]]. De oôdstad is [[Dublin]]. 't Eiland ligt in de [[Atlantischen Oceaon]] en de [[Ierse Zeê]]. Ierland is aoltied een errum land 'ewist, deerom bin d'r vee mensen naer de VS 'emigreerd. In de 19e eeuwe kwamme d'r zelf nog hongersnoôden voo. De leste jaeren ist stikke riek 'eworre aol ist land aerdig 'ereakt deu de crisis van 2008.
Een bekende Ierse band is [[U2]].
== Bezienswaerdighe'en ==
[[Plaetje:Benbulbenmount.jpg|thumb|links|Ben Bulben, in de buurte van Sligo]]
* Brú na Bóinne (archeologische vindplekke aan de Boyne)
* Skellig Michael (eiland)
* De heuvel van Tara (archeologische vindplekke)
* De sierspeld van Tara die in dizze heuvel wier 'evonge
* Newgrange (grafheuvel)
* Glendalough (voormaelig kloôster)
* Araneilanden
* Cliffs of Moher
* Kylemore Abbey
== Media ==
Ierse kranten bin o.a. de
* [[The Irish Times]]
* [[Irish Independent|The Irish Independent]]
* [[Irish Examiner]]
* [[The Sunday Tribune]]
* [[Irish Daily Mail]]
* [[Irish Daily Star]]
* [[Evening Herald|The Evening Herald]]
Ierse televisiezenders bin o.a.:
* [[Raidió Teilifís Éireann|RTÉ]] One en Two
* [[TV3 (Ierland)|TV3]]
* [[TG4]] (Ierstalig)
* [[Setanta Sports]]
Ierse radiozenders bin o.a.:
* [[Raidió Teilifís Éireann|RTÉ]] (Radio 1, 2FM, RnaG (Ierstaelig), LyricFM)
* [[98FM]]
* [[Radio Galway]]
* [[Newstalk]]
== Lienks nae buten ==
* [https://www.landenweb.nl/ierland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Ireland Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109164445/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ireland/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/ireland/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/ierland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/ierland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=67 World Meteo. Org.]
* [https://historiek.net/c/landen/ierland-geschiedenis/ Historiek]
{{Europa}}
[[Categorie:Ierland| ]]
[[Categorie:Land]]
gjny25j6aiihu1x1mcp13ejkt39hj8m
180134
180130
2026-05-28T13:41:14Z
~2026-31624-81
15985
/* Media */
180134
wikitext
text/x-wiki
{{landtabelle|
|naeminlandstaele=Éire <br> Ireland
|vlagge=Flag of Ireland.svg
|waepen=Coat_of_arms_of_Ireland.svg
|locaotie=LocationIreland.png
|taelen=[[Iers-Gaelisch]], [[Iengels]]
|oôdstad=[[Dublin]]
|regeriengsvurm=[[Rippebliek]]
|staetsoôd= Catherine Connolly
|regeriengsleider= Micheál Martin
|religie= [[Chrissen]] 76% ([[roôms-katteliek]] 69%)
|km2= 68.466
|pctwaeter=2
|inweuners= 5.149.000 (2022)
|dichteid= 75
|volkslied=[[Amhrán na bhFiann]]
|munte=[[euro]]
|valutacode=EUR
|tiedzoône=UTC+0
|j/n=jaet
|feêstdag=[[17 maerte]] ([[St. Patrick's Day]])
|tld=ie
|landcode=IRL
|tel=353
}}
'''Ierland''' is 'n [[West-Europa|West-Europees]] land wat a grenst an 't [[Verenigd Koninkriek]]. 't Land beslaet onheveêr 5/6 deêl van 't eiland [[Ierland (eiland)|Ierland]]. De rest bestit uut [[Noord-Ierland]]. De oôdstad is [[Dublin]]. 't Eiland ligt in de [[Atlantischen Oceaon]] en de [[Ierse Zeê]]. Ierland is aoltied een errum land 'ewist, deerom bin d'r vee mensen naer de VS 'emigreerd. In de 19e eeuwe kwamme d'r zelf nog hongersnoôden voo. De leste jaeren ist stikke riek 'eworre aol ist land aerdig 'ereakt deu de crisis van 2008.
Een bekende Ierse band is [[U2]].
== Bezienswaerdighe'en ==
[[Plaetje:Benbulbenmount.jpg|thumb|links|Ben Bulben, in de buurte van Sligo]]
* Brú na Bóinne (archeologische vindplekke aan de Boyne)
* Skellig Michael (eiland)
* De heuvel van Tara (archeologische vindplekke)
* De sierspeld van Tara die in dizze heuvel wier 'evonge
* Newgrange (grafheuvel)
* Glendalough (voormaelig kloôster)
* Araneilanden
* Cliffs of Moher
* Kylemore Abbey
== Media ==
Ierse kranten bin o.a. de
* The Irish Times
* The Irish Independent
* Irish Examiner
* The Sunday Tribune
* Irish Daily Mail
* Irish Daily Star
* The Evening Herald
Ierse televisiezenders bin o.a.:
* Raidió Teilifís Éireann (RTÉ) One en Two
* TV3
* TG4 (Ierstalig)
* Setanta Sports
Ierse radiozenders bin o.a.:
* Raidió Teilifís Éireann (RTÉ) (Radio 1, 2FM, RnaG (Ierstaelig), LyricFM)
* 98FM
* Radio Galway
* Newstalk
== Lienks nae buten ==
* [https://www.landenweb.nl/ierland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Ireland Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109164445/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/ireland/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/ireland/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/ierland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/ierland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=67 World Meteo. Org.]
* [https://historiek.net/c/landen/ierland-geschiedenis/ Historiek]
{{Europa}}
[[Categorie:Ierland| ]]
[[Categorie:Land]]
3vpj1mmq5wpi5d9g4l7ecypq16xw1cn
Vierkante kilemeter
0
3090
180141
88766
2026-05-28T15:55:29Z
~2026-31738-65
15987
180141
wikitext
text/x-wiki
Een '''vierkante kilemeter''' (km²) is een [[SI-eên'eid]] van [[oppervlakte]] en 't is 't oppervlak van een vierkant van 1000 bie 1000 meter. Een vierkante kilemeter sti dus helieke an 1.000.000 vierkante meter. De vierkante kilemeter wor mistal hebruukt om hrottere hebieden an te heven, kleinere hebieden zien bieni aoltied in [[vierkante meter]].
Een vierkante kilemeter sti helieke an 100 [[hectare]], dus 1.000.000 [[vierkante meter|m²]]. De totaole landoppervlakte van [[Nederland]] besli 35.054 vierkante kilemeter en die van [[Zeêland]] 1.788 km².
== Ouwe maete ==
Vroeger wier voe hroôte oppervlakt'n vaok de [[bunder]] hebruukt, een maete die a van streek tot streek verschill'n.
