Wikipedia zuwiki https://zu.wikipedia.org/wiki/Ikhasi_Elikhulu MediaWiki 1.47.0-wmf.4 first-letter Media Special Talk User User talk Wikipedia Wikipedia talk File File talk MediaWiki MediaWiki talk Template Template talk Help Help talk Category Category talk TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Template:Infobox person 10 4469 124084 124020 2026-05-29T08:21:21Z Edwin Ndaba 13909 /* */ 124084 wikitext text/x-wiki {{Infobox | bodyclass = biography vcard | bodystyle = {{#if:{{{box_width|}}}|width:{{{box_width}}};}} | above = {{#if:{{{honorific prefix|{{{honorific_prefix|}}}}}}|<span class="honorific-prefix" style="font-size: small">{{{honorific prefix|{{{honorific_prefix|}}}}}}</span><br />}}<includeonly><span class="fn">{{{name|{{PAGENAME}}}}}</span></includeonly>{{#if:{{{honorific suffix|{{{honorific_suffix|}}}}}}|<br /><span class="honorific-suffix" style="font-size: small">{{{honorific suffix|{{{honorific_suffix|}}}}}}</span>}} | image = {{#if:{{{image|}}}|[[File:{{{image}}}|{{px|{{{image size|{{{image_size|{{{imagesize|}}}}}}}}}|frameless}}|alt={{{alt|}}}]]}} | imageclass = {{image class names|{{{image}}}}} | caption = {{{image caption|{{{caption|{{{image_caption|}}}}}}}}} | label1 = iGama loMdabu | data1 = {{#if:{{{native_name|}}}|<span class="nickname" {{#if:{{{native_name_lang|}}}|lang="{{{native_name_lang}}}" xml:lang="{{{native_name_lang}}}"}}>{{{native_name}}}</span> }} | label11 = ukuZalwa | data11 = {{br separated entries|1={{#if:{{{birth_name|{{{birthname|}}}}}}|<span class="nickname">{{{birth_name|{{{birthname|}}}}}}</span>}}|2={{{birth_date|}}}|3={{#if:{{{birth_place|}}}|<span class="birthplace">{{{birth_place|}}}</span>}}}} | label12 = uShabalale | data12 = {{br separated entries|{{{disappeared_date|}}}|{{{disappeared_place|}}} }} | label13 = iSimo | data13 = {{{disappeared_status|}}} | label14 = ukuShona | data14 = {{br separated entries|1={{{death_date|}}}|2={{#if:{{{death_place|}}}|<span class="deathplace">{{{death_place|}}}</span>}}}} | label15 = uMbanga wokuFa | data15 = {{{death cause|{{{death_cause|}}}}}} | label16 = isiDumbu siTholokalephi | data16 = {{{body discovered|{{{body_discovered|}}}}}} | label17 = iNdawo lokuNcwatshwa | class17 = label | data17 = {{br separated entries|{{{resting place|{{{resting_place|{{{restingplace|}}}}}}}}}|{{{resting place coordinates|{{{resting_place_coordinates|{{{restingplacecoordinates|}}}}}}}}}}} | label18 = iZakhiwo zokukhumbula | data18 = {{{monuments|}}} | label19 = iNdawo yokuHlala | class19 = {{#if:{{{death_date|}}}{{{death_place|}}}||label}} | data19 = {{{residence|}}} | class20 = category | label20 = ubuZwe | data20 = {{{nationality|}}} | label21 = amaNye amaGama | class21 = isidlaliso | data21 = {{{other names|{{{other_names|{{{othername|{{{alias|}}}}}}}}}}}} | class22 = category | label22 = uHlanga | data22 = {{{ethnicity|}}} | class23 = category | label23 = Ubuzakhamuzi | data23 = {{{citizenship|}}} | label24 = iziMfundo | data24 = {{{education|}}} | label25 = ''[[Alma mater]]'' | data25 = {{{alma mater|{{{alma_mater|}}}}}} | label26 = umSebenzi | class26 = role | data26 = {{{occupation|}}} | label27 = imiNyaka yokusebenza | data27 = {{{years active|{{{years_active|{{{yearsactive|}}}}}}}}} | label28 = umQhashi | data28 = {{{employer|}}} | class28 = org | label29 = isiKhungo | data29 = {{{organization|{{{organizations|}}}}}} | class29 = org | label30 = uMeli emSebenzini | data30 = {{{agent|}}} | class30 = agent | label31 = iZenzo eziQhakambiswe | data31 = {{{known for|{{{known_for|{{{known|}}}}}}}}} | label32 = {{#if:{{{credits|}}}|Notable credit(s)|Notable work(s)}} | data32 = {{#if:{{{credits|}}}|{{{credits}}}|{{{notable works|{{{notable_works|}}}}}}}} | label33 = Style | data33 = {{{style|}}} | class33 = category | label34 = uThonywe ngu | data34 = {{{influences|}}} | label35 = uThonye o | data35 = {{{influenced|}}} | label36 = eKhaya | data36 = {{{home town|{{{home_town|}}}}}} | label37 = uMholo | data37 = {{{salary|}}} | label38 = iNcebo ngasemuvi kweNtelo | data38 = {{{net worth|{{{net_worth|{{{networth|}}}}}}}}} | label39 = ubuDe | data39 = {{{height|}}} | label40 = uSindo | data40 = {{{weight|}}} | label41 = kuMabonakude | data41 = {{{television|}}} | label42 = isiThakazo | data42 = {{{title|}}} | class42 = title | label43 = isiKhathi esiKhundleni | data43 = {{{term|}}} | label44 = uManduleli esiKhundleni | data44 = {{{predecessor|}}} | label45 = umLandeli esiKhundleni | data45 = {{{successor|}}} | label46 = iQembu lezoMbangazwe | data46 = {{{party|}}} | class46 = org | label47 = uMnyakazo wezoMbangazwe | data47 = {{{movement|}}} | class47 = category | label48 = <span style="white-space:nowrap;">Opponent(s)</span> | data48 = {{{opponents|}}} | label49 = iLunga leBhodi | data49 = {{{boards|}}} | label50 = iNkolo | data50 = {{{religion|}}} | class50 = category | label51 = iSonto | data51 = {{{denomination|}}} | class51 = category | label52 = isiGwebo sobuGebengu | data52 = {{{criminal charge|{{{criminal_charge|}}}}}} | label53 = isiJeziso sobuGebengu | data53 = {{{criminal penalty|{{{criminal_penalty|}}}}}} | label54 = iSimo sobuGebengu | data54 = {{{criminal status|{{{criminal_status|}}}}}} | class54 = category | label55 = uMuntu eshade naye | data55 = {{{spouse|}}} | label56 = uMuntu ethandane naye | data56 = {{{partner|{{{domesticpartner|{{{domestic_partner|}}}}}}}}} | label57 = abaNtwana | data57 = {{{children|}}} | label58 = abaZali | data58 = {{{parents|}}} | label59 = iziHlobo | data59 = {{{relations|{{{relatives|}}}}}} | label60 = uMndeni | data60 = {{{family|}}} | label61 = Call-sign | data61 = {{{callsign|}}} | label62 = imiKlokiso | data62 = {{{awards|}}} | data64 = {{{misc|{{{module|}}}}}} | data65 = {{{misc2|{{{module2|}}}}}} | data66 = {{{misc3|{{{module3|}}}}}} | data67 = {{{misc4|{{{module4|}}}}}} | data68 = {{{misc5|{{{module5|}}}}}} | data69 = {{{misc6|{{{module6|}}}}}} | label63 = uPhawu | data63 = {{#if:{{{signature|}}}|[[File:{{{signature}}}|{{px|{{{signature_size|}}}|150px}}|alt={{{signature alt|{{{signature_alt|}}}}}}]]}} | header70 = {{#if:{{{website|{{{homepage|{{{URL|}}}}}}}}}|Website}} | data71 = {{{website|{{{homepage|{{{URL|}}}}}}}}} | below = {{#if:{{{footnotes|}}}|'''Notes'''<div style="line-height:1.2em;">{{{footnotes}}}</div>}} | belowstyle = border-top:1px solid #aaaaaa; text-align:left }}{{#switch:{{ucfirst:{{{image|}}}}} |Replace this image male.svg |Replace_this_image_male.svg |Replace this image female.svg |Replace_this_image_female.svg=[[Category:Infobox person using placeholder image]] }}<!-- -->{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:0}}|<!-- -->{{#if:{{{1|}}}|{{#ifeq:{{NAMESPACE}}|{{ns:0}}|[[Category:Infobox person using numbered parameter]]}}}}<!-- -->{{#if:{{{box_width|}}}|[[Category:Infobox person using boxwidth parameter]]}}<!-- -->{{#if:{{{death_date|}}}{{{death_place|}}}|{{#if:{{{salary|}}}{{{net worth|{{{net_worth|{{{networth|}}}}}}}}}|[[Category:Infobox person using certain parameters when dead]]}}}}<!-- -->}}{{#if:{{{pronunciation|}}}|[[Category:Biography template using pronunciation]]}}<!-- --><includeonly>{{ns0|{{#if:{{{signature|}}}|[[Category:Biography with signature]]}}[[Category:Articles with hCards]]}}</includeonly><noinclude> <!---Please add metadata to the <includeonly> section at the bottom of the /doc subpage---> {{documentation}} </noinclude> bvqbukjsc47k615de8su30npfhp8wm9 AmaMbatha 0 6719 124064 85581 2026-05-28T17:16:45Z Fongcwele 16873 124064 wikitext text/x-wiki [[File:MBATHA.png|thumb|Elithi Mbatha libhalwe ngesibheqe sohlamvu]] Abantu bakwaMbatha bazalwa nguMageba kaGumede. ngenkathi kukhothama uPhunga kaGumede (owayeyiWele likaMageba), uMageba washiya umuzi wakhe eNhlazatshe ukuze avuse umuzi kayise kwaZulu ngoba uPhunga waye ngenayo indodana nxa ekhothama. isihlalo sobikhosi bakwa Zulu sase sithathwa nguMageba. Mhla eshiya umuzi wakhe oseNhlazatshe uMageba, washiya indodana yakhe uMpangazitha ukuba isale ivusa lomuzi. Kwadlula iminyakana-nje, wabizwa uMpangazitha ukuba agoduke ayovusa umuzi kaNtombela owaye ngukhokho wakhe. Wahamba uMpangazitha washiya lomuzi oseNhlazatshe nendodana yakhe uSontshikazi (uzokhumbula ukuthi lomuzi okaMageba, wadluliselwa kuMpangazitha naye wawushiya kuSontshikazi).uSontshikazi wayenomkhuba woku(mbatha) isikhumba senyathi emahlombe akhe, kanti abalandeli bakhe bona babe(mbatha) esenkomo isikhumba esishukiwe. Abantu ababekade bakhelene nabo bawubona lomkhuba, base beqala bethi "kwaSontshikazi emambatheni". Wonke umuntu owayehlana kulomuzi wayesezibiza ngokuthi ungowasemaMbatheni. Ngoba nendodana kaSontshikazi, uNdaba, wayebizwa ngowakwaMbatha namadodana akhe uMbeje kaNdaba, Dladla kaNdaba noShandu kaNdaba babe bizwa ngoMbatha. {{DEFAULTSORT:Mbatha}} [[Category:AmaZulu]] coegzmd87jlvztjvda9v0ly1fj2o2k3 124065 124064 2026-05-28T17:28:54Z Fongcwele 16873 124065 wikitext text/x-wiki [[File:MBATHA.png|thumb|Elithi Mbatha libhalwe ngesibheqe sohlamvu]] Igama elithi '''Mbatha''' [[Isibongo|liyisibongo]] sabantu abatholakala e-Afrika eseNingizimu, ezindaweni ezifana [[KwaZulu-Natal|neKwaZulu Natal,]] eMpumalanga, eGoli [[INingizimu Afrika|eNingizimu Afrika]]. Leli gama liyisenzo esisho ukwemboza, ukugubezela noma ukwembeza. Lihlobene negama isembatho elisho izingubo zokugqokwa. Abantu bakwaMbatha ababizwa ngokuthi amambatha, bazalwa nguMageba kaGumede. Umlando uthi ngenkathi kukhothama uPhunga kaGumede (owayeyiWele likaMageba), uMageba washiya umuzi wakhe eNhlazatshe ukuze avuse umuzi kayise kwaZulu ngoba uPhunga waye ngenayo indodana nxa ekhothama. Isihlalo sobukhosi bakwaZulu sathathwa nguMageba. Mhla eshiya umuzi wakhe oseNhlazatshe uMageba, washiya indodana yakhe uMpangazitha ukuba isale ivusa lomuzi. Kwadlula iminyakana-nje, wabizwa uMpangazitha ukuba agoduke ayovusa umuzi kaNtombela owaye ngukhokho wakhe. Wahamba uMpangazitha washiya lomuzi oseNhlazatshe nendodana yakhe uSontshikazi (uzokhumbula ukuthi lomuzi okaMageba, wadluliselwa kuMpangazitha naye wawushiya kuSontshikazi).uSontshikazi wayenomkhuba woku(mbatha) isikhumba senyathi emahlombe akhe, kanti abalandeli bakhe bona babe(mbatha) esenkomo isikhumba esishukiwe. Abantu ababekade bakhelene nabo bawubona lomkhuba, base beqala bethi "kwaSontshikazi emambatheni". Wonke umuntu owayehlana kulomuzi wayesezibiza ngokuthi ungowasemaMbatheni. Ngoba nendodana kaSontshikazi, uNdaba, wayebizwa ngowakwaMbatha namadodana akhe uMbeje kaNdaba, Dladla kaNdaba noShandu kaNdaba babe bizwa ngoMbatha. {{DEFAULTSORT:Mbatha}} [[Category:AmaZulu]] b5zf80m5uzl4caxvz0esz4r8x7ja6oa User:GerardM/Members of the National Assembly of Zambia 2 9953 124082 123373 2026-05-29T06:47:32Z ListeriaBot 10758 Wikidata list updated [V2] 124082 wikitext text/x-wiki This list is not ready for use on Wikipedia because a Prime Minister of Zambia who was Prime Minister twice does not show twice. {{Wikidata list |sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q18607856 } |section= |sort=P39/Q18607856/P580 |sort_order=desc |columns=label:Article,description,P27:Country,P39/Q18607856/P580:Start date,P39/Q18607856/P582:End date,P18:Image |thumb=128 |min_section=2 }} {| class='wikitable sortable' ! Article ! description ! Country ! Start date ! End date ! Image |- | ''[[:d:Q105480|Kenneth Kaunda]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Kenneth David Kaunda.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q153986|Guy Scott]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Guy Scott.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q212058|Levy Mwanawasa]]'' | | [[IZambiya]] | 1991-12 | 1994 | [[File:Levy Mwanawasa.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q217500|Rupiah Banda]]'' | | [[IZambiya]] | 1978 | 1983 | [[File:Rupiah Banda.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q257156|Inonge Mbikusita-Lewanika]]'' | | [[IZambiya]] | 1991 | 2001 | [[File:Inonge Mbikusita-Lewanika detail, ABr 60047.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q262053|Mainza Chona]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q299173|Michael Sata]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Michael Chilufya Sata on April 2, 2014 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q329514|Nalumino Mundia]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q367456|Roy Welensky]]'' | | [[Umbuso Ohlangeneyo]]<br/>''[[:d:Q750583|Southern Rhodesia]]''<br/>''[[:d:Q953903|Northern Rhodesia]]''<br/>''[[:d:Q654342|Federation of Rhodesia and Nyasaland]]'' | | | [[File:Roy welensky.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q642870|Paul J. F. Lusaka]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q716006|Kebby Musokotwane]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q717737|Elijah Mudenda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q781111|Austin Liato]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q817630|Benjamin Mwila]]'' | | [[IZambiya]] | 1991 | 2011 | |- | ''[[:d:Q818076|Benny Tetamashimba]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q912005|Brian Chituwo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1051020|Catherine Namugala]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q1084438|Christon Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1161591|Daniel Lisulo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1176125|David Phiri]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1243653|Dora Siliya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Dora Siliya is Zambia;s Education Minister and MMD Spokesperson 3rd May 2010 Picture by Derrick Sinjela.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1251953|Gladys Nyirongo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1370616|Ronald Penza]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1381724|Evelyn Dennison Hone]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1403691|Felix Mutati]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Felix Mutati (2024) (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1498614|Kapembwa Simbao]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q1503022|Geoffrey Lungwangwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q1507722|George Kunda]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:George Kunda (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1529107|Gladys Lundwe]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1533811|Godfrey Miyanda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1557844|Gwendoline Konie]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Gwendoline Konie (1981).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1586671|Harry Mwaanga Nkumbula]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Harry Nkumbula.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q1703016|Jonas Shakafuswa]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q1720830|Kabinga Pande]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:The Minister of Foreign Affairs of Zambia, Mr. Kabinga Pande meeting the Vice President, Shri Mohd. Hamid Ansari, in Lusaka, Zambia on January 07, 2010.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2074457|Peter Daka]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q2146535|Reuben Kamanga]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q2287615|Simon Kapwepwe]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q2373674|Sydney Chisanga]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q2374229|Sylvia Masebo]]'' | | [[IZambiya]] | 2001-12 | 2016-08 | [[File:Sylvia Masebo close up.png|center|128px]] |- | ''[[:d:Q2517357|Vernon Mwaanga]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q2584804|Winright Ngondo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q4286479|Luke Mwananshiku]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q4719011|Alexander Grey Zulu]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q4850578|Baldwin Nkumbula]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q4896329|Besnat Jere]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5056040|Cecil Dennistoun Burney]]'' | | [[Umbuso Ohlangeneyo]]<br/>[[IZambiya]]<br/>''[[:d:Q174193|United Kingdom of Great Britain and Ireland]]'' | | | |- | ''[[:d:Q5279692|Dipak Patel]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5337499|Edgar Unsworth]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5373258|Emmanuel Kasonde]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5379308|Enoch Kavindele]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5482057|Francis Nkhoma]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5559300|Gibson Chigaga]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q5565823|Given Lubinda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Given Lubinda.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q6136879|James John Skinner]]'' | | [[IMalawi]]<br/>[[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q6189025|Jethro Mutti]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q6481677|Lameck Chibombamilimo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q6503921|Lawrence Chola Katilunga]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q6704660|Lupando Mwape]]'' | | [[IZambiya]] | 2000 | 2006 | |- | ''[[:d:Q6759764|Margaret Mwanakatwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Tenth WTO Ministerial Conference - Day 3 Margaret Mwanakatwe (23182707544).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7071637|N’gandu Peter Magande]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Ngandu Magande, IMF 2003.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7173258|Peter Chintala]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q7327509|Richard Edmonds Luyt]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Richard Edmonds Luyt (1915-1984) portrait.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7349678|Robert Selby Taylor]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q7532178|Situmbeko Musokotwane]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Musokotwane, Situmbeko (IMF 2009).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q7615802|Stewart Gore-Browne]]'' | | [[Umbuso Ohlangeneyo]]<br/>[[IZambiya]]<br/>''[[:d:Q174193|United Kingdom of Great Britain and Ireland]]'' | | | |- | ''[[:d:Q7660772|Sylvester Chisembele]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Chisembele, S.M..jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q18352991|Edgar Lungu]]'' | | [[IZambiya]] | 2011-09 | 2015-01-25 | [[File:Edgar Lungu in TICAD VII (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q18720153|Geoffrey Bwalya Mwamba]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q18720231|Miles Sampa]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q18908010|Inonge Wina]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | 2021-08-24 | [[File:Inonge Wina.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19281868|Alexander Chikwanda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q19560917|Harry Kalaba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Välisminister Sven Mikser ja Sambia välisminister Harry Kalaba (31719036133).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19560941|Joseph Kasonde]]'' | | [[IZambiya]] | | | [[File:Joseph Kasonde.