Nederland

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="zea">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikipedia</sitename>
    <dbname>zeawiki</dbname>
    <base>https://zea.wikipedia.org/wiki/V%C3%B2blad</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.23</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Media</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Speciaol</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Overleg</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Gebruker</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Overleg gebruker</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikipedia</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Overleg Wikipedia</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Plaetje</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Overleg plaetje</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Overleg MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Sjabloon</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Overleg sjabloon</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Ulpe</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Overleg ulpe</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Categorie</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Overleg categorie</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Module</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Overleg module</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Nederland</title>
    <ns>0</ns>
    <id>82</id>
    <revision>
      <id>184340</id>
      <parentid>184317</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:32:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184340</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18413" sha1="17pxa22uqpjbczr51z7ixdpzdupqwqh" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uitgebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=wikitable
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] (''Fryslân'') || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] (''Groningen'') || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] (''Noord-Brabant'') || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] (''Noord-Holland'') || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] (''Overijssel'') || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] (''Zeeland'') || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] (''Zuid-Holland'') || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]]

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>17pxa22uqpjbczr51z7ixdpzdupqwqh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184341</id>
      <parentid>184340</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:33:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184341</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18424" sha1="ja5mnmnkjhajlohzqly2vnr9p72g5z3" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uitgebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] (''Fryslân'') || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] (''Groningen'') || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] (''Noord-Brabant'') || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] (''Noord-Holland'') || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] (''Overijssel'') || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] (''Zeeland'') || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] (''Zuid-Holland'') || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]]

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>ja5mnmnkjhajlohzqly2vnr9p72g5z3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184342</id>
      <parentid>184341</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:35:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184342</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18450" sha1="8qi02faajcb2guu4w5hg36ebdu4fmfh" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uitgebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] (''Fryslân'') || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] (''Groningen'') || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] (''Noord-Brabant'') || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] (''Noord-Holland'') || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] (''Overijssel'') || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] (''Zeeland'') || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] (''Zuid-Holland'') || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]]

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>8qi02faajcb2guu4w5hg36ebdu4fmfh</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184343</id>
      <parentid>184342</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:37:11Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184343</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18329" sha1="k5gus8jb9vwij79vonl133fxfecjins" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uitgebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]]

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>k5gus8jb9vwij79vonl133fxfecjins</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184344</id>
      <parentid>184343</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:38:32Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Politiek en bestier */</comment>
      <origin>184344</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18329" sha1="fp56sh81l2vhjq15l1zahhlj5mblhsc" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]]

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>fp56sh81l2vhjq15l1zahhlj5mblhsc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184345</id>
      <parentid>184344</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:38:58Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184345</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18342" sha1="sv6ek813xwsvab0nnj0m2e9nspcu3qj" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000
|-
| [[Flevoland]] || 463.000
|-
| [[Friesland]] || 665.000
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000
|-
| [[Zeêland]] || 395.000
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>sv6ek813xwsvab0nnj0m2e9nspcu3qj</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184346</id>
      <parentid>184345</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:45:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184346</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18458" sha1="8lyfwuoavukhnr69sjz4eopultrtjjc" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026) || oppervlak (land)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 2633
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 1410
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 3340
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 4960
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 2316
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 2145
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 4902
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 2663
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 3316
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 1484
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 1780
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 2698
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>8lyfwuoavukhnr69sjz4eopultrtjjc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184347</id>
      <parentid>184346</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:50:18Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184347</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18556" sha1="evy6fudeq2do4kmjzwdp1kix0hj82hm" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners (2026) || oppervlak (land) || dichteid
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 2633 || 193
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 1410 || 328
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 3340 || 199
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 4960 || 438
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 2316 || 260
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 2145 || 531
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 4902 || 546
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 2663 || 1130
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 3316 || 363
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 1484 || 953
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 1780 || 222
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 2698 || 1439
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>evy6fudeq2do4kmjzwdp1kix0hj82hm</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184348</id>
      <parentid>184347</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:53:16Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184348</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18589" sha1="p3rf2mo2dhwcwozjkl2jsipdf0ribfw" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners &lt;br&gt; (2026) || oppervlak &lt;br&gt; (land, km²) || dichteid &lt;br&gt; (inw./km²)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 2633 || 193
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 1410 || 328
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 3340 || 199
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 4960 || 438
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 2316 || 260
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 2145 || 531
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 4902 || 546
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 2663 || 1130
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 3316 || 363
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 1484 || 953
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 1780 || 222
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 2698 || 1439
|-
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>p3rf2mo2dhwcwozjkl2jsipdf0ribfw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184349</id>
      <parentid>184348</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:58:03Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184349</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18629" sha1="sfvi7lun7ztwij3d8n1b5i7urpzr5q3" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! provincie || inweuners &lt;br&gt; (2026) || oppervlak &lt;br&gt; (land, km²) || dichteid &lt;br&gt; (inw./km²)
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 2633 || 193
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 1410 || 328
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 3340 || 199
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 4960 || 438
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 2316 || 260
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 2145 || 531
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 4902 || 546
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 2663 || 1130
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 3316 || 363
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 1484 || 953
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 1780 || 222
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 2698 || 1439
|-
! totael || 18.130.000 || 33.647 || 539
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>sfvi7lun7ztwij3d8n1b5i7urpzr5q3</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184361</id>
      <parentid>184349</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:46:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Provincies */</comment>
      <origin>184361</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18826" sha1="15prrjlyrhr568mw6vfvkvqs0suis96" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! rowspan=2 | provincie || colspan=2| inweuners || colspan=2 | oppervlak (km²) || rowspan=2 | dichteid &lt;br&gt; (inw./km²)
|-
! 2026 || % || land || % 
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 3% || 2633 || % || 193
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 3% || 1410 || % || 328
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 4% || 3340 || % || 199
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 12% || 4960 || % || 438
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 3% || 2316 || % || 260
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 6% || 2145 || % || 531
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 15% || 4902 || % || 546
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 17% || 2663 || % || 1130
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 7% || 3316 || % || 363
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 8% || 1484 || % || 953
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 2% || 1780 || % || 222
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 21% || 2698 || % || 1439
|-
! totael || 18.130.000 ||  || 33.647 ||  || 539
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>15prrjlyrhr568mw6vfvkvqs0suis96</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184362</id>
      <parentid>184361</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:51:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bestierlijke indeêlienge */</comment>
      <origin>184362</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18842" sha1="i73s5lsp4odl3j35s9ld19n6mj550a8" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele     = Nederland
 |vlagge               = Flag of the Netherlands.svg
 |waepen               = Royal Coat of Arms of the Netherlands.svg
 |locaotie             = Europe location NED.png
 |taelen               = [[Nederlands]], [[Fries]]
 |oôdstad              = [[Amsterdam]], mae de regerienge zit in [[D'n Aegt]]
 |regeriengsvurm       = [[parlement|parlementaire]] [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd            = [[Wullem-Alexander der Nederlan'n]]
 |regeriengsleider     = [[Rob Jetten]]
 |religie              = 2015:&lt;br/ &gt; [[roôms-katholicisme|katholicisme]] (24%)&lt;br/ &gt; [[protestantisme]] (20%)&lt;br/ &gt; - [[calvinisme]] (16%)&lt;br/ &gt; [[islam]] (5%)
 |km2                  = 41.543  &lt;ref name=opp&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/#100-onderwerpen AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter            = 18,41
 |inweuners            = 18.130.000 (jannewari 2026) &lt;ref name=inw&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/83474NED/table?ts=1704374564258 StatLine]&lt;/ref&gt;
 |dichteid             = 436
 |volkslied            = [[Wilhelmus van Nassouwe]]
 |munte                = [[euro]]
 |valutacode           = EUR
 |tiedzoône            = UTC+1
 |j/n                  = jaet
 |feêstdag             = [[27 april]]
 |tld                  = nl
 |landcode             = NL/NLD
 |tel                  = 31
}}
'''Nederland''' ([[Fries]]: ''Nederlân'') is 'n [[land]] in [[Europa]], en wè 't in Europa leiende deêl van 't ''[[Konienkriek der Nederlan'n]]''. 't Grenst an [[België]] en [[Duutsland]] en leit in 't westen en noorden an de [[Noordzeê]]. Oôdstad is [[Amsterdam]], aore steêën bin o.a. [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]], [[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[Eindoven]] en [[Greunienge (stad)|Greunienge]]. 't Land is lid van de [[EU]] en stae bekend om zien riekdom an [[waeter]]. Populair oort 't land ok wè ''[[Olland]]'' genoemd. Mie 18 miljoen inweuners (sins auhustus 2024) is Nederland 't dichtstbevolkte land van Europa (heêl kleine lan'n butengelaeten; zie ok [[lieste van lan'n in Europa]]).

== Heografie ==
Nederland eit 18,13 miljoen inweuners begin 2026 &lt;ref name=inw/&gt; en 'n totaele oppervlakte van 41.543 km², daervan is 33.647 km² land (81,6%) en 7.896 km² waeter (18,4%).&lt;ref name=opp/&gt; De bevolkiengsdichteid is 436 inweuners per km² totael en 539 inweuners per km² land.

Nederland is grô'ndeels vlak mee as hoôgste punt de [[Vaelserbaereg]] van 321 meter boven [[zeêniveau]], immae in't zuudoôstelijkste puntje van [[Limburg (Nederland)|Limburg]]. Grôte stikken van 't wess'n ligge zelfs onger zeêniveau weer buutelanders dan weer vreemd van opkieke. 't Laegste punt lig in de provincie [[Zuud-'Olland]], in de gemeênte [[Zuudplas]]: - 6,76 meter.

=== Bos ===
Nederland is ien van de lan'n mie 't minste bos in [[Europa]].&lt;ref&gt;[https://www.europarl.europa.eu/factsheets/nl/sheet/105/die-europaische-union-und-die-walder Europees Parlement]&lt;/ref&gt;

Nederland bestaet vò 10,8% uut bos, 3.638 km² in 2021.&lt;ref&gt;[https://nl.kuwi.org/projecten-nederland/ Kuwi]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.wur.nl/nl/onderzoek/milieu-en-omgeving/nederlandse-bosinventarisatie/resultaten Wageningen University &amp; Research]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.clo.nl/indicatoren/nl162001-oppervlakte-bos-in-nederland-1970-2021 Compendium voor de Leefomgeving]&lt;/ref&gt; Bosaerm binne 't westen vant land ent uuterste noôrden; [[Zeêland]] ist bosaermst.

=== Klimaot ===
Nederland eit 'n gemaetigd zeêklimaot, in de klimaotindeêlienge van Köppen 'n Cfb-klimaot (maetig regenklimaot).

Zie ok: 
* [[Lieste mie gemiddelde temperaturen in Nederland]]


&lt;Gallery&gt;
Waalhaven in Rotterdam 2016.jpg|Haevene van [[Rotterdam]]
Kurhaus achterkant.jpg|Het Kurhaus ant strange van [[Scheveniengen]]
KINDERDIJK AND ENVIRONS 2007 (107) (8190331404).jpg|Meulens van [[Kinderdiek]]
Map of the Netherlands nl.png|Kaerte van Nederland
Dialecten in Nederland.JPG|Streektaelen in Nederland 
Provincies relief 1440px.png|Oôgtekaerte van Nederland 
&lt;/Gallery&gt;

=== Inweunerantal ===
Ontwikkelieng vant inweunerantal:

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;8&quot;|Per alve eêuw &lt;ref&gt;[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
! Mael
! Dichteid ¹
|-
| 1850
| 3.084.000
|
|
|
|
|
| 95
|-
| 1900
| 5.107.000
| + 2.023.000
| + 66%
| + 2.023.000
| + 66%
| 1,7
| 157
|-
| 1950
| 10.027.000
| + 4.920.000
| + 96%
| + 6.943.000
| + 225%
| 3,3
| 301
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 5.837.000
| + 58%
| + 12.780.000
| + 414%
| 5,1
| 468
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 2.180.000
| + 14%
| + 14.960.000
| + 485%
| 5,9
| 536
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 85.000
! + 2,8%
!
!
|}

¹ per landoppervlakte

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per tien jaeren &lt;ref&gt;[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1788336858392 StatLine]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
! Verschil opgeteld
! Procenten
|-
| 1950
| 10.027.000
|
| 
|
|
|-
| 1960
| 11.417.000
| + 1.390.000
| + 13,9%
| + 1.390.000
| + 13,9%
|-
| 1970
| 12.958.000
| + 1.541.000
| + 13,5%
| + 2.931.000
| + 29,2%
|-
| 1980
| 14.091.000
| + 1.133.000
| + 8,7%
| + 4.064.000
| + 40,5%
|-
| 1990
| 14.893.000
| + 802.000
| + 5,7%
| + 4.866.000
| + 48,5%
|-
| 2000
| 15.864.000
| + 971.000
| + 6,5%
| + 5.837.000
| + 58,2%
|-
| 2010
| 16.575.000
| + 711.000
| + 4,5%
| + 6.548.000
| + 65,3%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 833.000
| + 5,0%
| + 7.381.000
| + 73,6%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 636.000
| + 3,7%
| + 8.017.000
| + 80,0%
|-
! colspan=4 | Gemiddeld per jaer
! + 107.000
! + 1,1%
|}

{| class=&quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;6&quot;|Per jaer &lt;ref&gt;[https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]&lt;/ref&gt;
|-
! Jaer
! Inweuners
! Verschil
! Procenten
|-
| 2016
| 16.979.000
| 
|
|-
| 2017
| 17.082.000
| + 103.000
| + 0,6%
|-
| 2018
| 17.181.000
| + 99.000
| + 0,6%
|-
| 2019
| 17.282.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2020
| 17.408.000
| + 126.000
| + 0,7%
|-
| 2021
| 17.475.000
| + 67.000
| + 0,4%
|-
| 2022
| 17.591.000
| + 116.000
| + 0,7%
|-
| 2023
| 17.811.000
| + 220.000
| + 1,3%
|-
| 2024
| 17.943.000
| + 132.000
| + 0,7%
|-
| 2025
| 18.044.000
| + 101.000
| + 0,6%
|-
| 2026
| 18.130.000
| + 86.000
| + 0,5%
|-
! colspan=2 | Totael
! + 1.151.000
! + 6,8%
|-
! colspan=2 | Gemiddeld per jaer
! + 115.000
! + 0,7%
|}

== Geschiedenisse ==
[[Plaetje:Westfaelischer Friede in Muenster (Gerard Terborch 1648).jpg|thumb|Vrede van [[Munster]] ([[1648]])]]
Nederland onstit as land in [[1568]] tiejes de opstand tegen de Spanjaerden. In de 17e eeuw mikt ut land een bloeiperiode deu, die ok we bekend stit as de [[Gouden Eêuw]]. Ollandse en Zeeuwse schepen vaere de 'ele weareld over. [[Amsterdam]] wor ien van de groôste ste'en ter weareld. Kolonies worre 'esticht in [[Oôst-Indië]], [[Zuud-Afrika]] en op de westkust van [[Noôrd-Amerika]]. Nae enige tied neme de Iengelse de leidende posisie over en treed er wa verval op. In de 18e eeuw vind er vee [[slaeven'andel]] plaes. In [[1795]] breekt de Franse tied an, dit durende toet 1813. Willem I komt an de macht in het land bloeit weer op. Vee kanaolen in spoorlienen worre in de 19e eeuw an'eleid. In de 20e eêuw breke tweê wereldoorlogen uut. In de [[Twidde Weareldoôrlog]] wor Nederland duur [[Duutsland]] bezet. Nae dezen oorlog raeken me uze kolonies kwiet. Een tied van groôte welvaart breekt an. Iedereen kriegt een auto. Naedeel is we de groôte vervuuling as gevolg iervan. Vee immigranten komme naar Nederland. Laeter bliekt de keerzij iervan de toegenomen criminaliteit in dat de welvaartstaet nie onbeperkt is. Nederland raekt betrokke bie de Europese Unie mee z'n eênwordingsproces. In 2002 wor de gulden an de kant 'ezet ten koste van de Euro.

In de negentiende eêuwe ontstoenge d'r vee plannen om de Zujerzeê, of stikken d'rvan, droôg te maeken. Dit wier zoôwè gedae om sturmvloeden te vokommen as om d'r nieuwe landbouwgrond bie te kriegen. In 1918 wier de Zujerzeêwet angenomme, daerin beslote wier 't plan van Cornelis Lely uut te voeren. De drie polders die-an Flevoland uutmaeke 'oorde daerbie. In 1942 kwam de Noordoôstpolder klaer. Oôstelijk en Zudelijk Flevoland volgde in 1957 resp. 1968. De tweê zujelijke polders, daer-a in 't begin nog vreêd weinig mensen weunde, wiere ondergebrocht in 't Openbaer Lichaem Zujelijke IJsselmeerpolders. De Noordoôstpolder 'oorde agauw bie Overijssel. As de polders meer beweund raekte wiere d'r gemeênten gemaekt vo de belangriekste plekken: Dronten (1972), Lelystad (1980), Almere (1984) en Zeewolde (1984). Uutendelienge wier in 1986 't Openbaer Lichaem opgedoekt en wier de nieuwe provincie Flevoland gesticht uut Urk, de Noordoôstpolder en de Zujelijke IJsselmeerpolders. 

In de nacht van 31 jannewari op 1 feberwari 1953 gebeurende De Ramp, daerbie voraol Schouwen-Duveland in Goereê-Overflakkeê zwaer getroffen wier. Ok in de reste van Zeêland, nog 't minste op Walcheren (daer aodde ze de dieken nae 1944 juust opnieuw angeleid), waeren overstroômiengen, mae mee vee minder doôien. In 1953 komme d'r in totaal 1.836 mensen om. 't stroômgat bie Ouwerkaarke wier pas ant ende van '53 'edicht in anwezigheid van Konienginne Juliaona.
Nae anleiienge daervan wier 't Deltaplan ontworpe en uutgevoerd: diekveroôginge vo eêl de kuste en allemaele zwaere dammen tussen de eilanden, die 't gevaer uut de zeê-aermen moesten aelen. Op 't lest kwam d'r uut de milieubewegienge wè verzet tege 't Deltaplan; daerom wier in de jaeren tachtentig in plekke van 'n damme de Oôsterschelde afgeschermd mee 'n Sturmvloedkeêrienge. Deur de Deltawerken werd Zeêland viel beter beriekbaer, en nam 't toerisme flink toe.

== Politiek en bestier ==
Nederland is 'n constitutionele [[monarchie]] mee 'n [[konienk]] an 't oôd. De konienk eit vòraol (mae nie exclusief) 'n symbolische functie. De konienk vurmt saemen mee de [[ministerraed]] de [[regerienge]] (of [[kabinet]]), die-a de [[uutvoerende macht]] in anden eit. De [[wetgevende macht]] leit bie de [[Staeten-Generaol]], in 't bezonder bie de [[Twidde Kaemer]]. Die oort elke vier jaer direct deu [[verkieziengen]] gekoze. D' [[Eêste Kaemer]], die-a nie zovee macht eit, oort gekoze deu de leeën van de [[Provinciaole Staeten]]. De Provinciaole Staeten en de [[gemeênteraed]] ore ok direct gekoze. [[Burhemeêster]] en [[Commissaoris van de Konienk]] ore deu de reherienge benoemd.

Vanof feberwari [[2026]] 't [[kabinet-Jetten]], bestaende uut [[CDA]], [[D66]] en [[VVD]]. [[Rob Jetten]] (D66) is den premier.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=7 | Twidde Kaemer 
|-
! Partie 
! Ofkortieng 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2025 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20251029 Kiesraad 2025]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
! Zeêtels &lt;br&gt; 2023 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20231122 Kiesraad 2023]&lt;/ref&gt; 
! Verschil 
!Zeêtels &lt;br&gt; 2021 &lt;ref&gt;[https://www.verkiezingsuitslagen.nl/verkiezingen/detail/TK20210317 Kiesraad 2021]&lt;/ref&gt;
|-
| [[Democraoten 66]] || D66 || 26 || +17 || 9 || –15 || 24
|-
| [[Partij vò de Vrie'eid]] || PVV || 26 || –11 || 37 || +20 || 17
|-
| [[Volkspartij vò Vrie'eid en Democraotie]] || VVD || 22 || –2 || 24 || –10 || 34
|-
| [[Progressief Nederland]] || PRO || 20 || –5 || 25 || +8 || 17
|-
| [[Chrissen-Democraotisch Appèl]] || CDA || 18 || +13 || 5 || –10 || 15
|-
| [[Juuste Antwoord 21]] || JA21 || 9 || +8 || 1 || –2 || 3
|-
| [[Forum vò Democraotie]] || FVD || 7 || +4 || 3 || –5 || 8
|-
| [[BoerBurgerBewegieng]] || BBB || 4 || –3 || 7 || +6 || 1
|-
| [[DENK]] || DENK || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Staetkundig Grifformeerde Partij]] || SGP || 3 || 0 || 3 || 0 || 3
|-
| [[Partij vò de Dieren]] || PvdD || 3 || 0 || 3 || –3 || 6
|-
| [[ChrissenUnie]] || CU || 3 || 0 || 3 || –2 || 5
|-
| [[Sociaolistische Partij]] || SP || 3 || –2 || 5 || –4 || 9
|-
| [[50PLUS]] || 50+ || 2 || +2 || 0 || –1 || 1
|-
| [[Volt Nederland]] || Volt || 1 || –1 || 2 || –1 || 3
|-
| [[Nieuw Sociaol Contract]] || NSC || 0 || –20 || 20 || +20 || 0
|-
| [[BIE1]] || BIJ1 || 0 || 0 || 0 || –1 || 1
|-
! colspan=2 | Totael || 150 || || 150 || || 150
|}

Zie ok:
* [[Twidde Kaemer]] (uuthebreid)
* [[Peiliengen Twidde Kaemer]]
* [[Politiek in Nederland]] (uutslagen Twidde en Eêste Kaemer plus Europeês Parlement, totaolen provincies en gemeênten, saemenstellieng kabinet'n)
* [[Lieste van Nederlandse kabinet'n]]
* [[Lieste van Nederlandse premiers]]

=== Leher ===
't Nederlandse leher bestaet uut vier onderdeêlen: landmacht, luchtmacht, marine en marechaussee (militaire pliesie) plus drie ulpedeêlen.&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/organisatie Ministerie van Defensie] - organisaotie&lt;/ref&gt; 

't Leher ao ruum 41.000 soldaoten plus onheveer 6.500 reserviesten (totael bienae 48.000 militairen in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/aantallen-personeel Ministerie van Defensie] - personeel&lt;/ref&gt;

De begroôtieng vò 2024 bedraegt 21,4 miljard euro (15,3 miljard in 2023).&lt;ref&gt;[https://www.defensie.nl/onderwerpen/overdefensie/het-verhaal-van-defensie/financien Ministerie van Defensie] - financiën&lt;/ref&gt;

=== Nederland internationaol ===
Nederland is onder aore lid van de [[Europeêse Unie]] (EU) en de [[NAVO]].

=== Bestierlijke indeêlienge ===
D'n oôdstad van Nederland is [[Amsterdam]], de reherienge zetel echter in [[D'n Haeg]]. 

Nederland in Europa is verdeêld in [[provincie]]s, [[waeterschap]]pen en [[gemeênte]]n.

==== Provincies ====
D'r binne twaolf provincies:

{| class=wikitable
|-
| [[Plaetje:NederlandseProvincies.png|300px|rechts]]
|
{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|-
! rowspan=2 | provincie || colspan=2| inweuners || colspan=2 | oppervlak (km²) || rowspan=2 | dichteid &lt;br&gt; (inw./km²)
|-
! 2026 || % || land || % 
|-
| [[Drenthe]] || 508.000 || 3% || 2633 || 8% || 193
|-
| [[Flevoland]] || 463.000 || 3% || 1410 || 4% || 328
|-
| [[Friesland]] || 665.000 || 4% || 3340 || 10% || 199
|-
| [[Gelderland]] || 2.173.000 || 12% || 4960 || 15% || 438
|-
| [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] || 601.000 || 3% || 2316 || 7% || 260
|-
| [[Limburg (Nederland)|Limburg]] || 1.138.000 || 6% || 2145 || 6% || 531
|-
| [[Noord-Braebant]] || 2.677.000 || 15% || 4902 || 15% || 546
|-
| [[Noord-'Olland]] || 3.009.000 || 17% || 2663 || 8% || 1130
|-
| [[Overiessel]] || 1.202.000 || 7% || 3316 || 10% || 363
|-
| [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] || 1.415.000 || 8% || 1484 || 4% || 953
|-
| [[Zeêland]] || 395.000 || 2% || 1780 || 5% || 222
|-
| [[Zuud-'Olland]] || 3.883.000 || 21% || 2698 || 8% || 1439
|-
! totael || 18.130.000 ||  || 33.647 ||  || 539
|}
|}

Zie ok: 
* [[Lieste van Nederlandse provincies]] (uuthebreid)

[[plaetje:Nederlandgebieden1.JPG|thumb|Vier geograofische rehio's]]

De provincies kunnen heografisch 'ezien in vier rehio's worren verdeêld:&lt;ref&gt;Andere indeêliengen:
* [https://www.nl-prov.eu/regios/ Huis van de Nederlandse Provincies] - Flevoland bie West (Randstad)
* [https://www.cbs.nl/nl-nl/cijfers/detail/86097NED CBS-landsdeêlen] - Zeêland bie West&lt;/ref&gt;
* Noôrd: Drenthe, Friesland en Greunienge
* Oôst: Flevoland, Gelderland en Overiessel
* West: Noord-'Olland, Utrecht en Zuud-'Olland
* Zuud: Limburg, Noord-Braebant en Zeêland

==== Gemeênten en waeterschappen ====
D'r binne 21 [[waeterschap]]pen en 342 [[Nederlandse gemeênte|gemeênten]]. De waeterschappen staen bestierlik op dezelfde oôgte as de provincies en ulder grenzen loôpe nie altied gliek.

