Amsterdam

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="zea">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>zeawiki</dbname>
    <base>https://zea.wikipedia.org/wiki/V%C3%B2blad</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.22</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciaol</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Overleg</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Gebruker</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Overleg gebruker</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Overleg Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Plaetje</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Overleg plaetje</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Overleg MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Sjabloon</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Overleg sjabloon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Ulpe</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Overleg ulpe</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Overleg categorie</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Overleg module</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Amsterdam</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1649</id>
    <revision>
      <id>183988</id>
      <parentid>182317</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:33:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bekende inweuners */</comment>
      <origin>183988</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="10205" sha1="m377uecproylnshup8chqqifhy70tja" xml:space="preserve">{{Gemeênte2
|naam           = Amsterdam 
|dialect1       = 'Ollands
|naam1          = 'tzelfde
|dialect2       =
|naam2          = 
|locatie        = Map - NL - Municipality code GM0363 as 2022.png
|kaart          = Gem-Amsterdam-OpenTopo.jpg
|land           = Nederland
|provincie      = Noord-'Olland
|streek1        = Amstelland
|streek2        = [[Vechtstreek]], [[Waeterland (streek)|Waeterland]]
|hoofdplaats    = Amsterdam 
|oppervlakte    = 244
|oppervlakte1   = 188
|oppervlakte2   = 56
|inwoners       = 935.000
|datum          = 2025
|dichtheid      = 4968
|graden         = {{Koord|52|22|N|4|54|L}}
}}

'''Amsterdam''' is 'n gemeênte en stad in de provincie [[Noord-'Olland]]. De gemeênte ei 935.000 inweuners, de stad 910.000.

Amsterdam ([[Jiddisch]] ok wè ''Mokum'') is d'n offisjelen oôdstad van [[Nederland]]. ’t Is eên van de steeën in de [[Randstad]]. De stad leit an de [[mond]] van d'n [[Amstel]] en an 't [[IJ]]. De [[Amsterdamse aeven]] is via ’t [[Noôrdzeêkanaol]] verbonden mie de [[Noôrdzeê]]. In de Gouwe Eeuwe was Amsterdam ien van de belangriekste steden van de waereld.

Op 24 maerte 2022 ging [[Weêsp]] op in de hemeênte Amsterdam. De gemeênte is onderverdeêld in verschillende stadsdeêlen die-an weêr onderverdeêld bin in [[buurte]]n en [[wiek]]en.

== Stadshezicht ==
Kenmerk'nd voe den Amsterdamse binn'nstad, zelfs voe 'n Nederlanse stad, zien de waeterwehen. Neffen 't [[Ie]] en den [[Amstel]], wiran a de stad zen naem te dank'n ei, zien der de Heêrnhracht, de Prinsehracht en de [[Keizershracht]], die an in een rienge om de ouste binn'nstad lihhen. De oôdhrachen worn wee mie dwarshrachen verbon'n. Vee mensen maekn een tochje deur de hrachen.

'n Aore bekende Amsterdamse plekke is d'n Dam, wiraon 't [[Paleis op de Dam]], de Nieuwe Kerke en [[Madame Tussaud]] staene, saemen mie 't momenemt voe de hevaln in de [[Twidde Waereldoôrlog]]. Aore bekende heboun zien de Beurs van Berlahe en de vele hrachenuzen. Ok 'n in 't oôhe spriengend hebouw is den [[Amsterdam Arena]], tuushaevene van [[AFC Ajax|Ajax]]. In de jaeren '70 is Amsterdam-Zuudoôst 'ebouwd. Ier stô vee gallerieflats, aol worre die de leste jaeren wel vervange deur geweune huuzen. Een nieuw uutbreidingswiek van de stad is IJburg, dat is 'ebouw in het IJmeer.

Amsterdam is wereldwied bekend as libaraole stad, vanwehe de Rosse Buurte (Wallen) en de vrie verkriegbaere softdrugs. Vanwehe onger meer geweld tehen homo's en Joden, veelal deu allochtone daoders ao dit imaogo wè een flienke deuk op'eloôpe.

== Gemeênteraed ==
Saemenstellieng van den gemeênteraed.&lt;ref&gt;[https://www.nlverkiezingen.com/GR_NH.html nlverkiezingen]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! rowspan = 2 | Partie
! colspan = 15 | Zeêtels
|-
! 2026
! 2022 || 2018 || 2014 
! 2010 || 2006 || 2002 
! 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[PRO]]
| 17
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]]
| (10)
| 8 || 10 || 6
| 7 || 7 || 6
| 7 || 6 || 7
|-
| [[PvdA]]
| (7)
| 9 || 5 || 10
| 15 || 20 || 15
| 15 || 14 || 12
|-
| [[D66]]
| 8
| 7 || 8 || 14
| 7 || 2 || 3
| 4 || 8 || 9
|-
| [[VVD]]
| 6
| 5 || 6 || 6
| 8 || 8 || 9
| 9 || 8 || 7
|-
| [[PvdD]]
| 3
| 3 || 3 || 1
| 1 || ||
| || ||
|-
| [[Volt]]
| 2
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[JA21]]
| 2
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[DENK]]
| 2
| 2 || 3 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[BIJ1]]
| 2
| 3 || 1 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[CDA]]
| 1
| 1 || 1 || 1
| 2 || 2 || 4
| 3 || 3 || 5
|-
| [[FVD]]
| 1
| 1 || 3 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SP]]
| 1
| 2 || 3 || 6
| 3 || 6 || 4
| 3 || 1 ||
|-
| Partij van de Ouderen
|
| || 1 || 1
| || ||
| || ||
|-
| [[CU]]
|
| || 1 ||
| || ||
| || ||
|-
| Red Amsterdam 
|
| || ||
| 1 || ||
| || ||
|-
| Trots op Nederland 
|
| || ||
| 1 || ||
| || ||
|-
| Leefbaar Amsterdam '92
|
| || ||
| || || 2
| || ||
|-
| De Groenen ¹
|
| || ||
| || || 1
| 3 || 1 || 2
|-
| Mokum Mobiel '99
|
| || ||
| || || 1
| 1 || ||
|-
| Centrumdemocraten (CD)
|
| || ||
| || || 
| || 4 || 2
|-
| Centrumpartij '86 (CP'86)
|
| || ||
| || || 
| || || 1
|-
! Totael
! 45
! 45 || 45 || 45
! 45 || 45 || 45
! 45 || 45 || 45
|-
! Opkomst 
! 47%
! 47% || 52% || 50% 
! 53% || 53% || 48%
! 48% || 57% || 51%
|-
|}

¹ 1998-2002: Amsterdam Anders/De Groenen

== Burhemeêsters ==
Burhemeêsters van Amsterdam sins 1795.&lt;ref&gt;[https://www.geni.com/projects/Burgemeester-van-Amsterdam/7262 Geni]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;prettytable vatop&quot;
|-
! Tied !! Naem !! Partie / stroômieng !! Biezonderheên
|-
| 1795 - 1802 || Carel Wouter Visscher || ||
|-
| 18?? - 18?? || Hendrik Nobbe || ||
|-
| 18?? - 18?? || Arnoldus Musquetier || ||
|-
| 18?? - 18?? || Eduard van der Sluis || ||
|-
| 1808 - 1810 || Jan Wolters van de Poll || || Franse tied, 'enoemd deu &lt;br&gt; konienk [[Lodewiek Napoleon]]
|-
| 1811 - 1813 || Willem Joseph van Brienen van de Groote Lindt || || Franse tied
|-
! || ''verscheie burhemeêsters'' || ||
|-
| 1813 - 1824 || Pieter Alexander van Boetzelaer || reheriengshezind ||
|-
| 1813 - 1821 || Jan Brouwer Joachimszoon || ||
|-
| 1813 - 1824 || David Willem Elias || conservaetief || 1824-1828 alleêne
|-
| 1814 - 1816 || Paul Ivan Hogguer || ||
|-
| 1816 - 1824 || Gerrit Blaauw || ||
|-
| 1821 - 1824 || Andries Adolf Deutz van Assendelft || reheriengshezind ||
|-
! || ''weêr ien burhemeêster'' || ||
|-
| 1824 - 1828 || David Willem Elias || conservaetief || 
|-
| 1828 - 1836 || Frederik van de Poll || reheriengshezind-conservaetief ||
|-
| 1836 - 1842 || Willem Daniël Cramer || ||
|-
| 1842 - 1849 || Pieter Huidekoper || ||
|-
| 1850 - 1853 || Gerlach Cornelis Joannes van Reenen || conservaetief ||
|-
| 1853 - 1853 || Hendrik Provó Kluit || liberaol ||
|-
| 1854 - 1854 || Johannes van Iddekinge || || waernemend
|-
| 1855 - 1858 || Cornelis Hendrik Boudewijn Boot || conservaetief-liberaol ||
|-
| 1858 - 1866 || Jan Messchert van Vollenhoven || conservaetief ||
|-
| 1866 - 1868 || Cornelis Fock || liberaol ||
|-
| 1868 - 1880 || Cornelis den Tex || liberaol ||
|-
| 1880 - 1891 || Gijsbert van Tienhoven || liberaol ||
|-
| 1891 - 1901 || Sjoerd Vening Meinesz || liberaol ||
|-
| 1901 - 1910 || Wilhelmus Frederik van Leeuwen || liberaol ||
|-
| 1910 - 1915 || Antonie Röell || liberaol ||
|-
| 1915 - 1921 || Jan Willem Tellegen || [[Vriezinnig-Democraotische Bond]] (VDB) ||
|-
| 1921 - 1941 || Willem de Vlugt || [[ARP]] ||
|-
| 1941 - 1945 || Edward Voûte || liberaol || lid van Germaensche SS in Nederland, &lt;br&gt; na den [[Twidde Waereldoôrlog|oôrlog]] veroôrdeeld
|-
| 1945 - 1946 || Feike de Boer || [[Liberaole Staetspartij]] (LSP) || waernemend
|-
| 1946 - 1956 || Arnold Jan d'Ailly || [[PvdA]] ||
|-
| 1957 - 1967 || Gijs van Hall || PvdA ||
|-
| 1967 - 1977 || Ivo Samkalden || PvdA ||
|-
| 1977 - 1983 || Wim Polak || PvdA ||
|-
| 1983 - 1994 || Ed van Thijn || PvdA ||
|-
| 1994 - 2001 || Schelto Patijn || PvdA ||
|-
| 2001 - 2010 || Job Cohen || PvdA ||
|-
| 2010 - 2010 || Lodewijk Asscher || PvdA || waernemend
|-
| 2010 - 2017 || Eberhard van der Laan || PvdA || overleje in 2017
|-
| 2017 - 2018 || [[Jozias van Aartsen]] || [[VVD]] || waernemend
|-
| 2018 - noe || [[Femke Halsema]] || [[GL]] || 
|}

== Trivia ==
* Amsterdam stoôt op plekke 23 van vuulste lucht van Nederland.&lt;ref&gt;[https://www.ad.nl/binnenland/schiedam-en-rijswijk-ademen-de-meest-vervuilde-lucht-in-hoe-schoon-is-jouw-gemeente~a86b802d/ AD]&lt;/ref&gt;

== Bekende inweuners ==
{{div col|cols=2}}
* [[Abraham Jacob van der Aa]], letterkundige
* [[Jan van Aartsen]], politicus
* [[Ahmed Aboutaleb]], journalist en politicus (wetouwer)
* [[Ina Adema]], politicus
* [[Frits Bolkestein]], politicus en schriever
* [[Harry van Bommel]], amtenaer en politicus (raedslid)
* [[Els Borst]], arts en politicus
* [[Eric van der Burg]], bestierder en politicus (wetouwer)
* [[Don Ceder]], advocaet en politicus (raedslid)
* [[Johan Cruijff]], voeballer en -trainer
* [[Tofik Dibi]], politicus en amtenaer
* [[Sharon Dijksma]], politicus (wetouwer)
* [[Piet Hein Donner]], jurist en politicus
* [[Willem Drees]], politicus (premier)
* [[Louis van Gaal]], voebaltrainer
* [[Wim van Gelder (CDA)]], politicus
* [[Thom de Graaf]], amtenaer, politicus en bestierder
* [[Glennis Grace]], zangeres
* [[Pieter Heerma]], judoka en politicus 
* [[Meindert Hobbema]], kunstschilder
* [[Jaap de Hoop Scheffer]], diplomaot en politicus
* [[Agnes Joseph]], actuaris en politicus 
* [[Marieke Koekkoek]], advocaet en politicus
* [[Frits Korthals Altes]], advocaet en politicus 
* [[Pauline Krikke]], bestierder en politicus (wetouwer)
* [[Abraham Kuyper]], predikant, journalist en politicus (premier)
* [[Ahmed Marcouch]], pliesiefunctionaoris en politicus (raedslid)
* [[Gidi Markuszower]], Israëlisch-Nederlands bestierder en politicus
* [[Hans van Mierlo]], journalist en politicus
* [[Annabel Nanninga]], journalist, columnist en politicus (raedslid)
* [[Rob de Nijs]], zanger en acteur
* [[Jan Paternotte]], politicus (raedslid)
* [[Mariëlle Paul]], politicus
* [[Rembrandt van Rijn]], kunstschilder
* [[Raymond de Roon]], politicus
* [[Annie M.G. Schmidt]], schriefster
* [[Sylvana Simons]], presentatrice en politicus (raedslid)
* [[Joop den Uyl]], politicus (premier, wetouwer)
* [[Gerdi Verbeet]], politicus
* [[Henk Vonhoff]], politicus
* [[Loes Vonhoff-Luijendijk]], politicus (raedslid)
* [[Franc Weerwind]], amtenaer en politicus
* [[Hans Wiegel]], politicus
* [[Bob Wttewaall van Stoetwegen]], politicus
* [[Dilan Yeşilgöz]], politicus (raedslid)
{{div col end}}

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.amsterdam.nl/ Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20231209091429/https://www.plaatsengids.nl/amsterdam Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/amsterdam/ AlleCijfers]
* [https://historiek.net/c/amsterdam/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/thema-amsterdam.htm GeschiedenisExtra]


&lt;gallery&gt;
Canals of Amsterdam - Jordaan area.jpg|Amsterdamse hrachen
Dampaleis.jpg|'t Paleis op d'n Dam, 'ebouwd as staduus van Amsterdam
StoperaAmsterdam.jpg|De Stopera, het tehenwoordihe staduus van Amsterdam
Algemeen_uitbreidingsplan_amsterdam1935.jpg|Uutbreidingsplan van de stad in 1935
&lt;/gallery&gt;

{{Hemeênte in Noord-'Olland‎}}

[[Categorie:Amsterdam| ]]
[[Categorie:Stad in Noord-'Olland]]
[[Categorie:Oôdstad]]</text>
      <sha1>m377uecproylnshup8chqqifhy70tja</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Duutsland</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1728</id>
    <revision>
      <id>184055</id>
      <parentid>183966</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T08:00:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184055</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21259" sha1="2mcsz76jizjzcwskb4rija4dxq00k3a" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Bundesrepublik Deutschland
 |vlagge              = Flag of Germany.svg
 |waepen              = Coat of Arms of Germany.svg
 |locaotie            = Europe location GER.png
 |taelen              = [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Berlijn]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaole]] [[parlement]]aire [[rippebliek]]
 |staetsoôd           = [[Frank-Walter Steinmeier]] (bonspresident)
 |regeriengsleider    = [[Friedrich Merz]] (bonskanselier)
 |km2                 = 357.684
 |pctwaeter           = 1,27
 |inweuners           = 83.467.000 (2026)
 |dichteid            = 233
 |volkslied           = [[:de:Deutschlandlied|Deutschlandlied]]
 |munte               = [[:de:Euro|euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = 3 oktober (Eêneidsdag)
 |tld                 = de
 |landcode            = DEU
 |tel                 = 49
}}
[[Plaetje:Deutschland Übersichtskarte.png|thumb|Kaerte]]
[[Plaetje:Deutschland Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[plaetje:Trier BW 2013-04-14 15-59-54.JPG|thumb|Dom van [[Trier]] ([[Rheinland-Pfalz]])]]
[[plaetje:1 Nature 1.png|thumb|'t Kasteêl [[Neuschwanstein]] ([[Bayern]]) in leege mist]]
[[plaetje:Die_Elbphilharmonie_-_21.07.2015.jpg|thumb|Den Elbphilharmonie in [[Hamburg]]]]
[[Plaetje:West and East Germans at the Brandenburg Gate in 1989.jpg|thumb|Val van den [[Berlijn|Berliense]] mure in november 1989]]
[[Plaetje:Mittelrheintal bei Oberwesel.jpg|thumb|[[Rien]] bie Oberwesel ([[Rheinland-Pfalz]])]]
[[Plaetje:Kreidefelsen auf Rügen (29040693666).jpg|thumb|Kust op Rügen ([[Mecklenburg-Vorpommern]])]]
[[Plaetje:Naturpark Thüringer Wald.Blick vom Reinhardsberg.07.ajb.jpg|thumb|[[Thüringen|Thüringer]] Wald]]
[[Plaetje:Dülmen, Umland -- 2013 -- 2031.jpg|thumb|Münsterland bie Dülmen ([[Nordrhein-Westfalen]])]]
[[Plaetje:Aerial image of Spiekeroog (view from the west).jpg|thumb|[[Waddeneiland]] Spiekeroog ([[Niedersachsen]])]]
[[Plaetje:Regensburg 08 2006 2.jpg|thumb|[[Regensburg]] ([[Bayern]]) an den [[Donau]]]]
[[Plaetje:Lüneburger Heide 092.jpg|thumb|Lüneburger Heide ([[Niedersachsen]])]]
[[Plaetje:Görtowsee.jpg|thumb|Görtowsee ([[Mecklenburg-Vorpommern]])]]
[[Plaetje:Landtagprojekt Thueringen Erfurt 2011 (RaBoe) 073.jpg|thumb|[[Erfurt]] ([[Thüringen]])]]

'''Duutsland''' ([[Duuts]]: ''Deutschland''), offisjeel '''Bonsrippebliek Duutsland''' (''Bundesrepublik Deutschland''), is een land in [[Midden-Europa]]. Den 'oôdstad is [[Berlijn]] (''Berlin''). 

't Land hrens op volhorde van noôrd ni oôst an de volhende lan'n: [[Denemarken]], [[Poôl'n]], [[Tsjehhië]], [[Oesteriek]], [[Zwitserland]], [[Frankriek]], [[Luxemburg (land)|Luxemburg]], [[Belhië]] en [[Nederland]].

In 't noôrdwessen liet Duutsland an den [[Noôrdzeê]], in 't noôrdoôssen an den [[Oôstzeê]] en int uuterste zuden in de [[Alpen]].

Duutsland is een belangriek lid van den [[Europeêse Unie]] en van politieke, militaire en economische organisaoties in den waereld (o.a. [[Vereênigde Naoties]], [[NAVO]] en [[G7]]).

== Bevolkienge ==
Duutsland ei mie zen ruum 83 meljoen inweuners (2026) nae [[Rusland]] den hroôtste bevolkienge van alle Europeêse lan'n. 

Van den bevolkienge is 52% anesloôtn bie een relihieuze hemeênschap (2025).

[[Christelijk]] is 46% van den bevolkienge: 23% is [[roôms-katteliek]] en 20,7% is [[protestans]] ([[luthers]] en [[grifformeerd]]). De roôms-katteliek'n bevin'n der eihen vurral in 't zuden en wessen, de protestant'n in 't noôrn en oôssen.

Ok weun'n der 3,35 meljoen [[moslim]]s (4%), 270.000 [[boeddhisme|boeddhist'n]] (0,3%) en 100.000 relihieuze [[joôden]] (0,1%). 

Meêr dan 50% van den voormaelihe Oôst-Duutse bevolkienge ang hin relihie an.

Onder den Duutse bevolkienge bevin'n zen eihen hroôte hroep'n allochtoon'n, wironder vee hastarbeiers uut de jaeren '70 uut [[Joehoslavië]], [[Hriek'nland]] en [[Turkije]] en aore lan'n en ok binne d'r vee vluchteliengen uut [[Oekraïne]] en [[Syrië]], wivandaen (uut vurral Turkije en Syrië) de 3,35 meljoen moslims komme. In totaol bevin'n zen eihen in Duutsland bieni 24 meljoen allochtoon'n (28,7%, 2022).

Bieni iedereên in Duutsland spreek [[Duuts]]. Der zien ienkele etnische minder'eden as [[Deêns|Deên'n]], [[Fries|Friezen]], [[Sorbisch|Sorben]] en siheuners die an der eihen taele praoten.

=== Inweuners ===
Ontwikkelieng vant antal inweuners:
* 1900 – 54 meljoen
* 1925 – 63 meljoen
* 1950 – 68 meljoen
* 1975 – 79 meljoen
* 2000 – 82 meljoen
* 2026 – 83 meljoen

== Geografie ==
Duutsland lig in [[Centraol-Europa]], hrens an de bovenhenoemde lan'n en wor verdeêld in de Duutse vlakt'n in 't noôrn, 't oôgland in 't midd'n en de uutèn'n van de [[Alpen]] in 't zuden. Een hroôt deêl, 30%, besti uut bossen, wivan vee nildbossen.

Noôrd-Duutsland wor ekenmerkt deur een vlak lanschap, evenas in 't iets noôrdelijker helehen Denemarken. Deur de vlakt'n stroômen rivier'n as de [[Wezer]], den [[Elbe]] en den [[Oder]], en der vin vee landbouw plekke. Der wor onder are terwe, petaoten en herst verbouwd en in Sleêswiek-'Olstein wor an veeteêlt edaene. In dit hebied lihhen hroôte steeën as den oôdstad [[Berlijn]], [[Hamburg]] en [[Bremen]].

Midd'n-Duutsland wor ekenmerkt deur 't oôgland. In dit hebied lihhen onder are de Rijnvallei en 't Thüriengse bos. Langs de Rijn zien vee wienhaern en kasteeln te vin'n en ok lihhen der industriehebieden as 't [[Ruhrhebied]] in de buurte. Ok langs de [[Moezel]], ok in dit hebied, zien vee wienhaern te vin'n. Hroôte steeën in Midd'n-Duutsland zien [[Dresden]], [[Leipzig]], [[Keulen]], [[Düsseldorf]] en [[Essen (Duutsland)|Essen]].

Zuud-Duutsland wor ekenmerkt deur zen oôhe berhen, mistal bebost bie nildboômen. Voebeêl'n zien 't [[Zwarte Woud]] en 't Bohemerwoud. 't Oôgste punt (2963 m) is de Zugspitze in de Beierse Alpen. Hroôte steeën in Zuud-Duutsland zien onder are [[München]], [[Frankfurt am Main]] en [[Stuttgart]].

=== Steê ===
Hroôtste steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Berlin]] (Berlijn) || 3.701.000
|-
| [[Hamburg]] || 1.869.000
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Köln]] (Keulen) || 1.026.000
|-
| [[Frankfurt am Main]] || 761.000
|-
| [[Düsseldorf]] || 619.000
|-
| [[Leipzig]] || 616.000
|-
| [[Stuttgart]] || 609.000
|-
| [[Dortmund]] || 601.000
|-
| [[Bremen (stad)|Bremen]] || 588.000
|-
| [[Essen (Duutsland)|Essen]] || 574.000
|-
| [[Dresden]] || 563.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Duisburg]] || 501.000
|-
| [[Bochum]] || 359.000
|-
| [[Wuppertal]] || 357.000
|-
| [[Bielefeld]] || 331.000
|-
| [[Bonn]] || 324.000
|-
| [[Mannheim]] || 320.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Karlsruhe]] || 309.000
|-
| [[Münster]] || 306.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Wiesbaden]] || 289.000
|-
| [[Mönchengladbach]] || 267.000
|-
| [[Gelsenkirchen]] || 266.000
|-
| [[Aachen]] (Aken) || 264.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Kiel]] || 252.000
|-
| [[Chemnitz]] || 247.000
|-
| [[Magdeburg]] || 244.000
|-
| [[Freiburg im Breisgau]] || 238.000
|-
| [[Krefeld]] || 231.000
|-
| [[Halle (Saale)|Halle]] || 226.000
|-
| [[Mainz]] || 224.000
|-
| [[Erfurt]] || 217.000
|-
| [[Lübeck]] || 217.000
|-
| [[Oberhausen]] || 213.000
|-
| [[Rostock]] || 205.000
|-
| [[Kassel]] || 197.000
|-
|}
|}

== Geschiedenisse ==
Duutsland wier pas in [[1871]] opniev een eeneid. In d'ooge middeleeuwe wastet et hrootste land van Europa, ma laeter viel et elegaer uut mekaer in wè meer dan onderd lantjes. Tussen 1870 en 1914 groeiende Duutsland uut tot de een nae grooste industriestaet van Europa en van de waereld, nae Iengeland. Dat gaf noga wa conflicten mee de Iengelse, mae ok mie de Franse. Toe in 1914 de [[Eêste Waereldoôrlog]] uutbrak kwam Duutsland recht tegenover deze groôtmach'n (mie Rusland d'rbie) te stoôn, saeme mie Oôstenriek-Honharije. Duutsland voerde een tweêfrontenoorlog. Vier jaer lang durende deze oorlog weerbie naebie nehen meljoen man omkwamme.
Duutsland wier een vernederende vrede opgeleid en vee historici dienke dat dit de opmaet gaf toet de [[Twidde Waereldoôrlog]]. In [[1933]] kwam [[Adolf Hitler]] an de macht. Duutsland begon in 1939 een oorlog tegen Iengeland en Frankriek en vanaf 1941 ok tehen Rusland en de VS. In 1945 wier het land eindelijk verslogen. Verbijsterd nam de weareld kennis van de [[Holocaust]] weerbie zo'n zes meljoen [[Joôden]] systematisch bin vermoôrd, vooral in [[Oôst-Europa]].

't Land wier verdeeld in vier bezettingszones, naemelijk een Britse, Franse, Amerikaanse en Russische Zone. De Russische zone wier een apart land, de Duutse Democraotische Rippebliek (DDR). Duutsland wier zodoewnde verdeêld in een communistisch [[Oôst-Duutsland]] en een kapitalistisch [[West-Duutsland]]. Ok [[Berlijn]] was in vieren gedeeld, mar deze stad lag midden in het Russische deel, zoôdat een deel van Berlijn (dat bie West-Duutsland kwam) as een eiland in Oôst-Duutsland kwam te liggene.
Vee burhers vluchttende van Oôst nae West en dat nam zoô groôte antallen an, da in 1961 een mure gebouwd wier deu de Oôst-Duutsers tussen Oôst en West Berlijn. Deze mure wier symbool van de [[Kouwe Oôrlog]] tussen de NAVO en het Warchaupact. In [[1989]] kwam 'ieran een ende toe de burhers van de communistische lan'n in Oost-Europa in opstand kwamme. De Sovjets onger leiding van Gorbatsjov kwamme in tehenstelling toet 1956 en 1968 niet in actie.
In 1991 wiere de tweê lan'n weer bie mekaore gevoegd onger leiding van bondskanselier Kohl. Vee wier geïnvesteerd in de voormaelihe deelstaeten van de DDR, mae twintig jaer laeter was de werkloosheid nog aoltied 'oôger as in 't wes'n. Frankriek ging akkoord mie de 'erenigieng op voorwaerde dat Duutsland de [[euro]] zou invoere. Dit gebeurde dan ok, in [[2002]].