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q19560944|Joseph Katema]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q21030318|Brian Andre Doyle]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q21997858|Chifita Matafwali]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q21997866|Humphrey Mwanza]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q22006727|Patrick Matibini]]'' | | [[IZambiya]] | 2011-10-06 | 2021-09-03 | [[File:2020 Patrick Matibini (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q23541019|Chishimba Kambwili]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q24204899|Robert Christopher Stafford Stanley]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q26721408|Edith Nawakwi]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q26923348|Vera Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q27063131|Joyce Nonde-Simukoko]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27063175|Davies Chama]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27063490|Chitalu Chilufya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:The Zambian minister of Health Addresses the Zambian citizens about Corona Virus and encourages Zambians to stay indoors.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q27063683|Stephen Kampyongo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27063686|Godfridah Sumaili]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27517522|Micheal Katambo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27662555|Brian Mushimba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q27891778|Nkandu Luo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Nkandu Luo in September 2017 in Vienna (01116355) (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q27899009|Victoria Kalima]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | 2018-06-11 | |- | ''[[:d:Q27947831|Jean Kapata]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q28223205|Daniel Munkombwe]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q29539929|Emerine Kabanshi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539935|Kampamba Chilumba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539941|Sylvia Chalikosa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539945|Lloyd Kaziya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539950|Chomba Sikazwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539957|Ronald Chitotela]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539961|Matthew Nkhuwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29539966|Lucky Mulusa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29543126|Christopher Yaluma]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29555795|Vincent Mwale]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29555797|Moses Mawere]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29555800|Charles Banda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29555804|Dennis Wanchinga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29556814|David Mabumba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29556823|Lawrence Sichalwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29557220|Nickson Chilangwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559341|Edify Hamukale]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559347|Richard Kapita]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559350|Bowman Lusambo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559352|Sichone Malozo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559355|Nathaniel Mubukwanu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559362|Brian Mundubile]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559364|Sydney Mushanga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559369|Japhen Mwakalombe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q29559372|Makebi Zulu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q33144491|Ali Simbule]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q42663477|Nakatindi Wina]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q45381116|Given Katuta]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382079|Alfred Mandumbwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382293|Anthony Mumba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382305|Boyd Hamusonde]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382319|Elias Mwila]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382336|George Imbuwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382351|Jewis Chabi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382371|Lawrence Nyirenda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382390|Machila Jamba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382405|Masautso Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382421|Mbololwa Subulwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382440|Mwenya Munkonge]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382456|Pavyuma Kalobo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382477|Pilila Jere]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382496|Stephen Miti]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382514|Howard Kunda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382535|Maxwell Kabanda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382549|Peter Phiri]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382568|Anthony Malama]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382585|Anthony Kasandwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382685|Charles Zulu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382701|Chilombo Chali]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382790|Darious Mumba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382825|Davies Chisopa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382843|Davison Mung`andu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382898|Doreen Mwape]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382933|Elalio Musonda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382951|Elizabeth Phiri]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382977|Emmanuel Mulenga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45382994|Evans Chibanda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383042|Frank Ng'ambi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383066|George Mwamba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383084|Gerald Zimba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383101|Gift Chiyalika]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383152|Hastings Chansa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383183|Jacob Siwale]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383255|Jonas Chanda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383276|Joseph Kabamba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383291|Joseph Malanji]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Joseph Malanji 2018 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q45383326|Kalalwe Mukosa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383375|Kelvin Sampa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383410|Lazarous Chungu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383430|Listed Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383509|Margaret Miti]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383524|Martin Malama]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383553|Maxas Ng’onga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383604|Mutotwe Kafwaya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383622|Mwalimu Simfukwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383644|Mwansa Mbulakulima]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383658|Mwimba Malama]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383726|Olipa Phiri]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383765|Ponde Mecha]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383783|Remember Mutale]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383817|Richard Musukwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383834|Rodgers Mwewa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383873|Rosaria Fundanga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383897|Salatiel Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383910|Sebastian Kopulande]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45383949|Stephen Chungu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384022|Tutwa Ngulube]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384082|Whiteson Banda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384099|Yizukanji Siwanzi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384113|Ambrose Lufuma]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:US, Zambia open African Land Forces Summit 2024 (8354066) (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q45384136|Attractor Chisangano]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384153|Brenda Tambatamba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384169|Brian Kambita]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384183|Chinga Miyutu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384199|Christopher Kalila]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384236|Clive Miyanda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384254|Cornelius Mweetwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384270|Credo Nanjuwa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384285|Darius Mulunda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384298|David Kundoti]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384315|Derick Livune]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384330|Douglas Syakalima]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384351|Edgar Sing’ombe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384371|Elija Muchima]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384388|Elliot Kamondo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384403|Emmerson Machila]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384419|Ephraim Belemu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384435|Frank Kufakwandi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384454|Fred Chaatila]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384471|Gary Nkombo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Gary Nkombo in 2023.jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q45384504|Gift Sialubalo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384522|Harry Kamboni]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384543|Herbert Shabula]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384555|Jacob Mwiimbu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:2023 Zambian SDA Big Sabbath by Icem4k 09 (cropped).jpg|center|128px]] |- | ''[[:d:Q45384572|Kabwe Mwiinga]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384592|Kapelwa Mbangweta]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384604|Kasautu Michelo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384622|Keith Mukata]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | 2018-02-28 | |- | ''[[:d:Q45384638|Leaky Kintu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384661|Leonard Fungulwe]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384683|Makozo Chikote]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384702|Mathews Jere]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384719|Mirriam Chonya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384734|Misheck Mutelo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384753|Moono Lubezhi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384771|Mubika Mubika]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384786|Mukumbuta Mulowa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384803|Mundia Ndalamei]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384819|Mutinta Mazoka]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384835|Mwilola Imakando]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384849|Naluwa Mwene]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | 2018-08-28 | |- | ''[[:d:Q45384868|Newton Samakayi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384885|Patricia Mwashingwele]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384901|Princess Kasune]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384919|Prisca Kucheka]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384934|Rasfold Bulaya]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384953|Robert Lihefu]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384968|Sheal S. Mulyata]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45384980|Sililo Mutaba]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45385011|Sitwala Sitwala]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45385024|Stafford Mulusa]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45385044|Stanley Kakubo]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45385060|Teddy Kasonso]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q45385077|Victor Lumayi]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q46160201|Alexander Chiteme]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | |- | ''[[:d:Q47088134|Clement Sinyinda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48656690|Highvie Hamududu]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48813015|Japhet Moonde]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48897338|Edgar Keembe]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48921853|Eli Mwanang'onze]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48976450|Rex Natala]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48980036|Esther Banda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48984623|Wamundila Muliokela]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q48991539|Sikota Wina]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q49175417|Emmanuel Chenda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q49560936|Joseph Zulu]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50191629|James Kapyanga]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50278781|Kayula Kakusa]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50354989|Paul Katema]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50375778|Mathew Mulanda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50376513|Andrew Kashita]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50376838|Patrick Musonda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50377021|Austin Chewe]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50384557|Paul Tembo]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50385868|Thomas Spurgeon Page]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50387658|Robinson Nabulyato]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50388037|Fwanyanga Mulikita]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50402690|Amusaa Mwanamwambwa]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50530899|Gerry Chanda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50615316|Eddie Musonda]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50615973|Lawrence Zimba]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50617364|Friday Malwa]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50620214|John Mwaimba]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50621789|Macdonald Nkabika]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50628489|Gabriel Maka]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q50804921|Abel Chambeshi]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q56071389|Maria Langa]]'' | | | 2018-06-06 | | |- | ''[[:d:Q56229456|Mumbi Phiri]]'' | | | 2018-01-11 | | |- | ''[[:d:Q60525004|Nakatindi Yeta Nganga]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q60854009|Sensio Banda]]'' | | | 2018-09-06 | | |- | ''[[:d:Q65044674|Patrick Anthony Mwewa Chikusu]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q93883132|Bwalya Stanley Kasonde Chiti]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q94450370|Ester Banda]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q95208540|Margret Mbeba]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585925|Aubrey Kapalasa]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585931|Bwalya Ng'andu]]'' | | [[IZambiya]] | | | |- | ''[[:d:Q107585937|Charles Chalwe]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585938|Fube Mulenga]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585940|George Chisanga]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585942|Goodwin Putu]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585944|Joseph Chishala]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585956|Kabaso Kampampi]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585962|Raphael Nakacinda]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q107585969|Romeo Kang'ombe]]'' | | | | | |- | ''[[:d:Q109862903|Chushi C. Kasanda]]'' | | [[IZambiya]] | 2016-08-11 | | [[File:Chushi Kasanda 2023 (cropped).jpg|center|128px]] |} {{Wikidata list end}} dytkqyo6nwsea215ole1n9oevt5vf9o INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika 0 10317 124068 66308 2026-05-28T18:41:40Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika]] to [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] 66308 wikitext text/x-wiki '''{{BASEPAGENAMEE}}''' noma '''iSafa''' yiyona nhlangano kazwelonke yebhola eNingizimu Afrika. I-SAFA yasungulwa ngo-1991. I-South African Football Association iyona eyesibili yebhola le-Football Association eNingizimu Afrika ezobizwa ngokuthi iNingizimu Afrika Yenhlangano Yenhlangano Yebhola YaseNingizimu Afrika futhi iyinhlangano yesibili yebhola e-South Africa ukuze ihlanganyele neFIFA. Usuku lwamanje iSouth African Football Association, ngokungafani nalokho okushiwo ngaphambili livumela ithimba likazwelonke elihlangene. I-SAFA idluliselwe kuFIFA ngo-1992 kanti iqembu layo eliphakeme liye lamelela iNingizimu Afrika e-Afrika Cup of Nations kanye neNdebe yoMhlaba yeFIFA. [1] Ngesikhathi seSAFA njengenhlangano yebhola ehambisana neFIFA, iNingizimu Afrika nayo yenze izinhlelo eziningi zeCOSAFA Cup, i-1996 Africa Cup of Nations kanye neNdebe yoMhlaba ka-[[2010]] yeFIFA. I-South African Football Association inesibopho sokuphatha amaqembu ebhola lebhola laseNingizimu Afrika (abesilisa nabesifazane), kanye nengxenye yesithathu nangaphansi kweSouth African Football League. I-Premier Soccer League ilawula izingxenye ezimbili eziphezulu nokuncintisana kwamakhophi amaningi. [[Category: Ezemidlalo]] [[Category:iNingizimu Afrika]] {{stub}} 31226lrywia6vvwvpkicfojcyg8gfei 124072 124068 2026-05-28T19:17:41Z Fongcwele 16873 ngilungise isingeniso 124072 wikitext text/x-wiki [[File:South_African_fans_at_FIFA_World_Cup_2010.JPG|thumb]] '''INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika''' (noma '''iSAFA''') izindikimba ebusayo kazwelonke elawula yonke imidlalo [[Ibhola lezinyawo|yebhola lezinyawo]] eNingizimu Afrika, eyingxenye yeNhlangano Kanobhutshuzwayo e-Afrika (CAF). ISAFA yasungulwa ngowe-1991. INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika iyinhlangano yesibili [[Ibhola likanobhutshuzwayo|kanobhutshuzwayo]] ukuba ibizwe ngokuthi ''iNhlangano kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika'' futhi iyinhlangano yesibili yaseNingizimu Afrika exhumaniswa neFIFA. INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika yanamuhla, ngokuphambene neziyandulelayo zangesikhathi sobandlululo, ovumela ukuba kube neqembu lesizwe elixube izinhlanga. ISAFA yabhaliswa kuFIFA ngowe-1992 futhi iqembu lesizwe laqala ukudlala kuNdebe Yamazwe ase-Afrika nakuNdebe YoMhlaba.