[[Categorie:Oppervlakte]]
[[de:Quadratmeter#Quadratkilometer]]
33avrm32bovkigrlvhswx3bbyu0z1kh
1976
0
4627
180132
180110
2026-05-28T13:37:49Z
~2026-31624-81
15985
/* Gebore */
180132
wikitext
text/x-wiki
{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].
== Gebeurtenisse ==
* Begonne wordt mit de werkzaamheden an de [[Flupsdam]]
* The Eagles briengen Hotel California uut, eên van de best verkoôp'nde albums aller tieden.
* [[27 oktober]] - Treinramp te [[Goes]], 7 doôden en 7 gewonden.
== Gebore ==
* [[23 feberwari]] - [[Elanor Boekholt-O'Sullivan]], Nederlands militair en politicus
* [[23 april]] - [[André Flach]], Nederlands ongernemer en politicus
* [[17 meie]] - [[Robert Tieman]], Nederlands politicus
* [[10 juni]] - [[Esther Ouwehand]], Nederlands activist en politicus
* [[15 juli]] - [[Diane Kruger]], Duuts actrice
* [[4 auhustus]] - [[David van Weel]], Nederlands officier, diplomaet en politicus
* [[13 september]] - [[Rianne Letschert]], Nederlands rechsheleêrde, bestierder en politicus
* [[16 september]] - [[Fleur Agema]], Nederlands politicus
* [[28 november]] - [[Wouter Kolff]], Nederlands politicus
== Temperaturen ==
{|class="wikitable sortable"
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].<ref>[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/1976/januari Weerstatistieken]</ref>
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. <ref>[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Weeronline]</ref> !! verschil
|-
| jan || || 1 || 3 || 4 || 17 || 6 || || || || || || || 6,5° || 6,2° || +0,3° || jan
|-
| feb || || 1 || 1 || 10 || 7 || 10 || || || || || || || 5,9° || 7,2° || -1,3° || feb
|-
| mrt || || || || 9 || 18 || 4 || || || || || || || 7,0° || 10,4° || -3,4° || mrt
|-
| apr || || || || || 5 || 15 || 10 || || || || || || 13,1° || 14,8° || -1,7° || apr
|-
| mei || || || || || || 7 || 13 || 6 || 4 || 1 || || || 19,0° || 18,4° || +0,6° || mei
|-
| jun || || || || || || 4 || 4 || 11 || 5 || 6 || || || 23,6° || 21,2° || +2,4° || jun
|-
| jul || || || || || || || 5 || 12 || 8 || 6 || || || 24,9° || 23,0° || +1,9° || jul
|-
| oes || || || || || || || 3 || 12 || 15 || 1 || || || 24,0° || 22,8° || +1,2° || oes
|-
| sep || || || || || || 1 || 21 || 8 || || || || || 18,6° || 19,5° || -0,9° || sep
|-
| okt || || || || || 3 || 12 || 15 || 1 || || || || || 14,8° || 14,9° || -0,1° || okt
|-
| nov || || || || || 18 || 12 || || || || || || || 9,3° || 10,0° || -0,7° || nov
|-
| dec || || || 2 || 18 || 11 || || || || || || || || 4,1° || 6,7° || -2,6° || dec
|-
! tot. || || 2 || 6 || 41 || 79 || 71 || 71 || 50 || 32 || 14 || || || 14,3° || 14,6° || -0,3° || tot.
|}
== Noôten ==
<References/>
[[Categorie:Twintegste eêuwe]]
0gjh5djuiif6v7yjmwhy22s0uyi8fr3
Maestricht
0
7154
180128
180114
2026-05-28T13:33:29Z
~2026-31624-81
15985
180128
wikitext
text/x-wiki
{{Gemeênte2
|naam = Maastricht
|dialect1 = Limburgs
|naam1 = Mestreech
|dialect2 =
|naam2 =
|locatie = NL - locator map municipality code GM0935 (2016).png
|kaart = Gem-Maastricht-OpenTopo.jpg
|land = Nederland
|provincie = Limburg (Nederland)|
|streek1 = Zuud-Limburg (Nederland)
|streek2 =
|hoofdplaats = Maestricht
|oppervlakte = 60
|oppervlakte1 = 56
|oppervlakte2 = 4
|inwoners = 126.000
|datum = 2025
|dichtheid = 2251
|graden = {{Koord|50|51|N|5|41|L}}
}}
'''Maestricht''' is 'n gemeênte in en d'n oôdstad van de provincie [[Nederlands Limburg]] mie 126.000 inweuners. De stad ligt in 't uuterste zuujen an de [[Maes]].
Maestricht is in 1970 vergroôt mie de gemeênten [[Amby]], [[Borghaeren]], [[Heer]] en [[Itteren]].
==Geschiedenisse==
In oorsprong is de stad nie egt Nederlands. De stad is al ontstoô in de Romeinsen tied. In [[1632]] veroverende Frederik Hendrik de stad in naem van de Republiek der Zeven Verenigde Nederland. Nadien wier de stad verscheie keren deu Franse troepen bezet. Op 1 auhustus [[1814]] wier Maestricht oôdstad van de nieuwe previncie Limburg in het Verenigd Koninkriek der Nederlanden. Tiejes de [[Belse opstand]] in [[1830]] bleef de stad in Nederlandse 'anden, dankzij ut in de stad anwezige garnizoen. Zoô bleef de stad toet an [[1839]] Ollans, mae de rest van Nederlands Limburg was in Belhische 'anden, de bevolkieng had zich immers achter de opstand 'eschaerd. Maestricht was een geisoleerde 'Ollandse stad in Bels hebied. Toe de lienkeroever van de Maes op [[8 auhustus]] [[1843]] an Belhië wier toe'ewezen, wier besloten om een gebied van 1.200 vaem (2,3 km; 1 kenonschot varde) rond Maestricht bie Nederland te voegene. Toet varde in de [[19e eeuw]] bleef de elite [[Frans]] preate. Tot an [[1892]] bleef d'r een Franstaelige krante verschiene, ''Le Courrier de la Meuse''. In de twidde helt van de 19e eeuw wiere d'r vee febrieken 'ebouwd in de stad. Bekend binne de keremiekfebrieken van Regout, laeter Sphinx.
==Stadsbeeld==
Blikvanger van de stad is de Sint-Pietersberreg, 171 meter hoage. De berg kent veel grotten, overigens deu de mens derin 'emaekt. In de oorlog wiere die nog as schuulplekke 'ebruukt. De ENCI graeft in de berg nea cement, een diep gat is deer uut'egraeve. De stad is populair bie toeristen, vooral vanwege ut 'buutelandse' overkommen. Sinds de jaeren '70 heit de stad ok een eihe universiteit.
Bekende gebouwen in de stad binne ut stad'uus, de Sint-Servaeskerreke in de Helpoorte. Nae [[Amsterdam]] kent Maestricht de miste rieksmonumenten van aole Nederlandse ste'en.