== Economie ==
Duutsland is eên van de mist ontwikkelde lan'n ter waereld en ei ok eên van de sterkste economieën op aerde, mè onder are werkeloôs'eid is een hroôt probleem. Deur verhriezieng worn de lassen van werk ènde mensen hrotter en de sociaole zeker'eid wor kleinder. Een aor probleem is ok nog de minder loôpende economie van 't voormaelige [[Oôst-Duutsland]], nog een overbluufsel uut de DDR-tied.

== Defensie ==
't Leher van Duutsland 'iet Bundeswehr.

Deêze bestaet uut landmacht (''Heer''), marine (''Deutsche Marine''), luchwacht (''Luftwaffe'') en een ieneid vò cyber en informaotie (''Cyber- und Informationsraum'').

In 2014 waeren der ruum 33 meljoen mins'n beschikbaer voe in heval van oôrlog.

D'r binne 186.000 soldaten en 930.000 reservisten in 2026.

't 'Oôdkwartier is in [[Bonn]] en [[Berlin]].

2,7% van 't bbp (2026) wor uuteheven an defensie.

== Politiek ==
Duutsland is een democraotische parlementaire bonsstaet. 't Land ei sins [[23 meie]] [[1949]] een hrondwet, die a deur een meêder'eid van twiderde deur de bonsdag ''(Bundestag)'' en bondsraed ''(Bundesrat)'' 'ewiezigd kan worn. Sommihe aspect'n kunn'n nie 'ewiezigd worn.

Sins [[3 oktober]] [[1990]] binne [[West-Duutsland]] en [[Oôst-Duutsland]] vereênigd: den [[Duutse Democraotische Rippebliek]] (DDR) is toen offisjeel bie den [[Bonsrippebliek Duutsland]] (BRD) ekomme.

Binn'n Duutsland hel actief en passief kiesrecht vanof 18 jaer en der is spraeke van een twikaemersysteem, helieke as in Nederland. De bonsdag ei op z'n minst 598 leeën, en wor iedere vier jaer verkozen. Der hel een kiesdrempel van vuuf percent. De bonsraed ei 69 leeën, die an de deêlstaetreheriengen vertehenwoôrdihen. Iedere deêlstaet (''(Bundes)land'') ei ok een eihen hrondwet en deelstaetparlement, dat a om den vier jaer wor verkozen.

Den bonspresident (''Bundespräsident''), 't staetsoôd, wor voe vuuf jaer deur den bonsverhaoderienge verkozen en kan 1 keêr worn herverkozen. Den bonskanselier (''Bundeskanzler'') is 't oôd van den bonsreherieng ''(Bundesregierung)'' en wor verkozen deur den bonsdag. 

=== Bonspresident'n ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=5 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! President !! Tied !! Jaer !! Partie !! Opmerkienge
|-
| Theodor Heuss || 1949 - 1959 || 10 || [[FDP]] || [[West-Duutsland]]
|-
| Heinrich Lübke || 1959 - 1969 || 10 || [[CDU]] || West-Duutsland
|-
| Gustav Heinemann || 1969 - 1974 || 5 || [[SPD]] || West-Duutsland
|-
| Walter Scheel || 1974 - 1979 || 5 || FDP || West-Duutsland
|-
| Karl Carstens || 1979 - 1984 || 5 || CDU || West-Duutsland
|-
| Richard von Weizsäcker || 1984 - 1994 || 10 || CDU || (West-)Duutsland
|-
| Roman Herzog || 1994 - 1999 || 5 || CDU || Duutsland
|-
| [[Johannes Rau]] || 1999 - 2004 || 5 || SPD || Duutsland
|-
| Horst Köhler || 2004 - 2010 || 6 || CDU || Duutsland
|-
| [[Christian Wulff]] || 2010 - 2012 || 2 || CDU || Duutsland
|-
| Joachim Gauck || 2012 - 2017 || 5 || partieloôs || Duutsland
|-
| [[Frank-Walter Steinmeier]] || 2017 - noe || 9 || SPD || Duutsland
|-
|}

=== Bonskanseliers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=5 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Kanselier !! Tied !! Jaer !! Partie !! Opmerkienge
|-
| [[Konrad Adenauer]] || 1949 - 1963 || 14 || [[CDU]] || [[West-Duutsland]]
|-
| [[Ludwig Erhard]] || 1963 - 1966 || 3 || CDU || West-Duutsland
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger]] || 1966 - 1969 || 3 || CDU || West-Duutsland
|-
| [[Willy Brandt]] || 1969 - 1974 || 5 || [[SPD]] || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Schmidt]] || 1974 - 1982 || 8 || SPD || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Kohl]] || 1982 - 1998 || 16 || CDU || (West-)Duutsland
|-
| [[Gerhard Schröder]] || 1998 - 2005 || 7 || SPD || Duutsland
|-
| [[Angela Merkel]] || 2005 - 2021 || 16 || CDU || Duutsland
|-
| [[Olaf Scholz]] || 2021 - 2025 || 4 || SPD || Duutsland
|-
| [[Friedrich Merz]] || 2025 - noe || 1 || CDU || Duutsland
|-
|}

=== Bonsreherieng ===
x = regeriengspartie

b = regeriengspartie mie bonskanselier

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=9 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! rowspan=2 | Kabinet || rowspan=2 | Tied || rowspan=2 | Jaer || colspan=5 | Partieën || rowspan=2 | Opmerkienge
|-
! [[CDU]]/[[CSU]] || [[FDP]] || [[Grüne]] || [[SPD]] || overige
|-
| [[Konrad Adenauer|Kabinet-Adenauer I]] || 1949 - 1953 || 4 || b || x ||  ||  || DP || [[West-Duutsland]]
|-
| Kabinet-Adenauer II || 1953 - 1957 || 4 || b || x ||  ||  || DP, GB/BHE || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Adenauer III || 1957 - 1961 || 4 || b ||  ||  ||  || DP || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Adenauer IV || 1961 - 1963 || 2 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| [[Ludwig Erhard|Kabinet-Erhard I]] || 1963 - 1965 || 2 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland 
|-
| Kabinet-Erhard II || 1965 - 1966 || 1 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger|Kabinet-Kiesinger]] || 1966 - 1969 || 3 || b ||  ||  || x || || West-Duutsland
|-
| [[Willy Brandt|Kabinet-Brandt I]] || 1969 - 1972 || 3 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Brandt II || 1972 - 1974 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Schmidt|Kabinet-Schmidt I]] || 1974 - 1976 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Schmidt II || 1976 - 1980 || 4 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Schmidt III || 1980 - 1982 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Kohl|Kabinet-Kohl I]] || 1982 - 1983 || 1 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl II || 1983 - 1987 || 4 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl III || 1987 - 1991 || 4 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl IV || 1991 - 1994 || 3 || b || x ||  ||  || || Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl V || 1994 - 1998 || 4 || b || x ||  ||  || || Duutsland 
|-
| [[Gerhard Schröder|Kabinet-Schröder I]] || 1998 - 2002 || 4 ||  ||  || x || b || || Duutsland 
|-
| Kabinet-Schröder II || 2002 - 2005 || 3 ||  ||  || x || b || || Duutsland 
|-
| [[Angela Merkel|Kabinet-Merkel I]] || 2005 - 2009 || 4 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
| Kabinet-Merkel II || 2009 - 2013 || 4 || b || x ||  ||  || || Duutsland
|-
| Kabinet-Merkel III || 2013 - 2018 || 5 || b ||  ||  || x || || Duutsland
|-
| Kabinet-Merkel IV || 2018 - 2021 || 3 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
| [[Olaf Scholz|Kabinet-Scholz]] || 2021 - 2025 || 4 ||  || x || x || b || || Duutsland
|-
| [[Friedrich Merz|Kabinet-Merz]] || 2025 - noe || 1 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
|}

DP = Deutsche Partei

GB/BHE = Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

=== Bonsdag ===
Bonsdag vanof 1990 (vereênigde Duutsland).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=11 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Partie || 2025 || 2021 || 2017 || 2013 || 2009 || 2005 || 2002 || 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[AfD]] || 152 || 83 || 94 || || || || || || ||
|-
| [[CDU]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 164 || 152 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 200 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 255 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 194 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 180 || 190 || 198 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 244 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 268
|-
| [[CSU]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 44 || 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 46 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 56 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 46 || 58 || 47 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 50 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 51
|-
| [[FDP]] || || bgcolor=&quot;#e8e08e| 91 || 80 || || bgcolor=&quot;#e8e08e| 93 || 61 || 47 || 43 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 47 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 79
|-
| [[Grüne]] || 85 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 118 || 67 || 63 || 68 || 51 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 55 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 47 || 49 || 8
|-
| [[Linke]] / [[PDS]] ¹ || 64 || 39 || 69 || 64 || 76 || 54 || 2 || 36 || 30 || 17
|-
| [[SPD]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 120 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 206 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 153 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 193 || 146 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 222 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 251 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 298 || 252 || 239
|-
| [[SSW]] || 1 || 1 || || || || || || || ||
|-
! Totael || 630 || 735 || 709 || 631 || 622 || 614 || 603 || 669 || 672 || 662
|-
! Reherieng || 328 || 415 || 399 || 504 || 332 || 448 || 306 || 345 || 341 || 398
|-
! Kabinet || [[Friedrich Merz|Merz]] || [[Olaf Scholz|Scholz]] || Merkel IV || Merkel III || Merkel II || [[Angela Merkel|Merkel I]] || Schröder II || [[Gerhard Schröder|Schröder I]] || Kohl V || [[Helmut Kohl|Kohl IV]]
|}

¹ Linke vanof 2009

=== Bonslan'n ===
Duutsland wor inedeêld in 16 deêlstaeten (''Bundesländer''), naemelijk:

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! colspan=11 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Deêlstaet || Zeêuws || Oôdstad || Inweuners &lt;br&gt; (2026) || Oppervlak &lt;br&gt; (km²) || Dichteid &lt;br&gt; (inw./km²) || Zeêtels &lt;br&gt; [[Bonsraed]]
|-
| [[Baden-Württemberg]] || Baden-Württemberg || [[Stuttgart]] || 11.200.000 || 35.700 || 314 || 6
|--
| [[Bayern]] || Beieren || [[München]] || 13.200.000 || 70.500 || 188 || 6
|-
| [[Berlin]] || Berlijn || [[Berlin]] || 3.700.000 || 900 || 4153 || 4
|-
| [[Brandenburg]] || Brannburg || [[ Potsdam]] || 2.600.000 || 29.700 || 86 || 4
|-
| [[Bremen]] || Breem'n || [[Bremen]] || 700.000 || 400 || 1683 || 3
|-
| [[Hamburg]] || Hamburg || [[Hamburg]] || 1.900.000 || 800 || 2476 || 3
|-
| [[Hessen]] || Hessen || [[Wiesbaden]] || 6.300.000 || 21.100 || 297 || 5
|-
| [[Mecklenburg-Vorpommern]] || Mecklenburg-Voepommern || [[Schwerin]] || 1.600.000 || 23.300 || 68 || 3
|-
| [[Niedersachsen]] || Nedersaksen || [[Hannover]] || 8.000.000 || 47.700 || 168 || 6
|-
| [[Nordrhein-Westfalen]] || Noôrdrien-Westfaolen || [[Düsseldorf]] || 18.000.000 || 34.100 || 527 || 6
|-
| [[Rheinland-Pfalz]] || Rienland-Palts || [[Mainz]] || 4.100.000 || 19.900 || 208 || 4
|-
| [[Saarland]] || Saorland || [[Saarbrücken]] || 1.000.000 || 2.600 || 392 || 3
|-
| [[Sachsen]] || Saksen || [[Dresden]] || 4.000.000 || 18.500 || 218 || 4
|-
| [[Sachsen-Anhalt]] || Saksen-Analt || [[Magdeburg]] || 2.100.000 || 20.600 || 103 || 4
|-
| [[Schleswig-Holstein]] || Sleêswiek-'Olstein || [[Kiel]] || 3.000.000 || 15.800 || 187 || 4
|-
| [[Thüringen]] || Thüriengen || [[Erfurt]] || 2.100.000 || 16.200 || 128 || 4
|-
! colspan=3 | Totael || 83.500.000 || 357.700 || 233 || 69
|}
|[[Plaetje:Political map of Germany vector drawing.svg]]
|}

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/duitsland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/germany Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109075739/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/germany World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/duitsland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=16 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/eu-countries/germany_nl Europese Unie]
* [https://www.deutschland.de/de deutschland.de]
* [https://www.bpb.de/themen/demokratie-wahlen/ bpb]
* [https://thefactfile.org/germany-facts/ Fact File]
* [https://duitslandinstituut.nl/ Duitsland Instituut]
* [https://historiek.net/geschiedenis-van-duitsland-2/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/ GeschiedenisExtra]
{{div col end}}

{{Europa}}

[[Categorie:Duutsland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>2mcsz76jizjzcwskb4rija4dxq00k3a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184056</id>
      <parentid>184055</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T08:02:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184056</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="21300" sha1="svwqnyde0ux660rh5xgr6f5ulu1z9j7" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Bundesrepublik Deutschland
 |vlagge              = Flag of Germany.svg
 |waepen              = Coat of Arms of Germany.svg
 |locaotie            = Europe location GER.png
 |taelen              = [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Berlijn]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaole]] [[parlement]]aire [[rippebliek]]
 |staetsoôd           = [[Frank-Walter Steinmeier]] (bonspresident)
 |regeriengsleider    = [[Friedrich Merz]] (bonskanselier)
 |km2                 = 357.684
 |pctwaeter           = 1,27
 |inweuners           = 83.467.000 (2026)
 |dichteid            = 233
 |volkslied           = [[:de:Deutschlandlied|Deutschlandlied]]
 |munte               = [[:de:Euro|euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = 3 oktober (Eêneidsdag)
 |tld                 = de
 |landcode            = DEU
 |tel                 = 49
}}
[[Plaetje:Deutschland Übersichtskarte.png|thumb|Kaerte]]
[[Plaetje:Deutschland Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[plaetje:Trier BW 2013-04-14 15-59-54.JPG|thumb|Dom van [[Trier]] ([[Rheinland-Pfalz]])]]
[[plaetje:1 Nature 1.png|thumb|'t Kasteêl [[Neuschwanstein]] ([[Bayern]]) in leege mist]]
[[plaetje:Die_Elbphilharmonie_-_21.07.2015.jpg|thumb|Den Elbphilharmonie in [[Hamburg]]]]
[[Plaetje:West and East Germans at the Brandenburg Gate in 1989.jpg|thumb|Val van den [[Berlijn|Berliense]] mure in november 1989]]
[[Plaetje:Mittelrheintal bei Oberwesel.jpg|thumb|[[Rien]] bie Oberwesel ([[Rheinland-Pfalz]])]]
[[Plaetje:Kreidefelsen auf Rügen (29040693666).jpg|thumb|Kust op Rügen ([[Mecklenburg-Vorpommern]])]]
[[Plaetje:Naturpark Thüringer Wald.Blick vom Reinhardsberg.07.ajb.jpg|thumb|[[Thüringen|Thüringer]] Wald]]
[[Plaetje:Dülmen, Umland -- 2013 -- 2031.jpg|thumb|Münsterland bie Dülmen ([[Nordrhein-Westfalen]])]]
[[Plaetje:Aerial image of Spiekeroog (view from the west).jpg|thumb|[[Waddeneiland]] Spiekeroog ([[Niedersachsen]])]]
[[Plaetje:Regensburg 08 2006 2.jpg|thumb|[[Regensburg]] ([[Bayern]]) an den [[Donau]]]]
[[Plaetje:Lüneburger Heide 092.jpg|thumb|Lüneburger Heide ([[Niedersachsen]])]]
[[Plaetje:Görtowsee.jpg|thumb|Görtowsee ([[Mecklenburg-Vorpommern]])]]
[[Plaetje:Landtagprojekt Thueringen Erfurt 2011 (RaBoe) 073.jpg|thumb|[[Erfurt]] ([[Thüringen]])]]

'''Duutsland''' ([[Duuts]]: ''Deutschland''), offisjeel '''Bonsrippebliek Duutsland''' (''Bundesrepublik Deutschland''), is een land in [[Midden-Europa]]. Den 'oôdstad is [[Berlijn]] (''Berlin''). 

't Land hrens op volhorde van noôrd ni oôst an de volhende lan'n: [[Denemarken]], [[Poôl'n]], [[Tsjehhië]], [[Oesteriek]], [[Zwitserland]], [[Frankriek]], [[Luxemburg (land)|Luxemburg]], [[Belhië]] en [[Nederland]].

In 't noôrdwessen liet Duutsland an den [[Noôrdzeê]], in 't noôrdoôssen an den [[Oôstzeê]] en int uuterste zuden in de [[Alpen]].

Duutsland is een belangriek lid van den [[Europeêse Unie]] en van politieke, militaire en economische organisaoties in den waereld (o.a. [[Vereênigde Naoties]], [[NAVO]] en [[G7]]).

== Bevolkienge ==
Duutsland ei mie zen ruum 83 meljoen inweuners (2026) nae [[Rusland]] den hroôtste bevolkienge van alle Europeêse lan'n. 

Van den bevolkienge is 52% anesloôtn bie een relihieuze hemeênschap (2025).

[[Christelijk]] is 46% van den bevolkienge: 23% is [[roôms-katteliek]] en 20,7% is [[protestans]] ([[luthers]] en [[grifformeerd]]). De roôms-katteliek'n bevin'n der eihen vurral in 't zuden en wessen, de protestant'n in 't noôrn en oôssen.

Ok weun'n der 3,35 meljoen [[moslim]]s (4%), 270.000 [[boeddhisme|boeddhist'n]] (0,3%) en 100.000 relihieuze [[joôden]] (0,1%). 

Meêr dan 50% van den voormaelihe Oôst-Duutse bevolkienge ang hin relihie an.

Onder den Duutse bevolkienge bevin'n zen eihen hroôte hroep'n allochtoon'n, wironder vee hastarbeiers uut de jaeren '70 uut [[Joehoslavië]], [[Hriek'nland]] en [[Turkije]] en aore lan'n en ok binne d'r vee vluchteliengen uut [[Oekraïne]] en [[Syrië]], wivandaen (uut vurral Turkije en Syrië) de 3,35 meljoen moslims komme. In totaol bevin'n zen eihen in Duutsland bieni 24 meljoen allochtoon'n (28,7%, 2022).

Bieni iedereên in Duutsland spreek [[Duuts]]. Der zien ienkele etnische minder'eden as [[Deêns|Deên'n]], [[Fries|Friezen]], [[Sorbisch|Sorben]] en siheuners die an der eihen taele praoten.

=== Inweuners ===
Ontwikkelieng vant antal inweuners:
* 1900 – 54 meljoen
* 1925 – 63 meljoen
* 1950 – 68 meljoen
* 1975 – 79 meljoen
* 2000 – 82 meljoen
* 2026 – 83 meljoen

== Geografie ==
Duutsland lig in [[Centraol-Europa]], hrens an de bovenhenoemde lan'n en wor verdeêld in de Duutse vlakt'n in 't noôrn, 't oôgland in 't midd'n en de uutèn'n van de [[Alpen]] in 't zuden. Een hroôt deêl, 30%, besti uut bossen, wivan vee nildbossen.

Noôrd-Duutsland wor ekenmerkt deur een vlak lanschap, evenas in 't iets noôrdelijker helehen Denemarken. Deur de vlakt'n stroômen rivier'n as de [[Wezer]], den [[Elbe]] en den [[Oder]], en der vin vee landbouw plekke. Der wor onder are terwe, petaoten en herst verbouwd en in Sleêswiek-'Olstein wor an veeteêlt edaene. In dit hebied lihhen hroôte steeën as den oôdstad [[Berlijn]], [[Hamburg]] en [[Bremen]].

Midd'n-Duutsland wor ekenmerkt deur 't oôgland. In dit hebied lihhen onder are de Rijnvallei en 't Thüriengse bos. Langs de Rijn zien vee wienhaern en kasteeln te vin'n en ok lihhen der industriehebieden as 't [[Ruhrhebied]] in de buurte. Ok langs de [[Moezel]], ok in dit hebied, zien vee wienhaern te vin'n. Hroôte steeën in Midd'n-Duutsland zien [[Dresden]], [[Leipzig]], [[Keulen]], [[Düsseldorf]] en [[Essen (Duutsland)|Essen]].

Zuud-Duutsland wor ekenmerkt deur zen oôhe berhen, mistal bebost bie nildboômen. Voebeêl'n zien 't [[Zwarte Woud]] en 't Bohemerwoud. 't Oôgste punt (2963 m) is de Zugspitze in de Beierse Alpen. Hroôte steeën in Zuud-Duutsland zien onder are [[München]], [[Frankfurt am Main]] en [[Stuttgart]].

=== Steê ===
Hroôtste steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Berlin]] (Berlijn) || 3.701.000
|-
| [[Hamburg]] || 1.869.000
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Köln]] (Keulen) || 1.026.000
|-
| [[Frankfurt am Main]] || 761.000
|-
| [[Düsseldorf]] || 619.000
|-
| [[Leipzig]] || 616.000
|-
| [[Stuttgart]] || 609.000
|-
| [[Dortmund]] || 601.000
|-
| [[Bremen (stad)|Bremen]] || 588.000
|-
| [[Essen (Duutsland)|Essen]] || 574.000
|-
| [[Dresden]] || 563.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Duisburg]] || 501.000
|-
| [[Bochum]] || 359.000
|-
| [[Wuppertal]] || 357.000
|-
| [[Bielefeld]] || 331.000
|-
| [[Bonn]] || 324.000
|-
| [[Mannheim]] || 320.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Karlsruhe]] || 309.000
|-
| [[Münster]] || 306.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Wiesbaden]] || 289.000
|-
| [[Mönchengladbach]] || 267.000
|-
| [[Gelsenkirchen]] || 266.000
|-
| [[Aachen]] (Aken) || 264.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Kiel]] || 252.000
|-
| [[Chemnitz]] || 247.000
|-
| [[Magdeburg]] || 244.000
|-
| [[Freiburg im Breisgau]] || 238.000
|-
| [[Krefeld]] || 231.000
|-
| [[Halle (Saale)|Halle]] || 226.000
|-
| [[Mainz]] || 224.000
|-
| [[Erfurt]] || 217.000
|-
| [[Lübeck]] || 217.000
|-
| [[Oberhausen]] || 213.000
|-
| [[Rostock]] || 205.000
|-
| [[Kassel]] || 197.000
|-
|}
|}

== Geschiedenisse ==
Duutsland wier pas in [[1871]] opniev een eeneid. In d'ooge middeleeuwe wastet et hrootste land van Europa, ma laeter viel et elegaer uut mekaer in wè meer dan onderd lantjes. Tussen 1870 en 1914 groeiende Duutsland uut tot de een nae grooste industriestaet van Europa en van de waereld, nae Iengeland. Dat gaf noga wa conflicten mee de Iengelse, mae ok mie de Franse. Toe in 1914 de [[Eêste Waereldoôrlog]] uutbrak kwam Duutsland recht tegenover deze groôtmach'n (mie Rusland d'rbie) te stoôn, saeme mie Oôstenriek-Honharije. Duutsland voerde een tweêfrontenoorlog. Vier jaer lang durende deze oorlog weerbie naebie nehen meljoen man omkwamme.
Duutsland wier een vernederende vrede opgeleid en vee historici dienke dat dit de opmaet gaf toet de [[Twidde Waereldoôrlog]]. In [[1933]] kwam [[Adolf Hitler]] an de macht. Duutsland begon in 1939 een oorlog tegen Iengeland en Frankriek en vanaf 1941 ok tehen Rusland en de VS. In 1945 wier het land eindelijk verslogen. Verbijsterd nam de weareld kennis van de [[Holocaust]] weerbie zo'n zes meljoen [[Joôden]] systematisch bin vermoôrd, vooral in [[Oôst-Europa]].

't Land wier verdeeld in vier bezettingszones, naemelijk een Britse, Franse, Amerikaanse en Russische Zone. De Russische zone wier een apart land, de Duutse Democraotische Rippebliek (DDR). Duutsland wier zodoewnde verdeêld in een communistisch [[Oôst-Duutsland]] en een kapitalistisch [[West-Duutsland]]. Ok [[Berlijn]] was in vieren gedeeld, mar deze stad lag midden in het Russische deel, zoôdat een deel van Berlijn (dat bie West-Duutsland kwam) as een eiland in Oôst-Duutsland kwam te liggene.
Vee burhers vluchttende van Oôst nae West en dat nam zoô groôte antallen an, da in 1961 een mure gebouwd wier deu de Oôst-Duutsers tussen Oôst en West Berlijn. Deze mure wier symbool van de [[Kouwe Oôrlog]] tussen de NAVO en het Warchaupact. In [[1989]] kwam 'ieran een ende toe de burhers van de communistische lan'n in Oost-Europa in opstand kwamme. De Sovjets onger leiding van Gorbatsjov kwamme in tehenstelling toet 1956 en 1968 niet in actie.
In 1991 wiere de tweê lan'n weer bie mekaore gevoegd onger leiding van bondskanselier Kohl. Vee wier geïnvesteerd in de voormaelihe deelstaeten van de DDR, mae twintig jaer laeter was de werkloosheid nog aoltied 'oôger as in 't wes'n. Frankriek ging akkoord mie de 'erenigieng op voorwaerde dat Duutsland de [[euro]] zou invoere. Dit gebeurde dan ok, in [[2002]].

== Economie ==
Duutsland is eên van de mist ontwikkelde lan'n ter waereld en ei ok eên van de sterkste economieën op aerde, mè onder are werkeloôs'eid is een hroôt probleem. Deur verhriezieng worn de lassen van werk ènde mensen hrotter en de sociaole zeker'eid wor kleinder. Een aor probleem is ok nog de minder loôpende economie van 't voormaelige [[Oôst-Duutsland]], nog een overbluufsel uut de DDR-tied.

== Defensie ==
't Leher van Duutsland 'iet Bundeswehr.

Deêze bestaet uut landmacht (''Heer''), marine (''Deutsche Marine''), luchwacht (''Luftwaffe'') en een ieneid vò cyber en informaotie (''Cyber- und Informationsraum'').

In 2014 waeren der ruum 33 meljoen mins'n beschikbaer voe in heval van oôrlog.

D'r binne 186.000 soldaten en 930.000 reservisten in 2026.