<ref name="iol-2009-11-25">{{cite web|last=Auf der Heyde|first=Peter|title=South Africa in international football|url=http://www.iol.co.za/sport/special-features/world-cup-2010/south-africa-in-international-football-1.610169|work=Independent Online|location=South Africa|access-date=30 May 2012|date=25 November 2009}}</ref> Ngenkathi liyinhlangano eyingxenye yeFIFA, iNingizimu Afrika yakwazi ukusingatha umqhudelwano embalwa yeNdebe yeCOSAFA, iNdebe Yamazwe ase-Afrika yowe-1996, iNdebe YoMhlaba yeFIFA yowezi-2010, neNdebe Yamazwe ase-Afrika yowezi-2013. INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika inesibopho sokulawula amaqembu esizwe kanobhutshuzwayo aseNingizimu Afrika (kokubili elabesilisa nabesifazane), neSigaba Sesibili nezingaphansi zezinhlelo zemiqhidelwano kanobhutshuzwayo. Umqhudelwano Wesigaba esiphezulu ulawula izigaba ezimbili ezingaphansi kwawo neminye imincinriswano yezindebe. ==Amaphatho== [[Category: Ezemidlalo]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] p5flp5pvv6a0fjmj57hel2qr4vnb7ku User:GerardM/Cameronian universities et al 2 11138 124059 123722 2026-05-28T13:59:56Z ListeriaBot 10758 Wikidata list updated [V2] 124059 wikitext text/x-wiki The [https://tools.wmflabs.org/scholia/country/Q1009 Scholia for Cameroon] {{Wikidata list |sparql= SELECT ?number_of_authors ?number_of_works ?item (REPLACE(STR(?item), ".*Q", "Q") AS ?qid) (CONCAT( "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "|", ENCODE_FOR_URI(?number_of_works), "]] / ", "[[toolforge:scholia/organization/", ?qid , "/missing|📖]]") AS ?scholia) WITH { SELECT ?item (COUNT(DISTINCT ?author) AS ?number_of_authors) (COUNT(DISTINCT ?work) AS ?number_of_works) WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q1009 . ?author wdt:P108 {{!}} wdt:P463 {{!}} wdt:P1416/wdt:P361* ?item . ?work wdt:P50 ?author . } GROUP BY ?item } AS %results WHERE { INCLUDE %results SERVICE wikibase:label { bd:serviceParam wikibase:language "[AUTO_LANGUAGE],en,da,es,fr,jp,nl,no,ru,sv,zh". } } ORDER BY DESC(?number_of_authors) DESC(?number_of_works) ?item ?qid ?scholia |columns=label:Organization,?number_of_authors:Number of authors,?scholia:Publications (known/missing) }} {| class='wikitable sortable' ! Organization ! Number of authors ! Publications (known/missing) |- | ''[[:d:Q3551692|Université de Yaoundé I]]'' | 6 | [[toolforge:scholia/organization/Q3551692|5]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3551692/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q50828855|African Continental Free Trade Area]]'' | 4 | [[toolforge:scholia/organization/Q50828855|5]] / [[toolforge:scholia/organization/Q50828855/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1518467|University of Yaoundé]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q1518467|7]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1518467/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3551583|Université de Dschang]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q3551583|4]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3551583/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3162399|Limbe Botanical Gardens]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q3162399|3]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3162399/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3551626|Université de Maroua]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q3551626|2]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3551626/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q3551655|Université de Ngaoundéré]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q3551655|2]] / [[toolforge:scholia/organization/Q3551655/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q18676862|Cercle Kapsiki]]'' | 2 | [[toolforge:scholia/organization/Q18676862|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q18676862/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q273894|Piarists]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q273894|12]] / [[toolforge:scholia/organization/Q273894/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1003588|Francophonie]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q1003588|9]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1003588/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q916350|Université de Douala]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q916350|7]] / [[toolforge:scholia/organization/Q916350/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q97177912|Cameroonian Party for National Reconciliation]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q97177912|7]] / [[toolforge:scholia/organization/Q97177912/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q98925271|Centre fédéral linguistique et culturel]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q98925271|5]] / [[toolforge:scholia/organization/Q98925271/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q116080963|Ministry of Communication]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q116080963|4]] / [[toolforge:scholia/organization/Q116080963/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q125466111|Southwest Provincial Linguistic Centre, Buea, Cameroon.]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q125466111|4]] / [[toolforge:scholia/organization/Q125466111/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q652308|Université de Buea]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q652308|2]] / [[toolforge:scholia/organization/Q652308/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q109325567|École nationale supérieure polytechnique de Maroua]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q109325567|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q109325567/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q16684291|ESSTIC]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q16684291|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q16684291/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q17028026|University of Bamenda]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q17028026|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q17028026/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q1784847|Korup National Park]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q1784847|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q1784847/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q2934787|Cameroon Tribune]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q2934787|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q2934787/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q30281613|Centre Pasteur du Cameroun]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q30281613|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q30281613/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q30745641|Member of the Constitutional Council of Cameroon]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q30745641|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q30745641/missing|📖]] |- | ''[[:d:Q737477|Cameroon radio television]]'' | 1 | [[toolforge:scholia/organization/Q737477|1]] / [[toolforge:scholia/organization/Q737477/missing|📖]] |} {{Wikidata list end}} 5qmnwlt4w15iaulcrmbhc40avafao43 Talk:INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika 1 21660 124070 76856 2026-05-28T18:41:40Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[Talk:I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika]] to [[Talk:INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] 76856 wikitext text/x-wiki {{Talk page}} 5rgj5vm65gh0vuwdsy7fseslccjymut UJesu 0 27327 124083 124029 2026-05-29T08:20:38Z Edwin Ndaba 13909 /* */ 124083 wikitext text/x-wiki {{Infobox person|name=uJesu|native_name=יֵשׁוּעַ|birth_name=Yeshua|birth_date=4 ku-0 BC|birth_place=eBhethelehema, eJudeya|death_date=uMbasa ka30 ku 34 AD|death_place=eGoligotha, eJerusalema, eJudeya|death cause=Ukubulawa esiphambanweni|ethnicity=umJuda|years active=Iminyaka emine|known for=Ukusungula ubuKristu|parents=unina: uMariya<br>uyise: uJosefa|relatives=uJohane umBhabhadisi|family=uJakobe}} [[uJesu]] (owaziwa ngelikaJesu Kristu) ungumsunguli wenkolo [[UbuKristu|yamaKristu]] owayengumfundisi nomshumayeli owayeliJuda esifundazweni [[Isirayeli|saseJudeya]], ngenkathi [[ITaliya#iRoma|yombuso yamaRoma]]. Lawo magatsha obuKristu akholelwa [[Ziqu zinthathu|kuZiqu ziNtathu]] akholwa ukuthi uJesu uyindodana kaNkulunkulu, nokuthi ungumuntu wesibili engqingithini likaNkulunkulu. Lokho kuchaza ukuthi uyiLizwi likaNkulunkulu elazalwa nguMariya iTshitshi ngokusebenza kukaMoya oyiNgcwele. Kanjalo amaKristu akholwa ukuthi uJesu uyindodana eyodwa kaNkulunkulu ezelwe. Ngenxa yobumsulwa bempilo yakhe nokuzinekelela ukuxolelwa kwezono zabantu, abantu abakholelwa kuye abakubhubha kepha bazothola impilo ngunaphakade. uMlando wempilo yakhe kanye nezimfundiso zakhe zilotshwe eTestimenteni eLisha, inxenye yesibili [[IBhayibheli|yaseBhayibhelini]]. AmaKristu akholwa ukuthi iTestimente eliDala ([[iBhayibheli lesiHeberu]]) laliphawula ngaye uJesu (obizwa ngegama likaMesiyah izwi elichaza umSindisi [[IsiHebheru|ngesiHeberu]]). Ukuzalwa kukaJesu kugujwa ngosuku [[UKhisimusi|lukaKhisimusi]], ukubulwa nokuvuka kwakhe kwabafileyo ngozinsuku zePhasika, nokukhuphulwa ezulwini ngosuku lokuKhuphula. Nakuba iVangeli (inqoqo yezincwadi ezine zokuqala zeBhayibheli) zichaza izimangaliso ewazizenza esemncane, abaningi bakholwa ukuthi ukushumayela kwakhe kuqala eneminyaka engama-30 kufikela iminyaka engama-33 lapho uPontius Pilate (isibonda saseJudeya) ngasemuva kwokukhankhansiwa ngamaFaresi ukuthi uJesu ahlukunyenzwe abulawe. == Igama neziBongo== [[File:Ellwangen St Vitus Vorhalle Kreuzaltar detail2.jpg|thumb|Isithombe sikaJesu esiveza isithakazo sikaJesu waseNazaretha iNkosi yamaJuda ngezilimi zesiHeberu, isiGreki (ΙΝΒΙ: ''Iēsoûs ho Nazōraîos ho basileús tôn Ioudaíōn'') nesiLathini (INRI: ''Iesus Nazarenus, Rex Iudaeorum''). Lesisithakazo asisetshenziswanga nguJesu nabafundi bakhe ngoba bebathanda elikaNkosi yase-isirayeli.]] iGama elithi "Jesu" livela egameni lika-''Jesus'' nge[[IsiNguni|siNgisi]] ne[[IsiBhunu|siBhunu]] eqhamuka esiLathini lika-''Iesus.'' Leligama lika-Iesus liqhamuka esiGrekini: ''Iesos'' (Ἰησοῦς). Leligama liqhamuka kusiHeberu יֵשׁוּעַ (u-''Yeshua'') isifingqo sika-יְהוֹשֻׁעַ (u-''Yehoshua''). Ngenxa yokuthi amaHeberu wayewazizwa ngegama elilodwa ngaphandle kwesibongo, uJesu waziwa ngelika-Jesu waseNazaretha. iGama lakhe - ichaza ukuthi "uNkulunkulu uyasindisa" (ישׁע - ukusindisa noma-יְשׁוּעָה - insindiso ngesiHeberu). ElikaKristu lona liqhamuka esithakazweni sesiGreki Χριστός (Christos) eliyisihumusho segama lesiHeberu lika-מָשַׁח elichaza "ogcotshiwe". uJesu ubizwa ngezithakazo noma izibongo ezahlukene: iMvana kaNkulunkulu, iMbali kaSharoni, iNkosana yokuThula, oseDuze kithi ukundlula naBafobethu, u-Imanuwele (uNkulunkulu uNathi), iNdodana yabaNtu, uKhwezi, iNgonyama kaJuda, uMntwana kaDavide, iSinkwa sokuPhila, oHlezi ngasesokudla sikaYise, uMkhulumeli woxolo, u-Alfa no-Omega (isiQalo nesiPhetho), uMthombo ongapheliyo. == Okhokho == iVangeli ngokukaMathewu linohlu lozalo olufika-Abrahamu kodwa iVangeli ngokukaLukha linohlu lozalo elifika ku-Adam, umlisa wokuqala ukubunjwa nguNkulunkulu. Lezinhlu zifana ngaphakathi ka-Abrahamu kufikela kuDavide kepha ngasemuva kwalapho ziyahluka kakhulu. AboSomlando naboSomchazankolo njengoNgcwele Eusebius waseCaesarea noNgcwele Augustinus waseHippo bakholwa ukuthi lokuhluka kwembula okhokho bakaJosefa (uyise okwenyama ngenxa yokuganwa ngunina uMariya) okwenzalo kukayise oyenyama nowomthetho. Kepha abosomlando nabosomchazankolo njengo Robert Gundry basola ukuthi inxenye yalohlu luyinqambo elinganaqiniso. == Ukuzalwa == iBhayibheli lichaza ukuthi iNgilosi uGabriyeli uhambele uMariya ukumtshela ukuthi uzozala indodana kaNkulunkulu nakuba engazananga nomlisa.Ukukhulelwa kukaMariya kumhluphile uJosefa owayethenjisiwe ukuganwa nguMariya kodwa iBhayibheli lichaza ukuthi uJosefa wayehanjelwe yiNgilosi likaNkulunkulu ukuthi angamlaxazi uMariya kepha amthetha njengomkakhe. Ngokumamkela njengeNdodana yakhe, uJosefa unikeze uJesu ifa likaDavide. Ngenxa yokuhlobana no-Elizabhethi, kucagelwa ukuthi uJesu wayenobumvelaphi bamaLevi isizwe sase-Isirayeli lapho amapristi wayeqhamuka khona. Ngenxa yobalo lwabantu olubizwe yisibonda saseJudeya uPublius Sulpicius Quirinius, uMariya noJosefa bafudukele eBhethelehema, lapho uJosefa wayezalwe khona njengoba kwakungumthetho kulezinsuku. iBhayibheli libala ukuthi Mariya ubelethile esibayeni ngenxa yokungafumani indlu lapho bangalala khona. iVangeli lisho ukuthi uJesu wahanjelwa ngabaseMpumalanga ababone inkanyezi ekhombe ekuzalweni kukaJesu. Kodwa abosomchazankolo bayalisola lencazelo eliqhamuka eVangelini ngokukaLukha ukuthi luyiphutha ngoba abukho ubufakazi ukuthi kwakukhona ubalo lwabantu embusweni wonke wamaRoma nokuthi uMbuso waseRoma wawukhokhisa iJudeya intelo nqo (isizathu leliVangeli lithi lwaluyinsusa yobalo). Nakuba kunjalo, ngokukaMathewu, uJesu uzelwe eBhethelehema. Ngenxa yokuthi uHerodi wayefunde kubaseMpumalanga ukuthi kunenkosi yaseJudeya ekuphawulwe ngayo ngenkanyezi, kwakukhishwe isiyalelelo sokuthi abafana abaneminyaka engenhla kwemithathu ukuthi babulawe. Mhla exwayiswa yiNgilosi ngephupho, uJosefa wabalekela eGibhitha nomkakhe nengane. iBhayibheli lisho ukuthi iNgilosi imuyalele ukuthi aqambele lengane igama likaJesu. == Impilo == uJesu wayekhulele eNazaretha, umuzi duze nelwandlana laseGaleli nabafobabo uJakobe, uJosefa, uJudasi noSimoni nabodadebabo ebangabizwanga ngamagama. Nakuba wayeyenza izimanga futhi efundise esinagogini, iningi lobusha bakhe luchithwe ngokuba ngumbazi. Abanye bathi kungenzeka ukuthi wayengumsebenzi wezandla ekhanda lokhu nalokhu ngemimongo ehlukile. Kepha ukushumayela kwakhe kuqale eneminyaka angama-30 eshadweni waseKana lapho ephedule amanzi iwayini. UJesu ubhajadiswe nguJohane uMbhabhadisi owayengumtwana wakaElizabhethi, isihlobo sikaMariya. iBhayibheli lithi ijuba lehle ezulwini kuyena lapho uphimbo lukaNkulunkulu lumemezele ukuthi "Nguye lona indodana yami, engiziqhenya ngaye". Ngasemuva kwalokho uJesu wahamba egwadulweni lapho wayezila insuku namalanga angama-40 eyengwa nguSathane. Ngasemuva kwesivivinyo sesithathu, uJesu wayehlule imiheho kaSathane. Lokho kwakumlungiselela ukuqala inkambo yakhe yokushumayela emphakathini. Kulotshwe ukuthi uJesu wenze izimanga njengokwenza umchwali ahambe, impumputha ibone, ukuhamba phezukwamanzi, ukuthulisa isivunguvungu, ukuvusa umufi kwabafileyo, ukuphilisa owesifazane owayenesifo somopho, nokukhipha abantu amadimoni. uJesu wayehamba emizini yaseJudeya eshumayela. Wayenabafundi abangayi-12 kodwa lelonani landa ngokushesha kufikela ama-70. Labafundi behambe bememezela ukufika kwakhe endaweni thile. Izimfundiso nezimanga zakhe ziholele ekutheni agxekwe ngabafundisi bomthetho wamaJuda. Isibonelo, uJesu nabafundi bakhe bebaphilisa abantu futhi bevuna okuya emthunjeni osukwini leSabatha nakuba kungavunyelwanga ngumthetho kaMose. Futhi kwakwaziwa ukuthi uJesu wayesondelene nezilahlwa nezingahlonipheki emphakathini njengabaqwayisi abafana noMariya waseMagdela nokuvikela owesimame owayephinga. Futhi, uJesu wachitha impahla yabadayisi eThempelini laseJerusalema ngenxa yokungcoliswa nokukaphathwi ngenhlonipho efanele kwalo. == Ukufa nokuVuka == [[File:Голгофа.jpg|thumb|iNgaphakathi leSonto leThuna eliNgcwele eJerusalema elakhiwe phezu kweGoligotha – indawo uJesu abulewe khona]] uJudasi, omunye wabafundi bakaJesu wayeyimbuka eyadayisa uJesu kumaFaresi, njengoba uJesu wayebikezele esidlweni sokugcina. Nakuba uPetro, omunye wabafundi, ozame ukumvikela ngokunquma omunye wamasosha owayemthumba indlebe ngenkemba, uJesu umyalele ukuthi lokho okwenzakele – kakhulu ukujikelwa nguJudasi – kwakuhleliwe nguNkulunkulu. uJesu ulethwe phambi kwesixuku samaJuda esigodlweni sikaPontiusi Piloti. uPontiusi Piloti (owayeyisibonda saseJudeya) wayebikelwe ukuthi ehlulele amacala alethwe ngabadala emphakathini wamaJuda – njengokuzibiza inkosi yamaJuda nokungakhokhi umnikelo ngokufanele. uPontiusi Piloti, eqaphele ukuthi uJesu uwela ngaphansi kwesikhundla sikaHerodi, wacela yena uHerodi ukuthi amugwebe icala lakhe. uHerodi wambuza imibuzo kepha uJesu wanqaba ukuwaphendula. Ukumhlambalaza, uHerodi umbathise uJesu ngezingubo ezinhle futhi uyalele abantu bakhe bambize inkosi. uPiloti wakhipha isinqumo sokuthi uJesu umsulwa. Kodwa, ngoba isixuku sasilangazelela ukujeziswa kwakhe, uPiloti waphakamisa umbono wokudlulisa ukugwetshwa kwakhe kubo amaJuba. Njengobakwakuyisiko lamaJuda ukuthi isixuku sikhethe isiboshwa esisodwa ukuthi sikhululwe, uPiloti wabuza isixuku ukuthi siketha ukukhulula uJesu noma uBarrabbasi na. AmaJuda akhethe ukuthi loyo owayewaziwayo ukuthi ungumbulali, uBarrabbasi, akhululwe; bakhethe ukuthi uJesu ajeziswe. Amasosha amuthweze umqhele wameva ekhanda, bamugaxisa isiphambano esisindayo sokhuni. uJesu waphoqwa ukuthi asithwale emgwaqeni weziNyembezi (noma yeNhlukunyezo - ngesiLathini i-''Via Dolorosa''). uJesu esithwele kanjalo, wayekhafulelwa, eshayiwa ngemvumbu emdwebe imigqa futhi yamkhipha amanxeba emqolo, futhi ethukwa ngezinhlamba. uJesu wabethelwa ngezipikili esiphambanweni leso futhi ufaswe ngezintambo. Ngasehlangothini lokudla nasenxele, kwakunabanye ababili ababethelwe eziphambanweni zabo, omunye emgxeka, omunye embungaza. Kuthiwa uJesu wakhipha izikhalo ezimbili: esinye sincengela abagxeki bakhe kuYise, esinye simkhakhelela yena uYise ukuthi umlaxazi kanjani. eMuva kokuthi isosha limhlabe ngomkhonto, uJesu wafa. Kubhalwe ukuthi kwashukuma umhlaba kangangokuthi ikhethini eliqinile ebuNgweleni bobuNgcwele eThempelini laseJerusalema ladabuka ngaphakathi. uJesu uyehliswe esiphambanweni ngabafundi bakhe, nabafobabo nonina, uMariya. Bamhlamba, bamboza ngendwangu emhlophe, bamfaka ethuneni. iButho lamajoni .athunywa ukuthi zungengeze futhi livikele ithuna lakhe Kulotshwe ukuthi ngasemuva kwezinsuku ezimbili, eshonile iNgilosi ishukumise umhlaba, yasusa ilitshe elalivale umnyango oluya ethuneni. lakhe uJesu waphuma kulo kepha uma kubukwa kulo wayengasekho. Ngapsemuva okuhlangabezwa ngabafundi besifazane nokuchitha isikhathi nabanye babafundi abkhe uJesu wakhuphuka ezulwini ethembise abafundi bakhe ukuthi uzobuya. == NgokobuKristu == NgokobuKristu, uJesu ungumuntu ngokwenyama futhi unguNkulunkulu. Uyindodana kaNkulunkulu eyodwa ezelwe eliyilizwi elizalwe ngenyama nokwesifanekiso esiphelele somuntu. Akasiyona elinye lezinkulunkulwana kepha uyalingana futhi unengqingithi nye noNkulunkulu uYise noNkulunkulu uMoya oyiNgcwele. Imikhandlu weSonto Jikelele yaseNicaea, yaseKhonsitantinapoli, naseKhalikhadoni zishicilele izimvumo eziphakamise lombono futhi iqalekise imikholo engakuvumi ubuNkulunkulu nobuntu bukaJesu njengobuhedeni. Ngenxa yokwamukela izinqumo ezithathwe yilemikhandlu, kunamagatsha amathathu avumelwe ngokujwayelekile ukuthi ngawobuKristu ngempela: amaRoma (noma amaKatolika), amaProtestanti, nebandla laboSonjengakudala baseMpumalanga. Kepha Nakuwo lamabandla, aphikisana mayelana iminingwane engekhomqoka njengobungakho bobumunye bobuntu nobunkulunkulu omongweni bakhe. AmaKristu akholwa ukuthi uma uJesu ebulawa, umoya wakhe ulwe noSathane. Akholwa ukuthi uJesu umphuce izihluthulelo zokufa nokuphila. Mhla evuka ngosuku lwesithathu ngasemuva kokubulawa kwakhe, uvuke ephuce uSathane amandla phezu kokufa nokuphila. AmaKristu akholwa ukuthi uJesu uwayalele ukuthi adle iwayini elimele igazi nesinkwa esimele umzimba wakhe njengesiko lokumkhumbula. AmaKristu ayaphikisana mayelana iminingo yalelesiko. Amanye akholwa ukuthi uma umpristi ekhulekela iwayini nesinkwa, umongo wayo uphenduka igazi nomzimbo ngokomoya. Amanye akholwa ukuthi iwayini nesinkwa ziyizifanekiso kuphela. Ukunqaba ukudla lesisidlo seNkosi nebandla lamaKristu elithile kuyiphawu lokunqamula ubudlelwano. Futhi, bakholelwa ekutheni, ukubhajadiswa ngamanzi egameni likaYise, iNdodana noMoya oyiNgcwele, nokukholwa kuNkulunkulu noJesu, kubanga ukuxolelwa kwezono, ukuzalwa kabusha, nokunikezwa