== Gemeênteraed ==
Vanof 1982 is de Maestrichtse read as volgt saemen'esteld:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/GR_LB.html nlverkiezingen]</ref><ref>[https://web.archive.org/web/20221007192658/https://www.nlverkiezingen.com/GR_LB.html nlverkiezingen (archief)]</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! rowspan = 2 | Partie
! colspan = 25 | Zeêtels
|-
! 2026 || 2022 || 2018
! 2014 || 2010 || 2006
! 2002 || 1998 || 1994
! 1990 || 1986 || 1982
|-
| [[D66]]
| 6 || 4 || 5
| 5 || 4 || 2
| 2 || 3 || 6
| 4 || 1 || 1
|-
| [[CDA]]
| 6 || 4 || 5
| 5 || 7 || 7
| 11 || 12 || 11
| 15 || 14 || 17
|-
| [[GL]] ¹
| 4 || 4 || 5
| 4 || 4 || 5
| 5 || 3 || 3
| 2 || 1 || 2
|-
| Senioren Partij Maastricht <br> (SPM) ²
| 3 || 5 || 5
| 6 || 5 || 3
| 3 || 4 || 5
| 2 || 1 || 2
|-
| [[VVD]]
| 3 || 3 || 3
| 3 || 4 || 4
| 5 || 5 || 4
| 3 || 4 || 5
|-
| [[PvdA]]
| 3 || 4 || 3
| 5 || 7 || 13
| 8 || 10 || 9
| 13 || 18 || 11
|-
| [[Volt]]
| 2 || 2 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| Maastricht van NU
| 2 || ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[FVD]]
| 2 || 1 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SP]]
| 2 || 2 || 3
| 5 || 2 || 3
| 2 || 2 ||
| || ||
|-
| [[50+]]
| 1 || 1 || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[PVV]]
| 1 || 1 || 2
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[PvdD]]
| 1 || 2 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| Partij Veilig Maastricht <br> (PVM) ³
| 1 || 3 || 3
| 3 || 2 ||
| || ||
| || ||
|-
| M:OED
| 1 || 1 || 2
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| Sociaal Actieve Burgerpartij <br> (SAB)
| 1 || 1 || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| Liberale Partij Maastricht <br> (LPM)
| || 1 || 1
| 1 || 1 ||
| || ||
| || ||
|-
| Stadsbelangen Mestreech <br> (SBM)
| || ||
| 1 || 2 || 2
| 3 || ||
| || ||
|-
| Maastrichtse Volkspartij <br> (MVP) ⁴
| || ||
| 1 || 1 ||
| || ||
| || ||
|-
| Centrumdemocraten (CD)
| || ||
| || ||
| || || 1
| || ||
|-
| Stadsbelangen
| || ||
| || ||
| || ||
| || || 1
|-
! Totael
! 39 || 39 || 39
! 39 || 39 || 39
! 39 || 39 || 39
! 39 || 39 || 39
|-
! Opkomst
! 47% || 45% || 48%
! 47% || 49% || 54%
! 50% || 52% || 60%
! 57% || 66% || 55%
|}
¹ In 1982 PPR (1) en PSP (1), in 1986 Zalm.
² In 1982 Gepensioneerden- en Bejaardenpartij.
³ In 2010 Trots op Nederland (Ton).
⁴ In 2010 Christelijke Volkspartij (CVP).
== Burhemeêsters ==
Dit is 'n lieste mee burhemeêsters sins 1900:<ref>[https://www.geni.com/projects/Burgemeesters-in-LIMBURG-nl/11196 Geni]</ref><ref>[https://mestreechtersteerke.nl/pagburgemeesters.htm Börgemeisters vaan Mestreech 1800 - 2014]</ref>
{| class="prettytable vatop"
! tied !! burhemeêster !! partij !! opmerkienge
|-
| 1900 - 1910
| Petrus Bauduin
|
|
|-
| 1910 - 1937
| Leopold van Oppen
|
|
|-
| 1937 - 1941
| Willem Michiels van Kessenich
|
|
|-
| 1941 - 1943
| Louis Peeters
| [[NSB]]
|
|-
| 1943 - 1943
| Theo Copray
|
| waernemend
|-
| 1943 - 1944
| Louis Peeters
| NSB
|
|-
| 1944 - 1944
| Antonius Cornelis de Leij
| NSB
| waernemend
|-
| 1944 - 1944
| A.E. Kersten
| [[RKSP]]
| waernemend
|-
| 1944 - 1967
| Willem Michiels van Kessenich
|
|
|-
| 1967 - 1985
| Fons Baeten
| [[KVP]], [[CDA]]
|
|-
| 1985 - 2002
| Philip Houben
| CDA
|
|-
| 2002 - 2010
| Gerd Leers
| CDA
|
|-
| 2010 - 2010
| Jan Mans
| [[PvdA]]
| waernemend
|-
| 2010 - 2015
| Onno Hoes
| [[VVD]]
|
|-
| 2015 - 2023
| Annemarie Penn-te Strake
|
|
|-
| 2023 - noe
| [[Wim Hillenaar]]
| CDA
|
|}
== Bekende inweuners ==
* [[Frans Timmermans]], diplomaet en politicus
== Zie ok ==
* [[Flikken Maestricht]], tillevisieprogramma
== Noôten ==
<references/>
== Lienks nae buten ==
* [https://www.gemeentemaastricht.nl/ Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20231202051251/https://plaatsengids.nl/maastricht Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/maastricht/ AlleCijfers]
<Gallery>
Maastricht, kerk bij Vrijthof 2007-04-27 12.18.JPG|Sint-Servaesbasiliek
Stadhuis Maastricht.JPG|Stad'uus op de Mart
Maastricht, Selxyz Dominkanen foto3 2011-01-30 13.06.JPG|Dominicanerkerkplein
Dinghuis.jpg|'t Dinghuus (VVV-kantoor)
Geis.jpg|'Mestreechter Geis'
Maastricht Helpoort BW 2017-08-19 13-58-28.jpg|Helpoorte
Maastricht, Stadspark met rondeel De Vijf Koppen en Jekertoren 2.jpg|Stadspark mie bastion
Stadspark Maastricht; Bastion Haet en Nijd.jpg|Stadspark in de winter
Maastricht, Maas en Bonnefantenmuseum.jpg|Maes en Charles Eykpark
2016 Maastricht, St-Pietersberg, Lichtenberg 21.jpg|Blik op de stad vanof de Sint-Pietersberreg
Maastricht, Dousberg06.jpg|De Dousberreg bie West-Maestricht
Maastricht, de Servaasbrug RM28026 met op de achtergrond het Dinghuis RM27223 het stadhuis RM27382 en de Augustijnenkerk RM27175 IMG 0977 2022-04-03 12.58.jpg|Sint-Servaesbrugge
</Gallery>
{{Provincie Nederlands Limburg}}
[[Categorie:Maestricht| ]]
[[Categorie:Stad in Limburg (Nederland)]]
a63j9mnxjsum37dfp0fdwf2kyjg6yer
Pakistan
0
8423
180146
178558
2026-05-29T11:34:29Z
~2026-32171-95
15988
180146
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:LocationPakistan.png|thumb|Liggienge]]
[[plaetje:Pk-map.png|thumb|Kaerte]]
'''Pakistan''' is een land in [[Azië]] mie 241 meljoen inweuners (2023, officieêl) op een oppervlakte van 796 duuzend km² (303 inw./km²).