Zie ok:
* [[Lieste van Nederlandse waeterschappen]]
* [[Lieste van Nederlandse gemeênten]]

De vier hroste gemeênten binne [[Amsterdam]], [[Rotterdam]], [[D'n Aegt]] en [[Utrecht (gemeênte)|Utrecht]] (saemen onheveer 2,5 miljoen inweuners) en leien in de [[Randstad]].

Zie ok: 
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Volk en cultuur ==
=== Godsdienst ===
Nederland is verdeeld in een [[katteliek]] en een [[protestants]] deel. Dizze grens lopt zelfs dwars deu Zeêland. Tehenwoordig is die grens minder deu de vergaonde seculaorisaotie, mar de verschillen in volksaerd tussen dizze twee delen binne nog aoltied goed merkbaor. De leste jaeren is d'r een kleine minder'eid van [[moslims]] ontstoô.

=== Taelen ===
De eêrste taele in Nederland is 't Nederlands. Deêze taele is officieel in eêl 't land en eit de meêste sprekers. De term Nederlands ei feitelik tweê beteêkenissen: de Standerdtaele, 'n geformaliseerde vurm van 't Zuud-Ollands, en de noemer vò 'n antal Nederduutse dialecten die-an in Nederland en België gesproken ore.

Daernessens bin d'r toch nog 'n stik of wat aore taelen. Die bin te verdeêlen in tweê groepen: autochtone en allochtone mindereidstaelen. De eêrste ore ok wè streektaelen genoemd (mae let op: 't woôrd streektaele kan ok gliek staen an dialect) en kunne zoôwel 'n glad van 't Nederlands losstaende taele weze (Fries) as 'n groep dialecten van 't Nederlands (bevobbild Braebants). De allochtone mindereidstaelen bin meêstal nie an 't Nederlands verwant en 't groôste deêl is in Nederland nog joenk.

Zie ok: 
* [[Taelen in Nederland]]

=== Kunst ===
Nederland eit veural beroemde schilders voort'ebrocht as [[Rembrandt van Rijn]], [[Jan Steen]], [[Vincent van Gogh]] en [[Piet Mondriaan]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/nederland/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Netherlands Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20220513115307/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/netherlands/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ City Population]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=37 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/netherlands_nl Europese Unie]
* [https://thefactfile.org/netherlands-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/vaderlandse-geschiedenis-nederland-tijdlijn/ Historiek]
* [https://www.geschiedenisextra.nl/nl/ GeschiedenisExtra]
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Rijksoverheid]
* [https://www.overheid.nl/ Overheid]
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://kennis.cultureelerfgoed.nl/index.php/Kennisbank_-_uitgelicht Kennisbank]
* [https://nos.nl/ NOS]
* [https://www.cbs.nl/ CBS]
* [https://www.kaartenvannederland.nl/#?geometry.x=145929.32&amp;geometry.y=572747.03&amp;zoomlevel=1.5 Kaerte] (officieêl)
* [https://www.topotijdreis.nl/ Topotijdreis]
* [https://www.ahn.nl/ahn-viewer Actueel Hoogtebestand Nederland]
{{div col end}}

{{ProvinciesNederland}}
{{Nederlandse Caraïben}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Nederland| ]]
[[Categorie:Land]]</text>
      <sha1>i73s5lsp4odl3j35s9ld19n6mj550a8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>België</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1648</id>
    <revision>
      <id>184324</id>
      <parentid>184323</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T12:10:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184324</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17774" sha1="ltfchroa9m4andqz4qn1u9j72lv20ji" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 3 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 3 | [[Wallonië]] || colspan= 3 | [[Vlaonderen]] || colspan= 3 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  ||  || 3.602.000 ||  ||  || 6.478.000 ||  ||  || 11.268.000 ||  || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 ||  || 3.614.000 || 12.000 ||  || 6.516.000 || 38.000 ||  ||| 11.322.000 || 54.000 ||  
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 11.000 || 3.624.000 || 10.000 || 22.000 || 6.553.000 || 37.000 || 75.000 || 11.376.000 || 54.000 || 108.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 21.000 || 3.634.000 || 10.000 || 32.000 || 6.589.000 || 36.000 || 111.000 || 11.431.000 || 55.000 || 163.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 30.000 || 3.645.000 || 11.000 || 43.000 || 6.629.000 || 40.000 || 151.000 || 11.493.000 || 62.000 || 225.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 32.000 || 3.648.000 || 3.000 || 46.000 || 6.653.000 || 24.000 || 175.000 || 11.521.000 || 28.000 || 253.000 
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 35.000 || 3.662.000 || 14.000 || 60.000 || 6.699.000 || 46.000 || 221.000 || 11.584.000 || 63.000 || 316.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 53.000 || 3.682.000 || 20.000 || 80.000 || 6.775.000 || 76.000 || 297.000 || 11.698.000 || 114.000 || 430.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 62.000 || 3.692.000 || 10.000 || 90.000 || 6.823.000 || 48.000 || 345.000 || 11.764.000 || 66.000 || 496.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 68.000 || 3.705.000 || 13.000 || 103.000 || 6.865.000 || 42.000 || 387.000 || 11.826.000 || 62.000 || 558.000 
|-
| 2026 || 1.256.000 ||  || 68.000 || 3.713.000 || 8.000 || 111.000 || 6.898.000 || 33.000 || 420.000 || 11.868.000 || 42.000 || 600.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1938.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>ltfchroa9m4andqz4qn1u9j72lv20ji</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184325</id>
      <parentid>184324</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T12:18:52Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bevolkiengsontwikkelieng */</comment>
      <origin>184325</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17792" sha1="f9dyp5v5gmyiuy3z705l9u2mubunpt5" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 3 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 3 | [[Wallonië]] || colspan= 3 | [[Vlaonderen]] || colspan= 3 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  ||  || 3.602.000 ||  ||  || 6.478.000 ||  ||  || 11.268.000 ||  || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000 ||  
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 11.000 || 3.624.000 || 10.000 || 22.000 || 6.553.000 || 37.000 || 75.000 || 11.376.000 || 54.000 || 108.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 21.000 || 3.634.000 || 10.000 || 32.000 || 6.589.000 || 36.000 || 111.000 || 11.431.000 || 55.000 || 163.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 30.000 || 3.645.000 || 11.000 || 43.000 || 6.629.000 || 40.000 || 151.000 || 11.493.000 || 62.000 || 225.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 32.000 || 3.648.000 || 3.000 || 46.000 || 6.653.000 || 24.000 || 175.000 || 11.521.000 || 28.000 || 253.000 
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 35.000 || 3.662.000 || 14.000 || 60.000 || 6.699.000 || 46.000 || 221.000 || 11.584.000 || 63.000 || 316.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 53.000 || 3.682.000 || 20.000 || 80.000 || 6.775.000 || 76.000 || 297.000 || 11.698.000 || 114.000 || 430.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 62.000 || 3.692.000 || 10.000 || 90.000 || 6.823.000 || 48.000 || 345.000 || 11.764.000 || 66.000 || 496.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 68.000 || 3.705.000 || 13.000 || 103.000 || 6.865.000 || 42.000 || 387.000 || 11.826.000 || 62.000 || 558.000 
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 68.000 || 3.713.000 || 8.000 || 111.000 || 6.898.000 || 33.000 || 420.000 || 11.868.000 || 42.000 || 600.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1938.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>f9dyp5v5gmyiuy3z705l9u2mubunpt5</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184334</id>
      <parentid>184325</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:28:37Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184334</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18093" sha1="i1l9pgu6bxsmb18yt25xoakzqznmwdn" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 3 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 3 | [[Wallonië]] || colspan= 3 | [[Vlaonderen]] || colspan= 3 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  ||  || 3.602.000 ||  ||  || 6.478.000 ||  ||  || 11.268.000 ||  || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000 ||  
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 11.000 || 3.624.000 || 10.000 || 22.000 || 6.553.000 || 37.000 || 75.000 || 11.376.000 || 54.000 || 108.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 21.000 || 3.634.000 || 10.000 || 32.000 || 6.589.000 || 36.000 || 111.000 || 11.431.000 || 55.000 || 163.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 30.000 || 3.645.000 || 11.000 || 43.000 || 6.629.000 || 40.000 || 151.000 || 11.493.000 || 62.000 || 225.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 32.000 || 3.648.000 || 3.000 || 46.000 || 6.653.000 || 24.000 || 175.000 || 11.521.000 || 28.000 || 253.000 
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 35.000 || 3.662.000 || 14.000 || 60.000 || 6.699.000 || 46.000 || 221.000 || 11.584.000 || 63.000 || 316.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 53.000 || 3.682.000 || 20.000 || 80.000 || 6.775.000 || 76.000 || 297.000 || 11.698.000 || 114.000 || 430.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 62.000 || 3.692.000 || 10.000 || 90.000 || 6.823.000 || 48.000 || 345.000 || 11.764.000 || 66.000 || 496.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 68.000 || 3.705.000 || 13.000 || 103.000 || 6.865.000 || 42.000 || 387.000 || 11.826.000 || 62.000 || 558.000 
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 68.000 || 3.713.000 || 8.000 || 111.000 || 6.898.000 || 33.000 || 420.000 || 11.868.000 || 42.000 || 600.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Partie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Partie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Partie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Partie
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>i1l9pgu6bxsmb18yt25xoakzqznmwdn</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184335</id>
      <parentid>184334</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:44:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184335</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18091" sha1="o1ot7zlzc8tkaawdla2shd2lci18jzr" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 3 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 3 | [[Wallonië]] || colspan= 3 | [[Vlaonderen]] || colspan= 3 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  ||  || 3.602.000 ||  ||  || 6.478.000 ||  ||  || 11.268.000 ||  || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000 ||  
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 11.000 || 3.624.000 || 10.000 || 22.000 || 6.553.000 || 37.000 || 75.000 || 11.376.000 || 54.000 || 108.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 21.000 || 3.634.000 || 10.000 || 32.000 || 6.589.000 || 36.000 || 111.000 || 11.431.000 || 55.000 || 163.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 30.000 || 3.645.000 || 11.000 || 43.000 || 6.629.000 || 40.000 || 151.000 || 11.493.000 || 62.000 || 225.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 32.000 || 3.648.000 || 3.000 || 46.000 || 6.653.000 || 24.000 || 175.000 || 11.521.000 || 28.000 || 253.000 
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 35.000 || 3.662.000 || 14.000 || 60.000 || 6.699.000 || 46.000 || 221.000 || 11.584.000 || 63.000 || 316.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 53.000 || 3.682.000 || 20.000 || 80.000 || 6.775.000 || 76.000 || 297.000 || 11.698.000 || 114.000 || 430.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 62.000 || 3.692.000 || 10.000 || 90.000 || 6.823.000 || 48.000 || 345.000 || 11.764.000 || 66.000 || 496.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 68.000 || 3.705.000 || 13.000 || 103.000 || 6.865.000 || 42.000 || 387.000 || 11.826.000 || 62.000 || 558.000 
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 68.000 || 3.713.000 || 8.000 || 111.000 || 6.898.000 || 33.000 || 420.000 || 11.868.000 || 42.000 || 600.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Unie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Unie/Blok 
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>o1ot7zlzc8tkaawdla2shd2lci18jzr</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184336</id>
      <parentid>184335</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:49:43Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bevolkiengsontwikkelieng */</comment>
      <origin>184336</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="18096" sha1="p1w35y9qzkdxvyq2pdwhpj4oklgxpxt" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 3 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 3 | [[Wallonië]] || colspan= 3 | [[Vlaonderen]] || colspan= 3 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld || Inweuners || Verschil || Opgeteld
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  ||  || 3.602.000 ||  ||  || 6.478.000 ||  ||  || 11.268.000 ||  || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000 || 54.000
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 11.000 || 3.624.000 || 10.000 || 22.000 || 6.553.000 || 37.000 || 75.000 || 11.376.000 || 54.000 || 108.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 21.000 || 3.634.000 || 10.000 || 32.000 || 6.589.000 || 36.000 || 111.000 || 11.431.000 || 55.000 || 163.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 30.000 || 3.645.000 || 11.000 || 43.000 || 6.629.000 || 40.000 || 151.000 || 11.493.000 || 62.000 || 225.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 32.000 || 3.648.000 || 3.000 || 46.000 || 6.653.000 || 24.000 || 175.000 || 11.521.000 || 28.000 || 253.000 
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 35.000 || 3.662.000 || 14.000 || 60.000 || 6.699.000 || 46.000 || 221.000 || 11.584.000 || 63.000 || 316.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 53.000 || 3.682.000 || 20.000 || 80.000 || 6.775.000 || 76.000 || 297.000 || 11.698.000 || 114.000 || 430.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 62.000 || 3.692.000 || 10.000 || 90.000 || 6.823.000 || 48.000 || 345.000 || 11.764.000 || 66.000 || 496.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 68.000 || 3.705.000 || 13.000 || 103.000 || 6.865.000 || 42.000 || 387.000 || 11.826.000 || 62.000 || 558.000 
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 68.000 || 3.713.000 || 8.000 || 111.000 || 6.898.000 || 33.000 || 420.000 || 11.868.000 || 42.000 || 600.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Unie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Unie/Blok 
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>p1w35y9qzkdxvyq2pdwhpj4oklgxpxt</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184337</id>
      <parentid>184336</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:59:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bevolkiengsontwikkelieng */</comment>
      <origin>184337</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17612" sha1="qmjx8xiga91dnpyvdwgoouu29krpw8a" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 2 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 2 | [[Wallonië]] || colspan= 2 | [[Vlaonderen]] || colspan= 2 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  || 3.602.000 ||  || 6.478.000 ||  || 11.268.000 || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 3.624.000 || 10.000 || 6.553.000 || 37.000 || 11.376.000 || 54.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 3.634.000 || 10.000 || 6.589.000 || 36.000 || 11.431.000 || 55.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 3.645.000 || 11.000 || 6.629.000 || 40.000 || 11.493.000 || 62.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 3.648.000 || 3.000 || 6.653.000 || 24.000 || 11.521.000 || 28.000
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 3.662.000 || 14.000 || 6.699.000 || 46.000 || 11.584.000 || 63.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 3.682.000 || 20.000 || 6.775.000 || 76.000 || 11.698.000 || 114.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 3.692.000 || 10.000 || 6.823.000 || 48.000 || 11.764.000 || 66.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 3.705.000 || 13.000 || 6.865.000 || 42.000 || 11.826.000 || 62.000
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 3.713.000 || 8.000 || 6.898.000 || 33.000 || 11.868.000 || 42.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Unie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Unie/Blok 
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>qmjx8xiga91dnpyvdwgoouu29krpw8a</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184338</id>
      <parentid>184337</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:03:53Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bevolkiengsontwikkelieng */</comment>
      <origin>184338</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17703" sha1="4yf56d7n3soxmcm7k9eyqbtyf2regxq" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 2 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 2 | [[Wallonië]] || colspan= 2 | [[Vlaonderen]] || colspan= 2 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  || 3.602.000 ||  || 6.478.000 ||  || 11.268.000 || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 3.624.000 || 10.000 || 6.553.000 || 37.000 || 11.376.000 || 54.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 3.634.000 || 10.000 || 6.589.000 || 36.000 || 11.431.000 || 55.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 3.645.000 || 11.000 || 6.629.000 || 40.000 || 11.493.000 || 62.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 3.648.000 || 3.000 || 6.653.000 || 24.000 || 11.521.000 || 28.000
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 3.662.000 || 14.000 || 6.699.000 || 46.000 || 11.584.000 || 63.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 3.682.000 || 20.000 || 6.775.000 || 76.000 || 11.698.000 || 114.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 3.692.000 || 10.000 || 6.823.000 || 48.000 || 11.764.000 || 66.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 3.705.000 || 13.000 || 6.865.000 || 42.000 || 11.826.000 || 62.000
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 3.713.000 || 8.000 || 6.898.000 || 33.000 || 11.868.000 || 42.000
|-
! Totael ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 
|-
! Gemiddeld ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Unie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Unie/Blok 
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>4yf56d7n3soxmcm7k9eyqbtyf2regxq</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184339</id>
      <parentid>184338</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T10:07:41Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Bevolkiengsontwikkelieng */</comment>
      <origin>184339</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="17753" sha1="3cq0iyu5bebnbx47evolt8dtlz4jhxa" xml:space="preserve">{{landtabelle|
 |naeminlandstaele    = Koninkrijk België &lt;br&gt; Royaume de Belgique &lt;br&gt; Königreich Belgien
 |vlagge              = Flag of Belgium.svg
 |waepen              = Great Coat of Arms of Belgium.svg
 |locaotie            = Locator map of Belgium.svg
 |taelen              = [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]
 |oôdstad             = [[Brussel]]
 |regeriengsvurm      = [[federaotie|Federaol]]-[[parlement|parlementaire]], [[constitutionele monarchie]]
 |staetsoôd titel     = Keunieng
 |staetsoôd           = [[Filip van Belhië]]
 |regeriengsleider    = [[Bart De Wever]]
 |religie             = [[Chrissendom]] 56% &lt;br&gt; ([[roôms-katholicisme|roôms-kath.]] 52,2% &lt;br&gt; [[protestantisme]] 2,5% &lt;br&gt; [[oôsters-orthodoxie|oôsters-orth.]] 1,3%) &lt;br&gt; [[islam]] 7% &lt;br&gt; [[jood'ndom]] 0,35% &lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2020/07/23/overzicht-levensbeschouwingen/ Overzicht levensbeschouwingen], VRT NWS, 2020&lt;/ref&gt;
 |km2                 = 30.690 &lt;ref name=opp&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel&lt;/ref&gt;
 |pctwaeter           = 0,64 &lt;ref name=bod&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel&lt;/ref&gt;
 |inweuners           = 11.868.000 &lt;small&gt;(2026)&lt;/small&gt; &lt;ref name=bev&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/structuur-van-de-bevolking Structuur van de bevolking], Statbel&lt;/ref&gt;
 |dichteid            = 387
 |volkslied           = [[Brabançonne (volkslied)|Brabançonne]]
 |munte               = [[euro]]
 |valutacode          = EUR
 |tiedzoône           = UTC+1
 |j/n                 = jaet
 |feêstdag            = [[21 juli]]
 |tld                 = be
 |landcode            = BEL
 |tel                 = 32
 |graden              = {{Koord|50|35|N|4|32|L}}
}}
'''België''' of '''Belhië''' ([[Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien''), officieel ’t ''Konienkriek België'', is 'n [[West-Europa|West-Europees]] [[land]] begrensd deu de [[Noôrdzeê]] in ’t noôrdwesten, [[Nederland]] in ’t noôrden, [[Duutsland]] in ’t oôsten, [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] in ’t zuudoôsten en [[Frankriek]] in ’t zujen. 
België ei ruum 11,8 meljoen inweuners (2026) op 'n totael oppervlak van bienae 30,7 duuzend km² waervan bienae 0,2 duuzend km² waeter. 't Land bestaet uut twee 'elften, 't noorden 'eêt [[Vlaonderen]] waer Nederlands wor geklapt, 't zuuden 'eêt [[Wallonië]] waer Frans (en in 't uuterste oôsten Duuts) wor geklapt. Vlaonderen is kleiner as Wallonië maer ei meer inweuners. 'Oôdstad [[Brussel]] leit in 't midden van 't land en vormt as 't [[Brussels Hewest]] mie omliggende gemeênten 'n eige rehio.

&lt;gallery&gt;
Be-map-nl.png|Algemeêne kaerte
Belgium.geohive V W D.png|Bestierlijke kaerte
Taalgebieden in Belgie.svg|Taelekaerte ¹
&lt;/gallery&gt;

¹ &lt;br&gt; groen = Nederlands ([[Vlaonderen]]) &lt;br&gt; blaeuw = Frans ([[Wallonië]]) &lt;br&gt; oranje = Duuts ([[Duutstaelige Gemeênschap]], ok Wallonië) &lt;br&gt; groen-blaeuw = Nederlands-Frans ([[Brussels Hewest]])

== Heschiedenisse ==
De oôrsproenkelijke bevolkienge van Belhië bestoeng uut ienkele Keltische stamm'n. Deze wiern in de Romeinse tied binn'n 't hebied tussen de [[Noôrdzeê]], de Rien, de [[Seine]] en de Marne ok aneduud as ''Belgae''. 't Hebied maekn toen deêl uut van 't [[Romeinse Riek]].

In de [[middeleêuwen]] wier 't 'udihe Belhië verdeêld onder Frankriek en 't Duutse Riek, wibie a de Schelde de hrens was. In de 15e eêuwe wier 't et 't bezit van de Habsburhers en op 't ènde van de 18e eêuwe kwam't in an'n van de Franse. In [[1830]] von de [[Belhische Rivvolutie]] plekke en wier Belhië 'n onafankelijke constitusjonele monarhie.

In den [[Eêste Waereldoôrlog]] wier Belhië bieni aelemille bezet deur [[Duutsland]], behalve 't hebied achter de Iesder bleef in Belhische an'n. In de [[Twidde Waereldoôrlog]] haf 't Belhische leher nae achttien daehen de stried op en capituleern, winae a 't aele land wier bezet. In september '44 wier 't deur de heallieern bevried.

In [[1960]] reakende Belhië z'n voormalihe kolonie [[Konho-Kinshasa|Konho]] kwiet. De laetere jaeren was 't land vaek vreed verdeeld deu de taelstried.

== Natuur ==
Belhië ei, ondanks da 't 'n klein land is en 'n hroôte bevolkiengsdichteid ei, vee bos, onheveer 20%.&lt;ref name=bod/&gt; Eên van de onherepste Belhische stikk'n natuur, binne d' [[Ardenn'n]] in 't zuudoôst'n mie 'n 'oôgte toet bienae 700 meter. Dit kom ok deur de laehe bevolkiengsdichteid in dit hebied. In [[Wallonië]] is 'n derde van 't oppervlak bebost.

Een belangriek Belhisch natuurhebied is de [[Oôhe Veen'n]] in de [[Oôstkantons]]. Deur de vele neerslag en de lange winters vi'j ier zelzaeme plantesoôrten die a'j in de rest van Belhië nie vin.

{{Clear}}
&lt;gallery&gt;
Huise 14-04-2009 13-49-09.JPG|Vlaems landschap in [[Kruisem]]
Zelem-Uitzicht vanaf de heuvel Sint-Jansberg (4).jpg|De [[Kempen]] bie [[Halen]]
Las Ardenas 2.jpg|D' [[Ardenn'n]] bie [[Bastenaeken]]
Bruxelles - panoramio (1).jpg|[[Brussels Hewest]]
&lt;/gallery&gt;
&lt;gallery&gt;
Belgium relief location map.jpg|'Oôgten
Régions naturelles de Belgique.svg|Streêken
Belgische provincies.png|Provincies
Belgische gewesten en gemeenschappen.png|Hewesten en gemeênschappen
&lt;/gallery&gt;

== Bestierlijke indeêlienge ==
Belhië is sins [[1993]] 'n [[bonsstaet]] en is federaol verdeêld in drie [[hewest]]en: 't [[Vlaoms Hewest]] ([[Vlaonderen]] 'enoemd), 't [[Waols Hewest]] ([[Wallonië]] 'enoemd) en 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest|Brussels (Oôdstedelijk) Hewest]]. Ok binne d'r drie taelgemeênschappen: de [[Vlaemse Gemeênschap]] ([[Nederlands]]taeleg), de [[Franse Gemeênschap]] en de [[Duutstaelege Gemeênschap]]. Verder is Belhië onderverdeêld in 10 provincies, 43 arrondissement'n en 565 gemeênten.