uMoya oyiNgcwele. Amanye amaKristu akholwa ukuthi nengane esanda kuzalwa ivumelekile ukuthi ibhajadiswe kodwa kufanele isiqinisekiso sokukhetha uJesu senziwe emdala. Amanye amabhandla akholwa ukuthi umuntu kufanele abenokhono lokuqondisisa lesinqumo sokukholelwa kuyena ukuze ebhajadiswe. Amanye amaKristu akholwa ukuthi umbhabhadiso nokukholwa kwanele ukuthi umuntu asinde ngosuku lokuHlulelwa. Amanye akholwa ukuthi umbhabhadiso awunelanga nokuthi kufuneka umuntu aphenduke ezonweni zakhe futhi acele ukuxolo njalo ngasemuva kokubhabhadiswa ukuze asinde. AmaKristu akholwa ukuthi igama likaJesu yilona elilodwa elinamandla phezu kwawonke amagama. ==Ubuqiniseko== Nakuba kunokuphikisana ngaphakathi kosomlando mayelana iminingwane ethile yempilo kaJesu nobuqiniso bomlando olotshwe eVangelini, iningi labosomlando ivuma ukuthi kunobukhono bokwenzeka obukhulu ukuthi uJesu wayengumuntu owaphila emhlabeni ngempela. Iningi labosomlando licabanga ukuthi isikhathi eside ngaphambi kokulotshwa kwezincwadi zeVangeli, umlando kaJesu wawundluliswa ngomlomo. Kungakho izincwadi ezine zeVangeli ngeke zibonwe njengomlandompilo ngokwesimanje ngokuba zazingalotshwanga nguJesu uqobo noma abafundi bakhe (nakuba ababhali bazo bawanikeze amagama wabafundi bakaJesu). Abosomlando basebenzisa imibandela embalwa ukuqinisekisa ubuqiniso bemibhalo: ubufakazi obuzimele, ubuqondakala nenqubeko engakhawulwanga. Lokho kuholele ekutheni kusolwe ukuthi iVangeli ngokukaMarku, ngokukaMathewu nangokukaLukha iqhamuka emthombeni uwodwa, u-Q. iVangeli ngokukaJohane ihlukhile ngoba yayilotshwe ngasemuva kwezinye futhi ikhuluma kakhulu ngezochazankolo kunezomlando. Kunababhali ababili baseRoma ndala, uJosephus noTacitus abangasi amaKristu, ababhala ngoJesu ezincwadini zabo: i-''Antiquitates Iudaicae'' (EziNdala zamaJuda) ne-''Annales'' (Ezakamandulo). Kakhulu umbhalo kaTacitus mayelana ukubulawa kukaJesu ukholwa ukuthi uyiqiniso ngeningi labosomlando. Lemithombo ivuma ukuthi uJesu wayengumfundisi, umenzi wezingaliso, wayenomfowabo uJakobe, wayengavumelani nezimfundiso zeziphathamandla zamaJuda, wayekhathazekile ngabampofu, futhi wabulawa ngodlame. Iminingo njengokuthi isibonda saseJudeya sasinguPontiusi Piloti, ukuthi uJesu wayephila esikhathini soMbusi waseRoma uTiberius, ukushona kukaJohane umBhabhadisi, nomshado kaHerodi oMkhulu kuHerodias iqondana nezigameko nezenzakalo ezenzakele ngempela. Ngokusebenzisa umlando wemishomo, abasomchazamkhathi basola ukuthi uJesu ushone ngoMbasa eminyakweni engama-30 kufikela engama-33 AD. == Ngokwezinkolo ezinye == {{Multiple image|image1=Joseph Smith, Jr. portrait owned by Joseph Smith III.jpg|caption1=uJoseph Smith oMncane, owafundisa ukuthi uJesu uyilunga lomkhandlu oholwa nguNkulunkuku uYise|image2=Isaiah Shembe 001.jpg|caption2=uShembe, okuthiwa ngaye ngabanye bamaNazaretha ukuthu ungukubuya kwesibili kukaJesu|image3=|caption3=|total_width=300}} NgokobuJuda, uJesu wayengumkhohlisi owagwetshwa ngokufanele ngenxa yentshumayelo eyayikhohlisa abakholwa. Kepha abanye bathi abukho ubufakazi ebuJudeni ukuthi mpeleni loJesu okhonzwa ebuKristini nguye omunye walaba abagwetshwe ngumkhandlu wamaJuda kulesosikhathi iBhayibheli labaKristu lithi wayephila ngalo. [[Islam|NgokobuSulemani]], uJesu (owaziwa ngelika-Isa noma ngesi-Arabi saseKuranini: ''ʿĪsā'' عِيسَى) wayengomunye wabaphrofethi bakaNkulunkulu owafika ngaphambi komphrofethi wokugcina uMuhamedi. Nakuba wayebizwa u-''Yasūʿ'' ngesi-Arabhu, uJesu loyo wobuSulemani, akasiyena indodana kaNkulunkulu. NgokweSonto lomBhabhadiso laseNazaretha [[KwaZulu|lakwaZulu]], uShembe ungukufika kwesibili kukaJesu. NgokwoMphakathi woMkhankaso waseMhlabeni waseNingizimu Khoriya, u-Ahn Sahng-hong ungukubuya kwesibili kukaJesu. Uphiko lwabangakholwelwa kuZiqu zintathu oluzibiza abaKristu njenge[[Mormonism|Bandla likaJesu labaNgcwele beziNsuku zokuGcina]] noma abaFakazi bakaJehova abakholelwa ebuNkulunkulwini bukaJesu. [[Category:UbuKhrestu]] 8q19f2qv7327p7k136u8h9r2tji436n 124085 124083 2026-05-29T10:33:48Z Fongcwele 16873 124085 wikitext text/x-wiki {{Lowercase title}} {{Infobox person|name=uJesu|native_name=יֵשׁוּעַ|birth_name=Yeshua|birth_date=4 ku-0 BC|birth_place=eBhethelehema, eJudeya|death_date=uMbasa ka30 ku 34 AD|death_place=eGoligotha, eJerusalema, eJudeya|death cause=Ukubulawa esiphambanweni|ethnicity=umJuda|years active=Iminyaka emine|known for=Ukusungula ubuKristu|parents=unina: uMariya<br>uyise: uJosefa|relatives=uJohane umBhabhadisi|family=uJakobe}} [[uJesu]] (owaziwa ngelikaJesu Kristu) ungumsunguli wenkolo [[UbuKristu|yamaKristu]] owayengumfundisi nomshumayeli owayeliJuda esifundazweni [[Isirayeli|saseJudeya]], ngenkathi [[ITaliya#iRoma|yombuso yamaRoma]]. Lawo magatsha obuKristu akholelwa [[Ziqu zinthathu|kuZiqu ziNtathu]] akholwa ukuthi uJesu uyindodana kaNkulunkulu, nokuthi ungumuntu wesibili engqingithini likaNkulunkulu. Lokho kuchaza ukuthi uyiLizwi likaNkulunkulu elazalwa nguMariya iTshitshi ngokusebenza kukaMoya oyiNgcwele. Kanjalo amaKristu akholwa ukuthi uJesu uyindodana eyodwa kaNkulunkulu ezelwe. Ngenxa yobumsulwa bempilo yakhe nokuzinekelela ukuxolelwa kwezono zabantu, abantu abakholelwa kuye abakubhubha kepha bazothola impilo ngunaphakade. uMlando wempilo yakhe kanye nezimfundiso zakhe zilotshwe eTestimenteni eLisha, inxenye yesibili [[IBhayibheli|yaseBhayibhelini]]. AmaKristu akholwa ukuthi iTestimente eliDala ([[iBhayibheli lesiHeberu]]) laliphawula ngaye uJesu (obizwa ngegama likaMesiyah izwi elichaza umSindisi [[IsiHebheru|ngesiHeberu]]). Ukuzalwa kukaJesu kugujwa ngosuku [[UKhisimusi|lukaKhisimusi]], ukubulwa nokuvuka kwakhe kwabafileyo ngozinsuku zePhasika, nokukhuphulwa ezulwini ngosuku lokuKhuphula. Nakuba iVangeli (inqoqo yezincwadi ezine zokuqala zeBhayibheli) zichaza izimangaliso ewazizenza esemncane, abaningi bakholwa ukuthi ukushumayela kwakhe kuqala eneminyaka engama-30 kufikela iminyaka engama-33 lapho uPontius Pilate (isibonda saseJudeya) ngasemuva kwokukhankhansiwa ngamaFaresi ukuthi uJesu ahlukunyenzwe abulawe. == Igama neziBongo== [[File:Ellwangen St Vitus Vorhalle Kreuzaltar detail2.jpg|thumb|Isithombe sikaJesu esiveza isithakazo sikaJesu waseNazaretha iNkosi yamaJuda ngezilimi zesiHeberu, isiGreki (ΙΝΒΙ: ''Iēsoûs ho Nazōraîos ho basileús tôn Ioudaíōn'') nesiLathini (INRI: ''Iesus Nazarenus, Rex Iudaeorum''). Lesisithakazo asisetshenziswanga nguJesu nabafundi bakhe ngoba bebathanda elikaNkosi yase-isirayeli.]] iGama elithi "Jesu" livela egameni lika-''Jesus'' nge[[IsiNguni|siNgisi]] ne[[IsiBhunu|siBhunu]] eqhamuka esiLathini lika-''Iesus.'' Leligama lika-Iesus liqhamuka esiGrekini: ''Iesos'' (Ἰησοῦς). Leligama liqhamuka kusiHeberu יֵשׁוּעַ (u-''Yeshua'') isifingqo sika-יְהוֹשֻׁעַ (u-''Yehoshua''). Ngenxa yokuthi amaHeberu wayewazizwa ngegama elilodwa ngaphandle kwesibongo, uJesu waziwa ngelika-Jesu waseNazaretha. iGama lakhe - ichaza ukuthi "uNkulunkulu uyasindisa" (ישׁע - ukusindisa noma-יְשׁוּעָה - insindiso ngesiHeberu). ElikaKristu lona liqhamuka esithakazweni sesiGreki Χριστός (Christos) eliyisihumusho segama lesiHeberu lika-מָשַׁח elichaza "ogcotshiwe". uJesu ubizwa ngezithakazo noma izibongo ezahlukene: iMvana kaNkulunkulu, iMbali kaSharoni, iNkosana yokuThula, oseDuze kithi ukundlula naBafobethu, u-Imanuwele (uNkulunkulu uNathi), iNdodana yabaNtu, uKhwezi, iNgonyama kaJuda, uMntwana kaDavide, iSinkwa sokuPhila, oHlezi ngasesokudla sikaYise, uMkhulumeli woxolo, u-Alfa no-Omega (isiQalo nesiPhetho), uMthombo ongapheliyo. == Okhokho == iVangeli ngokukaMathewu linohlu lozalo olufika-Abrahamu kodwa iVangeli ngokukaLukha linohlu lozalo elifika ku-Adam, umlisa wokuqala ukubunjwa nguNkulunkulu. Lezinhlu zifana ngaphakathi ka-Abrahamu kufikela kuDavide kepha ngasemuva kwalapho ziyahluka kakhulu. AboSomlando naboSomchazankolo njengoNgcwele Eusebius waseCaesarea noNgcwele Augustinus waseHippo bakholwa ukuthi lokuhluka kwembula okhokho bakaJosefa (uyise okwenyama ngenxa yokuganwa ngunina uMariya) okwenzalo kukayise oyenyama nowomthetho. Kepha abosomlando nabosomchazankolo njengo Robert Gundry basola ukuthi inxenye yalohlu luyinqambo elinganaqiniso. == Ukuzalwa == iBhayibheli lichaza ukuthi iNgilosi uGabriyeli uhambele uMariya ukumtshela ukuthi uzozala indodana kaNkulunkulu nakuba engazananga nomlisa.Ukukhulelwa kukaMariya kumhluphile uJosefa owayethenjisiwe ukuganwa nguMariya kodwa iBhayibheli lichaza ukuthi uJosefa wayehanjelwe yiNgilosi likaNkulunkulu ukuthi angamlaxazi uMariya kepha amthetha njengomkakhe. Ngokumamkela njengeNdodana yakhe, uJosefa unikeze uJesu ifa likaDavide. Ngenxa yokuhlobana no-Elizabhethi, kucagelwa ukuthi uJesu wayenobumvelaphi bamaLevi isizwe sase-Isirayeli lapho amapristi wayeqhamuka khona. Ngenxa yobalo lwabantu olubizwe yisibonda saseJudeya uPublius Sulpicius Quirinius, uMariya noJosefa bafudukele eBhethelehema, lapho uJosefa wayezalwe khona njengoba kwakungumthetho kulezinsuku. iBhayibheli libala ukuthi Mariya ubelethile esibayeni ngenxa yokungafumani indlu lapho bangalala khona. iVangeli lisho ukuthi uJesu wahanjelwa ngabaseMpumalanga ababone inkanyezi ekhombe ekuzalweni kukaJesu. Kodwa abosomchazankolo bayalisola lencazelo eliqhamuka eVangelini ngokukaLukha ukuthi luyiphutha ngoba abukho ubufakazi ukuthi kwakukhona ubalo lwabantu embusweni wonke wamaRoma nokuthi uMbuso waseRoma wawukhokhisa iJudeya intelo nqo (isizathu leliVangeli lithi lwaluyinsusa yobalo). Nakuba kunjalo, ngokukaMathewu, uJesu uzelwe eBhethelehema. Ngenxa yokuthi uHerodi wayefunde kubaseMpumalanga ukuthi kunenkosi yaseJudeya ekuphawulwe ngayo ngenkanyezi, kwakukhishwe isiyalelelo sokuthi abafana abaneminyaka engenhla kwemithathu ukuthi babulawe. Mhla exwayiswa yiNgilosi ngephupho, uJosefa wabalekela eGibhitha nomkakhe nengane. iBhayibheli lisho ukuthi iNgilosi imuyalele ukuthi aqambele lengane igama likaJesu. == Impilo == uJesu wayekhulele eNazaretha, umuzi duze nelwandlana laseGaleli nabafobabo uJakobe, uJosefa, uJudasi noSimoni nabodadebabo ebangabizwanga ngamagama. Nakuba wayeyenza izimanga futhi efundise esinagogini, iningi lobusha bakhe luchithwe ngokuba ngumbazi. Abanye bathi kungenzeka ukuthi wayengumsebenzi wezandla ekhanda lokhu nalokhu ngemimongo ehlukile. Kepha ukushumayela kwakhe kuqale eneminyaka angama-30 eshadweni waseKana lapho ephedule amanzi iwayini. UJesu ubhajadiswe nguJohane uMbhabhadisi owayengumtwana wakaElizabhethi, isihlobo sikaMariya. iBhayibheli lithi ijuba lehle ezulwini kuyena lapho uphimbo lukaNkulunkulu lumemezele ukuthi "Nguye lona indodana yami, engiziqhenya ngaye". Ngasemuva kwalokho uJesu wahamba egwadulweni lapho wayezila insuku namalanga angama-40 eyengwa nguSathane. Ngasemuva kwesivivinyo sesithathu, uJesu wayehlule imiheho kaSathane. Lokho kwakumlungiselela ukuqala inkambo yakhe yokushumayela emphakathini. Kulotshwe ukuthi uJesu wenze izimanga njengokwenza umchwali ahambe, impumputha ibone, ukuhamba phezukwamanzi, ukuthulisa isivunguvungu, ukuvusa umufi kwabafileyo, ukuphilisa owesifazane owayenesifo somopho, nokukhipha abantu amadimoni. uJesu wayehamba emizini yaseJudeya eshumayela. Wayenabafundi abangayi-12 kodwa lelonani landa ngokushesha kufikela ama-70. Labafundi behambe bememezela ukufika kwakhe endaweni thile. Izimfundiso nezimanga zakhe ziholele ekutheni agxekwe ngabafundisi bomthetho wamaJuda. Isibonelo, uJesu nabafundi bakhe bebaphilisa abantu futhi bevuna okuya emthunjeni osukwini leSabatha nakuba kungavunyelwanga ngumthetho kaMose. Futhi kwakwaziwa ukuthi uJesu wayesondelene nezilahlwa nezingahlonipheki emphakathini njengabaqwayisi abafana noMariya waseMagdela nokuvikela owesimame owayephinga. Futhi, uJesu wachitha impahla yabadayisi eThempelini laseJerusalema ngenxa yokungcoliswa nokukaphathwi ngenhlonipho efanele kwalo. == Ukufa nokuVuka == [[File:Голгофа.jpg|thumb|iNgaphakathi leSonto leThuna eliNgcwele eJerusalema elakhiwe phezu kweGoligotha – indawo uJesu abulewe khona]] uJudasi, omunye wabafundi bakaJesu wayeyimbuka eyadayisa uJesu kumaFaresi, njengoba uJesu wayebikezele esidlweni sokugcina. Nakuba uPetro, omunye wabafundi, ozame ukumvikela ngokunquma omunye wamasosha owayemthumba indlebe ngenkemba, uJesu umyalele ukuthi lokho okwenzakele – kakhulu ukujikelwa nguJudasi – kwakuhleliwe nguNkulunkulu. uJesu ulethwe phambi kwesixuku samaJuda esigodlweni sikaPontiusi Piloti. uPontiusi Piloti (owayeyisibonda saseJudeya) wayebikelwe ukuthi ehlulele amacala alethwe ngabadala emphakathini wamaJuda – njengokuzibiza inkosi yamaJuda nokungakhokhi umnikelo ngokufanele. uPontiusi Piloti, eqaphele ukuthi uJesu uwela ngaphansi kwesikhundla sikaHerodi, wacela yena uHerodi ukuthi amugwebe icala lakhe. uHerodi wambuza imibuzo kepha uJesu wanqaba ukuwaphendula. Ukumhlambalaza, uHerodi umbathise uJesu ngezingubo ezinhle futhi uyalele abantu bakhe bambize inkosi. uPiloti wakhipha isinqumo sokuthi uJesu umsulwa. Kodwa, ngoba isixuku sasilangazelela ukujeziswa kwakhe, uPiloti waphakamisa umbono wokudlulisa ukugwetshwa kwakhe kubo amaJuba. Njengobakwakuyisiko lamaJuda ukuthi isixuku sikhethe isiboshwa esisodwa ukuthi sikhululwe, uPiloti wabuza isixuku ukuthi siketha ukukhulula uJesu noma uBarrabbasi na. AmaJuda akhethe ukuthi loyo owayewaziwayo ukuthi ungumbulali, uBarrabbasi, akhululwe; bakhethe ukuthi uJesu ajeziswe. Amasosha amuthweze umqhele wameva ekhanda, bamugaxisa isiphambano esisindayo sokhuni. uJesu waphoqwa ukuthi asithwale emgwaqeni weziNyembezi (noma yeNhlukunyezo - ngesiLathini i-''Via Dolorosa''). uJesu esithwele kanjalo, wayekhafulelwa, eshayiwa ngemvumbu emdwebe imigqa futhi yamkhipha amanxeba emqolo, futhi ethukwa ngezinhlamba. uJesu wabethelwa ngezipikili esiphambanweni leso futhi ufaswe ngezintambo. Ngasehlangothini lokudla nasenxele, kwakunabanye ababili ababethelwe eziphambanweni zabo, omunye emgxeka, omunye embungaza. Kuthiwa uJesu wakhipha izikhalo ezimbili: esinye sincengela abagxeki bakhe kuYise, esinye simkhakhelela yena uYise ukuthi umlaxazi kanjani. eMuva kokuthi isosha limhlabe ngomkhonto, uJesu wafa. Kubhalwe ukuthi kwashukuma umhlaba kangangokuthi ikhethini eliqinile ebuNgweleni bobuNgcwele eThempelini laseJerusalema ladabuka ngaphakathi. uJesu uyehliswe esiphambanweni ngabafundi bakhe, nabafobabo nonina, uMariya. Bamhlamba, bamboza ngendwangu emhlophe, bamfaka ethuneni. iButho lamajoni .athunywa ukuthi zungengeze futhi livikele ithuna lakhe Kulotshwe ukuthi ngasemuva kwezinsuku ezimbili, eshonile iNgilosi ishukumise umhlaba, yasusa ilitshe elalivale umnyango oluya ethuneni. lakhe uJesu waphuma kulo kepha uma kubukwa kulo wayengasekho. Ngapsemuva okuhlangabezwa ngabafundi besifazane nokuchitha isikhathi nabanye babafundi abkhe uJesu wakhuphuka ezulwini ethembise abafundi bakhe ukuthi uzobuya. == NgokobuKristu == NgokobuKristu, uJesu ungumuntu ngokwenyama futhi unguNkulunkulu. Uyindodana kaNkulunkulu eyodwa ezelwe eliyilizwi elizalwe ngenyama nokwesifanekiso esiphelele somuntu. Akasiyona elinye lezinkulunkulwana kepha uyalingana futhi unengqingithi nye noNkulunkulu uYise noNkulunkulu uMoya oyiNgcwele. Imikhandlu weSonto Jikelele yaseNicaea, yaseKhonsitantinapoli, naseKhalikhadoni zishicilele izimvumo eziphakamise lombono futhi iqalekise imikholo engakuvumi ubuNkulunkulu nobuntu bukaJesu njengobuhedeni. Ngenxa yokwamukela izinqumo ezithathwe yilemikhandlu, kunamagatsha amathathu avumelwe ngokujwayelekile ukuthi ngawobuKristu ngempela: amaRoma (noma amaKatolika), amaProtestanti, nebandla laboSonjengakudala baseMpumalanga. Kepha Nakuwo lamabandla, aphikisana mayelana iminingwane engekhomqoka njengobungakho bobumunye bobuntu nobunkulunkulu omongweni bakhe. AmaKristu akholwa ukuthi uma uJesu ebulawa, umoya wakhe ulwe noSathane. Akholwa ukuthi uJesu umphuce izihluthulelo zokufa nokuphila. Mhla evuka ngosuku lwesithathu ngasemuva kokubulawa kwakhe, uvuke ephuce uSathane amandla phezu kokufa nokuphila. AmaKristu akholwa ukuthi uJesu uwayalele ukuthi adle iwayini elimele igazi nesinkwa esimele umzimba wakhe njengesiko lokumkhumbula. AmaKristu ayaphikisana mayelana iminingo yalelesiko. Amanye akholwa ukuthi uma umpristi ekhulekela iwayini nesinkwa, umongo wayo uphenduka igazi nomzimbo ngokomoya. Amanye akholwa ukuthi iwayini nesinkwa ziyizifanekiso kuphela. Ukunqaba ukudla lesisidlo seNkosi nebandla lamaKristu elithile kuyiphawu lokunqamula ubudlelwano. Futhi, bakholelwa ekutheni, ukubhajadiswa ngamanzi egameni likaYise, iNdodana noMoya oyiNgcwele, nokukholwa kuNkulunkulu noJesu, kubanga ukuxolelwa kwezono, ukuzalwa kabusha, nokunikezwa uMoya oyiNgcwele. Amanye amaKristu akholwa ukuthi nengane esanda kuzalwa ivumelekile ukuthi ibhajadiswe kodwa kufanele isiqinisekiso sokukhetha uJesu senziwe emdala. Amanye amabhandla akholwa ukuthi umuntu kufanele abenokhono lokuqondisisa lesinqumo sokukholelwa kuyena ukuze ebhajadiswe. Amanye amaKristu akholwa ukuthi umbhabhadiso nokukholwa kwanele ukuthi umuntu asinde ngosuku lokuHlulelwa. Amanye akholwa ukuthi umbhabhadiso awunelanga nokuthi kufuneka umuntu aphenduke ezonweni zakhe futhi acele ukuxolo njalo ngasemuva kokubhabhadiswa ukuze asinde. AmaKristu akholwa ukuthi igama likaJesu yilona elilodwa elinamandla phezu kwawonke amagama. ==Ubuqiniseko== Nakuba kunokuphikisana ngaphakathi kosomlando mayelana iminingwane ethile yempilo kaJesu nobuqiniso bomlando olotshwe eVangelini, iningi labosomlando ivuma ukuthi kunobukhono bokwenzeka obukhulu ukuthi uJesu wayengumuntu owaphila emhlabeni ngempela. Iningi labosomlando licabanga ukuthi isikhathi eside ngaphambi kokulotshwa kwezincwadi zeVangeli, umlando kaJesu wawundluliswa ngomlomo. Kungakho izincwadi ezine zeVangeli ngeke zibonwe njengomlandompilo ngokwesimanje ngokuba zazingalotshwanga nguJesu uqobo noma abafundi bakhe (nakuba ababhali bazo bawanikeze amagama wabafundi bakaJesu). Abosomlando basebenzisa imibandela embalwa ukuqinisekisa ubuqiniso bemibhalo: ubufakazi obuzimele, ubuqondakala nenqubeko engakhawulwanga. Lokho kuholele ekutheni kusolwe ukuthi iVangeli ngokukaMarku, ngokukaMathewu nangokukaLukha iqhamuka emthombeni uwodwa, u-Q. iVangeli ngokukaJohane ihlukhile ngoba yayilotshwe ngasemuva kwezinye futhi ikhuluma kakhulu ngezochazankolo kunezomlando. Kunababhali ababili baseRoma ndala, uJosephus noTacitus abangasi amaKristu, ababhala ngoJesu ezincwadini zabo: i-''Antiquitates Iudaicae'' (EziNdala zamaJuda) ne-''Annales'' (Ezakamandulo). Kakhulu umbhalo kaTacitus mayelana ukubulawa kukaJesu ukholwa ukuthi uyiqiniso ngeningi labosomlando. Lemithombo ivuma ukuthi uJesu wayengumfundisi, umenzi wezingaliso, wayenomfowabo uJakobe, wayengavumelani nezimfundiso zeziphathamandla zamaJuda, wayekhathazekile ngabampofu, futhi wabulawa ngodlame. Iminingo njengokuthi isibonda saseJudeya sasinguPontiusi Piloti, ukuthi uJesu wayephila esikhathini soMbusi waseRoma uTiberius, ukushona kukaJohane umBhabhadisi, nomshado kaHerodi oMkhulu kuHerodias iqondana nezigameko nezenzakalo ezenzakele ngempela. Ngokusebenzisa umlando wemishomo, abasomchazamkhathi basola ukuthi uJesu ushone ngoMbasa eminyakweni engama-30 kufikela engama-33 AD. == Ngokwezinkolo ezinye == {{Multiple image|image1=Joseph Smith, Jr. portrait owned by Joseph Smith III.jpg|caption1=uJoseph Smith oMncane, owafundisa ukuthi uJesu uyilunga lomkhandlu oholwa nguNkulunkuku uYise|image2=Isaiah Shembe 001.jpg|caption2=uShembe, okuthiwa ngaye ngabanye bamaNazaretha ukuthu ungukubuya kwesibili kukaJesu|image3=|caption3=|total_width=300}} NgokobuJuda, uJesu wayengumkhohlisi owagwetshwa ngokufanele ngenxa yentshumayelo eyayikhohlisa abakholwa. Kepha abanye bathi abukho ubufakazi ebuJudeni ukuthi mpeleni loJesu okhonzwa ebuKristini nguye omunye walaba abagwetshwe ngumkhandlu wamaJuda kulesosikhathi iBhayibheli labaKristu lithi wayephila ngalo. [[Islam|NgokobuSulemani]], uJesu (owaziwa ngelika-Isa noma ngesi-Arabi saseKuranini: ''ʿĪsā'' عِيسَى) wayengomunye wabaphrofethi bakaNkulunkulu owafika ngaphambi komphrofethi wokugcina uMuhamedi. Nakuba wayebizwa u-''Yasūʿ'' ngesi-Arabhu, uJesu loyo wobuSulemani, akasiyena indodana kaNkulunkulu. NgokweSonto lomBhabhadiso laseNazaretha [[KwaZulu|lakwaZulu]], uShembe ungukufika kwesibili kukaJesu. NgokwoMphakathi woMkhankaso waseMhlabeni waseNingizimu Khoriya, u-Ahn Sahng-hong ungukubuya kwesibili kukaJesu. Uphiko lwabangakholwelwa kuZiqu zintathu oluzibiza abaKristu njenge[[Mormonism|Bandla likaJesu labaNgcwele beziNsuku zokuGcina]] noma abaFakazi bakaJehova abakholelwa ebuNkulunkulwini bukaJesu. [[Category:UbuKhrestu]] rr76j2u3cmg1a4tkw4xw0ncn5y6t9rq Mamelodi Sundowns F.C. 0 32030 124078 107267 2026-05-29T04:34:03Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[IMamelodi Sundowns F.C.]] to [[Mamelodi Sundowns F.C.]] 107267 wikitext text/x-wiki '''IMamelodi Sundowns Football Club''' (eyaziwa nje ngokuthi yi-Sundowns) iyiqembu [[Ibhola|lebhola likanobhutshuzwayo]] laseNingizimu Afrika eliseMamelodi, ePitoli, esifundazweni saseGauteng. Lidlala kwi--Premier Soccer League, esigabaeni sokuqala sesimiso se-football league laseNingizimu Afrika. Isungulwe ngo-1970, leli qembu lidlala imidlalo yalo yasekhaya e-Loftus Versfeld Stadium. I-Sundowns inqobe ama-League Championships angu-17 ingqikithi, inqobe [[Isigaba sebhola LaseNingizimu Afrika sokuqala|Isiqu se-Premier League]] izikhathi ezingu-14 kusukela ekuqaleni kwayo ngo-1996 futhi ibambe irekhodi elihlanganyelwe le-3 I-National Soccer League. Njengamanje iyiqembu lebhola likanobhutshuzwayo eliphumelela kakhulu enkathini ye-PSL yaseNingizimu Afrika. Banqoba i-2016 I-CAF Champions League, i-2017 I-CAF Super Cup futhi bavotelwa njenge-2016 CAF Club of the Year. Ezindaweni, baphinde bawina INedbank Cup izikhathi eziyisithupha, I-MTN 8 izikhathi ezine kanye ne-Telkom Knockout izikhathi ezine. Bayamaqembu okuqala aseNingizimu Afrika ancintisana e-I-FIFA Club World Cup, lapho baphothula khona endaweni yesithupha. Ngo-2021, i-Sundowns yaba yiqembu lokuqala e-Afrika ukunqoba kokubili iziqu ze-CAF Champions League ne-CAF Women's Champions League. Ngo-2023, i-Sundowns yabekwa umqhele wokuba izingqwele ze-I-African Football League yokuqala. 