Den 'oôdstad is [[Islamabad]], groôste steê binne [[Karachi]] en [[Lahore]].
Den meêrdereid is [[moslim]], [[chrissenen]] worre zwaer ongerdrukt.<ref>[https://www.opendoors.nl/ranglijst/pakistan/ Open Doors]</ref>
Toet an [[1947]] was Pakistan een ongerdeêl van [[Brits-Indië]].
Pakistan leit an den [[Araobische Zeê]] en int uuterste noôrden in [[Kasjmir]] in den [[Himalaya]].
Deu 't land stroômt den [[Indus]].
{|class=wikitable
|-
! Jaer || Inweuners || Verschil
|-
| 1960 || 46 meljoen ||
|-
| 1970 || 59 meljoen || + 13 meljoen
|-
| 1980 || 81 meljoen || + 22 meljoen
|-
| 1990 || 115 meljoen || + 34 meljoen
|-
| 2000 || 154 meljoen || + 39 meljoen
|-
| 2010 || 194 meljoen || + 40 meljoen
|-
| 2020 || 227 meljoen || + 33 meljoen
|-
| 2025 || 250 meljoen || + 23 meljoen
|-
|}
== Zie ok ==
* [[Asia Bibi]]
* [[Asif Ali Zardari]]
== Noôten ==
<References/>
== Lienks nae buten ==
* [https://www.landenweb.nl/pakistan/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Pakistan Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210110014011/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/pakistan/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/pakistan/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/pakistan/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/pakistan/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=47 World Meteo. Org.]
* [https://isgeschiedenis.nl/categorie/5473 IsGeschiedenis]
{{Azië}}
[[Categorie:Pakistan| ]]
[[Categorie:Land]]
ldla717pwl0rfhst33v7w68klj5ery0
180147
180146
2026-05-29T11:36:35Z
~2026-32171-95
15988
180147
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:LocationPakistan.png|thumb|Liggienge]]
[[plaetje:Pk-map.png|thumb|Kaerte]]
'''Pakistan''' is een land in [[Azië]] mie 241 meljoen inweuners (2023, officieêl) op een oppervlakte van 796 duuzend km² (303 inw./km²).
Den 'oôdstad is [[Islamabad]], groôste steê binne [[Karachi]] en [[Lahore]].
Den meêrdereid is [[moslim]], [[chrissenen]] worre zwaer ongerdrukt.<ref>[https://www.opendoors.nl/ranglijst/pakistan/ Open Doors]</ref>
Toet an [[1947]] was Pakistan een ongerdeêl van [[Brits-Indië]].
Pakistan leit an den [[Araobische Zeê]] en int uuterste noôrden in [[Kasjmir]] in den [[Himalaya]].
Deu 't land stroômt den [[Indus]].
{|class=wikitable
|-
! Jaer || Inweuners || Verschil || Verschil totaol
|-
| 1960 || 46 meljoen || ||
|-
| 1970 || 59 meljoen || + 13 meljoen || + 13 meljoen
|-
| 1980 || 81 meljoen || + 22 meljoen || + 35 meljoen
|-
| 1990 || 115 meljoen || + 34 meljoen || + 69 meljoen
|-
| 2000 || 154 meljoen || + 39 meljoen || + 108 meljoen
|-
| 2010 || 194 meljoen || + 40 meljoen || + 148 meljoen
|-
| 2020 || 227 meljoen || + 33 meljoen || + 181 meljoen
|-
| 2025 || 250 meljoen || + 23 meljoen || + 204 meljoen
|-
|}
== Zie ok ==
* [[Asia Bibi]]
* [[Asif Ali Zardari]]
== Noôten ==
<References/>
== Lienks nae buten ==
* [https://www.landenweb.nl/pakistan/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Pakistan Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210110014011/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/pakistan/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/pakistan/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/pakistan/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/pakistan/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=47 World Meteo. Org.]
* [https://isgeschiedenis.nl/categorie/5473 IsGeschiedenis]
{{Azië}}
[[Categorie:Pakistan| ]]
[[Categorie:Land]]
sdc9pisgro6502t7vla3y38z8et48bo
Esmee Denters
0
8709
180136
132440
2026-05-28T13:52:13Z
~2026-31624-81
15985
180136
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Esme-denters.jpg|thumb|Esmee Denters]]
'''Esmee Denters''' ([[Arnhem]], 28 september [[1988]]) is een Nederlandse zangeres.
== Tournees ==
2007
* [[Justin Timberlake]] - [[FutureSex/LoveShow]] (openingsact, Europa)
2009
* [[Enrique Iglesias]] - Greatest Hits (openingsact, Europa)
* [[Ne-Yo]] - Year of the Gentleman (openingsact, Europa)
* [[Honor Society (band)|Honor Society]] - Fashionably Late (openingsact, Amerika/Canada)
* [[N-Dubz Christmas Party]] (openingsact, UK)
2010
* [[Stanfour]] - Rise & Fall (openingsact, Duutsland)
* [[Outta Here (album)|Outta Here]] - Esmée Denters (openingsact, London)
{{DEFAULTSORT:Denters, Esmee}}
[[Categorie:Nederlands zanger]]
4i8ve7gw7gleftbgi6zjxcnp5h0m0un
180137
180136
2026-05-28T13:52:24Z
~2026-31624-81
15985
180137
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Esme-denters.jpg|thumb|Esmee Denters]]
'''Esmee Denters''' ([[Arnem]], 28 september [[1988]]) is een Nederlandse zangeres.
== Tournees ==
2007
* [[Justin Timberlake]] - [[FutureSex/LoveShow]] (openingsact, Europa)
2009
* [[Enrique Iglesias]] - Greatest Hits (openingsact, Europa)
* [[Ne-Yo]] - Year of the Gentleman (openingsact, Europa)
* [[Honor Society (band)|Honor Society]] - Fashionably Late (openingsact, Amerika/Canada)
* [[N-Dubz Christmas Party]] (openingsact, UK)
2010
* [[Stanfour]] - Rise & Fall (openingsact, Duutsland)
* [[Outta Here (album)|Outta Here]] - Esmée Denters (openingsact, London)
{{DEFAULTSORT:Denters, Esmee}}
[[Categorie:Nederlands zanger]]
00b37k6q9bl6t50dfbkq4v2fau6k6g7
180138
180137
2026-05-28T13:54:27Z
~2026-31624-81
15985
180138
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Esme-denters.jpg|thumb|Esmee Denters]]
'''Esmee Denters''' ([[Arnem]], 28 september [[1988]]) is een Nederlandse zangeres.