't 'Oôdkwartier is in [[Bonn]] en [[Berlin]].

2,7% van 't bbp (2026) wor uuteheven an defensie.

== Politiek ==
Duutsland is een democraotische parlementaire bonsstaet. 't Land ei sins [[23 meie]] [[1949]] een hrondwet, die a deur een meêder'eid van twiderde deur de bonsdag ''(Bundestag)'' en bondsraed ''(Bundesrat)'' 'ewiezigd kan worn. Sommihe aspect'n kunn'n nie 'ewiezigd worn.

Sins [[3 oktober]] [[1990]] binne [[West-Duutsland]] en [[Oôst-Duutsland]] vereênigd: den [[Duutse Democraotische Rippebliek]] (DDR) is toen offisjeel bie den [[Bonsrippebliek Duutsland]] (BRD) ekomme.

Binn'n Duutsland hel actief en passief kiesrecht vanof 18 jaer en der is spraeke van een twikaemersysteem, helieke as in Nederland. De bonsdag ei op z'n minst 598 leeën, en wor iedere vier jaer verkozen. Der hel een kiesdrempel van vuuf percent. De bonsraed ei 69 leeën, die an de deêlstaetreheriengen vertehenwoôrdihen. Iedere deêlstaet (''(Bundes)land'') ei ok een eihen hrondwet en deelstaetparlement, dat a om den vier jaer wor verkozen.

Den bonspresident (''Bundespräsident''), 't staetsoôd, wor voe vuuf jaer deur den bonsverhaoderienge verkozen en kan 1 keêr worn herverkozen. Den bonskanselier (''Bundeskanzler'') is 't oôd van den bonsreherieng ''(Bundesregierung)'' en wor verkozen deur den bonsdag. 

=== Bonspresident'n ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=5 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! President !! Tied !! Jaer !! Partie !! Opmerkienge
|-
| Theodor Heuss || 1949 - 1959 || 10 || [[FDP]] || [[West-Duutsland]]
|-
| Heinrich Lübke || 1959 - 1969 || 10 || [[CDU]] || West-Duutsland
|-
| Gustav Heinemann || 1969 - 1974 || 5 || [[SPD]] || West-Duutsland
|-
| Walter Scheel || 1974 - 1979 || 5 || FDP || West-Duutsland
|-
| Karl Carstens || 1979 - 1984 || 5 || CDU || West-Duutsland
|-
| Richard von Weizsäcker || 1984 - 1994 || 10 || CDU || (West-)Duutsland
|-
| Roman Herzog || 1994 - 1999 || 5 || CDU || Duutsland
|-
| [[Johannes Rau]] || 1999 - 2004 || 5 || SPD || Duutsland
|-
| Horst Köhler || 2004 - 2010 || 6 || CDU || Duutsland
|-
| [[Christian Wulff]] || 2010 - 2012 || 2 || CDU || Duutsland
|-
| Joachim Gauck || 2012 - 2017 || 5 || partieloôs || Duutsland
|-
| [[Frank-Walter Steinmeier]] || 2017 - noe || 9 || SPD || Duutsland
|-
|}

=== Bonskanseliers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=5 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Kanselier !! Tied !! Jaer !! Partie !! Opmerkienge
|-
| [[Konrad Adenauer]] || 1949 - 1963 || 14 || [[CDU]] || [[West-Duutsland]]
|-
| [[Ludwig Erhard]] || 1963 - 1966 || 3 || CDU || West-Duutsland
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger]] || 1966 - 1969 || 3 || CDU || West-Duutsland
|-
| [[Willy Brandt]] || 1969 - 1974 || 5 || [[SPD]] || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Schmidt]] || 1974 - 1982 || 8 || SPD || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Kohl]] || 1982 - 1998 || 16 || CDU || (West-)Duutsland
|-
| [[Gerhard Schröder]] || 1998 - 2005 || 7 || SPD || Duutsland
|-
| [[Angela Merkel]] || 2005 - 2021 || 16 || CDU || Duutsland
|-
| [[Olaf Scholz]] || 2021 - 2025 || 4 || SPD || Duutsland
|-
| [[Friedrich Merz]] || 2025 - noe || 1 || CDU || Duutsland
|-
|}

=== Bonsreherieng ===
x = regeriengspartie

b = regeriengspartie mie bonskanselier

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=9 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! rowspan=2 | Kabinet || rowspan=2 | Tied || rowspan=2 | Jaer || colspan=5 | Partieën || rowspan=2 | Opmerkienge
|-
! [[CDU]]/[[CSU]] || [[FDP]] || [[Grüne]] || [[SPD]] || overige
|-
| [[Konrad Adenauer|Kabinet-Adenauer I]] || 1949 - 1953 || 4 || b || x ||  ||  || DP || [[West-Duutsland]]
|-
| Kabinet-Adenauer II || 1953 - 1957 || 4 || b || x ||  ||  || DP, GB/BHE || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Adenauer III || 1957 - 1961 || 4 || b ||  ||  ||  || DP || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Adenauer IV || 1961 - 1963 || 2 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| [[Ludwig Erhard|Kabinet-Erhard I]] || 1963 - 1965 || 2 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland 
|-
| Kabinet-Erhard II || 1965 - 1966 || 1 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger|Kabinet-Kiesinger]] || 1966 - 1969 || 3 || b ||  ||  || x || || West-Duutsland
|-
| [[Willy Brandt|Kabinet-Brandt I]] || 1969 - 1972 || 3 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Brandt II || 1972 - 1974 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Schmidt|Kabinet-Schmidt I]] || 1974 - 1976 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Schmidt II || 1976 - 1980 || 4 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Schmidt III || 1980 - 1982 || 2 ||  || x ||  || b || || West-Duutsland
|-
| [[Helmut Kohl|Kabinet-Kohl I]] || 1982 - 1983 || 1 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl II || 1983 - 1987 || 4 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl III || 1987 - 1991 || 4 || b || x ||  ||  || || West-Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl IV || 1991 - 1994 || 3 || b || x ||  ||  || || Duutsland
|-
| Kabinet-Kohl V || 1994 - 1998 || 4 || b || x ||  ||  || || Duutsland 
|-
| [[Gerhard Schröder|Kabinet-Schröder I]] || 1998 - 2002 || 4 ||  ||  || x || b || || Duutsland 
|-
| Kabinet-Schröder II || 2002 - 2005 || 3 ||  ||  || x || b || || Duutsland 
|-
| [[Angela Merkel|Kabinet-Merkel I]] || 2005 - 2009 || 4 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
| Kabinet-Merkel II || 2009 - 2013 || 4 || b || x ||  ||  || || Duutsland
|-
| Kabinet-Merkel III || 2013 - 2018 || 5 || b ||  ||  || x || || Duutsland
|-
| Kabinet-Merkel IV || 2018 - 2021 || 3 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
| [[Olaf Scholz|Kabinet-Scholz]] || 2021 - 2025 || 4 ||  || x || x || b || || Duutsland
|-
| [[Friedrich Merz|Kabinet-Merz]] || 2025 - noe || 1 || b ||  ||  || x || || Duutsland 
|-
|}

DP = Deutsche Partei

GB/BHE = Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

=== Bonsdag ===
Bonsdag vanof 1990 (vereênigde Duutsland).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! colspan=11 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Partie || 2025 || 2021 || 2017 || 2013 || 2009 || 2005 || 2002 || 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[AfD]] || 152 || 83 || 94 || || || || || || ||
|-
| [[CDU]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 164 || 152 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 200 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 255 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 194 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 180 || 190 || 198 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 244 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 268
|-
| [[CSU]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 44 || 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 46 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 56 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 46 || 58 || 47 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 50 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 51
|-
| [[FDP]] || || bgcolor=&quot;#e8e08e| 91 || 80 || || bgcolor=&quot;#e8e08e| 93 || 61 || 47 || 43 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 47 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 79
|-
| [[Grüne]] || 85 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 118 || 67 || 63 || 68 || 51 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 55 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 47 || 49 || 8
|-
| [[Linke]] / [[PDS]] ¹ || 64 || 39 || 69 || 64 || 76 || 54 || 2 || 36 || 30 || 17
|-
| [[SPD]] || bgcolor=&quot;#e8e08e| 120 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 206 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 153 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 193 || 146 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 222 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 251 || bgcolor=&quot;#e8e08e| 298 || 252 || 239
|-
| [[SSW]] || 1 || 1 || || || || || || || ||
|-
! Totael || 630 || 735 || 709 || 631 || 622 || 614 || 603 || 669 || 672 || 662
|-
! Reherieng || 328 || 415 || 399 || 504 || 332 || 448 || 306 || 345 || 341 || 398
|-
! Kabinet || [[Friedrich Merz|Merz]] || [[Olaf Scholz|Scholz]] || Merkel IV || Merkel III || Merkel II || [[Angela Merkel|Merkel I]] || Schröder II || [[Gerhard Schröder|Schröder I]] || Kohl V || [[Helmut Kohl|Kohl IV]]
|}

¹ Linke vanof 2009

=== Bonslan'n ===
Duutsland wor inedeêld in 16 deêlstaeten (''Bundesländer''), naemelijk:

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center;&quot;
|-
! colspan=11 | Bonsrippebliek Duutsland
|-
! Deêlstaet || Zeêuws || Oôdstad || Inweuners &lt;br&gt; (2026) || Oppervlak &lt;br&gt; (km²) || Dichteid &lt;br&gt; (inw./km²) || Zeêtels &lt;br&gt; [[Bonsraed]]
|-
| [[Baden-Württemberg]] || Baden-Württemberg || [[Stuttgart]] || 11.200.000 || 35.700 || 314 || 6
|--
| [[Bayern]] || Beieren || [[München]] || 13.200.000 || 70.500 || 188 || 6
|-
| [[Berlin]] || Berlijn || [[Berlin]] || 3.700.000 || 900 || 4153 || 4
|-
| [[Brandenburg]] || Brannburg || [[ Potsdam]] || 2.600.000 || 29.700 || 86 || 4
|-
| [[Bremen]] || Breem'n || [[Bremen]] || 700.000 || 400 || 1683 || 3
|-
| [[Hamburg]] || Hamburg || [[Hamburg]] || 1.900.000 || 800 || 2476 || 3
|-
| [[Hessen]] || Hessen || [[Wiesbaden]] || 6.300.000 || 21.100 || 297 || 5
|-
| [[Mecklenburg-Vorpommern]] || Mecklenburg-Voepommern || [[Schwerin]] || 1.600.000 || 23.300 || 68 || 3
|-
| [[Niedersachsen]] || Nedersaksen || [[Hannover]] || 8.000.000 || 47.700 || 168 || 6
|-
| [[Nordrhein-Westfalen]] || Noôrdrien-Westfaolen || [[Düsseldorf]] || 18.000.000 || 34.100 || 527 || 6
|-
| [[Rheinland-Pfalz]] || Rienland-Palts || [[Mainz]] || 4.100.000 || 19.900 || 208 || 4
|-
| [[Saarland]] || Saorland || [[Saarbrücken]] || 1.000.000 || 2.600 || 392 || 3
|-
| [[Sachsen]] || Saksen || [[Dresden]] || 4.000.000 || 18.500 || 218 || 4
|-
| [[Sachsen-Anhalt]] || Saksen-Analt || [[Magdeburg]] || 2.100.000 || 20.600 || 103 || 4
|-
| [[Schleswig-Holstein]] || Sleêswiek-'Olstein || [[Kiel]] || 3.000.000 || 15.800 || 187 || 4
|-
| [[Thüringen]] || Thüriengen || [[Erfurt]] || 2.100.000 || 16.200 || 128 || 4
|-
! colspan=3 | Totael || 83.500.000 || 357.700 || 233 || 69
|}
|[[Plaetje:Political map of Germany vector drawing.svg]]
|}

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/duitsland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/germany Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109075739/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/germany World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/land/duitsland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=16 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/eu-countries/germany_nl Europese Unie]
* [https://www.deutschland.de/de deutschland.de]
* [https://www.bpb.de/themen/demokratie-wahlen/ Bundeszentrale für politische Bildung (bpb)]
* [https://thefactfile.org/germany-facts/ Fact File]
* [https://duitslandinstituut.nl/ Duitsland Instituut]
* [https://historiek.net/geschiedenis-van-duitsland-2/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/ GeschiedenisExtra]
{{div col end}}

{{Europa}}

[[Categorie:Duutsland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>svwqnyde0ux660rh5xgr6f5ulu1z9j7</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>1957</title>
    <ns>0</ns>
    <id>6824</id>
    <revision>
      <id>183991</id>
      <parentid>175768</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:35:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Gebore */</comment>
      <origin>183991</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1395" sha1="4vyf9l0l0cqyrl092fvwsni7o9mw6fr" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Gebeurtenisse ==
* [[1 jannewari]] - [[Saerland]] wor weer op'enome in [[Duutsland]]. 
* [[6 maerte]] - [[Ghana]] wor onafhankelijk as eên van de eerste lan'n in Afrika. 
* [[25 maerte]] - Ongertekenieng van ut Verdrag van [[Rome]] (oprichtieng van den [[Europeêse Unie|Europeêse Economische Gemeênschap]]).
* [[1 april]] - De Centrale Bank van Surinaome (CBvS) wor op'ericht.
* [[15 juli]] - Een KLM Constellation stort bie Biak ([[Nederlands Nieuw-Guinea]]) in zeê. 57 passagiers komme om. 
* [[17 oktober]] - De dam nae [[Marken]] komt gereêd.

== Gebore ==
* [[8 maerte]] - [[Dick Schoof]], Nederlands amtenaer en politicus (premier)
* 8 maerte - [[Jaap Smit]], Nederlands predikant en politicus
* [[18 maerte]] - [[Jetta Klijnsma]], Nederlands politicus
* [[28 meie]] - [[Paul van Buitenen]], Nederlands amtenaer en politicus
* [[11 juni]] - [[Thom de Graaf]], Nederlands amtenaer, politicus en bestierder

== Bouwwêrreken ==
&lt;gallery&gt;
Kerkneerkant.jpg|''Sint-Willibrorduskerk'', Neerkant (1957) [[Jos Deltrap]]
&lt;/gallery&gt;

== Kunst ==
&lt;gallery&gt;
De-Spoetnikkijker Wenckebach Servaasbolwerk Utrecht.JPG|''De spoetnikkijker'' (1957) [[Oswald Wenckebach]], Utrecht 
Moore Große liegende Frauenfigur 1957 Zürich.jpg|''Liggende vrouwenfiguur'' (1957) [[Henry Moore]], [[Kunsthaus Zürich]]
&lt;/gallery&gt;

[[Categorie:Twintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>4vyf9l0l0cqyrl092fvwsni7o9mw6fr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11025</id>
    <revision>
      <id>184031</id>
      <parentid>183890</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:14:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oktober */</comment>
      <origin>184031</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60255" sha1="99x32mmn4drvwukbz99wl7ndwg2yqwl" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Overstroômiengen in [[Spanje]] vanwehe zwaere rehenval deu zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=6}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>99x32mmn4drvwukbz99wl7ndwg2yqwl</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184036</id>
      <parentid>184031</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:26:34Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oktober */</comment>
      <origin>184036</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60270" sha1="9y7zdy1n09wxdn4zpserdxi1air3aux" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] vanwehe zwaere rehenval deu zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=6}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>9y7zdy1n09wxdn4zpserdxi1air3aux</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184037</id>
      <parentid>184036</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:27:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oktober */</comment>
      <origin>184037</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="60270" sha1="qj3gvjk5904pqpdr7r112jdg3uzzfvq" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't staetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] deu zwaere rehenval vanwehe zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=6}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>qj3gvjk5904pqpdr7r112jdg3uzzfvq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nijmegen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>12177</id>
    <revision>
      <id>183990</id>
      <parentid>182323</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:34:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Burhemeêsters */</comment>
      <origin>183990</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="5135" sha1="4nb7m6lsakslakx0dllu5138cidx8ml" xml:space="preserve">{{Gemeênte2
|naam           = Nijmegen
|dialect1       = Nijmeegs
|naam1          = Nemwéége, Nimwèège, Nimweguh, Nèmégûh
|dialect2       = [[Zuud-Gelders]]
|naam2          = Nijmegen
|locatie        = NL - locator map municipality code GM0268 (2016).png
|kaart          = Gem-Nijmegen-OpenTopo.jpg
|land           = Nederland
|provincie      = Gelderland 
|streek1        = Riek van Nijmegen
|streek2        = [[Betuwe]]
|hoofdplaats    = Nijmegen
|oppervlakte    = 58
|oppervlakte1   = 53
|oppervlakte2   = 5
|inwoners       = 189.000
|datum          = 2025
|dichtheid      = 3579
|graden         = {{Koord|51|50|N|5|52|L}}
}}

'''Nijmegen / Nijmehen''' is 'n gemeênte en stad in de provincie [[Gelderland]]. De gemeênte ei 189.000 inweuners, de stad 163.000.

Nijmegen is in 1996 vergroôt mit 'n deel van de plekke [[Oôsterhout (Gelderland)|Oôsterhout]], in 1997 mit 'n deel van de plekke [[Ressen]] en in 1998 mit de plekke [[Lent]].

Nijmegen liet vlakbie de Duutse stad [[Kleef]].

== Burhemeêsters ==
Burhemeêsters van Nijmegen vanof 1898.&lt;ref&gt;[https://www.noviomagus.nl/h1.php?p=Gastredactie/Fransen/Burgemeesters.htm Noviomagus]&lt;/ref&gt;

{|class=wikitable
|-
! Tied !! Naem !! Partie !! Biezonderheên
|-
| 1898 - 1929
| Franciscus van Schaeck Mathon
|
|
|-
| 1929 - 1942
| Joseph Steinweg
| [[RKSP]]
|
|-
| 1942 - 1943
| Petrus van der Velden
| RKSP
| waernemend
|-
| 1943 - 1944
| Marius van Lokhorst
| [[NSB]]
|
|-
| 1944 - 1944
| Petrus van der Velden
| RKSP
| waernemend
|-
| 1944 - 1967
| Charles Hustinx
| RKSP / [[KVP]]
| waernemend 1944-1945
|-
| 1967 - 1978
| Theo de Graaf
| KVP
| vaer van Thom de Graaf
|-
| 1978 - 1987
| Frans Hermsen
| [[CDA]]
|
|-
| 1987 - 1989
| Ien Dales
| [[PvdA]]
|
|-
| 1990 - 2000
| Ed d'Hondt
| PvdA
|
|-
| 2000 - 2001
| Joop Tettero
| CDA
| waernemend
|-
| 2001 - 2007
| Guusje ter Horst
| PvdA 
|
|-
| 2007 - 2012
| [[Thom de Graaf]]
| [[D66]]
| zeune van Theo de Graaf
|-
| 2012 - 2012
| Wim Dijkstra
| PvdA
| waernemend
|-
| 2012 - noe
| [[Hubert Bruls]]
| CDA
| raedslid en wetouwer van Nijmegen
|}

== Gemeênteraed ==
Saemenstellieng van den gemeênteraed.&lt;ref&gt;[https://www.nlverkiezingen.com/GR_GL.html nlverkiezingen]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! rowspan=2 | Partie 
! colspan=20 | Zeêtels
|-
! 2026
! 2022 || 2018 || 2014 
! 2010 || 2006 || 2002
! 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[PRO]]
| 15
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[GL]]
| (11)
| 9 || 11 || 8
| 8 || 6 || 9
| 8 || 6 || 6
|-
| [[PvdA]]
| (4)
| 4 || 3 || 4
| 8 || 11 || 8
| 8 || 8 || 12
|-
| [[D66]]
| 7
| 6 || 6 || 7
| 6 || 2 || 1
| 2 || 7 || 5
|-
| Stadspartij Nijmegen ¹
| 6
| 7 || (3) || (2)
| (1) || 1 (2) || 3 (4)
| (2) || (1) || 
|-
| [[VVD]]
| 3
| 3 || 4 || 4
| 4 || 4 || 4
| 5 || 4 || 3
|-
| [[CDA]]
| 2
| 2 || 2 || 2
| 3 || 5 || 5
| 7 || 9 || 11
|-
| [[PvdD]]
| 2
| 4 || 2 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[FVD]]
| 1
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[SP]]
| 1
| 3 || 5 || 8
| 5 || 7 || 6
| 6 || 4 || 2
|-
| 1Nijmegen
| 1
|   ||  || 
|   ||  || 
|   ||  || 
|-
| [[Volt]]
| 1
|   ||  || 
|   ||  || 
|   ||  || 
|-
| De Nijmeegse Fractie
|
|  || 3 || 2
| (1) || (1) || (1)
|  ||  || 
|-
| Stadspartij Nijmegen NU!
|
|  ||  || 
| 1 || (1) || (1)
|  ||  || 
|-
| Nijmegen NU!
|
|  ||  || 
|  || 1 || 1
|  ||  || 
|-
| De Groenen
|
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 1 || 
|-
| GewoonNijmegen.nu ²
|
| 1 || (2) || (2)
| (2) || (1) || 
|  ||  || 
|-
| Gewoon Nijmegen 
|
|  || 1 || 2
| 2 || 1 || 
|  ||  || 
|-
| VoorNijmegen.nu
|
|  || 1 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[50+]]
|
|  || 1 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| Verenigde Seniorenpartij
|
|  ||  || 2
| 2 || 1 || 2
|  ||  || 
|-
| AOV/U55+
|
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 ||  || 
|-
! Totael
! 39
! 39 || 39 || 39
! 39 || 39 || 39
! 39 || 39 || 39
|-
! Opkomst
! 58%
! 54% || 57% || 55%
! 55% || 58% || 53%
! 54% || 57% || 55%
|}

¹ De Groenen -&gt; Stadspartij Nijmegen &lt;br&gt;
Nijmegen NU! -&gt; Stadspartij Nijmegen NU! -&gt; De Nijmeegse Fractie -&gt; Stadspartij Nijmegen

² VoorNijmegen.nu + Gewoon Nijmegen -&gt; GewoonNijmegen.nu

[[Plaetje:BAG woonplaatsen - Gemeente Nijmegen.png|rechts|kaderloos]]

== Bekende inweuners ==
* [[Jo Cals]], politicus (raedslid, premier)
* [[Dieke van Groningen]], ongernemer en politicus
* [[Sophie Hermans]], politicus
* [[Rob Jetten]], politicus (raedslid)
* [[Jan Mijnsbergen]], politicus (wetouwer)

== Zie ok ==
* [[Nijmeegse Vierdaegse]]

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.nijmegen.nl/ Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20231125063102/https://www.plaatsengids.nl/nijmegen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/nijmegen/ AlleCijfers]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/winkel/nijmegen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://historiek.net/thema/nijmegen/ Historiek]


&lt;gallery&gt;
Nijmegen aan de Waal in 2019 03.jpg|Zicht op Nijmegen vanof de [[Wael]]
Viewcityhallnijmegensintsteven.jpg|Binn'nstad
2009-05-01 in Nijmegen 19.jpg|Sint Nicolaeskapel
Nijmegen Rijksmonument 31196 Hunnerpark stadsmuur.JPG|Hunnerpark mie stadsmure
Goffertstadion .jpg|Goffertstadion
&lt;/gallery&gt;

{{Provincie Gelderland}}

[[Categorie:Nijmegen| ]]
[[Categorie:Stad in Gelderland]]</text>
      <sha1>4nb7m6lsakslakx0dllu5138cidx8ml</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Leiden</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14442</id>
    <revision>
      <id>183989</id>
      <parentid>176605</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:34:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bekende inweuners */</comment>
      <origin>183989</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1536" sha1="1tdgnc1ph8i2ermk7zx57l5e85b39iq" xml:space="preserve">{{Gemeênte2
|naam           = Leiden
|dialect1       = Leids
|naam1          = Leiû
|dialect2       = [[Zuud-'Ollands]]
|naam2          = Leiden
|locatie        = NL - locator map municipality code GM0546 (2016).png
|kaart          = Gem-Leiden-OpenTopo.jpg
|land           = Nederland
|provincie      = Zuud-'Olland
|hoofdplaats    = Leiden
|streek1        = Rienland
|streek2        = [[Boll'nstreek]]
|oppervlakte    = 23
|oppervlakte1   = 22
|oppervlakte2   = 1
|inwoners       = 127.000
|datum          = 2023
|dichtheid      = 5816
|graden         = {{Koord|52|9|N|4|30|L}}
}}

'''Leiden''' is 'n gemeênte en stad in de provincie [[Zuud-'Olland]] mie 127.000 inweuners. 

De stad 'ei 'n oud centrum en 'n groôte universiteit, de [[Universiteit Leiden]].

== Bekende inweuners ==
* [[Thom de Graaf]], amtenaer, politicus (raedslid) en bestierder
* [[Renske Leijten]], politicus
* [[Barry Madlener]], maekelaer en politicus
* [[Alexander Pechtold]], politicus (wetouwer)
* [[Ronald Plasterk]], weêtenschapper en politicus (raedslid)
* [[Frank Rijkaart]], pliesiefunctionaoris en politicus 
* [[Rembrandt van Rijn]], kunstschilder

== Lienks nae buten ==
* [https://gemeente.leiden.nl Gemeênte]
* [https://web.archive.org/web/20240221021921/https://plaatsengids.nl/leiden Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/leiden/ AlleCijfers]

[[Plaetje:Leiden, de Morspoort RM25136 IMG 3979 2023-02-26 15.37.jpg|links|thumb|De Morspoôrte]]

{{Provincie Zuud-'Olland}}

[[Categorie:Leiden| ]]
[[Categorie:Stad in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>1tdgnc1ph8i2ermk7zx57l5e85b39iq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Baden-Württemberg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15536</id>
    <revision>
      <id>184009</id>
      <parentid>183922</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:17:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184009</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11932" sha1="m6ahldvh8sy64nyneq65alfkpwxmoe9" xml:space="preserve">{{etalage}}
{{Regio
 |naem        = Land Baden-Württemberg
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Baden-Württemberg.svg
 |waepen      = Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg
 |kaerte      = Locator map Baden-Württemberg in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Baden-Württemberg.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Stuttgart
 |oppervlak   = 35.748 
 |inweuners   = 11.239.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 314
}}
[[Plaetje:Baden-Wuerttemberg Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]

'''Baden-Württemberg''' ([[Aelemannisch]]: ''Baade-Wiirdebäärg'', [[Zwaobisch]]: ''Badâ-Wirdâberg'', [[Paltsisch]]: ''Bade-Wirddeberg'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Stuttgart]].

D'r weune 11,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 35,7 duuzend km².

Tis den dorde hroôtste deêlstaet, zowel in oppervlak as wat betreft bevolkienge.

Baden-Württemberg is op 25 april [[1952]] opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Baden-Württemberg hrenst an de deêlstaeten [[Rheinland-Pfalz]] (NW), [[Hessen]] (N) en [[Bayern]] (O) plus an de lan'n [[Zwitserland]] (Z) en [[Frankriek]] (W, [[Elzas]]).