3gehzgsh7ol5x14sjlvet2m71okbyjs INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu 0 33115 124075 115738 2026-05-29T04:30:29Z Fongcwele 16873 124075 wikitext text/x-wiki '''INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu''' (PSL) ingumlawuli wezemidlalo ophethe [[Ibhola likanobhutshuzwayo]] bezingcwepheshi lesigaba esiphezulu nezindebe [[IRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika|eNingizimu Afrika]]. Amahhovisi ayo ase [[IGoli (idolobha)|eGoli]], futhi yasungulwa ngowe-1996 kulandela isivumelwano phakathi kwe-''National Soccer League'' nezinsalela ze-''National Professional Soccer League'' (NPSL). Njengengxenye [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika|yeNhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingzimu Afrka]], iNhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu ihlela izigaba ezimbili zezingcwepheshi zeSigaba Esiphezulu saseNingizimu Afrika neseSigaba Sokuqala Sezwe, kanye nemincintiswano yendebe yomkhumulajezi yeNdebe yeNedbank nesiPhohlongo seMTN. Amaqembu akhishwa ehlathini leSigaba Sokuqal Sezwe ancintisana eSigabeni Sesibili seSAFA. Le nhlangano iphinde ihlele iSigaba seNtsha noma iSigaba Esiwumfakela wePSL '''DStv Diski Challenge'''. 7dutkyjy7kg8x5dxk0cdhifs7qt5wp1 124076 124075 2026-05-29T04:33:03Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[I-Premier Soccer League]] to [[INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu]] 124075 wikitext text/x-wiki '''INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu''' (PSL) ingumlawuli wezemidlalo ophethe [[Ibhola likanobhutshuzwayo]] bezingcwepheshi lesigaba esiphezulu nezindebe [[IRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika|eNingizimu Afrika]]. Amahhovisi ayo ase [[IGoli (idolobha)|eGoli]], futhi yasungulwa ngowe-1996 kulandela isivumelwano phakathi kwe-''National Soccer League'' nezinsalela ze-''National Professional Soccer League'' (NPSL). Njengengxenye [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika|yeNhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingzimu Afrka]], iNhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu ihlela izigaba ezimbili zezingcwepheshi zeSigaba Esiphezulu saseNingizimu Afrika neseSigaba Sokuqala Sezwe, kanye nemincintiswano yendebe yomkhumulajezi yeNdebe yeNedbank nesiPhohlongo seMTN. Amaqembu akhishwa ehlathini leSigaba Sokuqal Sezwe ancintisana eSigabeni Sesibili seSAFA. Le nhlangano iphinde ihlele iSigaba seNtsha noma iSigaba Esiwumfakela wePSL '''DStv Diski Challenge'''. 7dutkyjy7kg8x5dxk0cdhifs7qt5wp1 124080 124076 2026-05-29T04:44:46Z Fongcwele 16873 124080 wikitext text/x-wiki '''INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu''' (PSL) ingumlawuli wezemidlalo ophethe [[Ibhola likanobhutshuzwayo]] bezingcwepheshi lesigaba esiphezulu nezindebe [[IRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika|eNingizimu Afrika]]. Amahhovisi ayo ase [[IGoli (idolobha)|eGoli]], futhi yasungulwa ngowe-1996 kulandela isivumelwano phakathi kwe-''National Soccer League'' nezinsalela ze-''National Professional Soccer League'' (NPSL). Njengengxenye [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika|yeNhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingzimu Afrka]], iNhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu ihlela izigaba ezimbili zezingcwepheshi zeSigaba Esiphezulu saseNingizimu Afrika neseSigaba Sokuqala Sezwe, kanye nemincintiswano yendebe yomkhumulajezi yeNdebe yeNedbank nesiPhohlongo seMTN. Amaqembu akhishwa ehlathini leSigaba Sokuqal Sezwe ancintisana eSigabeni Sesibili seSAFA. Le nhlangano iphinde ihlele iSigaba seNtsha noma iSigaba Esiwumfakela wePSL '''DStv Diski Challenge'''. ==Ukuhlelemba== INhlangano Yebhole Lesigaba Esiphezulu ithengisa amalungelo wokwetha imincintiswano yayo, kulabo abazoxhasa isicoco. Ngaphambilini yakwazi ukuhlela iNdebe Yomusa ''(Charity Cup)'', umncintiswano wosuku olulodwa, wamaqembu amane, wokuvula umdumbu owaqala ngowe-1986 kuya kowe-2010. INdebe yakwaBaymed take yadlalwa amaqembu eSigaba Sokuqala, Kodwa yayekwa emva kohlelo lokuqala ngowezi-2006. qjslpn6sy9xe8byopcbsmtr44mcaqpi 124081 124080 2026-05-29T04:54:09Z Fongcwele 16873 124081 wikitext text/x-wiki '''INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu''' (PSL) ingumlawuli wezemidlalo ophethe [[Ibhola likanobhutshuzwayo]] lezingcwepheshi lesigaba esiphezulu nezindebe [[IRiphabhuliki yaseNingizimu Afrika|eNingizimu Afrika]]. Amahhovisi ayo ase [[IGoli (idolobha)|eGoli]], futhi yasungulwa ngowe-1996 kulandela isivumelwano phakathi kwe-''National Soccer League'' nezinsalela ze-''National Professional Soccer League'' (NPSL). Njengengxenye [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika|yeNhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingzimu Afrka]], iNhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu ihlela izigaba ezimbili zezingcwepheshi zeSigaba Esiphezulu saseNingizimu Afrika neseSigaba Sokuqala Sezwe, kanye nemincintiswano yendebe yomkhumulajezi yeNdebe yeNedbank nesiPhohlongo seMTN. Amaqembu akhishwa ehlathini leSigaba Sokuqal Sezwe ancintisana eSigabeni Sesibili seSAFA. Le nhlangano iphinde ihlele iSigaba seNtsha noma iSigaba Esiwumfakela wePSL '''DStv Diski Challenge'''. ==Ukuhlelemba== INhlangano Yebhole Lesigaba Esiphezulu ithengisa amalungelo wokwetha imincintiswano yayo, kulabo abazoxhasa isicoco. Ngaphambilini yakwazi ukuhlela iNdebe Yomusa ''(Charity Cup)'', umncintiswano wosuku olulodwa, wamaqembu amane, wokuvula umdumbu owaqala ngowe-1986 kuya kowe-2010. INdebe yakwaBaymed take yadlalwa amaqembu eSigaba Sokuqala, Kodwa yayekwa emva kohlelo lokuqala ngowezi-2006. 0rzy16tm9lzlx1ot98x95wq7lmuuwbm User talk:WikiZkzn1234 3 33392 124058 119175 2026-05-28T13:47:25Z Derek J Moore 20315 /* Isicelo ngekhasi lakho */ Reply 124058 wikitext text/x-wiki == Isicelo ngekhasi lakho == Kunjani WikiZkzn1234. Ngiyajabula ukubona ukuthi bakhona abantu abafana nawe lapha ku-Wikipedia, abafuna ukuba abakhandi besiqikili (content creators) ngesizulu. Ukuze sikwazi ukuxhumana nawe, sicobelelane ngolwazi namacebiso wokwenza lomsebenzisi. ulifake imininngwane ngawe, enjongokuthi ukusiphi isifundazwe, noma INyuvesi nokuthi yiziphi izihlokondaba othanda ukubhala ngazo ku-wikipedia. Mina nginguFanyane, ngiseGoli, futhi ngifunda eUNISA. Ngithanda ukubhala ngamakhasi aphathelene nenzululwazi nezobuchwepheshe. [[User:Fongcwele|Fongcwele]] ([[User talk:Fongcwele|talk]]) 10:33, 4 uNhlolanja 2026 (UTC) :Howzit @[[User:WikiZkzn1234|WikiZkzn1234]]. Perhaps you'd like to create a user box on your page? :{{Ibhokisi_lomsebenzisi}} [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 07:56, 17 uNhlolanja 2026 (UTC) :Hi there :On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. :https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore :Sign up here for more :Best :[[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:47, 28 uNhlaba 2026 (UTC) sgk3aphqayappj2seap4mm3ugns8cw9 INdebe Yomhlaba yeFIFA 0 34277 124030 124028 2026-05-28T12:00:12Z Fongcwele 16873 124030 wikitext text/x-wiki [[File:FIFA World Cup Trophy (Ank Kumar, Infosys Limited) 01.jpg|thumb|Indondo yeNdebe YoMhlaba|300x300px]] '''INdebe Yomhlaba yeFIFA''' ingumqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|webhola lezinyawo]] wamazwe phakathi kwamaqembu esizwe abesilisa, angamalungu eNhlangano Yamazwe Yebhola Lezinyawo (FIFA), okuyindikima ebusayo emhlabeni wonke yebhola likanobhutshuzwayo. Lo mqhudelwano ubulokhu ubanjwa njalo eminyakeni emine kusukela wamiswa okokuqala ngowe-1930, ngaphandle kuwo-1942 nowe-1946 ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili. Ompetha abaphethe manje izwe lase- Argentina, elanqoba isicoco salo sesithathu seNdebe Yomhlaba yowezi-2022 ngokuhlula elaseFrance.<ref>https://www.conmebol.com/noticias/argentina-campeon-mundial-a-100-dias-de-levantar-la-tercera/</ref> Umqhudelwano uqala ngesigaba sokuhlungelwa, esenzeka eminyakeni emithathu ngaphambili komqhudelwano ukuze kunqunywe ukuthi yimaphi amaqembu afanelekela isigaba somqhudelwano. Esigabeni somqhudelwano, amaqembu angama-32 azoncintisana ezinkundleni ezingaphakathi kwezwe (amazwe) elisingathe imidlalo cishe inyanga yonke. Izwe (amazwe) elisingatha imidlalo alidingi ukudlala imidlalo yokuhlungelwa ngoba seliyafaneleka ukuba sesigabeni samaqembuqembu somqhudelwano. Lo mqhudelwano uhlelelwe ukua wandiswe ube namazwe angama-48, kusukela ngeNdebe Yomhlaba yowezi-2026 . Kusukela ngeNdebe Yomhlaba yowezi-2022, sekube nemiqhudelwano engama-22 selokhu kwasungulwa le senzakalo ngowe-1930, kanti amaqembu esizwe angama-80 ancintisane kuyo. Indondo yawo yanqotshwa amazwe ayisishiyagalombili. ElaseBrazil, layinqoba kahlanu, futhi liwukuphela kwezwe eselidlale kuyo yonke imiqhudelwano. Amanye amazwe anqoba iNdebe Yomhlaba ahlanganisa [[iJalimani]] ne [[ITaliya|-Italy]], anezicoco ezine ngalinye; i-Argentina, enezicoco ezintathu; iFrance kanye nezwe elayinqoba okokuqala i-Uruguay, ngalinye linezicoco ezimbili; bese [[INgilandi|elaseNgilandi]] [[ISpeyini|neSpain]], anesicoco esisodwa ngalinye. INdebe Yomhlaba ibhekwa emhlabeni wonke njengomncintiswano webhola lezinyawo ohlonishwa kakhulu, kanye nomcimbi wezemidlalo obukwa kakhulu futhi olandelwa kakhulu emhlabeni.<ref>https://books.google.com/books?id=GxyG0XXdvR4C&pg=PA407</ref> <ref>https://books.google.com/books?id=qEELS7T_Tm0C&pg=PA144</ref> Inani lababukeli beNdebe Yomhlaba ka-2018 lilinganiselwa ku-3.57&nbsp;izigidigidi, cishe ingxenye yabantu bomhlaba wonke,<ref>https://digitalhub.fifa.com/m/2589b77c20849beb/original/njqsntrvdvqv8ho1dag5-pdf.pdf</ref> <ref>https://books.google.com/books?id=9j1wbp2t1usC&pg=PA235</ref> kuyilapho ukuzibandakanya neNdebe Yomhlaba ka-2022 kulinganiselwa ukuthi kungama-5&nbsp;izigidigidi, cishe nge-1.5&nbsp;abantu abayizigidigidi ababukele umdlalo wokugcina.<ref>https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/qatar2022/news/one-month-on-5-billion-engaged-with-the-fifa-world-cup-qatar-2022-tm</ref> Amazwe ayi-18 asingathe iNdebe Yomhlaba kuze kuba manje, muva nje [[IQatar|elaseQatar]], belisingethe isenzakalo sowezi-2022. Umqhudelwano wezi-2026 uzosingathwa ngokubambisana yiKhanada, iMeksikho, kanye neMelika, okuzonikeza iMeksikho udumo lokuba yizwe lokuqala ukusingatha imidlalo yeziNdebe zoMhlaba ezintathu. == Umlando == === Imiqhudelwano yamazwe yangaphambilini === Umdlalo webhola lezinyawo wamazwe wokuqala emhlabeni wonke wawungumdlalo wenselele owadlalwa eGlasgow ngowe-1872 phakathi kweScotland neNgilandi.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/FIFA_World_Cup#cite_note-7</ref> Umqhudelwano wokuqala wamazwe wezizwe eziningi, obizwa iBritish Home Championship wokuqala, wenzeka ngowe-1884 futhi wawuhlanganisa imidlalo phakathi kwelaseNgilandi, iScotland, iWales, ne -Ireland.<ref name=":0">https://www.rsssf.org/tableso/ol1906f.html</ref> Njengoba ibhola lezinyawo likhula lithandwa kwezinye izingxenye zomhlaba ekuqaleni kwekhulu lama-20, labanjwa njengomdlalo wombukiso ongenazo imiklomelo kuma-Olimpiki asehlobo we-1900 no-1904 ; noma kunjalo, iKomidi Lama-Olimpiki Lomhlaba selithuthukise ubundima bawo ngenjezenzakalo ezisemthethweni, hhayi imibukios nje.<ref name=":0" /> Ngemva kokusungulwa kwenhlangano iFIFA ngowe-1904, le nhlangano yazama ukuhlela umqhudelwano webhola lomhlaba wonke phakathi kwezizwe ezingaphandle kohlaka lwe-Olimpiki eSwitzerland ngowe-1906. Lezi kwakuyizinsuku zokuqala kakhulu zebhola likanobhutshuzwayo lomhlaba wonke, futhi umlando osemthethweni we-FIFA uchaza lo mncintiswano njengongaphumelelanga. [[File:London_1908_English_Amateur_Football_National_Team.jpg|thumb|Iqembu laseBrithani elawina umqhudelwano wama-Olimpiki ngowe-1908|300x300px]] Kuma -Olimpiki asehlobo we-1908 [[ILondon|eLondon]], ibhola likanobhutshuzwayo laba umdlalo osemthethweni wama-Olimpiki. Ngokohlelo lweNhlangano Yebhola lezinyawo (i-FA), ebhekele ezebhola eNgilandi, lo mcimbi wawungowabadlali abangamavukane kuphela futhi wawubhekwa njengombukiso kunokuba umncintiswano. IBrithani (emelelwe yiqembu lesizwe lebhola likanobhutshuzwayo laseNgilandi ) yawina izindondo zegolide. Lakuphinde lokhu kuma-Olimpiki asehlobo kwe-1912 [[IStokholmu|eStockholm]] . Njengoba umcimbi wama-Olimpiki wawuqhubeka nokuba umncintiswano phakathi kwamaqembu angewona amavukane kuphela, uSir Thomas Lipton wahlela umqhudelwano weSir Thomas Lipton Trophy eTurin ngowe-1909. Umqhudelwano weLipton wawungumqhudelwano phakathi kwamaqembu angasese (hhayi amaqembu esizwe) avela ezizweni ezahlukene, ngalinye elalimele isizwe sonke. Lo mncintiswano ngezinye izikhathi uchazwa ''njengeNdebe'' ''Yomhlaba Yokuqala'', futhi wawunamaqembu obungchwepheshi ahlonishwayo kakhulu avela e-Italy, eJalimani naseSwitzerland, kodwa i-FA yaseNgilandi yenqaba ukuyamaniswa nomncintiswano futhi yenqaba isiphakamiso sokuthumela iqembu lezingchwepheshi. Umncintiswano kaLipton wamema iWest Auckland, iqembu labadlali abangewona amavukane elivela eCounty Durham, ukuthi limele iNgilandi esikhundleni salokho. IWest Auckland yanqoba umncintiswano futhi yabuya ngowe-1911 ukuze ivikele ngempumelelo isicoco sayo. Ngaphambi komncintiswano kaLipton, kusukela ngowe-1876 kuya kowe-1904, imidlalo eyayibhekwa "njengemqhudelwano womhlaba webhola lizinyawo" kwakuyimihlangano phakathi kwamaqembu ahamba phambili aseNgilandi naseScotland, njengomdlalo we-1895 phakathi kweSunderland AFC neHeart of Midlothian FC, eyanqotshwa yiSunderland. Ngo-1914, i-FIFA yavuma ukuqaphela umqhudelwano wama-Olimpiki "njengomqhudelwano webhola lomhlaba wabadlali abangamavukane", futhi yathatha umthwalo wokuphatha lo mcimbi. Lokhu kwavula indlela yomncintiswano wokuqala webhola lomhlaba wamazwe onezizwe ezihlukene, kuma -Olimpiki asehlobo we-1920, okwakuqhudelana kuwo iGibhithe namazwe aseYurophu ali-13, futhi wanqotshwa yiBelgium . I-Uruguay yanqoba imiqhudelwano emibili elandelayo yebhola lezinyawo kuma-Olimpiki ngowe-1924 nangowe-1928. Leyo futhi kwayimiqhudelwano yokuqala emibili yomhlaba evulekile, njengoba unyaka we-1924 wawuyisiqalo sesikhathi sobungcwepheshi se-FIFA, futhi yisona sizathu esenza i-Uruguay ivunyelwe ukugqoka izinkanyezi ezi-4 . === IziNdebe Zomhlaba ngaphambi kweMpi YoMhlaba yesibili === [[File:Jules_Rimet_1933.jpg|left|thumb|UMengameli weFIFA uJules Rimet owakholisa izinhlangano zamazwekazi ukuthi ziqhakambise umqhudelwano webhola lezinyawo lamazwe|405x405px]] Ngenxa yempumelelo yemiqhudelwano yebhola yama-Olimpiki, i-FIFA, noMongameli wayo uJules Rimet njengesiphoqi esiqhubayo, yaphide yabheka ukuhlela umqhudelwano wayo wamazwe ngaphandle kwama-Olimpiki. Mhlaka zingama-28 kuMeyi we-1928, iSigungu se-FIFA e- [[I-Amsterdami|Amsterdam]] sanquma ukusingatha umqhudelwano womhlaba. Njengoba i-Uruguay manje yayingompeta bomhlaba bebhola lezinyawo ngokusemthethweni izikhathi ezimbili futhi ukuze kugujwe iminyaka eyikhulu yokuzimela kwayo okwenzeka ngowe-1930, i-FIFA yakhetha i -Uruguay njengezwe elizosingatha umqhudelwano wokuqala weNdebe Yomhlaba . Izinhlangano zamazwe ezikhethiwe zamenywa ukuba zithumele iqembu, kodwa ukukhethwa kwe-Uruguay njengezosingatha lomncintiswano kwasho uhambo olude nolubizayo lokuwela uLwandlekazi Atlantic kumaqembu aseYurophu, ikakhulukazi phakathi nokuFadalala Okukhulu . Ngakho-ke, alikho izwe laseYurophu elathembisa ukuthumela iqembu kuze kube yizinyanga ezimbili ngaphambi kokuqala komncintiswano. Ekugcineni uRimet wancenga amaqembu aseBelgium, eFrance, eRomania naseYugoslavia ukuba enze lolu hambo. Sekukonke, amazwe ayili-13 ahlanganyela: ayisikhombisa avela eNingizimu Melika, amane avela eYurophu, kanye namabili avela eNyakatho Melika. [[File:Estadio_Centenario_(vista_aérea).jpg|thumb|Inkundla ebizwa Centenario, yomdlalo wokuqala wamanqamu weNdebe Yomhlaba ngowe-1930 eMontevideo, e-Uruguay|300x300px]] Imidlalo emibili yokuqala yeNdebe Yomhlaba yenzeke ngesikhathi esisodwa mhla ziyi-13 kuJulayi we-1930, futhi yanqotshwa yiFrance nelaseMelika, enqoba [[IMekisiko|iMeksiko]] ngo 4-1 kanye neBelgium ngo 3-0 ngokulandelana. Inqaku lokuqala emlandweni weNdebe Yomhlaba lashaywa nguLucien Laurent waseFrance. Kowamanqamu, i-Uruguay yanqoba i-Argentina ngamanqaku ama- 4 kwama-2 phambi kwababukeli abayizi-93,000 eMontevideo, futhi yaba yizwe lokuqala ukuwina iNdebe Yomhlaba. Ngemva kokudalwa kweNdebe Yomhlaba, i-FIFA neKodimi lama-Olimpiki abavumelananga ngesimo sabadlali abangewona aangamavukane; ibhola lakhishwa kuma-Olimpiki asehlobo we-1932 . Ngemva kokuba iKomidi lama-Olimpiki ne-FIFA baxazulule ukungezwani kwabo, ibhola lezinyawo lama-Olympic labuya kuma-Olimpiki asehlobo we-1936, kodwa manje lase limbozwe yiNdebe Yomhlaba ehlonishwa kakhulu. Izinkinga ezazibhekene nemiqhudelwano yokuqala yeNdebe Yomhlaba kwakuwubunzima bokuhamba phakathi kwamazwekazi kanye nempi. Ambalwa amaqembu aseNingizimu Melika ayezimisele ukuya eYurophu eNdebeni Yomhlaba yowe-1934 futhi wonke amazwe aseNyakatho naseNingizimu Melika ngaphandle kweBrazil neKhiuba aphikisana nomqhudelwano we-1938 . IBrazil kwakuyilona kuphela iqembu laseNingizimu Melika elalincintisana kuyo yomibili. Imiqhudelwano yowe-1942 nowe-1946, lapho iJalimane [[IBrazili|neBrazil]] ezazifuna ukuyisingatha, yayekwa ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili . === IziNdebe ZoMhlaa ngemva kweMpi YoMhlaba yesibili === [[File:Jogo_no_Estádio_do_Maracanã,_antes_da_Copa_do_Mundo_de_1950.tif|thumb|Umdlalo wokuqala weMaracanã Stadium [[Rio de Janeiro|eRio de Janeiro]], eBrazil, ngaphambi nje kweNdebe Yomhlaba yeFIFA