== Tournees ==
2007
* Justin Timberlake - FutureSex/LoveShow (openingsact, Europa)
2009
* Enrique Iglesias - Greatest Hits (openingsact, Europa)
* Ne-Yo - Year of the Gentleman (openingsact, Europa)
* Honor Society - Fashionably Late (openingsact, Amerika/Canada)
* N-Dubz Christmas Party (openingsact, VK)
2010
* Stanfour - Rise & Fall (openingsact, Duutsland)
* Outta Here - Esmée Denters (openingsact, Londen)
{{DEFAULTSORT:Denters, Esmee}}
[[Categorie:Nederlands zanger]]
cszr1db3m1p51iw82bwvghiq5jyjxgd
Peter Slager
0
11000
180139
132449
2026-05-28T15:51:57Z
~2026-31738-65
15987
180139
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Peter Slager - 13-09-2008 1.jpg|thumb|Peter Slager (2008)]]
'''Peter Slager''' ([[Dreister]], 5 meie [[1969]]) is 'n Zeêuwse zanger, liedjesschriever en instrumentalist. 'Ie is voraol bekend as [[basgitaor|basgitarist]] van [[Bløf]], daer-at 'n ok de teksten vo schrieft.
Slager kreeg tuus de muziek mee van z'n broer Ronald, dien-a [[elektrisch urgel]] en [['oren]] speelt. In z'n joenge jaeren is Peter fan van [[Herman Brood]], later van de [[Beatles]] (die d'n nie bewust ei meegemaekt). Awast fantaseerde d'n as tiener over 'n leven in de muziek, 'ie komt 'r pas laet toe om zelf te spelen. Op anraeden van Ad 'Padde' Braber, die in [[Zurrikzeê]] 'n muziekwienkeltje eit, gaet 'n basgitaor spele. Omdat 'n van z'n eige noga verlege is, leit 'm de rolle van bassist (op d'n achtergrond) wè.
[[File:Bløf.jpg|thumb|230px|Bløf in Emmen, 2006]]
Slager z'n carrière komt op gang as t'n Erik de Reus kenne leert, mee wien d'n in 't coverbandje Different Style speelt. Nie vee laeter richt 'n saeme mee De Reus, Cor Kok en [[Henk Tjoonk]] de band Gringo's Sweet Revenge op, wat laeter zonder Kok deugaet as Trouble Every Day. Omdat de band 'n nieuwe nodig ei, zet 'n 'n advertentie in de [[PZC]]. Daerop reageer [[Paskal Jakobsen]] uut [[Vlissienge]]. Slager moe in dien tied z'n andacht nog verdeêle tussen de muziek, zien studie 'Ollands in Utrecht en zien vriendinne in [[Goes]]. As t'n in Utrecht 'n liedje van [[The Scene]] 'oort, wil d'n rock op z'n 'Ollands gae maeke. Zo ontstaet in [[1992]] Bløf, mee buten Jakobsen, Slager en Tjoonk nog [[Bas Kennis]], 'n kennisse van Paskal.
Sinds 1992 is Slager 'n constante factor in de bezettienge van de band. Ie schrieft de teksten, die Jakobsen dan wee op muziek zet. Pas in [[2016]] treedt 'n op de vogrond. Dat doet 'n naedat ok Jakobsen solo is gegae. Ie kies t'r vò om 'n plaete in 't [[Zeêuws]] te maeken, wat 'n anders as Jakobsen van 'uus uut praot. Zien debuutalbum ''[[Slik (album)|Slik]]'' komt in november van dat jaer uut.
{{DEFAULTSORT:Slager, Peter}}
[[Categorie:Zeêuw]]
[[Categorie:Nederlands muzikant]]
[[Categorie:Nederlands zanger]]
[[Categorie:Muziek in Zeêland]]
h58smby19knm3792g9ofb9z2devkkk4
2026
0
11025
180145
180081
2026-05-29T11:23:34Z
~2026-32171-95
15988
/* meie */
180145
wikitext
text/x-wiki
{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].
== Hebeurtenisse ==
=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.<ref>[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]</ref>
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]</ref>
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.<ref>[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]</ref>
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].<ref>[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]</ref>
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.<ref>[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]</ref>
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.<ref>[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]</ref>
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.<ref>[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]</ref>
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]</ref>
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]</ref>
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]</ref>
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.<ref>[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]</ref>
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]</ref>
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]</ref>
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).<ref>[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]</ref>
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]</ref>
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]</ref>
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]</ref>
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]</ref>
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]</ref>
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]</ref>
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]</ref>
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]</ref>
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]</ref>
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.<ref>[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]</ref>
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.<ref>[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]</ref>
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]</ref>
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.<ref>[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]</ref>
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.<ref>[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]</ref>
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]</ref>
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]</ref>
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.<ref>[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]</ref>
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.<ref>[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]</ref><ref>[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]</ref>
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.<ref>[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]</ref>
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]</ref>
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]</ref>
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.<ref>[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]</ref>
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]</ref>
=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]</ref>
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]</ref>
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.<ref>[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]</ref>
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]</ref>
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]</ref>
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]</ref>
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.<ref>[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]</ref>
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]</ref>
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.<ref>[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]</ref>
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.<ref>[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]</ref>
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]</ref>
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.<ref>[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]</ref>
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.<ref>[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]</ref>
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].<ref>[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]</ref>
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]</ref>
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]</ref>
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]</ref>
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.<ref>[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]</ref>
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]</ref>
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]</ref>
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]</ref>
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]</ref>
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]</ref>
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.<ref>[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]</ref>
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.<ref>[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]</ref>
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]</ref>
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]</ref>
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.<ref>[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]</ref>
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).<ref>[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]</ref>
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.<ref>[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]</ref>
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.<ref>[https://archive.is/WYckN PZC]</ref>
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]</ref>
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.<ref>[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]</ref>
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.<ref>[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]</ref>
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).<ref>[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]</ref>
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.<ref>[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]</ref><ref>[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]</ref><ref>[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]</ref>
=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]</ref>
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]</ref>
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]</ref>
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]</ref>
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]</ref>
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.<ref>[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]</ref>
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]</ref>
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.<ref>[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]</ref>
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]</ref>
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]</ref>
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]</ref>
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]</ref>
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]</ref>
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]</ref>
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]</ref>
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]</ref>
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]</ref>
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]</ref>
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.<ref>[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]</ref>
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].<ref>[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]</ref>
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.<ref>[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]</ref>
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]</ref>
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.<ref>[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]</ref>
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.<ref>[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]</ref>
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).<ref>[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]</ref>
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.<ref>[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]</ref>
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.<ref>[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]</ref>
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.<ref>[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]</ref>
=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].<ref>[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]</ref>
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]</ref>
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.<ref>[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]</ref>
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]</ref>
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.<ref>[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]</ref>
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.<ref>[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]</ref>
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]</ref>
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]</ref>
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.<ref>[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]</ref>
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]</ref>
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).<ref>[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]</ref>
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]</ref>
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.<ref>[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]</ref>
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).<ref>[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]</ref>
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]</ref>
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]</ref>
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]</ref>
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]</ref>
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]</ref>
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]</ref>
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.<ref>[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]</ref>
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.<ref>[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]</ref>
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]</ref>
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]</ref>
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]</ref>
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]</ref>
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]</ref>
=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]</ref>
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.<ref>[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]</ref>
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]</ref>
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).<ref>[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]</ref>
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].<ref>[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]</ref>
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.<ref>[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]</ref>
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]</ref>
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].<ref>[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]</ref>
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]</ref>
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].<ref>[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]</ref>
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]</ref>
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]</ref>
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]</ref>
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]</ref>
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.<ref>[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]</ref>
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].<ref>[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]</ref>
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.<ref>[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]</ref>
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.<ref>[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]</ref>
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.<ref>[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]</ref>
== Kommende hebeurtenisse ==
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].