Zie ok: [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! colspan=&quot;2&quot; | Provincie / hewest
! Inweuners &lt;br&gt; (2026) &lt;ref name=bev/&gt;
! %
! Oppervlakte &lt;ref name=opp/&gt;
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem. 
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Vlaoms
| 1.932.000
| 16%
| 2.856
| 9%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Vlaoms
| 909.000
| 8%
| 2.427
| 8%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.611.000
| 14%
| 3.027
| 10%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaoms
| 1.211.000
| 10%
| 2.118
| 7%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| Vlaoms
| 1.236.000
| 10%
| 3.197
| 10%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
| [[Enegouwe]]
| Waols
| 1.369.000
| 12%
| 3.813
| 12%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Waols
| 1.125.000
| 9%
| 3.857
| 13%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Waols
| 296.000
| 2%
| 4.459
| 15%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Waols
| 506.000
| 4%
| 3.675
| 12%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Waols
| 417.000
| 4%
| 1.097
| 4%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Vlaoms Hewest]]
! 6.898.000
! 58%
! 13.626
! 44%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael [[Waols Hewest]] 
! 3.713.000
! 31%
! 16.901
! 55%
! 220
! [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
! 20
! 261
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael provincies
! 10.611.000
! 89%
! 30.527
! 99,5%
! 348
!
! 42
! 546
|-
! colspan=&quot;2&quot; | [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]]
! 1.256.000
! 11%
! 162
! 0,5%
! 7.752
! Brussel
! 1
! 19
|-
! colspan=&quot;2&quot; | Totael Belhië
! 11.868.000
! 100%
! 30.690
! 100%
! 387
! Brussel
! 43
! 565
|}

== Demohrafie ==
De Belhische bevolkienge besti uut drie hemienschapp'n: de [[Vlaomiengen]], de [[Waolen]] en de Brusselaers. De eêste hroep is [[Nederlands]] spreek'nd en vurm de hroste hroep, de twidden spreek [[Frans]] en is de twidden. De Brusselaers zien een krusieng iertussen vanwehe de twideêlieng in 't oôdstedelijk hewest. Vadder is der 'n kleine hroep Duutstaelihen an de hrens mie [[Duutsland]]. Onheveer 'n derde van de bevolkieng is butenlands (afkomst of nationaliteit).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2021/01/12/een-derde-van-de-belgen-heeft-buitenlandse-achtergrond-en-dat-i/ Een derde van de bevolking ... van buitenlandse herkomst of ... nationaliteit], VRT NWS, 2021&lt;/ref&gt;

De hroei van de Belhische bevolkienge neem of. Dit is ok te ziene in aore lan'n binn'n [[Europa]] en dus hin vreemd verschiensel. De vruchbaereid van de Belhische vrouwen lig in 2017 op 1,64 huus hemiddeld &lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/nieuws/geboortecijfer-en-vruchtbaarheidscijfer-blijven-dalen Geboortecijfer en vruchtbaarheidscijfer blijven dalen], Statbel&lt;/ref&gt; wat a du op 'n verouwernde bevolkieng: in 2022 is ruum 19% van de bevolkieng ouwer dan 65.&lt;ref name=bev/&gt; De levensverwachtieng voe de bevolkienge in 2021 is 82, voe venters 79 en die voe vrouwen 84.&lt;ref&gt;[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/sterfte-en-levensverwachting/sterftetafels-en-levensverwachting Sterftetafels en levensverwachting], Statbel&lt;/ref&gt;

[[Plaetje:Languages Belgium.png|links|thumb|Taelen]]
[[Plaetje:Population density in Belgium.png|thumb|Bevolkiengsdichteid]]
{{Clear}}
=== Bevolkiengsontwikkelieng ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|- 
! rowspan= 3 | Jaer || colspan=15 | Hewest'n 
|-
! colspan= 2 | [[Brussels Hewest|Brusselse]] || colspan= 2 | [[Wallonië]] || colspan= 2 | [[Vlaonderen]] || colspan= 2 | Totael
|-
! Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil || Inweuners || Verschil
|-
| 2016 || 1.188.000 ||  || 3.602.000 ||  || 6.478.000 ||  || 11.268.000 || 
|-
| 2017 || 1.192.000 || 4.000 || 3.614.000 || 12.000 || 6.516.000 || 38.000 ||| 11.322.000 || 54.000
|-
| 2018 || 1.199.000 || 7.000 || 3.624.000 || 10.000 || 6.553.000 || 37.000 || 11.376.000 || 54.000
|-
| 2019 || 1.209.000 || 10.000 || 3.634.000 || 10.000 || 6.589.000 || 36.000 || 11.431.000 || 55.000
|-
| 2020 || 1.218.000 || 9.000 || 3.645.000 || 11.000 || 6.629.000 || 40.000 || 11.493.000 || 62.000
|-
| 2021 || 1.220.000 || 2.000 || 3.648.000 || 3.000 || 6.653.000 || 24.000 || 11.521.000 || 28.000
|-
| 2022 || 1.223.000 || 3.000 || 3.662.000 || 14.000 || 6.699.000 || 46.000 || 11.584.000 || 63.000
|-
| 2023 || 1.241.000 || 18.000 || 3.682.000 || 20.000 || 6.775.000 || 76.000 || 11.698.000 || 114.000
|-
| 2024 || 1.250.000 || 9.000 || 3.692.000 || 10.000 || 6.823.000 || 48.000 || 11.764.000 || 66.000
|-
| 2025 || 1.256.000 || 6.000 || 3.705.000 || 13.000 || 6.865.000 || 42.000 || 11.826.000 || 62.000
|-
| 2026 || 1.256.000 || 0 || 3.713.000 || 8.000 || 6.898.000 || 33.000 || 11.868.000 || 42.000
|-
! Totael ||  || 68.000 ||  || 111.000 ||  || 420.000 ||  || 600.000
|-
! Gemiddeld ||  || 7.000 ||  || 11.000 ||  || 42.000 ||  || 60.000
|-
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Brüssel, Belgien 21.jpg|'Oôdstad [[Brussel]]
Beauvoorde - Kasteel.jpg|'t [[Kasteêl Beauvoorde|Kasteêl van Beauvoorde]]
Abbaye d'Orval - panoramio (5).jpg|Abdij van Orval bie [[Florenville]]
Ypres Kasselrijieper.JPG|Kasselrij van [[Ieper]]
City Hall, Charleroi.JPG|Staduus van [[Charleroi]]
Hastière Blick von den Rochers de Freyr 2.jpg|De [[Maes]] bie [[Hastière]]
Schelde und Liebfrauen-Kathedrale, Antwerpen.jpg|De [[Schelde]] bie [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
Oostduinkerke Beach R01.jpg|Strand in [[Koksijde]]
Signal de Botrange (DSCF6640).jpg|[[Signal de Botrange]] is mie 694 meter 't oôgste punt
Ministério da Cultura - Assinatura do Acordo para realização Europalia- Brasil na Embaixada da Bélgica em Brasília (7).jpg|'t Koniengsuus ([[Filip van Belhië|Filip en Mathilde van Belhië]])
Peter Paul Rubens - Landscape with a Rainbow - WGA20403.jpg|Schilderie van [[Peter Paul Rubens]]
Oud-Heverlee frituur B.jpg|Frietkot in [[Oud-Heverlee]]
Welcome Team Belgium (29202145125).jpg|Olympisch team in 2016
Low Countries 1700.png|Zuudelike Nederlan'n in 1700
Belgium.jpg|Vervoer
Alleenstaande Nederlanders in België.png|Antal Nederlanders
&lt;/gallery&gt;

== Politiek ==

=== Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers ===
Verkiezinge van de federaole [[Kaemer van Volksvertegenwoôrdigers]]:&lt;ref&gt;[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2024/04/12/waar-staan-de-vlaamse-partijen-voor/ Waar staan de Vlaamse partijen voor?], VRT NWS, 2024&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| PS
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| PVDA-PTB
| F/N
| 15
| 12
| 2
| 
| 
| 
|
|
|-
| PVDA
| N
| (7)
| (3)
| 
| 
| 
| 
|
|
|-
| PTB
| F
| (8)
| (9)
| (2)
| 
| 
| 
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| VLD / Open Vld
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
| 
| 9
| 5
|-
| Ecolo
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| FDF / DéFI
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| PP
| F
|
| 
| 1
| 1
|
| 
|
|
|-
| LDD ³
| N
| (1)
| (1)
| 
| 1
| 5
| 
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
| 
| 
| 
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totael
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstaeligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstaeligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2003 en 2007

³ In 2019 en 2024 as onafankelijke vò N-VA

=== Reherieng ===
Sins 3 feberwari [[2025]] is er de Reherieng-De Wever &lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering De federale regering], belgium.be&lt;/ref&gt; onger leidieng van premier [[Bart De Wever]] (N-VA).

Deêze reherieng bestaet uut N-VA, CD&amp;V, Vooruit, MR en LE.

=== Premiers ===
Premiers vanof 1931.&lt;ref&gt;[https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/federale_overheid/federale_regering/eerste_minister De eerste minister], belgium.be&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Jules Renkin
| 1931 - 1932
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Charles de Broqueville
| 1932 - 1934
| 2
| Kattelieke Unie
|-
| Georges Theunis
| 1934 - 1935
| 1
| Kattelieke Unie
|-
| Paul van Zeeland
| 1935 - 1937
| 2
| Kattelieke Unie/Blok 
|-
| Paul-Emile Janson
| 1937 - 1938
| 1
| Liberaole Partie
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1938 - 1939
| 1
| POB-BWP
|-
| Hubert Pierlot
| 1939 - 1945
| 6
| Katteliek Blok
|-
| Achille Van Acker
| 1945 - 1945
| 0
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| Achille Van Acker
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| Camille Huysmans
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| Paul-Henri Spaak
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1949 - 1950
| 1
| PSC-CVP
|-
| Jean Duvieusart
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| Joseph Pholien
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| Jean Van Houtte
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| Achille Van Acker
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| Gaston Eyskens
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| Théo Lefèvre
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| Pierre Harmel
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| Gaston Eyskens
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| Edmond Leburton
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| Leo Tindemans
| 1974 - 1978
| 4
| CVP
|-
| Paul Vanden Boeynants
| 1978 - 1979
| 1
| PSC
|-
| Wilfried Martens
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| Mark Eyskens
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| Wilfried Martens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Jean-Luc Dehaene
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Guy Verhofstadt
| 1999 - 2008
| 9
| Open Vld
|-
| Yves Leterme
| 2008 - 2008
| 0
| CD&amp;V
|-
| Herman Van Rompuy
| 2008 - 2009
| 1
| CD&amp;V
|-
| Yves Leterme
| 2009 - 2011
| 2
| CD&amp;V
|-
| Elio Di Rupo
| 2011 - 2014
| 3
| PS
|-
| Charles Michel
| 2014 - 2019
| 5
| MR
|-
| Sophie Wilmès
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - noe
| 1
| N-VA
|}

== Belhië internationaol ==
Belhië is onder aore lid van de [[Benelux]], d' [[Europeêse Unie]] en de [[NAVO]].

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in België]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
{{div col|cols=2}}
* [https://www.landenweb.nl/belgie/ Landenweb]
* [https://www.britannica.com/place/Belgium Britannica]
* [https://web.archive.org/web/20210109104644/https://www.cia.gov/the-world-factbook/countries/belgium/ World Factbook]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/ City Population]
* [https://allecijfers.be/ AlleCijfers]
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
* [https://worldweather.wmo.int/en/country.html?countryCode=53 World Meteo. Org.]
* [https://european-union.europa.eu/principles-countries-history/country-profiles/belgium_nl Europese Unie]
* [https://www.larousse.fr/encyclopedie/pays/Belgique/108227 Larousse]
* [https://thefactfile.org/belgium-facts/ Fact File]
* [https://historiek.net/c/landen/belgie/ Historiek]
* [https://www.belgium.be/nl Belgium.be] (overeid)
* [https://www.vrt.be/nl/ VRT]
* [https://statbel.fgov.be/nl Statbel]
* [https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/rijksregister/ Rijksregister]
* [https://web.archive.org/web/20220909140413/http://www.bevolkingscijfers.be/ Bevolkingscijfers]
* [https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&amp;x=660666.00&amp;y=606690.00&amp;zoom=1&amp;baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer]
{{div col end}}

{{ProvinciesBelhië}}
{{Benelux}}
{{Europa}}

[[Categorie:Land]]
[[Categorie:België| ]]</text>
      <sha1>3cq0iyu5bebnbx47evolt8dtlz4jhxa</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Grifformeerde Gemeênten</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4601</id>
    <revision>
      <id>184328</id>
      <parentid>161025</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T00:55:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>10917</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>184328</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4077" sha1="bmgd61wc0axiemi70rzmenuhwqowipr" xml:space="preserve">[[Plaetje:Gereformeerde gemeente gravenpolder 04416.jpg|thumb|right|250px|Grifformeerde Gemeênte in [[Schraevenpolder]]]] 

De '''Grifformeerde Gemeênten''' (GG en Gergem) is een [[bevindelijk grifformeerden|bevindelijk grifformeerde]] kerke mie 107.931 leden op 1 jannewoari 2021. In [[1953]] binne de [[Grifformeerde Gemeênten in Nederland]] of'escheije van de Grifformeerde Gemeênten.

In Zeêland binne groôte gemeênten in [[Aegte]], [[Melis]], [[Middelburg]], [[Goes]], [[Borssele]], [[Schraevenpolder]], [[Iese]], [[Kapelle]], [[Krabbendieke]], [[Tole (stad)|Tole]] in [[Scherpenisse]]. Een belangrieke persoôn die ier 'enoemd kan worre is [[Huibert Jacobus Budding]], die in de 19e eeuw vee gemeêntes in Zeêland eit opgericht as Grifformeêrde Kerken onger 't Kruus. Dit bin laeter in 1907 de Grifformeerde Gemeênten geworren. Drievende kracht 'ierachter was de toenmaelige doômenee van [[Melis]], [[Gerrit Hendrik Kersten]]. De Grifformeerde Gemeênten bin flienk gegroeid, van zoô rond de 30.000 in de jaeren '30 tot 106.000 leden noe. In Canada en de Vereênigde Staeten bin ok een antal Grifformeerde Gemeênten, die zich [[Netherlands Reformed Congregations]] noeme. Die èn 11.500 leden.

== Ontwikkelinge ledenantal ==
* 1930 - 26.380
* 1949 - 61.883
* 1953 - 67.144
* 1954 - 58.760
* 1966 - 69.512
* 1972 - 78.766
* 1988 - 89.908
* 2000 - 98.495
* 2010 - 105.371
* 2021 - 107.931

== Groôste gemeênten in Nederland ==

=== 2012 ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Nr.
! Gemeênte
! Leden
|-
| 1
| [[Riessen]]-Zuud
| 2754
|-
| 2
| [[Riessen]]-Noôrd
| 2391
|-
| 3
| [[Koôtwiekerbroek]]
| 2355
|-
| 4
| [[Iese]]
| 2307
|-
| 5
| [[Nunspeet]]
| 2288
|-
| 6
| [[Barneveld]]-Centrum
| 2209
|-
| 7
| [[Hendrik-Ido-Ambacht]]
| 2061
|-
| 8
| [[Veenendael]]
| 2089
|-
| 9
| [[Genemuujen]]
| 2074
|-
| 10
| [[Reimerswaol (gemeênte)|Krabbendieke]]
| 2061
|}

=== 1960 ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Nr.
! Gemeênte
! Leden
|-
| 1
| [[Riessen]]
| 5186
|-
| 2
| [[Rotterdam-Zuud]]
| 3075
|-
| 3
| [[Barneveld]]
| 3043
|-
| 4
| [[Rotterdam Centrum]]
| 2569
|-
| 5
| [[Middelburg]]
| 2417
|-
| 6
| [[Krabbendieke]]
| 1505
|-
| 7
| [[Zeist]]
| 1320
|-
| 8
| [[Kamp'n]]
| 1221
|-
| 9
| [[Lisse]]
| 1199
|-
| 10
| [[Iese]]
| 1160
|}

=== 1940 ===

{| class=&quot;wikitable&quot;
! Nr.
! Gemeênte
! Leden
|-
| 1
| [[Rotterdam Centrum]]
| 3286
|-
| 2
| [[Barneveld]]
| 2751
|-
| 3
| [[Riessen]]-wal
| 2300
|-
| 4
| [[Veenendael]]
| 2147
|-
| 5
| [[Middelburg]]
| 1922
|-
| 6
| [[Rotterdam-Zuud]]
| 1866
|-
| 7
| [[Krabbendieke]]
| 1403
|-
| 8
| [[Lisse]]
| 1262
|-
| 9
| [[Houda]]
| 1148
|-
| 10
| [[Terneuzen]]
| 1022
|}

==Plae'ies==
&lt;gallery&gt;
Noordervermaning.JPG|De ''Noordervermaning''. Grifformeerde Gemeênte [[Westzaen]]
Julianakerk dordrecht 1.JPG|De ''Julianakerk''. Grifformeerde Gemeênte [[Dordt]]
120326 Landsteinerlaan 2 (Mariakerk-Magnalia Deï-kerk) Groningen NL.jpg|De ''Magnalia Deïkerk''. Grifformeerde Gemeênte [[Greunienge (gemeênte)|Greunienge]]
Enkhuizen, Ontmoetingskerk foto1 2010-06-05 09.57.JPG |Ontmoetingskerke te [[Enkuuzen]]
Immanuëlkerk Wageningen.jpg|De ''Immanuëlkerk''. Grifformeerde Gemeênte [[Waegeniengen]]
Gereformeerde gemeente barneveld zuid.jpg|Adullamkerke van de Grifformeerde Gemeênte [[Barneveld]]-Zuud
Gergem Gouda.jpg|Grifformeerde Gemeênte [[Gouda]]
&lt;/gallery&gt;

== Bekende leden ==
* [[Gert van den Berg]], politicus
* [[Nicolaas Hendrik Beversluis]], predikant
* [[Henri Bontenbal]], politicus (opgegroeid)
* [[Frans Dieleman (predikant)|Frans Dieleman]], predikant
* [[Lilian Janse-van der Weele]], politicus
* [[Gerrit Hendrik Kersten]], predikant en politicus
* [[Harry van der Maas]], politicus
* [[Henk van Rossum]], amtenaer en politicus

== Lienks nae buten ==
* [https://www.gergeminfo.nl/ Website Grifformeerde Gemeênten]
* [https://web.archive.org/web/20220614040227/https://zgg.nl/ Zendieng Grifformeerde Gemeênten]
* [https://www.jbgg.nl Jeugdbond Grifformeerde Gemeênten]


{{Bevindelijk}}

[[Categorie:Protestantisme in Nederland]]
[[Categorie:Chrissendom in Zeêland]]
[[Categorie:Chrissendom in Zuud-'Olland]]</text>
      <sha1>bmgd61wc0axiemi70rzmenuhwqowipr</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vlaonderen</title>
    <ns>0</ns>
    <id>4758</id>
    <revision>
      <id>184353</id>
      <parentid>184282</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:22:50Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parlement */</comment>
      <origin>184353</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3941" sha1="hrrshpa022d25qi66xe0of29u6kxx4e" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Vlaonderen
 |vlagge      = Flag of Flanders.svg
 |waepen      = Vlaanderen wapen.svg
 |kaerte      = Vlaams GewestLocatie.svg
 |kaerte1     = Vlaanderen-map.jpg
 |land        = België 
 |oôdstad     = Brussel
 |taelen      = [[Nederlands]]
 |opp         = 13.626 
 |inweuners   = 6.898.000 
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 506
 |arrond.     = 22
 |gemeênten   = 285
 |volkslied   = De Vlaomse Leeuw
 |feêstdag    = 11 juli
 |graden      = {{Koord|51|3|N|4|15|L}}
 |website     = https://www.vlaanderen.be/
}}
'''Vlaonderen / Vlaenderen''' ([[Nederlands]]: ''Vlaanderen'', [[Frans]]: ''Flandre'', [[Duuts]]: ''Flandern'', [[Limburgs]]: ''Vlaondere'', [[West-Vlaoms]]: ''Vloandern'') is 'n [[hewest]] in 't noôrdn van [[Belhië]] en waer Nederlands wor 'esproke. D'n 'oôdstad van Vlaonderen is [[Brussel]] (maekt geen diel uut van 't Vlaomse Hewest, we van de [[Vlaomse Gemeênschap]]). [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]] is de groôste stad, 'evolgd deu [[Gent]], [[Leuven]], [[Brugge]] en [[Mechelen]].

In Vlaonderen weune 6,9 meljoen mins'n oftewel 58% van de Belhische bevolkieng op 44% van de Belhische oppervlakte.

== Vlaomse provincies ==
[[Plaetje:Flanders travel map.png|links|400px|thumb|Provincies]]
[[Plaetje:Regionale landschappen VL.png|links|400px|thumb|Streêken]]
[[Plaetje:Digitaal Hoogtemodel Vlaanderen.png|links|400px|thumb|'Oôgtekaerte]]
[[Plaetje:Landbouwtyperingskaart 2012.JPG|links|400px|thumb|Landbouw]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! Provincie
! Nederlandse &lt;br&gt; naem
! Inweuners &lt;br&gt; (2026)
! %
! Oppervlakte 
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem.
|-
| [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
| Antwerpen 
| 1.932.000
| 28%
| 2.856
| 21%
| 676
| [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]]
| 3
| 67
|-
| [[Limburg (België)|Limburg]]
| Limburg 
| 909.000
| 13%
| 2.427
| 18%
| 374
| [[Hasselt (België)|Hasselt]]
| 3
| 38
|-
| [[Oôst-Vlaonderen]]
| Oost-Vlaanderen
| 1.611.000
| 23%
| 3.027
| 22%
| 532
| [[Gent]]
| 6
| 55
|-
| [[Vlaoms-Braebant]]
| Vlaams-Brabant
| 1.211.000
| 18%
| 2.118
| 16%
| 572
| [[Leuven]]
| 2
| 63
|-
| [[West-Vlaonderen]]
| West-Vlaanderen
| 1.236.000
| 18%
| 3.197
| 23%
| 387
| [[Brugge]]
| 8
| 62
|-
! Vlaonderen
! Vlaanderen 
! 6.898.000
! 100%
! 13.626
! 100%
! 506
! [[Brussel]]
! 22
! 285
|-
|}

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezienge van 't Vlaems Parlement:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| 31
| 35
| 43
| 16
| 6
| 12
| 9
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| 31
| 23
| 6
| 21
| 32
| 22
| 17
|-
| SP / sp.a ² / Vooruit
| 18
| 13
| 18
| 19
| 25
| 20
| 26
|-
| CVP / CD&amp;V
| 16
| 19
| 27
| 31
| 29
| 30
| 37
|-
| VLD ³ / Open Vld
| 9
| 16
| 19
| 21
| 25
| 27
| 27
|-
| PVDA
| 9
| 4
| 
| 
| 
|
|
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| 9
| 14
| 10
| 7
| 6
| 12
| 7
|-
| Team Fouad Ahidar
| 1
|
|
|
|
|
|
|-
| UF-FDF
|
| 
| 1
| 1
| 1
| 1
| 1
|-
| LDD
|
|
|
| 8
|
|
|
|-
! Totael
! 124
! 124
! 124
! 124
! 124
! 124
! 124
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2004

³ VLD-Vivant in 2004

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Premier || Tied || Jaer || Partie
|-
| Gaston Geens
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| Luc Van den Brande
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| Patrick Dewael
| 1999 - 2003
| 4
| VLD
|-
| Bart Somers
| 2003 - 2004
| 1
| VLD
|-
| Yves Leterme
| 2004 - 2007
| 3
| CD&amp;V
|-
| Kris Peeters
| 2007 - 2014
| 7
| CD&amp;V
|-
| Geert Bourgeois
| 2014 - 2019
| 5
| N-VA
|-
| Liesbeth Homans
| 2019 - 2019
| 0
| N-VA
|-
| Jan Jambon
| 2019 - 2024
| 5
| N-VA
|-
| Matthias Diependaele
| 2024 - noe
| 2
| N-VA
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://allecijfers.be/gewest/vlaams-gewest/ AlleCijfers]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/cities/?admid=554 City Population]

{{Provincies Belhië}}

[[Categorie:Vlaonderen| ]]</text>
      <sha1>hrrshpa022d25qi66xe0of29u6kxx4e</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Guignicourt</title>
    <ns>0</ns>
    <id>5786</id>
    <revision>
      <id>184363</id>
      <parentid>162891</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:55:47Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Kontributor 2K</username>
        <id>13298</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>184363</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1400" sha1="7s0sghw57o1gr92zzkh5eiqd83z2f2q" xml:space="preserve">{{Infobox commune Frankriek
|plêkke = Guignicourt
|waop'n = Blason ville fr Guignicourt (Aisne).svg
|rehio = [[Picardie]]
|departement = [[Aisne]]
|arrondissement = [[Laon (arrondissement)|Laon]]
|kanton = [[Neufchâtel-sur-Aisne (kanton)|Neufchâtel-sur-Aisne]]
|burremeêster = Philippe Timmerman
|periode = [[2001]]-[[2008]]
|jaer = 1999
|bevolkienge = 2 203
|dichteid = 123,8
|oppervlak = 17,74
|videt = 49.4358333333
|videt_g = 49 |videt_m = 26 |videt_s = 0
|lunet = 3.96666666667
|lunet_g = 3 |lunet_m = 58 |lunet_s = 0
|LuV = L
|code = 02360
|poscode = 02190
|oôgte = 67
|website = }}
'''Guignicourt''' is 'n hemeênte in 't departement [[Aisne]], in de rehio [[Picardie]], in [[Frankriek]].