ye-1950|300x300px]] INdebe Yomhlaba yowe-1950, eyayibanjelwe [[IBrazili|eBrazil]], yayingeyokuqala ukuhlanganisa izinhlangano zebhola lezinyawo zaseBrithani. IScotland, iNgilandi, iWales, kanye neNorthern Ireland zazihoxile kwiFIFA ngowe-1920, ngenxa yokungafuni ukudlala namazwe ezazilwa nawo, futhi ngenxa yokubhikisha ngokumelene nethonya langaphandle ebholeni lezinyawo. Lamaqembu aziqhaza kabusha ngowe-1946 ngemuva kokumenywa yiFIFA. Lo mqhudelwano uphinde wabona ukubuya kwabanqobi bangowe-1930 i-Uruguay, ababengadlali kwiziNdebe zomhlaba ezimbili ezidlule. I-Uruguay yawina umqhudelwano futhi ngemuva kokunqoba izwe elaliphethe iBrazil, emdlalweni obizwa ngokuthi " iMaracanazo " (isiPutukezi: ''iMaracanaço'' ). Emiqhudelwaneni ephakathi kowe-1934 nowe-1978, amaqembu ayili-16 ancintisana emqhudelwaneni ngamunye, ngaphandle kowe-1938, lapho i-Austria yagwinywa iJalimanei ngemuva kokufaneleka, yashiya umqhudelwano unamaqembu ali-15, nangowe-1950, lapho elase-India, iScotland, neTurkey ehoxa, eshiya umqhudelwano namaqembu ali-13. Iningi lamazwe ahlanganyelayo ayevela eYurophu naseNingizimu Melika, kanye neqembu amancane avela eNyakatho Melika, e-Afrika, e-Asia, nase-Oceania. La maqembu ayevame ukunqotshwa kalula amaqembu aseYurophu naseNingizimu Melika. Kuze kwaba ngowe-1982, lapho amazwe avela ngaphandle kweYurophu naseNingizimu Melika adlulela phambili emzuliswaneni wokuqala. === Ukwandiswa kube namazwe angama-32 === [[File:FIFA_World_Cup_2010_Uruguay_Ghana.jpg|thumb|Ngaphakathi kweSoccer City [[IGoli (idolobha)|eGoli]], eNingizimu Afrika, ngesikhathi somdlalo weNdebe Yomhlaba yeFIFA wezi-2010|300x300px]] Lo mqhudelwano wandiswa waba amazwe angama-24 ngowe-1982, waba namazwe angama-32 ngowe-1998, wavumela amaqembu engeziwe avela e-Afrika, e-Asia naseNyakatho Melika ukuba ahlanganyele. Kusukela ngaleso sikhathi, amaqembu avela kulezi zifunda abe nempumelelo enkulu, kanti amaningana afinyelele kwaiyisiphohlongo: [[IMekisiko|iMeksiko]], eyafika kkwayisiphohlongo ngowe-1986 ; [[IKamerooni|iCameroon]], eyafika kwayisiphohlongo ngowe-1990 ; iNingizimu Korea, yaqeda endaweni yesine ngowezi-2002 ; [[iSenegal]], kanye neMelika, womabili afika kwayisiphohlongo ngowezi-2002; [[IGana|iGhana]], eyafika kwayisiphohlongo ngowezi-2010. Amaqembu aseYurophu naseNingizimu Melika ayaqhubeka nokuchachaza, isib., amazwe afinyelele kwayisiphohlongo ngowe-1994, 1998, 2006 kanye nowezi-2018 wonke ayevela eYurophu noma eNingizimu Melika kanye nalawo afinyelele kowamanqamu kuyo yonke imiqhudelwano kuze kube manje. Amaqembu angamakhulu amabili angenela imizuliswano yokuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2002 . Amazwe ayi-198 azame ukuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2006 . Amazwe angama-204 aqopha umlando angenela ukuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2010 . === Ukwandiswa kube namazwe angama-48 === Ngo-Okthoba wezi-2013, umongameli weFIFA uSepp Blatter wakhuluma ngokuqinisekisa isifunda seCaribbean Football Union isikhundla kwiNdebe yoMhlaba. Kuhlelo lomhla zingam-25 ku-Okthoba wezi-2013 lwe ''-FIFA Weekly'' uBlatter wabhala ukuthi: "Ngokombono wezemidlalo kuphela, ngingathanda ukubona ukumbulungiswa ekugcineni kuthathwa ngokungathi sína, futhi izinhlangano zezwe zase-Afrika nase-Asia zinikezwe ubundima obuzifanele kwiNdebe yoMhlaba yeFIFA. Akunakwenzeka ukuthi izinhlangano zaseYurophu nezaseNingizimu Melika zithathe indawo eningi kwiNdebe yoMhlaba." Leyo nkulumo yasikisela, kubahlaziyi, ukuthi uBlatter angase azibeke phambili ekukhethweni kabusha njengoMongameli weFIFA. Ngemva kokushicilelwa kwalo magazini, umphikisi kaBlatter ozoba nguMongameli weFIFA, uMengameli we-UEFA uMichel Platini, waphendula ngokuthi uhlose ukwandisa iNdebe Yomhlaba ibe yizinhlangano zezizwe ezingama-40, okwandisa inani labahlanganyeli ngabayisishiyagalombili. UPlatini wathi uzokwabela i-UEFA indawo eyengeziwe, ezimbili kube eze- Asian Football Confederation kanye nezimbili ze- Confederation of African Football, ezimbili zihlukaniswe phakathi kwe -CONCACAF ne -CONMEBOL, kanye nendawo eqinisekisiwe ye- Oceania Football Confederation . UPlatini wayecacile ngokuthi kungani efuna ukwandisa iNdebe Yomhlaba. Wathi: "[INdebe Yomhlaba] ayisekelwe kuzingabunjalo lamazwe ngoba awunawo amazwe aganyayo kwangama-32 eNdebeni Yomhlaba.&nbsp;... kodwa kuyisivumelwano esihle.&nbsp;... Kuyindaba yezombusazwe ngakho kungani kungabi nabantu base-Afrika abaningi? Umqhudelwano uwukuhlanganisa bonke abantu bomhlaba. Uma ungabaniki ithuba lokuhlanganyela, ngeke bathuthuke." Ngo-Okthoba wezi2016, umongameli weFIFA uGianni Infantino waveza ukweseka kwakhe iNdebe Yomhlaba enamaqembu angama-48 ngowezi-2026. Mhla- zili-10 kuJanuwari wezi-2017, iFIFA yaqinisekisa ukuthi iNdebe Yomhlaba yowezi-2026 izoba namaqembu angama-48 afinyelele kowamanqamu. == Indondo == {{multiple image |align = |total_width = 270 |image1 = Jules rimet trophy at preston museum.jpg |caption1 = Indondo kaJules Rimet, eyayihlomulwa kusuka ngowe-1930 kuya kowe-1970 |image2 = FIFA World Cup Trophy at National Football Museum, Manchester 02.jpg |caption2 = Indondo yamanje, eyaklanywa nguSilvio Gazzaniga futhi yahlomulwa kusuka kowe-1974 }} Kusuka ngowe-1930 kuya kowe-1970, ''indondo kaRimet'' yayihlomulwa izwe elinqobe iNdebe YoMhlaba. Yayaziwa ngokuthi ''iNdebe YoMhlaba'', kodwa ngowezi1946 yaqanjwa ngomongameli wkuqala weFIFA uJules Rimet owahlanganisa umqhudelwano wokuqala. Ngowe-1970, izwe laseBrazili lapho liyinqoba okwesithathu lanikezwa yona unomphela. Kodwa indondo lena yebiwa ngowe-1983 futhi ayiphindanga yatholakal, kungenzeka izigebegu zayincibilikisa.<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/classicfootball/history/fifa-world-cup/jules-rimet-cup.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20130329051215/http://www.fifa.com/classicfootball/history/fifa-world-cup/jules-rimet-cup.html |url-status=dead |archive-date=29 March 2013 |title=Jules Rimet Cup |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=12 July 2014}}</ref> Emuva kowe-1970, kwethulwa indondo entsha ebizwa iNdondo yeNdebe YoMhlaba yeFIFA. Ongoti beFIFA, abavela emazweni ayisikhombisa, bacubungula izinongo ezingama-53, ekugcineni baqoma leyo eyaklanywa umklami wase-Italiya uSilvio Gazzaniga. Indondo entsha ikhandwe ngembedu engamaphesenti angama-75.<ref name="Trophy">{{cite news |title=FIFA World Cup Trophy |url=https://www.fifa.com/about-fifa/marketing/brand/trophy.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150601013627/http://www.fifa.com/about-fifa/marketing/brand/trophy.html |url-status=dead |archive-date=1 June 2015 |agency=FIFA.com |date=24 June 2018}}</ref> ==Imiphumela== ;Qaphela * engeziwe.: umdlalo unqotshwe emva kwesikhathi esengeziwe * ukukhahlwe emlotheni: umdlalo unqotshwe kusekhahlelwa ibhola emlotheni {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center; width:100%;" |+{{align|left|{{navbar|World Cup Champions|mini=y}}}} |- ! rowspan="2" style="width:3%;|Uhlelo ! rowspan="2" style="width:5%;|Umnyaka ! rowspan="2" style="width:10%;|Izwe elisingethe ! colspan="3" | Umdlalo wendawo yokuqala ! colspan="3" | Umdlalo wendawo yesithathu ! rowspan="2" style="width:5%;" | Amazwe |- ! style="width:15%; | <br>Umpetha ! style="width:10%; |Amanqaku ! style="width:15%; | <br>Isibili ! style="width:15%; | <br>Isithathu ! style="width:10%; |Amanqaku ! style="width:15%; |[[File:Pewter medal icon.svg|17px]] <br>Isine |- style=" height:3em;" !1 |1930 |align=left| {{flag|Uruguay}} |'''[[I-Uruguay]]''' |'''4–2''' |I-Argentina |iMelika |'''—''' |Umbuso waseYugoslavia |13 |- style=" height:3em;" !2 |1934 |align=left| {{flag|Italy}} |'''[[ITaliya]]''' |'''2–1''' (engeziwe) |iCzhekoslovakia |IJalimani]] |'''3–2''' |i-Austriya |16 |- style=" height:3em;" !3 |1938 |align=left| {{flag|France|1794}} |'''Italiya''' |'''4–2''' |i-Hungari |iBrzili |'''4–2''' |iSwiddeni |15 |- align=center ! rowspan="2" | – | 1942 | rowspan="2" colspan="8" | ''Ayisingathwanga ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili'' |- align=center | 1946 |- style=" height:3em;" !4 | 1950 |align=left| {{flag|Brazil}} |'''I-Urugweyi''' |'''2–1'''<br>{{refn|The final stage in 1950 was a round-robin group of four teams. Coincidentally, one of the last two matches pitted together the top two teams (and the only two who could win the title), and the other was between the bottom two teams. Uruguay v Brazil is often considered the de facto final of the 1950 World Cup.<ref name="wc1950">{{cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/worldcup/brazil1950/index.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20131220191844/http://www.fifa.com/tournaments/archive/worldcup/brazil1950/index.html |url-status=dead |archive-date=20 December 2013 |title=1950 FIFA World Cup |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=5 March 2009}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_09a_wc-finals_alltime_8864.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20071129182236/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_09a_wc-finals_alltime_8864.pdf |url-status=dead |archive-date=29 November 2007 |title=FIFA World Cup Finals since 1930 |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=5 March 2009}}</ref>|group=n|name=wc1950}} |iBrazili |iSwideni |'''3–1'''<br> |iSpeyini |13 |- style=" height:3em;" !5 |1954 |align=left| {{flag|Switzerland}} |'''iJalimani esentshona''' |'''3–2''' |iHungari |i-Austriya}} |'''3–1''' |i-Urugweyi}} |16 |- style=" height:3em;" !6 |1958 |align=left| {{flag|Sweden}} |'''iBrazili''' |'''[5–2''' |iSwideni |iFransi |'''6–3''' |iJalimani esentshona |16 |- style=" height:3em;" !7 |1962 |align=left| {{flag|Chile}} |'''iBrazili''' |'''3–1''' |iCzhekoslovakiya |iShile |'''1–0''' |iYugoslovakiya}} |16 |- style=" height:3em;" !8 |1966 |align=left| {{flag|England}} |'''iNgilandi''' |'''4–2''' (eyengeziwe) |iJalimani esentshona |iPhothugali |'''2–1''' |i-Urugweyi |16 |- style=" height:3em;" !9 |1970 |align=left| {{flag|Mexico}} |'''iBrazili''' |'''4–1''' |ITaliya |iJalimani esentshona |'''1–0''' |i-Urugweyi |16 |- style=" height:3em;" !10 | 1974 |align=left| {{nowrap|{{flag|West Germany}}}} |'''iJalimani esentshona''' |'''2–1''' |iNedalandi |iPholandi |'''1–0''' |iBrazili |16 |- style=" height:3em;" !11 | 1978 |align=left| {{flag|Argentina}} |'''i-Argentina''' |'''3–1''' (eyengeziwe |iNedalandi |iBrazili |'''2–1''' |ITaliya |16 |- style=" height:3em;" !12 | 1982 |align=left| {{flag|Spain}} |'''ITaliya''' |'''3–1''' |iJalimani esentshona |iPholandi |'''3–2''' | 1974 |24 |- style=" height:3em;" !13 | 1986 |align=left| {{flag|Mexico}} |'''i-Argentina''' |'''3–2''' |iJalimani esentshona |iFransi |'''4–2''' (eyengeziwe) |iBhelijiyamu |24 |- style=" height:3em;" !14 |1990 |align=left| {{flag|Italy|1946}} |'''iJalimani esentshona''' |'''1–0''' |i-Argentina | ITaliya |'''2–1''' |iNgilandi |24 |- style=" height:3em;" !15 |1994 |align=left| {{flag|United States}} |'''iBrazili''' |'''0–0''' (kwakhahlelwa emlotheni <br />{{pso|3–2}} |ITaliya |iSwideni |'''4–0''' |iBaligariya}} |24 |- style=" height:3em;" !16 |1998 |align=left| {{flag|France}} |'''iFransi''' |'''3–0''' |iBrazili |iKroashiya |'''2–1''' |iNedalandi |32 |- style=" height:3em;" !17 |2002 |align=left| {{flag|South Korea}}<br />{{flag|Japan}} |'''iBrazili''' |'''2–0''' |iJalimani |iTheki |'''3–2''' |iNingizimu Koriya |32 |- style=" height:3em;" !18 |2006 |align=left| {{flag|Germany}} |'''ITaliya''' |'''1–1''' (kwakhehlelwa emlotheni)<br />{{pso|5–3}} |iFransi |iJalimani |'''3–1''' |iPhothugali |32 |- style=" height:3em;" !19 | 2010 |align=left| {{flag|South Africa}} |'''iSpeyini''' |'''1–0''' (eyengeziwe) |iNedalandi |iJalimani |'''3–2''' |i-Urugweyi |32 |- style=" height:3em;" !20 |2014 |align=left| {{flag|Brazil}} |'''iJalimani''' |'''1–0''' (eyengeziwe) |i-Argentina |iNedalandi |'''3–0''' |iBrazili |32 |- style=" height:3em;" !21 |2018 |align=left| {{flag|Russia}} |'''iFransi''' |'''4–2''' |iKroashiya |iBelijiyamu |'''2–0''' |iNgilandi |32 |- style=" height:3em;" !22 |2022 |align=left| {{flag|Qatar}} |'''i-Argentina''' |'''3–3''' <br />(kwakhahlelwa emlotheni|4–2) |iFransi |iKroashiya |'''2–1''' |iMorokho |32 |- style=" height:3em;" !''23'' |''2026'' |align=left| ''{{flag|Canada}}''<br />''{{flag|Mexico}}''<br />''{{flag|United States}}'' | | | | | | |48 |- style=" height:3em;" !''24'' |''[[2030 FIFA World Cup|2030]]'' |align=left| ''{{flag|Morocco}}''<br />''{{flag|Portugal}}''<br />''{{flag|Spain}}''{{refn|'''Centenary three games hosts''':<br />{{flag|Argentina}}<br />{{flag|Paraguay}}<br />{{flag|Uruguay}}|group=n|name=hosts2030}} | | | | | | |48 |- style=" height:3em;" !''25'' |''[[2034 FIFA World Cup|2034]]'' |align=left| ''{{flag|Saudi Arabia}}'' | | | | | | |48 |} <noinclude> ;Notes == Amaphatho == {{reflist|group=n}} [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] 4ddf614g4mbywsarp0bq7mhff7m67v3 124066 124030 2026-05-28T18:27:35Z Fongcwele 16873 /* Indondo */ 124066 wikitext text/x-wiki [[File:FIFA World Cup Trophy (Ank Kumar, Infosys Limited) 01.jpg|thumb|Indondo yeNdebe YoMhlaba|300x300px]] '''INdebe Yomhlaba yeFIFA''' ingumqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|webhola lezinyawo]] wamazwe phakathi kwamaqembu esizwe abesilisa, angamalungu eNhlangano Yamazwe Yebhola Lezinyawo (FIFA), okuyindikima ebusayo emhlabeni wonke yebhola likanobhutshuzwayo. Lo mqhudelwano ubulokhu ubanjwa njalo eminyakeni emine kusukela wamiswa okokuqala ngowe-1930, ngaphandle kuwo-1942 nowe-1946 ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili. Ompetha abaphethe manje izwe lase- Argentina, elanqoba isicoco salo sesithathu seNdebe Yomhlaba yowezi-2022 ngokuhlula elaseFrance.<ref>https://www.conmebol.com/noticias/argentina-campeon-mundial-a-100-dias-de-levantar-la-tercera/</ref> Umqhudelwano uqala ngesigaba sokuhlungelwa, esenzeka eminyakeni emithathu ngaphambili komqhudelwano ukuze kunqunywe ukuthi yimaphi amaqembu afanelekela isigaba somqhudelwano. Esigabeni somqhudelwano, amaqembu angama-32 azoncintisana ezinkundleni ezingaphakathi kwezwe (amazwe) elisingathe imidlalo cishe inyanga yonke. Izwe (amazwe) elisingatha imidlalo alidingi ukudlala imidlalo yokuhlungelwa ngoba seliyafaneleka ukuba sesigabeni samaqembuqembu somqhudelwano. Lo mqhudelwano uhlelelwe ukua wandiswe ube namazwe angama-48, kusukela ngeNdebe Yomhlaba yowezi-2026 . Kusukela ngeNdebe Yomhlaba yowezi-2022, sekube nemiqhudelwano engama-22 selokhu kwasungulwa le senzakalo ngowe-1930, kanti amaqembu esizwe angama-80 ancintisane kuyo. Indondo yawo yanqotshwa amazwe ayisishiyagalombili. ElaseBrazil, layinqoba kahlanu, futhi liwukuphela kwezwe eselidlale kuyo yonke imiqhudelwano. Amanye amazwe anqoba iNdebe Yomhlaba ahlanganisa [[iJalimani]] ne [[ITaliya|-Italy]], anezicoco ezine ngalinye; i-Argentina, enezicoco ezintathu; iFrance kanye nezwe elayinqoba okokuqala i-Uruguay, ngalinye linezicoco ezimbili; bese [[INgilandi|elaseNgilandi]] [[ISpeyini|neSpain]], anesicoco esisodwa ngalinye. INdebe Yomhlaba ibhekwa emhlabeni wonke njengomncintiswano webhola lezinyawo ohlonishwa kakhulu, kanye nomcimbi wezemidlalo obukwa kakhulu futhi olandelwa kakhulu emhlabeni.<ref>https://books.google.com/books?id=GxyG0XXdvR4C&pg=PA407</ref> <ref>https://books.google.com/books?id=qEELS7T_Tm0C&pg=PA144</ref> Inani lababukeli beNdebe Yomhlaba ka-2018 lilinganiselwa ku-3.57&nbsp;izigidigidi, cishe ingxenye yabantu bomhlaba wonke,<ref>https://digitalhub.fifa.com/m/2589b77c20849beb/original/njqsntrvdvqv8ho1dag5-pdf.pdf</ref> <ref>https://books.google.com/books?id=9j1wbp2t1usC&pg=PA235</ref> kuyilapho ukuzibandakanya neNdebe Yomhlaba ka-2022 kulinganiselwa ukuthi kungama-5&nbsp;izigidigidi, cishe nge-1.5&nbsp;abantu abayizigidigidi ababukele umdlalo wokugcina.<ref>https://www.fifa.com/tournaments/mens/worldcup/qatar2022/news/one-month-on-5-billion-engaged-with-the-fifa-world-cup-qatar-2022-tm</ref> Amazwe ayi-18 asingathe iNdebe Yomhlaba kuze kuba manje, muva nje [[IQatar|elaseQatar]], belisingethe isenzakalo sowezi-2022. Umqhudelwano wezi-2026 uzosingathwa ngokubambisana yiKhanada, iMeksikho, kanye neMelika, okuzonikeza iMeksikho udumo lokuba yizwe lokuqala ukusingatha imidlalo yeziNdebe zoMhlaba ezintathu. == Umlando == === Imiqhudelwano yamazwe yangaphambilini === Umdlalo webhola lezinyawo wamazwe wokuqala emhlabeni wonke wawungumdlalo wenselele owadlalwa eGlasgow ngowe-1872 phakathi kweScotland neNgilandi.<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/FIFA_World_Cup#cite_note-7</ref> Umqhudelwano wokuqala wamazwe wezizwe eziningi, obizwa iBritish Home Championship wokuqala, wenzeka ngowe-1884 futhi wawuhlanganisa imidlalo phakathi kwelaseNgilandi, iScotland, iWales, ne -Ireland.<ref name=":0">https://www.rsssf.org/tableso/ol1906f.html</ref> Njengoba ibhola lezinyawo likhula lithandwa kwezinye izingxenye zomhlaba ekuqaleni kwekhulu lama-20, labanjwa njengomdlalo wombukiso ongenazo imiklomelo kuma-Olimpiki asehlobo we-1900 no-1904 ; noma kunjalo, iKomidi Lama-Olimpiki Lomhlaba selithuthukise ubundima bawo ngenjezenzakalo ezisemthethweni, hhayi imibukios nje.