* [[1 juli]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.
== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
== Temperaturen ==
{|class="wikitable sortable"
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].<ref>[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]</ref>
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. <ref>[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]</ref> !! verschil
|-
| jan || || || 1 || 17 || 11 || 2 || || || || || || || 5,0° || 6,2° || -1,2° || jan
|-
| feb || || || || 8 || 8 || 10 || 2 || || || || || || 8,6° || 7,2° || +1,4° || feb
|-
| mrt || || || || || 2 || 18 || 11 || || || || || || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr || || || || || || 9 || 18 || 3 || || || || || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei || || || || || || 7 || 11 || 3 || 4 || || || || ° || 18,4° || ° || mei
|-
| jun || || || || || || || || || || || || || ° || 21,2° || ° || jun
|-
| jul || || || || || || || || || || || || || ° || 23,0° || ° || jul
|-
| oes || || || || || || || || || || || || || ° || 22,8° || ° || oes
|-
| sep || || || || || || || || || || || || || ° || 19,5° || ° || sep
|-
| okt || || || || || || || || || || || || || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov || || || || || || || || || || || || || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec || || || || || || || || || || || || || ° || 6,7° || ° || dec
|-
! tot. || || || || || || || || || || || || || ° || 14,6° || ° || tot.
|}
== Plaetjes ==
<gallery>
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
"Physical Middle East" CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
</Gallery>
== Noôten ==
{{Reflist|1=5}}
[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]
ketne9j0g9b454h0o1n66dvjbd2lpyq
Oss
0
11307
180129
180112
2026-05-28T13:34:11Z
~2026-31624-81
15985
180129
wikitext
text/x-wiki
{{Gemeênte2
|naam = Oss
|dialect1 = Braebants
|naam1 = 'tzelfde
|dialect2 =
|naam2 =
|locatie = NL - locator map municipality code GM0828 (2016).png
|kaart = Gem-Oss-OpenTopo.jpg
|land = Nederland
|provincie = Noord-Braebant
|streek1 = Noordoôst-Braebant
|streek2 =
|hoofdplaats = Oss
|oppervlakte = 171
|oppervlakte1 = 162
|oppervlakte2 = 9
|inwoners = 95.000
|datum = 2025
|dichtheid = 588
|graden = {{Koord|51|46|N|5|31|L}}
}}
'''Oss''' is een gemeênte en stad in den provincie [[Noord-Braebant]]. Den gemeênte ei 95.000 inweuners, den stad 61.000.
Oss is in 1994 vergroôt mie de gemeênten [[Berghem]] en [[Megen, Haren en Macharen]], in 2003 mie den gemeênte [[Ravenstein]], in 2011 mie den gemeênte [[Lith]] en in 2015 mie den plekke [[Geffen]].
Den gemeênte liet an den [[Maes]].
Riekswehen [[A50]] en [[A59]] loôpen deu/langs den zuudelijke rand van den gemeênte as ok den spoôrlijn [[Den Bosch]]-[[Nijmehen]] deerboven.
Zuudoôstelijk van den stad Oss liet 't boshebied Herperduun.
Oss kreêg in [[1399]] [[stadsrechen]] en is bekend om z'n industrie, zoas 't vroehere Van den Bergh en Jurgens ('t laetere Unilever) en Organon (ist vroehere Zwanenberg uut Oss in opgegaen).
Den voebalclub van den stad hiet TOP Oss.
In september [[2018]] kwam Oss landelijk int nieuws deu een ongelok mie een bakfiets wibie vier kinders omt leêven kwamme toe die een spoôrweg overstak.
== Plekken ==
{| class=wikitable
|- valign=top
| [[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Oss.png|links|kaderloos]]
|
* [[Berghem]]
* [[Demen]]
* [[Dieden]]
* [[Deursen-Dennenburg]]
* [[Geffen]] ¹
* [[Haren]]
* [[Herpen]]
* [[Huusseling]]
* [[Keent]]
* [[Koolwiek]]
* [[Lith]]
|
* [[Lithoijen]]
* [[Macharen]]
* [[Maren-Kessel]]
* [[Megen]]
* [[Neerlangel]]
* [[Neerloon]]
* [[Oijen]]
* Oss
* [[Overlangel]]
* [[Ravenstein]]
* [[Teeffelen]]
|}
¹ Lienks van Oss
== Gemeênteraed ==
Saemenstellieng van den gemeênteraed.<ref>[https://nlverkiezingen.com/GR_NB.html nlverkiezingen]</ref>
Oliefkleur is coalitie.