== Geograofische informaotie ==
Guignicourt lei op de coördinaot'n 49°26’ 0’’ N 3°58’ 0’’ L (49,4358333333; 3,96666666667). 't Oppervlak omslit 17,74 [[km²]].

== Bevolkienge ==
In 1999, vogges 't [[INSEE|Bureau van de Statistiek'n in Frankriek]], 'aod Guignicourt 'n inweunersantal van 2 203. De bevolkiengsdichteid bedroe 123,8 mins'n per [[km²]].

&lt;gallery&gt;
Population - Municipality code 02360.svg|Grafiek mee de bevolkiengshroei verdeêld over de jaer'n, vogges 't INSEE
Guignicourt (Aisne) Mairie.JPG|Stad'uus van Guignicourt
&lt;/gallery&gt;

{{Koord|49|26|9|N|3|58|0|L|plad=tiäd}}

[[Categorie:Hemeênt'n in Aisne]]
[[Categorie:Hemeênt'n]]
[[Categorie:Hemeênt'n in Frankriek]]</text>
      <sha1>7s0sghw57o1gr92zzkh5eiqd83z2f2q</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Wallonië</title>
    <ns>0</ns>
    <id>9134</id>
    <revision>
      <id>184354</id>
      <parentid>184281</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:23:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parlement */</comment>
      <origin>184354</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4412" sha1="fcyqhxw43paoz2h59yfh361kttcnvqz" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Wallonië
 |vlagge      = Flag of Wallonia.svg
 |waepen      = Coat of arms of Wallonia.svg
 |kaerte      = Wallonia (Belgium).svg
 |kaerte1     = Wallonie-map.jpg
 |land        = België 
 |oôdstad     = Naemen (gemeênte)
 |taelen      = [[Frans]], [[Duuts]]
 |opp         = 16.901 
 |inweuners   = 3.713.000 
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 220
 |arrond.     = 20
 |gemeênten   = 261
 |volkslied   = Le Chant des Wallons
 |feêstdag    = 3e zoondag in september
 |graden      = {{Koord|50|19|N|4|53|L}}
 |website     = https://www.wallonie.be/fr
}}
'''Wallonië''' ([[Frans]]: ''Wallonie'', [[Duuts]]: ''Wallonie(n)'', [[Nederlands]]/[[Limburgs]]/[[West-Vlaems]]: ''Wallonië'', [[Luxemburgs]]: ''Wallounien'', [[Picardisch]]: ''Walonnie'', [[Ripuarisch]]: ''Walonie'', [[Waels]]: ''Walon(r)eye'') is 'n [[hewest]] in 't zuujn van [[Belhië]] en waer Frans en e beetje Duuts wor 'esproke. D'n 'oôdstad van Wallonië is [[Naemen (gemeênte)|Naemen]].
D'n groôste steê van Wallonië bin: [[Luuk (gemeênte)|Luuk]], [[Charleroi]], [[Bergen (België)|Bergen]], Naemen, [[Doornik]] en [[Verviers]].

In Wallonië weune 3,7 meljoen mins'n oftewel 31% van de Belhische bevolkieng op  55% van de Belhische oppervlakte.

In de Waelse provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]] an de hrens mie [[Duutsland]] leie d' [[Oôstkantons]], waeronder de [[Duutstaelige Gemeênschap]].

Wallonië was al vroeg in de 19e eêuw geïndustrialiseerd. Laeter bleek deze voorsprong 'n achterstand toe de mienen wiere geslote. Aors dan in Vlaonderen lukte het 'ier minder om 'n omslag te maeken nae 'n dienstverlenende economie. Over 't algemeên is Wallonië êrremer dan Vlaonderen.

== Waolse provincies ==
[[Plaetje:Wallonia travel map.png|links|400px|thumb|Provincies]]
[[Plaetje:Occupation sol wallonie.jpg|links|400px|thumb|Landschapp'n]]
[[Plaetje:Waalse streektalen.PNG|links|400px|thumb|Taelen]]

{| class=&quot;wikitable sortable&quot; style=&quot;text-align:center&quot;
|- 
! Provincie
! Franse &lt;br&gt; naem
! Inweuners &lt;br&gt; (2026)
! %
! Oppervlakte 
! %
! Dichteid
! Oôdstad
! Arr.
! Gem.
|-
| [[Enegouwe]]
| Hainaut
| 1.369.000
| 37%
| 3.813
| 23%
| 359
| [[Bergen (België)|Bergen]]
| 7
| 69
|-
| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
| Liège ¹
| 1.125.000
| 30%
| 3.857
| 23%
| 292
| [[Luuk (gemeênte)|Luuk]]
| 4
| 84
|-
| [[Luxemburg (provincie)|Luxemburg]]
| Luxembourg
| 296.000
| 8%
| 4.459
| 26%
| 66
| [[Aerlen]]
| 5
| 43
|-
| [[Naemen (provincie)|Naemen]]
| Namur
| 506.000
| 14%
| 3.675
| 22%
| 138
| [[Naemen (gemeênte)|Naemen]]
| 3
| 38
|-
| [[Waols-Braebant]]
| Brabant wallon
| 417.000
| 11%
| 1.097
| 6%
| 380
| [[Waover]]
| 1
| 27
|-
! Wallonië
! Wallonie
! 3.713.000
! 100%
! 16.901
! 100%
! 220
! Naemen
! 20
! 261
|-
|}

¹ Duuts: ''Lüttich''

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Waels Parlement:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| PRL ¹ ² / MR
| 26
| 20
| 25
| 19
| 20
| 21
| 19
|-
| PS
| 19
| 23
| 30
| 29
| 34
| 25
| 30
|-
| PSC / cdH / LE
| 17
| 10
| 13
| 13
| 14
| 14
| 16
|-
| PTB
| 8
| 10
| 2
| 
| 
|
|
|-
| Ecolo
| 5
| 12
| 4
| 14
| 3
| 14
| 8
|-
| PP
|
| 
| 1
|
|
|
|
|-
| FN / DN
|
|
|
| 
| 4
| 1
| 2
|-
! Totael
! 75
! 75
! 75
! 75
! 75
! 75
! 75
|}

¹ PRL-FDF in 1995

² PRL-FDF-MCC in 1999

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Premier || Tied || Jaer || Partie
|-
| Jean-Maurice Dehousse
| 1981 - 1982
| 1
| PS
|-
| André Damseaux
| 1982 - 1982
| 0
| PRL
|-
| Jean-Maurice Dehousse
| 1982 - 1985
| 3
| PS
|-
| Melchior Wathelet sr.
| 1985 - 1988
| 3
| PSC
|-
| Guy Coëme
| 1988 - 1988
| 0
| PS
|-
| Bernard Anselme
| 1988 - 1992
| 4
| PS
|-
| Guy Spitaels
| 1992 - 1994
| 2
| PS
|-
| Robert Collignon
| 1994 - 1998
| 4
| PS
|-
| Elio Di Rupo
| 1999 - 2000
| 1
| PS
|-
| Jean-Claude Van Cauwenberghe
| 2000 - 2005
| 5
| PS
|-
| Elio Di Rupo
| 2005 - 2007
| 2
| PS
|-
| Rudy Demotte
| 2007 - 2014
| 7
| PS
|-
| Paul Magnette
| 2014 - 2017
| 7
| PS
|-
| Willy Borsus
| 2017 - 2019
| 2
| MR
|-
| Elio Di Rupo
| 2019 - 2024
| 3
| PS
|-
| Adrien Dolimont
| 2024 - noe
| 2
| MR
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://allecijfers.be/gewest/waals-gewest/ AlleCijfers]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/cities/?admid=560 City Population]

{{Provincies Belhië}}

[[Categorie:Wallonië| ]]</text>
      <sha1>fcyqhxw43paoz2h59yfh361kttcnvqz</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>2026</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11025</id>
    <revision>
      <id>184330</id>
      <parentid>184307</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:05:31Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oktober */</comment>
      <origin>184330</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62372" sha1="hwshzbshtofmtrmpgroz481lsk2vztv" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] deu zwaere rehenval vanwehe zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 oktober]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Moskou]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633824-grote-oekraiense-droneaanval-op-regio-moskou-ook-weer-oekraiense-brug-bestookt NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 oktober - D'r komme vervroehde verkieziengen in [[Spanje]] vanwehe den weuningcrisis.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633717-spanje-vervroegd-naar-de-stembus-als-gevolg-van-woningcrisis NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 oktober]] - Laetste weêken hroôtschaelige protesten van scholieren en studenten in [[Frankriek]] vanwehe slechte staet vant ongerwies.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633917-opnieuw-grote-protesten-en-geweld-in-frankrijk-wat-zit-erachter NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oktober]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 1,9 in [[Ruuslee]] ([[West-Vlaonderen]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/10/08/aardbeving-ruiselede-wingene/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[8 oktober|8]]-[[9 oktober]] - Een boôt mie [[Ethiopië|Ethiopische]] migranten van [[Djibouti (land)|Djibouti]] nae [[Jeêm'n]] zienkt bie 't eêste land mie minstens 139 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634560-migrantenschip-kapseist-bij-djibouti-zeker-139-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - Den [[Europeêse Unie]] maekt z'n eihe zurge om den 'oôge staetsschuld van [[Frankriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634223-oplopende-franse-staatsschuld-en-rente-steeds-zorgelijker-voor-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 in [[Panama]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634340-zware-aardbeving-in-panama-stroom-uitgevallen-en-schade-aan-gebouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oktober]] - De [[Houthi's]] vall'n den luchtaeven van den [[Saoedi-Araobië|Saoedi-Araobische]] 'oôdstad [[Riyad]] an mie 12 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 oktober]] - Anleg van bossen bluft achter in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2634756-aanleg-nieuwe-bossen-blijft-ver-achter-bij-doelstellingen NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;
* [[3 november]] - Verkieziengen vò 't [[Vereênigde Staeten|Amerikaons]] Congres en de meêste gouverneurs van de deêlstaeten.

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 4 || 6 ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=7}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>hwshzbshtofmtrmpgroz481lsk2vztv</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184331</id>
      <parentid>184330</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:13:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oktober */</comment>
      <origin>184331</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62379" sha1="kc4m6tsvenvlgijj9i79g99hmnm2ure" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] deu zwaere rehenval vanwehe zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 oktober]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Moskou]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633824-grote-oekraiense-droneaanval-op-regio-moskou-ook-weer-oekraiense-brug-bestookt NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 oktober - D'r komme vervroehde verkieziengen in [[Spanje]] vanwehe den weuningcrisis.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633717-spanje-vervroegd-naar-de-stembus-als-gevolg-van-woningcrisis NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 oktober]] - Laetste weêken hroôtschaelige protesten van scholieren en studenten in [[Frankriek]] vanwehe slechte staet vant ongerwies.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633917-opnieuw-grote-protesten-en-geweld-in-frankrijk-wat-zit-erachter NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oktober]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 1,9 in [[Ruuslee]] ([[West-Vlaonderen]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/10/08/aardbeving-ruiselede-wingene/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[8 oktober|8]]-[[9 oktober]] - Een boôt mie [[Ethiopië|Ethiopische]] migranten van [[Djibouti (land)|Djibouti]] nae [[Jeêm'n]] zienkt bie 't eêste land mie minstens 139 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634560-migrantenschip-kapseist-bij-djibouti-zeker-139-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - Den [[Europeêse Unie]] maekt z'n eihe zurge om den 'oôge staetsschuld van [[Frankriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634223-oplopende-franse-staatsschuld-en-rente-steeds-zorgelijker-voor-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 in [[Panama]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634340-zware-aardbeving-in-panama-stroom-uitgevallen-en-schade-aan-gebouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oktober]] - De [[Houthi's]] vall'n den luchtaeven van den [[Saoedi-Araobië|Saoedi-Araobische]] 'oôdstad [[Riyad]] an mie 12 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 oktober]] - Anleg van nieuwe bossen bluft achter in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2634756-aanleg-nieuwe-bossen-blijft-ver-achter-bij-doelstellingen NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;
* [[3 november]] - Verkieziengen vò 't [[Vereênigde Staeten|Amerikaons]] Congres en de meêste gouverneurs van de deêlstaeten.

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 4 || 6 ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=7}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>kc4m6tsvenvlgijj9i79g99hmnm2ure</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184332</id>
      <parentid>184331</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:14:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* oes */</comment>
      <origin>184332</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62377" sha1="4ti180fjhotvw2xcyx1dvj8o5pyfzup" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] deu zwaere rehenval vanwehe zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 oktober]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Moskou]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633824-grote-oekraiense-droneaanval-op-regio-moskou-ook-weer-oekraiense-brug-bestookt NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 oktober - D'r komme vervroehde verkieziengen in [[Spanje]] vanwehe den weuningcrisis.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633717-spanje-vervroegd-naar-de-stembus-als-gevolg-van-woningcrisis NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 oktober]] - Laetste weêken hroôtschaelige protesten van scholieren en studenten in [[Frankriek]] vanwehe slechte staet vant ongerwies.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633917-opnieuw-grote-protesten-en-geweld-in-frankrijk-wat-zit-erachter NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oktober]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 1,9 in [[Ruuslee]] ([[West-Vlaonderen]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/10/08/aardbeving-ruiselede-wingene/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[8 oktober|8]]-[[9 oktober]] - Een boôt mie [[Ethiopië|Ethiopische]] migranten van [[Djibouti (land)|Djibouti]] nae [[Jeêm'n]] zienkt bie 't eêste land mie minstens 139 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634560-migrantenschip-kapseist-bij-djibouti-zeker-139-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - Den [[Europeêse Unie]] maekt z'n eihe zurge om den 'oôge staetsschuld van [[Frankriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634223-oplopende-franse-staatsschuld-en-rente-steeds-zorgelijker-voor-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 in [[Panama]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634340-zware-aardbeving-in-panama-stroom-uitgevallen-en-schade-aan-gebouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oktober]] - De [[Houthi's]] vall'n den luchtaeven van den [[Saoedi-Araobië|Saoedi-Araobische]] 'oôdstad [[Riyad]] an mie 12 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 oktober]] - Anleg van nieuwe bossen bluft achter in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2634756-aanleg-nieuwe-bossen-blijft-ver-achter-bij-doelstellingen NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;
* [[3 november]] - Verkieziengen vò 't [[Vereênigde Staeten|Amerikaons]] Congres en de meêste gouverneurs van de deêlstaeten.

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 4 || 6 ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=7}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>4ti180fjhotvw2xcyx1dvj8o5pyfzup</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184333</id>
      <parentid>184332</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T09:16:42Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184333</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="62379" sha1="kc4m6tsvenvlgijj9i79g99hmnm2ure" xml:space="preserve">{{jaorboks}}
'''{{PAGENAME}}''' is een [[jaer]].

== Hebeurtenisse ==

=== jannewari ===
* [[1 jannewari]] - [[Flevoland]] bestaet 40 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596691-flevoland-jongste-provincie-van-nederland-bestaat-40-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - [[Bulharije]] gaet over op den [[euro]].
* 1 jannewari - Vee doôden (41) en gewonden (116) bie een cafébrand int [[Zwitserland|Zwitserse]] [[Crans-Montana]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596707-circa-40-doden-en-115-gewonden-in-bar-zwitserland-een-van-de-ergste-tragedies-in-ons-land NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vondelkerke in [[Amsterdam]] deu brand bienae illemille verwoest.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596645-brand-verwoest-vondelkerk-in-amsterdam-huizen-ontruimd-vanwege-vonkenregen NOS]&lt;/ref&gt;
* 1 jannewari - Vee geweld tehen 'ulpeverleners en overlast tiedens den jaerwisselieng in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/jaarwisseling/6381256/politie-verwoestende-impact-brandstichting-en-zwaar-vuurwerk-op-jaarwisseling.html NU]&lt;/ref&gt;
* 1-[[11 jannewari]] - [[Sneêuw]] in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596814-waardoor-sneeuwt-het-nu-zo-veel-en-blijft-dat-nog-lang-doorgaan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 jannewari]] - Luchtanvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] op [[Venezuela]], president [[Nicolás Maduro]] evange enome.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596844-trump-claimt-gevangenname-van-venezolaanse-president-maduro-en-bevestigt-aanvallen NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 jannewari - Dertig mins'n vermoôrd bie anval op durp in [[Niheria|Niheriaonse]] deêlstaet Niher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2596962-dertig-doden-bij-aanval-van-gewapende-mannen-op-dorpje-nigeria NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 jannewari]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,3 in [[Herten (Nederland)|Herten]] in [[Nederlands Limburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597047-aardbeving-met-kracht-van-2-3-in-limburgse-herten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 jannewari]] - Protesten tehen overeid in vee provincies in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597224-protesten-in-meeste-provincies-in-iran NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 jannewari]] - [[Rusland]] gebruukt hypersonische raket bie anval op [[Lviv]] in [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597469-doden-bij-aanvallen-op-oekraine-rusland-zegt-hypersonische-raket-te-hebben-gebruikt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 jannewari]] - Noôdtoestand in Zuudoôst-[[Australië]], veural in de deêlstaeten [[Victoria]] en [[New South Wales]], vanwehe zwaere bosbranden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597615-noodtoestand-in-deel-australie-vanwege-natuurbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 jannewari]] - Meêr toezicht op den leste trein op vrie- en zaeterdagavond van den [[Zeêuwse lijn]] richtieng [[Zeêland]] vanwehe overlast deu jongeren.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18112523/extra-toezicht-na-vechtpartijen-en-vernielingen-in-laatste-trein-naar-zeeland OZ]&lt;/ref&gt;
* [[12 jannewari]] - Groôte bosbranden int [[Arhentinië|Arhentijnse]] deêl van [[Patagonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597858-bosbranden-teisteren-deel-zuiden-argentinie NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 jannewari - [[Olifant]] doôdt in nehen daegen 20 mins'n in den deêlstaet [[Jharkand]] (Oôst-[[India]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2597893-jacht-in-india-op-olifant-die-20-mensen-doodde NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 jannewari]] - Kraone valt op trein in [[Thailand]] mie 32 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598083-kraan-valt-op-thaise-trein-zeker-30-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 jannewari]] - [[Wikipedia]] bestaet 25 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598264-wikipedia-bestaat-25-jaar-maar-encyclopedie-voelt-druk-van-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 jannewari - Recordstand vò [[AEX]], breekt deu hrens van duuzend punten, veural veroôrzaekt deu [[IT]]-bedrieven.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598251-aex-doorbreekt-grens-van-1000-punten-tech-aandelen-grote-aanjager-op-beurs NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 jannewari]] - Overstroômiengen mie doôden in zuudelijk [[Afrika]] deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598496-meer-dan-200-doden-door-overstromingen-zuidelijk-afrika NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 jannewari - Natuur van den [[Onte]] deu jaerenlang bahern verwoest.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18127475/wetenschappers-decennialang-baggeren-heeft-westerscheldenatuur-verwoest OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 jannewari]] - [[Oceaon]]verdrag treedt in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598513-oceaanverdrag-van-kracht-moet-30-procent-van-de-zee-beschermen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 jannewari]] - Treinongeluk in Zuud-[[Spanje]] mie 45 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598790-dodental-treinongeluk-spanje-op-39-berging-verloopt-moeizaam NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 jannewari - [[Senehal]] wint mie 1-0 tehen [[Marokko]] den [[Afrika]] Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598768-marokko-moet-afrika-cup-aan-senegal-laten-na-gemiste-penalty-in-slotminuut NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 jannewari]] - Zeêr zeldzaeme spooke broead waer enome in [[Middelburg]], een aerdesterre mie den naem Geastrum welwitschii.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18131942/paddenstoelenexpert-henk-en-zijn-vrouw-willy-ontdekken-zeldzame-paddenstoel-in-tuincentrum-middelburg OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 jannewari]] - Zeven [[Twidde Kaemer]]leden van den [[PVV]] onger leidieng van [[Gidi Markuszower]] stapp'n uut den partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2598974-opstand-tegen-wilders-zeven-pvv-ers-beginnen-eigen-fractie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 jannewari]] - [[Zilver]] gaet deu recordpries van 100 dollar.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/economie/6383633/zilver-breekt-voor-het-eerst-door-grens-van-100-dollar.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[24 jannewari]] - 67 doôden deu brand in wienkelcentrum in den [[Pakistan|Pakistaonse]] stad [[Karachi]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599286-dodental-brand-winkelcentrum-pakistan-loopt-op-oorzaak-mogelijk-kortsluiting NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 jannewari]] - [[Goud]] gaet deu recordpries van 5.000 dollar.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599725-goudprijs-bereikt-recordhoogte-van-5000-dollar NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 jannewari - Overstroômiengen in [[Mozambique]] deu 'evige rehenval en dammebreuken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2599813-mozambique-getroffen-door-een-van-de-zwaarste-overstromingen-in-25-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 jannewari]] - [[Dollar]] op laegste peil sins den zeumer van [[2021]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600027-dollar-krijgt-flinke-klap-en-blijft-dalen-goed-voor-de-export-maar-niet-zonder-risico-s NOS]&lt;/ref&gt;
* 28 jannewari - Meêr as 400 doôden deu gedeêltelijke instortieng van goudmien in Oôst-[[Konho-Kinshasa|Kongo]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600346-mijn-in-congo-stort-in-meer-dan-200-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 jannewari]] - [[ING]] behaelt een winst van 6 miljard euro over 2025.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600121-ing-boekte-in-2025-ruim-6-miljard-winst-wel-zorgen-over-aanhoudende-onzekerheid NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Volgens een [[Israël]]ische militaire bron ist juust dat er ruum 71.000 Palestijn'n tiedens den oôrlog in den [[Gazastroôke]] binne gedoôd; 't Israëlische leher ontkent dit.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600196-israelisch-leger-erkent-ruim-71-000-palestijnen-gedood-bij-oorlog-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.bbc.com/news/articles/cvgpd1x00exo BBC]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Tata Steel uut [[Iemuje]] krieg recordboete vò schaedelijke uutstoôt.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/klimaat/6384257/tata-steel-krijgt-recordboete-van-85-miljoen-euro-vanwege-schadelijke-uitstoot.html NU]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Den [[Europeêse Unie]] zet den [[Iran|Iraonse]] Revolutionaire Garde op den terreurlieste.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/01/29/eu-zet-iraanse-revolutionaire-garde-op-terreurlijst/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 29 jannewari - Kunstschilder [[Jo Dumon Tak]] is erg kwaed vanwehe lossnieë van z'n panorama over [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18162866/doeken-panorama-walcheren-kapotgesneden-wie-dit-heeft-gedaan-moet-zich-kapot-schamen OZ]&lt;/ref&gt;
* [[30 jannewari]] - Den economie van [[Nederland]] is in 2025 mie 1,9 percent gegroeid.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600248-nederlandse-economie-groeit-bijna-2-procent NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 jannewari]] - Lucinda Brand wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò wuven in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18168638/lucinda-brand-voert-volledig-nederlands-podium-aan-op-vrouwenwedstrijd-wk-veldrijden-in-hulst OZ]&lt;/ref&gt;