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=2 | Bevolkienge
|-
! Jaer || Inweuners
|-
| 1900 || 4,1 meljoen
|-
| 1950 || 6,4 meljoen
|-
| 1975 || 9,2 meljoen
|-
| 2000 || 10,5 meljoen
|-
| 2026 || 11,2 meljoen
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=3 | Gemiddelde temperatuur ¹
|-
! Seizoen || Maximum || Minimum
|-
| Winter || 4°C || -2°C
|-
| Lente || 14°C || 4°C
|-
| Zeumer || 23°C || 12°C
|-
| 'Erfst || 14°C || 5°C
|-
| colspan=3 | 1700 uure zunne per jaer
|-
| colspan=3 | ¹ in Stuttgart
|}
|}

D'r binne 31% [[kattelieken]] (2021), 26% [[lutheraonen]] (2021) en 7% [[moslims]] (2018).

Streêktaelen binne [[Aelemannisch]] in 't wessen en zuuden en [[Zwaobisch]] in 't midden en oôsten. Fraonkische streêktaelen worren 'esproke in 't noôrden, bevobbeld [[Paltsisch]] in 't noôrdwessen.

Tis ien van de riekste deêlstaeten van Duutsland. 't BBP bedraegt 573 miljard euro (2022), de staetsschuld is 60 miljard euro 'oôg (2021) en 4% van de bevolkieng is werkloôs (2023).

Hroôte bedrieven binne [[Bosch]], [[Daimler Truck]], [[Mercedes-Benz]] en [[Porsche]].

== Geschiedenisse ==
't Hebied bestond toet [[1918]] uut de staeten Groôtertogdom Baden, Konienkriek Württemberg en de [[Prusen|Prusische]] Hohenzollernsche Lande, daernae toet [[1945]] uut Baden, Württemberg en een stukje Prusen. Nae den [[Twidde Waereldoôrlog]] wast hebied van 1945 toet 1949 bezet deu de geallieerd'n. Twas verdeêld in Baden en Württemberg-Hohenzollern (beide bezet deu Frankriek) en Württemberg-Baden (bezet deu de [[Vereênigde Staeten]]). In [[1949]] wierren deêze hebied'n deêl van den in dat jaer operichte Bonsrippebliek Duutsland en vormden in 1952 den deêlstaet Baden-Württemberg.

== Landschap ==
Baden-Württemberg bestaet voo 45% uut landbouw en 39% uut bos.

Middelgebergtes binne 't [[Zwarte Woud]] (''Schwarzwald'') in 't wessen, de [[Zwaobische Alb]] (''Zwäbische Alb'') in 't oôsten en 't [[Odenwald]] (leit groôtendeêls in [[Hessen]]) in 't noôrden.

'Oôgste berg van 't Zwarte Woud is de Feldberg (1494 meter, ok 'oôgste berg van Baden-Württemberg), 'oôgste berg van de Zwaobische Alb is de Lemberg (1016 meter) en 'oôgste berg van 't Odenwald de Katzenbuckel (627 meter, vlakbie Hessen).

In 't zuudoôsten leit de streêk [[Oberschwaben]] mie as 'oôgste berg de Schwarzer Grat (1119 meter) &lt;ref&gt;De Schwarzer Grat is 'n uutloôper van 't [[Allgäu]]-gebergte.&lt;/ref&gt; op de grens mie [[Beieren]] (Oberschwaben leit deêls ok in deêze deêlstaet).

De [[Donau]] ontspriengt bei [[Donaueschingen]] en de [[Neckar]] stroômt van zuud nae noôrd deu 't midden van Baden-Württemberg. De [[Rijn]] (''Rhein'') vormt in 't wessen de grens mie Frankriek &lt;ref&gt;De Franse stad [[Straetsburg]] leit juust an d'n overkant.&lt;/ref&gt; en in 't zuuden de grens mie Zwitserland.&lt;ref&gt;Uutgezonderd de Zwitserse stad [[Schaffhausen]] en omgevieng, die boven de Rien liggen. De Zwitserse stad [[Basel]] leit deêls an d'n overkant in 't uuterste zuudwessen en de Duutse stad [[Konstanz]] leit onger de Rien.&lt;/ref&gt; 't [[Bodenmeêr]] (''Bodensee'') leit in 't zuudoôsten en vormt dae de grens mie Zwitserland. De [[Main]] vormt in 't noôrdoôsten ongeveêr de grens mie Hessen en Beieren en de [[Iller]] vormt in 't zuudoôsten deêls de grens mie Beieren.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Stuttgart]] || 609.000
|-
| [[Mannheim]] || 320.000
|-
| [[Karlsruhe]] || 309.000
|-
| [[Freiburg im Breisgau]] || 238.000
|-
| [[Heidelberg]] || 156.000
|-
| [[Pforzheim]] || 134.000
|-
| [[Heilbronn]] || 133.000
|-
| [[Ulm]] || 130.000
|-
| [[Reutlingen]] || 119.000
|-
| [[Esslingen am Neckar]] || 95.000
|-
| [[Ludwigsburg]] || 93.000
|-
| [[Tübingen]] || 93.000
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Konstanz]] || 87.000
|-
| [[Friedrichshafen]] || 63.000
|-
| [[Baden-Baden]] || 57.000
|-
| [[Ravensburg]] || 51.000
|-
| [[Schwäbisch Hall]] || 43.000
|-
| [[Kehl]] || 40.000
|-
| [[Weil am Rhein]] || 32.000
|-
| [[Donaueschingen]] || 22.000
|-
| [[Hockenheim]] || 22.000
|-
| [[Sigmaringen]] || 17.000
|-
| [[Breisach am Rhein]] || 17.000
|-
| [[Meersburg]] || 6.000
|}
|}

== Indeêlieng ==
Baden-Württemberg bestaet bestierlijk uut:
* 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
* 44 districten (''Stadt- en Landkreise'')&lt;ref&gt;De Stadtkreise binne ok steê en gemeênten.&lt;/ref&gt;
* 1101 gemeênten (''Gemeinden'')

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Baden-Württemberg, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|links|350px]]
| 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* Freiburg
* Karlsruhe
* Stuttgart
* Tübingen
9 stadsdistricten (''Stadtkreise'')
* [[Baden-Baden]]
* [[Freiburg im Breisgau]]
* [[Heidelberg]]
* [[Heilbronn]]
* [[Karlsruhe]]
* [[Mannheim]]
* [[Pforzheim]]
* [[Stuttgart]]
* [[Ulm]]
35 landsdistricten (''Landkreise'')
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:BW-Regionen.png|350px|links]]
| 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
Freiburg
* Hochrhein-Bodensee
* Schwarzwald-Baar-Heuberg
* Südlicher Oberrhein
Karlsruhe
* Mittlerer Oberrhein
* Nordschwarzwald
* Rhein-Neckar
Stuttgart
* Heilbronn-Franken
* Ostwürttemberg
* Stuttgart
Tübingen
* Bodensee-Oberschwaben
* Donau-Iller
* Neckar-Alb
|-
|}
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=25 | Landtag von Baden-Württemberg
|-
! Partie 
! 2026 || 2021 || 2016 
! 2011 || 2006 || 2001 
! 1996 || 1992 || 1988 
! 1984 || 1980 || 1976 
! 1972 || 1968 || 1964 
! 1960 || 1956 || 1952
! Partie
|-
| [[Grüne]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|58 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || 17 || 10 
| 19 || 13 || 10 
| 9 || 6 || 
| || || 
| || ||
| [[Grüne]] 
|-
| [[CDU]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 
| 60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|52 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50
| [[CDU]] 
|-
| [[AfD]] 
| 35 || 17 || 23 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || ||
| [[AfD]] 
|-
| [[SPD]] 
| 10 || 19 || 19 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|35 || 38 || 45 
| 39 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|46 || 42 
| 41 || 40 || 41 
| 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || 47 
| 44 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|38
| [[SPD]] 
|-
| [[FDP]] 
| || 18 || 12 
| 7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|10 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || 8 || 7 
| 8 || 10 || 9 
| 10 || 18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23
| [[FDP]] 
|-
| REP ¹ 
| || || 
| || || 
| 14 || 15 || 
| || || 
| || || 
| || ||
| REP ¹ 
|-
| NPD ² 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || 12 || 
| || ||
| NPD ² 
|-
| BHE ³ 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| BHE ³
|-
| [[KPD]] 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 4
| [[KPD]] 
|-
! Totael 
! 157 || 154 || 143 
! 138 || 139 || 128 
! 155 || 146 || 125 
! 126 || 124 || 121 
! 120 || 127 || 120 
! 121 || 120 || 121
! Totael
|-
|}

¹ Die Republikaner (rechtsconservaetief)

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands (rechtsextreêm)

³ GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten (nationaelconservaetief)

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Minister-president'n
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Reinhold Maier || [[FDP]] || 1952–1953
|-
| Gebhard Müller || [[CDU]] || 1953–1958
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger]] ¹ || CDU || 1958–1966
|-
| Hans Filbinger || CDU || 1966–1978
|-
| Lothar Späth || CDU || 1978–1991
|-
| Erwin Teufel || CDU || 1991–2005
|-
| Günther Oettinger	|| CDU|| 2005–2010
|-
| Stefan Mappus	|| CDU|| 2010–2011
|-
| Winfried Kretschmann || [[Grüne]] || 2011–2026
|-
| Cem Özdemir || Grüne || 2026–noe
|-
|}

¹ Kiesinger was van 1966 toet 1969 bonskanselier.

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.baden-wuerttemberg.de/de/startseite?%3Btx_rsmpress_list%5Bsearch%5D%5Bkeywords%5D=Digitalisierung&amp;tx_rsmpress_list%5Bpage%5D=70&amp;cHash=37aeaeb26f8e6401a287a179f52fb3ea Baden-Württemberg]
* [https://www.britannica.com/place/Baden-Wurttemberg Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-baden-wurttemberg.htm GeschiedenisExtra]
* [https://citypopulation.de/de/germany/cities/badenwurttemberg/?admid=331 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/baden-wurttemberg/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|32|N|9|3|L}}


&lt;Gallery&gt;
BudS - Baden-Württemberg Topo.jpg|Precieze kaerte
1799 map of Swabia by John Cary.jpg|Baden-Württemberg in 1799
Fluss-und Gebirgskarte von Wurttemberg, Baden und Hohenzollern mit Angabe der Wichtigsten Höhenpunkte bearbeitet im Massstabe 1 - 450 000 der natürlichen Grösse - von Heinrich Bach... - btv1b53099925k.jpg|Baden-Württemberg in 1858
Suedwest-vor1945.svg|Baden-Württemberg 1850-1945
Suedweststaat-Württemberg-Hohenzollern.png|Baden-Württemberg 1945-1952
Oberharmersbach-Riersbach, Langenberg 9.jpg|Zwarte Woud
Bodensee, Lac de Constance - panoramio (122).jpg|Bodenmeêr
2015 Stuifen und Rechberg vom Hornberg.jpg|Zwaobische Alb
Baden-Baden-Innenstadt vom Annaberg-22-2015-gje.jpg|Baden-Baden
Ausblick vom Aussichtspunkt an der Zeppelinstraße auf die Stadtmitte von Stuttgart - panoramio.jpg|Stuttgart
Altstadt Heidelberg nach Neuschnee.JPG|Heidelberg
Schwäbisch Hall.jpg|Schwäbisch Hall
Rechtenstein Donau Kraftwerk.jpg|Donau
August - Breisach Rhein - 2013 - panoramio (1).jpg|Rien
Burg Hornberg-09-Aussicht Neckarzimmern.jpg|Neckar
Sigmaringen zamek 04.jpg|Slot Sigmaringen
2015 08 07 Burg Hohenzollern.jpg|Burg Hohenzollern
Central forecourt looking north - Ludwigsburg Castle - Ludwigsburg - Germany 2017.jpg|Slot Ludwigsburg
Cathedral ulm03.jpg|Munster van Ulm
Landtag von Baden-Württemberg 01.jpg|Parlementsgebouw
Schonacher-Trachtenträgerinnen.jpg|Klederdracht in Baden
Schwarzwälder Schinken na tmavém chlebu.jpg|Schwarzwalderamme
Hockenheimring, Hockenheim (P1100589).jpg|Hockenheimring
Hundseck - Ski Lift - panoramio.jpg|Skiën in Zwarte Woud
Blick über die Weinberge bis zum Mercedes-Benz Werk in Untertürkheim - panoramio.jpg|Mercedes-Benz
&lt;/Gallery&gt;

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Baden-Württemberg| ]]</text>
      <sha1>m6ahldvh8sy64nyneq65alfkpwxmoe9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184012</id>
      <parentid>184009</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:21:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Landdag */</comment>
      <origin>184012</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="12004" sha1="7bs7nihhz62hiq2rcl9yshm9jjxls4l" xml:space="preserve">{{etalage}}
{{Regio
 |naem        = Land Baden-Württemberg
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Baden-Württemberg.svg
 |waepen      = Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg
 |kaerte      = Locator map Baden-Württemberg in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Baden-Württemberg.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Stuttgart
 |oppervlak   = 35.748 
 |inweuners   = 11.239.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 314
}}
[[Plaetje:Baden-Wuerttemberg Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]

'''Baden-Württemberg''' ([[Aelemannisch]]: ''Baade-Wiirdebäärg'', [[Zwaobisch]]: ''Badâ-Wirdâberg'', [[Paltsisch]]: ''Bade-Wirddeberg'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Stuttgart]].

D'r weune 11,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 35,7 duuzend km².

Tis den dorde hroôtste deêlstaet, zowel in oppervlak as wat betreft bevolkienge.

Baden-Württemberg is op 25 april [[1952]] opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Baden-Württemberg hrenst an de deêlstaeten [[Rheinland-Pfalz]] (NW), [[Hessen]] (N) en [[Bayern]] (O) plus an de lan'n [[Zwitserland]] (Z) en [[Frankriek]] (W, [[Elzas]]).

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=2 | Bevolkienge
|-
! Jaer || Inweuners
|-
| 1900 || 4,1 meljoen
|-
| 1950 || 6,4 meljoen
|-
| 1975 || 9,2 meljoen
|-
| 2000 || 10,5 meljoen
|-
| 2026 || 11,2 meljoen
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=3 | Gemiddelde temperatuur ¹
|-
! Seizoen || Maximum || Minimum
|-
| Winter || 4°C || -2°C
|-
| Lente || 14°C || 4°C
|-
| Zeumer || 23°C || 12°C
|-
| 'Erfst || 14°C || 5°C
|-
| colspan=3 | 1700 uure zunne per jaer
|-
| colspan=3 | ¹ in Stuttgart
|}
|}

D'r binne 31% [[kattelieken]] (2021), 26% [[lutheraonen]] (2021) en 7% [[moslims]] (2018).

Streêktaelen binne [[Aelemannisch]] in 't wessen en zuuden en [[Zwaobisch]] in 't midden en oôsten. Fraonkische streêktaelen worren 'esproke in 't noôrden, bevobbeld [[Paltsisch]] in 't noôrdwessen.

Tis ien van de riekste deêlstaeten van Duutsland. 't BBP bedraegt 573 miljard euro (2022), de staetsschuld is 60 miljard euro 'oôg (2021) en 4% van de bevolkieng is werkloôs (2023).

Hroôte bedrieven binne [[Bosch]], [[Daimler Truck]], [[Mercedes-Benz]] en [[Porsche]].

== Geschiedenisse ==
't Hebied bestond toet [[1918]] uut de staeten Groôtertogdom Baden, Konienkriek Württemberg en de [[Prusen|Prusische]] Hohenzollernsche Lande, daernae toet [[1945]] uut Baden, Württemberg en een stukje Prusen. Nae den [[Twidde Waereldoôrlog]] wast hebied van 1945 toet 1949 bezet deu de geallieerd'n. Twas verdeêld in Baden en Württemberg-Hohenzollern (beide bezet deu Frankriek) en Württemberg-Baden (bezet deu de [[Vereênigde Staeten]]). In [[1949]] wierren deêze hebied'n deêl van den in dat jaer operichte Bonsrippebliek Duutsland en vormden in 1952 den deêlstaet Baden-Württemberg.

== Landschap ==
Baden-Württemberg bestaet voo 45% uut landbouw en 39% uut bos.

Middelgebergtes binne 't [[Zwarte Woud]] (''Schwarzwald'') in 't wessen, de [[Zwaobische Alb]] (''Zwäbische Alb'') in 't oôsten en 't [[Odenwald]] (leit groôtendeêls in [[Hessen]]) in 't noôrden.

'Oôgste berg van 't Zwarte Woud is de Feldberg (1494 meter, ok 'oôgste berg van Baden-Württemberg), 'oôgste berg van de Zwaobische Alb is de Lemberg (1016 meter) en 'oôgste berg van 't Odenwald de Katzenbuckel (627 meter, vlakbie Hessen).

In 't zuudoôsten leit de streêk [[Oberschwaben]] mie as 'oôgste berg de Schwarzer Grat (1119 meter) &lt;ref&gt;De Schwarzer Grat is 'n uutloôper van 't [[Allgäu]]-gebergte.&lt;/ref&gt; op de grens mie [[Beieren]] (Oberschwaben leit deêls ok in deêze deêlstaet).

De [[Donau]] ontspriengt bei [[Donaueschingen]] en de [[Neckar]] stroômt van zuud nae noôrd deu 't midden van Baden-Württemberg. De [[Rijn]] (''Rhein'') vormt in 't wessen de grens mie Frankriek &lt;ref&gt;De Franse stad [[Straetsburg]] leit juust an d'n overkant.&lt;/ref&gt; en in 't zuuden de grens mie Zwitserland.&lt;ref&gt;Uutgezonderd de Zwitserse stad [[Schaffhausen]] en omgevieng, die boven de Rien liggen. De Zwitserse stad [[Basel]] leit deêls an d'n overkant in 't uuterste zuudwessen en de Duutse stad [[Konstanz]] leit onger de Rien.&lt;/ref&gt; 't [[Bodenmeêr]] (''Bodensee'') leit in 't zuudoôsten en vormt dae de grens mie Zwitserland. De [[Main]] vormt in 't noôrdoôsten ongeveêr de grens mie Hessen en Beieren en de [[Iller]] vormt in 't zuudoôsten deêls de grens mie Beieren.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Stuttgart]] || 609.000
|-
| [[Mannheim]] || 320.000
|-
| [[Karlsruhe]] || 309.000
|-
| [[Freiburg im Breisgau]] || 238.000
|-
| [[Heidelberg]] || 156.000
|-
| [[Pforzheim]] || 134.000
|-
| [[Heilbronn]] || 133.000
|-
| [[Ulm]] || 130.000
|-
| [[Reutlingen]] || 119.000
|-
| [[Esslingen am Neckar]] || 95.000
|-
| [[Ludwigsburg]] || 93.000
|-
| [[Tübingen]] || 93.000
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Konstanz]] || 87.000
|-
| [[Friedrichshafen]] || 63.000
|-
| [[Baden-Baden]] || 57.000
|-
| [[Ravensburg]] || 51.000
|-
| [[Schwäbisch Hall]] || 43.000
|-
| [[Kehl]] || 40.000
|-
| [[Weil am Rhein]] || 32.000
|-
| [[Donaueschingen]] || 22.000
|-
| [[Hockenheim]] || 22.000
|-
| [[Sigmaringen]] || 17.000
|-
| [[Breisach am Rhein]] || 17.000
|-
| [[Meersburg]] || 6.000
|}
|}

== Indeêlieng ==
Baden-Württemberg bestaet bestierlijk uut:
* 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
* 44 districten (''Stadt- en Landkreise'')&lt;ref&gt;De Stadtkreise binne ok steê en gemeênten.&lt;/ref&gt;
* 1101 gemeênten (''Gemeinden'')

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Baden-Württemberg, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|links|350px]]
| 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* Freiburg
* Karlsruhe
* Stuttgart
* Tübingen
9 stadsdistricten (''Stadtkreise'')
* [[Baden-Baden]]
* [[Freiburg im Breisgau]]
* [[Heidelberg]]
* [[Heilbronn]]
* [[Karlsruhe]]
* [[Mannheim]]
* [[Pforzheim]]
* [[Stuttgart]]
* [[Ulm]]
35 landsdistricten (''Landkreise'')
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:BW-Regionen.png|350px|links]]
| 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
Freiburg
* Hochrhein-Bodensee
* Schwarzwald-Baar-Heuberg
* Südlicher Oberrhein
Karlsruhe
* Mittlerer Oberrhein
* Nordschwarzwald
* Rhein-Neckar
Stuttgart
* Heilbronn-Franken
* Ostwürttemberg
* Stuttgart
Tübingen
* Bodensee-Oberschwaben
* Donau-Iller
* Neckar-Alb
|-
|}
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=25 | Landtag von Baden-Württemberg
|-
! Partie 
! 2026 || 2021 || 2016 
! 2011 || 2006 || 2001 
! 1996 || 1992 || 1988 
! 1984 || 1980 || 1976 
! 1972 || 1968 || 1964 
! 1960 || 1956 || 1952
! Partie
|-
| [[Grüne]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|58 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || 17 || 10 
| 19 || 13 || 10 
| 9 || 6 || 
| || || 
| || ||
| [[Grüne]] 
|-
| [[CDU]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 
| 60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|52 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50
| [[CDU]] 
|-
| [[AfD]] 
| 35 || 17 || 23 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || ||
| [[AfD]] 
|-
| [[SPD]] 
| 10 || 19 || 19 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|35 || 38 || 45 
| 39 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|46 || 42 
| 41 || 40 || 41 
| 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || 47 
| 44 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|38
| [[SPD]] 
|-
| [[FDP]] 
| || 18 || 12 
| 7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|10 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || 8 || 7 
| 8 || 10 || 9 
| 10 || 18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23
| [[FDP]] 
|-
| REP ¹ 
| || || 
| || || 
| 14 || 15 || 
| || || 
| || || 
| || ||
| REP ¹ 
|-
| NPD ² 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || 12 || 
| || ||
| NPD ² 
|-
| BHE ³ 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| BHE ³
|-
| [[KPD]] 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 4
| [[KPD]] 
|-
! Totael 
! 157 || 154 || 143 
! 138 || 139 || 128 
! 155 || 146 || 125 
! 126 || 124 || 121 
! 120 || 127 || 120 
! 121 || 120 || 121
! Totael
|-
|}

¹ Die Republikaner (rechtsconservaetief)

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands (rechtsextreêm)

³ GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten (nationaelconservaetief)

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Baden-Württemberg.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Reinhold Maier || [[FDP]] || 1952–1953
|-
| Gebhard Müller || [[CDU]] || 1953–1958
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger]] ¹ || CDU || 1958–1966
|-
| Hans Filbinger || CDU || 1966–1978
|-
| Lothar Späth || CDU || 1978–1991
|-
| Erwin Teufel || CDU || 1991–2005
|-
| Günther Oettinger	|| CDU|| 2005–2010
|-
| Stefan Mappus	|| CDU|| 2010–2011
|-
| Winfried Kretschmann || [[Grüne]] || 2011–2026
|-
| Cem Özdemir || Grüne || 2026–noe
|-
|}

¹ Kiesinger was van 1966 toet 1969 bonskanselier.

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.baden-wuerttemberg.de/de/startseite?%3Btx_rsmpress_list%5Bsearch%5D%5Bkeywords%5D=Digitalisierung&amp;tx_rsmpress_list%5Bpage%5D=70&amp;cHash=37aeaeb26f8e6401a287a179f52fb3ea Baden-Württemberg]
* [https://www.britannica.com/place/Baden-Wurttemberg Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-baden-wurttemberg.htm GeschiedenisExtra]
* [https://citypopulation.de/de/germany/cities/badenwurttemberg/?admid=331 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/baden-wurttemberg/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|32|N|9|3|L}}


&lt;Gallery&gt;
BudS - Baden-Württemberg Topo.jpg|Precieze kaerte
1799 map of Swabia by John Cary.jpg|Baden-Württemberg in 1799
Fluss-und Gebirgskarte von Wurttemberg, Baden und Hohenzollern mit Angabe der Wichtigsten Höhenpunkte bearbeitet im Massstabe 1 - 450 000 der natürlichen Grösse - von Heinrich Bach... - btv1b53099925k.jpg|Baden-Württemberg in 1858
Suedwest-vor1945.svg|Baden-Württemberg 1850-1945
Suedweststaat-Württemberg-Hohenzollern.png|Baden-Württemberg 1945-1952
Oberharmersbach-Riersbach, Langenberg 9.jpg|Zwarte Woud
Bodensee, Lac de Constance - panoramio (122).jpg|Bodenmeêr
2015 Stuifen und Rechberg vom Hornberg.jpg|Zwaobische Alb
Baden-Baden-Innenstadt vom Annaberg-22-2015-gje.jpg|Baden-Baden
Ausblick vom Aussichtspunkt an der Zeppelinstraße auf die Stadtmitte von Stuttgart - panoramio.jpg|Stuttgart
Altstadt Heidelberg nach Neuschnee.JPG|Heidelberg
Schwäbisch Hall.jpg|Schwäbisch Hall
Rechtenstein Donau Kraftwerk.jpg|Donau
August - Breisach Rhein - 2013 - panoramio (1).jpg|Rien
Burg Hornberg-09-Aussicht Neckarzimmern.jpg|Neckar
Sigmaringen zamek 04.jpg|Slot Sigmaringen
2015 08 07 Burg Hohenzollern.jpg|Burg Hohenzollern
Central forecourt looking north - Ludwigsburg Castle - Ludwigsburg - Germany 2017.jpg|Slot Ludwigsburg
Cathedral ulm03.jpg|Munster van Ulm
Landtag von Baden-Württemberg 01.jpg|Parlementsgebouw
Schonacher-Trachtenträgerinnen.jpg|Klederdracht in Baden
Schwarzwälder Schinken na tmavém chlebu.jpg|Schwarzwalderamme
Hockenheimring, Hockenheim (P1100589).jpg|Hockenheimring
Hundseck - Ski Lift - panoramio.jpg|Skiën in Zwarte Woud
Blick über die Weinberge bis zum Mercedes-Benz Werk in Untertürkheim - panoramio.jpg|Mercedes-Benz
&lt;/Gallery&gt;

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Baden-Württemberg| ]]</text>
      <sha1>7bs7nihhz62hiq2rcl9yshm9jjxls4l</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184027</id>
      <parentid>184012</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:00:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Landdag */</comment>
      <origin>184027</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="11899" sha1="kuniw37sm4x8rm3wg6nf4d1xbvpmiya" xml:space="preserve">{{etalage}}
{{Regio
 |naem        = Land Baden-Württemberg
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Baden-Württemberg.svg
 |waepen      = Greater coat of arms of Baden-Württemberg.svg
 |kaerte      = Locator map Baden-Württemberg in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Baden-Württemberg.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Stuttgart
 |oppervlak   = 35.748 
 |inweuners   = 11.239.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 314
}}
[[Plaetje:Baden-Wuerttemberg Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]

'''Baden-Württemberg''' ([[Aelemannisch]]: ''Baade-Wiirdebäärg'', [[Zwaobisch]]: ''Badâ-Wirdâberg'', [[Paltsisch]]: ''Bade-Wirddeberg'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Stuttgart]].