<ref name=":0" /> Ngemva kokusungulwa kwenhlangano iFIFA ngowe-1904, le nhlangano yazama ukuhlela umqhudelwano webhola lomhlaba wonke phakathi kwezizwe ezingaphandle kohlaka lwe-Olimpiki eSwitzerland ngowe-1906. Lezi kwakuyizinsuku zokuqala kakhulu zebhola likanobhutshuzwayo lomhlaba wonke, futhi umlando osemthethweni we-FIFA uchaza lo mncintiswano njengongaphumelelanga. [[File:London_1908_English_Amateur_Football_National_Team.jpg|thumb|Iqembu laseBrithani elawina umqhudelwano wama-Olimpiki ngowe-1908|300x300px]] Kuma -Olimpiki asehlobo we-1908 [[ILondon|eLondon]], ibhola likanobhutshuzwayo laba umdlalo osemthethweni wama-Olimpiki. Ngokohlelo lweNhlangano Yebhola lezinyawo (i-FA), ebhekele ezebhola eNgilandi, lo mcimbi wawungowabadlali abangamavukane kuphela futhi wawubhekwa njengombukiso kunokuba umncintiswano. IBrithani (emelelwe yiqembu lesizwe lebhola likanobhutshuzwayo laseNgilandi ) yawina izindondo zegolide. Lakuphinde lokhu kuma-Olimpiki asehlobo kwe-1912 [[IStokholmu|eStockholm]] . Njengoba umcimbi wama-Olimpiki wawuqhubeka nokuba umncintiswano phakathi kwamaqembu angewona amavukane kuphela, uSir Thomas Lipton wahlela umqhudelwano weSir Thomas Lipton Trophy eTurin ngowe-1909. Umqhudelwano weLipton wawungumqhudelwano phakathi kwamaqembu angasese (hhayi amaqembu esizwe) avela ezizweni ezahlukene, ngalinye elalimele isizwe sonke. Lo mncintiswano ngezinye izikhathi uchazwa ''njengeNdebe'' ''Yomhlaba Yokuqala'', futhi wawunamaqembu obungchwepheshi ahlonishwayo kakhulu avela e-Italy, eJalimani naseSwitzerland, kodwa i-FA yaseNgilandi yenqaba ukuyamaniswa nomncintiswano futhi yenqaba isiphakamiso sokuthumela iqembu lezingchwepheshi. Umncintiswano kaLipton wamema iWest Auckland, iqembu labadlali abangewona amavukane elivela eCounty Durham, ukuthi limele iNgilandi esikhundleni salokho. IWest Auckland yanqoba umncintiswano futhi yabuya ngowe-1911 ukuze ivikele ngempumelelo isicoco sayo. Ngaphambi komncintiswano kaLipton, kusukela ngowe-1876 kuya kowe-1904, imidlalo eyayibhekwa "njengemqhudelwano womhlaba webhola lizinyawo" kwakuyimihlangano phakathi kwamaqembu ahamba phambili aseNgilandi naseScotland, njengomdlalo we-1895 phakathi kweSunderland AFC neHeart of Midlothian FC, eyanqotshwa yiSunderland. Ngo-1914, i-FIFA yavuma ukuqaphela umqhudelwano wama-Olimpiki "njengomqhudelwano webhola lomhlaba wabadlali abangamavukane", futhi yathatha umthwalo wokuphatha lo mcimbi. Lokhu kwavula indlela yomncintiswano wokuqala webhola lomhlaba wamazwe onezizwe ezihlukene, kuma -Olimpiki asehlobo we-1920, okwakuqhudelana kuwo iGibhithe namazwe aseYurophu ali-13, futhi wanqotshwa yiBelgium . I-Uruguay yanqoba imiqhudelwano emibili elandelayo yebhola lezinyawo kuma-Olimpiki ngowe-1924 nangowe-1928. Leyo futhi kwayimiqhudelwano yokuqala emibili yomhlaba evulekile, njengoba unyaka we-1924 wawuyisiqalo sesikhathi sobungcwepheshi se-FIFA, futhi yisona sizathu esenza i-Uruguay ivunyelwe ukugqoka izinkanyezi ezi-4 . === IziNdebe Zomhlaba ngaphambi kweMpi YoMhlaba yesibili === [[File:Jules_Rimet_1933.jpg|left|thumb|UMengameli weFIFA uJules Rimet owakholisa izinhlangano zamazwekazi ukuthi ziqhakambise umqhudelwano webhola lezinyawo lamazwe|405x405px]] Ngenxa yempumelelo yemiqhudelwano yebhola yama-Olimpiki, i-FIFA, noMongameli wayo uJules Rimet njengesiphoqi esiqhubayo, yaphide yabheka ukuhlela umqhudelwano wayo wamazwe ngaphandle kwama-Olimpiki. Mhlaka zingama-28 kuMeyi we-1928, iSigungu se-FIFA e- [[I-Amsterdami|Amsterdam]] sanquma ukusingatha umqhudelwano womhlaba. Njengoba i-Uruguay manje yayingompeta bomhlaba bebhola lezinyawo ngokusemthethweni izikhathi ezimbili futhi ukuze kugujwe iminyaka eyikhulu yokuzimela kwayo okwenzeka ngowe-1930, i-FIFA yakhetha i -Uruguay njengezwe elizosingatha umqhudelwano wokuqala weNdebe Yomhlaba . Izinhlangano zamazwe ezikhethiwe zamenywa ukuba zithumele iqembu, kodwa ukukhethwa kwe-Uruguay njengezosingatha lomncintiswano kwasho uhambo olude nolubizayo lokuwela uLwandlekazi Atlantic kumaqembu aseYurophu, ikakhulukazi phakathi nokuFadalala Okukhulu . Ngakho-ke, alikho izwe laseYurophu elathembisa ukuthumela iqembu kuze kube yizinyanga ezimbili ngaphambi kokuqala komncintiswano. Ekugcineni uRimet wancenga amaqembu aseBelgium, eFrance, eRomania naseYugoslavia ukuba enze lolu hambo. Sekukonke, amazwe ayili-13 ahlanganyela: ayisikhombisa avela eNingizimu Melika, amane avela eYurophu, kanye namabili avela eNyakatho Melika. [[File:Estadio_Centenario_(vista_aérea).jpg|thumb|Inkundla ebizwa Centenario, yomdlalo wokuqala wamanqamu weNdebe Yomhlaba ngowe-1930 eMontevideo, e-Uruguay|300x300px]] Imidlalo emibili yokuqala yeNdebe Yomhlaba yenzeke ngesikhathi esisodwa mhla ziyi-13 kuJulayi we-1930, futhi yanqotshwa yiFrance nelaseMelika, enqoba [[IMekisiko|iMeksiko]] ngo 4-1 kanye neBelgium ngo 3-0 ngokulandelana. Inqaku lokuqala emlandweni weNdebe Yomhlaba lashaywa nguLucien Laurent waseFrance. Kowamanqamu, i-Uruguay yanqoba i-Argentina ngamanqaku ama- 4 kwama-2 phambi kwababukeli abayizi-93,000 eMontevideo, futhi yaba yizwe lokuqala ukuwina iNdebe Yomhlaba. Ngemva kokudalwa kweNdebe Yomhlaba, i-FIFA neKodimi lama-Olimpiki abavumelananga ngesimo sabadlali abangewona aangamavukane; ibhola lakhishwa kuma-Olimpiki asehlobo we-1932 . Ngemva kokuba iKomidi lama-Olimpiki ne-FIFA baxazulule ukungezwani kwabo, ibhola lezinyawo lama-Olympic labuya kuma-Olimpiki asehlobo we-1936, kodwa manje lase limbozwe yiNdebe Yomhlaba ehlonishwa kakhulu. Izinkinga ezazibhekene nemiqhudelwano yokuqala yeNdebe Yomhlaba kwakuwubunzima bokuhamba phakathi kwamazwekazi kanye nempi. Ambalwa amaqembu aseNingizimu Melika ayezimisele ukuya eYurophu eNdebeni Yomhlaba yowe-1934 futhi wonke amazwe aseNyakatho naseNingizimu Melika ngaphandle kweBrazil neKhiuba aphikisana nomqhudelwano we-1938 . IBrazil kwakuyilona kuphela iqembu laseNingizimu Melika elalincintisana kuyo yomibili. Imiqhudelwano yowe-1942 nowe-1946, lapho iJalimane [[IBrazili|neBrazil]] ezazifuna ukuyisingatha, yayekwa ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili . === IziNdebe ZoMhlaa ngemva kweMpi YoMhlaba yesibili === [[File:Jogo_no_Estádio_do_Maracanã,_antes_da_Copa_do_Mundo_de_1950.tif|thumb|Umdlalo wokuqala weMaracanã Stadium [[Rio de Janeiro|eRio de Janeiro]], eBrazil, ngaphambi nje kweNdebe Yomhlaba yeFIFA ye-1950|300x300px]] INdebe Yomhlaba yowe-1950, eyayibanjelwe [[IBrazili|eBrazil]], yayingeyokuqala ukuhlanganisa izinhlangano zebhola lezinyawo zaseBrithani. IScotland, iNgilandi, iWales, kanye neNorthern Ireland zazihoxile kwiFIFA ngowe-1920, ngenxa yokungafuni ukudlala namazwe ezazilwa nawo, futhi ngenxa yokubhikisha ngokumelene nethonya langaphandle ebholeni lezinyawo. Lamaqembu aziqhaza kabusha ngowe-1946 ngemuva kokumenywa yiFIFA. Lo mqhudelwano uphinde wabona ukubuya kwabanqobi bangowe-1930 i-Uruguay, ababengadlali kwiziNdebe zomhlaba ezimbili ezidlule. I-Uruguay yawina umqhudelwano futhi ngemuva kokunqoba izwe elaliphethe iBrazil, emdlalweni obizwa ngokuthi " iMaracanazo " (isiPutukezi: ''iMaracanaço'' ). Emiqhudelwaneni ephakathi kowe-1934 nowe-1978, amaqembu ayili-16 ancintisana emqhudelwaneni ngamunye, ngaphandle kowe-1938, lapho i-Austria yagwinywa iJalimanei ngemuva kokufaneleka, yashiya umqhudelwano unamaqembu ali-15, nangowe-1950, lapho elase-India, iScotland, neTurkey ehoxa, eshiya umqhudelwano namaqembu ali-13. Iningi lamazwe ahlanganyelayo ayevela eYurophu naseNingizimu Melika, kanye neqembu amancane avela eNyakatho Melika, e-Afrika, e-Asia, nase-Oceania. La maqembu ayevame ukunqotshwa kalula amaqembu aseYurophu naseNingizimu Melika. Kuze kwaba ngowe-1982, lapho amazwe avela ngaphandle kweYurophu naseNingizimu Melika adlulela phambili emzuliswaneni wokuqala. === Ukwandiswa kube namazwe angama-32 === [[File:FIFA_World_Cup_2010_Uruguay_Ghana.jpg|thumb|Ngaphakathi kweSoccer City [[IGoli (idolobha)|eGoli]], eNingizimu Afrika, ngesikhathi somdlalo weNdebe Yomhlaba yeFIFA wezi-2010|300x300px]] Lo mqhudelwano wandiswa waba amazwe angama-24 ngowe-1982, waba namazwe angama-32 ngowe-1998, wavumela amaqembu engeziwe avela e-Afrika, e-Asia naseNyakatho Melika ukuba ahlanganyele. Kusukela ngaleso sikhathi, amaqembu avela kulezi zifunda abe nempumelelo enkulu, kanti amaningana afinyelele kwaiyisiphohlongo: [[IMekisiko|iMeksiko]], eyafika kkwayisiphohlongo ngowe-1986 ; [[IKamerooni|iCameroon]], eyafika kwayisiphohlongo ngowe-1990 ; iNingizimu Korea, yaqeda endaweni yesine ngowezi-2002 ; [[iSenegal]], kanye neMelika, womabili afika kwayisiphohlongo ngowezi-2002; [[IGana|iGhana]], eyafika kwayisiphohlongo ngowezi-2010. Amaqembu aseYurophu naseNingizimu Melika ayaqhubeka nokuchachaza, isib., amazwe afinyelele kwayisiphohlongo ngowe-1994, 1998, 2006 kanye nowezi-2018 wonke ayevela eYurophu noma eNingizimu Melika kanye nalawo afinyelele kowamanqamu kuyo yonke imiqhudelwano kuze kube manje. Amaqembu angamakhulu amabili angenela imizuliswano yokuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2002 . Amazwe ayi-198 azame ukuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2006 . Amazwe angama-204 aqopha umlando angenela ukuhlungela iNdebe Yomhlaba yeFIFA yowezi-2010 . === Ukwandiswa kube namazwe angama-48 === Ngo-Okthoba wezi-2013, umongameli weFIFA uSepp Blatter wakhuluma ngokuqinisekisa isifunda seCaribbean Football Union isikhundla kwiNdebe yoMhlaba. Kuhlelo lomhla zingam-25 ku-Okthoba wezi-2013 lwe ''-FIFA Weekly'' uBlatter wabhala ukuthi: "Ngokombono wezemidlalo kuphela, ngingathanda ukubona ukumbulungiswa ekugcineni kuthathwa ngokungathi sína, futhi izinhlangano zezwe zase-Afrika nase-Asia zinikezwe ubundima obuzifanele kwiNdebe yoMhlaba yeFIFA. Akunakwenzeka ukuthi izinhlangano zaseYurophu nezaseNingizimu Melika zithathe indawo eningi kwiNdebe yoMhlaba." Leyo nkulumo yasikisela, kubahlaziyi, ukuthi uBlatter angase azibeke phambili ekukhethweni kabusha njengoMongameli weFIFA. Ngemva kokushicilelwa kwalo magazini, umphikisi kaBlatter ozoba nguMongameli weFIFA, uMengameli we-UEFA uMichel Platini, waphendula ngokuthi uhlose ukwandisa iNdebe Yomhlaba ibe yizinhlangano zezizwe ezingama-40, okwandisa inani labahlanganyeli ngabayisishiyagalombili. UPlatini wathi uzokwabela i-UEFA indawo eyengeziwe, ezimbili kube eze- Asian Football Confederation kanye nezimbili ze- Confederation of African Football, ezimbili zihlukaniswe phakathi kwe -CONCACAF ne -CONMEBOL, kanye nendawo eqinisekisiwe ye- Oceania Football Confederation . UPlatini wayecacile ngokuthi kungani efuna ukwandisa iNdebe Yomhlaba. Wathi: "[INdebe Yomhlaba] ayisekelwe kuzingabunjalo lamazwe ngoba awunawo amazwe aganyayo kwangama-32 eNdebeni Yomhlaba.&nbsp;... kodwa kuyisivumelwano esihle.&nbsp;... Kuyindaba yezombusazwe ngakho kungani kungabi nabantu base-Afrika abaningi? Umqhudelwano uwukuhlanganisa bonke abantu bomhlaba. Uma ungabaniki ithuba lokuhlanganyela, ngeke bathuthuke." Ngo-Okthoba wezi2016, umongameli weFIFA uGianni Infantino waveza ukweseka kwakhe iNdebe Yomhlaba enamaqembu angama-48 ngowezi-2026. Mhla- zili-10 kuJanuwari wezi-2017, iFIFA yaqinisekisa ukuthi iNdebe Yomhlaba yowezi-2026 izoba namaqembu angama-48 afinyelele kowamanqamu. == Indondo == {{multiple image |align = |total_width = 270 |image1 = Jules rimet trophy at preston museum.jpg |caption1 = Indondo kaJules Rimet, eyayidlalelwa kusuka ngowe-1930 kuya kowe-1970 |image2 = FIFA World Cup Trophy at National Football Museum, Manchester 02.jpg |caption2 = Indondo yamanje, eyaklanywa nguSilvio Gazzaniga futhi esadlalelwa kusuka kowe-1974 }} Kusuka ngowe-1930 kuya kowe-1970, ''indondo kaRimet'' yayihlomulwa izwe elinqobe iNdebe YoMhlaba. Yayaziwa ngokuthi ''iNdebe YoMhlaba'', kodwa ngowezi1946 yaqanjwa ngomongameli wkuqala weFIFA uJules Rimet owahlanganisa umqhudelwano wokuqala. Ngowe-1970, izwe laseBrazili lapho liyinqoba okwesithathu lanikezwa yona unomphela. Kodwa indondo lena yebiwa ngowe-1983 futhi ayiphindanga yatholakal, kungenzeka izigebegu zayincibilikisa.<ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/classicfootball/history/fifa-world-cup/jules-rimet-cup.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20130329051215/http://www.fifa.com/classicfootball/history/fifa-world-cup/jules-rimet-cup.html |url-status=dead |archive-date=29 March 2013 |title=Jules Rimet Cup |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=12 July 2014}}</ref> Emuva kowe-1970, kwethulwa indondo entsha ebizwa iNdondo yeNdebe YoMhlaba yeFIFA. Ongoti beFIFA, abavela emazweni ayisikhombisa, bacubungula izinongo ezingama-53, ekugcineni baqoma leyo eyaklanywa umklami wase-Italiya uSilvio Gazzaniga. Indondo entsha ikhandwe ngembedu engamaphesenti angama-75.<ref name="Trophy">{{cite news |title=FIFA World Cup Trophy |url=https://www.fifa.com/about-fifa/marketing/brand/trophy.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150601013627/http://www.fifa.com/about-fifa/marketing/brand/trophy.html |url-status=dead |archive-date=1 June 2015 |agency=FIFA.com |date=24 June 2018}}</ref> ==Imiphumela== ;Qaphela * engeziwe.: umdlalo unqotshwe emva kwesikhathi esengeziwe * ukukhahlwe emlotheni: umdlalo unqotshwe kusekhahlelwa ibhola emlotheni {| class="wikitable" style="font-size:90%; text-align:center; width:100%;" |+{{align|left|{{navbar|World Cup Champions|mini=y}}}} |- ! rowspan="2" style="width:3%;|Uhlelo ! rowspan="2" style="width:5%;|Umnyaka ! rowspan="2" style="width:10%;|Izwe elisingethe ! colspan="3" | Umdlalo wendawo yokuqala ! colspan="3" | Umdlalo wendawo yesithathu ! rowspan="2" style="width:5%;" | Amazwe |- ! style="width:15%; | <br>Umpetha ! style="width:10%; |Amanqaku ! style="width:15%; | <br>Isibili ! style="width:15%; | <br>Isithathu ! style="width:10%; |Amanqaku ! style="width:15%; |[[File:Pewter medal icon.svg|17px]] <br>Isine |- style=" height:3em;" !1 |1930 |align=left| {{flag|Uruguay}} |'''[[I-Uruguay]]''' |'''4–2''' |I-Argentina |iMelika |'''—''' |Umbuso waseYugoslavia |13 |- style=" height:3em;" !2 |1934 |align=left| {{flag|Italy}} |'''[[ITaliya]]''' |'''2–1''' (engeziwe) |iCzhekoslovakia |IJalimani]] |'''3–2''' |i-Austriya |16 |- style=" height:3em;" !3 |1938 |align=left| {{flag|France|1794}} |'''Italiya''' |'''4–2''' |i-Hungari |iBrzili |'''4–2''' |iSwiddeni |15 |- align=center ! rowspan="2" | – | 1942 | rowspan="2" colspan="8" | ''Ayisingathwanga ngenxa yeMpi YoMhlaba yesibili'' |- align=center | 1946 |- style=" height:3em;" !4 | 1950 |align=left| {{flag|Brazil}} |'''I-Urugweyi''' |'''2–1'''<br>{{refn|The final stage in 1950 was a round-robin group of four teams. Coincidentally, one of the last two matches pitted together the top two teams (and the only two who could win the title), and the other was between the bottom two teams. Uruguay v Brazil is often considered the de facto final of the 1950 World Cup.<ref name="wc1950">{{cite web |url=https://www.fifa.com/tournaments/archive/worldcup/brazil1950/index.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20131220191844/http://www.fifa.com/tournaments/archive/worldcup/brazil1950/index.html |url-status=dead |archive-date=20 December 2013 |title=1950 FIFA World Cup |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=5 March 2009}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_09a_wc-finals_alltime_8864.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20071129182236/http://www.fifa.com/mm/document/fifafacts/mcwc/ip-301_09a_wc-finals_alltime_8864.pdf |url-status=dead |archive-date=29 November 2007 |title=FIFA World Cup Finals since 1930 |work=FIFA.com |publisher=Fédération Internationale de Football Association |access-date=5 March 2009}}</ref>|group=n|name=wc1950}} |iBrazili |iSwideni |'''3–1'''<br> |iSpeyini |13 |- style=" height:3em;" !5 |1954 |align=left| {{flag|Switzerland}} |'''iJalimani esentshona''' |'''3–2''' |iHungari |i-Austriya}} |'''3–1''' |i-Urugweyi}} |16 |- style=" height:3em;" !6 |1958 |align=left| {{flag|Sweden}} |'''iBrazili''' |'''[5–2''' |iSwideni |iFransi |'''6–3''' |iJalimani esentshona |16 |- style=" height:3em;" !7 |1962 |align=left| {{flag|Chile}} |'''iBrazili''' |'''3–1''' |iCzhekoslovakiya |iShile |'''1–0''' |iYugoslovakiya}} |16 |- style=" height:3em;" !8 |1966 |align=left| {{flag|England}} |'''iNgilandi''' |'''4–2''' (eyengeziwe) |iJalimani esentshona |iPhothugali |'''2–1''' |i-Urugweyi |16 |- style=" height:3em;" !9 |1970 |align=left| {{flag|Mexico}} |'''iBrazili''' |'''4–1''' |ITaliya |iJalimani esentshona |'''1–0''' |i-Urugweyi |16 |- style=" height:3em;" !10 | 1974 |align=left| {{nowrap|{{flag|West Germany}}}} |'''iJalimani esentshona''' |'''2–1''' |iNedalandi |iPholandi |'''1–0''' |iBrazili |16 |- style=" height:3em;" !11 | 1978 |align=left| {{flag|Argentina}} |'''i-Argentina''' |'''3–1''' (eyengeziwe |iNedalandi |iBrazili |'''2–1''' |ITaliya |16 |- style=" height:3em;" !12 | 1982 |align=left| {{flag|Spain}} |'''ITaliya''' |'''3–1''' |iJalimani esentshona |iPholandi |'''3–2''' | 1974 |24 |- style=" height:3em;" !13 | 1986 |align=left| {{flag|Mexico}} |'''i-Argentina''' |'''3–2''' |iJalimani esentshona |iFransi |'''4–2''' (eyengeziwe) |iBhelijiyamu |24 |- style=" height:3em;" !14 |1990 |align=left| {{flag|Italy|1946}} |'''iJalimani esentshona''' |'''1–0''' |i-Argentina | ITaliya |'''2–1''' |iNgilandi |24 |- style=" height:3em;" !15 |1994 |align=left| {{flag|United States}} |'''iBrazili''' |'''0–0''' (kwakhahlelwa emlotheni <br />{{pso|3–2}} |ITaliya |iSwideni |'''4–0''' |iBaligariya}} |24 |- style=" height:3em;" !16 |1998 |align=left| {{flag|France}} |'''iFransi''' |'''3–0''' |iBrazili |iKroashiya |'''2–1''' |iNedalandi |32 |- style=" height:3em;" !17 |2002 |align=left| {{flag|South Korea}}<br />{{flag|Japan}} |'''iBrazili''' |'''2–0''' |iJalimani |iTheki |'''3–2''' |iNingizimu Koriya |32 |- style=" height:3em;" !18 |2006 |align=left| {{flag|Germany}} |'''ITaliya''' |'''1–1''' (kwakhehlelwa emlotheni)<br />{{pso|5–3}} |iFransi |iJalimani |'''3–1''' |iPhothugali |32 |- style=" height:3em;" !19 | 2010 |align=left| {{flag|South Africa}} |'''iSpeyini''' |'''1–0''' (eyengeziwe) |iNedalandi |iJalimani |'''3–2''' |i-Urugweyi |32 |- style=" height:3em;" !20 |2014 |align=left| {{flag|Brazil}} |'''iJalimani''' |'''1–0''' (eyengeziwe) |i-Argentina |iNedalandi |'''3–0''' |iBrazili |32 |- style=" height:3em;" !21 |2018 |align=left| {{flag|Russia}} |'''iFransi''' |'''4–2''' |iKroashiya |iBelijiyamu |'''2–0''' |iNgilandi |32 |- style=" height:3em;" !22 |2022 |align=left| {{flag|Qatar}} |'''i-Argentina''' |'''3–3''' <br />(kwakhahlelwa emlotheni|4–2) |iFransi |iKroashiya |'''2–1''' |iMorokho |32 |- style=" height:3em;" !''23'' |''2026'' |align=left| ''{{flag|Canada}}''<br />''{{flag|Mexico}}''<br />''{{flag|United States}}'' | | | | | | |48 |- style=" height:3em;" !''24'' |''[[2030 FIFA World Cup|2030]]'' |align=left| ''{{flag|Morocco}}''<br />''{{flag|Portugal}}''<br />''{{flag|Spain}}''{{refn|'''Centenary three games hosts''':<br />{{flag|Argentina}}<br />{{flag|Paraguay}}<br />{{flag|Uruguay}}|group=n|name=hosts2030}} | | | | | | |48 |- style=" height:3em;" !''25'' |''[[2034 FIFA World Cup|2034]]'' |align=left| ''{{flag|Saudi Arabia}}'' | | | | | | |48 |} <noinclude> ;Notes == Amaphatho == {{reflist|group=n}} [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] n6jqgffcpdmwzbrhn7n2ei3appr4gan INdebe YoMhlaba yeFIFA yowezi-2026 0 34278 124031 2026-05-28T12:58:53Z Fongcwele 16873 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1356506066|2026 FIFA World Cup]]" 124031 wikitext text/x-wiki '''INdebe Yomhlaba ye-FIFA yowezi-2026''' izoba [[INdebe Yomhlaba yeFIFA|yiNdebe Yomhlaba ye-FIFA]] yama-23, umqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|wezebhola likanobutshuzwayo]] labesilisa lamazwe olwenzeka emva kweminyaka emine okuqhudelana kuwo amaqembu esizwe ezinhlangano ezingamalungu e- FIFA. Lo mqhudelwano uzoqala ngoJuni zili-11 kuya kuJulayi zili-19, wezi-2026. Uzosingathwa ngokubambisana [[Isidlavela|yizidlavela]] eziyishumi nesithupha—ishumi nanye eMelika, ezintathu zaeMexico, kanye nezimbili zaeKhanada. Lo mqhudelwano uzoba yiNdebe Yomhlaba yokuqala ye-FIFA ukusingathwa amazwe amathathu, kanye neyokuqala ukufaka amaqembu angama-48, ukwanda kusuka kwangama-32 ngaphambilini. Isicelo esiBumbene sowezi-2026 sinqobe isicelo seqembu eliphikisayo laseMorocco ngesikhathi sokuvota kokugcina eNgqungqutheleni yama-68 ye-FIFA [[IMoskwa|eMoscow]] . Kuzoba yiNdebe Yomhlaba yamadoda yokuqala kusukela ngowezi- 2002 ukuba isingathwe amazwe ngokubambisana. Njengoba yake yasingatha imiqhudelwano yangowe-1970 nango -1986, iMeksiko izoba yizwe lokuqala ukusingatha noma ukusingatha ngokubambisana iNdebe Yomhlaba yabesilisa kathathu. ElaseMelika layisingatha iNdebe Yomhlaba yamadoda ngaphambilini ngowe -1994 . Ngokuphambene nalokho, kuzoba okokuqala iKhanada isingatha noma ibamba kanyekanye umqhudelwano wabesilisa. Lo mcimbi uzobuyela ohlelweni lwawo lwendabuko lwasehlobo lwaseNyakatho Nenkabazwe ngemuva kokuba iNdebe Yomhlaba yowezi-2022 eQatar ibanjwe ngendlela ekhethekile ngoNovemba nangoDisemba. Njengoba amazwe asingathayo, [[iKhanada]], [[IMekisiko|iMeksiko]], neMelika wonke efaneleka njengabasingathi. ICape Verde, iCuraçao, iJordan, ne -Uzbekistan zizodlala okokuqala kwiNdebe Yomhlaba. I-Argentina ingumpetha ovikelayo, njengoba inqobe isicoco sayo sesithathu seNdebe Yomhlaba ngowezi-2022. [[Category:Ezemidlalo]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] [[Category:Ibhola likanobhutshuzwayo]] [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] dx6h59n604vg6872n0kx4mslo5705du 124061 124031 2026-05-28T14:33:49Z Fongcwele 16873 ngifake isithombe 124061 wikitext text/x-wiki [[File:2026 FIFA World Cup emblem.svg|thumb|308x308px]] '''INdebe Yomhlaba ye-FIFA yowezi-2026''' kuzoba [[INdebe Yomhlaba yeFIFA|yiNdebe Yomhlaba ye-FIFA]] yama-23, umqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|wezebhola likanobutshuzwayo]] labesilisa lamazwe olwenzeka emva kweminyaka emine okuqhudelana kuwo amaqembu esizwe ezinhlangano ezingamalungu e- FIFA. Lo mqhudelwano uzoqala ngoJuni zili-11 kuya kuJulayi zili-19, wezi-2026. Uzosingathwa ngokubambisana [[Isidlavela|yizidlavela]] eziyishumi nesithupha—ishumi nanye eMelika, ezintathu zaeMexico, kanye nezimbili zaeKhanada. Lo mqhudelwano uzoba yiNdebe Yomhlaba yokuqala ye-FIFA ukusingathwa amazwe amathathu, kanye neyokuqala ukufaka amaqembu angama-48, ukwanda kusuka kwangama-32 ngaphambilini. Isicelo