{| class="wikitable sortable"
|-
! rowspan = 2 | Partie
! colspan = 20 | Zeêtels
|-
! 2026
! 2022 || 2018 || 2015
! 2011 || 2006 || 2003
! 1998 || 1994 || 1990
|-
| Voor De Gemeen- <br> schap (VDG)
| bgcolor="#e8e08e"|9
| bgcolor="#e8e08e"|11 || bgcolor="#e8e08e"|10 || bgcolor="#e8e08e"|11
| bgcolor="#e8e08e"|8 || bgcolor="#e8e08e"|6 || bgcolor="#e8e08e"|5
| 3 || 5 ||
|-
| [[CDA]]
| bgcolor="#e8e08e"|5
| bgcolor="#e8e08e"|4 || bgcolor="#e8e08e"|4 || bgcolor="#e8e08e"|7
| bgcolor="#e8e08e"|6 || 7 || 8
| 8 || 11 || 11
|-
| [[SP]]
| 4
| 8 || 11 || 9
| 9 || bgcolor="#e8e08e"|11 || bgcolor="#e8e08e"|15
| 13 || 9 || 8
|-
| Dynamisch Demo- <br> cratisch Oss (DDO)
| 4
| 1 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[D66]]
| bgcolor="#e8e08e"|4
| 3 || 2 || 2
| 2 || ||
| 1 || 2 || 3
|-
| [[VVD]]
| bgcolor="#e8e08e"|3
| bgcolor="#e8e08e"|3 || bgcolor="#e8e08e"|4 || bgcolor="#e8e08e"|3
| bgcolor="#e8e08e"|6 || 4 || 4
| 5 || 3 || 3
|-
| [[GL]]-[[PvdA]]
| 3 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]]
|
| bgcolor="#e8e08e"|3 || 2 || 1
| 1 || 1 || 1
| || ||
|-
| [[PvdA]]
|
| 1 || 1 || 2
| bgcolor="#e8e08e"|4 || bgcolor="#e8e08e"|5 || 2
| 3 || 3 || 6
|-
| Sociaal Sterk Oss <br> (SSO)
| 2
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[FVD]]
| 2
| 1 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[PVV]]
| 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| Beter Oss ¹
|
| 2 || bgcolor="#e8e08e"|3 || 2
| 1 || ||
| || ||
|-
| Duurzaam Nederland
|
| || ||
| || 1 ||
| || ||
|-
! Totael
! 37
! 37 || 37 || 37
! 37 || 35 || 35
! 33 || 33 || 31
|-
! Coalitie
! 21
! 21 || 21 || 21
! 24 || 22 || 20
! || ||
|-
! Opkomst
! 49%
! 47% || 51% || 41%
! 43% || 58% || 60%
! 60% || 50% || 58%
|-
|}
¹ 2011: Trots op Nederland
== Burhemeêsters ==
Burhemeêsters van Oss.<ref>[https://www.geni.com/projects/Burgemeesters-provincie-NOORD-BRABANT/8658 Geni]</ref>
{|class=wikitable
|-
! Tied !! Naem !! Partie !! Opmerkienge
|-
| 1812 - 1815 || L.A.G. Aarts || || toet 1813 maire
|-
| 1815 - 1820 || Johan van Ghert || ||
|-
| 1821 - 1843 || Gysbertus Hermanus de <br> Knokken van der Meulen || ||
|-
| 1844 - 1851 || Adriaan van der Steen || ||
|-
| 1851 - 1865 || Henri van den Heuvel || ||
|-
| 1865 - 1871 || Adriaan van der Steen || ||
|-
| 1871 - 1879 || Rudolph Franciscus Maria <br> Antonius de Roy van Zuidewijn || ||
|-
| 1879 - 1904 || Hendrik Jan Fenseling || ||
|-
| 1904 - 1910 || Robert Barge || ||
|-
| 1910 - 1932 || Henri van den Elzen || ||
|-
| 1932 - 1941 || Jan Ploegmakers || ||
|-
| 1941 - 1943 || Louis de Bourbon || ||
|-
| 1943 - 1944 || Jan Pulles || ([[NSB]]) || waernemend (wetouwer)
|-
| 1944 - 1944 || Hermanus Apeldoorn || NSB || doôreschote deu verzet
|-
| 1944 - 1944 || Jan Pulles || (NSB) || waernemend (wetouwer)
|-
| 1944 - 1946 || Louis de Bourbon || || (waernemend)
|-
| 1946 - 1963 || Frits Delen || ||
|-
| 1963 - 1980 || Louis Jansen || [[KVP]] / [[CDA]]? ||
|-
| 1980 - 1996 || Eppo van Veldhuizen || [[PvdA]] ||
|-
| 1996 - 2001 || Wim Dijkstra || PvdA ||
|-
| 2001 - 2001 || Ger Mik || PvdA || waernemend
|-
| 2001 - 2011 || Herman Klitsie || PvdA || 2011 waernemend
|-
| 2011 - 2025 || Wobine Buijs-Glaudemans || [[VVD]] ||
|-
| 2025 - noe || Froukje de Jonge || CDA ||
|-
|}
== Trivia ==
* Oss stoôt op plekke 100 van vuulste lucht van Nederland.<ref>[https://www.ad.nl/binnenland/schiedam-en-rijswijk-ademen-de-meest-vervuilde-lucht-in-hoe-schoon-is-jouw-gemeente~a86b802d/ AD]</ref>
== Bekende inweuners ==
* [[Jan Marijnissen]], febriekserrebeier en politicus (raedslid)
* [[Lilian Marijnissen]], politicus (raedslid)
== Noôten ==
<References/>
== Lienks nae buten ==
* [https://www.oss.nl Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20220521083912/https://www.plaatsengids.nl/oss Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/oss/ AlleCijfers]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/oss.htm GeschiedenisExtra]
[[Plaetje:Walplein Oss.jpg|links|kaderloos]]
{{Provincie Noord-Braebant}}
[[Categorie:Oss| ]]
[[Categorie:Stad in Noord-Braebant]]
13kf9ls2t2shaf9q4apmpilkrdfuf65
Culemborg
0
12283
180131
180109
2026-05-28T13:37:15Z
~2026-31624-81
15985
180131
wikitext
text/x-wiki
{{Gemeênte2
|naam = Culemborg
|dialect1 = Utrechts-Alblasserwaerds
|naam1 = 'tzelfde
|dialect2 =
|naam2 =
|locatie = NL - locator map municipality code GM0216 (2016).png
|kaart = Gem-Culemborg-OpenTopo.jpg
|land = Nederland
|provincie = Gelderland
|streek1 = Betuwe
|streek2 =
|hoofdplaats = Culemborg
|oppervlakte = 31
|oppervlakte1 = 29
|oppervlakte2 = 2
|inwoners = 30.000
|datum = 2025
|dichtheid = 1035
|graden = {{Koord|51|57|N|5|14|L}}
}}
'''Culemborg''' is een gemeênte en stad in den provincie [[Gelderland]] mie 30.000 inweuners.
== Bekende inweuners ==
* [[Elanor Boekholt-O'Sullivan]], militair en politicus
== Lienks nae buten ==
* [https://www.culemborg.nl/ Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20220610130903/https://www.plaatsengids.nl/culemborg Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/culemborg/ AlleCijfers]
{{Provincie Gelderland}}
[[Categorie:Gemeênte in Gelderland]]
[[Categorie:Stad in Gelderland]]
[[Categorie:Betuwe]]
mnws58lq193ucggofqkzmkaa2fp4d48
Peter Quaak
0
14164
180140
177089
2026-05-28T15:52:28Z
~2026-31738-65
15987
180140
wikitext
text/x-wiki
'''Peter Quaak''' ([[De Groe]], [[1981]]) is 'n [[Zeêuws-Vlaonderen|Zeêuws-Vlaomse]] gitarist, liedjesschriever en zanger.
Um schrief liedjes in 't [[Zeêuws]]. Da doet um mee z'n bandje [[Van Talud]].
== Lienks nae buten ==
* [http://www.streektaalzang.nl/strk/zeel/zeelpqun.htm Streektaalzang]
{{DEFAULTSORT:Quaak, Peter}}
[[Categorie:Zeêuws-Vlaomieng]]
[[Categorie:Nederlands muzikant]]
[[Categorie:Nederlands zanger]]
[[Categorie:Muziek in Zeêland]]
piyj9c4ky2n86p2ma20hiiqjkx6ucz6
Kaja Kallas
0
15747
180135
177529
2026-05-28T13:46:13Z
~2026-31624-81
15985
180135
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:G7 Foreign Ministers' Meeting - 2025 - P065435-242285.jpg|thumb|Kaja Kallas rechts]]
'''Kaja Kallas''' ([[Tallinn]], 18 juni [[1977]]) is een Estse advocaot en politica van den liberaole Eesti Reformierakond.