D'r weune 11,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 35,7 duuzend km².

Tis den dorde hroôtste deêlstaet, zowel in oppervlak as wat betreft bevolkienge.

Baden-Württemberg is op 25 april [[1952]] opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Baden-Württemberg hrenst an de deêlstaeten [[Rheinland-Pfalz]] (NW), [[Hessen]] (N) en [[Bayern]] (O) plus an de lan'n [[Zwitserland]] (Z) en [[Frankriek]] (W, [[Elzas]]).

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=2 | Bevolkienge
|-
! Jaer || Inweuners
|-
| 1900 || 4,1 meljoen
|-
| 1950 || 6,4 meljoen
|-
| 1975 || 9,2 meljoen
|-
| 2000 || 10,5 meljoen
|-
| 2026 || 11,2 meljoen
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
! colspan=3 | Gemiddelde temperatuur ¹
|-
! Seizoen || Maximum || Minimum
|-
| Winter || 4°C || -2°C
|-
| Lente || 14°C || 4°C
|-
| Zeumer || 23°C || 12°C
|-
| 'Erfst || 14°C || 5°C
|-
| colspan=3 | 1700 uure zunne per jaer
|-
| colspan=3 | ¹ in Stuttgart
|}
|}

D'r binne 31% [[kattelieken]] (2021), 26% [[lutheraonen]] (2021) en 7% [[moslims]] (2018).

Streêktaelen binne [[Aelemannisch]] in 't wessen en zuuden en [[Zwaobisch]] in 't midden en oôsten. Fraonkische streêktaelen worren 'esproke in 't noôrden, bevobbeld [[Paltsisch]] in 't noôrdwessen.

Tis ien van de riekste deêlstaeten van Duutsland. 't BBP bedraegt 573 miljard euro (2022), de staetsschuld is 60 miljard euro 'oôg (2021) en 4% van de bevolkieng is werkloôs (2023).

Hroôte bedrieven binne [[Bosch]], [[Daimler Truck]], [[Mercedes-Benz]] en [[Porsche]].

== Geschiedenisse ==
't Hebied bestond toet [[1918]] uut de staeten Groôtertogdom Baden, Konienkriek Württemberg en de [[Prusen|Prusische]] Hohenzollernsche Lande, daernae toet [[1945]] uut Baden, Württemberg en een stukje Prusen. Nae den [[Twidde Waereldoôrlog]] wast hebied van 1945 toet 1949 bezet deu de geallieerd'n. Twas verdeêld in Baden en Württemberg-Hohenzollern (beide bezet deu Frankriek) en Württemberg-Baden (bezet deu de [[Vereênigde Staeten]]). In [[1949]] wierren deêze hebied'n deêl van den in dat jaer operichte Bonsrippebliek Duutsland en vormden in 1952 den deêlstaet Baden-Württemberg.

== Landschap ==
Baden-Württemberg bestaet voo 45% uut landbouw en 39% uut bos.

Middelgebergtes binne 't [[Zwarte Woud]] (''Schwarzwald'') in 't wessen, de [[Zwaobische Alb]] (''Zwäbische Alb'') in 't oôsten en 't [[Odenwald]] (leit groôtendeêls in [[Hessen]]) in 't noôrden.

'Oôgste berg van 't Zwarte Woud is de Feldberg (1494 meter, ok 'oôgste berg van Baden-Württemberg), 'oôgste berg van de Zwaobische Alb is de Lemberg (1016 meter) en 'oôgste berg van 't Odenwald de Katzenbuckel (627 meter, vlakbie Hessen).

In 't zuudoôsten leit de streêk [[Oberschwaben]] mie as 'oôgste berg de Schwarzer Grat (1119 meter) &lt;ref&gt;De Schwarzer Grat is 'n uutloôper van 't [[Allgäu]]-gebergte.&lt;/ref&gt; op de grens mie [[Beieren]] (Oberschwaben leit deêls ok in deêze deêlstaet).

De [[Donau]] ontspriengt bei [[Donaueschingen]] en de [[Neckar]] stroômt van zuud nae noôrd deu 't midden van Baden-Württemberg. De [[Rijn]] (''Rhein'') vormt in 't wessen de grens mie Frankriek &lt;ref&gt;De Franse stad [[Straetsburg]] leit juust an d'n overkant.&lt;/ref&gt; en in 't zuuden de grens mie Zwitserland.&lt;ref&gt;Uutgezonderd de Zwitserse stad [[Schaffhausen]] en omgevieng, die boven de Rien liggen. De Zwitserse stad [[Basel]] leit deêls an d'n overkant in 't uuterste zuudwessen en de Duutse stad [[Konstanz]] leit onger de Rien.&lt;/ref&gt; 't [[Bodenmeêr]] (''Bodensee'') leit in 't zuudoôsten en vormt dae de grens mie Zwitserland. De [[Main]] vormt in 't noôrdoôsten ongeveêr de grens mie Hessen en Beieren en de [[Iller]] vormt in 't zuudoôsten deêls de grens mie Beieren.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Stuttgart]] || 609.000
|-
| [[Mannheim]] || 320.000
|-
| [[Karlsruhe]] || 309.000
|-
| [[Freiburg im Breisgau]] || 238.000
|-
| [[Heidelberg]] || 156.000
|-
| [[Pforzheim]] || 134.000
|-
| [[Heilbronn]] || 133.000
|-
| [[Ulm]] || 130.000
|-
| [[Reutlingen]] || 119.000
|-
| [[Esslingen am Neckar]] || 95.000
|-
| [[Ludwigsburg]] || 93.000
|-
| [[Tübingen]] || 93.000
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Konstanz]] || 87.000
|-
| [[Friedrichshafen]] || 63.000
|-
| [[Baden-Baden]] || 57.000
|-
| [[Ravensburg]] || 51.000
|-
| [[Schwäbisch Hall]] || 43.000
|-
| [[Kehl]] || 40.000
|-
| [[Weil am Rhein]] || 32.000
|-
| [[Donaueschingen]] || 22.000
|-
| [[Hockenheim]] || 22.000
|-
| [[Sigmaringen]] || 17.000
|-
| [[Breisach am Rhein]] || 17.000
|-
| [[Meersburg]] || 6.000
|}
|}

== Indeêlieng ==
Baden-Württemberg bestaet bestierlijk uut:
* 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
* 44 districten (''Stadt- en Landkreise'')&lt;ref&gt;De Stadtkreise binne ok steê en gemeênten.&lt;/ref&gt;
* 1101 gemeênten (''Gemeinden'')

{| class=wikitable
|-
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Baden-Württemberg, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|links|350px]]
| 4 hebied'n (''Regierungsbezirke'')
* Freiburg
* Karlsruhe
* Stuttgart
* Tübingen
9 stadsdistricten (''Stadtkreise'')
* [[Baden-Baden]]
* [[Freiburg im Breisgau]]
* [[Heidelberg]]
* [[Heilbronn]]
* [[Karlsruhe]]
* [[Mannheim]]
* [[Pforzheim]]
* [[Stuttgart]]
* [[Ulm]]
35 landsdistricten (''Landkreise'')
|-
|}
|
{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:BW-Regionen.png|350px|links]]
| 12 regionaole verbanden (''Regionen'')
Freiburg
* Hochrhein-Bodensee
* Schwarzwald-Baar-Heuberg
* Südlicher Oberrhein
Karlsruhe
* Mittlerer Oberrhein
* Nordschwarzwald
* Rhein-Neckar
Stuttgart
* Heilbronn-Franken
* Ostwürttemberg
* Stuttgart
Tübingen
* Bodensee-Oberschwaben
* Donau-Iller
* Neckar-Alb
|-
|}
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=25 | Landtag von Baden-Württemberg
|-
! Partie 
! 2026 || 2021 || 2016 
! 2011 || 2006 || 2001 
! 1996 || 1992 || 1988 
! 1984 || 1980 || 1976 
! 1972 || 1968 || 1964 
! 1960 || 1956 || 1952
! Partie
|-
| [[Grüne]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|58 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || 17 || 10 
| 19 || 13 || 10 
| 9 || 6 || 
| || || 
| || ||
| [[Grüne]] 
|-
| [[CDU]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|42 
| 60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|60 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|52 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|56 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50
| [[CDU]] 
|-
| [[AfD]] 
| 35 || 17 || 23 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || ||
| [[AfD]] 
|-
| [[SPD]] 
| 10 || 19 || 19 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|35 || 38 || 45 
| 39 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|46 || 42 
| 41 || 40 || 41 
| 45 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || 47 
| 44 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|36 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|38
| [[SPD]] 
|-
| [[FDP]] 
| || 18 || 12 
| 7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|10 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || 8 || 7 
| 8 || 10 || 9 
| 10 || 18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23
| [[FDP]] 
|-
| REP ¹ 
| || || 
| || || 
| 14 || 15 || 
| || || 
| || || 
| || ||
| REP ¹ 
|-
| NPD ² 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || 12 || 
| || ||
| NPD ² 
|-
| [[BHE]]
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|7 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| [[BHE]]
|-
| [[KPD]] 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 
| || || 4
| [[KPD]] 
|-
! Totael 
! 157 || 154 || 143 
! 138 || 139 || 128 
! 155 || 146 || 125 
! 126 || 124 || 121 
! 120 || 127 || 120 
! 121 || 120 || 121
! Totael
|-
|}

¹ Die Republikaner (rechtsconservaetief)

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands (rechtsextreêm)

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Baden-Württemberg.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Reinhold Maier || [[FDP]] || 1952–1953
|-
| Gebhard Müller || [[CDU]] || 1953–1958
|-
| [[Kurt Georg Kiesinger]] ¹ || CDU || 1958–1966
|-
| Hans Filbinger || CDU || 1966–1978
|-
| Lothar Späth || CDU || 1978–1991
|-
| Erwin Teufel || CDU || 1991–2005
|-
| Günther Oettinger	|| CDU|| 2005–2010
|-
| Stefan Mappus	|| CDU|| 2010–2011
|-
| Winfried Kretschmann || [[Grüne]] || 2011–2026
|-
| Cem Özdemir || Grüne || 2026–noe
|-
|}

¹ Kiesinger was van 1966 toet 1969 bonskanselier.

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.baden-wuerttemberg.de/de/startseite?%3Btx_rsmpress_list%5Bsearch%5D%5Bkeywords%5D=Digitalisierung&amp;tx_rsmpress_list%5Bpage%5D=70&amp;cHash=37aeaeb26f8e6401a287a179f52fb3ea Baden-Württemberg]
* [https://www.britannica.com/place/Baden-Wurttemberg Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-baden-wurttemberg.htm GeschiedenisExtra]
* [https://citypopulation.de/de/germany/cities/badenwurttemberg/?admid=331 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/baden-wurttemberg/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|32|N|9|3|L}}


&lt;Gallery&gt;
BudS - Baden-Württemberg Topo.jpg|Precieze kaerte
1799 map of Swabia by John Cary.jpg|Baden-Württemberg in 1799
Fluss-und Gebirgskarte von Wurttemberg, Baden und Hohenzollern mit Angabe der Wichtigsten Höhenpunkte bearbeitet im Massstabe 1 - 450 000 der natürlichen Grösse - von Heinrich Bach... - btv1b53099925k.jpg|Baden-Württemberg in 1858
Suedwest-vor1945.svg|Baden-Württemberg 1850-1945
Suedweststaat-Württemberg-Hohenzollern.png|Baden-Württemberg 1945-1952
Oberharmersbach-Riersbach, Langenberg 9.jpg|Zwarte Woud
Bodensee, Lac de Constance - panoramio (122).jpg|Bodenmeêr
2015 Stuifen und Rechberg vom Hornberg.jpg|Zwaobische Alb
Baden-Baden-Innenstadt vom Annaberg-22-2015-gje.jpg|Baden-Baden
Ausblick vom Aussichtspunkt an der Zeppelinstraße auf die Stadtmitte von Stuttgart - panoramio.jpg|Stuttgart
Altstadt Heidelberg nach Neuschnee.JPG|Heidelberg
Schwäbisch Hall.jpg|Schwäbisch Hall
Rechtenstein Donau Kraftwerk.jpg|Donau
August - Breisach Rhein - 2013 - panoramio (1).jpg|Rien
Burg Hornberg-09-Aussicht Neckarzimmern.jpg|Neckar
Sigmaringen zamek 04.jpg|Slot Sigmaringen
2015 08 07 Burg Hohenzollern.jpg|Burg Hohenzollern
Central forecourt looking north - Ludwigsburg Castle - Ludwigsburg - Germany 2017.jpg|Slot Ludwigsburg
Cathedral ulm03.jpg|Munster van Ulm
Landtag von Baden-Württemberg 01.jpg|Parlementsgebouw
Schonacher-Trachtenträgerinnen.jpg|Klederdracht in Baden
Schwarzwälder Schinken na tmavém chlebu.jpg|Schwarzwalderamme
Hockenheimring, Hockenheim (P1100589).jpg|Hockenheimring
Hundseck - Ski Lift - panoramio.jpg|Skiën in Zwarte Woud
Blick über die Weinberge bis zum Mercedes-Benz Werk in Untertürkheim - panoramio.jpg|Mercedes-Benz
&lt;/Gallery&gt;

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Baden-Württemberg| ]]</text>
      <sha1>kuniw37sm4x8rm3wg6nf4d1xbvpmiya</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Bayern</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15556</id>
    <revision>
      <id>184010</id>
      <parentid>183921</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:18:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184010</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6778" sha1="d90d19nsrzuat78e7o2smpbqeasypht" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Freistaat Bayern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Bavaria.svg
 |waepen      = Coat of arms of Bavaria.svg
 |kaerte      = Locator map Bavaria in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Bayern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = München
 |oppervlak   = 70.542 
 |inweuners   = 13.246.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 188
}}
[[Plaetje:Bayern Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]

'''Bayern''' ([[Beiers]]: ''Bayern, Baiern, Boarn'', [[Zwaobisch]]: ''Boerâ'', [[Zeêuws]]: ''Beieren'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[München]].

D'r weune 13,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 70,5 duuzend km².

Bayern is op 28 september [[1945]] vanover opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Bayern hrenst an de deêlstaeten [[Baden-Württemberg]] (W), [[Hessen]] (NW), [[Thüringen]] (N) en [[Sachsen]] (NO) plus an de lan'n [[Oesteriek]] (ZO, deêlstaeten [[Vorarlberg]], [[Tirol]], [[Salzburg (deêlstaet)|Salzburg]] en [[Oberösterreich]]) en [[Tsjehhië]] (O).

Hroôte rivieren binne [[Donau]], Main, Lech, Inn, Isar en Saale.

Hroôte meêren binne o.a. Bodenmeêr (int uuterste zuudwessen) en Chiemsee.

Hebergtes binne o.a. Schwäbische Alb, Fränkische Alb, Böhmerwald, Bayerischer Wald, Rhön, Spessart, Fichtelgebirge en Bayerische [[Alpen]] (Zugspitze is mie 2962 meter den 'oôgste berg van Duutsland).

Streêken binne o.a. Allgäu, Chiemgau en Bayerisches Vogtland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Regensburg]] || 152.000
|-
| [[Ingolstadt]] || 141.000
|-
| [[Würzburg]] || 134.000
|-
| [[Fürth]] || 131.000
|-
| [[Erlangen]] || 116.000
|-
| [[Bamberg]] || 77.000
|-
| [[Aschaffenburg]] || 73.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Bayreuth]] || 73.000
|-
| [[Landshut]] || 72.000
|-
| [[Passau]] || 54.000
|-
| [[Dachau]] || 47.000
|-
| [[Hof]] || 47.000
|-
| [[Landsberg am Lech]] || 29.000
|-
| [[Garmisch-Partenkirchen]] || 28.000
|-
| [[Lindau]] || 26.000
|-
| [[Bad Kissingen]] || 23.000
|-
| [[Berchtesgaden]] || 7.700
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Bayern bestaet uut:
* 7 Regierungsbezirke (rehio's)
* 71 Landkreise (districten)
* 25 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-valign=top
| [[Plaetje:Bavaria, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|kaderloos]]
| Rehio's:
* Altbayern
** Oberbayern
** Niederbayern
** Oberpfalz
* Franken
** Oberfranken
** Mittelfranken
** Unterfranken
* Schwaben
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=22 | Bayerischer Landtag
|-
! Partie
! 2023 || 2018
! 2013 || 2008 || 2003
! 1998 || 1994 || 1990
! 1986 || 1982 || 1978
! 1974 || 1970 || 1966
! 1962 || 1958 || 1954
! 1950 || 1946 &lt;br&gt; (dec) || 1946 &lt;br&gt; (juni)
! Partie
|-
| [[CSU]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|92 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|123 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|120 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|127
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|128 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|133 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|129
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|132 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|110
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|108 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || 83
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|104 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|109
| [[CSU]]
|-
| FW ¹
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27
| 19 || 21 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| FW ¹
|-
| [[AfD]]
| 32 || 22
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[Grüne]]
| 32 || 38
| 18 || 19 || 15
| 14 || 14 || 12
| 15 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[SPD]]
| 17 || 22
| 42 || 39 || 41
| 67 || 70 || 58
| 61 || 71 || 65
| 64 || 70 || 79
| 79 || 64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|61
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|51
| [[SPD]]
|-
| [[FDP]]
|  || 11
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16 || 
|  ||  || 7
|  ||  || 10
| 8 || 10 || 
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| 12 || 9 || 3
| [[FDP]]
|-
| NPD ²
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 15
|  ||  || 
|  ||  || 
| NPD ²
|-
| BP ³
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28
| 39 ||  || 
| BP ³
|-
| BHE ⁴
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26 ||  || 
| BHE ⁴
|-
| [[KPD]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9
| [[KPD]]
|-
| WAV ⁵
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 13 || 8
| WAV ⁵
|-
! Totael
! 203 || 205
! 180 || 187 || 180
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 180 || 180
! Totael
|-
|}

¹ Landesvereinigung Freie Wähler Bayern

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands

³ Bayernpartei

⁴ GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

⁵ Wirtschaftliche Aufbau-Vereinigung

[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Flag of Bavaria (striped).svg|120px|thumb|Aore vlagge]]

{| class=wikitable
|-
! colspan=3 | Minister-president'n
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Fritz Schäffer || / || 1945 - 1945
|-
| Wilhelm Hoegner || [[SPD]] || 1945 - 1946
|-
| Hans Erhard || [[CSU]] || 1946 - 1954
|-
| Wilhelm Hoegner || SPD || 1954 - 1957
|-
| Hanns Seidel || CSU || 1957 - 1960
|-
| Hans Erhard || CSU || 1960 - 1962
|-
| Alfons Goppel || CSU || 1962 - 1978
|-
| [[Franz Josef Strauß]] ¹ || CSU || 1978 - 1988
|-
| Max Streibl || CSU || 1988 - 1993
|-
| Edmund Stoiber || CSU || 1993 - 2007
|-
| Günther Beckstein || CSU || 2007 - 2008
|-
| Horst Seehofer || CSU || 2008 - 2018
|-
| Markus Söder || CSU || 2018 - noe
|}

¹ Strauß was van 1953 toet 1969 bonsminister (o.a. defensie en financiën).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bayern.de/ Bayern]
* [https://www.landenweb.nl/beieren/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Bavaria Britannica]
* [https://www.deutschland.de/de/topic/leben/bayern-kultur-bundesland deutschland.de]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-beieren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/bayern/?admid=336 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/beieren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|57|N|11|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Bayern| ]]</text>
      <sha1>d90d19nsrzuat78e7o2smpbqeasypht</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184013</id>
      <parentid>184010</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:22:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Landdag */</comment>
      <origin>184013</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6848" sha1="2gxena4794i2ndcoonnrxjykpfwbnl9" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Freistaat Bayern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Bavaria.svg
 |waepen      = Coat of arms of Bavaria.svg
 |kaerte      = Locator map Bavaria in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Bayern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = München
 |oppervlak   = 70.542 
 |inweuners   = 13.246.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 188
}}
[[Plaetje:Bayern Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]

'''Bayern''' ([[Beiers]]: ''Bayern, Baiern, Boarn'', [[Zwaobisch]]: ''Boerâ'', [[Zeêuws]]: ''Beieren'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[München]].

D'r weune 13,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 70,5 duuzend km².

Bayern is op 28 september [[1945]] vanover opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Bayern hrenst an de deêlstaeten [[Baden-Württemberg]] (W), [[Hessen]] (NW), [[Thüringen]] (N) en [[Sachsen]] (NO) plus an de lan'n [[Oesteriek]] (ZO, deêlstaeten [[Vorarlberg]], [[Tirol]], [[Salzburg (deêlstaet)|Salzburg]] en [[Oberösterreich]]) en [[Tsjehhië]] (O).

Hroôte rivieren binne [[Donau]], Main, Lech, Inn, Isar en Saale.

Hroôte meêren binne o.a. Bodenmeêr (int uuterste zuudwessen) en Chiemsee.

Hebergtes binne o.a. Schwäbische Alb, Fränkische Alb, Böhmerwald, Bayerischer Wald, Rhön, Spessart, Fichtelgebirge en Bayerische [[Alpen]] (Zugspitze is mie 2962 meter den 'oôgste berg van Duutsland).

Streêken binne o.a. Allgäu, Chiemgau en Bayerisches Vogtland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Regensburg]] || 152.000
|-
| [[Ingolstadt]] || 141.000
|-
| [[Würzburg]] || 134.000
|-
| [[Fürth]] || 131.000
|-
| [[Erlangen]] || 116.000
|-
| [[Bamberg]] || 77.000
|-
| [[Aschaffenburg]] || 73.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Bayreuth]] || 73.000
|-
| [[Landshut]] || 72.000
|-
| [[Passau]] || 54.000
|-
| [[Dachau]] || 47.000
|-
| [[Hof]] || 47.000
|-
| [[Landsberg am Lech]] || 29.000
|-
| [[Garmisch-Partenkirchen]] || 28.000
|-
| [[Lindau]] || 26.000
|-
| [[Bad Kissingen]] || 23.000
|-
| [[Berchtesgaden]] || 7.700
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Bayern bestaet uut:
* 7 Regierungsbezirke (rehio's)
* 71 Landkreise (districten)
* 25 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-valign=top
| [[Plaetje:Bavaria, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|kaderloos]]
| Rehio's:
* Altbayern
** Oberbayern
** Niederbayern
** Oberpfalz
* Franken
** Oberfranken
** Mittelfranken
** Unterfranken
* Schwaben
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=22 | Bayerischer Landtag
|-
! Partie
! 2023 || 2018
! 2013 || 2008 || 2003
! 1998 || 1994 || 1990
! 1986 || 1982 || 1978
! 1974 || 1970 || 1966
! 1962 || 1958 || 1954
! 1950 || 1946 &lt;br&gt; (dec) || 1946 &lt;br&gt; (juni)
! Partie
|-
| [[CSU]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|92 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|123 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|120 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|127
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|128 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|133 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|129
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|132 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|110
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|108 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || 83
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|104 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|109
| [[CSU]]
|-
| FW ¹
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27
| 19 || 21 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| FW ¹
|-
| [[AfD]]
| 32 || 22
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[Grüne]]
| 32 || 38
| 18 || 19 || 15
| 14 || 14 || 12
| 15 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[SPD]]
| 17 || 22
| 42 || 39 || 41
| 67 || 70 || 58
| 61 || 71 || 65
| 64 || 70 || 79
| 79 || 64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|61
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|51
| [[SPD]]
|-
| [[FDP]]
|  || 11
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16 || 
|  ||  || 7
|  ||  || 10
| 8 || 10 || 
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| 12 || 9 || 3
| [[FDP]]
|-
| NPD ²
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 15
|  ||  || 
|  ||  || 
| NPD ²
|-
| BP ³
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28
| 39 ||  || 
| BP ³
|-
| BHE ⁴
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26 ||  || 
| BHE ⁴
|-
| [[KPD]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9
| [[KPD]]
|-
| WAV ⁵
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 13 || 8
| WAV ⁵
|-
! Totael
! 203 || 205
! 180 || 187 || 180
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 180 || 180
! Totael
|-
|}

¹ Landesvereinigung Freie Wähler Bayern

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands

³ Bayernpartei

⁴ GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

⁵ Wirtschaftliche Aufbau-Vereinigung

[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Flag of Bavaria (striped).svg|120px|thumb|Aore vlagge]]
=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Bayern.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Fritz Schäffer || / || 1945 - 1945
|-
| Wilhelm Hoegner || [[SPD]] || 1945 - 1946
|-
| Hans Erhard || [[CSU]] || 1946 - 1954
|-
| Wilhelm Hoegner || SPD || 1954 - 1957
|-
| Hanns Seidel || CSU || 1957 - 1960
|-
| Hans Erhard || CSU || 1960 - 1962
|-
| Alfons Goppel || CSU || 1962 - 1978
|-
| [[Franz Josef Strauß]] ¹ || CSU || 1978 - 1988
|-
| Max Streibl || CSU || 1988 - 1993
|-
| Edmund Stoiber || CSU || 1993 - 2007
|-
| Günther Beckstein || CSU || 2007 - 2008
|-
| Horst Seehofer || CSU || 2008 - 2018
|-
| Markus Söder || CSU || 2018 - noe
|}

¹ Strauß was van 1953 toet 1969 bonsminister (o.a. defensie en financiën).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bayern.de/ Bayern]
* [https://www.landenweb.nl/beieren/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Bavaria Britannica]
* [https://www.deutschland.de/de/topic/leben/bayern-kultur-bundesland deutschland.de]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-beieren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/bayern/?admid=336 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/beieren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|57|N|11|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Bayern| ]]</text>
      <sha1>2gxena4794i2ndcoonnrxjykpfwbnl9</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184029</id>
      <parentid>184013</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:03:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Landdag */</comment>
      <origin>184029</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6767" sha1="cbx4e7swn1xbp15eksf6qohce2kpo7y" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Freistaat Bayern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Bavaria.svg
 |waepen      = Coat of arms of Bavaria.svg
 |kaerte      = Locator map Bavaria in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Bayern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = München
 |oppervlak   = 70.542 
 |inweuners   = 13.246.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 188
}}
[[Plaetje:Bayern Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]

'''Bayern''' ([[Beiers]]: ''Bayern, Baiern, Boarn'', [[Zwaobisch]]: ''Boerâ'', [[Zeêuws]]: ''Beieren'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[München]].

D'r weune 13,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 70,5 duuzend km².