=== feberwari ===
* [[1 feberwari]] - Mathieu van der Poel wint 't waereldkampioenschap veldriejen vò venters in [['Ulst (plekke)|'Ulst]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18170500/historie-in-hulst-mathieu-van-der-poel-breekt-met-achtste-wereldtitel-stokoud-record OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 feberwari - Bienae 200 doôden bie gevechten tussen strieders en 't [[Pakistan|Pakistaonse]] leher in [[Beloetsjistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600506-bijna-200-doden-bij-gevechten-met-militanten-in-pakistaanse-provincie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 feberwari]] - [[D66]]-leider [[Rob Jetten]] wor formateur.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2600857-jetten-op-zoek-naar-ministers-coalitieakkoord-na-kritisch-debat-nog-overeind NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 feberwari]] - The World Factbook van den [[CIA]] stopt.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/04/cia-trekt-stekker-uit-het-world-factbook/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[5 feberwari]] - Noôdweêr in Noôrdwest-[[Marokko]], Zuud-[[Spanje]] en Zuud-[[Portuhal]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601086-tienduizenden-marokkanen-geevacueerd-vanwege-noodweer-ook-problemen-in-spanje-en-portugal NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 feberwari - 't Kernwaepenverdraeg tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Rusland]] eindigt vandaeg; den Amerikaonse president [[Donald Trump]] wil een nieuw kernwaepenverdrag, waerbie ok [[China]] wor betrokke.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/02/05/vs-rusland-new-start-trump/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[6 feberwari|6]]-[[22 feberwari]] - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren in [[Milaen]] en [[Cortina d'Ampezzo]] 'ehouwen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/os-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 feberwari - Weêkenlange groôte koersdaelieng van den [[bitcoin]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601197-bitcoin-in-vrije-val-maar-een-duidelijke-oorzaak-is-er-niet NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 feberwari]] - Vier groôte Amerikaonse techbedrieven gaen vuufonderd miljard dollar investeren in o.a. datacenters.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601407-techgiganten-gaan-honderden-miljarden-investeren-in-onder-meer-datacenters NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 feberwari - Hroeiende kerreken van migranten (in [[Rotterdam]] en [[Amsterdam]]) 'ebben onvoldoende 'uusvestieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601476-migrantenkerken-groeien-maar-vinden-steeds-moeilijker-onderdak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 feberwari]] - Jutta Leerdam wint goud (olympisch record) en Femke Kok zilver op den duuzend meter schaetsen op de [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601639-leerdam-schaatst-naar-olympisch-goud-op-1-000-meter-kok-verovert-zilver NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 feberwari]] - [[Philips]] maekt sins jaeren weêr winst.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601706-philips-boekt-na-jaren-weer-winst NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 feberwari]] - [[NAVO]] behint mie missie op [[noôrdpole]], Arctic Sentry.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601906-navo-lanceert-noordpoolmissie-arctic-sentry-en-hoopt-crisis-achter-zich-te-laten NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Sins 't behin van de demonstraoties ende december binne d'r zeven duuzend mins'n gedoôd in [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/collectie/14010/artikel/2602024-mensenrechtenorganisatie-dodental-demonstraties-iran-opgelopen-tot-ruim-7000 NOS]&lt;/ref&gt;
* 11 feberwari - Orkaon in [[Madahaskar]], veural 'aevenstad [[Toamasina]] zwaer hetroffen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2601928-20-doden-in-madagaskar-door-orkaan-gezani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 feberwari]] - Noôdweêr in [[Zuidwest-Europa]], veural in Zuud-[[Frankriek]] en [[Catalonië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602249-doden-en-schade-door-noodweer-in-frankrijk-en-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Akkoôrd over een nieuwe reherieng vò 't [[Brussels Hewest]] nae 613 daegen (record).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/brusselse-regering-legt-eed-af-in-parlement-boris-dillies-mr-~1764248864904/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Telecomprovider Odido gehackt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602080-hack-bij-odido-gegevens-miljoenen-klanten-in-handen-van-criminelen NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 feberwari - Toerisme in [[Zeêland]] is in 2025 edaeld, d'r is te weinig te doen en tis te diere.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18194360/toerismesector-slaat-alarm-over-dalende-overnachtingen-te-weinig-te-doen-en-te-duur OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 feberwari]] - Kritiek op dichtmaeken van gasputt'n in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602361-tno-niet-alle-gasputten-groningen-dichtmetselen-acuut-tekort-denkbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 14 feberwari - Hroôte betoôgieng tehen 't [[Iran|Iraonse]] regime bie den jaerlijkse veiligeidsconferentie in [[München]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602440-honderdduizenden-mensen-demonstreren-in-munchen-tegen-iraans-regime NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 feberwari]] - Den [[Israël]]ische reherieng gaet meêr controle uutoefenen over den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602634-israel-breidt-controle-over-bezette-westelijke-jordaanoever-verder-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 feberwari - [[Oekraïne]] valt mie drones olieinstallaoties an in den [[Rusland|Russische]] 'aevenstad [[Taman]] an den [[Zwarte Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2602548-grote-branden-in-russische-haven-aan-zwarte-zee-na-oekraiense-aanval NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 feberwari]] - Record an antal daegen rehen in [[Frankriek]], daerdeur overstroômiengen in (zuud)westen vant land.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603045-al-35-dagen-dagen-neerslag-in-frankrijk-langste-regenreeks-ooit-gemeten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 feberwari]] - Tienduuzenden [[Kraenveugelachtegen|kraenveugels]] in [[West-Europa]] en [[Duutsland]] doôd deu veugelhriep.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603103-tienduizenden-kraanvogels-dood-door-vogelgriepvirus NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 feberwari - Vee [[lawine]]s mie vee doôden in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603167-veel-lawines-in-de-alpen-12-tot-15-minuten-om-te-overleven NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in Oôst-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603375-zeker-twaalf-doden-bij-israelische-luchtaanvallen-in-oosten-van-libanon NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 feberwari]] - 't [[Mexico|Mexicaonse]] leher doôdt den leider vant Jaliscokartel, een beruchte drugsbende.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603611-leider-berucht-mexicaans-jaliscokartel-gedood-door-leger NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 feberwari - De [[Olympische Speêl'n|Olympische Winterspeêl'n]] worren 'ewonne deu [[Noorwegen]], twidde wor de [[Vereênigde Staeten]], dorde wor [[Nederland]] (record 'oôgste plekke).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603559-nederland-eindigt-als-derde-op-olympische-medaillespiegel-hoogste-klassering-ooit NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 feberwari]] - 't [[Kabinet-Jetten]] treedt an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603685-kabinet-jetten-officieel-beedigd-en-kan-aan-de-slag NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Den Zeêuw [[Jo-Annes de Bat]] (voormaelig gedeputeêrde van Zeêland) wor staetssecretaoris int kabinet-Jetten.&lt;ref&gt;[https://archive.is/WYckN PZC]&lt;/ref&gt;
* 23 feberwari - Zeldzaeme [[dwergnijlpaerd]]en waerenomen in [[Ivoôrkust]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2603748-unieke-beelden-van-dwergnijlpaard-we-hadden-alleen-een-glimp-verwacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 feberwari]] - Winst van 120 miljard dollar vò Amerikaonse chipbedrief Nvidia.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604114-chipmaker-nvidia-maakt-ruim-100-miljard-euro-winst-door-investeringen-in-ai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 feberwari]] - Paramount neemt vò 110 miljard dollar Warner Bros. over.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604304-paramount-sluit-overnamedeal-van-110-miljard-dollar-met-warner-bros NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 feberwari - Luchtanvall'n van [[Pakistan]] op steê in [[Afghanistan]] (o.a. [[Kaboel]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604165-pakistan-voert-luchtaanvallen-uit-op-kabul-minister-spreekt-van-openlijke-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 feberwari]] - Luchtanvall'n van [[Israël]] en de [[Vereênigde Staeten]] op [[Iran]] (o.a. [[Teheran]]), doel is een machtswisselieng int land. Den Iraonse leider Ali Khamenei komt daerbie om. Iran slaet terug mie luchtanvall'n op [[Israël]] en veural opt Amerikaonse leher in [[Jordaonië]], [[Syrië]] en de [[Holfstaeten]]. Iran sluut den [[Straet van Hormoez]] of, wat gevolgen kan 'ebben vò den oliepries.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604370-aanvallen-over-en-weer-in-het-midden-oosten-dit-is-wat-we-nu-weten NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604437-escalatie-in-de-golf-iraanse-raketten-dwingen-regio-tot-keuze NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604456-iraanse-leider-khamenei-gedood-bij-amerikaanse-en-israelische-luchtaanvallen NOS]&lt;/ref&gt;

=== maerte ===
* [[2 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Hezbollah]] op [[Israël]], Israël antwoordt mie luchtanvall'n op Hezollah in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2604618-doden-in-libanon-door-aanvallen-tussen-israel-en-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 maerte]] - Luchtanvall'n van [[Iran]] op [[Koerden|Koerdische]] milities int noôrden van [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605017-iran-zegt-koerden-in-noordwesten-aan-te-vallen-raketaanval-op-hoofdkwartier-in-irak NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 maerte]] - 'Evige rehenval in [[Kenia]], 'oôdstad [[Nairobi]] in de problemen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605300-23-doden-na-hevige-regenval-nairobi-in-kenia-dodental-kan-nog-oplopen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[8 maerte]] - Mojtaba Khamenei volgt um z'n vaor Ali Khamenei op as 'oôgste leider van [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605626-irans-nieuwe-leider-mojtaba-khamenei-is-hardliner-die-niets-van-westen-moet-hebben NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 maerte]] - Priezen van olie en gas zeer 'oôg deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605622-energieprijzen-door-het-dak-nu-eind-aan-iran-oorlog-niet-in-zicht-is NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 maerte]] - 't Hebruuk van den telefoon bestaet 150 jaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605723-150-jaar-telefonie-bellen-blijft-maar-de-manier-waarop-verandert NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 maerte - Chipbedrief ASML uut [[Veldoven]] gaet uutbreien nae [[Eindoven]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2605842-asml-mag-uitbreiden-tweede-vestiging-met-20-000-medewerkers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 maerte]] - 't Antal geloôvigen is in Nederland in 2025 edaeld nae 42%, alleêne in den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] is den meêrdereid geloôvig. In [[Zeêland]] is bienae den 'elft geloôvig en binne de meêste [[protestant]]en per provincie.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/binnenland/6388998/alleen-in-limburg-rekent-meerderheid-zich-nog-tot-een-geloof.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Luchtanvall'n van de Vereênigde Staeten op militaire installaoties opt vò den [[Iran|Iraonse]] olieuutvoer zeêr belangrieke eilandje Kharg in den [[Perzische Holf]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/03/13/iran-eilanden-perzische-golf/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 13 maerte - Den [[SGP]] in [[Vlissienge]] ei van alle plaetselijke partieën de meêste wuven op den liest vò de gemeênteraedsverkieziengen, ok is meêr as den 'elft van de kandidaoten een wuuf. Liestetrekker is vanover 't eêste vrouwelijke SGP-raedslid [[Lilian Janse-van der Weele]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18285927/opvallend-sgp-heeft-in-vlissingen-de-meeste-vrouwen-op-de-lijst OZ]&lt;/ref&gt;
* [[14 maerte]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 3,0 bie [[Eleveld]]-[[Geelbroek]] in [[Drenthe]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606245-aardbeving-van-3-0-bij-eleveld-in-drenthe-deze-was-goed-te-voelen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 maerte]] - Den ofnaeme van den leêfbaereid in den gemeênte [[Ter Veere (gemeênte)|Ter Veere]] deu den hroei vant toerisme is een belangriek ongerwerp bie de kommende gemeênteraedsverkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606391-toerisme-twistpunt-bij-gemeenteraadsverkiezingen-in-het-zeeuwse-veere NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 maerte]] - 23 doôden bie bomanslagen in den stad [[Maiduguri]] in Noôrdoôst-[[Niheria]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606654-doden-en-gewonden-bij-bomaanslagen-in-nigeriaanse-miljoenenstad-maiduguri NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 maerte - Vee doôden in een ziekenuus in [[Kaboel]] deu [[Pakistan|Pakistaonse]] luchtanval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606635-mogelijk-honderden-doden-bij-pakistaanse-aanval-op-ziekenhuis-in-kabul NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 maerte]] - [[Marokko]] toch winnaer van den Afrika Cup.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606743-marokko-toch-winnaar-afrika-cup-senegal-raakt-titel-kwijt NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 maerte - [[Israël]] doôdt den [[Iran|Iraonse]] veiligeidschef en den leider van den paramilitaire Basij.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606673-israelisch-leger-twee-hoge-iraniers-gedood-onder-wie-kopstuk-larijani NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 maerte]] - [[Nederlandse gemeênte|Gemeênteraedsverkieziengen in Nederland]]: den opkomst is 54%, meêste zeêtels nae plaetselijke partieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606889-lokale-partijen-zetten-opmars-door-opkomst-hoger-dan-in-2022 NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 maerte - [[Israël]] bombardeêrt in [[Iran]] 't hroôtste gasveld ter waereld, as vergeldieng bombardeêrt Iran een gasveld in [[Qatar]] mie as hevolg een vaddere stiegieng van de olie- en gaspriezen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2606878-aanvallen-op-gasinstallaties-iran-en-qatar-wordt-meer-een-energie-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 maerte]] - Volgens den Israëlische premier [[Benjamin Netanyahu]] kan [[Iran]] deu de anvall'n van de [[Vereênigde Staeten]] en [[Israël]] hin [[uranium]] meêr verrieken en hin ballistische rakett'n meêr maeken.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607003-netanyahu-iran-niet-langer-in-staat-om-uranium-te-verrijken NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 maerte - Vee sneêuw op de [[Cenarische Eilan'n]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/325003/video/hevige-sneeuwval-transformeert-tenerife-tot-sneeuwparadijs.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 maerte]] - Overstroômiengen in [[Hawaii]] deu 'evige rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607173-overstromingen-op-hawai-duizenden-mensen-geevacueerd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 maerte]] - Extreme warmte int zuudwessen van de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607313-recordhitte-in-zuidwesten-vs-met-temperaturen-van-boven-40-graden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 maerte]] - Volgens den Weareld Meteorologische Organisaotie (WMO) sloeg den [[aerde]] in 2025 meêr warmte op as vroeher.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607472-meteorologen-aarde-houdt-meer-warmte-vast-dan-ooit-gevolgen-nog-eeuwen-voelbaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 maerte]] - Den [[NASA]] wil een baosis op den [[maen (Aerde)|maen]] gaen bouwen waer vanof 2032 kan worren geweund.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607705-nasa-wil-begin-jaren-30-een-basis-op-de-maan-bouwen-en-cancelt-ruimtestation NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 maerte]] - Den naem van den combinaotie [[GL]]-[[PvdA]] wor Progressief Nederland (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2607948-nieuwe-naam-groenlinks-pvda-bekend-progressief-nederland-kortweg-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 26 maerte - Den [[Nederland]]se staet had in 2025 een tekort van 19 miljard euro oftewel 1,6% vant bbp en den staetsschuld steeg nae 524 miljard euro oftewel 44,4% vant bbp.&lt;ref&gt;[https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2026/13/inkomsten-uitgaven-en-schuld-van-de-overheid-boven-de-500-miljard-euro CBS]&lt;/ref&gt;
* [[28 maerte]] - Hroôte betoôgieng tehen 't beleid van president [[Donald Trump]] in alle [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] staeten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608235-in-alle-amerikaanse-staten-protest-tegen-president-trump NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 maerte]] - 't [[Israël]]ische parlement den [[Knesset]] stemt voo den doôdstraf voo moôrden deu ([[Palestina|Palestijns]]) terrorisme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2608452-parlement-israel-stemt-voor-omstreden-doodstrafwet NOS]&lt;/ref&gt;

=== april ===
* [[1 april]] - Vee dode zeêsterr'n angespoeld opt strange van [[Ouwdurp]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2174968/honderden-dode-zeesterren-aangespoeld-op-het-strand-van-ouddorp RM]&lt;/ref&gt;
* [[4 april]] - Zwaere rehenval leidt toet overstroômiengen, aerdverschuviengen en onweêr in [[Afghanistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609051-tientallen-doden-in-afghanistan-door-overstromingen-en-aardverschuivingen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 april]] - 't 'Oôd van den inlichtiengendienst van den Islamitische Revolutionaire Garde ([[Iran]]) wor deu [[Israël]]ische luchtanvall'n gedoôd.&lt;ref&gt;[https://www.nrc.nl/nieuws/2026/04/06/hoofd-iraanse-inlichtingendienst-revolutionaire-garde-gedood-a4924821#photo=MTM3MD NRC]&lt;/ref&gt;
* [[8 april]] - Waepenstilstand van twi weêken tussen [[Iran]] en [[Israël]]-[[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609553-vs-en-iran-akkoord-over-staakt-het-vuren-van-2-weken-straat-hormuz-gaat-weer-open NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 april - Zwaerste anval van [[Israël]] op [[Hezbollah]] in [[Libanon]] mie 254 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609643-zwaarste-israelische-aanvallen-op-libanon-met-254-doden-iran-sluit-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 april]] - 't Antal [[wolf|wolv'n]] in [[Nederland]] is in 2025 mie 30 toet 131 'estege.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609783-weer-meer-wolven-in-nederland-in-totaal-veertien-roedels-geteld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 april]] - Zelfriejende waegens van Tesla meugen as eêste in Europa in Nederland gaen riejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2609960-zelfrijdende-tesla-s-mogen-de-weg-op-in-nederland-eerste-land-in-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 april]] - In de [[Honharije|Honhaorse]] verkieziengen verslaet den partie Tisza van oppositieleider Péter Magyar den partie Fidesz van premier [[Viktor Orbán]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610212-hongaarse-oppositieleider-magyar-wint-verkiezingen-orban-erkent-nederlaag NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 april]] - De [[Vereênigde Staeten]] gaen as hevolg vant mislukk'n van de ongerandeliengen mie [[Iran]] den [[Straet van Hormuz]] blokkeren om den (beperkte) ofsluutieng deu Iran te stoppen.&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/midden-oostenconflict/6392342/vs-kondigt-eigen-blokkade-straat-van-hormuz-aan-om-iran-te-dwarsbomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* 13 april - Dode [[potvis]] gestrand tussen [[Renisse]] en Nieuw-[[Aemstie]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18372720/dode-potvis-drijft-weg-en-spoelt-aan-op-het-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[16 april]] - President [[Volodymyr Zelensky]] van [[Oekraïne]] krieg in [[Middelburg]] den [[Four Freedoms Award]] (Freedom Medal).&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18378525/zelensky-komt-naar-middelburg-voor-uitreiking-four-freedoms-awards-ook-koning-en-premier-aanwezig OZ]&lt;/ref&gt;
* [[17 april]] - Waepenstilstand van tien daegen tussen [[Libanon]] en [[Israël]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610766-staakt-het-vuren-ingegaan-in-libanon-nodig-om-vrede-te-bereiken NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - Aziatische 'oôrnaer 'iet veurtaen geelpoôtoôrnaer.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2610813-naam-aziatische-hoornaar-was-verwarrend-vanaf-nu-geelpoothoornaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 17 april - [[Groep-Markuszower]] richt een nieuwe partie op: [[Den Nederlandse Alliantie]] (DNA).&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/politiek/6393239/groep-markuszower-begint-nieuwe-partij-dna-rita-verdonk-sluit-zich-aan.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[20 april]] - Den blokkade van den [[Straet van Hormuz]] leidt toet tekort an kunstmest waordeu voedselpriezen stiegen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611260-oorlog-in-midden-oosten-brengt-voedselzekerheid-in-delen-van-wereld-in-gevaar NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 april - Noôdtoestand in den 'oôdstad van [[Nieuw-Zeêland]] [[Wellington]] en omhevieng deu record vee rehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611288-nieuw-zeeland-roept-noodtoestand-uit-in-hoofdstad-na-recordhoeveelheid-regen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 april]] - [[Eêste Kaemer]] stemt tehen den asielnoôdmaetregelenwet en vò invoerieng vant twistatusstelsel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611464-partijen-teleurgesteld-over-sneuvelen-asielwet-een-blamage-en-diep-triest NOS]&lt;/ref&gt;
* 21 april - Stroômnet in den provincie [[Utrecht (provincie)|Utrecht]] vol.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611482-stroomnet-utrecht-nu-echt-vol-helemaal-geen-nieuwe-of-zwaardere-aansluitingen-meer NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 april]] - Dreigieng van tekort an drienkwaeter in Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611728-vitens-waarschuwt-voor-tekort-aan-drinkwater NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 april - Inlichtiengendienst AIVD waerschuwt vò [[Rusland]], [[China]] en jihadistisch terrorisme van [[Islamitische Staete]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611683-rusland-china-terroristen-aivd-zag-in-80-jaar-niet-meer-dreiging-dan-nu NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 april]] - Net zo as in 2025 vanover een zeêr droôge lente.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2611897-opnieuw-droog-voorjaar-terwijl-bodem-nog-niet-is-hersteld-van-droog-2025 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 april]] - Den marathon wor vò den eêste mael onger den twi uur gelope.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612045-onder-de-magische-grens-van-twee-uur-sawe-loopt-wereldrecord-marathon-in-londen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[27 april]] - Konienksdag: konienk [[Wullem-Alexander der Nederlan'n|Wullem-Alexander]] mie z'n wuuf koniengin [[Máxima der Nederlan'n|Máxima]] plus ulder drie dochters bezoeke [[Dokkum]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612191-koninklijke-familie-voltooit-bezoek-aan-dokkum-tige-tank NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 april]] - Nieuw nationaol park in Nederland: 'Ollandse Dunen in den provincie [[Zuud-'Olland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612269-nederland-heeft-een-nieuw-nationaal-park-hollandse-duinen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 april]] - Hroôte brand opt militair oefenterrein bie [['t Harde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612394-grote-brand-op-militair-oefenterrein-t-harde-nl-alert-in-meerdere-provincies NOS]&lt;/ref&gt;
* 29 april - Oliepries 't 'oôgst sins 2022 deu oôrlog int [[Midden-Oôsten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612423-olieprijs-stijgt-naar-hoogste-niveau-in-vier-jaar NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 april]] - Toearegs en jihadisten vechten saemen tehen 't militaire regime in [[Mali]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612498-rebellengroepen-bundelen-krachten-om-junta-in-mali-omver-te-werpen NOS]&lt;/ref&gt;

=== meie ===
* [[1 meie]] - De [[Vereênigde Araobische Emiraoten]] stappen uut den [[OPEC]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612297-verenigde-arabische-emiraten-stappen-uit-oliekartel-opec NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 meie]] - (Nederlandse) doôden deu hantavirus op cruiseschip.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/03/2-doden-gelinkt-aan-acuut-respiratoir-syndroom-op-cruiseschip-in/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 3 meie - Levende [[witsnuutdolfijn]] anhespoeld bie [[Egmond an Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2612991-witsnuitdolfijn-levend-aangespoeld-op-strand-egmond-aan-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 meie]] - 26 doôden deu ontploffieng in een vierwerkfabriek in den [[China|Chinese]] stad Liuyang ([[Hunan]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2613165-zeker-26-doden-en-tientallen-gewonden-bij-explosie-in-chinese-vuurwerkfabriek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 meie]] - Rechter geêft hemeênte [[Goereê-Overflakkeê]] geliek mie sluutieng op zoondag van supermart in [[Ouwdurp]] om [[calvinisme|geloôfsredenen]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2191777/supermarkt-moet-geloof-respecteren-en-mag-definitief-niet-open-op-zondag RM]&lt;/ref&gt;
* [[12 meie]] - Vanwehe deêlname van [[Israël]] ant Eurovisiesongfestival in [[Wenen]] doen [[Ierland (land)|Ierland]], [[Iesland]], [[Nederland]], [[Slovenië]] en [[Spanje]] niet meê.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614055-eurovisie-songfestival-van-start-met-israel-maar-zonder-nederland NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Brandstichtieng bie noôdopvang vò asielzoekers in [[Loôsdrecht]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614145-schandalig-en-totaal-onacceptabel-bestuurders-kwaad-over-geweld-loosdrecht NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 meie - Uutzonderlijk laete sneêuwval in de [[Alpen]].&lt;ref&gt;[https://www.nu.nl/buitenland/6395570/opvallend-late-sneeuwval-in-de-alpen-in-bijna-20-jaar-niet-voorgekomen.html NU]&lt;/ref&gt;
* [[13 meie]] - Windoôs in [[Eersel]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614282-schade-aan-daken-auto-s-en-bomen-in-eersel-door-windhoos NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 meie - Driemael meêr [[terp]]en as 'edacht in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/video/2614260-nederland-nog-meer-terpenland-drie-keer-zo-veel-terpen-als-gedacht NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 meie]] - Zwaere anvallen mie drones en raketten van [[Rusland]] op [[Oekraïne]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614318-zeker-zeven-doden-door-een-van-de-zwaarste-russische-aanvallen-op-oekraine NOS]&lt;/ref&gt;
* [[15 meie]] - 78 doôden deu bendeheweld in [[Haïti]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614428-tientallen-doden-door-bendegeweld-rondom-haitiaanse-hoofdstad NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - Uutbraek van [[ebola]] mie 65 doôden int oôsten van [[Konho-Kinshasa]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614409-opnieuw-ebola-uitbraak-in-congo-zeker-65-doden-risico-op-verdere-verspreiding NOS]&lt;/ref&gt;
* 15 meie - [[Israël]] doôdt den militaire leider van [[Hamas]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614542-hamas-leider-gedood-volgens-israel-verantwoordelijk-voor-7-oktober NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 meie]] - [[Bulharije]] wint 't Eurovisiesongfestival, [[Israël]] wor twidde.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614613-bangaranga-bulgarije-wint-eurovisie-songfestival-israel-tweede NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 meie]] - Een [[asteroïde]] gaet vlak langs den [[aerde]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2614795-asteroide-scheert-langs-de-aarde-dichterbij-kan-bijna-niet-zonder-te-botsen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 meie]] - 1121 nieuwe diersoôrten ontdekt in de [[zeê]]ën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615187-spookhaai-en-glazen-worm-ruim-1100-nieuwe-soorten-ontdekt-in-zee NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 meie]] - Zeêr zwaere anvallen mie drones en raketten (waeronger den Oresjnik-raket) van [[Rusland]] op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2615803-rusland-vuurt-gevreesde-oresjnik-raket-af-op-oekraine-europa-reageert-geschokt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 meie]] - [[Israël]] gaet 70% van den [[Gazastroôke]] bezetten.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616270-premier-netanyahu-israel-gaat-70-procent-van-gaza-bezetten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 meie]] - Noôdweêr in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/05/31/hoe-ontstaan-hagelbollen-en-hoe-kunnen-ze-zo-groot-worden/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[31 meie]] - [[Israël]] verovert 't kasteêl Beaufort an den [[Litani]] in [[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616518-israel-neemt-strategisch-kasteel-in-evacuatiezone-libanon-schuift-steeds-verder-op NOS]&lt;/ref&gt;