Van 2014 toet 2018 was zie lid vant [[Europeês Parlement]] en van 2021 toet 2024 premier van [[Estland]].
Sins 2024 is zie in den [[commissie-Von der Leyen II]] [[Eurocommissaoris]] vò butenlandse zaeken en veiligeid en ok viceveuzitter.
== Lienks nae buten ==
* [https://commission.europa.eu/about/organisation/college-commissioners/kaja-kallas_en European Commission]
{{DEFAULTSORT:Kallas, Kaja}}
[[Categorie:Est]]
[[Categorie:Advocaot]]
[[Categorie:Eurocommissaoris]]
[[Categorie:Europarlementariër]]
[[Categorie:Premier]]
8xm0j3fvzbztnsio0vms5q8kdie4624
Willy Brandt
0
16264
180143
174247
2026-05-28T15:59:18Z
~2026-31738-65
15987
180143
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Günter Grass and Willy Brandt.jpg|thumb|Willy Brandt rechts (1972)]]
'''Willy Brandt''', oôrspronkelijke naem ''Herbert Frahm'', ([[Lübeck]], [[18 december]] [[1913]] - [[Unkel]], [[8 oktober]] [[1992]]) was een [[Duutsland|Duutse]] politicus ([[SPD]]).
Tiedens den [[Twidde Waereldoôrlog]] weunde um as [[Noorwegen|Noôr]] in [[Zweden]].
Brandt was bonsdaglid van 1949 toet 1957, in 1961 en van 1969 toet 1992.
Van 1950 toet 1971 was um lid van den landdag van [[Berlien]] (veuzitter 1955-1957) en was van 1957 toet 1966 ok burhemeêster van [[West-Berlien]].
Van 1966 toet 1969 was um minister van butenlandse zaeken en vicepremier onger bonskanselier [[Kurt Georg Kiesinger]] ([[CDU]]).
Van 1969 toet 1974 was um zelf bonskanselier. Vòganger was Kiesinger, opvolger [[Helmut Schmidt]] (SPD).
Daernae was um van 1979 toet 1983 Europarlementariër.
Um leidde den SPD van 1964 toet 1987.
In 1971 kreeg um den [[Nobelpries]] vò den Vrede.
Brandt was driemael 'etrouwd en [[luthers]].
== Kabinet'n ==
* Kabinet-Brandt I (1969-1972): [[SPD]] - [[FDP]]
* Kabinet-Brandt II (1972-1974): SPD - FDP
== Lienks nae buten ==
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/231/willy-brandt Duitsland Instituut]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/willy-brandt.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.bundeskanzler.de/bk-de/kanzleramt/bundeskanzler-seit-1949/willy-brandt Der Bundeskanzler]
* [https://www.hdg.de/lemo/biografie/willy-brandt.html LeMO]
* [https://www.deutsche-biographie.de/dbo017349.html#dbocontent Deutsche Biographie]
* [https://www.britannica.com/biography/Willy-Brandt Britannica]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/personnage/Karl_Herbert_Frahm_dit_Willy_Brandt/110006 Larousse]
{{Duutse premiers}}
{{DEFAULTSORT:Brandt, Willy}}
[[Categorie:Duutser]]
[[Categorie:Noôr]]
[[Categorie:Burhemeêster]]
[[Categorie:Europarlementariër]]
[[Categorie:Minister]]
[[Categorie:Premier]]
[[Categorie:Berlijn]]
gww2yjk6eyhswqmiit267hyb55rjgdi
Konrad Adenauer
0
16276
180142
174244
2026-05-28T15:58:48Z
~2026-31738-65
15987
180142
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:Konrad Adenauer - 7. CDU-Bundesparteitag-kasf0031 (cropped).JPG|thumb|Konrad Adenauer (1957)]]
'''Konrad Adenauer''' ([[Keulen]], [[5 jannewari]] [[1876]] - [[Rhöndorf]], [[19 april]] [[1967]]) was een [[Duutsland|Duutse]] politicus (CDU).
Adenauer studeêrde [[rechen]] en [[politicologie]].
Um was van 1917 toet 1933 en in 1945 burhemeêster van Keulen.
Van 1946 toet 1950 was um lid van den landdag van [[Nordrhein-Westfalen]] en van 1949 toet 1967 bonsdaglid.
Um was van 1949 toet 1963 bonskanselier. Opvolger was [[Ludwig Erhard]] (CDU, vicepremier 1957-1963).
Van 1951 toet 1955 was um ok minister van butenlandse zaeken.
Um leidde den CDU van 1946 toet 1966.
Adenauer was twimael 'etrouwd en [[katteliek]].
== Kabinet'n ==
* Kabinet-Adenauer I (1949-1953): [[CDU]]/[[CSU]] - [[FDP]] - DP
* Kabinet-Adenauer II (1953-1957): CDU/CSU - (FDP - GB/BHE)¹ - DP
* Kabinet-Adenauer III (1957-1961): CDU/CSU - DP ²
* Kabinet-Adenauer IV (1961-1963): CDU/CSU - FDP
¹ toet 1956
² toet 1960
== Lienks nae buten ==
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/228/konrad-adenauer# Duitsland Instituut]
* [https://www.absolutefacts.nl/politiek/data/adenauerkonrad.htm AbsoluteFacts]
* [https://historiek.net/konrad-adenauer-1876-1967/1839/ Historiek]
* [https://www.bundeskanzler.de/bk-de/content/konrad-adenauer-1949-1963--1844896 Der Bundeskanzler]
* [https://www.hdg.de/lemo/biografie/konrad-adenauer.html LeMO]
* [https://www.deutsche-biographie.de/dbo001401.html#dbocontent Deutsche Biographie]
* [https://www.britannica.com/biography/Konrad-Adenauer Britannica]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/personnage/Konrad_Adenauer/104058#385676 Larousse]
{{Duutse premiers}}
{{DEFAULTSORT:Adenauer, Konrad}}
[[Categorie:Duutser]]
[[Categorie:Burhemeêster]]
[[Categorie:Minister]]
[[Categorie:Premier]]
lmxjyn37hnwxhr5n0fhos1305xpkf4g
Berbers
0
17499
180133
180111
2026-05-28T13:38:21Z
~2026-31624-81
15985
180133
wikitext
text/x-wiki
[[plaetje:The Berber language as spoken in North Africa.png|kaderloos|rechts]]
'''Berbers''' is een [[Hamitische taele]] die wor hesproke in Noôrd-[[Afrika]].
== Lienks nae buten ==
* [https://www.britannica.com/topic/Amazigh-languages Britannica]
{{InterWiki|code=kab}}
{{InterWiki|code=shi}}
{{InterWiki|code=zgh}}
[[Categorie:Taele]]
[[Categorie:Afrika|*]]
rjslg4he63ax6h8e11afhemzj0ogrpb