Bayern is op 28 september [[1945]] vanover opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Bayern hrenst an de deêlstaeten [[Baden-Württemberg]] (W), [[Hessen]] (NW), [[Thüringen]] (N) en [[Sachsen]] (NO) plus an de lan'n [[Oesteriek]] (ZO, deêlstaeten [[Vorarlberg]], [[Tirol]], [[Salzburg (deêlstaet)|Salzburg]] en [[Oberösterreich]]) en [[Tsjehhië]] (O).

Hroôte rivieren binne [[Donau]], Main, Lech, Inn, Isar en Saale.

Hroôte meêren binne o.a. Bodenmeêr (int uuterste zuudwessen) en Chiemsee.

Hebergtes binne o.a. Schwäbische Alb, Fränkische Alb, Böhmerwald, Bayerischer Wald, Rhön, Spessart, Fichtelgebirge en Bayerische [[Alpen]] (Zugspitze is mie 2962 meter den 'oôgste berg van Duutsland).

Streêken binne o.a. Allgäu, Chiemgau en Bayerisches Vogtland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Regensburg]] || 152.000
|-
| [[Ingolstadt]] || 141.000
|-
| [[Würzburg]] || 134.000
|-
| [[Fürth]] || 131.000
|-
| [[Erlangen]] || 116.000
|-
| [[Bamberg]] || 77.000
|-
| [[Aschaffenburg]] || 73.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Bayreuth]] || 73.000
|-
| [[Landshut]] || 72.000
|-
| [[Passau]] || 54.000
|-
| [[Dachau]] || 47.000
|-
| [[Hof]] || 47.000
|-
| [[Landsberg am Lech]] || 29.000
|-
| [[Garmisch-Partenkirchen]] || 28.000
|-
| [[Lindau]] || 26.000
|-
| [[Bad Kissingen]] || 23.000
|-
| [[Berchtesgaden]] || 7.700
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Bayern bestaet uut:
* 7 Regierungsbezirke (rehio's)
* 71 Landkreise (districten)
* 25 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-valign=top
| [[Plaetje:Bavaria, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|kaderloos]]
| Rehio's:
* Altbayern
** Oberbayern
** Niederbayern
** Oberpfalz
* Franken
** Oberfranken
** Mittelfranken
** Unterfranken
* Schwaben
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=22 | Bayerischer Landtag
|-
! Partie
! 2023 || 2018
! 2013 || 2008 || 2003
! 1998 || 1994 || 1990
! 1986 || 1982 || 1978
! 1974 || 1970 || 1966
! 1962 || 1958 || 1954
! 1950 || 1946 &lt;br&gt; (dec) || 1946 &lt;br&gt; (juni)
! Partie
|-
| [[CSU]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|92 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|123 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|120 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|127
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|128 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|133 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|129
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|132 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|110
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|108 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || 83
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|104 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|109
| [[CSU]]
|-
| FW ¹
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27
| 19 || 21 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| FW ¹
|-
| [[AfD]]
| 32 || 22
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[Grüne]]
| 32 || 38
| 18 || 19 || 15
| 14 || 14 || 12
| 15 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[SPD]]
| 17 || 22
| 42 || 39 || 41
| 67 || 70 || 58
| 61 || 71 || 65
| 64 || 70 || 79
| 79 || 64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|61
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|51
| [[SPD]]
|-
| [[FDP]]
|  || 11
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16 || 
|  ||  || 7
|  ||  || 10
| 8 || 10 || 
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| 12 || 9 || 3
| [[FDP]]
|-
| NPD ²
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 15
|  ||  || 
|  ||  || 
| NPD ²
|-
| BP ³
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28
| 39 ||  || 
| BP ³
|-
| [[BHE]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26 ||  || 
| [[BHE]]
|-
| [[KPD]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9
| [[KPD]]
|-
| WAV ⁴
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 13 || 8
| WAV ⁴
|-
! Totael
! 203 || 205
! 180 || 187 || 180
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 180 || 180
! Totael
|-
|}

¹ Landesvereinigung Freie Wähler Bayern

² Nationaldemokratische Partei Deutschlands

³ Bayernpartei

⁴ Wirtschaftliche Aufbau-Vereinigung

[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Flag of Bavaria (striped).svg|120px|thumb|Aore vlagge]]

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Bayern.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Fritz Schäffer || / || 1945 - 1945
|-
| Wilhelm Hoegner || [[SPD]] || 1945 - 1946
|-
| Hans Erhard || [[CSU]] || 1946 - 1954
|-
| Wilhelm Hoegner || SPD || 1954 - 1957
|-
| Hanns Seidel || CSU || 1957 - 1960
|-
| Hans Erhard || CSU || 1960 - 1962
|-
| Alfons Goppel || CSU || 1962 - 1978
|-
| [[Franz Josef Strauß]] ¹ || CSU || 1978 - 1988
|-
| Max Streibl || CSU || 1988 - 1993
|-
| Edmund Stoiber || CSU || 1993 - 2007
|-
| Günther Beckstein || CSU || 2007 - 2008
|-
| Horst Seehofer || CSU || 2008 - 2018
|-
| Markus Söder || CSU || 2018 - noe
|}

¹ Strauß was van 1953 toet 1969 bonsminister (o.a. defensie en financiën).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bayern.de/ Bayern]
* [https://www.landenweb.nl/beieren/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Bavaria Britannica]
* [https://www.deutschland.de/de/topic/leben/bayern-kultur-bundesland deutschland.de]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-beieren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/bayern/?admid=336 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/beieren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|57|N|11|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Bayern| ]]</text>
      <sha1>cbx4e7swn1xbp15eksf6qohce2kpo7y</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184042</id>
      <parentid>184029</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:42:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184042</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6723" sha1="d3hyzfgcblz1pclk8nsp6opufy4z0t0" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Freistaat Bayern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Bavaria.svg
 |waepen      = Coat of arms of Bavaria.svg
 |kaerte      = Locator map Bavaria in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Bayern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = München
 |oppervlak   = 70.542 
 |inweuners   = 13.246.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 188
}}
[[Plaetje:Bayern Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]

'''Bayern''' ([[Beiers]]: ''Bayern, Baiern, Boarn'', [[Zwaobisch]]: ''Boerâ'', [[Zeêuws]]: ''Beieren'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[München]].

D'r weune 13,2 meljoen mins'n op een oppervlak van 70,5 duuzend km².

Bayern is op 28 september [[1945]] vanover opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Bayern hrenst an de deêlstaeten [[Baden-Württemberg]] (W), [[Hessen]] (NW), [[Thüringen]] (N) en [[Sachsen]] (NO) plus an de lan'n [[Oesteriek]] (ZO, deêlstaeten [[Vorarlberg]], [[Tirol]], [[Salzburg (deêlstaet)|Salzburg]] en [[Oberösterreich]]) en [[Tsjehhië]] (O).

Hroôte rivieren binne [[Donau]], Main, Lech, Inn, Isar en Saale.

Hroôte meêren binne o.a. Bodenmeêr (int uuterste zuudwessen) en Chiemsee.

Hebergtes binne o.a. Schwäbische Alb, Fränkische Alb, Böhmerwald, Bayerischer Wald, Rhön, Spessart, Fichtelgebirge en Bayerische [[Alpen]] (Zugspitze is mie 2962 meter den 'oôgste berg van Duutsland).

Streêken binne o.a. Allgäu, Chiemgau en Bayerisches Vogtland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[München]] || 1.505.000
|-
| [[Nürnberg]] || 531.000
|-
| [[Augsburg]] || 302.000
|-
| [[Regensburg]] || 152.000
|-
| [[Ingolstadt]] || 141.000
|-
| [[Würzburg]] || 134.000
|-
| [[Fürth]] || 131.000
|-
| [[Erlangen]] || 116.000
|-
| [[Bamberg]] || 77.000
|-
| [[Aschaffenburg]] || 73.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Bayreuth]] || 73.000
|-
| [[Landshut]] || 72.000
|-
| [[Passau]] || 54.000
|-
| [[Dachau]] || 47.000
|-
| [[Hof]] || 47.000
|-
| [[Landsberg am Lech]] || 29.000
|-
| [[Garmisch-Partenkirchen]] || 28.000
|-
| [[Lindau]] || 26.000
|-
| [[Bad Kissingen]] || 23.000
|-
| [[Berchtesgaden]] || 7.700
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Bayern bestaet uut:
* 7 Regierungsbezirke (rehio's)
* 71 Landkreise (districten)
* 25 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-valign=top
| [[Plaetje:Bavaria, administrative divisions - de - colored (less colors).svg|kaderloos]]
| Rehio's:
* Altbayern
** Oberbayern
** Niederbayern
** Oberpfalz
* Franken
** Oberfranken
** Mittelfranken
** Unterfranken
* Schwaben
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=22 | Bayerischer Landtag
|-
! Partie
! 2023 || 2018
! 2013 || 2008 || 2003
! 1998 || 1994 || 1990
! 1986 || 1982 || 1978
! 1974 || 1970 || 1966
! 1962 || 1958 || 1954
! 1950 || 1946 &lt;br&gt; (dec) || 1946 &lt;br&gt; (juni)
! Partie
|-
| [[CSU]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|85
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|92 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|123 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|120 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|127
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|128 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|133 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|129
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|132 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|124 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|110
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|108 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|101 || 83
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|104 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|109
| [[CSU]]
|-
| [[FW]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|37 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27
| 19 || 21 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[FW]]
|-
| [[AfD]]
| 32 || 22
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[Grüne]]
| 32 || 38
| 18 || 19 || 15
| 14 || 14 || 12
| 15 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[SPD]]
| 17 || 22
| 42 || 39 || 41
| 67 || 70 || 58
| 61 || 71 || 65
| 64 || 70 || 79
| 79 || 64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|61
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|51
| [[SPD]]
|-
| [[FDP]]
|  || 11
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16 || 
|  ||  || 7
|  ||  || 10
| 8 || 10 || 
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| 12 || 9 || 3
| [[FDP]]
|-
| NPD ¹
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 15
|  ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| BP ²
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28
| 39 ||  || 
| BP ²
|-
| [[BHE]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26 ||  || 
| [[BHE]]
|-
| [[KPD]]
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9
| [[KPD]]
|-
| WAV ³
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 13 || 8
| WAV ³
|-
! Totael
! 203 || 205
! 180 || 187 || 180
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 204 || 204
! 204 || 180 || 180
! Totael
|-
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² Bayernpartei

³ Wirtschaftliche Aufbau-Vereinigung

[[Plaetje:Oberdeutsche Mundarten.png|thumb|Opperduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Flag of Bavaria (striped).svg|120px|thumb|Aore vlagge]]

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Bayern.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Fritz Schäffer || / || 1945 - 1945
|-
| Wilhelm Hoegner || [[SPD]] || 1945 - 1946
|-
| Hans Erhard || [[CSU]] || 1946 - 1954
|-
| Wilhelm Hoegner || SPD || 1954 - 1957
|-
| Hanns Seidel || CSU || 1957 - 1960
|-
| Hans Erhard || CSU || 1960 - 1962
|-
| Alfons Goppel || CSU || 1962 - 1978
|-
| [[Franz Josef Strauß]] ¹ || CSU || 1978 - 1988
|-
| Max Streibl || CSU || 1988 - 1993
|-
| Edmund Stoiber || CSU || 1993 - 2007
|-
| Günther Beckstein || CSU || 2007 - 2008
|-
| Horst Seehofer || CSU || 2008 - 2018
|-
| Markus Söder || CSU || 2018 - noe
|}

¹ Strauß was van 1953 toet 1969 bonsminister (o.a. defensie en financiën).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bayern.de/ Bayern]
* [https://www.landenweb.nl/beieren/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Bavaria Britannica]
* [https://www.deutschland.de/de/topic/leben/bayern-kultur-bundesland deutschland.de]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-beieren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/bayern/?admid=336 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/beieren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|48|57|N|11|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Bayern| ]]</text>
      <sha1>d3hyzfgcblz1pclk8nsp6opufy4z0t0</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Brandenburg</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15557</id>
    <revision>
      <id>184043</id>
      <parentid>183795</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:43:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184043</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3566" sha1="ediu9x17gyo9qcw390cktns172ilwg4" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Brandenburg
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Brandenburg.svg
 |waepen      = DEU Brandenburg COA.svg
 |kaerte      = Locator map Brandenburg in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Brandenburg.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Potsdam
 |oppervlak   = 29.654
 |inweuners   = 2.552.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 86
}}
[[Plaetje:Brandenburg Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Mitteldeutsche Mundarten.png|thumb|Middelduutse streêktaelen]]

'''Brandenburg''' ([[Platduuts]]: ''Brannenborg, Brandenborg, Brannenborch, Bramborg'', Neder-[[Sorbisch]]: ''Bramborska'', [[Zeêuws]]: ''Brannburg'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Potsdam]].

D'r weune 2,6 meljoen mins'n op een oppervlak van 29,7 duuzend km².

Brandenburg is op 3 oktober [[1990]] vanover opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

't Hebied 'oôrde van 1949 toet 1990 bie [[Oôst-Duutsland]].

Den deêlstaet ei 4 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Brandenburg hrenst an de deêlstaeten [[Berlin]] (M), [[Sachsen]] (Z), [[Sachsen-Anhalt]] (W), [[Niedersachsen]] (NW) en [[Mecklenburg-Vorpommern]] (N) plus ant land [[Poôl'n]] (O).

Hroôte rivieren binne Spree, Oder, Neiße, Elbe en Havel.

Streêken binne o.a. Fläming, Havelland en Niederlausitz.

In Niederlausitz wor ok Neder-[[Sorbisch]] hesproke, een [[Slaovische taele]].

== Steê ==
Hroôtste steê binne (2026):

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Potsdam]] || 185.000
|-
| [[Cottbus]] || 95.000
|-
| [[Brandenburg an der Havel]] || 74.000
|-
| [[Frankfurt an der Oder]] || 57.000
|-
| [[Oranienburg]] || 50.000
|-
| [[Falkensee]] || 46.000
|-
| [[Bernau bei Berlin]] || 45.000
|-
| [[Eberswalde]] || 42.000
|-
| [[Königs Wusterhausen]] || 40.000
|-
| [[Schwedt/Oder]] || 34.000
|-
|}

== Indeêlieng ==
Brandenburg bestaet uut:
* 14 Landkreise (districten)
* 4 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Brandenburg, Neugliederungsvorschlag der Landesregierung 2016.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==
Zeêtels int deêlstaetparlement (Landtag).

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Landtag Brandenburg
|-
! Partie
! 2024 || 2019
! 2014 || 2009 || 2004 
! 1999 || 1994 || 1990
|-
| [[SPD]]
| 32 || 25
| 30 || 31 || 33
| 37 || 52 || 36
|-
| [[AfD]]
| 30 || 23
| 11 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[BSW]]
| 14 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[CDU]]
| 12 || 15
| 21 || 19 || 20
| 25 || 18 || 27
|-
| [[Grüne]] ¹
|  || 10
| 6 || 5 || 
|  ||  || 6
|-
| [[Linke]] / [[PDS]]
|  || 10
| 17 || 26 || 29
| 22 || 18 || 13
|-
| BVB/[[FW]] ²
|  || 5
| 3 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[FDP]]
|  || 
|  || 7 || 
|  ||  || 6
|-
| DVU ³
|  || 
|  ||  || 6
| 5 ||  || 
|-
! Totael
! 88 || 88
! 88 || 88 || 88
! 89 || 88 || 88
|}

¹ 1990: Bü90 (Bündnis 90)

² Brandenburger Vereinigte Bürgerbewegungen/Freie Wähler

³ Deutsche Volksunion

== Lienks nae buten ==
* [https://www.brandenburg.de/de/portal/bb1.c.473964.de Brandenburg]
* [https://www.britannica.com/place/brandenburg-state-germany Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-brandenburg.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/brandenburg/?admid=329 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/brandenburg/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|28|N|13|1|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Brandenburg| ]]</text>
      <sha1>ediu9x17gyo9qcw390cktns172ilwg4</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Mecklenburg-Vorpommern</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15564</id>
    <revision>
      <id>184011</id>
      <parentid>183794</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:19:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184011</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4226" sha1="rxq9ue8mjoq4i8pn2om8wonvgkse2gi" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Mecklenburg-Vorpommern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Mecklenburg-Western Pomerania.svg
 |waepen      = Coat of arms of Mecklenburg-Western Pomerania (great).svg
 |kaerte      = Locator map Mecklenburg-Vorpommern in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Mecklenburg-Vorpommern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Schwerin
 |oppervlak   = 23.295
 |inweuners   = 1.574.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 68
}}
[[Plaetje:Mecklenburg-Vorpommern.gif|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Mecklenburg-Vorpommern''' ([[Platduuts]]: ''Mekelnborg-Vörpommern, Mäkelborg-Vörpommern'', [[Zeêuws]]: ''Mecklenburg-Voepommern'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Schwerin]].

D'r weune 1,6 meljoen mins'n op een oppervlak van 23,3 duuzend km².

Mecklenburg-Vorpommern bestaet uut Mecklenburg ent Duutse deêl van Vorpommern; tis op 3 oktober [[1990]] vanover opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

't Hebied 'oôrde van 1949 toet 1990 bie [[Oôst-Duutsland]].

Den deêlstaet ei 3 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Mecklenburg-Vorpommern hrenst an de deêlstaeten [[Brandenburg]] (Z), [[Niedersachsen]] (ZW) en [[Schleswig-Holstein]] (NW) plus ant land [[Poôl'n]] (O).

Den deêlstaet liet an den [[Oôstzeê]].

Hroôte rivier binne Elbe en Havel.

Hroôte lagune is Stettiner Haff (deêls in Poôl'n).

D'r binne vee meêren, o.a. Müritz.

Hroôte eilan'n binne Rügen en Usedom.

Streêken binne o.a. Mecklenburgische Seenplatte en Mecklenburgische Schweiz.

== Steê ==
Hroôtste steê (2026):

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Rostock]] || 205.000
|-
| [[Schwerin]] || 98.000
|-
| [[Neubrandenburg]] || 59.000
|-
| [[Greifswald]] || 56.000
|-
| [[Stralsund]] || 55.000
|-
| [[Wismar]] || 43.000
|-
| [[Güstrow]] || 29.000
|-
| [[Waren]] || 20.000
|-
| [[Neustrelitz]] || 20.000
|-
| [[Parchim]] || 18.000
|-
|}

== Indeêlieng ==
Mecklenburg-Vorpommern bestaet uut:
* 6 Landkreise (districten)
* 2 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Mecklenburg-Vorpommern districts 2011 colored labeled.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Landtag Mecklenburg-Vorpommern
|-
! Partie
! 2026 || 2021 || 2016
! 2011 || 2006 || 2002
! 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[SPD]]
| 29 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|34 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|33
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23 || 21
|-
| [[AfD]]
| 32 || 14 || 18
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[Linke]] / [[PDS]]
| 5 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 11
| 14 || 13 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 18 || 12
|-
| [[CDU]]
|  || 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|22 || 25
| 24 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|29
|-
| [[Grüne]]
| 5 || 5 || 
| 7 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[FDP]]
|  || 5 || 
|  || 7 || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4
|-
| NPD ¹
|  ||  || 
| 5 || 6 || 
|  ||  || 
|-
! Totael
! 71 || 79 || 71
! 71 || 71 || 71
! 71 || 71 || 66
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Minister-president'n
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Alfred Gomolka || [[CDU]] || 1990 - 1992
|-
| Berndt Seite || CDU || 1992 - 1998
|-
| Harald Ringstorff || [[SPD]] || 1998 - 2008
|-
| Erwin Sellering || SPD || 2008 - 2017
|-
| Manuela Schwesig || SPD || 2017 - noe
|-
|}

== Lienks nae buten ==
* [https://www.regierung-mv.de/ Mecklenburg-Vorpommern]
* [https://www.britannica.com/place/mecklenburg-west-pomerania Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-mecklenburg-voor-pommeren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/mecklenburgvorpommern/?admid=350 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/mecklenburg-voor-pommeren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|53|37|N|12|42|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Mecklenburg-Vorpommern| ]]</text>
      <sha1>rxq9ue8mjoq4i8pn2om8wonvgkse2gi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184014</id>
      <parentid>184011</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:24:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184014</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4302" sha1="7xvvlhtxiaj03h80j3cgf2ncodldzlq" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Mecklenburg-Vorpommern
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Mecklenburg-Western Pomerania.svg
 |waepen      = Coat of arms of Mecklenburg-Western Pomerania (great).svg
 |kaerte      = Locator map Mecklenburg-Vorpommern in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Mecklenburg-Vorpommern.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Schwerin
 |oppervlak   = 23.295
 |inweuners   = 1.574.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 68
}}
[[Plaetje:Mecklenburg-Vorpommern.gif|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Mecklenburg-Vorpommern''' ([[Platduuts]]: ''Mekelnborg-Vörpommern, Mäkelborg-Vörpommern'', [[Zeêuws]]: ''Mecklenburg-Voepommern'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Schwerin]].

D'r weune 1,6 meljoen mins'n op een oppervlak van 23,3 duuzend km².

Mecklenburg-Vorpommern bestaet uut Mecklenburg ent Duutse deêl van Vorpommern; tis op 3 oktober [[1990]] vanover opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

't Hebied 'oôrde van 1949 toet 1990 bie [[Oôst-Duutsland]].

Den deêlstaet ei 3 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Mecklenburg-Vorpommern hrenst an de deêlstaeten [[Brandenburg]] (Z), [[Niedersachsen]] (ZW) en [[Schleswig-Holstein]] (NW) plus ant land [[Poôl'n]] (O).

Den deêlstaet liet an den [[Oôstzeê]].

Hroôte rivier binne Elbe en Havel.

Hroôte lagune is Stettiner Haff (deêls in Poôl'n).

D'r binne vee meêren, o.a. Müritz.

Hroôte eilan'n binne Rügen en Usedom.

Streêken binne o.a. Mecklenburgische Seenplatte en Mecklenburgische Schweiz.

== Steê ==
Hroôtste steê (2026):

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Rostock]] || 205.000
|-
| [[Schwerin]] || 98.000
|-
| [[Neubrandenburg]] || 59.000
|-
| [[Greifswald]] || 56.000
|-
| [[Stralsund]] || 55.000
|-
| [[Wismar]] || 43.000
|-
| [[Güstrow]] || 29.000
|-
| [[Waren]] || 20.000
|-
| [[Neustrelitz]] || 20.000
|-
| [[Parchim]] || 18.000
|-
|}

== Indeêlieng ==
Mecklenburg-Vorpommern bestaet uut:
* 6 Landkreise (districten)
* 2 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Mecklenburg-Vorpommern districts 2011 colored labeled.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Landtag Mecklenburg-Vorpommern
|-
! Partie
! 2026 || 2021 || 2016
! 2011 || 2006 || 2002
! 1998 || 1994 || 1990
|-
| [[SPD]]
| 29 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|34 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|26
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|33
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|27 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23 || 21
|-
| [[AfD]]
| 32 || 14 || 18
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[Linke]] / [[PDS]]
| 5 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 11
| 14 || 13 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 18 || 12
|-
| [[CDU]]
|  || 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|18 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|22 || 25
| 24 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|29
|-
| [[Grüne]]
| 5 || 5 || 
| 7 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[FDP]]
|  || 5 || 
|  || 7 || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4
|-
| NPD ¹
|  ||  || 
| 5 || 6 || 
|  ||  || 
|-
! Totael
! 71 || 79 || 71
! 71 || 71 || 71
! 71 || 71 || 66
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Mecklenburg-Vorpommern.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Alfred Gomolka || [[CDU]] || 1990 - 1992
|-
| Berndt Seite || CDU || 1992 - 1998
|-
| Harald Ringstorff || [[SPD]] || 1998 - 2008
|-
| Erwin Sellering || SPD || 2008 - 2017
|-
| Manuela Schwesig || SPD || 2017 - noe
|-
|}

== Lienks nae buten ==
* [https://www.regierung-mv.de/ Mecklenburg-Vorpommern]
* [https://www.britannica.com/place/mecklenburg-west-pomerania Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-mecklenburg-voor-pommeren.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/mecklenburgvorpommern/?admid=350 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/mecklenburg-voor-pommeren/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|53|37|N|12|42|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Mecklenburg-Vorpommern| ]]</text>
      <sha1>7xvvlhtxiaj03h80j3cgf2ncodldzlq</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Niedersachsen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15566</id>
    <revision>
      <id>183972</id>
      <parentid>183930</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:05:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Minister-president'n */</comment>
      <origin>183972</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7086" sha1="fs0f3dbj5veqijc8i590r201n9zub2n" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| DP ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| DP ²
|-
| BHE ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| BHE ³
|-
| DRP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ⁴
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ⁵
|-
| SRP ⁶
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁶
|-
| DSP ⁷
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁷
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² Deutsche Partei

³ GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

⁴ Deutsche Reichspartei

⁵ Deutsche Zentrumspartei

⁶ Sozialistische Reichspartei

⁷ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || DP || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ² || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ¹ || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

² Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>fs0f3dbj5veqijc8i590r201n9zub2n</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184006</id>
      <parentid>183972</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:09:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184006</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7065" sha1="4acaw87vcyokki93aolz87fxgdpoemj" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| [[DP]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| [[DP]]
|-
| BHE ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| BHE ²
|-
| DRP ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ³
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ⁴
|-
| SRP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁵
|-
| DSP ⁶
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁶
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

³ Deutsche Reichspartei

⁴ Deutsche Zentrumspartei

⁵ Sozialistische Reichspartei

⁶ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || DP || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ² || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ¹ || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

² Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>4acaw87vcyokki93aolz87fxgdpoemj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184007</id>
      <parentid>184006</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:11:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Minister-president'n */</comment>
      <origin>184007</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7069" sha1="nnoq0mhv67xq22arjlgbe6o2zovy4ko" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| [[DP]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| [[DP]]
|-
| BHE ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| BHE ²
|-
| DRP ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ³
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ⁴
|-
| SRP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁵
|-
| DSP ⁶
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁶
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

³ Deutsche Reichspartei

⁴ Deutsche Zentrumspartei

⁵ Sozialistische Reichspartei

⁶ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || [[DP]] || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ² || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ¹ || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

² Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>nnoq0mhv67xq22arjlgbe6o2zovy4ko</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184008</id>
      <parentid>184007</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:16:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Minister-president'n */</comment>
      <origin>184008</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7069" sha1="qz550mfc74xrk06v4nvsxo968vbo70c" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| [[DP]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| [[DP]]
|-
| BHE ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| BHE ²
|-
| DRP ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ³
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ⁴
|-
| SRP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁵
|-
| DSP ⁶
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁶
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

³ Deutsche Reichspartei

⁴ Deutsche Zentrumspartei

⁵ Sozialistische Reichspartei

⁶ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || [[DP]] || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ¹ || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ² || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

² Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>qz550mfc74xrk06v4nvsxo968vbo70c</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184015</id>
      <parentid>184008</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:25:59Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184015</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7090" sha1="ibq99ry1rpy3qhpuomsnw2vhk7fsrqd" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 d || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| [[DP]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| [[DP]]
|-
| BHE ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| BHE ²
|-
| DRP ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ³
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ⁴
|-
| SRP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁵
|-
| DSP ⁶
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁶
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² GB/BHE: Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten

³ Deutsche Reichspartei

⁴ Deutsche Zentrumspartei

⁵ Sozialistische Reichspartei

⁶ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

d CDU + DP saemen

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || [[DP]] || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ¹ || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ² || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

² Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>ibq99ry1rpy3qhpuomsnw2vhk7fsrqd</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184030</id>
      <parentid>184015</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:07:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Landdag */</comment>
      <origin>184030</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="7008" sha1="rwfog42wlreiiohgptebezjkh763a8k" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Niedersachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Lower Saxony.svg
 |waepen      = Wappen von Niedersachsen.svg
 |kaerte      = Locator map Lower-Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Niedersachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Hannover 
 |oppervlak   = 47.710
 |inweuners   = 8.001.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 168
}}
[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]

'''Niedersachsen''' ([[Platduuts]]: ''Neddersassen'', [[Saterfries]]: ''Läichsaksen'', [[Zeêuws]]: ''Nedersaksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Hannover]].