=== juni ===
* [[3 juni]] - Anvallen mie drones deu [[Oekraïne]] op onger aore den [[Rusland|Russische]] stad [[Sint-Petersburg]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2616941-oekraine-raakt-doelen-in-sint-petersburg-navo-chef-rutte-bezoekt-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* 3 juni - Waepenstilstand tussen [[Libanon]] en [[Israël]], ofankelijk van terugtrekkieng van [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617058-israel-en-libanon-akkoord-over-nieuw-staakt-het-vuren-maar-veel-hangt-af-van-hezbollah NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juni]] - Windoôs in [[Glanerbrugge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617146-plaatselijk-schade-door-hevige-buien-komende-dagen-nog-wisselvallig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juni]] - Vuuftigste editie van den [[Evanhelische Omroep|EO-Jongerendag]]; deêze wor hehouwe in [[Rotterdam]].&lt;ref&gt;[https://www.rijnmond.nl/nieuws/2198206/eo-jongerendag-bestaat-vijftig-jaar-en-zo-wordt-dat-gevierd-in-rotterdam RM]&lt;/ref&gt;
* 6 juni - Hroôte [[Kernien]]enplaeg in [[Australië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617370-kopzorgen-in-australie-om-konijnenplaag-we-moeten-ze-uitroeien NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juni|7]]-[[8 juni]] - [[Iran]] en [[Israël]] voeren luchtanvall'n op mekaer uut.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617581-israel-en-iran-bestoken-elkaar-met-aanvallen-petrochemische-fabriek-geraakt NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 juni - [[Aerdbevieng]] mie kracht van 7,8 in de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2617765-dodental-na-aardbeving-filipijnen-loopt-op-tienduizenden-mensen-ontheemd NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juni]]-[[19 juli]] - Waereldkampioenschap [[voebal]] vò mannelijke lan'nteams (FIFA World Cup 26) in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Vereênigde Staeten]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/sport/wk-voetbal-2026 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juni]] - Europeêse asiel- en migraotiepact in werkieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618191-het-europese-migratiepact-gaat-in-wat-verandert-er NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juni]] - [[GroenLienks]] en [[PvdA]] vanof noe officieel saemen as [[Progressief Nederland]] (PRO).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618402-leden-pvda-en-gl-stemmen-met-overgrote-meerderheid-voor-fusie-en-gaan-nu-verder-als-pro NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juni - 'Oôgste wintertemperatuur oôit op [[Antartica]]: 15,5° C.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2618421-antarctica-meet-recordtemperatuur-deze-winter-20-graden-warmer-dan-gemiddeld NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juni]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Rusland]], o.a. op een hroôte olieraffinaederie bie [[Moskou]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619147-enorme-oekraiense-droneaanval-op-rusland-belangrijke-olieraffinaderij-in-brand NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - Den provincie [[Limburg (Nederland)|Limburg]] waerschuwt vò een [[wasbeêr]]plaeg in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619201-limburg-waarschuwt-nederland-loopt-risico-op-serieuze-plaag-van-wasberen NOS]&lt;/ref&gt;
* 18 juni - As hevolg van een ofspraek 'effen de [[Vereênigde Staeten]] den blokkade van [[Iran|Iraonse]] 'aevens op en opene den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619233-vs-heft-blokkade-van-iraanse-havens-op-tankers-varen-weer-door-straat-van-hormuz NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juni]] - Nieuwe waepenstilstand tussen [[Israël]] en [[Hezbollah]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619340-nieuw-bestand-tussen-israel-en-hezbollah-horde-in-akkoord-vs-iran-lijkt-genomen NOS]&lt;/ref&gt;
* 19-[[20 juni]] - Vee schaede an boômen in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]] deu noôdweêr.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619504-noodweer-legt-meer-dan-350-bomen-plat-in-groningen-het-was-echt-heel-heftig NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 juni]] - Den Britse premier [[Keir Starmer]] gaet weg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2619757-de-val-van-mr-rules-hoe-het-premierschap-van-starmer-nooit-van-de-grond-kwam NOS]&lt;/ref&gt;
* [[24 juni]] - Twi zwaere [[aerdbevieng]]en mie een kracht van 7,2 en 7,5 in [[Venezuela]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620160-twee-zware-aardbevingen-in-venezuela-vrees-voor-duizenden-slachtoffers NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 juni]] - 'Oôgste junitemperatuur oôit mie 36,8° C in [[De Bilt]] en 39,4° C in [[Ell (Nederland)|Ell]].&lt;ref&gt;[https://www.weeronline.nl/nieuws/26-6-2026-hoogste-juni-temperatuur-ooit-gemeten Won]&lt;/ref&gt;
* [[29 juni]] - In [[Mexico]] wor 't Nederlands voebalelftal deu verlies van [[Marokko]] uutgeschakeld int waereldkampioenschap [[voebal]] vô mannelijke lan'nteams.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2620935-wk-voorbij-voor-oranje-sterk-marokko-wint-zenuwslopend-duel-na-strafschoppen NOS]&lt;/ref&gt;

=== juli ===
* [[1 juli]] - Ruum twi meljoen soldaeten binne gedoôd, gewond of vermist in den oôrlog tussen [[Oekraïne]] en [[Rusland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621308-ruim-2-miljoen-militairen-rusland-en-oekraine-gesneuveld-vermist-of-gewond NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 juli]] - Scheurieng binn'n den [[Roôms-Kattelieke Kerke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621382-vaticaan-breekt-met-priesters-en-bisschoppen-om-wijding-zonder-toestemming NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 juli]] - De [[Vereênigde Staeten]] bestaen 250 jaer.&lt;ref&gt;[https://app.nos.nl/shorthand/250-jaar-verenigde-staten/index.html NOS]&lt;/ref&gt;
* 4 juli - In [[Mali]] worren steê angevalle deu rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621602-rebellen-vallen-steden-aan-door-heel-mali NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 juli]] - Toenaeme van heweld deu [[Israëliërs]] tehen [[Palestijnen]] op den [[Westelijke Jordaonoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2621699-geweld-tegen-palestijnen-op-de-bezette-westelijke-jordaanoever-blijft-toenemen NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 juli - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]], veural bie [[Perpignan]] int departement [[Pyrénées-Orientales]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621821-duizenden-mensen-geevacueerd-in-zuid-frankrijk-om-bosbranden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 juli]] - Superorkaon op eilandje [[Rota]] bie [[Guam]] in den [[Hroôten Oceaon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621852-zware-orkaan-bavi-treft-tropisch-eiland-rota-met-volle-kracht NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Hamas]] gaet 't politieke bestier over den [[Gazastroôke]] stoppen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621919-politieke-tak-hamas-geeft-na-twintig-jaar-het-bestuur-van-de-gazastrook-op NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - [[Duutsland]] wil meêr gaen uutgeve an defensie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621962-duitsland-volgt-nieuwe-koers-en-zet-in-op-defensie-bij-nieuwe-begroting NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 juli - Probleêm[[wolven]] moge in Nederland worren ofeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621834-kabinet-deze-zomer-probleemwolven-bij-incidenten-afschieten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 juli]] - Twintig windmeulens bie de [[Kreêkraksluuzen]] in den [[Zeêland|Zeêuwe]] gemeênte [[Reimerswaol (gemeênte)|Reimerswaol]] moge overdag niet meêr draoie vanwehe den doôd van een zeêaerend.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621987-twintig-zeeuwse-windmolens-verplicht-stilgezet-na-dood-zeearend NOS]&lt;/ref&gt;
* 7 juli - Hroôte problemen mie rivierkreêften in [[Zeêland]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18598231/dit-kreeftje-lijkt-onschuldig-maar-kloont-zichzelf-en-is-desastreus-voor-onderwaterleven-en-dijkveiligheid OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 juli|8]]-[[9 juli]] - Luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622279-iran-meldt-14-doden-en-tientallen-gewonden-bij-aanvallen-vs NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 juli - [[Europeês Parlement]] vòstander van digitaole [[euro]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622334-digitale-euro-weer-een-stap-dichterbij-europees-parlement-akkoord NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 juli]] - Hroôte natuurbrand in den Zuud-[[Spanje|Spaonse]] provincie [[Almería (provincie)|Almería]] mie vee doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622594-al-6600-hectare-grond-verwoest-door-dodelijke-natuurbrand-in-zuid-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 juli]] - Hroôte bosbrand zuudoôstelijk van [[Paries]] bie [[Fontainebleau]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622927-grote-natuurbrand-bij-parijs-nog-niet-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* 12 juli - 30 doôden deu brand in een café in [[Bangkok]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622914-dodental-na-brand-in-muziekbar-in-bangkok-opgelopen-slachtoffers-vooral-thai NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 juli]] - Vanover luchtanvall'n tussen de [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622804-opnieuw-aanvallen-tussen-vs-en-iran-explosies-op-verschillende-plekken NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - Toenaeme van [[bever (dier)|bevers]] bedreigieng vò dieken en wehen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622811-probleembever-van-bedreigde-diersoort-naar-sloper-van-dijken-en-wegen NOS]&lt;/ref&gt;
* 13 juli - De [[Vereênigde Staeten]] gaen [[Iran]] vanover op zeê blokkeren en tol 'effen in den [[Straet van Hormoez]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622859-trump-wil-tolheffing-in-straat-van-hormuz-kondigt-hervatting-blokkade-van-iran-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[14 juli]] - Den [[Knesset]] neêmt baosiswet over [[Thora]]studie an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2622981-israelisch-parlement-neemt-vlak-voor-reces-omstreden-thorastudie-wet-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[16 juli]] - [[Zeêland]] ao minste antal vrouwelijke wetouwers van Nederland.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623176-opmars-vrouwelijke-wethouders-stokt-in-zeeland-maar-een-op-de-zes NOS]&lt;/ref&gt;
* 16 juli - Nederland ao vanwehe den droôgte een waetertekort.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623209-nederland-heeft-watertekort-maatregelen-aangekondigd-voor-eerlijke-verdeling NOS]&lt;/ref&gt;
* [[17 juli]] - Hroôte brand in den Zuud-[[Noorwegen|Noorse]] plekke Krokstadelva (hemeênte [[Drammen]]).&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623462-enorme-brand-in-noorse-woonwijk-grotendeels-onder-controle NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 juli]] - 143 doôden op een migrantenboôt vò den kust van [[Mauritanië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623870-143-mensen-dood-gevonden-op-migrantenboot-voor-kust-mauritanie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 juli]] - [[Israël]] wil nieuwe nederzettiengen bouwen in den [[Gazastroôke]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623634-israelische-minister-kondigt-plannen-aan-voor-nieuwe-nederzettingen-in-gaza NOS]&lt;/ref&gt;
* 19 juli - [[Spanje]] wint 't waereldkampioenschap [[voebal]] mie 1-0 van [[Arhentinië]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623685-spanje-krijgt-machteloos-argentinie-uiteindelijk-op-de-knieen-en-is-wereldkampioen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[20 juli]] - [[Andy Burnham]] (Labour Party) wor premier vant [[Vereênigd Konienkriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623742-burnham-beedigd-als-britse-premier-starmer-officieel-afgezwaaid NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Den [[China|Chineêse]] webwienkel AliExpress krieg een boete van 550 meljoen euro van den [[Europeêse Commissie]] vanwehe verkoôp van illegaole artikelen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623734-aliexpress-krijgt-europese-boete-van-550-miljoen-voor-verkoop-illegale-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - [[Nicaragua]] stopt mie verkieziengen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623818-van-democratie-naar-dictatuur-president-schaft-verkiezingen-in-nicaragua-af NOS]&lt;/ref&gt;
* 20 juli - Blokkade van den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]] tehen [[Saoedi-Araobië]] deu de [[Houthi's]] in [[Jeêm'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623764-houthi-s-kondigen-maritieme-blokkade-aan-tegen-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 juli|21]]-[[24 juli]] - [[Nijmeegse Vierdaegse]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624263-laatste-vierdaagse-wandelaars-druppelen-binnen-om-kruisje-op-te-halen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 juli]] - Zwaere bosbranden in Zuud-[[Frankriek]] en bie [[Madrid]] in [[Spanje]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624217-frankrijk-vraagt-hulp-van-eu-bij-bosbranden-spanje-roept-noodtoestand-uit NOS]&lt;/ref&gt;
* 23 juli - [[Nauru]] gaet een ambassade opene in [[Israël]] en wel in den 'oôdstad [[Jeruzalem]].&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/775610/nauru-s-government-announces-plans-for-embassy-in-israel RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[24 juli]] - Nieuwe importeffiengen deu de [[Vereênigde Staeten]], ok vò lan'n van den [[Europeêse Unie]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624214-vs-kondigt-importheffingen-aan-op-producten-uit-60-landen-waaronder-eu-lidstaten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[28 juli]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,1 in Zuud-[[Japan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2624927-dodental-na-aardbevingen-in-japan-loopt-op-reddingswerk-nog-in-volle-gang NOS]&lt;/ref&gt;
* [[29 juli]] - [[Nauru]] verandert um z'n eihe in Naoero.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/08/03/nauru-verandert-naam-naar-naoero/ VRT]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://www.rnz.co.nz/news/pacific/836342/nauru-officially-changes-name-to-naoero-after-thoughtful-deliberation-bypassing-referendum RNZ]&lt;/ref&gt;
* [[31 juli]] - Tienduuzenden jonge [[Marokko|Marokkaonen]] trekken den [[Spanje|Spaonse]] [[exclave]] [[Ceuta]] binn'n.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625033-tienduizenden-migranten-bereiken-spaanse-exclave-ceuta-dodental-stijgt-naar-27 NOS]&lt;/ref&gt;

=== oes ===
* [[1 oes]] - Vanof noe is vierwerk verboden in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2621134-consumenten-mogen-niet-meer-knallen-vuurwerkverbod-gaat-definitief-in NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oes]] - Defensiepact tuss'n [[Saoedi-Araobië]], [[Turkije]] en [[Pakistan]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2625940-navo-lid-turkije-tekent-defensiepact-met-saudi-arabie-en-pakistan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,4 in [[Colombia]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627068-dodental-beving-colombia-inmiddels-294-hoop-vervliegt-voor-mensen-onder-puin NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 oes - Recordlaegte van [[Rien]] bij [[Lobith]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626232-record-uit-1947-gesneuveld-niet-eerder-zo-weinig-water-door-de-rijn NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 oes]] - Een veêrboôt zienkt opt [[Karibameêr]] bie [[Zimbabwe]], weerbie minstens 97 mins'n omkomme.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626484-zeker-15-doden-na-kapseizen-veerboot-in-zimbabwe-tientallen-mensen-vermist NOS]&lt;/ref&gt;
* [[12 oes]] - [[Zunne]]verduusterieng in Noôrd-[[Spanje]] en West-[[Iesland]], hroôtendeêls ok in [[Belhië]] en [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2626591-nederlanders-smullen-van-de-eclips-lijkt-een-maan-die-licht-geeft NOS]&lt;/ref&gt;&lt;ref&gt;[https://hemel.waarnemen.com/zon/eclipsen/zonsverduistering_20260812.html hwc]&lt;/ref&gt;
* [[14 oes|14]]-[[31 oes]] - Hroôte brand in de 'Oôge Venen ([[Ardenn'n]], provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/liveblog/beelden-tonen-dat-gevaar-in-de-hoge-venen-nog-niet-is-geweken-m~1787109504614/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[15 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 opt [[Indonesië|Indonesische]] eiland [[Flores]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627241-dodental-aardbeving-indonesisch-eiland-flores-loopt-op-duizenden-ontheemden NOS]&lt;/ref&gt;
* [[18 oes]] - Een goudmien in den [[Centraol-Afrikaonse Rippebliek]] stort deêls in mie minstens 100 doôden as hevolg.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627538-vrees-voor-ruim-honderd-doden-door-mijnongeluk-centraal-afrikaanse-republiek NOS]&lt;/ref&gt;
* [[21 oes]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 2,8 bie [[Zandeweer]] in [[Greunienge (provincie)|Greunienge]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2627688-aardbeving-met-kracht-van-2-8-bij-zandeweer-in-groningen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 oes]] - Hroôte overstroômieng mie vee doôden in [[Nepal]] en [[Tibet]] deu ofbrekende [[gletsjer]] in den [[Himalaya]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629070-dodental-overstromingen-nepal-boven-900-zoektocht-naar-overlevenden-in-tunnels NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 oes]] - De [[Vereênigde Staeten]] en [[Iran]] vallen mekaer vanover an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629007-vs-valt-na-weken-weer-iraanse-installaties-aan-iran-bestookt-amerikaanse-bases NOS]&lt;/ref&gt;
* [[31 oes]] - Warmste zeumer oôit in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://www.knmi.nl/nederland-nu/klimatologie/maand-en-seizoensoverzichten/2026/zomer KNMI]&lt;/ref&gt;

=== september ===
* [[1 september]]-[[12 oktober]] - [[Zeêlandbrugge]] dicht vanwehe ongeroud.&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18691861/zeelandbrug-zes-weken-dicht-voor-reparatie-scheuren-in-brug-worden-steeds-groter OZ]&lt;/ref&gt;
* 1 september - Hroôte groep mannen valt 'uus an in [[Overasselt]], 'ierbie wor een bewaeker doôdeschote.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629275-overasselt-opgeschrikt-door-gewelddadig-schietincident-veel-nog-onduidelijk NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 september]] - De [[Houthi's]] behinne mie een hroôte anval tehen 't leher van [[Jeêm'n]], vermoedelijk doel is den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629798-houthi-s-beginnen-offensief-een-van-de-zwaarste-gevechten-in-jemen-in-jaren NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Sachsen-Anhalt]] wor den [[AfD]] den hroôste partie.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2629958-monsterzege-afd-in-saksen-anhalt-nog-onzeker-of-partij-alleen-kan-regeren NOS]&lt;/ref&gt;
* 6 september - Zeldzaeme albino [[zeêond]] hezien op [[Neeltie Jans]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18760294/zeldzame-witte-zeehond-gespot-op-zeeuws-strand OZ]&lt;/ref&gt;
* [[8 september]] - De [[Houthi's]] vall'n 't zuuden van [[Saoedi-Araobië]] an.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630138-73-gewonden-bij-houthi-aanvallen-op-saudi-arabie NOS]&lt;/ref&gt;
* 8 september - 't [[Vereênigd Konienkriek]], [[Frankriek]] en [[Canada]] gaen den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]] verbiejen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630205-vk-frankrijk-en-canada-komen-met-importverbod-voor-goederen-uit-nederzettingen-westoever NOS]&lt;/ref&gt;
* [[9 september]] - Vee doôden deu brand op veêrboôt op de [[Filepien'n]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630780-dodental-veerbootbrand-filipijnen-opgelopen-tot-76 NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 september]] - [[Israël]] vernietugt een ondergroons complex van [[Hezbollah]] in Zuud-[[Libanon]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630529-enorme-explosies-in-zuid-libanon-israel-zegt-complex-hezbollah-te-hebben-verwoest NOS]&lt;/ref&gt;
* 10 september - Zwaer ongeluk mie een Nederlandse bus in Oôst-[[Zwitserland]] mie vuuf doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630537-vijf-doden-en-veertig-gewonden-bij-busongeluk-zwitserland NOS]&lt;/ref&gt;
* [[11 september]] - De [[Houthi's]] verkriegen controle over den zeêstraet [[Bab el-Mandeb]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2630555-houthi-s-nemen-controle-over-belangrijke-vaarroute-voor-olie-naar-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* [[19 september]] - De [[Houthi's]] vallen den luchtaeven van [[Riyad]] en olieinstallaoties van [[Saoedi-Araobië]] an den [[Rooie Zeê]] an.&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/19/saoedi-arabie-vlammen-en-een-dikke-zwarte-rookpluim-hoofdstad-ri/. VRT]&lt;/ref&gt;
* 19 september - Olie spoelt an opt strange van [[Walchren]].&lt;ref&gt;[https://www.omroepzeeland.nl/nieuws/18805501/vervuiling-met-stookolie-breidt-zich-verder-uit-over-zeeuwse-kust OZ]&lt;/ref&gt;
* [[20 september]] - Bie verkieziengen vò 't deêlstaetparlement van [[Mecklenburg-Vorpommern]] wor den [[AfD]] den hroôste partie en bluft den [[CDU]] vò den eêste mael onger den kiesdrempel.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2631852-pijnlijk-verlies-cdu-in-duitse-deelstaat-voor-het-eerst-kiesdrempel-niet-gehaald NOS]&lt;/ref&gt;
* [[22 september]] - Verbod in [[Nederland]] van kracht op den invoer van goederen uut [[Israël]]ische nederzettiengen op den [[Westoever]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2623855-invoerverbod-producten-uit-illegale-nederzettingen-israel-gaat-in-op-22-september NOS]&lt;/ref&gt;
* 22 september - Akkoôrd tussen de [[Vereênigde Staeten]], [[Denemarken]] en [[Hroenland]] mie as uutkomst dat 't Amerikaonse leher in Hroenland wor versterkt.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632070-vs-denemarken-en-groenland-tekenen-akkoord-vs-mag-meer-bases-bouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[23 september]] - Hroôte droôgte in [[Belhië]].&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/09/22/droogte-in-belgie-drinkwaterproductie-gevolgen/ VRT]&lt;/ref&gt;
* 23 september - Nieuwe gevechten behonne in den [[Ethiopië|Ethiopische]] rehio [[Tigray]] en omhevieng tussen 't reheriengsleher en rebellen.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633022-regering-ethiopie-boekt-eerste-overwinning-in-opgelaaide-oorlog NOS]&lt;/ref&gt;
* [[25 september]] - Veêrboôt zienkt opt [[Tanganyikameêr]] vlakbie den kust van [[Konho-Kinshasa]]; d'r binne minstens 41 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632439-veerboot-zinkt-in-de-nacht-in-congo-zeker-41-doden-en-49-vermisten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[26 september]] - Noôdtoestand in [[Bangkok]] vanwehe overstroômiengen deu zwaere rehenval.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632591-grote-delen-van-bangkok-overstroomd-na-aanhoudende-zware-regenval NOS]&lt;/ref&gt;
* 26-[[27 september]] - 17 doôden bie [[Johannesburg]] en 10 doôden bie [[Kaepstad]] deu schietpartieën.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632697-17-doden-bij-schietpartij-met-ak-47-s-in-cafe-johannesburg-ook-bij-kaapstad-10-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 27 september - [[Israël]] zendt Nederlandse diplomaeten in [[Ramallah]] op den [[Westoever]] weg, vanwehe 't Nederlandse verbod op invoer van goederen uut Israëlische nederzettiengen op den Westoever.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2632790-israel-zet-nederlandse-diplomaten-ramallah-uit-vanwege-boycot-israelische-producten NOS]&lt;/ref&gt;
* [[30 september]] - Laetste [[Vereênigde Staeten|Amerikaonse]] troep'n weg uut [[Irak]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633084-amerikaanse-militairen-na-23-jaar-weg-uit-irak NOS]&lt;/ref&gt;

=== oktober ===
* [[1 oktober]] - Den [[Zeêuwse Wikipedia]] bestaet twintig jaer.
* 1 oktober - Rivieren staen in Oôst-Nederland erg laeg mie hroôte problemen vò den scheêpvaert.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633314-rivieren-staan-nu-zo-laag-dat-schippers-zelf-moeten-inschatten-of-varen-nog-lukt NOS]&lt;/ref&gt;
* [[2 oktober]] - Vee mins'n in den [[Stillen Oceaon]] veruzen vanwehe stiegieng vant waeter deu klimaetveranderieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633456-enorme-volksverhuizing-stille-oceaan-deze-strijd-tegen-het-water-gaat-iedereen-aan NOS]&lt;/ref&gt;
* [[3 oktober]] - Laetste weêken bienae verdubbelieng van de [[Rusland|Russische]] anvall'n op den [[Oekraïne|Oekraïense]] 'oôdstad [[Kiev]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633476-derde-dag-op-rij-met-russische-aanvallen-op-belangrijke-bruggen-in-kyiv NOS]&lt;/ref&gt;
* [[4 oktober]] - Laetste jaeren overstroômiengen in [[Spanje]] deu zwaere rehenval vanwehe zeêr warme [[Middellanse Zeê]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633666-abnormaal-warme-middellandse-zee-veroorzaakt-grote-overstromingen-spanje NOS]&lt;/ref&gt;
* [[5 oktober]] - Hroôte droneanval van [[Oekraïne]] op [[Moskou]] en omhevieng.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633824-grote-oekraiense-droneaanval-op-regio-moskou-ook-weer-oekraiense-brug-bestookt NOS]&lt;/ref&gt;
* 5 oktober - D'r komme vervroehde verkieziengen in [[Spanje]] vanwehe den weuningcrisis.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633717-spanje-vervroegd-naar-de-stembus-als-gevolg-van-woningcrisis NOS]&lt;/ref&gt;
* [[6 oktober]] - Laetste weêken hroôtschaelige protesten van scholieren en studenten in [[Frankriek]] vanwehe slechte staet vant ongerwies.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2633917-opnieuw-grote-protesten-en-geweld-in-frankrijk-wat-zit-erachter NOS]&lt;/ref&gt;
* [[7 oktober]] - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 1,9 in [[Ruuslee]] ([[West-Vlaonderen]]).&lt;ref&gt;[https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2026/10/08/aardbeving-ruiselede-wingene/ VRT]&lt;/ref&gt;
* [[8 oktober|8]]-[[9 oktober]] - Een boôt mie [[Ethiopië|Ethiopische]] migranten van [[Djibouti (land)|Djibouti]] nae [[Jeêm'n]] zienkt bie 't eêste land mie minstens 139 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634560-migrantenschip-kapseist-bij-djibouti-zeker-139-doden NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - Den [[Europeêse Unie]] maekt z'n eihe zurge om den 'oôge staetsschuld van [[Frankriek]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634223-oplopende-franse-staatsschuld-en-rente-steeds-zorgelijker-voor-europa NOS]&lt;/ref&gt;
* 9 oktober - [[Aerdbevieng]] mie een kracht van 7,7 in [[Panama]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634340-zware-aardbeving-in-panama-stroom-uitgevallen-en-schade-aan-gebouwen NOS]&lt;/ref&gt;
* [[10 oktober]] - De [[Houthi's]] vall'n den luchtaeven van den [[Saoedi-Araobië|Saoedi-Araobische]] 'oôdstad [[Riyad]] an mie 12 doôden.&lt;ref&gt;[https://nos.nl/artikel/2634508-12-doden-en-300-gewonden-bij-aanval-op-luchthaven-riyad NOS]&lt;/ref&gt;
* [[13 oktober]] - Anleg van nieuwe bossen bluft achter in [[Nederland]].&lt;ref&gt;[https://nos.nl/nieuwsuur/artikel/2634756-aanleg-nieuwe-bossen-blijft-ver-achter-bij-doelstellingen NOS]&lt;/ref&gt;

== Kommende hebeurtenisse ==
* [[27 oktober]] - Verkiezienge vò den [[Knesset]].&lt;ref&gt;[https://www.britannica.com/event/2026-Israeli-Elections Bri]&lt;/ref&gt;
* [[3 november]] - Verkieziengen vò 't [[Vereênigde Staeten|Amerikaons]] Congres en de meêste gouverneurs van de deêlstaeten.