esiBumbene sowezi-2026 sinqobe isicelo seqembu eliphikisayo laseMorocco ngesikhathi sokuvota kokugcina eNgqungqutheleni yama-68 ye-FIFA [[IMoskwa|eMoscow]] . Kuzoba yiNdebe Yomhlaba yamadoda yokuqala kusukela ngowezi- 2002 ukuba isingathwe amazwe ngokubambisana. Njengoba yake yasingatha imiqhudelwano yangowe-1970 nango -1986, iMeksiko izoba yizwe lokuqala ukusingatha noma ukusingatha ngokubambisana iNdebe Yomhlaba yabesilisa kathathu. ElaseMelika layisingatha iNdebe Yomhlaba yamadoda ngaphambilini ngowe -1994 . Ngokuphambene nalokho, kuzoba okokuqala iKhanada isingatha noma ibamba kanyekanye umqhudelwano wabesilisa. Lo mcimbi uzobuyela ohlelweni lwawo lwendabuko lwasehlobo lwaseNyakatho Nenkabazwe ngemuva kokuba iNdebe Yomhlaba yowezi-2022 eQatar ibanjwe ngendlela ekhethekile ngoNovemba nangoDisemba. Njengoba amazwe asingathayo, [[iKhanada]], [[IMekisiko|iMeksiko]], neMelika wonke efaneleka njengabasingathi. ICape Verde, iCuraçao, iJordan, ne -Uzbekistan zizodlala okokuqala kwiNdebe Yomhlaba. I-Argentina ingumpetha ovikelayo, njengoba inqobe isicoco sayo sesithathu seNdebe Yomhlaba ngowezi-2022. [[Category:Ezemidlalo]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] [[Category:Ibhola likanobhutshuzwayo]] [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] c4ojipqex83tgptxyypqfaibf72c4o5 124062 124061 2026-05-28T14:49:00Z Dumbassman 11040 124062 wikitext text/x-wiki [[File:2026 FIFA World Cup emblem.svg|thumb|308x308px]] '''INdebe Yomhlaba ye-FIFA yowezi-2026''' kuzoba [[INdebe Yomhlaba yeFIFA|yiNdebe Yomhlaba ye-FIFA]] yama-23, umqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|wezebhola likanobutshuzwayo]] labesilisa lamazwe olwenzeka emva kweminyaka emine okuqhudelana kuwo amaqembu esizwe ezinhlangano ezingamalungu e- FIFA. Lo mqhudelwano uzoqala ngoJuni zili-11 kuya kuJulayi zili-19, wezi-2026. Uzosingathwa ngokubambisana [[Isidlavela|yizidlavela]] eziyishumi nesithupha—ishumi nanye eMelika, ezintathu zaeMexico, kanye nezimbili zaeKhanada. Lo mqhudelwano uzoba yiNdebe Yomhlaba yokuqala ye-FIFA ukusingathwa amazwe amathathu, kanye neyokuqala ukufaka amaqembu angama-48, ukwanda kusuka kwangama-32 ngaphambilini. Isicelo esiBumbene sowezi-2026 sinqobe isicelo seqembu eliphikisayo laseMorocco ngesikhathi sokuvota kokugcina eNgqungqutheleni yama-68 ye-FIFA [[IMoskwa|eMoscow]]. Kuzoba yiNdebe Yomhlaba yamadoda yokuqala kusukela ngowezi- 2002 ukuba isingathwe amazwe ngokubambisana. Njengoba yake yasingatha imiqhudelwano yangowe-1970 nango -1986, iMeksiko izoba yizwe lokuqala ukusingatha noma ukusingatha ngokubambisana iNdebe Yomhlaba yabesilisa kathathu. ElaseMelika layisingatha iNdebe Yomhlaba yamadoda ngaphambilini ngowe -1994 . Ngokuphambene nalokho, kuzoba okokuqala iKhanada isingatha noma ibamba kanyekanye umqhudelwano wabesilisa. Lo mcimbi uzobuyela ohlelweni lwawo lwendabuko lwasehlobo lwaseNyakatho Nenkabazwe ngemuva kokuba iNdebe Yomhlaba yowezi-2022 eQatar ibanjwe ngendlela ekhethekile ngoNovemba nangoDisemba. Njengoba amazwe asingathayo, [[iKhanada]], [[IMekisiko|iMeksiko]], neMelika wonke efaneleka njengabasingathi. ICape Verde, iCuraçao, iJordan, ne -Uzbekistan zizodlala okokuqala kwiNdebe Yomhlaba. I-Argentina ingumpetha ovikelayo, njengoba inqobe isicoco sayo sesithathu seNdebe Yomhlaba ngowezi-2022. [[Category:Ezemidlalo]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] [[Category:Ibhola likanobhutshuzwayo]] [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] ol1witqebg7l2ah52454akjn5rmontf 124063 124062 2026-05-28T16:12:20Z Fongcwele 16873 Created by translating the section "Format and expansion" from the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1356506066|2026 FIFA World Cup]]" 124063 wikitext text/x-wiki [[File:2026 FIFA World Cup emblem.svg|thumb|308x308px]] '''INdebe Yomhlaba ye-FIFA yowezi-2026''' kuzoba [[INdebe Yomhlaba yeFIFA|yiNdebe Yomhlaba ye-FIFA]] yama-23, umqhudelwano [[Ibhola likanobhutshuzwayo|wezebhola likanobutshuzwayo]] labesilisa lamazwe olwenzeka emva kweminyaka emine okuqhudelana kuwo amaqembu esizwe ezinhlangano ezingamalungu e- FIFA. Lo mqhudelwano uzoqala ngoJuni zili-11 kuya kuJulayi zili-19, wezi-2026. Uzosingathwa ngokubambisana [[Isidlavela|yizidlavela]] eziyishumi nesithupha—ishumi nanye eMelika, ezintathu zaeMexico, kanye nezimbili zaeKhanada. Lo mqhudelwano uzoba yiNdebe Yomhlaba yokuqala ye-FIFA ukusingathwa amazwe amathathu, kanye neyokuqala ukufaka amaqembu angama-48, ukwanda kusuka kwangama-32 ngaphambilini. Isicelo esiBumbene sowezi-2026 sinqobe isicelo seqembu eliphikisayo laseMorocco ngesikhathi sokuvota kokugcina eNgqungqutheleni yama-68 ye-FIFA [[IMoskwa|eMoscow]]. Kuzoba yiNdebe Yomhlaba yamadoda yokuqala kusukela ngowezi- 2002 ukuba isingathwe amazwe ngokubambisana. Njengoba yake yasingatha imiqhudelwano yangowe-1970 nango -1986, iMeksiko izoba yizwe lokuqala ukusingatha noma ukusingatha ngokubambisana iNdebe Yomhlaba yabesilisa kathathu. ElaseMelika layisingatha iNdebe Yomhlaba yamadoda ngaphambilini ngowe -1994 . Ngokuphambene nalokho, kuzoba okokuqala iKhanada isingatha noma ibamba kanyekanye umqhudelwano wabesilisa. Lo mcimbi uzobuyela ohlelweni lwawo lwendabuko lwasehlobo lwaseNyakatho Nenkabazwe ngemuva kokuba iNdebe Yomhlaba yowezi-2022 eQatar ibanjwe ngendlela ekhethekile ngoNovemba nangoDisemba. Njengoba amazwe asingathayo, [[iKhanada]], [[IMekisiko|iMeksiko]], neMelika wonke efaneleka njengabasingathi. ICape Verde, iCuraçao, iJordan, ne -Uzbekistan zizodlala okokuqala kwiNdebe Yomhlaba. I-Argentina ingumpetha ovikelayo, njengoba inqobe isicoco sayo sesithathu seNdebe Yomhlaba ngowezi-2022. [[Category:Ezemidlalo]] [[Category:Ezemidlalo ngoJuni]] [[Category:Ibhola lezinyawo]] [[Category:Ibhola likanobhutshuzwayo]] [[Category:INdebe Yomhlaba YeFIFA]] == Isimiso nokwanda == Umqondo wokwandisa umqhudelwano wawusikisilwe kusukela ngowezi-2013 ngumongameli we-UEFA wangaleso sikhathi uMichel Platini, kanye nangowezi-2016 ngumongameli we-FIFA uGianni Infantino. Amaqhwamelala esiphakamiso athi inani lemihlangabezo edlalwayo lase lisezingeni elingamukeleki, ukuthi ukwanda kuzonciphisa izingabunjalo lemihlangabezo, nokuthi isinqumo sasiqhutshwa yiminako yezombusazwe hhayi yezemidlalo, besola u-Infantino ngokusebenzisa isithembiso sokuletha amazwe amaningi eNdebeni Yomhlaba ukuze anqobe ukhetho lwakhe . Kusukela kulolu hlelo, iNdebe Yomhlaba ye-FIFA yandiswe yaba namazwe angama-48, ukwanda ngamazwe ali-16 uma kuqhathaniswa nemincintiswano eyisikhombisa edlule. Amazwe azohlukaniswa ngamaqembu ayishumi nambili anamazwe amane, amazwe amabili aphezulu eqenjini ngalinye kanye namazwe ayisishiyagalombili alele isithathu azoqhubekela emzuliswaneni omusha wama-32, njengoba kuvunywe yi- uMkhandlu weFIFA ngoMashi 14, 2023. Lokhu kulindeleke ukuthi kube ukuqala kokukhula kanye noguquko lwesimiso kusukela ngo-1998 . Inani eliphelele lemihlangabezo edlalwayo lizokhuphuka lisuka kwengama-64 liye kwengama-104, kanti inani lemihlangabezo ezodlalwa amazwe afinyelela kowamanqamu amane lizokhuphuka lisuka kwayisi-7 liye kwayisi-8. Lo mqhudelwano uzothatha izinsuku ezingama-39, ukwanda kusuka ezinsukwini ezingama-32 zemiqhudelwano wezi-2014 nowezi- 2018 . Izwe ngalinye lisazodlala imihlangabezo emithathu yamaqembu. === Kuhlolwe ezinye izimiso zokunweba === Ukwandiswa kwamazwe angama-48 kwase kuvunyelwe ngoJanuwari zili-10, wezi-2017, lapho kwanqunywa khona ekuqaleni ukuthi umqhudelwano uzohlanganisa amaqembu ali-16 amazwe amathatu, kanye nemihlangabezo engama-80 iyonke, kanye namazwe amabili aphezulu eqenjini ngalinye aqhubekela phambili emzuliswaneni wama-32. Ngaphansi kwalolu hlobo lesimiso, inani eliphezulu lemihlangabezo yezwe ngalinye belizohlala liyi-7, kodwa izwe ngalinye belizodlala umhlangabezo owodwa weqembu omncane kunangaphambili. Umqhudelwano ubuzoqhubeka uqedwe zingakapheli izinsuku ezingama-32. Lesi simiso sakhethwa ekuqaleni kunezinye iziphakamiso ezintathu, kusukela kumazwe angama-40 kuya kwangama-48, kusukela kumidlalo engama-76 kuya kwangama-88, kanye kusukela kumhlangabezo owodwa kuya kwemine okungenani eqenjini ngalinye. Abagxeki balesi simiso bathi ukusetshenziswa kwamaqembu amazwe amathathu anamazwe amabili athuthukayo kwandisa kakhulu ingozi yokuhlangana phakathi kwamazwe. <ref name="guyon">{{Cite journal|last=Guyon|first=Julien|date=April 30, 2020|title=Risk of Collusion: Will Groups of 3 Ruin the FIFA World Cup?|journal=Journal of Sports Analytics|volume=6|issue=4|pages=259–279|doi=10.3233/JSA-200414}}</ref> Lokhu kwashukumisela i-FIFA ukuthi iphakamise ukuthi ukukhahlelwa emlotheni kungasetshenziswa ukuvimbela ukulingana esigabeni samaqembu, yize noma kunjalo ingozi yokuhlangana ingasasele, futhi kungenzeka ukuthi amazwe alahlekelwe ngamabomu ekukhahleleni emlotheni ukuze kukhishwe iqhwemalala. <ref name="guyon" /> Ukuze kuxazululwe lezi zinkinga, i-FIFA yaqhubeka nokucabangela ezinye izindlela - umdludlungu owaphela ngesimemezelo sowezi-2023 sokuthi uhlobo luzoba amaqembu ayi-12 anamazwe amane-4. lkt7ijxj4we9gpqkp0w3exc4j0f9niu User talk:Ndumiso92 3 34279 124032 2026-05-28T13:22:04Z Derek J Moore 20315 /* Playing with the front page */ new section 124032 wikitext text/x-wiki == Playing with the front page == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:22, 28 uNhlaba 2026 (UTC) nqn64wqsipsi28bbwf1jzjie89m7eq3 User talk:Mthandeni Patric Mbatha 3 34280 124033 2026-05-28T13:23:42Z Derek J Moore 20315 /* Changes to isiZulu Wikipedia */ new section 124033 wikitext text/x-wiki == Changes to isiZulu Wikipedia == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:23, 28 uNhlaba 2026 (UTC) dkfzbg392hsbzs24jy7f4pncyo05b6o User talk:Dotcomzo 3 34281 124034 2026-05-28T13:24:33Z Derek J Moore 20315 /* Front Page Changes */ new section 124034 wikitext text/x-wiki == Front Page Changes == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:24, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 8hbiqzpo1zswlyah6jtqrfpttw1k694 User talk:McdXY 3 34282 124035 2026-05-28T13:25:50Z Derek J Moore 20315 /* zu.wikipedia has a new front page entry */ new section 124035 wikitext text/x-wiki == zu.wikipedia has a new front page entry == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:25, 28 uNhlaba 2026 (UTC) et2o2y1tq1yjphqelowongykm2kkax2 User talk:NtokozoUNIZULU 3 34283 124036 2026-05-28T13:26:46Z Derek J Moore 20315 /* The front page got a makeover */ new section 124036 wikitext text/x-wiki == The front page got a makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:26, 28 uNhlaba 2026 (UTC) fhmwxxnkrbvmnqw9kcaeet2ke4tdntx User talk:IBhele60 3 34284 124037 2026-05-28T13:27:33Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124037 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:27, 28 uNhlaba 2026 (UTC) nfc60et2s6fu21i7wcb2mfsxfg8e5f8 User talk:Ayathula21 3 34285 124038 2026-05-28T13:28:10Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124038 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:28, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 78ptzzevqk4odbcmaoaui1r0nejcn6a User talk:The Enlighten Thinker 3 34286 124039 2026-05-28T13:28:57Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124039 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:28, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 78ptzzevqk4odbcmaoaui1r0nejcn6a User talk:Mbongyj 3 34287 124040 2026-05-28T13:30:02Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124040 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:30, 28 uNhlaba 2026 (UTC) sb47qhwfbuijaqc99n0h4axy514tfbw User talk:Sonofellias1 3 34288 124041 2026-05-28T13:30:44Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124041 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:30, 28 uNhlaba 2026 (UTC) sb47qhwfbuijaqc99n0h4axy514tfbw User talk:WikiNingizumu 3 34289 124042 2026-05-28T13:31:44Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124042 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:31, 28 uNhlaba 2026 (UTC) du3pcwy9v790r2hc7fglts0r5nk1smb User talk:Shuffle101 3 34290 124043 2026-05-28T13:33:11Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124043 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:33, 28 uNhlaba 2026 (UTC) o1dyp4atd7szloi7kfi5xkk31hnrfn9 User talk:Beautiful001 3 34291 124044 2026-05-28T13:33:50Z Derek J Moore 20315 /* Front page makeover */ new section 124044 wikitext text/x-wiki == Front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:33, 28 uNhlaba 2026 (UTC) o1dyp4atd7szloi7kfi5xkk31hnrfn9 User talk:Mthandiwolimi 3 34292 124045 2026-05-28T13:34:43Z Derek J Moore 20315 /* front page makeover */ new section 124045 wikitext text/x-wiki == front page makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:34, 28 uNhlaba 2026 (UTC) dt3mh1unopdpo945xt4okoqf769ae59 User talk:Bonganetut 3 34293 124046 2026-05-28T13:35:42Z Derek J Moore 20315 /* A different zu front page - we had a makeover */ new section 124046 wikitext text/x-wiki == A different zu front page - we had a makeover == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:35, 28 uNhlaba 2026 (UTC) b4wb9yqh1ytoqvdwc5evso1euaa10n5 User talk:Bongekad 3 34294 124047 2026-05-28T13:36:30Z Derek J Moore 20315 /* A new front page on isiZulu Wikipedia */ new section 124047 wikitext text/x-wiki == A new front page on isiZulu Wikipedia == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:36, 28 uNhlaba 2026 (UTC) szmpqnaqe5jdbvvwwga3zx2d6ggpi9u User talk:NontoMbatha 3 34295 124048 2026-05-28T13:37:30Z Derek J Moore 20315 /* A new isiZulu front page? */ new section 124048 wikitext text/x-wiki == A new isiZulu front page? == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:37, 28 uNhlaba 2026 (UTC) q68a8dqfm4mx12ijjf0ekmz7lccsz2s User talk:Greenvenus2001 3 34296 124049 2026-05-28T13:38:46Z Derek J Moore 20315 /* ZU Wikipedia has a new front page article */ new section 124049 wikitext text/x-wiki == ZU Wikipedia has a new front page article == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:38, 28 uNhlaba 2026 (UTC) lnwlchsvzfj8c7ix904240hi65tc7zb User talk:Beerh21 3 34297 124050 2026-05-28T13:39:53Z Derek J Moore 20315 /* Look at the new article on the ZU front page */ new section 124050 wikitext text/x-wiki == Look at the new article on the ZU front page == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:39, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 4rlnvwq2zh3q6a2zu5xb3coieq12khr User talk:Mathande 3 34298 124051 2026-05-28T13:40:32Z Derek J Moore 20315 /* A new front page for Zu Wikipedia */ new section 124051 wikitext text/x-wiki == A new front page for Zu Wikipedia == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:40, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 1s9vneg4linlhvhds1fr57ezcy14baa User talk:Black202 3 34299 124052 2026-05-28T13:41:32Z Derek J Moore 20315 /* Made a change to isiZu Wikipedia */ new section 124052 wikitext text/x-wiki == Made a change to isiZu Wikipedia == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:41, 28 uNhlaba 2026 (UTC) tgqkzpj5ygpjqz7ckdj84dmniium9em User talk:Musawenkosi24 3 34300 124053 2026-05-28T13:42:46Z Derek J Moore 20315 /* Made a change to the ZU front page */ new section 124053 wikitext text/x-wiki == Made a change to the ZU front page == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:42, 28 uNhlaba 2026 (UTC) s4jdkm6p982dwukqj2kb63we0djhs9c User talk:Zuzu2007 3 34301 124054 2026-05-28T13:43:37Z Derek J Moore 20315 /* made a change to the ZU front page */ new section 124054 wikitext text/x-wiki == made a change to the ZU front page == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:43, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 71rfeq0m30lyylxyc0zphvt0u2mo2wl User talk:Mthimunye01 3 34302 124055 2026-05-28T13:44:16Z Derek J Moore 20315 /* Made a change to the ZU front page. */ new section 124055 wikitext text/x-wiki == Made a change to the ZU front page. == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:44, 28 uNhlaba 2026 (UTC) otepl2cizw733uzjuez9c0o6lnkm6e3 User talk:AmazazaBukula 3 34303 124056 2026-05-28T13:45:35Z Derek J Moore 20315 /* You won't believe what the ZU front page can look like */ new section 124056 wikitext text/x-wiki == You won't believe what the ZU front page can look like == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:45, 28 uNhlaba 2026 (UTC) fydpzht9bwo5ytwqscq2s7n2zcq0eyg User talk:TherReturn 3 34304 124057 2026-05-28T13:46:23Z Derek J Moore 20315 /* A new look and feel for Zu Wikipedia? */ new section 124057 wikitext text/x-wiki == A new look and feel for Zu Wikipedia? == Hi there On Tuesday @[[User:Fongcwele|Fongcwele]], @[[User:Dumbassman|Dumbassman]] and I played a bit with the front page of isiZulu wikipedia. We changed the front page, so that there was a new article. I've been playing a bit with the code on [[Emmarentia Public Library]] and changed the front page even more. https://meta.wikimedia.org/wiki/Event:AWA_Inclusion_Project-Derek_Moore Sign up here for more Best [[User:Derek J Moore|Derek J Moore]] ([[User talk:Derek J Moore|talk]]) 13:46, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 3vc632ag3qgxi0kuqh2lm946xndjztu Talk:Emmarentia Public Library 1 34305 124060 2026-05-28T14:22:10Z Fongcwele 16873 /* Front page */ new section 124060 wikitext text/x-wiki == Front page == Hi @[[User:Derek J Moore|Derek J Moore]], i see you have come up with a new style for the main page. The content graphics are moving across the screen. this is something new. But i like the Wikipedia banner on top. Can i make suggestions? [[User:Fongcwele|Fongcwele]] ([[User talk:Fongcwele|talk]]) 14:22, 28 uNhlaba 2026 (UTC) klj5bm3oqi6hzs7tprwh1eavflbhio3 Talk:IQembu Lebhola Lesizwe laseNingizimu Afrika 1 34306 124067 2026-05-28T18:37:47Z Fongcwele 16873 /* Isihloko eside noma esifuphi? */ new section 124067 wikitext text/x-wiki == Isihloko eside noma esifuphi? == Ngicabanga ukuthi isihloko esithi '''Iqembu lebhola lezinyawo likazwelonke laseNingizimu Afrika''' side kakhulu. Mhlawumbe sibgazama esithi '''Iqembu lebhola lesiwe laseNingizimu Afrika'''. Esikhundleni sokuthi ''ibhola lezinyawo'', simane sithi '''lebhola''' kuphela, noma likanobhutshuzwayo uma kudingeka kucace kushiwo liphi ibhola, kanje: '''Iqembu likanobhutshuzwayo lesizwe laseNingizimu Afrika'''. [[User:Fongcwele|Fongcwele]] ([[User talk:Fongcwele|talk]]) 18:37, 28 uNhlaba 2026 (UTC) 4mamt5c5gi4ecdhky703mylqzuc2ubs I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika 0 34307 124069 2026-05-28T18:41:40Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika]] to [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] 124069 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] c734jz6d8olwrfc51tbaicsep52gpun Talk:I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika 1 34308 124071 2026-05-28T18:41:41Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[Talk:I-Inhlangano yebhola yaseNingizimu Afrika]] to [[Talk:INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] 124071 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Talk:INhlangano Kanobhutshuzwayo yaseNingizimu Afrika]] 5fq3j4htc19cukxwgkexx0y6370i1bh I-Premier Soccer League 0 34310 124077 2026-05-29T04:33:03Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[I-Premier Soccer League]] to [[INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu]] 124077 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[INhlangano Yebhola Lesigaba Esiphezulu]] rmlo2dt65mkt3tfcob0b55qo0xp9rbf IMamelodi Sundowns F.C. 0 34311 124079 2026-05-29T04:34:03Z Fongcwele 16873 Fongcwele moved page [[IMamelodi Sundowns F.C.]] to [[Mamelodi Sundowns F.C.]] 124079 wikitext text/x-wiki #REDIRECT [[Mamelodi Sundowns F.C.]] 3b5qu2bqo0dkf7fjvq2hnp9zzrm8z5f