D'r weune 8,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 47,7 duuzend km².

Niedersachsen is op 1 november [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Niedersachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bremen]] (M), [[Nordrhein-Westfalen]] (ZW), [[Hessen]] (Z), [[Thüringen]] (ZO), [[Sachsen-Anhalt]] (O), [[Brandenburg]] (NO), [[Mecklenburg-Vorpommern]] (NO), [[Hamburg]] (N) en [[Schleswig-Holstein]] (N) plus ant land [[Nederland]] (W, provincies [[Overiessel]], [[Drenthe]] en [[Greunienge (provincie)|Greunienge]]).

Den deêlstaet liet an den [[Noôrdzeê]] en [[Waddenzeê]] mie de [[Oôst-Friese Waddeneilan'n]].

Hroôte rivieren binne Elbe, Weser, Ems en Aller.

Hebergtes binne o.a. Teutoburger Wald en Harz.

Streêken binne o.a. Lüneburger Heide, Oôst-Friesland en Wendland.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=wikitable
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Hannover]] || 523.000
|-
| [[Braunschweig]] || 253.000
|-
| [[Oldenburg]] || 177.000
|-
| [[Osnabrück]] || 166.000
|-
| [[Göttingen]] || 131.000
|-
| [[Wolfsburg]] || 130.000
|-
| [[Salzgitter]] || 104.000
|-
| [[Hildesheim]] || 98.000
|-
| [[Delmenhorst]] || 81.000
|-
| [[Wilhelmshaven]] || 75.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Lüneburg]] || 75.000
|-
| [[Nordhorn]] || 57.000
|-
| [[Lingen]] || 57.000
|-
| [[Cuxhaven]] || 50.000
|-
| [[Emden]] || 49.000
|-
| [[Goslar]] || 47.000
|-
| [[Meppen]] || 37.000
|-
| [[Papenburg]] || 37.000
|-
| [[Haren (Duutsland)|Haren]] || 24.000
|-
| [[Bad Bentheim]] || 17.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Niedersachsen bestaet uut:
* 37 Landkreise (districten)
* 8 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Lower Saxony, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=30 | Niedersächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2022 
! 2017 || 2013 || 2008 
! 2003 || 1998 || 1994 
! 1990 || 1986 || 1982
! 1978 || 1974 a || 1970
! 1967 || 1963 b || 1959
! 1955 c || 1951 d || 1947
! Partie
|-
| [[SPD]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|57 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|55 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|49 || 48 
| 63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|71 || 66 || 63
| 72 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|75
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|66 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|73 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|59 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|65
| [[SPD]]
|-
| [[CDU]]
| 47 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|50 || 54 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|68 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || 62 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|87
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|83 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|77 || 74
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|63 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|62 || 51
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|43 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|30
| [[CDU]]
|-
| [[Grüne]]
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20 || 12 
| 14 ||  || 13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8 || 11 || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Grüne]]
|-
| [[AfD]]
| 18
| 9 ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]]
|-
| [[FDP]]
|  
| 11 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || 12 ||  
| 9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || 10
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 || 
| 10 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|8
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 12 || 13
| [[FDP]]
|-
| [[Linke]]
|  
|  ||  || 11
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[Linke]]
|-
| NPD ¹
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 10 ||  || 
|  ||  || 
| NPD ¹
|-
| [[DP]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 20
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|19 || 21 || 27
| [[DP]]
|-
| [[BHE]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|13
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|21 || 
| [[BHE]]
|-
| DRP ²
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 6 || 3 || 
| DRP ²
|-
| [[KPD]]
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 2 || 2 || 8
| [[KPD]]
|-
| DZP ³
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
| 1 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|4 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|6
| DZP ³
|-
| SRP ⁴
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 16 || 
| SRP ⁴
|-
| DSP ⁵
|  
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 1 || 
| DSP ⁵
|-
! Totael
! 146 
! 137 || 137 || 152 
! 183 || 157 || 161 
! 155 || 155 || 171
! 155 || 155 || 149
! 149 || 149 || 157
! 159 || 158 || 149
! Totael
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² Deutsche Reichspartei

³ Deutsche Zentrumspartei

⁴ Sozialistische Reichspartei

⁵ Deutsche Soziale Partei

a 1974-1976: SPD + FDP, 1976-1978: CDU (+FDP)

b 1963-1965: SPD + FDP, 1965-1967: SPD + CDU

c 1955-1957: DP, CDU, BHE + FDP, 1957-1959: DP, CDU + SPD

d CDU + DP saemen

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Niedersachsen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || [[SPD]] || 1946 - 1955
|-
| Heinrich Hellwege || [[DP]] || 1955 - 1959
|-
| Hinrich Wilhelm Kopf || SPD || 1959 - 1961
|-
| Georg Diederichs || SPD || 1961 - 1970
|-
| Alfred Kubel || SPD || 1970 - 1976
|-
| Ernst Albrecht || [[CDU]] || 1976 - 1990
|-
| [[Gerhard Schröder]] ¹ || SPD || 1990 - 1998
|-
| Gerhard Glogowski || SPD || 1998 - 1999
|-
| Sigmar Gabriel || SPD || 1999 - 2003
|-
| [[Christian Wulff]] ² || CDU || 2003 - 2010
|-
| David McAllister || CDU || 2010 - 2013
|-
| Stephan Weil || SPD || 2013 - 2025
|-
| Olaf Lies || SPD || 2025 - noe
|-
|}

¹ Schröder was van 1998 toet 2005 bonskanselier.

² Wulff was van 2010 toet 2012 bonspresident.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.niedersachsen.de/startseite/ Niedersachsen]
* [https://www.britannica.com/place/lower-saxony Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-nedersaksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/niedersachsen/?admid=351 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/nedersaksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|52|45|N|9|24|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Niedersachsen| ]]</text>
      <sha1>rwfog42wlreiiohgptebezjkh763a8k</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Nordrhein-Westfalen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15568</id>
    <revision>
      <id>183971</id>
      <parentid>183933</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:02:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183971</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="6580" sha1="27tlg6k4dox84qg3h5rl5bjz8r12ha8" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Nordrhein-Westfalen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of North Rhine-Westphalia.svg
 |waepen      = Coat of arms of North Rhine-Westphalia.svg
 |kaerte      = Locator map North Rhine-Westphalia in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Nordrhein-Westfalen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Düsseldorf 
 |oppervlak   = 34.112
 |inweuners   = 17.986.000
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 527
}}
[[Plaetje:North Rhine-Westphalia Topography 08.png|thumb|Landschapp'n]]

'''Nordrhein-Westfalen''' ([[Platduuts]]: ''Nuordrien-Westfaolen, Nordrhuin-Westfoalen'', [[Limburgs]]: ''Noordrien-Wesfale'', [[Ripuarisch]]: ''Noodrhing-Wäßßfaale'', [[Zeêuws]]: ''Noôrdrien-Westfaolen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Düsseldorf]].

D'r weune 18,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 34,1 duuzend km².

Nordrhein-Westfalen is op 23 oes [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 6 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Nordrhein-Westfalen hrenst an de deêlstaeten [[Niedersachsen]] (NO), [[Hessen]] (ZO) en [[Rheinland-Pfalz]] (Z) plus an de lan'n [[Belhië]] (ZW, provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]) en [[Nederland]] (W, provincies [[Limburg (Nederland)|Limburg]], [[Gelderland]] en [[Overiessel]]).

Hroôte rivieren binne [[Rien]], Ems, Ruhr, Lahn, Lippe en Weser.

Hebergtes binne o.a. [[Eifel]], [[Sauerland]], Bergisches Land, Rothaargebirge en Teutoburger Wald.

Streêken binne o.a. Nederriense Laegvlakte, Münsterland en Ruhrgebiet.

== Steê ==
Bekende steê binne (2026):

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Hroôtste steê !! Inweuners
|-
| [[Köln]] (Keulen) || 1.026.000
|-
| [[Düsseldorf]] || 619.000
|-
| [[Dortmund]] || 601.000
|-
| [[Essen (Duutsland)|Essen]] || 574.000
|-
| [[Duisburg]] || 501.000
|-
| [[Bochum]] || 359.000
|-
| [[Wuppertal]] || 357.000
|-
| [[Bielefeld]] || 331.000
|-
| [[Bonn]] || 324.000
|-
| [[Münster]] (Munster) || 306.000
|-
|}
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Aore steê !! Inweuners
|-
| [[Mönchengladbach]] || 267.000
|-
| [[Aachen]] (Aken) || 264.000
|-
| [[Krefeld]] || 231.000
|-
| [[Oberhausen]] || 213.000
|-
| [[Bocholt (Duutsland)|Bocholt]] || 73.000
|-
| [[Wesel]] || 61.000
|-
| [[Kleve]] (Kleef) || 53.000
|-
| [[Gronau]] || 50.000
|-
| [[Emmerich am Rhein]] (Emmerik) || 32.000
|-
| [[Vreden]] || 23.000
|-
|}
|}

== Indeêlieng ==
Nordrhein-Westfalen bestaet uut:
* 5 Regierungsbezirke (rehio's)
* 31 Landkreise (districten)
* 22 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-valign=top
| [[Plaetje:Nordrhein-Westfalen, administrative divisions - de - colored (full featured).png|kaderloos]]
| Rehio's:
* Arnsberg
* Detmold
* Düsseldorf 
* Köln
* Münster
|}

== Politiek ==

=== Landdag ===
Zeêtels int deêlstaetparlement (landdag).

''oliefkleur is reherieng''

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Landtag Nordrhein-Westfalen
|-
! Partie
! 2022 || 2017 || 2012
! 2010 || 2005 || 2000 
! 1995 || 1990 || 1985
! 1980 || 1975 || 1970 
! 1966 || 1962 || 1958 
! 1954 a || 1950 || 1947
! Partie
|-
| [[CDU]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|76 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|72 || 67 
| 67 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|89 || 88 
| 89 || 90 || 88 
| 95 || 95 || 95 
| 86 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|96 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|104 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|90 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|93 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|92
| [[CDU]] 
|-
| [[SPD]] 
| 56 || 69 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|99
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|67 || 74 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|102
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|108 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|123 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|125 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|106 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|91 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|94 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|99 || 90 || 81 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|76 || 68 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|64
| [[SPD]] 
|-
| [[Grüne]] 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|39 || 14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|29 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|23 || 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|17 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|24 || 12 ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  || 
| [[Grüne]] 
|-
| [[FDP]] 
| 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28 || 22 
| 13 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|12 || 24 
|  || 14 || 14 
|  || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|11 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|15 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|14 || 15 
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|25 || 26 || 12
| [[FDP]] 
|-
| [[AfD]] 
| 12 || 16 ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  || 
|  ||  || 
| [[AfD]] 
|-
| Piraten ¹ 
|  ||  || 20 
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  || 
| Piraten ¹ 
|-
| [[Linke]] 
|  ||  ||  
| 11 ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
| [[Linke]] 
|-
| DZP ²
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
|  ||  ||  
| bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|9 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|16 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|20
| DZP ²
|-
| [[KPD]] 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|  || 12 || bgcolor=&quot;#e8e08e&quot;|28
| [[KPD]] 
|-
! Totael 
! 195 || 199 || 237 
! 181 || 187 || 231 
! 221 || 239 || 227 
! 201 || 200 || 200 
! 200 || 200 || 200 
! 200 || 215 || 216
! Totael
|-
|}

¹ Piratenpartei Deutschland

² Deutsche Zentrumspartei

a CDU toet 1956, SPD vanof 1956

[[Plaetje:Verbreitungsgebiet der heutigen niederdeutschen Mundarten-2.PNG|thumb|Nederduutse streêktaelen]]
[[Plaetje:Mitteldeutsche Mundarten.png|thumb|Middelduutse streêktaelen]]

=== Minister-president'n ===
Reheriengsleiders van Nordrhein-Westfalen.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=3 | Ministerpräsidenten
|-
! Naem !! Partie !! Tied 
|-
| Rudolf Amelunxen || / || 1946 - 1947
|-
| Karl Arnold || [[CDU]] || 1947 - 1956
|-
| Fritz Steinhoff || [[SPD]] || 1956 - 1958
|-
| Franz Meyers || CDU || 1958 - 1966
|-
| Heinz Kühn || SPD || 1966 - 1978
|-
| [[Johannes Rau]] ¹ || SPD || 1978 - 1998
|-
| Wolfgang Clement || SPD || 1998 - 2002
|-
| Peer Steinbrück || SPD || 2002 - 2005
|-
| Jürgen Rüttgers || CDU || 2005 - 2010
|-
| Hannelore Kraft || SPD || 2010 - 2017
|-
| Armin Laschet || CDU || 2017 - 2021
|-
| Hendrik Wüst || CDU || 2021 - noe
|-
|}

¹ Rau was van 1999 toet 2004 bonspresident.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.land.nrw/ Nordrhein-Westfalen]
* [https://www.britannica.com/place/north-rhine-westphalia Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-noordrijn-westfalen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/nordrheinwestfalen/?admid=356 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/noordrijn-westfalen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|51|29|N|7|33|L}}


[[Plaetje:RheinFächer LVR.png|200px|links|thumb|Nederfrankische streêktaelen]]

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Nordrhein-Westfalen| ]]</text>
      <sha1>27tlg6k4dox84qg3h5rl5bjz8r12ha8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Rheinland-Pfalz</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15570</id>
    <revision>
      <id>184044</id>
      <parentid>183790</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:45:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184044</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3087" sha1="e18v5qq6ze7wcu0jhvoff9qj324l6qd" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Land Rheinland-Pfalz
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Rhineland-Palatinate.svg
 |waepen      = Coat of arms of Rhineland-Palatinate.svg
 |kaerte      = Locator map Rhineland-Palatinate in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Rheinland-Pfalz.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Mainz
 |oppervlak   = 19.858
 |inweuners   = 4.123.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 208
}}
[[Plaetje:RLP Landschaften.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Mitteldeutsche Mundarten.png|thumb|Middelduutse streêktaelen]]

'''Rheinland-Pfalz''' ([[Paltsisch]]: ''Rhoilond-Palz'', [[Zeêuws]]: ''Rienland-Palts'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Mainz]].

D'r weune 4,1 meljoen mins'n op een oppervlak van 19,9 duuzend km².

Rheinland-Pfalz is op 30 oes [[1946]] opericht en sins 23 meie [[1949]] een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

Den deêlstaet ei 4 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Rheinland-Pfalz hrenst an de deêlstaeten [[Nordrhein-Westfalen]] (N), [[Hessen]] (O), [[Baden-Württemberg]] (ZO) en [[Saarland]] (ZW) plus an de lan'n [[Frankriek]] (Z), [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] (W) en [[Belhië]] (NW, provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).

Hroôte rivieren binne [[Rien]], Moezel en Lahn.

Hebergtes binne o.a. [[Eifel]], Hunsrück, Pfälzerwald en Westerwald.

== Steê ==
Hroôtste steê binne (2026):

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Mainz]] || 224.000
|-
| [[Ludwigshafen am Rhein]] || 177.000
|-
| [[Koblenz]] || 113.000
|-
| [[Trier]] || 105.000
|-
| [[Kaiserslautern]] || 100.000
|-
| [[Worms]] || 87.000
|-
| [[Neuwied]] || 67.000
|-
| [[Bad Kreuznach]] || 54.000
|-
| [[Neustadt an der Weinstrasse]] || 53.000
|-
| [[Speyer]] || 49.000
|-
|}

== Indeêlieng ==
Rheinland-Pfalz bestaet uut:
* 24 Landkreise (districten)
* 12 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Rhineland-Palatinate, administrative divisions - de - colored.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==
Zeêtels int deêlstaetparlement (Landtag) vanof 1991.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Landtag Rheinland-Pfalz
|-
! Partie
! 2026 || 2021
! 2016 || 2011 || 2006
! 2001 || 1996 || 1991
|-
| [[CDU]]
| 39 || 31
| 35 || 41 || 38
| 38 || 41 || 40
|-
| [[SPD]]
| 32 || 39
| 39 || 42 || 53
| 49 || 43 || 47
|-
| [[AfD]]
| 24 || 9
| 14 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[Grüne]]
| 10 || 10
| 6 || 18 || 
| 6 || 7 || 7
|-
| [[FDP]]
|  || 6
| 7 ||  || 10
| 8 || 10 || 7
|-
| [[FW]]
|  || 6
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
! Totael
! 105 || 101
! 101 || 101 || 101
! 101 || 101 || 101
|}

== Lienks nae buten ==
* [https://www.rlp.de/ Rheinland-Pfalz]
* [https://www.britannica.com/place/rhineland-palatinate Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-rijnland-palts.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/rheinlandpfalz/?admid=362 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/rijnland-palts/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|49|55|N|7|27|L}}

{{Duutse staeten}}

[[Categorie:Rheinland-Pfalz| ]]</text>
      <sha1>e18v5qq6ze7wcu0jhvoff9qj324l6qd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sachsen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>15574</id>
    <revision>
      <id>184045</id>
      <parentid>183769</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:47:09Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek */</comment>
      <origin>184045</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3358" sha1="95lb8krz9s5xbsedtocpoicxbh8rccv" xml:space="preserve">{{Regio
 |naem        = Freistaat Sachsen
 |regio       = deêlstaet
 |vlagge      = Flag of Saxony.svg
 |waepen      = Coat of arms of Saxony.svg
 |kaerte      = Locator map Saxony in Germany.svg
 |kaerte1     = Reliefkarte Sachsen.png
 |land        = Duutsland
 |oôdstad     = Dresden
 |oppervlak   = 18.450
 |inweuners   = 4.027.000 
 |jaer        = 2026
 |dichteid    = 218
}}
[[Plaetje:Sachsen3.png|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Mitteldeutsche Mundarten.png|thumb|Middelduutse streêktaelen]]

'''Sachsen''' (Opper-[[Sorbisch]]: ''Sakska'', [[Zeêuws]]: ''Saksen'') is een deêlstaet (''Bundesland'') van [[Duutsland]] mie as 'oôdstad [[Dresden]].

D'r weune 4,0 meljoen mins'n op een oppervlak van 18,5 duuzend km².

Sachsen is op 3 oktober [[1990]] vanover opericht en sinsdien een deêlstaet van den Bonsrippebliek Duutsland.

't Hebied 'oôrde van 1949 toet 1990 bie [[Oôst-Duutsland]].

Den deêlstaet ei 4 zeêtels in den [[Bonsraed]].

Sachsen hrenst an de deêlstaeten [[Bayern]] (ZW), [[Thüringen]] (W), [[Sachsen-Anhalt]] (NW) en [[Brandenburg]] (N) plus an de lan'n [[Tsjehhië]] (ZO) en [[Poôl'n]] (O).

Hroôte rivieren binne Elbe, Neiße en Spree.

Hebergtes binne o.a. Erzgebirge, Lausitzer Gebirge en Sächsische Schweiz.

Streêken binne o.a. Vogtland, Osterland, Leipziger Tieflandsbucht en Oberlausitz.

In Oberlausitz wor ok Opper-[[Sorbisch]] hesproke, een [[Slaovische taele]].

== Steê ==
Hroôtste steê binne (2026):

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Steê !! Inweuners
|-
| [[Leipzig]] || 616.000
|-
| [[Dresden]] || 563.000
|-
| [[Chemnitz]] || 247.000
|-
| [[Zwickau]] || 86.000
|-
| [[Plauen]] || 65.000
|-
| [[Görlitz]] || 55.000
|-
| [[Freiberg]] || 41.000
|-
| [[Pirna]] || 40.000
|-
| [[Freital]] || 39.000
|-
| [[Bautzen]] || 37.000
|-
|}

== Indeêlieng ==
Sachsen bestaet uut:
* 10 Landkreise (districten)
* 3 kreisfreie Städte (onafankelijke steê)

{|class=wikitable
|-
| [[Plaetje:Landkreise Sachsen 2012.svg|kaderloos]]
|}

== Politiek ==
Zeêtels int deêlstaetparlement (Landtag).

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! colspan=20 | Sächsischer Landtag
|-
! Partie
! 2024 || 2019
! 2014 || 2009 || 2004 
! 1999 || 1994 || 1990
|-
| [[CDU]]
| 41 || 45
| 59 || 58 || 55
| 76 || 77 || 92
|-
| [[AfD]]
| 40 || 38
| 14 ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[BSW]]
| 15 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[SPD]]
| 10 || 10
| 18 || 14 || 13
| 14 || 22 || 32
|-
| [[Grüne]]
| 7 || 12
| 8 || 9 || 6
|  ||  || 
|-
| [[Linke]] / [[PDS]]
| 6 || 14
| 27 || 29 || 31
| 30 || 21 || 17
|-
| [[FW]]
| 1 || 
|  ||  || 
|  ||  || 
|-
| [[FDP]]
|  || 
|  || 14 || 7
|  ||  || 9
|-
| NDP ¹
|  || 
|  || 8 || 12
|  ||  || 
|-
| NF ²
|  || 
|  ||  || 
|  ||  || 10
|-
! Totael
! 120 || 119
! 126 || 132 || 124
! 120 || 120 || 160
|-
|}

¹ Nationaldemokratische Partei Deutschlands

² Neues Forum

== Lienks nae buten ==
* [https://www.sachsen.de/ Sachsen]
* [https://www.britannica.com/place/saxony-state-germany Britannica]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/d/deelstaat-saksen.htm GeschiedenisExtra]
* [https://www.deutschland.de/de/topic/kultur/deutschland-sachsen-bundesland-portrait deutschland.de]
* [https://www.citypopulation.de/de/germany/cities/sachsen/?admid=368 City Population]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/duitsland/saksen/ Klimaatinfo]
* Liggienge: {{Koord|51|3|N|13|44|L}}

{{Duutsestaeten}}

[[Categorie:Sachsen| ]]</text>
      <sha1>95lb8krz9s5xbsedtocpoicxbh8rccv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FDP</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16242</id>
    <revision>
      <id>184054</id>
      <parentid>176299</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:57:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184054</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="456" sha1="okh9wnpnar2peegzozjycq53nqyhjyj" xml:space="preserve">'''FDP''' (Freie Demokratische Partei) is een [[Duutse]], liberaole partie, op'ericht in 1948.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.fdp.de/ FDP]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/190/fdp Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Free-Democratic-Party-political-party-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/kleinparteien/fdp/42106/kompakter-ueberblick-die-fdp/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>okh9wnpnar2peegzozjycq53nqyhjyj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>SPD</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16243</id>
    <revision>
      <id>184049</id>
      <parentid>176302</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:52:20Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184049</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="421" sha1="03gwatexsyybv77vece9w2iyfjjak8p" xml:space="preserve">'''SPD''' (Sozialdemokratische Partei Deutschlands) is een [[Duutse]], sociaoldemocraotische partie, op'ericht in 1890.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.spd.de/ SPD]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/189/sps Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Social-Democratic-Party-of-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/spd/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>03gwatexsyybv77vece9w2iyfjjak8p</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>CDU</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16244</id>
    <revision>
      <id>184046</id>
      <parentid>176297</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:50:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184046</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="442" sha1="hbagrtydfxfrfro8uszt3hjc3ge0i21" xml:space="preserve">'''CDU''' (Christlich Demokratische Union Deutschlands) is een [[Duutse]], chrissendemocraotische partie, op'ericht in 1950.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.cdu.de/ CDU]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/187/cdu Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Christian-Democratic-Union-political-party-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/cdu/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>hbagrtydfxfrfro8uszt3hjc3ge0i21</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>CSU</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16245</id>
    <revision>
      <id>184052</id>
      <parentid>176298</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:54:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184052</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="448" sha1="2px4a0d7xygvuets61x68f2ql85apqj" xml:space="preserve">'''CSU''' (Christlich-Soziale Union in Bayern e. V.) is een [[Duutse]], chrissendemocraotische partie uut [[Bayern]], op'ericht in 1945.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.csu.de/ CSU]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/188/csu Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Christian-Social-Union Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/csu/ bpb]

{{Duutse partieën}}

[[Categorie:Bayern]]</text>
      <sha1>2px4a0d7xygvuets61x68f2ql85apqj</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Grüne</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16248</id>
    <revision>
      <id>184050</id>
      <parentid>176300</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:53:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184050</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="413" sha1="i16lvhkz12j0ml1qvri0tfc9l1h623o" xml:space="preserve">'''Grüne''' (Bündnis 90/Die Grünen) is een [[Duutse]], lienksgroene partie, op'ericht in 1980.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.gruene.de/ Grüne]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/191/bundnis-90die-grunen Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Green-Party-of-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/gruene/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>i16lvhkz12j0ml1qvri0tfc9l1h623o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Linke</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16251</id>
    <revision>
      <id>184051</id>
      <parentid>176301</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:54:02Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184051</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="463" sha1="se6youqr3mpnq2xwly8whjbq39y9jzv" xml:space="preserve">'''Die Linke''' is een [[Duutse]], sociaolistische partie, op'ericht in 2007.

Die Linke is een saemengang van [[PDS]] en [[WASG]].

== Lienks nae buten ==
* [https://www.die-linke.de/start/ Die Linke]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/192/die-linke Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Left-Party-political-party-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/die-linke/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>se6youqr3mpnq2xwly8whjbq39y9jzv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>AfD</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16252</id>
    <revision>
      <id>184048</id>
      <parentid>176295</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:51:26Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184048</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="414" sha1="mcwyib6plz6wo8ym4hvs1azv0zwazc9" xml:space="preserve">'''AfD''' (Alternative für Deutschland) is een [[Duutse]], rechtspopulistische/rechtsradicaole partie, op'ericht in 2013.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.afd.de/ AfD]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/1193/afd Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Alternative-for-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/afd/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>mcwyib6plz6wo8ym4hvs1azv0zwazc9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>SSW</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16274</id>
    <revision>
      <id>184053</id>
      <parentid>179255</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:55:46Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184053</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="593" sha1="835dks0ga02bea6c2yvhqbkn7mgqvht" xml:space="preserve">'''SSW''' (Südschleswigscher Wählerverband, [[Deêns]]: ''Sydslesvigsk Vælgerforening'', [[Noôrdfries]]: ''Söödschlaswiksche Wäälerferbånd'') is een [[Duutse]] partie uut [[Schleswig-Holstein]], op'ericht in 1948.