== Hesturve ==
* [[13 jannewari]] - [[Jaap Sala]] (76), Nederlands politicus (burhemeêster [[Sluus (gemeênte)|Sluus]])
* [[16 jannewari]] - [[Willem Jan op 't Hof]] (78), Nederlands predikant en theoloôg
* [[26 jannewari]] - [[Arie van den Brand]] (74), Nederlands landbouwkundige, boer en politicus
* [[7 feberwari]] - [[Bert Broekhuis]] (82), Nederlands politicus (raedslid [[Tole (gemeênte)|Tole]])
* [[11 feberwari]] - [[Cees Nooteboom]] (92), Nederlands schriever en dichter
* [[6 maerte]] - [[Hans Wagner]] (62), Duuts-Nederlands politicus
* [[12 maerte]] - [[Wouter van Beijnum]] (79), Nederlands architect
* [[30 maerte]] - [[Huub van der Meer]] (82), Nederlands politicus (burhemeêster [[Oôstflakkeê]])
* [[18 juni]] - [[Henk Krijgsman]] (84), Nederlands politicus (burhemeêster [[Wesvore]])
* [[8 juli]] - [[Johanna Kruit]] (85), Zeêuws dichteres en schriefster
* [[31 oes]] - [[Elco Brinkman]] (78), Nederlands amtenaer, politicus en bestierder
* [[2 september]] - [[Jan Pieter Lokker]] (77), Nederlands leraer, bestierder en politicus (wnd. burhemeêster [[Goereê-Overflakkeê]])
* [[14 september]] - [[Wim van Gelder (CDA)|Wim van Gelder]] (84), Nederlands politicus (Commissaoris van Zeêland)

== Temperaturen ==

{|class=&quot;wikitable sortable&quot; 
|-
! colspan=19 | antal maelen maximum temperatuur in [[De Bilt]].&lt;ref&gt;[https://weerstatistieken.nl/de-bilt/2026/januari Wst]&lt;/ref&gt;
|-
! rowspan=2 | maend !! colspan=15 | maximum temperaturen °C !! rowspan=2 | maend
|-
! -10--14 !! -5--9 !! 0--4 !! 0-+4 !! 5-9 !! 10-14 !! 15-19 !! 20-24 !! 25-29 !! 30-34 !! 35-39 !! 40-44 !! gemid. !! 'uudig gemid. &lt;ref&gt;[https://web.archive.org/web/20240114062700/https://www.weeronline.nl/nieuws/dit-is-het-nederlandse-jaarklimaat Won]&lt;/ref&gt; !! verschil
|-
| jan ||  ||  || 1 || 17 || 11 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 5,0° || 6,2°  || -1,2° || jan
|-
| feb ||  ||  ||  || 8 || 8 || 10 || 2 ||  ||  ||  ||  ||  || 8,6° || 7,2°  || +1,4° || feb
|-
| mrt ||  ||  ||  ||  || 2 || 18 || 11 ||  ||  ||  ||  ||  || 13,3° || 10,4° || +2,9° || mrt
|-
| apr ||  ||  ||  ||  ||  || 9 || 18 || 3 ||  ||  ||  ||  || 16,4° || 14,8° || +1,6° || apr
|-
| mei ||  ||  ||  ||  ||  || 7 || 11 || 6 || 5 || 2 ||  ||  || 19,9° || 18,4° || +1,5° || mei
|-
| jun ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 8 || 7 || 4 || 1 ||  || 24,1° || 21,2° || +2,9° || jun
|-
| jul ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 17 || 13 || 1 ||  ||  || 24,6° || 23,0° || +1,6° || jul
|-
| oes ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 1 || 19 || 6 || 4 || 1 ||  || 24,9° || 22,8° || +2,1° || oes
|-
| sep ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 10 || 17 || 3 ||  ||  ||  || 21,3° || 19,5° || +1,8° || sep
|-
| okt ||  ||  ||  ||  ||  ||  || 4 || 6 ||  ||  ||  ||  || ° || 14,9° || ° || okt
|-
| nov ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 10,0° || ° || nov
|-
| dec ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 6,7°  || ° || dec
|-
! tot. ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  ||  || ° || 14,6° || ° || tot.
|}

== Plaetjes ==
&lt;gallery&gt;
Overzicht westgevel met ingangsportaal - Amsterdam - 20409010 - RCE.jpg|Vondelkerke
-i---i- (32923985971).jpg|[[Patagonië]]
Wikipedia-logo-v2-en.png|[[Wikipedia]] 25 jaer
Geastrum corollinum 241850068.jpg|Aerdesterre (Geastrum corollinum)
LocatieWesterschelde.png|[[Onte]]
Cortina d'Ampezzo and mountains Col Druscie, Tofana di Mezzo, Nuvolau, Averau and the Cinque Torri (cropped).jpg|[[Cortina d'Ampezzo]] mie omhevieng
Crane (Grus grus) calling).jpg|[[Kraenveugelachtegen|Kraenveugel]]
Pygmy Hippopotamuses in Shoushan Zoo.jpg|[[Dwergnijlpaerd]]en
&quot;Physical Middle East&quot; CIA World Factbook.png|[[Midden-Oôsten]]
Moon on October 19, 2021 (IMG 7062) - Flickr - gjdonatiello.jpg|[[Maen (Aerde)|Maen]]
Gemeiner Seestern.JPG|[[Gewone zeêster]]
Vespa Munsiyari.jpg|Geelpoôtoôrnaer (Aziatische 'oôrnaer)
Koningsdag Dokkum.jpg|Konienksdag in [[Dokkum]]
Noordwijk - Coepelduyn 02.jpg|Dunen bie [[Noôrdwiek]] (Nationaol Park 'Ollandse Dunen)
Lagenorhynchus albirostris 146341190 (cropped 2).jpg|[[Witsnuutdolfijn]]
Haliaeetus albicilla, Mull 1.jpg|[[Zeêaerend]]
Rötliches Exemplar des Marmorkrebs.jpg|Marmer[[kreêft]]
Karte Hohes Venn.png|'Oôge Venen
MV Wikivoyage.png|[[Mecklenburg-Vorpommern]]
&lt;/Gallery&gt;

== Noôten ==
{{Reflist|1=7}}

[[Categorie:Eenentwintegste eêuwe]]</text>
      <sha1>kc4m6tsvenvlgijj9i79g99hmnm2ure</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Brussels Oôdstedelijk Hewest</title>
    <ns>0</ns>
    <id>11524</id>
    <revision>
      <id>184355</id>
      <parentid>184284</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:23:51Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parlement */</comment>
      <origin>184355</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="4578" sha1="3dvtgh5pis59ae6p4r152qnrvl3kttn" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Brussels (Oôdstedelijk) Hewest
 |vlagge      = Flag of the Brussels-Capital Region.svg
 |waepen      = Blason de Bruxelles-Capitale.svg
 |kaerte      = BelgiumBrussels.png
 |kaerte1     = Brussels Map.png 
 |land        = België 
 |oôdstad     = Brussel 
 |taelen      = [[Frans]], [[Nederlands]]
 |opp         = 162 
 |inweuners   = 1.256.000 
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 7752
 |arrond.     = 1
 |gemeênten   = 19
 |volkslied   = /
 |feêstdag    = 8 meie
 |graden      = {{Koord|50|50|N|4|22|L}}
 |website     = https://be.brussels/brussel
}}
't '''Brussels Oôdstedelijk Hewest / Gewest''' ([[Frans]]: ''Région de Bruxelles-Capitale'', [[Nederlands]]: ''Brussels Hoofdstedelijk Gewest'', [[Duuts]]: ''Region Brüssel-Hauptstadt'') is 'n [[hewest]] welke 't middendeêl van [[Belhië]] bevat en waer (veural) Frans en Nederlands wor 'esproke. [[Brussel]] is de groôste- en 'oôdstad, 'evolgd deu [[Schaerbeek]] en [[Anderlecht]]. 't Hewest bestaet uut 19 gemeênten.

In 't Brussels (Oôdstedelijk) Hewest weune ruum 1,2 meljoen mensen oftewel 11% van de Belhische bevolkieng op 0,5% van de Belhische oppervlakte.

== Arrondissement ==
&lt;gallery&gt;
Arrondissement Bruxelles-Capitale Belgium Map.svg|Brussel-Oôdstad
&lt;/gallery&gt;

== Gemeênten ==
Gemeênten mie der officiële Nederlandse naem en derachter de officiële Franse naem, steê èn ''(stad)'' achter der naem staen:

[[Plaetje:Karte Region Brüssel-Hauptstadt.svg|400px]]

(Brüssel=Brussel/Bruxelles)

{| class=&quot;wikitable&quot;
|-
|
# [[Anderlecht]] /  Anderlecht
# [[Brussel]] / Bruxelles ''(stad)''
# [[Elsene]] /  Ixelles
# [[Etterbeek]] / Etterbeek
# [[Evere]] / Evere
# [[Ganshoren]] / Ganshoren
# [[Jette]] / Jette
# [[Koekelberg]] / Koekelberg
# [[Oudergem]] / Auderghem
# [[Schaarbeek]] / Schaerbeek
# [[Sint-Agatha-Berchem]] / Berchem-Sainte-Agatha
# [[Sint-Gillis]] / Saint-Gilles
# [[Sint-Jans-Molenbeek]] / Molenbeek-Saint-Jean
# [[Sint-Joost-ten-Node]] / Saint-Josse-ten-Noode
# [[Sint-Lambrechts-Woluwe]] / Woluwe-Saint-Lambert
# [[Sint-Pieters-Woluwe]] / Woluwe-Saint-Pierre
# [[Ukkel]] / Uccle
# [[Vorst]] / Forest
# [[Watermaal-Bosvoorde]] / Watermael-Boitsfort
|-
|}

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Brussels Oôdstedelijk Parlement:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
! 1989
|-
| PRL / MR
| F
| 20
| 13
| 18
| 13
| 17
| 16
| 15
| 15
|-
| PS
| F
| 16
| 17
| 21
| 21
| 26
| 13
| 17
| 18
|-
| PTB-PVDA
| F/N
| 16
| 11
| 4
|
|
|
|
|
|-
| PTB
| F
| (15)
| (10)
| (4)
|
|
|
|
|
|-
| PVDA
| N
| (1)
| (1)
| 
|
|
|
|
|
|-
| PSC / cdH / LE
| F
| 8
| 6
| 9
| 11
| 10
| 6
| 7
| 9
|-
| Ecolo
| F
| 7
| 15
| 8
| 16
| 7
| 14
| 7
| 8
|-
| FDF / DéFI
| F
| 6
| 10
| 12
| 11
| 8
| 11
| 13
| 12
|-
| Agalev / Groen! / Groen
| N
| 4
| 4
| 3
| 2
| 1
|
|
| 1
|-
| Team Fouad Ahidar
| N
| 3
| 
| 
| 
|
|
|
|
|-
| Volksunie ¹ / N-VA
| N
| 2
| 3
| 3
| 1
|
| 1
| 1
| 1
|-
| PVV / VLD / Open Vld
| N
| 2
| 3
| 5
| 4
| 4
| 1
| 2
| 2
|-
| Vlaams Blok / Vlaams Belang
| N
| 2
| 1
| 1
| 3
| 6
| 4
| 2
| 1
|-
| SP / sp.a ² / Vooruit.brussels
| N
| 2
| 3
| 3
| 4
| 3
| 2
| 2
| 2
|-
| CVP / CD&amp;V
| N
| 1
| 1
| 2
| 3
| 3
| 3
| 3
| 4
|-
| DierAnimal
| F/N
|
| 1
| 
|
| 
|
|
|-
| Agora
| N
|
| 1
| 
|
| 
|
|
|
|-
| FN / DN
| F
|
|
|
|
| 4
| 2
| 6
| 2
|-
| Vivant
| F
|
| 
| 
|
| 
| 1
|
|
|-
| FNB
| F
|
| 
| 
|
| 
| 1
|
|
|-
! Totael
!
! 89
! 89
! 89
! 89
! 89
! 75
! 75
! 75
|-
! Franstaeligen ª 
!
! 72
! 72 
! 72
! 72
! 72
! 64
! 65
! 64
|-
! Nederlandstaeligen ª
!
! 17
! 17 
! 17
! 17
! 17
! 11
! 10
! 11
|-
|}

¹ VU-ID in 1999

² sp.a-Spirit in 2004, One.Brussels-sp.a in 2019

Verdeêlieng van d' inweuners nae taele:

ª 72/89×1.256.000 = 1.016.000 Franstaeligen

ª 17/89×1.256.000 = 240.000 Nederlandstaeligen

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Premier || Tied || Jaer || Partie
|-
| Charles Picqué
| 1989 - 1999
| 10
| PS
|-
| Jacques Simonet
| 1999 - 2000
| 1
| PRL
|-
| François-Xavier de Donnea
| 2000 - 2003
| 3
| PRL
|-
| Daniel Ducarme
| 2003 - 2004
| 1
| PRL
|-
| Jacques Simonet
| 2004 - 2004
| 0
| PRL
|-
| Charles Picqué
| 2004 - 2013
| 9
| PS
|-
| Rudi Vervoort
| 2013 - 2026
| 13
| PS
|-
| Boris Dilliès
| 2026 - noe
| 0
| MR
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://allecijfers.be/gewest/brussels-hoofdstedelijk-gewest/ AlleCijfers]
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/cities/?admid=548 City Population]

{{Provincies Belhië}}

[[Categorie:Brussels Hewest| ]]</text>
      <sha1>3dvtgh5pis59ae6p4r152qnrvl3kttn</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Vlaemse Gemeênschap</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13034</id>
    <revision>
      <id>184359</id>
      <parentid>160343</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:27:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184359</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="855" sha1="euw13w88r6u6wkrzwecyi05f6axs7w9" xml:space="preserve">[[Plaetje:Vlaamse GemeenschapLocatie.svg|miniatuur|Vlaomse Gemeênschap]]

De '''Vlaemse/Vlaomse Gemeênschap''' ([[Nederlands]]: ''Vlaamse Gemeenschap'') is gericht op de Nederlandstaelige tael en cultuur in 't [[Vlaemse Hewest]] (ok Vlaonderen 'enoemd,  is helemael Nederlandstaelig) en in 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]] (is tweetaelig, wor ok [[Frans]] 'esproke). D'r weune onheveêr 7,1 meljoen mins'n (2026).

D'n oôdstad is [[Brussel]].

De instelliengen van de Vlaomse Gemeênschap binne in 't Vlaomse Hewest mee dit hewest saemengevoegd.

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/vlaamse_gemeenschap De Vlaemse Gemeênschap], belgium
* [https://www.vlaanderen.be/ Vlaanderen]

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Gemeênschap van België]]
[[Categorie:Vlaonderen]]
[[Categorie:Brussels Hewest]]</text>
      <sha1>euw13w88r6u6wkrzwecyi05f6axs7w9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Franse Gemeênschap</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13044</id>
    <revision>
      <id>184356</id>
      <parentid>184218</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:24:24Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parlement */</comment>
      <origin>184356</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2180" sha1="jh19s5rg3mea7i4ecltgpnnzwbdstlp" xml:space="preserve">[[Plaetje:Franse GemeenschapLocatie.svg|miniatuur|Franse Gemeênschap]]

De '''Franse Gemeênschap''' of '''Federaotie Wallonië-Brussel''' ([[Frans]]: ''Communauté française de Belgique / Fédération Wallonie-Bruxelles'') is gericht op de Franstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael Franstaelig)&lt;ref&gt;In 't uuterste oôsten van Wallonië wor [[Duuts]] 'esproke, de [[Duutstaelige Gemeênschap]].&lt;/ref&gt; en in 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]] (is tweetaelig, wor ok [[Nederlands]] 'esproke). D'r weune ongeveêr 4,6 meljoen mins'n (2025).

D'n oôdstad is [[Brussel]].

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Parlement van de Franse Gemeênschap:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| PRL / MR
| 31
| 23
| 30
| 23
| 26
| 25
| 24
|-
| PS
| 24
| 28
| 36
| 35
| 41
| 29
| 35
|-
| PSC / cdH / LE
| 19
| 11
| 16
| 16
| 17
| 16
| 18
|-
| PTB
| 12
| 13
| 2
| 
| 
| 
| 
|-
| Ecolo
| 7
| 16
| 6
| 18
| 5
| 18
| 10
|-
| FDF / DéFI
| 1
| 3
| 3
| 2
| 
| 5
| 4
|-
| PP
|
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
|-
| FN
|
| 
| 
| 
| 4
| 1
| 3
|-
! Totael
! 94
! 94
! 94
! 94
! 93
! 94
! 94
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Philippe Moureaux
| 1981-1985
| 4
| PS
|-
| Philippe Monfils
| 1985-1988
| 3
| PRL
|-
| Philippe Moureaux
| 1988-1988
| 0
| PS
|-
| Valmy Féaux
| 1988-1992
| 4
| PS
|-
| Bernard Anselme
| 1992-1993
| 1
| PS
|-
| Laurette Onkelinx
| 1993-1999
| 6
| PS
|-
| Hervé Hasquin
| 1999-2004
| 5
| PRL
|-
| Marie Arena
| 2004-2008
| 4
| PS
|-
| Rudy Demotte
| 2008-2019
| 11
| PS
|-
| Pierre-Yves Jeholet
| 2019-2024
| 5
| MR
|-
| Élisabeth Degryse
| 2024-noe
| 2
| LE
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/franse_gemeenschap De Franse Gemeênschap], belgium
* [https://www.federation-wallonie-bruxelles.be/ Fédération Wallonie-Bruxelles]

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Gemeênschap van België]]
[[Categorie:Wallonië]]
[[Categorie:Brussels Hewest]]</text>
      <sha1>jh19s5rg3mea7i4ecltgpnnzwbdstlp</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184357</id>
      <parentid>184356</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:25:38Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184357</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2201" sha1="qwx1pwpcjcc2hxt8o97bb0r7nmjvqxc" xml:space="preserve">[[Plaetje:Franse GemeenschapLocatie.svg|miniatuur|Franse Gemeênschap]]

De '''Franse Gemeênschap''' of '''Federaotie Wallonië-Brussel''' ([[Frans]]: ''Communauté française de Belgique / Fédération Wallonie-Bruxelles'') is gericht op de Franstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael Franstaelig)&lt;ref&gt;In 't uuterste oôsten van Wallonië wor [[Duuts]] 'esproke, de [[Duutstaelige Gemeênschap]].&lt;/ref&gt; en in 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]] (is tweetaelig, wor ok [[Nederlands]] 'esproke). D'r weune ongeveêr 4,6 meljoen mins'n (2025).

D'n oôdstad is [[Brussel]].

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Parlement van de Franse Gemeênschap:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| PRL / MR
| 31
| 23
| 30
| 23
| 26
| 25
| 24
|-
| PS
| 24
| 28
| 36
| 35
| 41
| 29
| 35
|-
| PSC / cdH / LE
| 19
| 11
| 16
| 16
| 17
| 16
| 18
|-
| PTB
| 12
| 13
| 2
| 
| 
| 
| 
|-
| Ecolo
| 7
| 16
| 6
| 18
| 5
| 18
| 10
|-
| FDF / DéFI
| 1
| 3
| 3
| 2
| 
| 5
| 4
|-
| PP
|
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
|-
| FN
|
| 
| 
| 
| 4
| 1
| 3
|-
! Totael
! 94
! 94
! 94
! 94
! 93
! 94
! 94
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Philippe Moureaux
| 1981 -1985
| 4
| PS
|-
| Philippe Monfils
| 1985 - 1988
| 3
| PRL
|-
| Philippe Moureaux
| 1988 - 1988
| 0
| PS
|-
| Valmy Féaux
| 1988 - 1992
| 4
| PS
|-
| Bernard Anselme
| 1992 - 1993
| 1
| PS
|-
| Laurette Onkelinx
| 1993 - 1999
| 6
| PS
|-
| Hervé Hasquin
| 1999 - 2004
| 5
| PRL
|-
| Marie Arena
| 2004 - 2008
| 4
| PS
|-
| Rudy Demotte
| 2008 - 2019
| 11
| PS
|-
| Pierre-Yves Jeholet
| 2019 - 2024
| 5
| MR
|-
| Élisabeth Degryse
| 2024 - noe
| 2
| LE
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/franse_gemeenschap De Franse Gemeênschap], belgium
* [https://www.federation-wallonie-bruxelles.be/ Fédération Wallonie-Bruxelles]

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Gemeênschap van België]]
[[Categorie:Wallonië]]
[[Categorie:Brussels Hewest]]</text>
      <sha1>qwx1pwpcjcc2hxt8o97bb0r7nmjvqxc</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184358</id>
      <parentid>184357</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:26:01Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184358</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2202" sha1="iwudbnnpba2y9er5cfe24fncokl65l0" xml:space="preserve">[[Plaetje:Franse GemeenschapLocatie.svg|miniatuur|Franse Gemeênschap]]

De '''Franse Gemeênschap''' of '''Federaotie Wallonië-Brussel''' ([[Frans]]: ''Communauté française de Belgique / Fédération Wallonie-Bruxelles'') is gericht op de Franstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael Franstaelig)&lt;ref&gt;In 't uuterste oôsten van Wallonië wor [[Duuts]] 'esproke, de [[Duutstaelige Gemeênschap]].&lt;/ref&gt; en in 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]] (is tweetaelig, wor ok [[Nederlands]] 'esproke). D'r weune ongeveêr 4,6 meljoen mins'n (2025).

D'n oôdstad is [[Brussel]].

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Parlement van de Franse Gemeênschap:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| PRL / MR
| 31
| 23
| 30
| 23
| 26
| 25
| 24
|-
| PS
| 24
| 28
| 36
| 35
| 41
| 29
| 35
|-
| PSC / cdH / LE
| 19
| 11
| 16
| 16
| 17
| 16
| 18
|-
| PTB
| 12
| 13
| 2
| 
| 
| 
| 
|-
| Ecolo
| 7
| 16
| 6
| 18
| 5
| 18
| 10
|-
| FDF / DéFI
| 1
| 3
| 3
| 2
| 
| 5
| 4
|-
| PP
|
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
|-
| FN
|
| 
| 
| 
| 4
| 1
| 3
|-
! Totael
! 94
! 94
! 94
! 94
! 93
! 94
! 94
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Philippe Moureaux
| 1981 - 1985
| 4
| PS
|-
| Philippe Monfils
| 1985 - 1988
| 3
| PRL
|-
| Philippe Moureaux
| 1988 - 1988
| 0
| PS
|-
| Valmy Féaux
| 1988 - 1992
| 4
| PS
|-
| Bernard Anselme
| 1992 - 1993
| 1
| PS
|-
| Laurette Onkelinx
| 1993 - 1999
| 6
| PS
|-
| Hervé Hasquin
| 1999 - 2004
| 5
| PRL
|-
| Marie Arena
| 2004 - 2008
| 4
| PS
|-
| Rudy Demotte
| 2008 - 2019
| 11
| PS
|-
| Pierre-Yves Jeholet
| 2019 - 2024
| 5
| MR
|-
| Élisabeth Degryse
| 2024 - noe
| 2
| LE
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/franse_gemeenschap De Franse Gemeênschap], belgium
* [https://www.federation-wallonie-bruxelles.be/ Fédération Wallonie-Bruxelles]

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Gemeênschap van België]]
[[Categorie:Wallonië]]
[[Categorie:Brussels Hewest]]</text>
      <sha1>iwudbnnpba2y9er5cfe24fncokl65l0</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184360</id>
      <parentid>184358</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:30:06Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184360</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2202" sha1="esqydc5strgs14a0b02d69tqe7w5bq8" xml:space="preserve">[[Plaetje:Franse GemeenschapLocatie.svg|miniatuur|Franse Gemeênschap]]

De '''Franse Gemeênschap''' of '''Federaotie Wallonië-Brussel''' ([[Frans]]: ''Communauté française de Belgique / Fédération Wallonie-Bruxelles'') is gericht op de Franstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael Franstaelig)&lt;ref&gt;In 't uuterste oôsten van Wallonië wor [[Duuts]] 'esproke, de [[Duutstaelige Gemeênschap]].&lt;/ref&gt; en in 't [[Brussels Oôdstedelijk Hewest]] (is tweetaelig, wor ok [[Nederlands]] 'esproke). D'r weune onheveêr 4,6 meljoen mins'n (2026).

D'n oôdstad is [[Brussel]].

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezinge van 't Parlement van de Franse Gemeênschap:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
|-
| PRL / MR
| 31
| 23
| 30
| 23
| 26
| 25
| 24
|-
| PS
| 24
| 28
| 36
| 35
| 41
| 29
| 35
|-
| PSC / cdH / LE
| 19
| 11
| 16
| 16
| 17
| 16
| 18
|-
| PTB
| 12
| 13
| 2
| 
| 
| 
| 
|-
| Ecolo
| 7
| 16
| 6
| 18
| 5
| 18
| 10
|-
| FDF / DéFI
| 1
| 3
| 3
| 2
| 
| 5
| 4
|-
| PP
|
| 
| 1
| 
| 
| 
| 
|-
| FN
|
| 
| 
| 
| 4
| 1
| 3
|-
! Totael
! 94
! 94
! 94
! 94
! 93
! 94
! 94
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Philippe Moureaux
| 1981 - 1985
| 4
| PS
|-
| Philippe Monfils
| 1985 - 1988
| 3
| PRL
|-
| Philippe Moureaux
| 1988 - 1988
| 0
| PS
|-
| Valmy Féaux
| 1988 - 1992
| 4
| PS
|-
| Bernard Anselme
| 1992 - 1993
| 1
| PS
|-
| Laurette Onkelinx
| 1993 - 1999
| 6
| PS
|-
| Hervé Hasquin
| 1999 - 2004
| 5
| PRL
|-
| Marie Arena
| 2004 - 2008
| 4
| PS
|-
| Rudy Demotte
| 2008 - 2019
| 11
| PS
|-
| Pierre-Yves Jeholet
| 2019 - 2024
| 5
| MR
|-
| Élisabeth Degryse
| 2024 - noe
| 2
| LE
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/franse_gemeenschap De Franse Gemeênschap], belgium
* [https://www.federation-wallonie-bruxelles.be/ Fédération Wallonie-Bruxelles]

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Gemeênschap van België]]
[[Categorie:Wallonië]]
[[Categorie:Brussels Hewest]]</text>
      <sha1>esqydc5strgs14a0b02d69tqe7w5bq8</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Duutstaelige Gemeênschap</title>
    <ns>0</ns>
    <id>13045</id>
    <revision>
      <id>184350</id>
      <parentid>184219</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:19:57Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184350</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3069" sha1="5aycgrvdpkdbhgc60qeqw0w2smxwnaa" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Duutstaelige Gemeênschap
 |vlagge      = Flag of the German Community in Belgium.svg
 |waepen      = BE DG Belgien COA.svg
 |kaerte      = Duitstalige GemeenschapLocatie.svg
 |kaerte1     = Karte Deutschsprachige Gemeinschaft Gemeinden und Orte gesamt.jpg
 |land        = België 
 |oôdstad     = Eupen
 |taelen      = [[Duuts]] ([[Platdiets]], [[Ripuarisch]], [[Luxemburgs]])
 |opp         = 846
 |inweuners   = 80.000
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 94
 |arrond.     = /
 |gemeênten   = 9
 |volkslied   = /
 |feêstdag    = 15 november
 |graden      = {{Koord|50|26|N|6|16|L}}
 |website     = https://ostbelgienlive.be/desktopdefault.aspx
}}
De '''Duutstaelige Gemeênschap (van België)''' of '''Ostbelgien''' ([[Duuts]]: ''Deutschsprachige Gemeinschaft Belgiens'' of ''Ostbelgien'') is gericht op de Duutstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael [[Frans]]taelig). Duuts wor in 't uuterste oôsten van Wallonië 'esproke, in negen gemeênten van de [[Oôstkantons]] in de provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]. De Duutstaelige Gemeênschap ei ok wat hewestelijke taeken.

D'n oôdstad is [[Eupen]].

== Gemeênten ==

{| class = &quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;5&quot; | Gemeênten in de Duutstaelige Gemeênschap
|-
! Nr.
! Duutse naem ¹
! Franse naem
! Kanton
! rowspan=&quot;10&quot; | [[Plaetje:Duitstalige GemeenschapGemeenten.png|150px]]
|-
| 1
| [[Eupen]] ²
| Eupen
| Eupen
|-
| 2
| [[Kelmis]]
| La Calamine
| Eupen
|-
| 3
| [[Lontzen]]
| Lontzen
| Eupen
|-
| 4
| [[Raeren]]
| Raeren
| Eupen
|-
| 5
| [[Amel]]
| Amblève
| Sankt Vith
|-
| 6
| [[Büllingen]]
| Bullange
| Sankt Vith
|-
| 7
| [[Burg-Reuland]]
| Burg-Reuland
| Sankt Vith
|-
| 8
| [[Bütgenbach]]
| Butgenbach
| Sankt Vith
|-
| 9
| [[Sankt Vith]] ²
| Saint-Vith
| Sankt Vith
|}

¹ Officiële naem

² Stad

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezienge van 't [[parlement van de Duutstaelige Gemeênschap]]:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
! 1990
|-
| PJU-PDB / ProDG
| 8
| 6
| 6
| 4
| 3
| 3
| 3
| 4
|-
| CSP
| 5
| 6
| 7
| 7
| 8
| 9
| 10
| 8
|-
| Vivant
| 4
| 3
| 2
| 2
| 2
| 
| 
|
|-
| SP
| 3
| 4
| 4
| 5
| 5
| 4
| 4
| 4
|-
| PFF
| 3
| 3
| 4
| 4
| 5
| 6
| 5
| 5
|-
| Ecolo
| 2
| 3
| 2
| 3
| 2
| 3
| 3
| 4
|-
! Totael
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Bruno Fagnoul
| 1984-1986
| 2
| PFF
|-
| Joseph Maraite
| 1986-1999
| 13
| CSP
|-
| Karl-Heinz Lambertz
| 1999-2014
| 15
| SP
|-
| Oliver Paasch
| 2014-noe
| 12
| ProDG
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/duitstalige_gemeenschap De Duutstaelige Gemeênschap], belgium
* [https://ostbelgienstatistik.be/desktopdefault.aspx/tabid-2569/4686_read-32765/ Statistikportal], Ostbelgien

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Duutstaelige Gemeênschap| ]]
[[Categorie:Wallonië]]</text>
      <sha1>5aycgrvdpkdbhgc60qeqw0w2smxwnaa</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184351</id>
      <parentid>184350</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:20:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Premiers */</comment>
      <origin>184351</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3077" sha1="ngz4exzsvvsuq6fsxw2gbpal31qujfw" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Duutstaelige Gemeênschap
 |vlagge      = Flag of the German Community in Belgium.svg
 |waepen      = BE DG Belgien COA.svg
 |kaerte      = Duitstalige GemeenschapLocatie.svg
 |kaerte1     = Karte Deutschsprachige Gemeinschaft Gemeinden und Orte gesamt.jpg
 |land        = België 
 |oôdstad     = Eupen
 |taelen      = [[Duuts]] ([[Platdiets]], [[Ripuarisch]], [[Luxemburgs]])
 |opp         = 846
 |inweuners   = 80.000
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 94
 |arrond.     = /
 |gemeênten   = 9
 |volkslied   = /
 |feêstdag    = 15 november
 |graden      = {{Koord|50|26|N|6|16|L}}
 |website     = https://ostbelgienlive.be/desktopdefault.aspx
}}
De '''Duutstaelige Gemeênschap (van België)''' of '''Ostbelgien''' ([[Duuts]]: ''Deutschsprachige Gemeinschaft Belgiens'' of ''Ostbelgien'') is gericht op de Duutstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael [[Frans]]taelig). Duuts wor in 't uuterste oôsten van Wallonië 'esproke, in negen gemeênten van de [[Oôstkantons]] in de provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]. De Duutstaelige Gemeênschap ei ok wat hewestelijke taeken.

D'n oôdstad is [[Eupen]].

== Gemeênten ==

{| class = &quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;5&quot; | Gemeênten in de Duutstaelige Gemeênschap
|-
! Nr.
! Duutse naem ¹
! Franse naem
! Kanton
! rowspan=&quot;10&quot; | [[Plaetje:Duitstalige GemeenschapGemeenten.png|150px]]
|-
| 1
| [[Eupen]] ²
| Eupen
| Eupen
|-
| 2
| [[Kelmis]]
| La Calamine
| Eupen
|-
| 3
| [[Lontzen]]
| Lontzen
| Eupen
|-
| 4
| [[Raeren]]
| Raeren
| Eupen
|-
| 5
| [[Amel]]
| Amblève
| Sankt Vith
|-
| 6
| [[Büllingen]]
| Bullange
| Sankt Vith
|-
| 7
| [[Burg-Reuland]]
| Burg-Reuland
| Sankt Vith
|-
| 8
| [[Bütgenbach]]
| Butgenbach
| Sankt Vith
|-
| 9
| [[Sankt Vith]] ²
| Saint-Vith
| Sankt Vith
|}

¹ Officiële naem

² Stad

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezienge van 't [[parlement van de Duutstaelige Gemeênschap]]:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
! 1990
|-
| PJU-PDB / ProDG
| 8
| 6
| 6
| 4
| 3
| 3
| 3
| 4
|-
| CSP
| 5
| 6
| 7
| 7
| 8
| 9
| 10
| 8
|-
| Vivant
| 4
| 3
| 2
| 2
| 2
| 
| 
|
|-
| SP
| 3
| 4
| 4
| 5
| 5
| 4
| 4
| 4
|-
| PFF
| 3
| 3
| 4
| 4
| 5
| 6
| 5
| 5
|-
| Ecolo
| 2
| 3
| 2
| 3
| 2
| 3
| 3
| 4
|-
! Totael
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Bruno Fagnoul
| 1984 - 1986
| 2
| PFF
|-
| Joseph Maraite
| 1986 - 1999
| 13
| CSP
|-
| Karl-Heinz Lambertz
| 1999 - 2014
| 15
| SP
|-
| Oliver Paasch
| 2014 - noe
| 12
| ProDG
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/duitstalige_gemeenschap De Duutstaelige Gemeênschap], belgium
* [https://ostbelgienstatistik.be/desktopdefault.aspx/tabid-2569/4686_read-32765/ Statistikportal], Ostbelgien

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Duutstaelige Gemeênschap| ]]
[[Categorie:Wallonië]]</text>
      <sha1>ngz4exzsvvsuq6fsxw2gbpal31qujfw</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184352</id>
      <parentid>184351</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T11:22:14Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <comment>/* Parlement */</comment>
      <origin>184352</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="3073" sha1="9k1qylt69lh9mmdotbeo0d28pz58d1i" xml:space="preserve">{{Gewest3
 |naem        = Duutstaelige Gemeênschap
 |vlagge      = Flag of the German Community in Belgium.svg
 |waepen      = BE DG Belgien COA.svg
 |kaerte      = Duitstalige GemeenschapLocatie.svg
 |kaerte1     = Karte Deutschsprachige Gemeinschaft Gemeinden und Orte gesamt.jpg
 |land        = België 
 |oôdstad     = Eupen
 |taelen      = [[Duuts]] ([[Platdiets]], [[Ripuarisch]], [[Luxemburgs]])
 |opp         = 846
 |inweuners   = 80.000
 |daotum      = 2026
 |dichteid    = 94
 |arrond.     = /
 |gemeênten   = 9
 |volkslied   = /
 |feêstdag    = 15 november
 |graden      = {{Koord|50|26|N|6|16|L}}
 |website     = https://ostbelgienlive.be/desktopdefault.aspx
}}
De '''Duutstaelige Gemeênschap (van België)''' of '''Ostbelgien''' ([[Duuts]]: ''Deutschsprachige Gemeinschaft Belgiens'' of ''Ostbelgien'') is gericht op de Duutstaelige tael en cultuur in 't [[Waelse Hewest]] (ok Wallonië 'enoemd,  is bienae helemael [[Frans]]taelig). Duuts wor in 't uuterste oôsten van Wallonië 'esproke, in negen gemeênten van de [[Oôstkantons]] in de provincie [[Luuk (provincie)|Luuk]]. De Duutstaelige Gemeênschap ei ok wat hewestelijke taeken.

D'n oôdstad is [[Eupen]].

== Gemeênten ==

{| class = &quot;wikitable&quot;
! colspan=&quot;5&quot; | Gemeênten in de Duutstaelige Gemeênschap
|-
! Nr.
! Duutse naem ¹
! Franse naem
! Kanton
! rowspan=&quot;10&quot; | [[Plaetje:Duitstalige GemeenschapGemeenten.png|150px]]
|-
| 1
| [[Eupen]] ²
| Eupen
| Eupen
|-
| 2
| [[Kelmis]]
| La Calamine
| Eupen
|-
| 3
| [[Lontzen]]
| Lontzen
| Eupen
|-
| 4
| [[Raeren]]
| Raeren
| Eupen
|-
| 5
| [[Amel]]
| Amblève
| Sankt Vith
|-
| 6
| [[Büllingen]]
| Bullange
| Sankt Vith
|-
| 7
| [[Burg-Reuland]]
| Burg-Reuland
| Sankt Vith
|-
| 8
| [[Bütgenbach]]
| Butgenbach
| Sankt Vith
|-
| 9
| [[Sankt Vith]] ²
| Saint-Vith
| Sankt Vith
|}

¹ Officiële naem

² Stad

== Politiek ==

=== Parlement ===
Verkiezienge van 't parlement van de Duutstaelige Gemeênschap:&lt;ref&gt;[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]&lt;/ref&gt;

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
|-
! Partie
! 2024
! 2019
! 2014
! 2009
! 2004
! 1999
! 1995
! 1990
|-
| PJU-PDB / ProDG
| 8
| 6
| 6
| 4
| 3
| 3
| 3
| 4
|-
| CSP
| 5
| 6
| 7
| 7
| 8
| 9
| 10
| 8
|-
| Vivant
| 4
| 3
| 2
| 2
| 2
| 
| 
|
|-
| SP
| 3
| 4
| 4
| 5
| 5
| 4
| 4
| 4
|-
| PFF
| 3
| 3
| 4
| 4
| 5
| 6
| 5
| 5
|-
| Ecolo
| 2
| 3
| 2
| 3
| 2
| 3
| 3
| 4
|-
! Totael
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
! 25
|}

=== Premiers ===

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! Premier !! Tied !! Jaer !! Partie
|-
| Bruno Fagnoul
| 1984 - 1986
| 2
| PFF
|-
| Joseph Maraite
| 1986 - 1999
| 13
| CSP
|-
| Karl-Heinz Lambertz
| 1999 - 2014
| 15
| SP
|-
| Oliver Paasch
| 2014 - noe
| 12
| ProDG
|-
|}

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://www.belgium.be/nl/over_belgie/overheid/gemeenschappen/duitstalige_gemeenschap De Duutstaelige Gemeênschap], belgium
* [https://ostbelgienstatistik.be/desktopdefault.aspx/tabid-2569/4686_read-32765/ Statistikportal], Ostbelgien

{{ProvinciesBelhië}}

[[Categorie:Duutstaelige Gemeênschap| ]]
[[Categorie:Wallonië]]</text>
      <sha1>9k1qylt69lh9mmdotbeo0d28pz58d1i</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Lieste mee hroste gemeênten in België</title>
    <ns>0</ns>
    <id>14835</id>
    <revision>
      <id>184326</id>
      <parentid>163012</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T13:07:21Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184326</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2976" sha1="3go4hsxvt0x8jp7bdq7vyqnraa0bnce" xml:space="preserve">Deêze '''lieste''' geêft een overzicht van de '''hroste gemeênten in [[België]]'''.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=&quot;5&quot;|Hroste gemeênten in 2026 &lt;ref&gt;[https://www.ibz.rrn.fgov.be/nl/bevolking/statistieken-van-bevolking/ ibz]&lt;/ref&gt;
|-
! Nr.
! Gemeênte
! Inweuners
! Hewest
! Provincie
|-
| 1. || [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]] || 566.000 || [[Vlaonderen]] || [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
|-
| 2. || [[Gent]] || 274.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 3. || [[Charleroi]] || 207.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 4. || [[Brussel]] || 199.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 5. || [[Luuk (gemeênte)|Luuk]] || 198.000 || [[Wallonië]] || [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 6. || [[Anderlecht]] || 130.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 7. || [[Schaerbeek]] || 129.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 8. || [[Brugge]] || 120.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 9. || [[Naemen (gemeênte)|Naemen]] || 115.000 || [[Wallonië]] || [[Naemen (provincie)|Naemen]]
|-
| 10. || [[Leuven]] || 105.000 || [[Vlaonderen]] || [[Vlaoms-Braebant]]
|-
| 11. || [[Sint-Jans-Meulebeek]] || 98.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 12. || [[Bergen (België)|Bergen]] || 98.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 13. || [[Aelst (België)|Aelst]] || 93.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 14. || [[Hasselt (België)|Hasselt]] || 91.000 || [[Vlaonderen]] || [[Limburg (België)|Limburg]]
|-
| 15. || [[Mechelen]] || 90.000 || [[Vlaonderen]] || [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
|-
| 16. || [[Elsene]] || 89.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 17. || [[Beveren-Kruibeke-Zwiendrecht]] || 88.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 18. || [[Ukkel]] || 88.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 19. || [[Sint-Niklaos]] || 83.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 20. || [[La Louvière]] || 82.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 21. || [[Kortriek]] || 82.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 22. || [[Oôstende]] || 73.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 23. || [[Doornik]] || 69.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 24. || [[Genk]] || 68.000 || [[Vlaonderen]] || [[Limburg (België)|Limburg]]
|-
| 25. || [[Roeselaore]] || 68.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 26. || [[Seraing]] || 65.000 || [[Wallonië]]|| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 27. || [[Sint-Lambrechts-Woluwe]] || 61.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 28. || [[Moeskroen]] || 60.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 29. || [[Vorst]] || 59.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 30. || [[Verviers]] || 56.000 || [[Wallonië]] || [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 31. || [[Jette]] || 54.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 32. || [[Lokern]] || 51.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 33. || [[Etterbeek]] || 50.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
|}

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Noôten ==
&lt;references/&gt;

[[Categorie:Lieste|Gemeênten in België]]
[[Categorie:Gemeênte in België]]</text>
      <sha1>3go4hsxvt0x8jp7bdq7vyqnraa0bnce</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>184327</id>
      <parentid>184326</parentid>
      <timestamp>2026-10-12T13:14:29Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Venflos</username>
        <id>16362</id>
      </contributor>
      <origin>184327</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="2955" sha1="8ni3dpuyxq3rehcahnbo17y0f7y9sq9" xml:space="preserve">Deêze '''lieste''' geêft een overzicht van de '''hroste gemeênten in [[België]]'''.

{| class=&quot;wikitable sortable&quot;
! colspan=5 | Hroste gemeênten in 2026 
|-
! Nr.
! Gemeênte
! Inweuners
! Hewest
! Provincie
|-
| 1. || [[Antwerpen (gemeênte)|Antwerpen]] || 566.000 || [[Vlaonderen]] || [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
|-
| 2. || [[Gent]] || 274.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 3. || [[Charleroi]] || 207.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 4. || [[Brussel]] || 199.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 5. || [[Luuk (gemeênte)|Luuk]] || 198.000 || [[Wallonië]] || [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 6. || [[Anderlecht]] || 130.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 7. || [[Schaerbeek]] || 129.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 8. || [[Brugge]] || 120.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 9. || [[Naemen (gemeênte)|Naemen]] || 115.000 || [[Wallonië]] || [[Naemen (provincie)|Naemen]]
|-
| 10. || [[Leuven]] || 105.000 || [[Vlaonderen]] || [[Vlaoms-Braebant]]
|-
| 11. || [[Sint-Jans-Meulebeek]] || 98.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 12. || [[Bergen (België)|Bergen]] || 98.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 13. || [[Aelst (België)|Aelst]] || 93.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 14. || [[Hasselt (België)|Hasselt]] || 91.000 || [[Vlaonderen]] || [[Limburg (België)|Limburg]]
|-
| 15. || [[Mechelen]] || 90.000 || [[Vlaonderen]] || [[Antwerpen (provincie)|Antwerpen]]
|-
| 16. || [[Elsene]] || 89.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 17. || [[Beveren-Kruibeke-Zwiendrecht]] || 88.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 18. || [[Ukkel]] || 88.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 19. || [[Sint-Niklaos]] || 83.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 20. || [[La Louvière]] || 82.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 21. || [[Kortriek]] || 82.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 22. || [[Oôstende]] || 73.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 23. || [[Doornik]] || 69.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 24. || [[Genk]] || 68.000 || [[Vlaonderen]] || [[Limburg (België)|Limburg]]
|-
| 25. || [[Roeselaore]] || 68.000 || [[Vlaonderen]] || [[West-Vlaonderen]]
|-
| 26. || [[Seraing]] || 65.000 || [[Wallonië]]|| [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 27. || [[Sint-Lambrechts-Woluwe]] || 61.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 28. || [[Moeskroen]] || 60.000 || [[Wallonië]] || [[Enegouwe]]
|-
| 29. || [[Vorst]] || 59.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 30. || [[Verviers]] || 56.000 || [[Wallonië]] || [[Luuk (provincie)|Luuk]]
|-
| 31. || [[Jette]] || 54.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
| 32. || [[Lokern]] || 51.000 || [[Vlaonderen]] || [[Oôst-Vlaonderen]]
|-
| 33. || [[Etterbeek]] || 50.000 || [[Brussels Hewest]]
|-
|}

== Zie ok ==
* [[Lieste mee hroste gemeênten in Nederland]]

== Lienks nae buten ==
* [https://www.citypopulation.de/en/belgium/cities/ City Population]

[[Categorie:Lieste|Gemeênten in België]]
[[Categorie:Gemeênte in België]]</text>
      <sha1>8ni3dpuyxq3rehcahnbo17y0f7y9sq9</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Jo Dumon Tak</title>
    <ns>0</ns>
    <id>17117</id>
    <revision>
      <id>184329</id>
      <parentid>171694</parentid>
      <timestamp>2026-10-13T01:14:28Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>InternetArchiveBot</username>
        <id>10917</id>
      </contributor>
      <comment>Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.6</comment>
      <origin>184329</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="702" sha1="idipec07rfbb1x8khnulq43y08ler5g" xml:space="preserve">'''Jo Dumon Tak''' ([[Rotterdam]], [[1963]]) is een Nederlandse kunstschilder.

In de jaeren tachtig studeêrde um an den Academie van Beêldende Kunsten in Rotterdam.

Van 2010 toet 2020 was um den motor achter 't kunstwerk Panorama [[Walchren]], waervan um bienae alles ei eschilderd.

In jannewari [[2026]] wier um erg kwaed vanwehe 't lossnieë van z'n panorama over Walchren.&lt;ref&gt;[https://archive.is/ERkvp PZC]&lt;/ref&gt;

== Noôten ==
&lt;References/&gt;

== Lienks nae buten ==
* [https://jodumontak.nl/ Eige webstek]
* [https://web.archive.org/web/20260314125529/https://panoramawalcheren.nl/nl/over-ons/de-makers/ Panorama Walcheren]

{{DEFAULTSORT:Dumon Tak, Jo}}
[[Categorie:Nederlands kunstschilder]]</text>
      <sha1>idipec07rfbb1x8khnulq43y08ler5g</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>