Den SSW be'artigt de belangen vant Deêns ent Noôrdfries in deêze deêlstaet.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.ssw.de/ SSW]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/2612/ssw Duitsland Instituut]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/42196/suedschleswigscher-waehlerverband/ bpb]

{{Duutse partieën}}

[[Categorie:Schleswig-Holstein]]</text>
      <sha1>835dks0ga02bea6c2yvhqbkn7mgqvht</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjabloon:Duutse partieën</title>
    <ns>10</ns>
    <id>16287</id>
    <revision>
      <id>184003</id>
      <parentid>166487</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:00:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184003</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="540" sha1="k92db0pbmz9jgum9pqk1oa0mx0iff5r" xml:space="preserve">{| align=&quot;center&quot; class=&quot;toccolours&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | Partieën in [[Duutsland]]
|-
|
[[AfD]] —
[[BSW]] —
[[CDU]] —
[[CSU]] —
[[FDP]] —
[[Grüne]] —
[[Die Linke|Linke]] —
[[SPD]] —
[[SSW]]
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | voormaelige partieën
|-
|
&lt;center&gt; [[DP]] — [[KPD]] — [[NSDAP]] — [[PDS]] — [[SED]] &lt;/center&gt;
|-
|}
&lt;includeonly&gt;
[[Categorie:Partie in Duutsland]]
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
[[Categorie:Sjablonen]]
[[Categorie:Partie in Duutsland|~]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>k92db0pbmz9jgum9pqk1oa0mx0iff5r</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184019</id>
      <parentid>184003</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:42:39Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184019</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="552" sha1="rnrfzfi4hhuvqn8ltsjog3e391sdjtr" xml:space="preserve">{| align=&quot;center&quot; class=&quot;toccolours&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | Partieën in [[Duutsland]]
|-
|
[[AfD]] —
[[BSW]] —
[[CDU]] —
[[CSU]] —
[[FDP]] —
[[Grüne]] —
[[Linke]] —
[[SPD]] —
[[SSW]]
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | voormaelige partieën
|-
|
&lt;center&gt; 
[[DP]] — 
[[GB/BHE]] — 
[[KPD]] — 
[[NSDAP]] — 
[[PDS]] — 
[[SED]] 
&lt;/center&gt;
|-
|}
&lt;includeonly&gt;
[[Categorie:Partie in Duutsland]]
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
[[Categorie:Sjablonen]]
[[Categorie:Partie in Duutsland|~]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>rnrfzfi4hhuvqn8ltsjog3e391sdjtr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184020</id>
      <parentid>184019</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:43:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184020</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="562" sha1="ewmxjpt18np1xdl6qmppmqe4zw474vf" xml:space="preserve">{| align=&quot;center&quot; class=&quot;toccolours&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | Partieën in [[Duutsland]]
|-
|
[[AfD]] —
[[BSW]] —
[[CDU]] —
[[CSU]] —
[[FDP]] —
[[Grüne]] —
[[Die Linke|Linke]] —
[[SPD]] —
[[SSW]]
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | voormaelige partieën
|-
|
&lt;center&gt; 
[[DP]] — 
[[GB/BHE]] — 
[[KPD]] — 
[[NSDAP]] — 
[[PDS]] — 
[[SED]] 
&lt;/center&gt;
|-
|}
&lt;includeonly&gt;
[[Categorie:Partie in Duutsland]]
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
[[Categorie:Sjablonen]]
[[Categorie:Partie in Duutsland|~]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ewmxjpt18np1xdl6qmppmqe4zw474vf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184039</id>
      <parentid>184020</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:36:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184039</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="573" sha1="fnd4lx8khbbshnmqfnzyq415w9zed2e" xml:space="preserve">{| align=&quot;center&quot; class=&quot;toccolours&quot; cellspacing=&quot;0&quot;
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | Partieën in [[Duutsland]]
|-
|
[[AfD]] —
[[BSW]] —
[[CDU]] —
[[CSU]] —
[[FDP]] —
[[FW]] —
[[Grüne]] —
[[Die Linke|Linke]] —
[[SPD]] —
[[SSW]]
|-
! bgcolor=&quot;#ccccff&quot; align=&quot;center&quot; | voormaelige partieën
|-
|
&lt;center&gt; 
[[DP]] — 
[[GB/BHE]] — 
[[KPD]] — 
[[NSDAP]] — 
[[PDS]] — 
[[SED]] 
&lt;/center&gt;
|-
|}
&lt;includeonly&gt;
[[Categorie:Partie in Duutsland]]
&lt;/includeonly&gt;
&lt;noinclude&gt;
[[Categorie:Sjablonen]]
[[Categorie:Partie in Duutsland|~]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fnd4lx8khbbshnmqfnzyq415w9zed2e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>BSW</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16288</id>
    <revision>
      <id>184057</id>
      <parentid>176296</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T08:07:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184057</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="528" sha1="683f0z3ad7bf8t876i1216mw6y2og9o" xml:space="preserve">'''BSW''' (Bündnis Sahra Wagenknecht - Vernunft und Gerechtigkeit) is een [[Duutse]], conservaotief-sociaolistische partie, op'ericht in 2024.

== Lienks nae buten ==
* [https://bsw-vg.de/ BSW]
* [https://duitslandinstituut.nl/naslagwerk/2583/bsw Duitsland Instituut]
* [https://www.britannica.com/topic/Left-Party-political-party-Germany#ref1334463 Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/wer-steht-zur-wahl/bundestagswahl-2025/558940/buendnis-sahra-wagenknecht-vernunft-und-gerechtigkeit/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>683f0z3ad7bf8t876i1216mw6y2og9o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>KPD</title>
    <ns>0</ns>
    <id>16745</id>
    <revision>
      <id>184058</id>
      <parentid>179188</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T09:08:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184058</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="632" sha1="sltbv5vvqlxkd3fnt5y76noy7v5vmgg" xml:space="preserve">'''KPD''' (Kommunistische Partei Deutschlands) was een [[Duutse]], communistische partie, op'ericht in 1919.

Den KPD ging in 1946 in [[Oôst-Duutsland]] as den [[SED]] saemen mie den [[SPD]].

Den KPD wier in 1956 in [[West-Duutsland]] verboden en in 1968 as den DKP (Deutsche Kommunistische Partei) vanover op'ericht.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.ensie.nl/liek-mulder/kommunistische-partei-deutschlands-kpd Ensie]
* [https://www.britannica.com/topic/Communist-Party-of-Germany Britannica]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/500840/kommunistische-partei-deutschlands/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>sltbv5vvqlxkd3fnt5y76noy7v5vmgg</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Sjabloon:Duutse president'n</title>
    <ns>10</ns>
    <id>17768</id>
    <revision>
      <id>183970</id>
      <parentid>183965</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:00:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183970</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="487" sha1="myrm5jpsugxab9rs2am628zroo8oeeo" xml:space="preserve">{{Navigatie
| titel = [[Duutsland#Bonspresident'n|Bonspresident'n van Duutsland]]
| afb_rechts = [[plaetje:Flag of Germany.svg|40px]]
| inhoud = 
[[Theodor Heuss]] —
[[Heinrich Lübke]] —
[[Gustav Heinemann]] —
[[Walter Scheel]] —
[[Karl Carstens]] —
[[Richard von Weizsäcker]] — &lt;br&gt;
[[Roman Herzog]] —
[[Johannes Rau]] —
[[Horst Köhler]] —
[[Christian Wulff]] —
[[Joachim Gauck]] —
[[Frank-Walter Steinmeier]]
}}
&lt;noinclude&gt;
[[Categorie:Sjablonen]]
&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>myrm5jpsugxab9rs2am628zroo8oeeo</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Thom de Graaf</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17769</id>
    <revision>
      <id>183973</id>
      <timestamp>2026-10-04T12:36:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>Nieuwe bladzie mee as inoud: '''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]]</comment>
      <origin>183973</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="94" sha1="hy30kbpzrmo7xo178iient2tidl3o7p" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]]</text>
      <sha1>hy30kbpzrmo7xo178iient2tidl3o7p</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183974</id>
      <parentid>183973</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:38:49Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183974</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="164" sha1="ghor172hiv7qoswjzs84ocazegzuiwj" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].</text>
      <sha1>ghor172hiv7qoswjzs84ocazegzuiwj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183975</id>
      <parentid>183974</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:41:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183975</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="264" sha1="1tde9a7q8se3bqt0v5li1ttw1b9d1tm" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.</text>
      <sha1>1tde9a7q8se3bqt0v5li1ttw1b9d1tm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183976</id>
      <parentid>183975</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:48:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183976</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="402" sha1="r2sd2eevproxcqvpvrorwdwrklyaako" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003).</text>
      <sha1>r2sd2eevproxcqvpvrorwdwrklyaako</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183977</id>
      <parentid>183976</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:56:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183977</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="541" sha1="aa1mwjyzok4va6ej125vmnlpxjqo3rq" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003).

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.</text>
      <sha1>aa1mwjyzok4va6ej125vmnlpxjqo3rq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183978</id>
      <parentid>183977</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T12:58:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183978</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="645" sha1="4uane5k0ajixmkrj0sm88otsjmvvja1" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003).

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid.</text>
      <sha1>4uane5k0ajixmkrj0sm88otsjmvvja1</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183979</id>
      <parentid>183978</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:03:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183979</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="834" sha1="9xt7tm4uufwvjq84fbezrkk7azzfkj5" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003).

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].</text>
      <sha1>9xt7tm4uufwvjq84fbezrkk7azzfkj5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183980</id>
      <parentid>183979</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:07:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183980</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="869" sha1="6fglui7lm2z15xh4warph5p8kul7yuc" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].</text>
      <sha1>6fglui7lm2z15xh4warph5p8kul7yuc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183981</id>
      <parentid>183980</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:10:25Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183981</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="987" sha1="4zdmg3aw49rid2durwqt6fljr95zkak" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).</text>
      <sha1>4zdmg3aw49rid2durwqt6fljr95zkak</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183982</id>
      <parentid>183981</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:12:04Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183982</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1001" sha1="8s1hep3rp4mg8431wf3v23vibxubbgr" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en Konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).</text>
      <sha1>8s1hep3rp4mg8431wf3v23vibxubbgr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183983</id>
      <parentid>183982</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:18:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183983</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1490" sha1="e8l5nc61p3ttqwu2qr2svqkxr7lxoj3" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>e8l5nc61p3ttqwu2qr2svqkxr7lxoj3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183984</id>
      <parentid>183983</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:19:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183984</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1589" sha1="1hj4xeq83dng2g7wn27iexsw3j31fsz" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>1hj4xeq83dng2g7wn27iexsw3j31fsz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183985</id>
      <parentid>183984</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:20:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183985</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1614" sha1="nwweh8e46cv4b56ynxt14l5nkpe32ja" xml:space="preserve">'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>nwweh8e46cv4b56ynxt14l5nkpe32ja</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183986</id>
      <parentid>183985</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:25:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183986</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1682" sha1="5q0ntojy147mlqdzih9zsrctuwevcrw" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] (2003-2005) minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>5q0ntojy147mlqdzih9zsrctuwevcrw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183987</id>
      <parentid>183986</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:26:27Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183987</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1689" sha1="2d1vj5vzxpjiqgg9958kozz4jbziewg" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>2d1vj5vzxpjiqgg9958kozz4jbziewg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183992</id>
      <parentid>183987</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:38:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183992</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1727" sha1="ege428zk2u4poq30iwa53sj15dg13kf" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>ege428zk2u4poq30iwa53sj15dg13kf</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183993</id>
      <parentid>183992</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:41:30Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183993</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1740" sha1="t9bavmcx5apsaca31edu33ezarcirtz" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>t9bavmcx5apsaca31edu33ezarcirtz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183994</id>
      <parentid>183993</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:44:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183994</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1852" sha1="2qjeusme4sqr49s4bu9s41086527xwp" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>2qjeusme4sqr49s4bu9s41086527xwp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183995</id>
      <parentid>183994</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:49:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183995</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1925" sha1="qyolnjbc91stn6qecptiquicf7711sg" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei ok vee veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den consumentenbond).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>qyolnjbc91stn6qecptiquicf7711sg</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183996</id>
      <parentid>183995</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:50:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183996</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1972" sha1="8pwgkaj8abi52qnjyfs3rqmto79qbm0" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Van 2011 toet 2018 was um Eêste Kaemerlid (fraoctieveuzitter 2015-2018).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei ok vee veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>8pwgkaj8abi52qnjyfs3rqmto79qbm0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183997</id>
      <parentid>183996</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:56:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183997</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2003" sha1="5nmxhcgbrd39nx6iz5o7og0omts7f30" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter 1997-2003) en van 1998 toet 2003 eveneêns partieleider.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>5nmxhcgbrd39nx6iz5o7og0omts7f30</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183998</id>
      <parentid>183997</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T13:59:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183998</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2004" sha1="9ixu3kisgxvt40t3p9amtmwomv286xb" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter vanof 1997) en eveneêns partieleider van 1998 toet 2003.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier.

Van 2007 toet 2012 was um burhemeêster van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>9ixu3kisgxvt40t3p9amtmwomv286xb</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>183999</id>
      <parentid>183998</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T15:57:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>183999</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2122" sha1="4cq8w6frvs821146sedv2mwr6k7clwk" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter vanof 1997) en eveneêns partieleider van 1998 toet 2003.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier. Um vertrok omdat um z'n voôrstel vò den 'ekoze burhemeêster in den Eêste Kaemer niet wier angenomme.

Van 2007 toet 2012 was um zelve burhemeêster en wel van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>4cq8w6frvs821146sedv2mwr6k7clwk</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184000</id>
      <parentid>183999</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T15:58:54Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184000</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2133" sha1="h5j1mnkrb99pbmalshh5ope7u2keh2b" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter vanof 1997) en eveneêns partieleider van 1998 toet 2003.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier. Um vertrok omdat um z'n voôrstel vò den 'ekoze burhemeêster in den Eêste Kaemer niet wier angenomme.

Van 2007 toet 2012 was um zelve (benoemde) burhemeêster en wel van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>h5j1mnkrb99pbmalshh5ope7u2keh2b</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184001</id>
      <parentid>184000</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T16:00:05Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184001</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2137" sha1="namnfjc2td7q4ty0inwht5410r5bnvw" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter vanof 1997) en eveneêns partieleider van 1998 toet 2003.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier. Um vertrok omdat um z'n voôrstel vò den 'ekoze burhemeêster in den Eêste Kaemer niet wier angenomme.

Van 2007 toet 2012 was um zelve een (benoemde) burhemeêster en wel van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>namnfjc2td7q4ty0inwht5410r5bnvw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184016</id>
      <parentid>184001</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:41:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184016</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2147" sha1="2esrxrulsyyal3uhl2r76hbtvtyziug" xml:space="preserve">[[plaetje:Thom de Graaf uitslagenavond 2014.jpg|kaderloos|rechts]]

'''Thom de Graaf''' ([[Amsterdam]], 11 juni [[1957]]) is een Nederlandse politicus van [[D66]].

De Graaf studeêrde rechen an den [[Kattelieke Universiteit Nijmegen]].

Um werkte vervolgens bie deêze universiteit en daernae toet 1994 bie 't ministerie van binn'nlandse zaeken.

Van 1990 toet 1994 was um ok raedslid van [[Leiden]].

Vervolgens was um van 1994 toet 2003 Twidde Kaemerlid (fraoctieveuzitter vanof 1997) en eveneêns partieleider van 1998 toet 2003.

De Graaf was int [[kabinet-Balkenende II]] van 2003 toet 2005 minister vò bestierlijke vernieuwieng en konienkrieksrelaoties as ok vicepremier. Um vertrok omdat um z'n voôrstel vò den 'ekoze burhemeêster in den Eêste Kaemer niet wier angenomme.

Van 2007 toet 2012 was um zelve een (benoemde) burhemeêster en wel van [[Nijmegen]].

Wat wier hevolgd deu 't lidmaetschap van den Eêste Kaemer (2011-2018, fraoctieveuzitter vanof 2015).

Tegeliekertied was um van 2012 toet 2018 veuzitter Vereênigieng 'Oôgescholen.

Daernae was um van 2018 toet 2026 viceveuzitter van den [[Raed van Staete]].

Sins 2026 is um minister van staet. 

Um ei vee meêr veuzitterschapp'n bekleêd (o.a. bie den Consumentenbond en den Stichtieng Parlementaire Heschiedenisse).

De Graaf is hetrouwd en [[katteliek]].

Um z'n vaor [[Theo de Graaf]] ([[KVP]]) was ok burhemeêster van Nijmegen (1968-1977).

== Lienks nae buten ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-thc-thom-de-graaf Parlement.com]
* [https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/ministers-van-staat/mr.-th.c.-de-graaf Rijksoverheid]

{{DEFAULTSORT:Graaf, Thom de}}
[[Categorie:Partijleider]]
[[Categorie:Vicepremier]]
[[Categorie:Minister (Nederland)]]
[[Categorie:Eêste Kaemerlid]]
[[Categorie:Twidde Kaemerlid]]
[[Categorie:Burhemeêster (Nederland)]]
[[Categorie:Raedslid]]
[[Categorie:D66-politicus]]
[[Categorie:Nederlands amtenaer]]
[[Categorie:Nederlands bestierder]]
[[Categorie:Nederlands weêtenschapper]]
[[Categorie:Rechsheleêrde]]
[[Categorie:Staetsraed]]
[[Categorie:Politiek in Gelderland]]
[[Categorie:Politiek in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>2esrxrulsyyal3uhl2r76hbtvtyziug</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>DP</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17770</id>
    <revision>
      <id>184002</id>
      <timestamp>2026-10-04T17:57:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>Nieuwe bladzie mee as inoud: '''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en op'eheve in 1980.  == Lienks nae buten == *   {{Duutse partieën}}</comment>
      <origin>184002</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="184" sha1="e93ditcl4fba6vhb0fnnjcqngyy1l57" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en op'eheve in 1980.

== Lienks nae buten ==
* 

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>e93ditcl4fba6vhb0fnnjcqngyy1l57</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184004</id>
      <parentid>184002</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:04:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184004</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="157" sha1="3nna2nj90lbxlq6govc5aymu1icccaa" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en op'eheve in 1980.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>3nna2nj90lbxlq6govc5aymu1icccaa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184005</id>
      <parentid>184004</parentid>
      <timestamp>2026-10-04T18:05:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184005</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="158" sha1="ag8sh1ynwjl14c0m55nvodawgpwc4bi" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en opge'even in 1980.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>ag8sh1ynwjl14c0m55nvodawgpwc4bi</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184026</id>
      <parentid>184005</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:58:12Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184026</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="221" sha1="7mxkhcfxokjea0y7s9duo50kua7oaji" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en opge'even in 1961/1980.

Opgegaen in 1961 in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei).

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>7mxkhcfxokjea0y7s9duo50kua7oaji</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184032</id>
      <parentid>184026</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:21:22Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184032</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="240" sha1="fjgxoc05vlnqqnk4cg4jpambuyvl2td" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en opge'even in 1961/1980.

In 1961 mie den [[GB/BHE]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>fjgxoc05vlnqqnk4cg4jpambuyvl2td</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184035</id>
      <parentid>184032</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:23:48Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184035</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="256" sha1="qsbugqadsoy9v6n6xw6gdwkafzydqco" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en opge'even in 1961 (in 1980 in de deêlstaeten).

Mie den [[GB/BHE]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>qsbugqadsoy9v6n6xw6gdwkafzydqco</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184060</id>
      <parentid>184035</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T09:11:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184060</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="371" sha1="o41k7ns13b9vuxxece1upkcj6srfgjd" xml:space="preserve">'''DP''' (Deutsche Partei) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1946 en opge'even in 1961 (in 1980 in de deêlstaeten).

Mie den [[GB/BHE]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/500844/deutsche-partei/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>o41k7ns13b9vuxxece1upkcj6srfgjd</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>GB/BHE</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17771</id>
    <revision>
      <id>184017</id>
      <timestamp>2026-10-05T06:39:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>Nieuwe bladzie mee as inoud: '''Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten''' (GB/BHE) was een Duutse partie, op'ericht in 1950 en op'eheve in 1961.</comment>
      <origin>184017</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="145" sha1="q20axp5e5pc3lg1h75prpgapp68htn0" xml:space="preserve">'''Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten''' (GB/BHE) was een Duutse partie, op'ericht in 1950 en op'eheve in 1961.</text>
      <sha1>q20axp5e5pc3lg1h75prpgapp68htn0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184018</id>
      <parentid>184017</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:40:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184018</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="167" sha1="nbhm6c57q9bhs4tzcs64mrcuevohhjq" xml:space="preserve">'''Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten''' (GB/BHE) was een Duutse partie, op'ericht in 1950 en op'eheve in 1961.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>nbhm6c57q9bhs4tzcs64mrcuevohhjq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184021</id>
      <parentid>184018</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:44:55Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184021</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="182" sha1="ipdgf5xluoafpqkb06oe5fyplr3wa3f" xml:space="preserve">'''Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten''' (GB/BHE) was een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>ipdgf5xluoafpqkb06oe5fyplr3wa3f</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184022</id>
      <parentid>184021</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:48:15Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184022</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="182" sha1="aqairntjrmp7gtz9e2xdsdubcul1ztj" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>aqairntjrmp7gtz9e2xdsdubcul1ztj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184023</id>
      <parentid>184022</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:50:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184023</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="215" sha1="2hbvq9dhpy0lqq4bwr6l452gkf7t0fx" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>2hbvq9dhpy0lqq4bwr6l452gkf7t0fx</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184024</id>
      <parentid>184023</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:53:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184024</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="321" sha1="slj636k447fc7f3b7z3kjryavspgken" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

Den partie richtte z'n eihe op Duutsers uut voormaelige Duutse hebied'n in [[Poôl'n]] en [[Tsjehhië]].

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>slj636k447fc7f3b7z3kjryavspgken</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184025</id>
      <parentid>184024</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T06:56:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184025</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="371" sha1="qln27gob74apx5ntl6pfuws4t5m7kor" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

Den partie richtte z'n eihe op Duutsers uut voormaelige Duutse hebied'n in [[Poôl'n]] en [[Tsjehhië]].

Opgegaen in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei).

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>qln27gob74apx5ntl6pfuws4t5m7kor</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184033</id>
      <parentid>184025</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:21:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184033</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="394" sha1="jr2h5lymwwqm42e9iy5du1g5zy7gkx7" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

Den partie richtte z'n eihe op Duutsers uut voormaelige Duutse hebied'n in [[Poôl'n]] en [[Tsjehhië]].

In 1961 mie den [[DP]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>jr2h5lymwwqm42e9iy5du1g5zy7gkx7</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184034</id>
      <parentid>184033</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:22:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184034</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="386" sha1="cp1h3hkknga8wuggp6gx439mt2y2goq" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

Den partie richtte z'n eihe op Duutsers uut voormaelige Duutse hebied'n in [[Poôl'n]] en [[Tsjehhië]].

Mie den [[DP]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>cp1h3hkknga8wuggp6gx439mt2y2goq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184059</id>
      <parentid>184034</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T09:09:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184059</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="530" sha1="l9cacjfd5fbe4f88elqdynjjce4l2wv" xml:space="preserve">'''GB/BHE''' (Gesamtdeutscher Block / Bund der Heimatvertriebenen und Entrechteten) was een [[Duutsland|Duutse]], nationaolistisch-conservaetieve partie, op'ericht in 1950 en opge'even in 1961.

Den partie richtte z'n eihe op Duutsers uut voormaelige Duutse hebied'n in [[Poôl'n]] en [[Tsjehhië]].

Mie den [[DP]] in den [[GDP]] (Gesamtdeutsche Partei) opgegaen.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/500842/bund-der-heimatvertriebenen-und-entrechteten/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>l9cacjfd5fbe4f88elqdynjjce4l2wv</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>BHE</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17772</id>
    <redirect title="GB/BHE" />
    <revision>
      <id>184028</id>
      <timestamp>2026-10-05T07:01:00Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>Oor deugestierd nae [[GB/BHE]]</comment>
      <origin>184028</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="26" sha1="jlu9ht290isn4fhtfs7b1kmxcv2vu1x" xml:space="preserve">#DOORVERWIJZING [[GB/BHE]]</text>
      <sha1>jlu9ht290isn4fhtfs7b1kmxcv2vu1x</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>FW</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17773</id>
    <revision>
      <id>184038</id>
      <timestamp>2026-10-05T07:33:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>Nieuwe bladzie mee as inoud: '''FW''' (Freie Wähler) is een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 2009.  Den partie richt z'n eihe op rehionaole belangen.  == Lienks nae buten == *    {{Duutse partieën}}</comment>
      <origin>184038</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="180" sha1="1fq9d0rsjjie0cmh13mjfq1i26bkree" xml:space="preserve">'''FW''' (Freie Wähler) is een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 2009.

Den partie richt z'n eihe op rehionaole belangen.

== Lienks nae buten ==
*  

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>1fq9d0rsjjie0cmh13mjfq1i26bkree</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184040</id>
      <parentid>184038</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:37:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184040</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="279" sha1="bqgv8j727bnq63c4klen6c3px1uem3x" xml:space="preserve">'''FW''' (Freie Wähler) is een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 2009.

Den partie richt z'n eihe op rehionaole belangen.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/kleinparteien/135181/freie-waehler/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>bqgv8j727bnq63c4klen6c3px1uem3x</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184041</id>
      <parentid>184040</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:38:56Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Lienks nae buten */</comment>
      <origin>184041</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="326" sha1="hcfjsfsg2tihdtxdfros0k5f3cjfy2t" xml:space="preserve">'''FW''' (Freie Wähler) is een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 2009.

Den partie richt z'n eihe op rehionaole belangen.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.freiewaehler.eu/ Freie Wähler]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/kleinparteien/135181/freie-waehler/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>hcfjsfsg2tihdtxdfros0k5f3cjfy2t</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184047</id>
      <parentid>184041</parentid>
      <timestamp>2026-10-05T07:50:36Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184047</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="315" sha1="3a8j70zzbzkmgtefkkvtgga7ledorr9" xml:space="preserve">'''FW''' (Freie Wähler) is een [[Duutsland|Duutse]] partie, op'ericht in 2009.

Den partie richt z'n eihe op rehionaole belangen.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.freiewaehler.eu/ FW]
* [https://www.bpb.de/themen/parteien/parteien-in-deutschland/kleinparteien/135181/freie-waehler/ bpb]

{{Duutse partieën}}</text>
      <sha1>3a8j70zzbzkmgtefkkvtgga7ledorr9</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>